Çok ölçütlü karar verme yaklaşımlarına dayalı tedarikçi seçimi: elektronik sektöründe bir uygulama

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Çok ölçütlü karar verme yaklaşımlarına dayalı tedarikçi seçimi: elektronik sektöründe bir uygulama"

Transkript

1 346 Çok ölçütlü karar verme yaklaşımlarına dayalı tedarkç seçm: elektronk sektöründe br uygulama Murat ARIKAN 1, Berat GÖKBEK 1 1 Endüstr Mühendslğ Bölümü, Mühendslk Fakültes, Gaz Ünverstes, Maltepe-Ankara Anahtar Kelmeler: Tedark Zncr Yönetm, Tedarkç Seçm, Analtk Hyerarş Proses, TOPSIS ÖZET Tedark zncr yönetmnn öneml br halkasını oluşturan tedarkç seçm, br çok faktörü gözönüne almayı gerektren çok aşamalı ve zor br karar problemdr. Bu çalışmada, br elektronk frmasının en y tedarkçy seçme problemnn çözümü çn çok ölçütlü karar verme teknklernden AHP (Analtk Hyerarş Proses) nn, TOPSIS le entegre edldğ br yaklaşım kullanılmıştır. Bu yöntemler çn kullanılan performans krterler statksel analzler, krter ağırlıkları se AHP yöntem kullanılarak belrlenmştr. TOPSIS yöntem le alternatfler sıralanarak en y tedarkç seçlmş ve duyarlılık analz yapılmıştır. Suppler selecton based on mult-crtera decson makng approaches: an mplementaton n electroncs sector Key Words: Supply chan management, Suppler Selecton, Analytc Herarchy Process, TOPSIS. ABSTRACT Suppler selecton whch s an mportant part of the supply chan management, s a mult-stage and dffcult decson problem requrng the consderaton of multple factors. In ths study, an approach that ntegrates Analytc Herarchy Process (AHP) wth TOPSIS, s used to solve the suppler selecton problem of an electroncs company. The nput set of crtera for these technques s determned by statstcal analyss whle crtera weghts are dentfed va AHP calculatons. Alternatve supplers are put n order by usng TOPSIS method to select the best one and senstvty analyss s performed. *Sorumlu Yazar (Correspondng author) e-posta:

2 1. Grş 347 Artan rekabet koşullarında şletmeler varlıklarını sürdüreblmek çn gderlern azaltmak durumundadırlar. Günümüzde, şletmelern gderlern azaltmak çn zleyeblecekler yollardan br faalyetlern devam ettreblmeler çn gerekl olan hammaddeler ve yarı ürünler doğru tedarkçden, doğru zamanda ve en düşük malyetle tedark etmektr. Bu hedefn gerçekleşeblmes etkn br tedark zncr yönetm le mümkündür. Tedarkç seçm, tedark zncr yönetmnn öneml süreçlernden brsdr ve şletmelern doğru tedarkçlerle çalışması müşter beklentlern karşılayablmeler çn gerekldr. İşletmeler, sürekl değşen rekabet koşulları karşısında rekabetç yapılarını sürdüreblmek çn kend hedeflerne uygun özellktek tedarkçler seçmeldr. Bu nedenle, tedarkç seçm şletmelern üzernde önemle durması gereken stratejk öneme sahp kararlardan brdr. Tedarkç seçm, brden çok krter bünyesnde barındıran br karar verme problemdr. Probleme uygulanan karar verme teknkler üzerne son döneme at sstematk br lteratür araştırması Cha vd. (2013) tarafından yapılmıştır. Konuyla lgl dğer ayrıntılı taramalar Ho vd. (2010) ve De Boer vd. (2001) nn çalışmalarıdır. Tedarkç seçm problemnn çözümü çn gelştrlen yöntemlern büyük br kısmı AHP (Tam ve Tummala, 2001; Levary, 2008), TOPSIS (Yurdakul ve İç, 2009), ELECTRE (Almeda, 2007; Sevkl, 2010), PROMETHEE (Dulmn ve Mnnno, 2003; Chen vd., 2011) gb çok krterl karar verme (ÇKKV) teknklerne ya da ver zarflama analz (Wu ve Blackhurst, 2009), doğrusal programlama (Ng, 2008; Guner vd., 2009, Amn ve Zhang, 2012), hedef programlama (Tsa ve Hung, 2009) gb matematksel programlama teknklerne dayanmaktadır. Bunun yanında ÇKKV yöntemlernn brbrleryle (Arıkan ve Küçükçe, 2012; Corrente vd., 2013) ya da matematksel programlama teknkleryle (Kull ve Tallur, 2008; Zeydan vd., 2011) beraber kullanıldığı melez yaklaşımlar da mevcuttur. Bu çalışmada, elektronk sanay sektöründe faalyet gösteren br şletmenn ürün yelpazesnn büyük bölümünde kullanılan ve çok az sayıda yurt ç/dışı tedarkçden sağlanablen br ana malzemesnn tedarkç seçm problem le lglenlmştr. Problem çok krterl karar verme teknklernden AHP ve TOPSIS kullanılarak çözülmüştür. Ele alınan karar problemn etkleyen krterler br anket çalışmasıyla belrlenmş, krterlern lşkl olup olmadığı statstksel analzlerle araştırılmıştır. Krterler arasında anlamlı br lşk bulunamadığından AHP yöntem kullanılarak ağırlıkların belrlenmesne karar verlmştr. Elde edlen ağırlıklar tedarkç seçm çn kullanılan TOPSIS teknğ çn grd oluşturmuştur. Ayrıca, TOPSIS çn kullanılan ağırlıklara ve en krtk krtern tesptne yönelk br duyarlık analz çalışması da yapılmıştır. Çalışma, problem krterlernn br anket çalışması sonuçlarının statstksel değerlendrlmes yoluyla belrlenmes açısından lteratürdek brçok çalışmadan farklılık göstermektedr. Çalışmanın knc bölümünde ele alınan problem tanımlanmış, üçüncü ve dördüncü bölümlerde se sırasıyla, kullanılan metodoloj ve sonuçlara yer verlmştr. 2. Problemn tanımı Çalışmanın gerçekleştrldğ şletme, elektronk ürünler ve sstemler tasarlayan, gelştren, üreten ve ürünlernn satış sonrası servs hzmetlern karşılayan; yüksek teknolojye sahp genş ürün yelpazesne sahp br elektronk sanay kuruluşudur. Müşterden sparş alınıp üretm planı yapıldıktan sonra ürün ağaç yapıları doğrultusunda malzeme htyaçları belrlenmekte ve malzeme talepler yapılmaktadır. Bu aşamada, frmanın tedarkçleryle şbrlğ başlamaktadır. Onaylı tedarkç konumunu elde eden tedarkçlern/alt yüklenclern performansları sevkyat bazında, temn ettkler malzemelern kalte ve teslmat vermllğ açısından ERP programında zlenmekte ve puanlandırılmaktadır. Yoğun tasarım, ARGE ve üretm gelştrme faalyetlernn yürütüldüğü bu sektörde malzeme tedark sürecnn ttzlkle yürütülmes gerekmektedr. Temel olarak fyat, kalte ve teslmat performansları baz alınarak yürütülen tedarkç değerlendrme sürecnde; tedarkç düzeltc/önleyc faalyetlernn fazla olduğu görülmektedr, bu durum da frmanın tedarkç seçm sürecnde br takım sıkıntıların yaşandığının göstergesdr. Bu çalışmada, frmanın ürün yelpazesnn büyük çoğunluğunda kullanılan, çok az sayıda yurt ç/dışı tedarkçden sağlanablen, termn süres hayl uzun, zamanında teslm edlemeyen, tamr uzun süren, satın alımları uzun zamana yayılmış sözleşmelere dayanan, ERP programında düşük malzeme kalte puanına sahp ve fazla sayıda tedarkç düzeltc/önleyc faalyetlere htyaç duyan br ana malzemeyle lgl tedarkçlern seçmnde ve sıralanmasında yaşanan sıkıntıların gderlmes amacıyla karar vercye destek olacak br model tasarlanmıştır. Bunun sonucunda da; tedark edlen ana malzemenn kaltesnn üretlen ürünlere de olumlu yansımasıyla şletmenn temel amacı olan müşter memnunyetnn arttırılması hedeflenmektedr. 3. Yöntem 3.1.Performans krterlernn belrlenme sürec Br şletme çn tedarkç seçm ve değerlendrme problemnn en öneml basamaklarından br problemn çözümünde dkkate alınacak performans krterlernn belrlenmesdr. Tedarkçlern değerlendrlmesn etkleyecek bu krterlern doğru belrlenmes problem çözümünün temeln oluşturacaktır. Frmanın satın alma sürecnde etkn olan ana ve alt krterler belrlemek çn k aşamadan oluşan br anket çalışması yapılmıştır. Anket, tedarkçler le doğrudan lşk çersnde bulunan toplam 35 kalte kontrol, üretm planlama ve satın alma mühendsne, geçerllk derecesnn yüksek olması çn katılımcılarla yüz yüze görüşülerek uygulanmıştır. Anket çalışmasının lk aşaması şletmenn tedarkç seçm ve değerlendrmesnde kullanacağı ana krterler, knc aşaması se alt krterler belrlemeye yönelktr. Uygulanan anket çalışması 1-5 Lkert skalasıyla hazırlanmış (1-önemsz, 2-az öneml, 3- orta, 4-öneml, 5-çok öneml) ve sırasıyla frekans dağılımı, merkez eğlm ölçüler (ortalama, mod, medyan), ortalamadan sapma ölçüler (varyans, standart sapma), normallk testler, korelasyon ve güvenlrlk analzler kullanılarak SPSS 15 programıyla sonuçlar değerlendrlmştr Anket 1. aşama statstk analz (Ana krterler) Frmanın tedarkç seçm performans krterlernn belrlenmesndek öncelkl hususlar dkkate alınarak lteratürde sık geçen performans değerlendrme krterlernden 21 ana krter belrlenmştr. Bunlar sırasıyla, (1) kalte, (2) hzmet, (3) malyet, (4) usul uygunluğu, (5) kontrata uyum, (6) letşm sstem, (7) sanaydek tbarı, 8) esneklk, (9) teknoloj,

3 (10) ş yapma steğ, (11) yönetm ve organzasyon, (12) tamr servs, (13) güvenlrlk, (14) tutum, (15) görüşme sonucu bıraktıkları etk, (16) paketleme yeteneğ, (17) şç lşkler kayıtları, (18) coğraf yer, (19) geçmş dönemde yapılan ş, (20) eğtm katkısı ve (21) karşılıklı anlaşmalardır. Bu krterlern önemn 1-5 ölçeğnde 35 katılımcıya soran anket çalışmasından elde edlen merkez eğlm ölçüler özet halnde Çzelge 1 de verlmştr. Tedarkç seçm ve değerlendrlmesnde kullanılacak ana krterler, merkez eğlm ölçülernden en kapsamlı blg veren artmetk ortalama, medyan ve mod değerler kullanılarak, 4 (öneml) ve 5 (çok öneml) aralığına gren hzmet, kalte, malyet, esneklk, teknoloj ve güvenlrlk krterler olarak belrlenmştr. Çzelge 1. Ana krterlern merkez dağılım ölçüler No Krter N Ort. Medyan Mod 1 Kalte 35 4, Hzmet 35 4, Malyet-fnans 35 4, Prosedüre uyum 35 3, Kontrata uyum 35 3, İletşm sstem 35 2, Sanaydek tbarı 35 3, Esneklk 35 4, Teknoloj 35 4, İş yapma steğ 35 3, Yönetm ve 35 3, organzasyon 12 Tamr servs 35 3, Güvenlrlk Tutum 35 3, Görüşme sonucu 35 2, bıraktıkları etk 16 Paketleme yeteneğ 35 3, İşç lşkler kayıtları 35 3, Coğraf yer 35 3, Geçmş dönemde 35 2, yapılan ş 20 Eğtm katkısı 35 3, Karşılıklı anlaşmalar 35 3, Ana krter verlernn normallkten sapma ölçüler Kullanılan vernn normal dağılım gösterp göstermedğ değerlendrme yöntemlernn kullanımını etkleyecektr. Verler normal dağılıma uyuyorsa parametrk testler, uymuyorsa parametrk olmayan testler uygulanır. Br ver kümesnn normal dağılıma sahp olup olmadığının belrlenmes çn grafk metodlar (hstogram, boxplot, Q-Q plot), sayısal metodlar (çarpıklık, basıklık katsayıları) ya da statstksel testler (Shapro-Wlk test, Kolmogorov-Smrnov test) kullanılablr (Razal ve Wah, 2011). Bu çalışmada, daha tarafsız br sonuç elde etmek çn statstksel normallk testlernden Shapro-Wlk (SW) ve Kolmogorov-Smrnov (KG) testlernden yararlanılmıştır. Razal ve Wah (2011) küçük örnek büyüklüklernde Shapro-Wlk testnn daha güçlü olduğunu göstermştr. Bu testn H 0 ve H 1 hpotezler aşağıdak gb yazılır. H 0 : Verlern dağılımı normaldr. H 1 : Verlern dağılımı normal değldr olan gözlem sayısı çn α=0,05 kabul edldğnde öncelkl olarak Shapro-Wlk testnn sonuçları ncelenmş, verlern anlamlılık düzeylernn 0,05 ten küçük olması nedenyle tüm krterler çn H 0 hpotez reddedlmş ve verlern normal dağılımdan gelmedğne karar verlmştr (Çzelge 2). Ana krterlern korelasyon analz Ana krterler arasında br bağımlılık olup olmadığını belrlemek çn korelasyon analzne başvurulmuştur. Korelasyon analz, k değşken arasındak doğrusal lşky veya br değşkenn k veya daha çok değşken le olan lşksn test etmek, varsa bu lşknn derecesn ölçmek çn kullanılan statstksel br yöntemdr. Korelasyon katsayısı (r) -1 le +1 arasında değer alır. Katsayı +1 e yaklaştığında lşknn arttığı, -1 e yaklaştığında benzerlk lşksnn zıt yönde arttığı söylenr. Çzelge 2.Ana krterlern normallk testler Normallk Test KG SW Krter İstatstk Sd * Sg. İstatstk Sd * Sg. 1 Kalte 0, , Hzmet 0, , Malyetfnans 0, , Prosedüre 0, , uyum 5 Kontrata 0, , uyum 6 İletşm 0, , sstem 7 Sanaydek 0, , ,001 tbarı 8 Esneklk 0, , Teknoloj 0, , İş yapma 0, , steğ 11 Yönetm ve 0, , organzasyon 12 Tamr servs 0, , , Güvenlrlk 0, , Tutum 0, , Görüşme 0, , sonucu bıraktıkları etk 16 Paketleme 0, , yeteneğ 17 İşç lşkler 0, , ,003 kayıtları 18 Coğraf yer 0, , Geçmş 0, , dönemde yapılan ş 20 Eğtm 0, , ,002 katkısı 21 Karşılıklı 0, , anlaşmalar *Serbestlk dereces

4 349 Belrlenen ana krterler (kalte (K), hzmet (H), malyet ve Anket 2. aşama statstk analz (Alt krterler) fnans (M), esneklk (E), teknoloj (T), güvenlrlk (G)) arasındak doğrusal lşknn derecesn ölçmek çn Anket çalışmasının knc aşaması se şletmenn tedarkç Spearman ın sıra korelasyonu kullanılmıştır. Spearman ın sıra seçm ve değerlendrmesnde kullanacağı ana krterlern korelasyonu, Pearson korelasyon katsayısının sıralı verlerle kullanılmak üzere tasarlanmış parametrk olmayan versyonudur. Çzelge 3 te ana krterlern hesaplanan kl korelasyon katsayıları verlmştr. Çzelge 3. Ana krterler arasındak korelasyon katsayıları Ana K H M E T G Krterler K 1 0,339-0,026 0,194 0,413 0,131 H 0, ,019 0,406 0,203 0,324 M -0,026 0, ,027-0,063 0,208 E 0,194 0,406-0, ,425 0,417 T 0,413 0,203-0,063 0, ,2 G 0,131 0,324 0,208 0,417 0,2 1 Çzelge3 ten ana krterler arasındak tüm kl lşklern zayıf veya orta derecel olduğu görülmektedr. Bazı krterler arasında orta derecel br korelasyon bulunması bu krter verlernn bazı noktalarda beraber hareket ettklern göstermektedr. Ancak, k krter arasındak kısm benzerlkten dolayı bu değşkenlern brbrne bağımlı olduğu söylenemez. Ana krterlern güvenlrlk analz: Ana krterler çn anket değerlernn brbrleryle olan tutarlılığını ve kullanılan ölçeğn lglenlen sorunu ne derece yansıttığını göreblmek amacıyla güvenlrlk analz yapılmıştır. Cronbach alfa katsayısı, maddeler 1-3, 1-4, 1-5 gb puanlandığında kullanılması uygun olan br ç tutarlılık tahmn yöntemdr. Ölçekte yer alan k maddenn varyansları toplamının genel varyansa oranlanması le bulunan br ağırlıklı standart değşm ortalamasıdır (Ercan ve Kan, 2004). Ana krterlern belrlenmes le lgl çalışmanın tutarlı ve güvenlr olduğunu spatlayacak Cronbach alfa değer 0,896 olarak belrlenmştr. Bu değer 0.70 ten büyük olduğu çn ana krterler belrleyen anket çalışmasının oldukça güvenlr olduğu sonucuna varılmıştır. altında toplanacak alt krterler belrlemeye yönelktr. Bu aşamada yapılan statstksel analzlern sonuçları sadece kalte krter çn gösterlmştr. Çzelge 4 te kalte ana krternn anketn knc aşamasında ele alınan alt krterler çn elde edlen ortalama, mod ve medyan değerler görülmektedr. Buna göre; 4 (öneml) ve 5 (çok öneml) aralığına gren hatalı ürün oranı, sparşlern şrket süreçlerne uyumluluğu, toplam kalte uygulamaları kalte krter altında toplanacak alt krterler olarak belrlenmştr. Çzelge 4. Kalte ana krterlernn ele alınan alt krterler çn merkez dağılım ölçüler Kalte ana krter çn alt krterler 1 Hatalı ürün oranı 35 4,7 2 Frmanın kalte belge sayısı 3 Sparşlern şrket süreç. uyum. 4 Kalte araçlarına bağlılık 5 Toplam kalte uyg. 35 4,0 9 N Ort. Me d- yan Mod , , , Alt krter verlernn normallkten sapma ölçüler 4 4 Ana krterlere at alt krterlern belrlenmes çn kullanılan verlern normal dağılıma uygunluğunun test çn Kolmogorov-Smrnov (KG) ve Shapro-Wlk (SW) testler kullanılmıştır ve tüm alt krter ver dağılımlarının normalden farklı olduğu sonucuna varılmıştır. Çzelge 5 te kalte alt krterlernn normallk test sonuçları görülmektedr. Verlern anlamlılık düzeynn (Sg.) %5 ten küçük olması dağılımın normal dağılımdan gelmedğn göstermektedr. Çzelge 5. Kalte alt krterlern normallk testler Normallk Test KG SW Kalte ana krternn alt krterler İstatstk Sd * Sg. İstatstk Sd * Sg. 1 Hatalı ürün oranı 0, , Frmanın kalte belge sayısı 0, , Sparşlern şrket süreçlerne uyumluluğu 0, , Kalte araçlarına bağlılık 0, , Toplam kalte uygulamaları 0, , * Serbestlk Dereces

5 Alt krterlern korelasyon analz 350 Spearman ın Sıra korelasyon analz kullanılarak alt krterlern tüm 2 l korelasyonları ncelenmştr. Elde edlen bu sonuçlara göre her br ana krtere at alt krterler arasında poztf veya negatf kuvvetl br lşk bulunmamaktadır. Dolayısıyla brbr le lşkl değşkenlern bulunmadığı ve alt krterlern brleştrlmes durumunun söz konusu olmadığı tespt edlmştr. Çzelge 6 da kalte alt krternn kl korelasyon katsayıları görülmektedr. Çzelge 6. Kalte alt krterler arasındak korelasyon katsayıları Kalte alt krterler 1 1 0,409 0,345 0,432 0, , ,131 0,362 0,1 3 0,345 0, ,103 0, ,432 0,362 0, , ,337 0,1 0,428 0,247 1 Alt Krterlern Güvenlrlk Analz : Ana krterlern alt krterlernn belrlenmes le lgl çalışmanın tutarlı ve güvenlr olduğunu spatlayacak Cronbach s Alpha değerler hzmet, kalte, malyet-fnans, esneklk, teknoloj, güvenlrlk çn sırasıyla, 0.729, 0.713, 0.814, 0.727, bulunmuştur. Değerlern tamamının 0.70 ten büyük olması, her br ana krtere at alt krterler belrleyecek anket çalışmasının güvenlr olduğunun göstergesdr. Böylece; esneklk ana krternn alt krterler; ürün çeştllğndek değşmlere cevap vereblme (E1), ürün mktarındak değşmlere cevap vereblme (E2), malzeme tasarımındak değşmlere cevap vereblme (E3), termn tarh değşklklerne cevap vereblme (E4), güvenlrlk ana krternn alt krterler; garantl ürünler sağlayablme (G1), geçmş dönem performansı (G2), şletmenn örgütsel durumu (G3), tazmnat (G4), hzmet ana krternn alt krterler; naklye performansı (H1), satış sonrası teknk servs (H2), zamanında teslmat performansı (H3), kalte ana krternn alt krterler; hatalı ürün oranı (K1), sparşlern şrket süreçlerne uyumluluğu (K2), toplam kalte uygulamaları (K3), malyet ana krternn alt krterler; fnansal uygunluk (M1), fyat (M2), malyet analznn etkn kullanımı (M3), yalın düşünceye uygun vermllk uygulamalarının yapılması (M4), teknoloj ana krternn alt krterler; frmanın ARGE kablyet (T1), frmanın sahp olduğu blg teknolojler kaynak sevyes (T2), frmanın know-how sevyes (T3) ve frmanın teknk problem çözme yeterllğ (T4) olarak belrlenmştr. Sonuç olarak; yapılan anket çalışmasıyla performans ölçümü çn kullanılacak ana krterler ve alt krterler tespt edlmştr. Krterler arasında br lşk bulunmadığı korelasyon analzyle belrlenmş ve krter ağırlıklarının hesaplanmasında AHP yöntemnn kullanılmasına karar verlmştr AHP le ağırlık belrleme Analtk Hyerarş Proses (AHP), 1977 yılında Saaty tarafından br model olarak gelştrlerek karar verme problemlernn çözümünde kullanılablr hale getrlmştr. AHP, karar hyerarşsnn tanımlanablmes durumunda kullanılan, kararı etkleyen faktörler dkkate alınarak karar noktalarının yüzde dağılımlarını veren br karar verme ve tahmnleme yöntem olarak tanımlanablr. AHP, br karar hyerarşs üzernde, önceden tanımlanmış br karşılaştırma skalası kullanılarak, gerek kararı etkleyen faktörler ve gerekse karar noktalarının bu faktörler açısından önem değerlerne göre, brebr karşılaştırmalarına dayanmaktadır. Sonuçta önem farklılıkları, karar noktaları üzernde yüzde dağılıma dönüşmektedr (Yaralıoğlu, 2001). AHP yöntemnn aşamaları aşağıda verlmştr. Adım 1: Karar verme problemnn tanımlanması. Amaç, ana krter ve alt krterler çeren AHP model hyerarşk br yaklaşımla oluşturulur. Adım 2: Faktörler arası karşılaştırma matrslernn oluşturulması. Ana ve alt krterler çn kl karşılaştırma matrsler oluşturulur. Adım 3-4: Faktörlern yüzde önem dağılımları ve tutarlılıkları belrlenr. Adım 5: Her br faktör çn, karar noktalarındak yüzde önem dağılımları bulunur. Ana krterler ve her br ana krtern alt krterlernn karşılaştırma matrsler şletmenn kalte kontrol, üretm planlama ve satın alma bölüm sorumluları le ortak değerlendrmeler yapılarak oluşturulmuş, sözkonusu krterlern ağırlıkları AHP yöntem le elde edlmştr Tutarlılık oranı (CR), ana krterler çn 0.026, esneklk, güvenlrlk, hzmet, kalte, malyet ve teknoloj alt krterler çn sırasıyla, 0.008, 0.030, 0.003, 0.008, ve olarak hesaplanmıştır. Bu değerler 0,1 n altında kaldığı çn bu çalışmadak sonuçlar tutarlıdır. Çzelge 7 de verlen tedarkç seçm alt krter ağırlıkları kullanılarak TOPSIS yöntem uygulanmıştır. Bu yöntemle tedarçler sıralanmış ve br duyarlık analz çalışması yapımıştır. Çzelge 7. Probleme etk eden krterlern ağırlıkları Krter Ağırlık Krter Ağırlık E1 Ürün çeştllğndek değşmlere cevap vereblme 0,016 K1 Hatalı ürün oranı 0,120 E2 Ürün mktarındak değşmlere cevap vereblme 0,039 K2 Sparş süreç uyumluluğu 0,036 E3 Tasarımdak değşmlere cevap vereblme 0,018 K3 Toplam Kalte uygulamaları 0,066 E4 Termn tarh değşklklerne cevap vereblme 0,039 M1 Fnansal uygunluk 0,063 G1 Garantl ürünler sağlayablme 0,026 M2 Fyat 0,063 G2 Geçmş dönem performansı 0,036 M3 Malyet analznn etknlğ 0,027 G3 İşletmenn örgütsel durumu 0,011 M4 Vermllk uygulamaları 0,038 G4 Tazmnat 0,027 T1 AR-GE kablyet 0,022 H1 Naklye performansı 0,065 T2 Blg teknolojler kaynakları 0,022 H2 Satış sonrası teknk servs 0,035 T3 Know-how sevyes 0,012 H3 Tedark performansı 0,183 T4 Teknk problem çözme yeterllğ 0,040

6 TOPSIS yöntemne dayalı tedarkç seçm TOPSIS (Technque for Order Preference by Smlarty to Ideal Soluton), Yoon ve Hwang tarafından 1981 yılında gelştrlmştr. Bu yöntemn temel, seçlecek alternatfn geometrk anlamda deal çözüme en kısa mesafede ve negatfdeal çözümden en uzak mesafede olmasına dayanır. TOPSIS metodu her br krtern tekdüze br şeklde artan ya da azalan fayda eğlmne sahp olduğunu varsaymaktadır. Bundan dolayı, deal ve negatf-deal çözümler tanımlamak kolaydır. Ökld mesafes yaklaşımı alternatflern deal çözüme görel yakınlıklarını değerlendrmey amaçlamaktadır. Böylece, bu görel mesafelern br dz karşılaştırması aracılığıyla alternatflern terch sırası çıkarılablmektedr (Trantaphyllou, 2000). Aşağıda TOPSIS yöntemnn adımları ve ele alınan probleme uygulaması verlmştr. Adım 1: Her br krter çn tedarkç değerlendrmelerne göre karar matrs (A) oluşturulması (Çzelge 8). Çzelgede, alternatfler, j, krterler göstermektedr. Karar matrsnde ürün çeştllğndek (E1), mktarındak (E2), tasarımındak (E3) ve termn tarhndek değşmlere cevap vereblme (E4) krterler çn daha öncek hzmetlerdek cevap vereblme yüzdeler, tazmnat (G4) krter çn, olası yaşanacak sorun esnasında her alım tutarı kapsamında sözleşmelerde sunulan tazmnat oranları, malzemenn tedark performansı (H3) ve hatalı ürün oranı (K1) krterler çn SAP sstemnden analz edlmş zamanında teslm ve hatalı ürün ortalama oranları, toplam kalte uygulamaları (K3) krter çn, şletmenn kalte standartlarına göre frmalarda uygulanan toplam kalte teknklernn sayısı (Poka Yoke, İstatksel Proses Kontrol, vb.), fnansal uygunluk (M1) krternn değerlendrmesnde tedarkçlere at aktf büyüklük değerler, fyat (M2) krter çn her br tedarkçnn ele alınan malzemeye stedğ brm fyat, malyet etknlk (M3) krter çn her br frmaya at malyet etknlk oranları, vermllk uygulamaları (M4) krter çn tedarkçlerde uygulanan Mll Prodüktvte Merkez üretm yönetm esaslı vermllk arttırma teknklernn sayısı (Yalın üretm, toplam kalte yönetm vb.), AR-GE kablyet (T1) krter çn AR-GE faalyetlernde sthdam edlen personel sayısı, blg teknolojler kaynak sevyelernde (T2) se sahp olunan ISO standart süreç sayısı (hzmet düzey yönetm sürec, sürüm yönetm sürec, vb.) kullanılmıştır. Dğer değerlendrme krterlerne at tedarkç değerler se; Toplam Kalte Yönetm, Üretm Planlama ve Satın Alma bölümler sorumluları le ortak değerlendrmeler yapılarak 1 le 10 arasında puanlandırılarak belrlenmştr. Çzelge 7. Karar Matrs (A) /j ESNEKLİK GÜVENİLİRLİK HİZMET E1 E2 E3 E4 G1 G2 G3 G4 H1 H2 H3 1 21% 63% 8% 82% % % 2 46% 53% 18% 24% % % 3 46% 53% 20% 44% % % 4 51% 42% 18% 54% % % KALİTE MALİYET TEKNOLOJİ /j K1 K2 K3 M1 M2 M3 M4 T1 T2 T3 T4 1 13% TL 1800 TL % TL 6000 TL % TL 3500TL % TL 2400TL Çzelge 8. Standart Karar Matrs (R) /j E1 E2 E3 E4 G1 G2 G3 G4 H1 H2 H3 1 0,2462 0,5913 0,2399 0,7439 0,3554 0,2222 0,3086 0,6699 0,3068 0,3780 0, ,5394 0,4975 0,5398 0,2177 0,5923 0,8889 0,7715 0,2061 0,6136 0,6299 0, ,5394 0,4975 0,5998 0,3991 0,5923 0,3333 0,4629 0,4329 0,6903 0,6299 0, ,5980 0,3942 0,5398 0,4899 0,4146 0,2222 0,3086 0,5669 0,2301 0,2520 0,3398 /j K1 K2 K3 M1 M2 M3 M4 T1 T2 T3 T4 1 0,5915 0,3869 0,3487 0,2719 0,2379 0,2621 0,2032 0,4558 0,2840 0,3869 0, ,2275 0,6964 0,6975 0,6180 0,7930 0,7863 0,8127 0,6838 0,4544 0,6964 0, ,3640 0,4643 0,5812 0,6304 0,4626 0,4369 0,4741 0,5187 0,7951 0,4643 0, ,6825 0,3869 0,2325 0,3832 0,3172 0,3495 0,2709 0,2358 0,2840 0,3869 0,2364 Çzelge 9. Ağırlıklı Standart Karar Matrs (V) /j E1 E2 E3 E4 G1 G2 G3 G4 H1 H2 H3 1 0,0039 0,0231 0,0043 0,0268 0,0092 0,0080 0,0034 0,0181 0,0199 0,0132 0, ,0086 0,0194 0,0097 0,0078 0,0154 0,0320 0,0085 0,0056 0,0399 0,0220 0, ,0086 0,0194 0,0108 0,0144 0,0154 0,0120 0,0051 0,0117 0,0449 0,0220 0, ,0096 0,0154 0,0097 0,0176 0,0108 0,0080 0,0034 0,0153 0,0150 0,0088 0,0622 /j K1 K2 K3 M1 M2 M3 M4 T1 T2 T3 T4 1 0,0710 0,0139 0,0230 0,0171 0,0150 0,0071 0,077 0,0100 0,0062 0,0046 0, ,0273 0,0251 0,0460 0,0389 0,0500 0,0212 0,0309 0,0150 0,0100 0,0084 0, ,0437 0,0167 0,0384 0,0397 0,0291 0,0118 0,0180 0,0114 0,0175 0,0056 0, ,0819 0,0139 0,0153 0,0241 0,0200 0,0094 0,0103 0,0052 0,0062 0,0046 0,0095

7 352 Adım 2: Standart Karar Matrsnn (R) Oluşturulması. Standart Karar Matrs (Çzelge 8), A matrsnn elemanlarından yararlanarak Eştlk (1) e göre hesaplanır. (4) (1) Adım 3: Ağırlıklı Standart Karar Matrsnn (V) Oluşturulması. AHP yöntemnden elde edlen krter ağırlık dereceler ( w ) standart karar matrsnn (R) her br sütunu le çarpılarak Ağırlıklı Standart Karar Matrs (V) elde edlr (Çzelge 9). Adım 4: Eştlk (2) ve (3) e göre, V matrsndek ağırlıklandırılmış değerlendrme faktörlernn en yler * seçlerek İdeal Çözüm Set ( A ), en kötüler seçlerek Negatf İdeal Çözüm Set ( A ) oluşturulur (Çzelge 10, Çzelge 11). Burada fayda krterler kümesn, se malyet krterler kümesn göstermektedr. Ele alınan problemde hatalı ürün oranı (K1) ve fyat (M2) malyet krterlerdr. (2) (3) Adım 5: Ayırım Ölçülernn Hesaplanması. Ökld Uzaklık Yaklaşımından yararlanılarak br karar noktasına lşkn değerlendrme faktör değernn deal ve negatf deal çözüm setnden sapma değerler, göre bulunmuştur. S ve * S eştlk (4) ve (5) e Burada hesaplanacak S ve * (5) S değerler sayısı doğal olarak karar noktası sayısı kadar olacaktır ve aşağıda verldğ gbdr. Adım 6: İdeal Çözüme Görel Yakınlığın Hesaplanması. İdeal ve negatf deal ayırım ölçülernden yararlanılırarak her br karar noktasının deal çözüme görel yakınlığı eştlk (6) da gösterldğ gb hesaplanmıştır. (6) Burada değer aralığında değer alır ve lgl karar noktasının deal çözüme, lgl karar noktasının negatf deal çözüme mutlak yakınlığını gösterr. Dört karar noktası çn deal çözüme görel yakınlık değerler bulunmuştur. Bu değerler büyüklük sırasına sokulduğunda karar noktalarının önem sırası 3, 2, 1 ve 4 şeklnde elde edlmektedr. Çzelge 10. İdeal Çözüm Set ( j E1 E2 E3 E4 G1 G2 G3 G4 H1 H2 H3 0,0096 0,0231 0,0108 0,0268 0,0154 0,0320 0,0085 0,0181 0,0449 0,0220 0,1347 j K1 K2 K3 M1 M2 M3 M4 T1 T2 T3 T4 0,0273 0,0251 0,0460 0,0397 0,0150 0,0212 0,0309 0,0150 0,0175 0,0084 0,0315 Çzelge 11. Negatf İdeal Çözüm Set ( j E1 E2 E3 E4 G1 G2 G3 G4 H1 H2 H3 0,0039 0,0154 0,0043 0,0078 0,0092 0,0080 0,0034 0,0056 0,0150 0,0088 0,0622 j K1 K2 K3 M1 M2 M3 M4 T1 T2 T3 T4 0,0819 0,0139 0,0153 0,0171 0,0500 0,0071 0,0077 0,0052 0,0062 0,0046 0,0095

8 Duyarlılık analz Bu çalışmada en krtk krter belrlemek amacıyla br duyarlılık analz çalışması yapılmıştır. Sezgsel olarak, en krtk krter en büyük ağırlığa sahp krter olarak düşünülür. Ancak, krtklğ bu şeklde düşünmek yanıltıcı olablr (Trantaphyllou, 2000). Karar verc, her br krtern ne kadar krtk olduğunu, dğer br deyşle alternatflern mevcut sıralamasının krterlern ağırlıklarındak değşmlere ne kadar duyarlı olduğunu belrleyeblrse daha y kararlar alablr. Gerçekleştrlen duyarlılık analznde, lk önce, her br krter ağırlığı çn alternatflern mevcut sıralamasının değşmeden kaldığı aralık Excel de gelştrlen br makro program yardımıyla saptanmıştır. En krtk krter se dğer tüm krter ağırlıkları sabtken güncel sıralamayı ağırlığındak en küçük değşmle değştren krter olarak fade edlmektedr. Buradak en küçük değşm kavramı, mutlak ve oransal olmak üzere k farklı şeklde tanımlanablr. Mutlak değşm, lgl krter çn mevcut ağırlık le alt lmt ve üst lmt arasındak fark olarak hesaplanırken oransal değşm, mutlak değşmn mevcut ağırlığa bölünmes le bulunur. Çzelge 12 de her br krter çn mevcut sıralamanın değşmeden kaldığı aralıklar ve mevcut ağırlıkların alt ve üst lmtlerden mutlak ve oransal farkları gösterlmektedr. Buna göre, mutlak değşm açısından fyatın (M2), oransal değşm açısından se tedark performansının (H3) krternn en krtk krterler olduğu görülmektedr. Fyat krternn ağırlığı mutlak olarak brmden fazla arttırılırsa, tedark performansının ağırlığı se oransal olarak %88 den fazla azaltılırsa alternatflern mevcut sıralaması değşecektr. Çzelge 12. Krter ağırlıkları çn alt ve üst lmtler Mevc Mutlak Fark Oransal Fark Krter ut Alt lmt Üst lmt Alt Üst Alt Üst lmtten ağırlık lmtten lmtten lmtten E1 0,016 0,000 * 0,115-0,099-6,188 E2 0,039 0,000 * 0,466-0,427-10,949 E3 0,018 0,000 * 0,129-0,111-6,167 E4 0,039 0,000 * 0,125-0,086-2,205 G1 0,026 0,000 * 0,501-0,475-18,269 G2 0,036 0,000 * 0,112-0,076-2,111 G3 0,011 0,000 * 0,180-0,169-15,364 G4 0,027 0,000 * 0,139-0,112-4,148 H1 0,065 0,000 * 1,000 ** H2 0,035 0,000 * 1,000 ** H3 0,183 0,022 0,849 0,161 0,666 0,880 3,639 K1 0,120 0,000 * 0,386-0,266-2,217 K2 0,036 0,000 * 0,250-0,214-5,944 K3 0,066 0,000 * 0,440-0,374-5,667 M1 0,063 0,000 * 0,283-0,22-3,492 M2 0,063 0,000 * 0,130-0,067-1,063 M3 0,027 0,000 * 0,161-0,134-4,963 M4 0,038 0,000 * 0,162-0,124-3,263 T1 0,022 0,000 * 0,306-0,284-12,909 T2 0,022 0,000 * 1,000 ** T3 0,012 0,000 * 0,248-0,236-19,667 T4 0,040 0,000 * 1,000 ** * ** Ağırlığın 0 a eşt alınması sıralamayı değştrmez Ağırlığın 1 e eşt alınması sıralamayı değştrmez

9 354 Buna göre, mutlak değşm açısından fyatın (M2), oransal değşm açısından se tedark performansının (H3) krternn en krtk krterler olduğu görülmektedr. Fyat krternn ağırlığı mutlak olarak brmden fazla arttırılırsa, tedark performansının ağırlığı se oransal olarak %88 den fazla azaltılırsa alternatflern mevcut sıralaması değşecektr. 4. Sonuç ve önerler Tedarkç seçm kararı şletmelern performansını doğrudan etkleyen br karardır. İşletmeler, sürekl değşen rekabet koşulları karşısında rekabetç yapılarını sürdüreblmek çn kend hedeflerne uygun özellktek tedarkçler seçmeldr. Bunun yanında tedarkçler seçmek çn kullanılacak krterler her sektör ve her şletme çn farklı olablr. Bu nedenle tedarkç seçm krterlernn belrlenmes de büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada, elektronk sanay sektöründe faalyet gösteren br şletmenn ürün yelpazesnn büyük çoğunluğunda kullanılan, çok az sayıda yurt ç/dışı tedarkçden sağlanablen br ana malzemesnn tedarkç değerlendrme ve seçm problem çn karar vercye destek olacak br model önerlmştr. Problem çok krterl br karar verme problemdr. İşletmenn tedarkç seçmn etkleyen krterler anket çalışmaları ve statstksel analzler le belrlenmştr. Belrlenen esneklk, güvenlrlk, hzmet, kalte, malyet ve teknoloj ana krterler ve bu ana krterlere bağlı toplam 22 adet alt krtern ağırlıkları AHP yöntemyle hesaplanmış ve elde edlen ağırlıklar kullanılarak TOPSIS yöntem uygulanmıştır. Ayrıca, her br krter ağırlığı çn alternatflern mevcut sıralamasının değşmeden kaldığı aralığın ve en krtk krtern belrlenmes çn br duyarlılık analz çalışması yapılmıştır. Bu sayede şletmenn söz konusu malzeme le lgl tedarkçlern seçmnde ve sıralanmasında yaşanan sıkıntılar gderlmş ve temel hedef olan müşter memnunyetnn arttırılması yolunda lerleme sağlanmıştır. Elektronk sanay sektörü çn yapılan bu çalışma dğer sektörlerdek frmalar çn de uygulanablr ve sektörlerde faalyet gösteren frmaların değerlendrlmesnde araştırmacılara yol gösterc olablr. KAYNAKLAR 1. Cha, J., Lu, J.N.K., Nga, E.W.T., Applcaton of decson-makng technques n suppler selecton: A systematc revew of lterature, Expert Systems wth Applcatons, 40(10), , Ho, W., Xu, X., Dey, P.K., Mult-crtera decson makng approaches for suppler evaluaton and selecton: A lterature revew, European Journal of Operatonal Research, 202(1), 16 24, De Boer, L., Labro, E., Morlacch, P., A revew of methods supportng suppler selecton, European Journal of Purchasng & Supply Management, 7(2), 75 89, Tam M.C.Y., Tummala V.M.R., An Applcaton of the AHP n Vendor Selecton of a Telecommuncatons System, OMEGA, 29(2), , Levary, R.R., Usng the Analytc Herarchy Process to Rank Foregn Supplers Based on Supply Rsks, Computers & Industral Engneerng, 55(2), , Yurdakul, M., İç Y.T., Analyss of the beneft generated by usng fuzzy numbers n a TOPSIS model developed for machne tool selecton problems, Journal of Materals Processng Technology, 209(1), , Almeda, A.T., Multcrtera decson model for outsourcng contracts selecton based on utlty functon and ELECTRE method, Computers & Operatons Research, 34(12), , Sevkl, M., An applcaton of the fuzzy ELECTRE method for suppler selecton, Internatonal Journal of Producton Research, 48(12), , Dulmn, R., Mnnno, V., Suppler selecton usng a multcrtera decson ad method, Journal of Purchasng & Supply Management, 9(4), , Chen, Y.H., Wang, T.C., Wu, C.Y., Strategc decsons usng the fuzzy PROMETHEE for IS outsourcng, Expert Systems wth Applcatons 38(10), , Wu, T., Blackhurst, J., Suppler evaluaton and selecton: an augmented DEA approach, Internatonal Journal of Producton Research, 47(16), , Ng, W.L., An effcent and smple model for multple crtera suppler selecton problem, European Journal of Operatonal Research, 186(3), , Guner, A.F., Yucel, A., Ayyldz, G., An ntegrated fuzzy-lp approach for a suppler selecton problem n supply chan management, Expert Systems wth Applcatons, 36(5), , Amn, S.H., Zhang, G., An ntegrated model for closed-loop supply chan confguraton and suppler selecton: Multobjectve approach, Expert Systems wth Applcatons, 39(8), , Tsa, W.H., Hung, S.J., A fuzzy goal programmng approach for green supply chan optmsaton under actvty-based costng and performance evaluaton wth a value-chan structure, Internatonal Journal of Producton Research, 47(18), , Arıkan, F., Küçükçe, Y.S., Satın Alma Faalyet İçn Br Tedarkç Seçm-Değerlendrme Problem ve Çözümü, Gaz Ünverstes Mühendslk Mmarlık Fakültes Dergs, 27(2), , Corrente, S., Greco, S., Slownsk, R., Multple Crtera Herarchy Process wth ELECTRE and PROMETHEE, OMEGA, 41(5), , Kull, T.J., Tallur, S., A Supply Rsk Reducton Model Usng Integrated Multcrtera Decson Makng, IEEE Transactons On Engneerng Management, 55(3), , Zeydan, M., Çolpan, C., Çobanoğlu, C., A combned methodology for suppler selecton and performance evaluaton, Expert Systems wth Applcatons, 38(3), , Razal, N. M., Wah, Y.B., Power comparsons of Shapro- Wlk, Kolmogorov-Smrnov, Lllefors and Anderson- Darlng tests, Journal of Statstcal Modelng and Analytcs, 2(1), 21-33, Ercan, İ., Kan, İ., Ölçeklerde Güvenlrlk ve Geçerlk, Uludağ Ünverstes Tıp Fakültes Dergs, 30(3), , Saaty, T. L., A Scalng Method for Prortes n Herarchcal Structures, Journal of Mathematcal Psychology, 15(3), , Yaralıoğlu, K., Performans Değerlendrmede Analtk Hyerarş Proses, Dokuz Eylül Ünverstes İ.İ.B.F. Dergs, 16(1), , Trantaphyllou, E., Mult-Crtera Decson Makng Methods: A Comparatve Study, Kluwer Academc Publshers, Dordrecht, 2000.

AHP-TOPSIS YÖNTEMİNE DAYALI TEDARİKÇİ SEÇİMİ UYGULAMASI *

AHP-TOPSIS YÖNTEMİNE DAYALI TEDARİKÇİ SEÇİMİ UYGULAMASI * Ekonometr ve İstatstk Sayı:13 (12. Uluslararası Ekonometr, Yöneylem Araştırması, İstatstk Sempozyumu Özel Sayısı) 2011 1 22 İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ İKTİSAT FAKÜLTESİ EKONOMETRİ VE İSTATİSTİK DERGİSİ AHP-TOPSIS

Detaylı

TEDARİKÇİ SEÇİMİNDE ANALİTİK HİYERARŞİ PROSESİ VE HEDEF PROGRAMLAMA YÖNTEMLERİNİN KOMBİNASYONU: OTEL İŞLETMELERİNDE BİR UYGULAMA

TEDARİKÇİ SEÇİMİNDE ANALİTİK HİYERARŞİ PROSESİ VE HEDEF PROGRAMLAMA YÖNTEMLERİNİN KOMBİNASYONU: OTEL İŞLETMELERİNDE BİR UYGULAMA TEDARİKÇİ SEÇİMİNDE ANALİTİK HİYERARŞİ PROSESİ VE HEDEF PROGRAMLAMA YÖNTEMLERİNİN KOMBİNASYONU: OTEL İŞLETMELERİNDE BİR UYGULAMA Yrd. Doç. Dr. Meltem KARAATLI * Yrd. Doç. Dr. Gonca DAVRAS ** ÖZ Otel şletmelernde,

Detaylı

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi Journal of Engneerng and Natural Scences Mühendslk ve Fen Blmler Dergs Sgma 31, 203-213, 2013 Research Artcle / Araştırma Makales ANALYTIC NETWORK PROCESS AND TOPSIS METHODS WITH SELECTION OF OPTIMAL INVESTMENT

Detaylı

ÇOKLU REGRESYON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESYON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-YON KATSAYILARININ YORUMU

ÇOKLU REGRESYON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESYON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-YON KATSAYILARININ YORUMU 6.07.0 ÇOKLU REGRESON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-ON KATSAILARININ ORUMU ÇOKLU REGRESON MODELİ Ekonom ve şletmeclk alanlarında herhang br bağımlı değşken tek br bağımsız

Detaylı

AN IMPLEMENTATION OF INTEGRATED MULTI-CRITERIA DECISION MAKING TECHNIQUES FOR ACADEMIC STAFF RECRUITMENT

AN IMPLEMENTATION OF INTEGRATED MULTI-CRITERIA DECISION MAKING TECHNIQUES FOR ACADEMIC STAFF RECRUITMENT Journal of Management, Marketng and Logstcs (JMML), ISSN: 48-6670 Year: 04 Volume: Issue: AN IMPLEMENTATION OF INTEGRATED MULTI-CRITERIA DECISION MAKING TECHNIQUES FOR ACADEMIC STAFF RECRUITMENT Kemal

Detaylı

TOPSIS ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME SİSTEMİ: TÜRKİYE DEKİ KAMU BANKALARI ÜZERİNE BİR UYGULAMA

TOPSIS ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME SİSTEMİ: TÜRKİYE DEKİ KAMU BANKALARI ÜZERİNE BİR UYGULAMA Araştırma Makaleler TOPSIS ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME SİSTEMİ: TÜRKİYE DEKİ KAMU BANKALARI ÜZERİNE BİR UYGULAMA Dr., Dokuz Eylül Ünverstes, İİBF İşletme Bölümü erhan.demrel@deu.edu.tr ÖZET Ekonomk faalyetlern

Detaylı

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi Journal of Engneerng and Natural Scences Mühendslk ve Fen Blmler Dergs Sgma 29, 244-260, 2011 Research Artcle / Araştırma Makales PERFORMANCE EVALUATION USING AHP - VIKOR AND AHP - TOPSIS APPROACHES: THE

Detaylı

KIRIKKALE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME YÖNTEMLERİNDEN AHP VE TOPSIS İLE KAMP YERİ SEÇİMİ

KIRIKKALE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME YÖNTEMLERİNDEN AHP VE TOPSIS İLE KAMP YERİ SEÇİMİ KIRIKKALE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME YÖNTEMLERİNDEN AHP VE TOPSIS İLE KAMP YERİ SEÇİMİ Burak KARAHAN Burak PEKEL Neşet BEDİR Cavt CAN Kırıkkale -2014-

Detaylı

Bulanık TOPSIS ve Bulanık VIKOR Yöntemleriyle Alışveriş Merkezi Kuruluş Yeri Seçimi ve Bir Uygulama

Bulanık TOPSIS ve Bulanık VIKOR Yöntemleriyle Alışveriş Merkezi Kuruluş Yeri Seçimi ve Bir Uygulama EGE AKADEMİK BAKIŞ / EGE ACADEMIC REVIEW Clt: 14 Sayı: 3 Temmuz 2014 ss. 463-479 Bulanık TOPSIS ve Bulanık VIKOR Yöntemleryle Alışverş Merkez Kuruluş Yer Seçm ve Br Uygulama Selecton of Shoppng Center

Detaylı

Depo operatörü lojistik firmasının seçimi için bulanık VIKOR ve bulanık TOPSIS yöntemlerinin uygulanması

Depo operatörü lojistik firmasının seçimi için bulanık VIKOR ve bulanık TOPSIS yöntemlerinin uygulanması İstanbul Ünverstes İşletme Fakültes Dergs Istanbul Unversty Journal of the School of Busness Clt/Vol:42, /No:2, 2013, 198-218 ISSN: 1303-1732 wwwfdergsorg 2013 Depo operatörü lostk frmasının seçm çn bulanık

Detaylı

ANALİTİK AĞ SÜRECİ VE TOPSIS YÖNTEMLERİ İLE BİLİMDALI SEÇİMİ Doç.Dr. Nuri ÖMÜRBEK Süleyman Demirel Üniversitesi, İİBF, İşletme Bölümü

ANALİTİK AĞ SÜRECİ VE TOPSIS YÖNTEMLERİ İLE BİLİMDALI SEÇİMİ Doç.Dr. Nuri ÖMÜRBEK Süleyman Demirel Üniversitesi, İİBF, İşletme Bölümü ANALİTİK AĞ SÜRECİ VE TOPSIS YÖNTEMLERİ İLE BİLİMDALI SEÇİMİ DoçDr Nur ÖMÜRBEK Süleyman Demrel Ünverstes, İİBF, İşletme Bölümü Nazlı DEMİRCİ Süleyman Demrel Ünverstes, SBE, İşletme ABD, YL Pınar AKALİN

Detaylı

AHP VE TOPSIS YÖNTEMLERİ İLE KURUMSAL PROJE YÖNETİM YAZILIMI SEÇİMİ

AHP VE TOPSIS YÖNTEMLERİ İLE KURUMSAL PROJE YÖNETİM YAZILIMI SEÇİMİ Süleyman Demrel Ünverstes Sosyal Blmler Ensttüsü Dergs Yıl: 2015/1, Sayı:21 Journal of Süleyman Demrel Unversty Insttute of Socal Scences Year: 2015/1, Number:21 AHP VE TOPSIS YÖNTEMLERİ İLE KURUMSAL PROJE

Detaylı

MESLEK SEÇİMİ PROBLEMİNDE ÇOK ÖZELLİKLİ KARAR VERME VE ÇÖZÜME YÖNELİK GELİŞTİRİLEN BİREYSEL KARİYER PLANLAMA PROGRAMI

MESLEK SEÇİMİ PROBLEMİNDE ÇOK ÖZELLİKLİ KARAR VERME VE ÇÖZÜME YÖNELİK GELİŞTİRİLEN BİREYSEL KARİYER PLANLAMA PROGRAMI MESLEK SEÇİMİ PROBLEMİNDE ÇOK ÖZELLİKLİ KARAR VERME VE ÇÖZÜME YÖNELİK GELİŞTİRİLEN BİREYSEL KARİYER PLANLAMA PROGRAMI Fath ÇİL GAZİ ÜNİVERSİTESİ Mühendslk Mmarlık Fakültes Endüstr Mühendslğ Bölümü 4. Sınıf

Detaylı

ENDÜSTRİNİN DEĞİŞİK İŞ KOLLARINDA İHTİYAÇ DUYULAN ELEMANLARIN YÜKSEK TEKNİK EĞİTİM MEZUNLARINDAN SAĞLANMASINDAKİ BEKLENTİLERİN SINANMASI

ENDÜSTRİNİN DEĞİŞİK İŞ KOLLARINDA İHTİYAÇ DUYULAN ELEMANLARIN YÜKSEK TEKNİK EĞİTİM MEZUNLARINDAN SAĞLANMASINDAKİ BEKLENTİLERİN SINANMASI V. Ulusal Üretm Araştırmaları Sempozyumu, İstanbul Tcaret Ünverstes, 5-7 Kasım 5 ENDÜSTRİNİN DEĞİŞİK İŞ KOLLARINDA İHTİYAÇ DUYULAN ELEMANLARIN YÜKSEK TEKNİK EĞİTİM MEZUNLARINDAN SAĞLANMASINDAKİ BEKLENTİLERİN

Detaylı

KURUMSAL FİRMALAR İÇİN BİR FİNANSAL PERFORMANS KARŞILAŞTIRMA MODELİNİN GELİŞTİRİLMESİ

KURUMSAL FİRMALAR İÇİN BİR FİNANSAL PERFORMANS KARŞILAŞTIRMA MODELİNİN GELİŞTİRİLMESİ Gaz Ünv. Müh. Mm. Fak. Der. Journal of thefaculty of Engneerngand Archtecture of Gaz Unversty Clt 30, No 1, 71-85, 2015 Vol 30, No 1, 71-85, 2015 KURUMSAL FİRMALAR İÇİN BİR FİNANSAL PERFORMANS KARŞILAŞTIRMA

Detaylı

Çok Kriterli Karar Verme Teknikleriyle Lojistik Firmalarında Performans Ölçümü

Çok Kriterli Karar Verme Teknikleriyle Lojistik Firmalarında Performans Ölçümü EGE AKADEMİK BAKIŞ / EGE ACADEMIC REVIEW Clt: 3 Sayı: 4 Ekm 03 ss. 449-459 Çok Krterl Karar Verme Teknkleryle Lostk Frmalarında Performans Ölçümü Performance Measurement of Logstcs Frms wth Mult-Crtera

Detaylı

Bulanık Analitik Hiyerarşi Süreci ve İdeal Çözüme Yakınlığa Göre Sıralama Yapma Yöntemleri ile Tekstil Sektöründe Finansal Performans Ölçümü

Bulanık Analitik Hiyerarşi Süreci ve İdeal Çözüme Yakınlığa Göre Sıralama Yapma Yöntemleri ile Tekstil Sektöründe Finansal Performans Ölçümü Sosyal Blmler 8/1 (010) s 19516 SOSYAL BİLİMLER Yıl : 010 Clt :8 Sayı :1 Celal Bayar Ünverstes S.B.E. Bulanık Analtk Hyerarş Sürec ve İdeal Çözüme Yakınlığa Göre Sıralama Yapma Yöntemler le Tekstl Sektöründe

Detaylı

BIST da Demir, Çelik Metal Ana Sanayii Sektöründe Faaliyet Gösteren İşletmelerin Finansal Performans Analizi: VZA Süper Etkinlik ve TOPSIS Uygulaması

BIST da Demir, Çelik Metal Ana Sanayii Sektöründe Faaliyet Gösteren İşletmelerin Finansal Performans Analizi: VZA Süper Etkinlik ve TOPSIS Uygulaması EGE AKADEMİK BAKIŞ / EGE ACADEMIC REVIEW Clt: 4 Sayı: Ocak 04 ss. 9-9 BIST da Demr, Çelk Metal Ana Sanay Sektöründe Faalyet Gösteren İşletmelern Fnansal Performans Analz: VZA Süper Etknlk ve TOPSIS Uygulaması

Detaylı

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi Journal of Engneerng and atural Scences Mühendslk ve Fen Blmler Dergs Sgma 9, -4, 0 Research Artcle / Araştırma Makales FUZZY TOPSIS METHODS I GROUP DECISIO MAKIG AD A APPLICATIO FOR BAK BRACH LOCATIO

Detaylı

Muhasebe ve Finansman Dergisi

Muhasebe ve Finansman Dergisi Muhasebe ve Fnansman Dergs Ocak/2012 Farklı Muhasebe Düzenlemelerne Göre Hazırlanan Mal Tablolardan Elde Edlen Fnansal Oranlar İle Şrketlern Hsse Sened Getrler Ve Pyasa Değerler Arasındak İlşk Ahmet BÜYÜKŞALVARCI

Detaylı

Dokuz Eylül Üniversitesi Yayına Kabul Tarihi:

Dokuz Eylül Üniversitesi Yayına Kabul Tarihi: Yayın Gelş Tarh: 22.10.2014 Dokuz Eylül Ünverstes Yayına Kabul Tarh: 19.04.2016 Sosyal Blmler Ensttüsü Dergs Onlne Yayın Tarh: 12.07.2016 Clt: 18, Sayı: 2, Yıl: 2016, Sayfa: 255-272 http://dx.do.org/10.16953/deusbed.78956

Detaylı

AHP AND GRA INTEGRATED APPROACH IN INNOVATION PERFORMANCE REVIEW PROCESS: AN APPLICATION IN DAIRY INDUSTRY

AHP AND GRA INTEGRATED APPROACH IN INNOVATION PERFORMANCE REVIEW PROCESS: AN APPLICATION IN DAIRY INDUSTRY Dumlupınar Ünverstes Sosyal Blmler Dergs / Dumlupınar Unversty Journal of Socal Scences İNOVASYON PERFORMANSI DEĞERLENDİRME SÜRECİNDE AHS VE GİA BÜTÜNLEŞİK YAKLAŞIMI: SÜT ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜNDE BİR UYGULAMA

Detaylı

UYUM ĐYĐLĐĞĐ TESTĐ. 2 -n olup. nin dağılımı χ dir ve sd = (k-1-p) dir. Burada k = sınıf sayısı, p = tahmin edilen parametre sayısıdır.

UYUM ĐYĐLĐĞĐ TESTĐ. 2 -n olup. nin dağılımı χ dir ve sd = (k-1-p) dir. Burada k = sınıf sayısı, p = tahmin edilen parametre sayısıdır. UYUM ĐYĐLĐĞĐ TESTĐ Posson: H o: Ver Posson dağılıma sahp br ktleden gelmektedr. H a : Ver Posson dağılıma sahp br ktleden gelmemektedr. Böyle br hpotez test edeblmek çn, önce Posson dağılım parametres

Detaylı

Merkezi Eğilim (Yer) Ölçüleri

Merkezi Eğilim (Yer) Ölçüleri Merkez Eğlm (Yer) Ölçüler Ver setn tanımlamak üzere kullanılan ve genellkle tüm elemanları dkkate alarak ver setn özetlemek çn kullanılan ölçülerdr. Ver setndek tüm elemanları temsl edeblecek merkez noktasına

Detaylı

İKİ AŞAMALI STRATEJİK TEDARİKÇİ SEÇİMİNİN BULANIK TOPSIS YÖNTEMİ İLE ANALİZİ

İKİ AŞAMALI STRATEJİK TEDARİKÇİ SEÇİMİNİN BULANIK TOPSIS YÖNTEMİ İLE ANALİZİ İKİ AŞAMALI STRATEJİK TEDARİKÇİ SEÇİMİNİN BULANIK TOPSIS YÖNTEMİ İLE ANALİZİ Yrd. Doç. Dr. Al İhsan ÖZDEMİR * Arş. Gör. Neşe Yalçın SEÇME ** ÖZET İşletmeler açısından tedarkç seçmnn uzun sürel şbrlğ çnde

Detaylı

X, R, p, np, c, u ve diğer kontrol diyagramları istatistiksel kalite kontrol diyagramlarının

X, R, p, np, c, u ve diğer kontrol diyagramları istatistiksel kalite kontrol diyagramlarının 1 DİĞER ÖZEL İSTATİSTİKSEL KALİTE KONTROL DİYAGRAMLARI X, R, p, np, c, u ve dğer kontrol dyagramları statstksel kalte kontrol dyagramlarının temel teknkler olup en çok kullanılanlarıdır. Bu teknkler ell

Detaylı

NAKLĠYE FĠRMASI SEÇĠMĠNDE BULANIK AHP VE BULANIK TOPSIS YÖNTEMLERĠNĠN KARġILAġTIRILMASI

NAKLĠYE FĠRMASI SEÇĠMĠNDE BULANIK AHP VE BULANIK TOPSIS YÖNTEMLERĠNĠN KARġILAġTIRILMASI Marmara Ünverstes Ġ.Ġ.B.F. Dergs YIL 008, CĠLT XX, AYI NAKLĠYE FĠRMAI EÇĠMĠNDE BULANIK AHP E BULANIK TOPI YÖNTEMLERĠNĠN KARġILAġTIRILMAI Prof. Dr. Ahmet ÖZTÜRK * Yrd. Doç. Dr. Ġrfan ERTUĞRUL ** ArĢ. Grv.

Detaylı

TOPSIS Metodu Kullanılarak Kesici Takım Malzemesi Seçimi

TOPSIS Metodu Kullanılarak Kesici Takım Malzemesi Seçimi Makne Teknolojler Elektronk Dergs Clt: 9, No: 3, 2012 (35-42) Electronc Journal of Machne Technologes Vol: 9, No: 3, 2012 (35-42) TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR www.teknolojkarastrmalar.com e-issn:1304-4141 Makale

Detaylı

SELECTING THE SERVICE PROVIDER THROUGH MULTIPLE- CRITERIA DECISION MAKING TECHNIQUES

SELECTING THE SERVICE PROVIDER THROUGH MULTIPLE- CRITERIA DECISION MAKING TECHNIQUES ÇOK ÖLÇÜTLÜ KARAR VERME TEKNİKLERİ İLE HİZMET SAĞLAYICI SEÇİMİ Öz Aşır ÖZBEK a Tamer EREN b Hzmet sağlayıcılar ya da üçüncü part lojstk (3PL) frmalar, şletmenn ana faalyetler dışında kalan, geleneksel

Detaylı

ALGILANAN HİZMET KALİTESİ VE LOJİSTİK REGRESYON ANALİZİ İLE HİZMET TERCİHİNE ETKİSİNİN BELİRLENMESİ. Özet

ALGILANAN HİZMET KALİTESİ VE LOJİSTİK REGRESYON ANALİZİ İLE HİZMET TERCİHİNE ETKİSİNİN BELİRLENMESİ. Özet Dokuz Eylül Ünverstes Sosyal Blmler Ensttüsü Dergs Yayın Gelş Tarh: 18.02.2011 Clt: 13, Sayı: 1, Yıl: 2011, Sayfa: 21-37 Yayına Kabul Tarh: 17.03.2011 ISSN: 1302-3284 ALGILANAN HİZMET KALİTESİ VE LOJİSTİK

Detaylı

YÖNETİM VE EKONOMİ Yıl:2006 Cilt:13 Sayı:1 Celal Bayar Üniversitesi İ.İ.B.F. MANİSA

YÖNETİM VE EKONOMİ Yıl:2006 Cilt:13 Sayı:1 Celal Bayar Üniversitesi İ.İ.B.F. MANİSA YÖNETİM VE EKONOMİ Yıl:2006 Clt:3 Sayı: Celal Bayar Ünverstes İ.İ.B.F. MANİSA Bulanık Araç Rotalama Problemlerne Br Model Öners ve Br Uygulama Doç. Dr. İbrahm GÜNGÖR Süleyman Demrel Ünverstes, İ.İ.B.F.,

Detaylı

DEĞİŞKEN DÖVİZ KURLARI ORTAMINDA GLOBAL BİR ŞİRKETTEKİ ESNEKLİĞİN DEĞERİ VE OPTİMUM KULLANIMI

DEĞİŞKEN DÖVİZ KURLARI ORTAMINDA GLOBAL BİR ŞİRKETTEKİ ESNEKLİĞİN DEĞERİ VE OPTİMUM KULLANIMI DEĞİŞKEN DÖVİZ KURLARI ORTAMINDA GLOBAL BİR ŞİRKETTEKİ ESNEKLİĞİN DEĞERİ VE OPTİMUM KULLANIMI Mehmet Aktan Atatürk Ünverstes, Endüstr Mühendslğ Bölümü, 25240, Erzurum. Özet: Dövz kurlarındak değşmler,

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Kemal Vatansever

Yrd. Doç. Dr. Kemal Vatansever Anadolu Ünverstes Sosyal Blmler Dergs Anadolu Unversty Journal of Socal Scences Tedarkç Seçm Kararlarında Bulanık TOPSIS Yöntemnn Kullanımı ve Br Uygulama Use of Fuzzy TOPSIS Method n Suppler Selecton

Detaylı

YAZILIM GELİŞTİRME PROJELERİNİN GERÇEK OPSİYON DEĞERLEME MODELİYLE ÇOK ÖLÇÜTLÜ BULANIK DEĞERLEMESİ

YAZILIM GELİŞTİRME PROJELERİNİN GERÇEK OPSİYON DEĞERLEME MODELİYLE ÇOK ÖLÇÜTLÜ BULANIK DEĞERLEMESİ İstanbul Tcaret Ünverstes Fen Blmler Dergs Yıl: 8 Sayı: 5 Bahar 009/ s. 3-6 YAZILIM GELİŞTİRME PROJELERİNİN GERÇEK OPSİYON DEĞERLEME MODELİYLE ÇOK ÖLÇÜTLÜ BULANIK DEĞERLEMESİ A. Çağrı TOLGA, Cengz KAHRAMAN

Detaylı

International Journal of Academic Value Studies (Javstudies) ISSN: Vol: 3, Issue: 11, pp

International Journal of Academic Value Studies (Javstudies) ISSN: Vol: 3, Issue: 11, pp Internatonal Journal of Academc Value Studes (Javstudes) ISSN:2149-8598 Vol: 3, Issue: 11, pp. 159-170 www.javstudes.com Javstudes@gmal.com Dscplnes: Busness Admnstraton, Economy, Econometrcs, Fnance,

Detaylı

KRİZ DÖNEMİNDE KÜRESEL PERAKENDECİ AKTÖRLERİN PERFORMANSLARININ TOPSİS YÖNTEMİ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ

KRİZ DÖNEMİNDE KÜRESEL PERAKENDECİ AKTÖRLERİN PERFORMANSLARININ TOPSİS YÖNTEMİ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ Atatürk Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Dergs, Clt: 25, Sayı: 2, 2011 151 KRİZ DÖNEMİNDE KÜRESEL PERAKENDECİ AKTÖRLERİN PERFORMANSLARININ TOPSİS YÖNTEMİ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ Nhan ÖZGÜVEN (*) Özet: Perakendeclk

Detaylı

Öğretim planındaki AKTS TASARIM STÜDYOSU IV 214058100001312 2 4 0 4 9

Öğretim planındaki AKTS TASARIM STÜDYOSU IV 214058100001312 2 4 0 4 9 Ders Kodu Teork Uygulama Lab. Ulusal Kred Öğretm planındak AKTS TASARIM STÜDYOSU IV 214058100001312 2 4 0 4 9 Ön Koşullar : Grafk İletşm I ve II, Tasarım Stüdyosu I, II, III derslern almış ve başarmış

Detaylı

International Journal of Academic Value Studies (Javstudies) ISSN: Vol: 3, Issue: 13, pp

International Journal of Academic Value Studies (Javstudies) ISSN: Vol: 3, Issue: 13, pp Internatonal Journal of Academc Value Studes (Javstudes) ISSN:2149-8598 Vol: 3, Issue: 13, pp. 206-216 www.javstudes.com Javstudes@gmal.com Dscplnes: Busness Admnstraton, Economy, Econometrcs, Fnance,

Detaylı

Kİ-KARE VE KOLMOGOROV SMİRNOV UYGUNLUK TESTLERİNİN SİMULASYON İLE ELDE EDİLEN VERİLER ÜZERİNDE KARŞILAŞTIRILMASI

Kİ-KARE VE KOLMOGOROV SMİRNOV UYGUNLUK TESTLERİNİN SİMULASYON İLE ELDE EDİLEN VERİLER ÜZERİNDE KARŞILAŞTIRILMASI C.Ü. İktsad ve İdar Blmler Dergs, Clt 4, Sayı 1, 3 6 Kİ-KARE VE KOLMOGOROV SMİRNOV UYGUNLUK TESTLERİNİN SİMULASYON İLE ELDE EDİLEN VERİLER ÜZERİNDE KARŞILAŞTIRILMASI H. BİRCAN, Y. KARAGÖZ ve Y. KASAPOĞLU

Detaylı

TRANSPORTATION MODE SELECTION THROUGH LOGISTICS MANAGEMENT: AN APPLICATION IN THE TEXTILE INDUSTRY

TRANSPORTATION MODE SELECTION THROUGH LOGISTICS MANAGEMENT: AN APPLICATION IN THE TEXTILE INDUSTRY DA Kerem Toker da, uygun alternat - d mod sonucunda, karayolu - denzyolu - Anahtar Kelmeler: TRANSPORTATION MODE SELECTION THROUGH LOGISTICS MANAGEMENT: AN APPLICATION IN THE TEXTILE INDUSTRY ABSTRACT

Detaylı

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi Journal of Engneerng and Natural Scences Mühendslk ve Fen Blmler Dergs Sgma 28, 24-223, 200 PhD Research Artcle / Doktora Çalışması Araştırma Makales FUZZY CHOQUET INTEGRAL APPROACH FOR MULTI CRITERIA

Detaylı

Afet Sonrası Hizmet Verecek Ekiplerin Konuşlanma Yerlerinin Belirlenmesi

Afet Sonrası Hizmet Verecek Ekiplerin Konuşlanma Yerlerinin Belirlenmesi 2016 Publshed n 4th Internatonal Symposum on Innovatve Technologes n Engneerng and Sccene 3-5 November 2016 (ISITES2016 Alanya/Antalya - Turkey) Afet Sonrası Hzmet Verecek Ekplern Konuşlanma Yerlernn Belrlenmes

Detaylı

FUZZY TOPSİS YÖNTEMİ İLE SANAL MAĞAZALARIN WEB SİTELERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

FUZZY TOPSİS YÖNTEMİ İLE SANAL MAĞAZALARIN WEB SİTELERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ FUZZY TOPSİS YÖNTEMİ İLE SNL MĞZLRIN WEB SİTELERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Süleyman DÜNDR (*) Fath EER (**) Şuayb ÖZDEMİR (***) Özet: Bu çalışmanın amacı, fuzzy TOPSİS yöntemn kullanarak sanal mağazaların

Detaylı

İstanbul Ünverstes İşletme Fakültes Dergs Istanbul Unversty Journal of the School of Busness Admnstraton Clt/Vol:39, Sayı/No:2,, 310-334 ISSN: 1303-1732 www.fdergs.org Stokastk envanter model kullanılarak

Detaylı

NİTEL TERCİH MODELLERİ

NİTEL TERCİH MODELLERİ NİTEL TERCİH MODELLERİ 2300 gözlem sayısı le verlen değşkenler aşağıdak gbdr: calsma: çocuk çalışıyorsa 1, çalışmıyorsa 0 (bağımlı değşken) Anne_egts: Anne eğtm sevyes Baba_egts: Baba eğtm sevyes Kent:

Detaylı

DİZÜSTÜ BİLGİSAYAR SEÇİMİ: DEA, TOPSIS VE VIKOR İLE KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ LAPTOP SELECTION: A COMPARATIVE ANALYSIS WITH DEA, TOPSIS AND VIKOR

DİZÜSTÜ BİLGİSAYAR SEÇİMİ: DEA, TOPSIS VE VIKOR İLE KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ LAPTOP SELECTION: A COMPARATIVE ANALYSIS WITH DEA, TOPSIS AND VIKOR Ekonomk ve Sosyal Araştırmalar Dergs, Bahar 2014, Clt:10, Yıl:10, Sayı:1, 157-178 DİZÜSTÜ BİLGİSAYAR SEÇİMİ: DEA, TOPSIS VE VIKOR İLE KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ Mehmet PEKKAYA 1 Mesut AKTOGAN 2 LAPTOP

Detaylı

Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 25, Sayı: 1, 2011 225

Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 25, Sayı: 1, 2011 225 Atatürk Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Dergs, Clt: 25, Sayı:, 20 225 FİNANSAL ANALİZDE KULLANILAN ORANLAR VE HİSSE SENEDİ GETİRİLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİ: EKONOMİK KRİZ DÖNEMLERİ İÇİN İMKB İMALAT SANAYİ

Detaylı

TÜRKİYE DEKİ 380 kv LUK 14 BARALI GÜÇ SİSTEMİNDE EKONOMİK YÜKLENME ANALİZİ

TÜRKİYE DEKİ 380 kv LUK 14 BARALI GÜÇ SİSTEMİNDE EKONOMİK YÜKLENME ANALİZİ TÜRİYE DEİ 38 kv LU 4 BARALI GÜÇ SİSTEMİDE EOOMİ YÜLEME AALİZİ Mehmet URBA Ümmühan BAŞARA 2,2 Elektrk-Elektronk Mühendslğ Bölümü Mühendslk-Mmarlık Fakültes Anadolu Ünverstes İk Eylül ampüsü, 2647, ESİŞEHİR

Detaylı

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ Gülesen ÜSTÜNDAĞ BAZI PARAMETRİK OLMAYAN İSTATİSTİKSEL YÖNTEMLERİN İNCELENMESİ İSTATİSTİK ANABİLİM DALI ADANA, 005 ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ

Detaylı

Kİ KARE ANALİZİ. Doç. Dr. Mehmet AKSARAYLI Ki-Kare Analizleri

Kİ KARE ANALİZİ. Doç. Dr. Mehmet AKSARAYLI  Ki-Kare Analizleri Kİ KAR ANALİZİ 1 Doç. Dr. Mehmet AKSARAYLI www.mehmetaksarayl K-Kare Analzler OLAY 1: Genelde br statstk sınıfında, öğrenclern %60 ının devamlı, %30 unun bazen, %10 unun se çok az derse geldkler düşünülmektedr.

Detaylı

BALİ KHO BİLİM DERGİSİ CİLT:23 SAYI:2 YIL:2013. BULANIK BOYUT ANALİZİ ve BULANIK VIKOR İLE BİR ÇNKV MODELİ: PERSONEL SEÇİMİ PROBLEMİ.

BALİ KHO BİLİM DERGİSİ CİLT:23 SAYI:2 YIL:2013. BULANIK BOYUT ANALİZİ ve BULANIK VIKOR İLE BİR ÇNKV MODELİ: PERSONEL SEÇİMİ PROBLEMİ. BULANIK BOYUT ANALİZİ ve BULANIK VIKOR İLE BİR ÇNKV MODELİ: PERSONEL SEÇİMİ PROBLEMİ Özkan BALİ ÖZET Personel seçm organzasyonların başarısını etkleyen en öneml problemlerden brdr. Bu seçm, belrszlk çeren

Detaylı

ÜLKE KAYNAKLARININ VERĠMLĠ KULLANIMI: 4x4 ARAMA VE KURTARMA ARACI SEÇĠMĠNDE AHS VE TOPSIS YÖNTEMLERĠNĠN UYGULAMASI

ÜLKE KAYNAKLARININ VERĠMLĠ KULLANIMI: 4x4 ARAMA VE KURTARMA ARACI SEÇĠMĠNDE AHS VE TOPSIS YÖNTEMLERĠNĠN UYGULAMASI Süleyman Demrel Ünverstes Vzyoner Dergs ÜLKE KAYNAKLARININ VERĠMLĠ KULLANIMI: 44 ARAMA VE KURTARMA ARACI SEÇĠMĠNDE AHS VE TOPSIS YÖNTEMLERĠNĠN UYGULAMASI Yük End Müh Yusuf ŞAHİN Arş Gör Hasan AKYER ÖZET

Detaylı

Abant İzzet Baysal Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi

Abant İzzet Baysal Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Abant İzzet Baysal Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Fakültes Ekonomk ve Sosyal Araştırmalar Dergs The Internatonal Journal of Economc and Socal Research ISSN: 1306-2174 http://www.bfderg.bu.edu.tr Clt/Volume:

Detaylı

Dokuz Eylül Üniversitesi Yayına Kabul Tarihi:

Dokuz Eylül Üniversitesi Yayına Kabul Tarihi: Yayın Gelş Tarh: 01.02.2016 Dokuz Eylül Ünverstes Yayına Kabul Tarh: 01.08.2016 Sosyal Blmler Ensttüsü Dergs Onlne Yayın Tarh: 07.07.2017 Clt: 19, Sayı: 1, Yıl: 2017, Sayfa: 63-81 http://dx.do.org/10.16953/deusbed.09673

Detaylı

MOBİPA MOBİLYA TEKSTİL İNŞAAT NAKLİYE PETROL ÜRÜNLERİ. SÜPERMARKET VE TuRİzM SANAYİ VE TİcARET ANONİM ŞİRKETİ

MOBİPA MOBİLYA TEKSTİL İNŞAAT NAKLİYE PETROL ÜRÜNLERİ. SÜPERMARKET VE TuRİzM SANAYİ VE TİcARET ANONİM ŞİRKETİ MOBİPA MOBİLYA TEKSTİL İNŞAAT NAKLİYE PETROL ÜRÜNLERİ SÜPERMARKET VE TuRİzM SANAYİ VE TİcARET ANONİM ŞİRKETİ 2011-2012-2013 MALİ yılına İLİşKİN YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU ("Şrket") 01012011-31 ı22013

Detaylı

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi Journal of Engneerng and Natural Scences Mühendslk ve Fen Blmler Dergs Sgma 28, 224-234, 2010 PhD Research Artcle / Doktora Çalışması Araştırma Makales APPLICATION OF ADAPTIVE NEURO FUZZY INFERENCE SYSTEM

Detaylı

TAKIM LİDERİ SEÇİMİNDE BULANIK KALİTE FONKSİYONU AÇINIMI MODELİ UYGULAMASI

TAKIM LİDERİ SEÇİMİNDE BULANIK KALİTE FONKSİYONU AÇINIMI MODELİ UYGULAMASI 2403 TAKIM LİDERİ SEÇİMİNDE BULANIK KALİTE FONKSİYONU AÇINIMI MODELİ UYGULAMASI APPLICATION OF A FUZZY QUALITY FUNCTION DEPLOYMENT MODEL FOR TEAM LEADER SELECTION ÖZET A. Fahr ÖZKÖK *, Orkun KOZANOĞLU

Detaylı

AĞIR BİR NAKLİYE UÇAĞINA AİT BİR YAPISAL BİLEŞENİN TASARIMI VE ANALİZİ

AĞIR BİR NAKLİYE UÇAĞINA AİT BİR YAPISAL BİLEŞENİN TASARIMI VE ANALİZİ III. ULUSAL HAVACILIK VE UZAY KONFERANSI 16-18 Eylül 2010, ANADOLU ÜNİVERSİTESİ, Eskşehr AĞIR BİR NAKLİYE UÇAĞINA AİT BİR YAPISAL BİLEŞENİN TASARIMI VE ANALİZİ Davut ÇIKRIKCI * Yavuz YAMAN Murat SORGUÇ

Detaylı

SİMÜLASYON İLE BÜTÜNLEŞİK ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME: BİR HASTANE ACİL DEPARTMANI İÇİN SENARYO SEÇİMİ UYGULAMASI

SİMÜLASYON İLE BÜTÜNLEŞİK ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME: BİR HASTANE ACİL DEPARTMANI İÇİN SENARYO SEÇİMİ UYGULAMASI İstanbul Tcaret Ünverstes Fen Blmler Dergs Yıl: 11 Sayı: 22 Güz 2012 s. 1-18 SİMÜLASYON İLE BÜTÜNLEŞİK ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME: BİR HASTANE ACİL DEPARTMANI İÇİN SENARYO SEÇİMİ UYGULAMASI Muhammet GÜL

Detaylı

TÜRK KAMU İHALE KANUNUNDA FİYAT İLE BİRLİKTE FİYAT DIŞI UNSURLARIN DA DİKKATE ALINDIĞI İHALE VE KAZANAN TEKLİF

TÜRK KAMU İHALE KANUNUNDA FİYAT İLE BİRLİKTE FİYAT DIŞI UNSURLARIN DA DİKKATE ALINDIĞI İHALE VE KAZANAN TEKLİF TÜRK KAMU İHALE KANUNUNDA FİYAT İLE BİRLİKTE FİYAT DIŞI UNSURLARIN DA DİKKATE ALINDIĞI İHALE VE KAZANAN TEKLİF Necdet ÖZÇAKAR, 1 Istanbul Ünverstes İşletme Fakültes, Üretm Yönetm Ana Blm Dalı Halm YURDAKUL

Detaylı

20. ULUSAL PAZARLAMA KONGRESİ Anadolu Üniversitesi - Eskişehir

20. ULUSAL PAZARLAMA KONGRESİ Anadolu Üniversitesi - Eskişehir 20. ULUSL PZRLM KONGRESİ nadolu Ünverstes - Eskşehr Sgorta Ürün Planlarına İlşkn Ürün Cazplklernn Değerlendrlmes Evaluaton of Product ttractveness of Insurance Product Plans Habbe Yelda Şener 1 - Merve

Detaylı

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR www.teknolojkarastrmalar.com ISSN:134-4141 Makne Teknolojler Elektronk Dergs 28 (1) 61-68 TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR Kısa Makale Tabakalı Br Dskn Termal Gerlme Analz Hasan ÇALLIOĞLU 1, Şükrü KARAKAYA 2 1

Detaylı

alphanumeric journal The Journal of Operations Research, Statistics, Econometrics and Management Information Systems

alphanumeric journal The Journal of Operations Research, Statistics, Econometrics and Management Information Systems Avalable onlne at www.alphanumercournal.com alphanumerc ournal The Journal of Operatons Research, Statstcs, Econometrcs and Management Informaton Systems Receved: January 25, 2017 Accepted: June 22, 2017

Detaylı

Çok Kriterli Karar Vermede TOPSIS ve VIKOR Yöntemleriyle Klima Seçimi

Çok Kriterli Karar Vermede TOPSIS ve VIKOR Yöntemleriyle Klima Seçimi Çankırı Karatekn Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Fakültes Dergs Y.2014, Clt 4, Sayı 1, ss.267-282 Çankırı Karatekn Unversty Journal of The Faculty of Economcs and Admnstratve Scences Y.2014, Volume 4,

Detaylı

PRODUCTION PLANNING BASED ON GOAL PROGRAMMING FOR MASS CUSTOMIZATION IN A COMPANY

PRODUCTION PLANNING BASED ON GOAL PROGRAMMING FOR MASS CUSTOMIZATION IN A COMPANY BİR İŞLETMEDE KİTLESEL ÖZEL ÜRETİME YÖNELİK HEDEF PROGRAMLAMA TABANLI ÜRETİM PLANLAMA PRODUCTION PLANNING BASED ON GOAL PROGRAMMING FOR MASS CUSTOMIZATION IN A COMPANY ESRA AKBAL Başkent Ünverstes Lsansüstü

Detaylı

Bulanık Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Altı Sigma Projeleri Seçiminde Uygulanması*

Bulanık Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Altı Sigma Projeleri Seçiminde Uygulanması* Busness and Economcs Research Journal Volume 7 Number 2 2016 pp. 167-201 ISSN: 1309-2448 DOI Number: 10.20409/berj.2016217536 Bulanık Çok Krterl Karar Verme Yöntemlernn Altı Sgma Projeler Seçmnde Uygulanması*

Detaylı

2nd International Symposium on Accounting and Finance ISAF 2014

2nd International Symposium on Accounting and Finance ISAF 2014 2nd Internatonal Symposum on Accountng and Fnance MUHASEBE PAKET PROGRAMI SEÇİM PROBLEMİNE BULANIK VIKOR YÖNTEMİ İLE BİR ÇÖZÜM ÖNERİSİ ÖZET Hasan UYGURTÜRK Turhan KORKMAZ Dnamk br çevrede faalyet gösteren

Detaylı

BULUT TEKNOLOJ S F RMALARININ BULANIK AHP MOORA YÖNTEM KULLANILARAK SIRALANMASI

BULUT TEKNOLOJ S F RMALARININ BULANIK AHP MOORA YÖNTEM KULLANILARAK SIRALANMASI BULUT TEKNOLOJ S F RMALARININ BULANIK AHP MOORA YÖNTEM KULLANILARAK SIRALANMASI Bahad r Fath YILDIRIM.Ü. letme Fakültes Say sal Yöntemler ABD. Onur ÖNAY.Ü. letme Fakültes Say sal Yöntemler ABD. ÖZET Bulut

Detaylı

GRİ İLİŞKİSEL ANALİZ YÖNTEMİNE GÖRE FARKLI SERTLİKLERDE OPTİMUM TAKIM TUTUCUSUNUN BELİRLENMESİ

GRİ İLİŞKİSEL ANALİZ YÖNTEMİNE GÖRE FARKLI SERTLİKLERDE OPTİMUM TAKIM TUTUCUSUNUN BELİRLENMESİ 2. Ulusal Tasarım İmalat ve Analz Kongres 11-12 Kasım 21- Balıkesr GRİ İLİŞKİSEL ANALİZ YÖNTEMİNE GÖRE FARKLI SERTLİKLERDE OPTİMUM TAKIM TUTUCUSUNUN BELİRLENMESİ Esra YILMAZ*, Ferhat GÜNGÖR** *ylmazesraa@gmal.com

Detaylı

SEK Yönteminin Güvenilirliği Sayısal Bir Örnek. Ekonometri 1 Konu 11 Sürüm 2,0 (Ekim 2011)

SEK Yönteminin Güvenilirliği Sayısal Bir Örnek. Ekonometri 1 Konu 11 Sürüm 2,0 (Ekim 2011) İk Değşkenl Bağlanım Model SEK Yöntemnn Güvenlrlğ Ekonometr 1 Konu 11 Sürüm,0 (Ekm 011) UADMK Açık Lsans Blgs İşbu belge, Creatve Commons Attrbuton-Non-Commercal ShareAlke 3.0 Unported (CC BY-NC-SA 3.0)

Detaylı

Antalya Đlinde Serada Domates Üretiminin Kâr Etkinliği Analizi

Antalya Đlinde Serada Domates Üretiminin Kâr Etkinliği Analizi Tarım Blmler Dergs Tar. Bl. Der. Derg web sayfası: www.agr.ankara.edu.tr/derg Journal of Agrcultural Scences Journal homepage: www.agr.ankara.edu.tr/journal TARIM BİLİMLERİ DERGİSİ JOURNAL OF AGRICULTURAL

Detaylı

MÜŞTERİ MEMNUNİYET İNDEKSLERİ VE CEP TELEFONU SEKTÖRÜNDE BİR PLOT UYGULAMA ÖZET

MÜŞTERİ MEMNUNİYET İNDEKSLERİ VE CEP TELEFONU SEKTÖRÜNDE BİR PLOT UYGULAMA ÖZET MÜŞTERİ MEMNUNİYET İNDEKSLERİ VE CEP TELEFONU SEKTÖRÜNDE BİR PLOT UYGULAMA Al Türkyılmaz Fath Ünverstes, Endüstr Mühendslğ Bölümü, 34900 Büyükçekmece İstanbul Tel: (212) 8890810 1094 Fax: (212) 8890906

Detaylı

BANKACILIKTA ETKİNLİK VE SERMAYE YAPISININ BANKALARIN ETKİNLİĞİNE ETKİSİ

BANKACILIKTA ETKİNLİK VE SERMAYE YAPISININ BANKALARIN ETKİNLİĞİNE ETKİSİ BANKACILIKTA ETKİNLİK VE SERMAYE YAPISININ BANKALARIN ETKİNLİĞİNE ETKİSİ Yrd. Doç. Dr. Murat ATAN - Araş. Gör. Gaye KARPAT ÇATALBAŞ 2 ÖZET Bu çalışma, Türk bankacılık sstem çnde faalyet gösteren tcar bankaların

Detaylı

DİZÜSTÜ BİLGİSAYAR SEÇİMİ: DEA, TOPSIS ve VIKOR ile KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ

DİZÜSTÜ BİLGİSAYAR SEÇİMİ: DEA, TOPSIS ve VIKOR ile KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ Ekonomk ve Sosyal Araştırmalar Dergs, Clt 10, Yıl 10, Sayı 1, 2014 The Internatonal Journal of Economc and Socal Research, Vol. 10, Year 10, No. 1, 2014 DİZÜSTÜ BİLGİSAYAR SEÇİMİ: DEA, TOPSIS ve VIKOR

Detaylı

MALZEME TAŞIMA SİSTEMİ ALTERNATİFLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİNDE BULANIK-PROMETHEE YAKLAŞIMI

MALZEME TAŞIMA SİSTEMİ ALTERNATİFLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİNDE BULANIK-PROMETHEE YAKLAŞIMI Doğuş Ünverstes Dergs 12 (1) 2011 144-155 MALZEME TAŞIMA SİSTEMİ ALTERNATİFLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİNDE BULANIK-ROMETHEE YAKLAŞIMI EVALUATING MATERIAL HANDLING SYSTEM ALTERNATIVES USING FUZZY-ROMETHEE

Detaylı

HATA TÜRÜ VE ETKİLERİ ANALİZİNDE BULANIK AHP VE BULANIK VIKOR YÖNTEMLERİ İLE OTOMOTİV SEKTÖRÜNDE RİSK DEĞERLENDİRMESİ

HATA TÜRÜ VE ETKİLERİ ANALİZİNDE BULANIK AHP VE BULANIK VIKOR YÖNTEMLERİ İLE OTOMOTİV SEKTÖRÜNDE RİSK DEĞERLENDİRMESİ HATA TÜRÜ VE ETKİLERİ ANALİZİNDE BULANIK AHP VE BULANIK VIKOR YÖNTEMLERİ İLE OTOMOTİV SEKTÖRÜNDE RİSK DEĞERLENDİRMESİ RISK EVALUATING BY FUZZY AHP AND FUZZY VIKOR METHODS IN FAILURE MODE AND EFFECTS ANALYSIS

Detaylı

İÇME SUYU ŞEBEKELERİNİN GÜVENİLİRLİĞİ

İÇME SUYU ŞEBEKELERİNİN GÜVENİLİRLİĞİ Türkye İnşaat Mühendslğ, XVII. Teknk Kongre, İstanbul, 2004 İÇME SUYU ŞEBEKELERİNİN GÜVENİLİRLİĞİ Nur MERZİ 1, Metn NOHUTCU, Evren YILDIZ 1 Orta Doğu Teknk Ünverstes, İnşaat Mühendslğ Bölümü, 06531 Ankara

Detaylı

TESİS YERİ SEÇİMİNDE FARKLI BİR YAKLAŞIM: BULANIK ANALİTİK SERİM SÜRECİ

TESİS YERİ SEÇİMİNDE FARKLI BİR YAKLAŞIM: BULANIK ANALİTİK SERİM SÜRECİ TESİS YERİ SEÇİMİNDE FARKLI BİR YAKLAŞIM: BULANIK ANALİTİK SERİM SÜRECİ Aşkın ÖZDAĞOĞLU (*) Özet: Kuruluş yer seçm br frma çn en öneml kararlardan brdr. Yönetm kademesndek kşler seçm yaparken ster stemez

Detaylı

TÜRKİYE DEKİ ÖZEL BANKALARIN FİNANSAL PERFORMANSLARININ KARŞILAŞTIRILMASI: 2008-2011 DÖNEMİ. Fatih ECER *

TÜRKİYE DEKİ ÖZEL BANKALARIN FİNANSAL PERFORMANSLARININ KARŞILAŞTIRILMASI: 2008-2011 DÖNEMİ. Fatih ECER * AİBÜ Sosyal Blmler Ensttüsü Dergs, Güz 2013, Clt:13, Yıl:13, Sayı:2, 13:171-189 TÜKİYE DEKİ ÖZEL BANKALAIN FİNANSAL PEFOMANSLAININ KAŞILAŞTIILMASI: 2008-2011 DÖNEMİ Fath ECE COMPAISON OF PIVATE BANKS FINANCIAL

Detaylı

K-Ortalamalar Yöntemi ile Yıllık Yağışların Sınıflandırılması ve Homojen Bölgelerin Belirlenmesi *

K-Ortalamalar Yöntemi ile Yıllık Yağışların Sınıflandırılması ve Homojen Bölgelerin Belirlenmesi * İMO Teknk Derg, 2012 6037-6050, Yazı 383 K-Ortalamalar Yöntem le Yıllık Yağışların Sınıflandırılması ve Homojen Bölgelern Belrlenmes * Mahmut FIAT* Fath DİKBAŞ** Abdullah Cem KOÇ*** Mahmud GÜGÖ**** ÖZ

Detaylı

TÜKETİCİ TATMİNİ VERİLERİNİN ANALİZİ: YAPAY SİNİR AĞLARI ve REGRESYON ANALİZİ KARŞILAŞTIRMASI

TÜKETİCİ TATMİNİ VERİLERİNİN ANALİZİ: YAPAY SİNİR AĞLARI ve REGRESYON ANALİZİ KARŞILAŞTIRMASI 1 TÜKETİCİ TATMİNİ VERİLERİNİN ANALİZİ: YAPAY SİNİR AĞLARI ve REGRESYON ANALİZİ KARŞILAŞTIRMASI Metehan TOLON Nuray GÜNERİ TOSUNOĞLU Özet Tüketc tatmn araştırmaları özelde pazarlama yönetclernn, genelde

Detaylı

BULANIK AKIŞ TİPİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ İÇİN ÇOK AMAÇLI GENETİK ALGORİTMA

BULANIK AKIŞ TİPİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ İÇİN ÇOK AMAÇLI GENETİK ALGORİTMA Gaz Ünv. Müh. Mm. Fak. Der. J. Fac. Eng. Arch. Gaz Unv. Clt 22, No 4, 855-862, 2007 Vol 22, No 4, 855-862, 2007 BULANIK AKIŞ TİPİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ İÇİN ÇOK AMAÇLI GENETİK ALGORİTMA İzzettn TEMİZ ve

Detaylı

KÜRESEL FİNANSAL KRİZİN İŞLETMELERİN ETKİNLİK VE PERFORMANS DÜZEYLERİNE ETKİLERİ: 2008 FİNANSAL KRİZ ÖRNEĞİ

KÜRESEL FİNANSAL KRİZİN İŞLETMELERİN ETKİNLİK VE PERFORMANS DÜZEYLERİNE ETKİLERİ: 2008 FİNANSAL KRİZ ÖRNEĞİ Ekonometr ve İstatstk Sayı:11 2010 61 89 İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ İKTİSAT FAKÜLTESİ EKONOMETRİ VE İSTATİSTİK DERGİSİ KÜRESEL FİNANSAL KRİZİN İŞLETMELERİN ETKİNLİK VE PERFORMANS DÜZEYLERİNE ETKİLERİ: 2008

Detaylı

ENDÜSTRİYEL BİR ATIK SUYUN BİYOLOJİK ARITIMI VE ARITIM KİNETİĞİNİN İNCELENMESİ

ENDÜSTRİYEL BİR ATIK SUYUN BİYOLOJİK ARITIMI VE ARITIM KİNETİĞİNİN İNCELENMESİ ENDÜSTRİYEL BİR ATIK SUYUN BİYOLOJİK ARITIMI VE ARITIM KİNETİĞİNİN İNCELENMESİ Emel KOCADAYI EGE ÜNİVERSİTESİ MÜH. FAK., KİMYA MÜH. BÖLÜMÜ, 35100-BORNOVA-İZMİR ÖZET Bu projede, Afyon Alkalot Fabrkasından

Detaylı

GIDA SEKTÖRÜNDE İSTATİSTİKSEL KALİTE KONTROL GRAFİKLERİNİN BİR UYGULAMASI

GIDA SEKTÖRÜNDE İSTATİSTİKSEL KALİTE KONTROL GRAFİKLERİNİN BİR UYGULAMASI GIDA SEKTÖRÜNDE İSTATİSTİKSEL KALİTE KONTROL GRAFİKLERİNİN BİR UYGULAMASI Aytaç PEKMEZCİ * Özet Kalte kontrol grafkler üreç kontrolü ve yleştrlmende öneml br yere ahptr. İşletmelerdek ürünlern kalte düzeylernn

Detaylı

YATIRIM KARARLARININ OPTİMİZASYONUNDA KARAR VERME YÖNTEMLERİNİN KULLANIMI İLE BETON KATKI MALZEMESİ ÜRETİMİNE YÖNELİK BİR YATIRIM MODELİ UYGULAMASI

YATIRIM KARARLARININ OPTİMİZASYONUNDA KARAR VERME YÖNTEMLERİNİN KULLANIMI İLE BETON KATKI MALZEMESİ ÜRETİMİNE YÖNELİK BİR YATIRIM MODELİ UYGULAMASI YATIRIM KARARLARININ OPTİMİZASYONUNDA KARAR VERME YÖNTEMLERİNİN KULLANIMI İLE BETON KATKI MALZEMESİ ÜRETİMİNE YÖNELİK BİR YATIRIM MODELİ UYGULAMASI Semh COŞKUN Endüstr Mühendslğ Bölümü Pamukkale Ünverstes

Detaylı

ÇOK AMAÇLI DOĞRUSAL PROGRAMLAMADAN SİSTEM TASARIMINA: DE NOVO. Özet

ÇOK AMAÇLI DOĞRUSAL PROGRAMLAMADAN SİSTEM TASARIMINA: DE NOVO. Özet Dokuz Eylül Ünverstes Sosyal Blmler Ensttüsü Dergs Yayın Gelş Tarh: 0.0.00 Clt:, Sayı: 4, Yıl: 00, Sayfa: -74 Yayına Kabul Tarh: 7.0.0 ISSN: 0-84 ÇOK AMAÇLI DOĞRUSAL PROGRAMLAMADAN SİSTEM TASARIMINA: DE

Detaylı

Finansal Riskten Korunma Muhasebesinde Etkinliğin Ölçülmesi

Finansal Riskten Korunma Muhasebesinde Etkinliğin Ölçülmesi Fnansal Rskten Korunma Muhasebesnde Etknlğn Ölçülmes Dr. Fahreddn OKUDAN * Fath Ünverstes, İİBF. Özet Bu makalenn amacı, etknlk test yöntemlernn ncelenmesdr. TMS 39, rskten korunma muhasebes uygulanablmes

Detaylı

Tek Yönlü Varyans Analizi

Tek Yönlü Varyans Analizi Tek Yönlü Varyan Analz Nedr ve hang durumlarda kullanılır? den fazla grupların karşılaştırılmaı öz konuu e, çok ayıda t-tet nn kullanılmaı, Tp I hatanın artmaına yol açar; Örneğn, eğer 5 grubu kşerl olarak

Detaylı

Biyoistatistik (Ders 6: Bağımsız Gruplarda İkiden Çok Örneklem Testleri)

Biyoistatistik (Ders 6: Bağımsız Gruplarda İkiden Çok Örneklem Testleri) k ÖRNEKLEM TESTLERİ BAĞIMSIZ GRUPLARDA k ÖRNEKLEM TESTLERİ Yrd. Doç. Dr. Ünal ERKORKMAZ Sakarya Ünverstes Tıp Fakültes Byostatstk Anablm Dalı uerkorkmaz@sakarya.edu.tr BAĞIMSIZ İKİDEN ÇOK GRUBUN KARŞILAŞTIRILMASINA

Detaylı

GİRİŞİMCİLİK Organizasyon Yapısı. Üretim/Hizmet Sistemlerinin Tasarımı ve Kuruluşu

GİRİŞİMCİLİK Organizasyon Yapısı. Üretim/Hizmet Sistemlerinin Tasarımı ve Kuruluşu GİRİŞİMCİLİK Bölüm 6. Üretm Sstemnn Tasarımı http://sceb.ktu.edu.tr Üretm/Hzmet Sstemlernn Tasarımı ve Kuruluşu 1. Organzasyon yapısı 2. Tess yer seçm 3. Kapaste planlaması 4. Malzeme gereksnm planlaması

Detaylı

İyi Tarım Uygulamaları Ve Tüketici Davranışları (Logit Regresyon Analizi)(*)

İyi Tarım Uygulamaları Ve Tüketici Davranışları (Logit Regresyon Analizi)(*) Gazosmanpaşa Ünverstes Zraat Fakültes Dergs Journal of Agrcultural Faculty of Gazosmanpasa Unversty http://zraatderg.gop.edu.tr/ Araştırma Makales/Research Artcle JAFAG ISSN: 1300-2910 E-ISSN: 2147-8848

Detaylı

VERİ ZARFLAMA ANALİZİ (VZA) VE MALMQUİST ENDEKSİ İLE TOPLAM FAKTÖR VERİMLİLİK ÖLÇÜMÜ: BİST TE İŞLEM GÖREN MEVDUAT BANKALARI ÜZERİNE BİR UYGULAMA

VERİ ZARFLAMA ANALİZİ (VZA) VE MALMQUİST ENDEKSİ İLE TOPLAM FAKTÖR VERİMLİLİK ÖLÇÜMÜ: BİST TE İŞLEM GÖREN MEVDUAT BANKALARI ÜZERİNE BİR UYGULAMA Atatürk Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Dergs, Clt: 27,Sayı:4,2013 110 VERİ ZARFLAMA ANALİZİ (VZA) VE MALMQUİST ENDEKSİ İLE TOPLAM FAKTÖR VERİMLİLİK ÖLÇÜMÜ: BİST TE İŞLEM GÖREN MEVDUAT BANKALARI ÜZERİNE

Detaylı

BALİ-GENCER AHP, BULANIK AHP VE BULANIK MANTIK LA KARA HARP OKULUNA ÖĞRETİM ELEMANI SEÇİMİ. Özkan BALİ 1 Cevriye GENCER 2 ÖZET

BALİ-GENCER AHP, BULANIK AHP VE BULANIK MANTIK LA KARA HARP OKULUNA ÖĞRETİM ELEMANI SEÇİMİ. Özkan BALİ 1 Cevriye GENCER 2 ÖZET AHP, BULANIK AHP VE BULANIK MANTIK LA KARA HARP OKULUNA ÖĞRETİM ELEMANI SEÇİMİ Özkan BALİ Cevrye GENCER ÖZET Çalışmada, br karar problem olarak Kara Harp OkuluKHO) na öğretm elemanı seçm ele alınmış ve

Detaylı

Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi Pamukkale University Journal of Engineering Sciences

Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi Pamukkale University Journal of Engineering Sciences Pamukkale Ünverstes Mühendslk Blmler Dergs, Clt 0, Sayı 3, 04, Sayfalar 85-9 Pamukkale Ünverstes Mühendslk Blmler Dergs Pamukkale Unversty Journal of Engneerng Scences PREFABRİK ENDÜSTRİ YAPIARININ ARMONİ

Detaylı

ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME PROBLEMLERİNDE ARAS YÖNTEMİ

ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME PROBLEMLERİNDE ARAS YÖNTEMİ ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME PROBLEMLERİNDE ARAS YÖNTEMİ Makale Sunum Tarh : 02.03.2015 Yayına Kabul Tarh : 27.03.2015 Bahadır Fath YILDIRIM Araştırma Görevls Kafkas Ünverstes, İİBF, İşletme Bölümü, Sayısal

Detaylı

Coğrafi Bilgi Sistemlerinin Neonatal Tetanozun Dağılımının Belirlenmesinde Kullanımı

Coğrafi Bilgi Sistemlerinin Neonatal Tetanozun Dağılımının Belirlenmesinde Kullanımı TAF Preventve Medcne Bulletn, 2009: 81 Araştırma/Research Artcle TAF Prev Med Bull 2009; 81:59-68 Coğraf Blg Sstemlernn Neonatal Tetanozun Dağılımının Belrlenmesnde Kullanımı [Usng Geographc Informaton

Detaylı

BİR UN FABRİKASINDA HEDEF PROGRAMLAMA UYGULAMASI

BİR UN FABRİKASINDA HEDEF PROGRAMLAMA UYGULAMASI BİR UN FABRİKASINDA HEDEF PROGRAMLAMA UYGULAMASI Abdullah Oktay DÜNDAR * Muammer ZERENLER ** ÖZET İşletmeler günümüz rekabet ortamının çalkantılı doğasında faalyetlern sürdürürken, sahp oldukları kıt kaynakları

Detaylı

Ürün geliştirme sürecinde çok amaçlı karar verme yaklaşımı

Ürün geliştirme sürecinde çok amaçlı karar verme yaklaşımı tüdergs/d mühendslk Clt:5, Sayı:6, 15-26 Aralık 2006 Ürün gelştrme sürecnde çok amaçlı karar verme yaklaşımı Sadettn Emre ALPTEKİN, Ethem TOLGA İTÜ Fen Blmler Ensttüsü, Mühendslk Yönetm Programı, 34469,

Detaylı

i. ARASTiRMANiN AMACi GIRIs Yrd.Doç.Dr. Gönen DÜNDAR Yönetim, Yil 12, Sayi 39, Mayis - 2001,5.5-16

i. ARASTiRMANiN AMACi GIRIs Yrd.Doç.Dr. Gönen DÜNDAR Yönetim, Yil 12, Sayi 39, Mayis - 2001,5.5-16 Yönetm, Yl 12, Say 39, Mays - 2001,5.5-16 ISLETME EGITIMI ALAN ÖGRENCILERIN FINANS ALANINDA KARIYER YAPMA EGILIMLERINI ETKILEYEN FAKTÖRLERIN BELIRLENMESINE.... YONELIK BIR ARASTIRMA: tü. ISLETME FAKÜLTESI

Detaylı