İSKİ Sağlık Hizmetlerinde Araştırma Ve Değerlendirme Teknikleri

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "İSKİ 504 - Sağlık Hizmetlerinde Araştırma Ve Değerlendirme Teknikleri"

Transkript

1 TÜRK HAVA KURUMU ÜNİVERSİTESİ İşletme Fakültesi SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME YÜKSEK LİSANS PROGRAMI SAĞLIK KURUMLARI BİLİM DALI İSKİ Sağlık Hizmetlerinde Araştırma Ve Değerlendirme Teknikleri Yrd. Doç. Dr. Nilgün Ferhatosmanoğlu Endüstri ve Sistem Mühendisliği

2 Gündem İzlence Bölüm1. Bilimsel Araştırmanın Temelleri Grupların Belirlenmesi Gelecek Haftanın Sunumları Bölüm2. Problemi Tanımlama

3 Bilimsel Araştırma Yöntemleri İSKİ 504 İzlence Öğretim Üyeleri: Yrd. Doç. Dr. Nilgün Ferhatosmanoğlu (1. ve 2. Grup) e-posta: Web sayfası: Yrd. Doç. Dr. G. Sena Daş (3.Grup) e-posta: Adres: Türk Hava Kurumu Üniversitesi Endüstri ve Sistem Mühendisliği Bölümü Türkkuşu Kampüsü, Etimesgut Ankara

4 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Dersin İçeriği: Bilim ve temel kavramlar (olgu, bilgi vb.), bilimsel araştırmanın yapısı, bilimsel yöntemler (nicel ve nitel araştırma), araştırma süreci ve aşamaları, problemin belirlenmesi, literatür araştırması yapılması, araştırma modelinin oluşturulması, evren ve örneklem, verilerin toplanması, veri toplama yöntemleri (anket, görüşme, gözlem), verilerin kaydedilmesi, analizi, yorumlanması ve araştırmanın raporlaştırılması.

5 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Kaynaklar: Ders Notları/Kitapları : Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., Demirel, F. (2012). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Pegem Akademi Yayınevi, Ankara. Makaleler : İlgili Makaleler

6 İSKİ 504 Ders Kitabı Prof. Dr. Şener Büyüköztürk Doç. Dr. Ebru Kılıç Çakmak Yrd. Doç. Dr. Özcan Erkan Akgün Doç. Dr. Şirin Karadeniz Dr. Funda Demirel Bilimsel Araştırma Yöntemleri

7 Değerlendirme Sistemi: Yarıyıl içi Etkinlikleri Katkı Payı (%) Yoklama + Derse Katılım %5+%5 Sunum %40 Final Sınavı %50

8 Öğretim Planı: 1.hafta 1.Bölüm Bilimsel Araştırmanın Temelleri 2. Bölüm Problemin Tanımı 2.hafta 7.Bölüm Grup 1 -Bilimsel bir yazının düzenlenmesi -Bilimsel bir yazının bölümleri 7.Bölüm Grup 2 -Genel yazım kuralları 3.Bölüm Grup 3 -Temel Kavramlar -Örnekleme Yöntemleri ve sınıflandırılması -Seçkisiz Örnekleme Yöntemleri

9 3.hafta 3.Bölüm Grup 4 -Seçkisiz Olmayan Örnekleme Yöntemleri -Örneklem Büyüklüğü Öğretim Planı: 4.Bölüm Grup 5 -Ölçme -Güvenirlik 4.hafta 4.Bölüm Grup 6 -Geçerlik -Madde Analizi 4.Bölüm Grup 7* -Anket 4.Bölüm Grup 8 -Gözlem -Gözlemin sınıflandırılması 5.hafta 4.Bölüm Grup 9 * -Görüşme -Gözlem ve Görüşmede geçerlilik ve güvenirlik 5.Bölüm Grup 10 -Giriş -Tarama araştırmaları 5.Bölüm Grup 11 -Korelasyonel araştırmalar

10 Öğretim Planı: 6.hafta 5.Bölüm Grup 12 -Nedensel Karşılaştırma araştırmaları 5.Bölüm Grup 13 -Deneysel araştırmalar 5.Bölüm Grup 14 -Tek denekli araştırmalar -Meta Analiz 7.hafta 6.Bölüm Grup 15 -Nitel araştırmaların temelleri -İçerik Analizi 6.Bölüm Grup 16 -Durum çalışması -Eylem araştırması 6.Bölüm Grup 17 -Anlatı araştırması

11 Bilimsel Araştırmanın Temelleri Bölüm 1

12 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Kazanımlar Bu dersin sonunda; Bilmenin yollarını tanımlayabilecek, Bilimsel yöntemi açıklayabilecek, Araştırma türlerini genel anlamda tanıyabilecek, Araştırma sürecinin aşamalarını sıralayabilecek, Araştırma sürecinde uyulması gereken etik kuralları tanıyabileceksiniz.

13 Bilmenin Yolları İhtiyaç duyduğumuz bilgiye nasıl ulaşırız?

14 Bilmenin Yolları Bilgi elde etmenin birçok yolu vardır. 1. Uzmanlara danışabiliriz. 2. Kitap yada makaleleri inceleyebiliriz. 3. Ansiklopedi, Wikipedi, Arama Motorları (Google, vs.) 4. Meslektaşlarımıza sorabiliriz. 5. Meslektaşlarımızı gözlemleyebiliriz. 6. Meslektaşlarımızın geçmiş deneyimlerine bakabiliriz.

15 Bilgiye Ulaşmanın Yolları 1. Duyularımız aracılığı ile elde ettiğimiz deneyim. Görürüz Duyarız Koklarız Tadarız Dokunuruz

16 Duyularımız aracılığı ile dünyadan edindiğimiz bilgi bir şeyi bilmenin en hızlı yoludur. Ancak her zaman güvenilir değildir. Örneğin; dışarıdaki bir termometrede sıcaklığı görmek havanın nasıl olduğu konusunda sahip olduğunuz bilgiyi düzeltir.

17 2. Kendimiz dışında başka kişilerle görüş birliği ve fikir alışverişi yaparak. Gördüğümüz yada duyduğumuz bir şeyi başkaları ile kontrol etmenin büyük avantajı vardır. Doğru olmayanı atmamıza ve hayatımızı doğru olana yoğunlaştırarak daha akıllıca sürdürmemize yardımcı olur.

18 3. Güvenilir bilgiye sahip olmak için uzman görüşüne başvurulabilir. 4. Bilgiyi elde etmenin başka bir yoluda mantıkdır. 5. Bilmenin başka bir yoluda bilimsel yöntemdir.

19 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Bilmenin Yolları Deneyim Görüş birliği Uzman görüşü Mantık Bilimsel yöntem

20 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Bilmenin Yolları Deneyim Duyusal algı Hava sıcak Görüş birliği Diğer kişiler ile görüş alışverişi Uzman görüşü Uzmanın bildiğine dayanan görüşü

21 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Bilmenin Yolları Mantık Duyusal veriyi zeka ile işleme Örn: Tüm insanlar ölümlüdür (büyük önerme) Ayşe bir insandır (küçük önerme) O halde, Ayşe ölümlüdür (yargı) Büyük ve küçük önerme doğru ise yargı doğrudur.

22 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Bilmenin Yolları Bilgiye ulaşmanın en doğru ve güvenilir yolu Bilimsel Yöntemdir.

23 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Bilmenin Yolları Bilimsel yöntem Röntgen ve kan testlerinin sonuçlarına dayanarak Sayın Hakan Bey in bronşit hastalığı olduğu sonucuna vardım. Neye dayanarak?

24 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Bilimsel Yöntem* Bilim; evreni, toplumu ve insanı araştırma konusu yapan gözleme, deneye ve akla dayanarak yöntemli bir şekilde elde ettiği doğrulanabilir bilgilerdir. Bilim, bilimsel yöntemlerle elde edilmiş gerçekler (olgular) hakkında doğrulanabilir bilgilerdir. Bilimsel yöntem; olgulara ulaşmak için kullanılan standart ve yöntemler bütünüdür.

25 Bilimsel Yöntem Bilim gerçeği aramanın bir yolu ve gerçeklerin, bilgilerin oluşturduğu bilgi kümesi olarak tanımlanabilir. Her bilim kolunun amacı kendi alanına giren konuları saptama ve açıklamadır. Bilimler ancak gözlem ve deney yolundan giderek olguları saptar; saptanan olguların açıklanması ise mantıksal bir işlemdir.

26 Bilimsel Yöntem Bilimsel yöntem, bilgilerinin ortaklaşa kullandıkları bu betimleme ve açıklama yollarını kapsayan bir yanı ile eylemsel diğer yanı ile düşünsel bir süreçtir. (Yıldırım, 2004)

27 Bilimsel Yöntem Aşamaları: Olgusal Süreç Olgusal Süreç (Betimleme): Bilimsel Araştırma Yöntemleri Araştıma konusu olan olguları ve bunlar arasındaki ilişkileri saptama, sınıflama ve kaydetme Gözlem Olguların doğal akışı gözlemlenir. Algılanan veri ve yorumlama Güvenilirlik ve Geçerlik

28 Bilimsel Yöntem Aşamaları: Olgusal Süreç Olgusal Süreç (Betimleme): Bilimsel Araştırma Yöntemleri Deney Deneyci, olguların doğal akışına müdahele eder. Bağımlı ve bağımsız değişken Ölçme Belli kurallara göre nesnelere (veya olgulara) ya da bunlara ilişkin gözlemlere rakam vermek. Ölçme bir belirleme işi, ölçek ise bu amaçla kullanılan bir araçtır.

29 Olgusal Süreç Bütün bilim kollarında ilk aşamayı oluşturur. Amacı araştırma konusu olguları ve bu olgular arasındaki ilişkileri saptama sınıflama ve kaydetmedir. Bilim betimleme aracı olarak gözlem deney ve ölçme gibi işlemleri kullanır.

30 Gözlem Olgu bulma işlemi olarak tanımlanır. Gözlem olgunun içinde geçtiği olayları araştırılan probleme göre belli gruplar altında toplamaktadır. Gözlemlenmiş bir olgu ne denli basit olursa olsun aslında yorumlanmış bir algı kümesidir.

31 Gözlem Her gözlemde algılanan veriler ve yorumlama olmak üzere iki öğe vardır. Bir nesneye bakıldığında gözümüze çarpanla gördüğümüz şeyler aynı değildir. Önce gördüğümüz şeyler göze çarpanların sadece o sıradaki ilgimize ilişkin olan bölümüdür. Sonra bu bölümdeki veriler olduğu gibi değil yorumlanarak alınır.

32 Gözlem Bir gözlemin güvenirliği ancak geçerliliği sağlandıktan sonra önem taşır.

33 Deney Deney bir gözlem biçimidir. Olgu bulma işlemi olarak deney, sıradan bir gözleme göre daha kesin, daha düzenli ve sınırları daha belirgin bir işlemdir.

34 Deney Deney dilinde sonucu belirleyen etkenlere bağımsız değişken sonuca ise bağımlı değişken denir. Deneycinin gözlemlemek istediği bağımlı değişkendir.

35 Ölçme Ölçme gözlem ve deneyin herkes tarafından geçerli olmasını sağlar. Ölçme bilim için çok önemlidir. Çünkü bilim ulaştığı sonuçları elden geldiğince kesin açık ve doğru biçimde dile getirmeyi amaçlar. Örneğin; su ısıtıldığında kaynar ifadesinin su sıcaklığı 100 derecede kaynar ifadesi ile karşılaştırıldığında hem kesinlik hem de açıklık yönünden hem de sağladığı bilgi miktarı açısından ne kadar zayıf ve yetersiz olduğu görülmektedir.

36 Ölçme Ölçme terimini biri dar biri de geniş olmak üzere iki türlü tanımlayabiliriz. Dar anlamda ölçme bir veya daha fazla nesnede var olan veya var olduğu sanılan bir niteliğin miktarını sayı ya da sembollerle belirleme işlemidir.

37 Ölçme Geniş anlamda ölçme, bazı kurallara göre nesnelere, olgulara ya da bunların gözlemlerine rakam verme işlemidir. Ölçme bir belirleme işlemi, ölçek ise bu amaçla kullanılan bir araçtır.

38 Bilimsel Yöntem Aşamaları: Kuramsal Süreç Kuramsal Süreç: Olgusal süreçte belirlenenleri, anlaşılır hale getirmeyi amaçlar. Hipotez Olası sonuca ilişkin tahmin Kuram Doğrulanmış hipotez Yasa Olgular sınıfını açıklar Öngörü Bir olguyu tahmin etme Bilimsel Araştırma Yöntemleri

39 Kuramsal Süreç 1. Hipotez: Olgular veya olgular arası ilişkileri açıklamak için kurulan açıklama taslağıdır. Henüz doğrulanmamış kavramsal genellemelerdir. Bir araştırmanın olası sonucuna dair yapılan tahminlerin ifadesidir.

40 Kuramsal Süreç Kuram: Doğrulanmış hipotezlerdir. Kuram bilgi edinme sürecinde ortaya atılan, geçerlik ve güvenirliği bilimsel yöntemlerle saptanmış olan, iç tutarlılığı bulunan bilgiler, açıklamalar bütünüdür.

41 Kuramsal Süreç Yasa: Bilimsel buluşları ortaya koyma işlemine doğrulama denir. Her bilimsel buluş tek tek olguları değil, olgular sınıfını açıkladığı için onlar birer yasa haline gelirler. O halde olguların nedenlerini açıklayan her doğru kuram bir bilimsel yasadır.

42 Kuramsal Süreç Öngörü: Yasalardan yararlanarak, henüz olmamış bir olguyu önceden tahmin etme işidir.

43 Kuramsal Süreç Öngörü: Yasalardan yararlanarak, henüz olmamış bir olguyu önceden tahmin etme işidir.

44 Araştırma* Araştırma terimi her türlü gerçek ve ilkeleri ortaya çıkarmak yada koymak için bazı bilgi alanlarında yapılan dikkatli sistematik ve dayanıklı çalışma ve incelemedir.

45 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Araştırmaların Sınıflandırılması

46 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Araştırmaların Sınıflandırılması

47 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Araştırmaların Sınıflandırılması

48 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Araştırmaların Sınıflandırılması

49 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Nicel Araştırmalar Tarama Korelasyonel Nedensel-karşılaştırma Deneysel Tek denekli

50 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Tarama (Survey) Araştırması Bir grubun belirli özelliklerini belirlemek için veri toplanmasını amaçlayan çalışmadır. Örn: anket çalışmaları

51 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Tarama (Survey) Araştırması Öğrencilerim anlatım yöntemim hakkında neler düşünüyor? Anket teknikleri ile öğrencilerden veri toplama Verileri analiz ederek bulgulara ulaşma

52 Nedensel Karşılaştırma (Causalcomparative) Araştırması İki yada daha fazla değişken arasındaki ilişkileri belirlemek ve neden sonuç ile ilgili ipuçları elde etmek amacı ile yapılan korelasyonel araştırmalardır. Korelasyonel araştırma bazı ilişki türü ya da türlerinin ne dereceye kadar var olduğunu bulmaya çalışır.

53 Nedensel Karşılaştırma (Causalcomparative) Araştırması Örneğin; hangi tür hizmetlerin hasta memnuniyetini belirlemede etkin faktörler olduğunu bulma amaçlı bir çalışma Öncelikle hastaların memnuniyeti ile ilişkili olduğunu düşündüğümüz bazı hizmetler hakkında çeşitli bilgileri toplamamız gerekir. Daha sonrada bu bilgilerin hasta memnuniyeti ile herhangi bir ilişkisi olup olmadığını inceleriz.

54 Nedensel Karşılaştırma (Causalcomparative) Araştırması Randevu hizmetleri Muayene hizmeti İlişki Var mı? Hasta memnuniyeti Temizlik hizmetleri

55 Deneysel (Experimental) Araştırma İnsan grupları arasındaki farklılıkların nedenlerini ve sonuçlarını koşullar ve katılımcılar üzerinde herhangi bir müdahale olmaksızın belirlemeyi amaçlayan çalışmalara denir.

56 Deneysel (Experimental) Araştırma Bilimsel yöntemler içinde en kesin sonuçların elde edildiği araştırmadır. Çünkü araştırmacı karşılaştırılabilir işlemler uygular ve daha sonra onların etkilerini inceler. Bu tür bir araştırma araştırmacıyı en kesin yorumlara götürmesi beklenir.

57 Deneysel (Experimental) Araştırma Bilimsel Araştırma Yöntemleri Coğrafya HASTALAR dersini alan öğrenciler A Grubu (Öğretim (Tedavi Yöntemi yöntemi 1) 1) B Grubu (Öğretim (Tedavi yöntemi Yöntemi 2) 2) Test Test Ortalamaları karşılaştırma

58 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Deneysel (Experimental) Araştırma Tek denekli araştırma, tek bir bireyin (bazen az sayıda bireyden oluşan bir grubun) bir sure yoğun bir şekilde incelenmesini ve üzerinde çalışılmasını içerir.

59 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Meta-analiz (Meta-analysis) Belirli bir konuda yapılan araştırmaları bir araya toplayıp sonuçlarının istatistiksel yöntemler kullanılarak yorumlanması. Birçok araştırma yöntemi karşılaştırılır.

60 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Nitel Araştırmalar Etnografik Tarihi Eylem Olgubilim Kuram oluşturma Durum Anlatı Meta- Analiz

61 Etnografik (Ethnographic) Araştırma Etnografik araştırmalar bir toplumu yada onun bir yönünü çalışmak isteyen antropologlar tarafından geliştirilmiştir. Bir grubun davranışını doğrudan gözlemlemek ve bu gözleme dayanarak bu gruba ilişkin bir betimleme yapmak olarak tanımlanmaktadır.

62 Etnografik (Ethnographic) Araştırma Bilimsel Araştırma Yöntemleri Bir sınıftaki Belli bir öğrenciler yerleşkedeki ve sağlık hizmetlileri öğretmen Araştırmacının veri toplaması (gözlem, görüşme vb.) Verileri analiz ederek bulgulara ulaşma

63 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Tarihi (Historical) Araştırma Geçmişte ne oldu? Döküman inceleme Görüşme yapma

64 Tarihi (Historical) Araştırma Dönemin dökümanları dikkatlice okunarak yada o zamanlarda yaşamış kişilerle görüşmeler yapılarak odaklanılan problemle ilgili olarak geçmişte ne oldu sorusuna cevap arar.

65 Tarihi (Historical) Araştırma Örneğin; Geçmişte bir dönemde yaşanılan salgın bir hastalık konusunda kayıtlar incelenip o dönemde yaşamış kişilerle görüşme yapılarak bir analiz çalışması yapılabilir.

66 Eylem (Action) Araştırması Genellemelere ulaşma amaçlı insan, durum, ortam araştırması değil, kişisel olarak dahil olunan bir eylemin, durumun değiştirilmesini, iyileştirilmesini amaçlar. Bundan önce gelen tüm yöntemlerden iki temel açıdan farklılık gösterir. Birincisi; Diğer insanlar, ortamlar yada durumlar ile ilgili genellemelere en az önem veren araştırma olmasıdır.

67 Eylem (Action) Araştırması İkincisi; Çalışmanın sonuçlarından etkilenebileceklerin yanı sıra deneklerinde çalışmaya aktif katılımlarına önem verilmektedir. Örnek; verilen bir sağlık hizmetinin iyileştirilmesi amaçlı tutulan hasta kayıtlarının elektronik ortama aktarılması için araştırma yapılması O alanda görev yapan tüm sağlık personeli araştırma ekibinin bir parçası olurlar.

68 NİCEL VE NİTEL ARAŞTIRMANIN KARŞILAŞTIRILMASI Araştırmalarda bir başka ayırım ise nicel ve nitel araştırma arasındaki farkları içerir. Nicel veri öncelikle sayılarla ilgilidir. Nitel veri ise sözcüklerle ilgilidir.

69 Nicel ve Nitel Araştırmaların Avantajları ve Dezavantajları Nicel Araştırmanın Avantajları Nitel Araştırmanın Avantajları *Genelleştirilebilir sonuçlar *Farklı gruplar arasında karşılaştırma yapılabilir. *Kuramların doğruluk derecesi test edilir. *Belirli bir yapı içindeki ilişkilerin incelenmesine yarar. *Özel durumların tüm gerçekliğini yansıtır. *Sonuçları ile kuramların üretilmesini kolaylaştırır. *Ortamdaki çok farklı faktörlerin anlaşılmasını sağlar. *Araştırmanın sonuçlarının uygulanabilirliği daha yüksektir. Dezavantajları *Mükemmel örneklem almak güçtür. *Yeteri sayıda veri toplamak güçtür. *Mükemmel ölçüm şartları her zaman sağlanmaz. *Ölçme aracı önyargıyı da yansıtır. *Model dışındaki veriler ile ilgilenmez Dezavantajları *Deneklerin yaşadıkları deneyimleri olduğu şekliyle ifade etmeleri zordur. *Verilerin analizinde bireylerin sahip oldukları önyargı da yer alır.

70 Olgubilim (Phenomelogy) Çalışmaları Bilimsel Araştırma Yöntemleri Farkında olunan ancak ayrıntılı bir biçimde bilinmeyen olguları inceler. Olguyu yaşayan, yansıtabilecek bireyler Görüşme - karşılıklı güven ve empati Kesin ve genellenebilir sonuçlara ulaşılmaz. Örn: Psikilojik terapi çalışmaları hasta davranışlarının altında yatan asıl nedenlerin kendi de farkında olmayabilir.

71 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Kuram Oluşturma (Grounded theory) Çalışmaları Sistematik olarak toplanan ve analiz edilen verilere dayalı olarak kuram geliştirme Veri toplama ve analiz Kavram, olgu ve süreçler Esnek ve sürekli, tekrarlanabilir

72 Durum Çalışmaları (Case Studies) Bilimsel Araştırma Yöntemleri Bir olayın mekana ve zamana bağlı tanımlanması ve özelleştirilmesi ÖRN. Belli bir dönemde bir sağlık kurumunda yeni işe başlamış bir hekimin hasta muayene süreçlerinin incelenmesi, analizi. Sonuçlar o kuruluşta çalışan tüm hekimlere genellenemez.

73 Durum Çalışmaları (Case Studies) Örnek olay çalışması da denir. Durum çalışmaları kullanım amaçları; Bilimsel Araştırma Yöntemleri Bir olayı meydana getiren ayrıntıları tanımlamak Bir olaya ilişkin ayrıntılı açıklamaları geliştirme Bir olayı değerlendirme

74 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Anlatı (Narrative) Araştırması Anlatı araştırmaları (narrative studies), insanların bir konuya veya duruma ilişkin deneyimlerini yaşamış oldukları hikayeler ile inceler. Örn. Otobiyografi, biyografi, katılımcıların çalışmalarının hikaye edilmesi.

75 Düzeylerine Göre Araştırma Türleri Bilimsel Araştırma Yöntemleri Betimsel İlişkisel Müdahaleli Tarama Etnografik Tarihi Korelasyonel Nedensel karşılaştırma Deneysel Tek denekli Eylem Bir durumu derinlemesine betimleme tanımlama. Bir durumdaki ilişkileri belirleme. Bir yöntemin ya da uygulamanın bir veya daha fazla sonuca etkisini belirleme Bazı araştırmalar bu üç yaklaşımı bütünleştirebilir.

76 BETİMSEL ARAŞTIRMALAR Verilen bir durumu olabildiğince tam ve dikkatli bir şekilde tanımlar. Birçok alanda yapılan araştırmada en yaygın betimsel yöntem ankettir. Çünkü araştırmacılar bireylerin, grupların yada fiziksel ortamların özelliklerini özetler.

77 İLİŞKİSEL ARAŞTIRMA Araştırmada betimsel yöntemin yetersiz kaldığı ileri bir adımdır. İlişkileri ve bağlantıları inceleyen araştırma çoğunlukla ilişkisel araştırma olarak adlandırılır.

78 MÜDAHALE ARAŞTIRMALARI Belirli bir yöntem yada uygulamanın bir ya da daha fazla sonucu etkilemesi beklenir. Müdahale araştırmasında kullanılan başlıca araç deney dir. Nicel araştırmalardan Deneysel ve Tek Deneyli, Nitel araştırmalardan Eylem araştırmaları örnektir.

79 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Araştırma Sürecinin Aşamaları*

80 ARAŞTIRMA SÜRECİNİN AŞAMALARI 1- Araştırma Problemini Tanımlama: Problem cümlesi problemin öncesine ilişkin bir tanımlama ve bu konuda çalışma yapmaya ilişkin bir mantıksal temel yada gerekçe ile birlikte sunulmalıdır. Örn: Belli bir X tümörüne neden olan genetik faktörlerin belirlenmesi

81 2- Keşfedici bir soruyu yada hipotezi biçimlendirmek: Hipotez bir tahmindir. Çalışmaların hepsi hipotezleri test eden türden değildir fakat birçoğu öyledir. Örn: A geni X tümörünün oluşumunda etkindir.

82 3- İlgili Literatürün Gözden Geçirilmesi: Araştırmadaki sorularla ilgili diğer çalışmalar belirlenmeli ve sonuçları kısaca özetlenmelidir. Konuyla ilgili tez, makale, kitap, sempozyum gibi bilimsel etkinliklerincelenir. 4- Örneklem: Çalışmanın örneklemi ve daha büyük grup yada tamamı açık bir şekilde belirtilmelidir.

83 5- Araçların Düzenlenmesi: Deneklerden, katılımcılardan veri toplanmasında kullanılacak ölçme araçlarının her biri detaylı bir şekilde tanımlanmalı ve neden kullanıldığına ilişkin gerekçe belirtilmelidir.

84 6- Uygulama: Çalışmanın temel işlemleri araştırmacının başlangıçtan sonuna kadar ne yapacağı ayrıntılı bir şekilde araştırma önerisinde ve araştırma sonrasında hazırlana raporda açıklanmalıdır. Çalışmada kullanılacak tüm materyaller veya donanımlar belirtilmelidir.

85 7- Veri Analizi: Veri analizinde kullanılacak hem betimleyici hem de çıkarımsal her türlü istatiksel teknik tanımlanmalıdır. 8- Raporlaştırma: Veri analizi ile elde edilen bulguların ve bu bulgulara dayanılarak gerçekleştirilen yorumların raporlaştırılmasıdır. Araştırmanın tüm aşamalarının literatüre katkısı açıklanmalı.

86 Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi Kocaeli ilindeki lise öğrencilerinde sağlık açısından riskli davranışların değerlendirilmesi Bu çalışma Kocaeli ilindeki lise öğrencilerinde sağlık açısından riskli davranışları değerlendirmek üzere, bazı risk faktörleri açısından durum saptaması yapmak, elde edilen sonuçlara göre hangi konularda öncelikli olarak önlemler alınabileceğini belirlemek ve ilgili konularda okul sağlığı çalışmaları yürütmek amacıyla yapıldı. Çalışma Mayıs 2001 tarihinde, kesitseltanımlayıcı yöntemle yapıldı. Veriler Kocaeli ilindeki 391 (185 kız, 206 erkek) lise öğrencisine uygulanan 77 soruluk bir anketten elde edildi..

87 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Etik Etik; uyulması gereken kuralları gösterir. Araştırma etiği; bilimsel bir araştırmanın planlama ve yürütülmesi sürecinde uyulması gereken ahlaki ve bilimsel ilkelerdir. Araştırma yaparken hangi etik kurallara uymalıyız?

88 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Bilimde Etik Davranış Dürüstlük (nesnel, tarafsız, bilgi saptırmama,doğru) Dikkat (hataları en aza indirgeme) Açıklık (veri, yöntem, fikir,araç değerlenmeye açık) Özgürlük (herhangi bir sorun/hipotez üzerinde araştır) Eğitim Sorumluluğu (bilim insanı yetiştirme) Toplumsal Sorumluluk (toplum yararına) Yasallık (kurallara uyma) Karşılıklı Saygı (meslektaşlara saygı) Verimlilik (kaynakları verimli kullanma) Deneklere Saygı (deneklere zarar vermeme)

89 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Bilim, Araştırma ve Yayın Etiği Bilim etiği bilim insanlarının bilim yaparken uyacağı ahlaki talepleri yansıtmaktadır Araştırma etiği, bilimsel bir araştırmanın planlanma ve yürütülmesi sürecinde uyulması gereken ahlaki ve bilimsel ilkeler olarak tanımlanabilir. Bilimsel araştırma sonuçlarının yayına dönüştürülmesi noktasında yayın etiği devreye girer.

90 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Bilimde Etik Dışı Davranış Disiplinsiz Araştırma Yinelenen Yayın (Duplication) Sahtecilik, Saptırma veya Aldatmaca (Falsification) Uydurmacılık (Fabrication) Aşırmacılık (Plagiarism)

91 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Disiplinsiz Araştırma Aceleci, özensiz, kasıtlı olmayan hatalar Düzeltilmesi mümkün Bilime zarar vermez

92 Yinelenen Yayın (Duplication) Bilimsel Araştırma Yöntemleri Aynı çalışmanın aynısı veya az değiştirilerek farklı dergilere gönderilmesi Araştırmacıya zarar verir

93 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Sahtecilik, Saptırma veya Aldatmaca (Falsification) Bilimsel verilerin istemli şekilde değiştirilerek uygun kısımlarının alınması

94 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Uydurmacılık (Fabrication) Yarım yamalak araştırma yapılmadan toplanmış veriye çok uygun bir yöntem ya da bir yönteme çok uygun veri uydurma

95 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Aşırmacılık (Plagiarism) Haksız kullanma, intihal, korsanlık Başkalarına ait bir araştırmanın herhangi bir kısmının kaynak, referans belirtilmeden istemli olarak kopya ya da tercüme edilerek kendi ürünü gibi gösterilmesi

96 TÜBA Etik Dışı Davranış Nedenleri Bilimsel Araştırma Yöntemleri Akademisyenliğin başlangıcında bireylere etik eğitimin verilmemiş olması Mesleğinde yükselmede aşırı hırs gösterme Fazla sayıda yayın yapma amacı gütme Sahip olunan para desteğini kaybetme korkusu GENÇ AKADEMİSYENLERE BASKI YAPILMAMALI

97 Bilimsel Araştırmanın Temelleri Bölüm 1

98 Grupların Belirlenmesi Gelecek Hafta Sunumları (14 Ekim)

99 Grupların Belirlenmesi Gelecek Hafta Sunumları (14 Ekim)

100 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Problemi Tanımlama Bölüm 2

101 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Kazanımlar Bu dersin sonunda; Bilimsel bir araştırmaya nasıl başlayacağınızı öğrenecek, Bir araştırma problemini tanımlayabilecek, Araştırmanız için gerekli literatür taramasını yapabilecek, Araştırmanızın değişkenlerini, hipotez ve sayıltılarını belirleyebilecek, Araştırmanızın amaçlarını, önemini, tanımlarını belirleyebilecek ve Araştırma önerinizin veya araştırmalarınızın problem bölümünü yazabileceksiniz.

102 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Araştırma problemi Çözüm bulunması için üzerinde çalışılan, planlama yapılan soruna araştırma problemi denir. Araştırma soruları ise araştırma probleminin alt problemleri olarak düşünülebilir. Problemi çözmek için cevaplandırılması gereken sorulardır.

103 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Araştırma fikri Problemi belirlemek için öncelikle araştırma fikri bulunmalıdır. Fikirler; Günlük yaşam, Uygulama, Geçmiş araştırmalar ve Kuramlar gibi kaynaklar yoluyla belirlenebilir.

104 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Araştırma konusu Araştırma konusu araştırma yapılması düşünülen alandaki bir konudur. Araştırma problemine göre oldukça kapsamlıdır.

105 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Araştırılabilir problem Araştırılabilir iyi bir problem: Akla yatkın olmalıdır. Anlamlı olmalıdır. Açık ve anlaşılır olmalıdır. Sınanabilir, test edilebilir, ölçülebilir olmalıdır. Çok geniş veya çok dar kapsamlı olmamalıdır. Özgün olmalıdır. İfadeleri olasılık veya emir kipi şeklinde kurulmamalıdır. Etik olmalıdır.

106 Akciğer Kanseri Tanı ve Bilimsel Araştırma Yöntemleri Tedavisinde Gecikmeler Akciğer kanseri tanı ve tedavisindeki gecikmeler yaygın görülen bir problemdir. Gecikmeler hasta gecikmesi ve doktor gecikmesi olarak sınıflandırılır. Doktor gecikmesi, sevk, tanı ve tedavi gecikmelerini içerir. Çeşitli çalışmalar, bu gecikmelerin tümör evresini ve prognozu olumsuz yönde etkileyebileceğini göstermektedir. Bu yazıda tanı ve tedavi gecikmelerinin nedenleri, sonuçları ve çözümleri tartışılmıştır.

107 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Literatür taraması Araştırma konu ve problemine ilişkin kuramsal temeller, benzer çalışmaların sonuçlarını incelemek için tüm araştırma sürecinde devamlı bir biçimde yapılır.

108 Literatür taraması: Kum Saati Modeli Bilimsel Araştırma Yöntemleri

109 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Literatür taraması: Kaynak türleri Anahtar kelimelerin yazımı, indeks ve dizinlerin taranması ile başlanabilir. Literatür taramasında 2 kaynak türü kullanılır: Birincil kaynaklar: Kitaplar veya makalelerin yayınlandığı dergiler örnek olarak verilebilir. İkincil kaynaklar: Başka araştırmacıların, araştırma sonuçlarını veren yayınlar bunlara örnek olarak verilebilir. Ansiklopediler, doktora tezinin kitap halindeki şekli, derleme makaleleri vb...

110 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Literatür taraması: Kaynak türleri Birincil kaynaklar: Kitaplar veya makalelerin yayınlandığı dergiler örnek olarak verilebilir. El kitapları, alanla ilgili kuramsal bilgileri ve araştırma sonuçlarını veren temel başvuru kaynaklarıdır. Dergiler, periyodik olarak yayınlanan ve kuramsal ve araştırma makaleleri içeren yayınlardır. Dergilere kütüphanelerinden veya TÜBİTAK ın bilgi ağı ULAKBİM den ulaşılabilinir. Yüksek lisans ve doktora tezlerine YÖK ün tez tarama aracı kullanılarak ulaşılabilinir.

111 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Literatür taraması: 4 N 1 K Modeli Literatür taraması yaparken 4 N 1 K modeli kullanılarak not kartlarına araştırmaların içeriğine ilişkin notlar alınabilir. 1 K Kim? Araştırmayı kim yapmış? 1 N Ne Zaman? 2 N Niçin? 3 N Nasıl? Araştırma ne zaman yapılmış? Araştırma niçin yapılmış? Araştırma, hangi problemi çözmek için yapılmış Araştırma nasıl yapılmış? Hangi yöntem kullanılmış? Çalışma grubu, veri toplama araçları nelerdir? 4 N Ne? Araştırma sonucunda ne bulunmuş?

112 Araştırma No ve Adı Bilimsel Araştırma Yöntemleri 4N 1K Modeline Göre Özet Tablo Kim? Ne zaman? Niçin Nasıl? Ne? Desen Örnekle m Araç Analiz Yazar (lar) Tarih Araştırma problemin e ilişkin bilgiler (Amaç, hipotez, sayıltılar,vb. bilgileri de bu bölüme yazabilirsini z) Araştırm a deseni Evren ve örnekle m (Çalışm a grubu) Veri topla ma araçla rı Verileri analiz etmede kullanıla n teknikler Araştır ma sonuçl arı (ve öneriler )

113 Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi Kocaeli ilindeki lise öğrencilerinde sağlık açısından riskli davranışların değerlendirilmesi Bu çalışma Kocaeli ilindeki lise öğrencilerinde sağlık açısından riskli davranışları değerlendirmek üzere, bazı risk faktörleri açısından durum saptaması yapmak, elde edilen sonuçlara göre hangi konularda öncelikli olarak önlemler alınabileceğini belirlemek ve ilgili konularda okul sağlığı çalışmaları yürütmek amacıyla yapıldı. Çalışma Mayıs 2001 tarihinde, kesitseltanımlayıcı yöntemle yapıldı. Veriler Kocaeli ilindeki 391 (185 kız, 206 erkek) lise öğrencisine uygulanan 77 soruluk bir anketten elde edildi..

114 Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi Ankette yer alan sorular kişisel emniyet, şiddete bağlı davranışlar, ümitsizlik ve intihar düşünceleri, sigara kullanımı, alkol kullanımı, vücut ağırlığının algılanması, beslenme tarzı, fizik aktiviteler, bilgisayar kullanımı, yaş ve cins değişkenleri açılarından değerlendirildi. Ankete katılan öğrencilerden bisiklet kullananlarda kask kullanmama %93.8 (erkek %57.4, kız %42.6), son bir ay içinde tabanca, bıçak, sopa gibi bir silah taşıma %10.7 (%88.8 erkek, %11.2 kız), son bir yıl içinde intihar düşüncesi %17.7 (%59.4 kız, %40.6 erkek), son 30 gün içinde düzenli sigara içimi %15.4 (%67.5 erkek, %32.5 kız)..

115 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Literatür taraması: İnternet Literatür taraması için öncelikle anahtar kelimeler belirlenir. İnternet üzerinden tarama yaparken anahtar kelimeler üzerinde çeşitli süzgeçler kullanılarak tarama daraltılmalıdır.

116 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Literatür taraması: İnternet

117 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Literatür raporu Araştırma raporunun ilk bölümünde literatür taramasından elde edilen sonuçlar Giriş, Gelişme, Özet ve Problem durumu sırası ve bağlamında verilmelidir.

118 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Değişkenler Değişken, bir durumdan diğerine farklılık gösteren özelliktir. Değişkenler Yapı / Özellik Değer Neden- Sonuç Nicel Nitel Sürekli Süreksiz Bağımlı Bağımsız Değiştirilebilen Seçilmiş Düzenleyici Dışsal

119 Değer Özellik / Yapı Değişken Sınıfı Nicel Nitel Sürekli Süreksiz Tanımı Özelliğe ilişkin sayı veya miktar verir. Özelliğe ilişkin sınıflandırma yapar. Kategorileri vardır. İki ölçüm arasında sonsuz sayıda değer alır. Sadece sınırlı sayıda değer alır. Değişkenlerin sınıflandırılması Örnek Test veya ölçek puanı Ücret Üretilen ekmek sayısı Çocuk sayısı Medeni durum Cinsiyet Devam edilen okul Öğretim yöntemi Boy (metre) Ağırlık (kg) Test puanı Cinsiyet Öğretim yöntemi Medeni durum

GRUP 4 Bilimsel Araştırma Yöntemleri 2.Bölüm KONU:Problemi Tanımlama

GRUP 4 Bilimsel Araştırma Yöntemleri 2.Bölüm KONU:Problemi Tanımlama GRUP 4 Bilimsel Araştırma Yöntemleri 2.Bölüm KONU:Problemi Tanımlama GRUP ÜYELERİ Mehmet Emin ERTAŞ Burhan DEMİR Mesut PERTAV Problemi Tanımlama İçindekiler.Değişkenler.Hipotez.Amaç.Önem.Sayıltı.Sınırlılıklar.Tanımlar

Detaylı

I. Etnografik Araştırmalar II. Tarihi Araştırmalar III. Eylem Araştırması IV. Olgubilim Çalışmaları V. Kuram Oluşturma Çalışmaları VI.

I. Etnografik Araştırmalar II. Tarihi Araştırmalar III. Eylem Araştırması IV. Olgubilim Çalışmaları V. Kuram Oluşturma Çalışmaları VI. I. Etnografik Araştırmalar II. Tarihi Araştırmalar III. Eylem Araştırması IV. Olgubilim Çalışmaları V. Kuram Oluşturma Çalışmaları VI. Durum Çalışması VII.Anlatı Araştırması Bir grubun davranışlarını doğrudan

Detaylı

BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ EYLEM ARAŞTIRMASI

BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ EYLEM ARAŞTIRMASI BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ EYLEM ARAŞTIRMASI 1 KAZANIMLAR Eylem araştırmalarının ortaya çıkış nedenini ve felsefi temelini açıklayabileceğiz Eylem araştırmalarının araştırma sorularını belirleyebileceğiz

Detaylı

T.C. MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ

T.C. MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ T.C. MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TEZ ÖNERİSİ HAZIRLAMA KILAVUZU MART, 2017 MUĞLA T.C. MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ.... ANABİLİM DALI.... BİLİM

Detaylı

Nitel Araştırmada Geçerlik ve Güvenirlik

Nitel Araştırmada Geçerlik ve Güvenirlik Nitel Araştırmada Geçerlik ve Bilimsel araştırmanın en önemli ölçütlerinden biri olarak kabul edilen geçerlik ve güvenirlik araştırmalarda en yaygın olarak kullanılan iki en önemli ölçüttür. Araştırmalarda

Detaylı

BİLİMSEL ARAŞTIRMANIN TEMELLERİ

BİLİMSEL ARAŞTIRMANIN TEMELLERİ 1 1. BÖLÜM BİLİMSEL ARAŞTIRMANIN TEMELLERİ Bilmenin Yolları Bilimsel Yöntem *Olgusal Süreç *Kuramsal Süreç Araştırma *Araştırmaların Sınıflandırılması Nicel Araştırmalar *Tarama Araştırması *Korelasyon

Detaylı

Bilim ve Bilimsel Araştırma

Bilim ve Bilimsel Araştırma Bilim ve Bilimsel Araştırma Bilim nedir? Scire / Scientia Olaylar ve nesneleri kavramak, tanımak ve sınıflandırmak üzere çözümleyen, olgular arasındaki nesnellik ilişkilerini kuran, bu ilişkileri deney

Detaylı

PROBLEMİ TANIMLAMA. Problem Araştırma Problemi Literatür Taraması Değişkenler Hipotez Amaç Sayıltı Sınırlılıklar Tanımlar Uygulama Özet

PROBLEMİ TANIMLAMA. Problem Araştırma Problemi Literatür Taraması Değişkenler Hipotez Amaç Sayıltı Sınırlılıklar Tanımlar Uygulama Özet PROBLEMİ TANIMLAMA Problem Araştırma Problemi Literatür Taraması Değişkenler Hipotez Amaç Sayıltı Sınırlılıklar Tanımlar Uygulama Özet Dr. Cevdet CENGİZ PROBLEM Problemin tanımlanması, çoğu kez çözülmesinden

Detaylı

DEĞİŞKEN NEDİR? Bir durumdan diğerine, gözlemden gözleme farklılık gösteren özelliklere değişken adı verilir.

DEĞİŞKEN NEDİR? Bir durumdan diğerine, gözlemden gözleme farklılık gösteren özelliklere değişken adı verilir. DEĞİŞKEN NEDİR? Bir durumdan diğerine, gözlemden gözleme farklılık gösteren özelliklere değişken adı verilir. Değişkenin belli özelliklerine karşı getirilen sayı ve sembollere ise değişkenin değeri adı

Detaylı

NİCEL VE NİTEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ

NİCEL VE NİTEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ NİCEL VE NİTEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ TC AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ ÇAY MESLEK YÜKSEKOKULU İŞLETME YÖNETİMİ PROGRAMI YÖNETİM VE ORGANİZASYON BÖLÜMÜ BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ DERSİ NİCEL VE NİTEL ARAŞTIRMA

Detaylı

1. BETİMSEL ARAŞTIRMALAR

1. BETİMSEL ARAŞTIRMALAR ARAŞTIRMA MODELLERİ 1. BETİMSEL ARAŞTIRMALAR A. BETİMLEME (KAMUOYU) ARAŞTIRMALARI Bir survey yöntemi olan betimleme yöntemi, grupla ilgili, genişliğine bir çalışmadır. Bu tür araştırmalar, çok sayıda

Detaylı

BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ

BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ Yöntem Dr. Seher Yalçın 3.2.2017 Dr. Seher Yalçın 1 YÖNTEM Araştırmanın Modeli Evren ve Örneklem Veriler ve Toplanması Verilerin Çözümü ve Yorumu 3.2.2017 Dr. Seher Yalçın

Detaylı

HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ İLKÖĞRETİM BÖLÜMÜ SINIF ÖĞRETMENLİĞİ ANABİLİM DALI DERSİN TANIMI VE UYGULAMASI

HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ İLKÖĞRETİM BÖLÜMÜ SINIF ÖĞRETMENLİĞİ ANABİLİM DALI DERSİN TANIMI VE UYGULAMASI HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ İLKÖĞRETİM BÖLÜMÜ SINIF ÖĞRETMENLİĞİ ANABİLİM DALI DERSİN TANIMI VE UYGULAMASI Ders ismi Ders kodu Dönem Teori+Pratik Kredi AKTS Bilimsel Araştırma Yöntemleri

Detaylı

KAMU YÖNETİMİ LİSANS PROGRAMI

KAMU YÖNETİMİ LİSANS PROGRAMI İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ KAMU YÖNETİMİ LİSANS PROGRAMI BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ PROF. DR. EMRAH CENGİZ Bilim Tanımı, Nitelikleri ve Temel Kavramlar Bilim Tanımı Bilimsel

Detaylı

Veri Toplama Teknikleri

Veri Toplama Teknikleri A. Gözlem Yoluyla Veri Toplama Teknikleri B. Soruşturma Yoluyla Nicel Veri Toplama Teknikleri Yazılı Soruşturma Tekniği Anket, Başarı Testi Yapılandırılmış Gözlem Önceden hazırlanmış göstergeler ve semboller

Detaylı

araştırma alanı Öğrenme Bellek Algı Heyecanlar PSİKOLOJİNİN ALANLARI Doç.Dr. Halil EKŞİ

araştırma alanı Öğrenme Bellek Algı Heyecanlar PSİKOLOJİNİN ALANLARI Doç.Dr. Halil EKŞİ PSİKOLOJİNİN ALANLARI Doç.Dr. Halil EKŞİ GELİŞİM PSİKOLOJİSİ Yaşa bağlı organizmadaki değişimleri inceler Çocuk psikolojisi Ergen Psikolojisi Yetişkin Psikolojisi Deneysel Psikoloji Temel psikolojik süreçler

Detaylı

AVRASYA ÜNİVERSİTESİ

AVRASYA ÜNİVERSİTESİ Ders Tanıtım Formu Dersin Adı Öğretim Dili ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ-II Türkçe Dersin Verildiği Düzey Ön Lisans () Lisans (X) Yüksek Lisans() Doktora ( ) Eğitim Öğretim Sistemi Örgün Öğretim (X) Uzaktan Öğretim(

Detaylı

Bilimsel araştırmanın amaçları

Bilimsel araştırmanın amaçları Prof.Dr.Besti Üstün Bilimsel araştırmanın amaçları Olayların tanımlanması Olaylar arasındaki ilişkileri bulmak Olayları anlamak ve açıklamak Olayların önceden tahmin edilmesi Olayların kontrolü İlişkilerin

Detaylı

2 PARADİGMALAR IŞIĞINDA BİLİMSEL ARAŞTIRMA ANLAYIŞLARI

2 PARADİGMALAR IŞIĞINDA BİLİMSEL ARAŞTIRMA ANLAYIŞLARI İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ III Bölüm 1 BİLİM VE ARAŞTIRMA 11 1.1.İnsan, Bilim ve Bilgi 12 1.1.1.Bilimsel Bilgi Türleri 16 1.2. Bilgi Edinme Yolları 17 1.2.1.Otoriter Figürü Yaklaşım 17 1.2.2.Mistiksel Yaklaşım

Detaylı

VERİ TOPLMA ARAÇLARI

VERİ TOPLMA ARAÇLARI VERİ TOPLMA ARAÇLARI GÖZLEM GÖRÜŞME ANKET ANKET Anket, insanların yaşam koşullarını, davranışlarını, inançlarını veya tutumlarını betimlemeye yönelik bir dizi sorudan oluşan bir araştırma materyalidir.

Detaylı

GİRİŞ. Bilimsel Araştırma: Bilimsel bilgi elde etme süreci olarak tanımlanabilir.

GİRİŞ. Bilimsel Araştırma: Bilimsel bilgi elde etme süreci olarak tanımlanabilir. VERİ ANALİZİ GİRİŞ Bilimsel Araştırma: Bilimsel bilgi elde etme süreci olarak tanımlanabilir. Bilimsel Bilgi: Kaynağı ve elde edilme süreçleri belli olan bilgidir. Sosyal İlişkiler Görgül Bulgular İşlevsel

Detaylı

Ölçme ve Değerlendirmenin. Eğitim Sistemi Açısından. Ölçme ve Değerlendirme. TESOY-Hafta Yrd. Doç. Dr.

Ölçme ve Değerlendirmenin. Eğitim Sistemi Açısından. Ölçme ve Değerlendirme. TESOY-Hafta Yrd. Doç. Dr. TESOY-Hafta-1 ve Değerlendirme BÖLÜM 1-2 ve Değerlendirmenin Önemi ve Temel Kavramları Yrd. Doç. Dr. Çetin ERDOĞAN cetinerdogan@gmail.com Eğitimde ölçme ve değerlendirme neden önemlidir? Eğitim politikalarına

Detaylı

PROBLEM BELİRLEME ve LİTERATÜR (ALANYAZIN) TARAMA

PROBLEM BELİRLEME ve LİTERATÜR (ALANYAZIN) TARAMA PROBLEM BELİRLEME ve LİTERATÜR (ALANYAZIN) TARAMA Araştırma Problemi Araştırma problem çözmeye yönelik bir süreçtir. Bu kapsamda Araştırmaya başlamak için ortaya bir problem konulması gerekir. Öncelikle,

Detaylı

Nitel. Örnekleme. Yöntemleri. Araştırmalar. Bilimsel. Araştırma. Yöntemleri. Verilerin. Nicel. Toplanması. Araştırmalar GELİŞTİRİLMİŞ 14.

Nitel. Örnekleme. Yöntemleri. Araştırmalar. Bilimsel. Araştırma. Yöntemleri. Verilerin. Nicel. Toplanması. Araştırmalar GELİŞTİRİLMİŞ 14. Temelleri Problemi Tanıma Örnekleme Yöntemleri Verilerin Toplanması Nicel Araştırmalar Nitel Araştırmalar Raporlaştırma Problemi Tanıma Bilimsel Araştırmanın Nicel Araştırmalar Araştırmalar Örnekleme Yöntemleri

Detaylı

Araştırma Yöntem ve Teknikleri

Araştırma Yöntem ve Teknikleri Araştırma Yöntem ve Teknikleri Bilimsel Araştırma Nedir? Araştırma Türleri Araştırma Nedir? Günlük dilde araştırma İnternette ya da kütüphane de araştırma. Bilimsel araştırma Karşılaşılan bir güçlüğün

Detaylı

ARAŞTIRMA YÖNTEMLERI ve TEKNIKLERI

ARAŞTIRMA YÖNTEMLERI ve TEKNIKLERI ARAŞTIRMA YÖNTEMLERI ve TEKNIKLERI Ders Değerlendirme %40Vize %20 Ders içi sunumlar %40 Proje Teslim Edilecekler : Proje raporunun.pptx sunum dosyasi.doc veya.docx uzanblı proje raporu Varsa ek kaynaklar

Detaylı

DENEYSEL DESENLER GERÇEK DENEYSEL DESENLER YARI DENEYSEL DESENLER FAKTÖRYEL DESENLER ZAYIF DENEYSEL DESENLER

DENEYSEL DESENLER GERÇEK DENEYSEL DESENLER YARI DENEYSEL DESENLER FAKTÖRYEL DESENLER ZAYIF DENEYSEL DESENLER DENEYSEL DESENLER ZAYIF DENEYSEL DESENLER GERÇEK DENEYSEL DESENLER YARI DENEYSEL DESENLER FAKTÖRYEL DESENLER YARI DENEYSEL DESENLER Hazır gruplar üzerinde ancak grup eşleştirmenin olduğu seçkisiz atamanın

Detaylı

Değeri $ ve bataryası 7 dakika yetiyor;) Manyetik alan prensibine göre çalıştığı için şimdilik demir ve bakır kaplama yüzeylerde

Değeri $ ve bataryası 7 dakika yetiyor;) Manyetik alan prensibine göre çalıştığı için şimdilik demir ve bakır kaplama yüzeylerde 3.HAFTA Değeri 10.000$ ve bataryası 7 dakika yetiyor;) Manyetik alan prensibine göre çalıştığı için şimdilik demir ve bakır kaplama yüzeylerde kullanılabiliyor. Sistematik bir yöntem kullanmak suretiyle,

Detaylı

ARAŞTIRMA YAKLAŞIM - DESEN ve YÖNTEMLERİ

ARAŞTIRMA YAKLAŞIM - DESEN ve YÖNTEMLERİ Epistemolojik Açıdan Bilgi Nedir? ARAŞTIRMA YAKLAŞIM - DESEN ve YÖNTEMLERİ 1. Grup: İnsanların hepsinin üzerinde birleşeceği bir bilgi olabilir. Örneğin deney yolu ile elde edilen bilimsel bilgi. Olgularla

Detaylı

İLERİ ARAŞTIRMA TEKNİKLERİ ARAŞTIRMA DESENİ RESEARCH DESIGN

İLERİ ARAŞTIRMA TEKNİKLERİ ARAŞTIRMA DESENİ RESEARCH DESIGN İLERİ ARAŞTIRMA TEKNİKLERİ ARAŞTIRMA DESENİ RESEARCH DESIGN 4 Prof. Dr. Mustafa Ergün Araştırma Desenleri (modelleri) Araştırmanın alt problemlerine yanıt aramak veya denenceleri test etmek için yapılan

Detaylı

Nitel Araştırma. Süreci

Nitel Araştırma. Süreci EBE AE 602 Nitel Araştırma Süreci Nitel Araştırma Süreci Örneklem Seçimi Nitel Araştırma Süreci ve Örneklem Seçimi Nitel araştırma esnek bir araştırma deseni yaklaşımını gerektirir. Başta ortaya çıkan

Detaylı

ARAŞTIRMA YÖNTEM VE TEKNİKLERİ

ARAŞTIRMA YÖNTEM VE TEKNİKLERİ Araştırma Yöntem ve Teknikleri Eğitim Yönetimi Teftişi Planlaması ve Ekonomisi Tezsiz Yüksek Lisans Programı ARAŞTIRMA YÖNTEM VE TEKNİKLERİ 1 Araştırma Yöntem ve Teknikleri İçindekiler 1.1. DERSİN AMACI...

Detaylı

BÖLÜM 13 HİPOTEZ TESTİ

BÖLÜM 13 HİPOTEZ TESTİ 1 BÖLÜM 13 HİPOTEZ TESTİ Bilimsel yöntem aşamalarıyla tanımlanmış sistematik bir bilgi üretme biçimidir. Bilimsel yöntemin aşamaları aşağıdaki gibi sıralanabilmektedir (Karasar, 2012): 1. Bir problemin

Detaylı

Araştırma Sorununu Tanımlama ve Hipotez Kurma

Araştırma Sorununu Tanımlama ve Hipotez Kurma Araştırma Sorununu Tanımlama ve Hipotez Kurma Yaşar Tonta H.Ü. Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü tonta@hacettepe.edu.tr http://yunus.hacettepe.edu.tr/~tonta/tonta.html Araştırma Araştırma tasarımında üzerinde

Detaylı

Örneklem. Yöntemleri FBED511 Eğitim Bilimlerinde Temel Araştırma Yöntemleri 1. Evren & Örneklem. Evren. Örneklem ve örnekleme

Örneklem. Yöntemleri FBED511 Eğitim Bilimlerinde Temel Araştırma Yöntemleri 1. Evren & Örneklem. Evren. Örneklem ve örnekleme Yöntemleri & EBE Z Eğitimde Araştırma Yöntemleri (Fraenkel & Wallen, 1990), araştırma sonuçlarının genelleneceği (geçerli olacağı) büyük grup. Hedef evren, araştırmacının ulaşmak istediği, ancak ulaşması

Detaylı

Araştırmada literatür taraması süreci kum saati modeliyle açıklanabilir. Ele alınan konu alt konularla ilgili araştırma sonuçlarının belirlenerek

Araştırmada literatür taraması süreci kum saati modeliyle açıklanabilir. Ele alınan konu alt konularla ilgili araştırma sonuçlarının belirlenerek LİTERATÜR TARAMASI Literatür taraması Bir dalının çeşitli konularında yazılmış eserlerin tümüne ulaşmak için mevcut bilgi kaynaklarının gözden geçirilmesi ve ilgili yayınlara ulaşmasıdır. Seçtiğimiz konuya

Detaylı

DİŞ HEKİMLİĞİNDE ARAŞTIRMA ve YAYIN ETİĞİ

DİŞ HEKİMLİĞİNDE ARAŞTIRMA ve YAYIN ETİĞİ Hacettepe Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Asistan Etik Eğitimi 20-21 Şubat 2015 DİŞ HEKİMLİĞİNDE ARAŞTIRMA ve YAYIN ETİĞİ Yrd Doç Dr FUNDA GÜLAY KADIOĞLU ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ Tıp Fakültesi Tıp Tarihi

Detaylı

ARAŞTIRMA. YAKLAŞIM - DESEN ve YÖNTEMLERİ. Gerçeğe nasıl ulaşırız? Epistemolojik Açıdan Bilgi Nedir? Ontolojik Açıdan Gerçek Nedir?

ARAŞTIRMA. YAKLAŞIM - DESEN ve YÖNTEMLERİ. Gerçeğe nasıl ulaşırız? Epistemolojik Açıdan Bilgi Nedir? Ontolojik Açıdan Gerçek Nedir? Epistemolojik Açıdan Bilgi Nedir? ARAŞTIRMA YAKLAŞIM - DESEN ve YÖNTEMLERİ 1. Grup: İnsanların hepsinin üzerinde birleşeceği bir bilgi olabilir. Örneğin deney yolu ile elde edilen bilimsel bilgi. Olgularla

Detaylı

GİRNE AMERİKAN ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ OKUL ÖNCESİ ÖĞRETMENLİĞİ AKTS

GİRNE AMERİKAN ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ OKUL ÖNCESİ ÖĞRETMENLİĞİ AKTS GİRNE AMERİKAN ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ OKUL ÖNCESİ ÖĞRETMENLİĞİ AKTS Dersin Adı Bilimsel Araştırma Yöntemi Dersin Kodu BİL30 Dersin Türü Zorunlu Dersin Seviyesi Lisans Dersin AKTS Kredisi 4 Haftalık

Detaylı

Bilim nedir? Tarihçe Bilimsel Yöntem Olgusal Süreç / Kuramsal Süreç Araştırma Amaçları Genel Araştırma Türleri

Bilim nedir? Tarihçe Bilimsel Yöntem Olgusal Süreç / Kuramsal Süreç Araştırma Amaçları Genel Araştırma Türleri Bilmenin Yolları Bilim nedir? Tarihçe Bilimsel Yöntem Olgusal Süreç / Kuramsal Süreç Araştırma Amaçları Genel Araştırma Türleri 12.03.2012 Dr. Cevdet CENGİZ 1 NEYİ / NEDEN ARAŞTIRIYORUZ? 12.03.2012 2 Düşünceyi

Detaylı

Temel ve Uygulamalı Araştırmalar için Araştırma Süreci

Temel ve Uygulamalı Araştırmalar için Araştırma Süreci BÖLÜM 8 ÖRNEKLEME Temel ve Uygulamalı Araştırmalar için Araştırma Süreci 1.Gözlem Genel araştırma alanı 3.Sorunun Belirlenmesi Sorun taslağının hazırlanması 4.Kuramsal Çatı Değişkenlerin açıkça saptanması

Detaylı

ARA TIRMA YAKLA IM - DESEN ve YÖNTEMLER

ARA TIRMA YAKLA IM - DESEN ve YÖNTEMLER ARA TIRMA YAKLA IM - DESEN ve YÖNTEMLER Epistemolojik Açıdan Bilgi Nedir?!!! Ontolojik Açıdan Gerçek Nedir?! Gerceğe nasıl ulaşırız?! Gerçeğe nasıl ulaşırız?! ARA TIRMA YAKLA IMI - DESEN - YÖNTEM? " "

Detaylı

İçindekiler. 1 Giriş 2. 3 Psikoloji Araştırmalarında Etik Meseleler Bilimsel Yöntem 27. KISIM I Genel Meseleler 1

İçindekiler. 1 Giriş 2. 3 Psikoloji Araştırmalarında Etik Meseleler Bilimsel Yöntem 27. KISIM I Genel Meseleler 1 Ön Söz xiii KISIM I Genel Meseleler 1 1 Giriş 2 PSİKOLOJİ BİLİMİ 3 BİLİMİN BAĞLAMI 6 Tarihsel Bağlam 6 Sosyal ve Kültürel Bağlam 9 Ahlakî Bağlam 13 BİR ARAŞTIRMACI GİBİ DÜŞÜNMEK 14 Medyada Yayımlanan Araştırma

Detaylı

1. HAFTA PFS 107 EĞİTİMDE ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME. Yrd. Doç. Dr. F. Betül Kurnaz. betulkurnaz@karabuk.edu.tr

1. HAFTA PFS 107 EĞİTİMDE ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME. Yrd. Doç. Dr. F. Betül Kurnaz. betulkurnaz@karabuk.edu.tr 1. HAFTA PFS 107 EĞİTİMDE ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Yrd. Doç. Dr. F. Betül Kurnaz betulkurnaz@karabuk.edu.tr Karabük Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi 2 İçindekiler ye Giriş... 3 de

Detaylı

BÖLÜM 2 VERİ SETİNİN HAZIRLANMASI VE DÜZENLENMESİ

BÖLÜM 2 VERİ SETİNİN HAZIRLANMASI VE DÜZENLENMESİ 1 BÖLÜM 2 VERİ SETİNİN HAZIRLANMASI VE DÜZENLENMESİ Veri seti; satırlarında gözlem birimleri, sütunlarında ise değişkenler bulunan iki boyutlu bir matristir. Satır ve sütunların kesişim bölgelerine 'hücre

Detaylı

Araştırma Yöntem ve Teknikleri

Araştırma Yöntem ve Teknikleri Araştırma Yöntem ve Teknikleri Araştırmada Yöntem ve Teknik Bilimsel Araştırmada Kullanılan Teknikler Veri Türleri Verilerin araştırmacının aradığı nitelikte olabilmesi, önemli ölçüde elde edildiği yöntem

Detaylı

Nitel. Örnekleme. Yöntemleri. Araştırmalar. Bilimsel. Araştırma. Yöntemleri. Verilerin. Nicel. Toplanması. Araştırmalar 22. BASKI

Nitel. Örnekleme. Yöntemleri. Araştırmalar. Bilimsel. Araştırma. Yöntemleri. Verilerin. Nicel. Toplanması. Araştırmalar 22. BASKI Temelleri Problemi Tanıma Örnekleme Yöntemleri Verilerin Toplanması Nicel Araştırmalar Nitel Araştırmalar Raporlaştırma Problemi Tanıma Bilimsel Araştırmanın Nicel Araştırmalar Araştırmalar Örnekleme Yöntemleri

Detaylı

Soyolojik Soru Sorma ve Cevaplama

Soyolojik Soru Sorma ve Cevaplama Soyolojik Soru Sorma ve Cevaplama Lütfi Sunar Sosyolojiye Giriş / 3. Ders Bilgi Türleri Thomson ve Hickey e göre beş tür bilgi mevcuttur: 1. Sınama yanılma yoluyla elde edilen deneyim (experience). bilgiyi

Detaylı

MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TEZ ÖNERİSİ HAZIRLAMA KILAVUZU

MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TEZ ÖNERİSİ HAZIRLAMA KILAVUZU MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TEZ ÖNERİSİ HAZIRLAMA KILAVUZU 2014 ÖNSÖZ Eğitim Bilimleri Enstitüsü 13/11/2010 tarih ve 27758 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 2010/1053 Sayılı

Detaylı

Araştırma Yöntemleri. Araştırma Tasarımı ve İstatistik Test Seçimi

Araştırma Yöntemleri. Araştırma Tasarımı ve İstatistik Test Seçimi Araştırma Yöntemleri Araştırma Tasarımı ve İstatistik Test Seçimi Araştırma Süreci İLGİ? Y Y? FİKİR?? X Y, A B KURAM A B E F C D X Y KAVRAMSALLAŞTIRMA Kavramların ve araştırılacak değişkenlerin anlamlarını

Detaylı

Geçmişten Günümüze Kastamonu Üniversitesi Dergisi: Yayımlanan Çalışmalar Üzerine Bir Araştırma 1

Geçmişten Günümüze Kastamonu Üniversitesi Dergisi: Yayımlanan Çalışmalar Üzerine Bir Araştırma 1 Mart 2017 Cilt:25 No:2 Kastamonu Eğitim Dergisi xii-xxi Geçmişten Günümüze Kastamonu Üniversitesi Dergisi: Yayımlanan Çalışmalar Üzerine Bir Araştırma 1 Lütfi İNCİKABI, Samet KORKMAZ, Perihan AYANOĞLU,

Detaylı

Bilimsel Araştırma Yöntemleri I

Bilimsel Araştırma Yöntemleri I İnsan Kaynakları Yönetimi Bilim Dalı Tezli Yüksek Lisans Programları Bilimsel Yöntemleri I Dr. M. Volkan TÜRKER 8 Bilimsel Süreci* 1. Gözlem alanının belirlenmesi 2. Ön Bilgi Toplama Yazın Taraması 3.

Detaylı

BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ

BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ Bir niteliğin gözlenip gözlem sonucunun sayılar veya sembollerle gösterilmesi işine ölçme diyebiliriz. Yaygın olan sınıflandırmaya göre ölçekler: Sınıflama ölçekleri Sıralama

Detaylı

ARAŞTIRMA YÖNTEM VE TEKNİKLERİ. Aybike ŞİMŞEK

ARAŞTIRMA YÖNTEM VE TEKNİKLERİ. Aybike ŞİMŞEK ARAŞTIRMA YÖNTEM VE TEKNİKLERİ Aybike ŞİMŞEK Ders Değerlendirme %40 Vize %20 Ders içi sunumlar %40 Proje Teslim Edilecekler : 1. Proje raporunun çıktısı 2. Sunumun dinleyici notu çıktısı 3. Üzerine isimlerin

Detaylı

İSTATİSTİKTE TEMEL KAVRAMLAR

İSTATİSTİKTE TEMEL KAVRAMLAR İSTATİSTİKTE TEMEL KAVRAMLAR 1. ve 2. Hafta İstatistik Nedir? Bir tanım olarak istatistik; belirsizlik altında bir konuda karar verebilmek amacıyla, ilgilenilen konuya ilişkin verilerin toplanması, düzenlenmesi,

Detaylı

Bilimsel Araştırma Yöntemleri I

Bilimsel Araştırma Yöntemleri I İnsan Kaynakları Yönetimi Bilim Dalı Tezli Yüksek Lisans Programları Bilimsel Araştırma Yöntemleri I Dr. M. Volkan TÜRKER 7 Bilimsel Araştırma Süreci* 1. Gözlem Araştırma alanının belirlenmesi 2. Ön Bilgi

Detaylı

DURUM ÇALIŞMASI. Aysun Ö. KAPLAN

DURUM ÇALIŞMASI. Aysun Ö. KAPLAN DURUM ÇALIŞMASI Aysun Ö. KAPLAN Durum Çalışması Case study Örnek olay Vaka araştırması Özel durum çalışması Bir araştırma yöntemi olarak tarihçesi; 1920 lerden sonra Sosyoloji ve Antropoloji gibi alanların

Detaylı

BĠYOLOJĠ EĞĠTĠMĠ LĠSANSÜSTÜ ÖĞRENCĠLERĠNĠN LĠSANSÜSTÜ YETERLĠKLERĠNE ĠLĠġKĠN GÖRÜġLERĠ

BĠYOLOJĠ EĞĠTĠMĠ LĠSANSÜSTÜ ÖĞRENCĠLERĠNĠN LĠSANSÜSTÜ YETERLĠKLERĠNE ĠLĠġKĠN GÖRÜġLERĠ 359 BĠYOLOJĠ EĞĠTĠMĠ LĠSANSÜSTÜ ÖĞRENCĠLERĠNĠN LĠSANSÜSTÜ YETERLĠKLERĠNE ĠLĠġKĠN GÖRÜġLERĠ Osman ÇİMEN, Gazi Üniversitesi, Biyoloji Eğitimi Anabilim Dalı, Ankara, osman.cimen@gmail.com Gonca ÇİMEN, Milli

Detaylı

NİCEL ARAŞTIRMALAR. Mücahit Muhammed HAYDARLI Levent CANBEG Zübeyir KÜÇÜK Necat AKALIN

NİCEL ARAŞTIRMALAR. Mücahit Muhammed HAYDARLI Levent CANBEG Zübeyir KÜÇÜK Necat AKALIN NİCEL ARAŞTIRMALAR Mücahit Muhammed HAYDARLI Levent CANBEG Zübeyir KÜÇÜK Necat AKALIN Kazanımlar: Nicel araştırmaların mantığını,özelliklerini ve başlıca türlerini tanımlayabilecek, Araştırma sonuçlarının

Detaylı

Laboratuvara Giriş. Adnan Menderes Üniversitesi Tarımsal Biyoteknoloji Bölümü TBT 109 Muavviz Ayvaz (Yrd. Doç. Dr.) 3. Hafta (03.10.

Laboratuvara Giriş. Adnan Menderes Üniversitesi Tarımsal Biyoteknoloji Bölümü TBT 109 Muavviz Ayvaz (Yrd. Doç. Dr.) 3. Hafta (03.10. ADÜ Tarımsal Biyoteknoloji Bölümü Laboratuvara Giriş Adnan Menderes Üniversitesi Tarımsal Biyoteknoloji Bölümü TBT 109 Muavviz Ayvaz (Yrd. Doç. Dr.) 3. Hafta (03.10.2013) Derslik B301 1 BİLGİ EDİNME İHTİYACI:

Detaylı

GEDİZ ÜNİVERSİTESİ PSİKOLOJİ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI

GEDİZ ÜNİVERSİTESİ PSİKOLOJİ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI GEDİZ ÜNİVERSİTESİ PSİKOLOJİ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI I. YARIYIL PSI 501 İleri İstatistik Zorunlu 3 0 3 8 Seçmeli Seçmeli 3 0 3 8 II. YARIYIL Seçmeli Seçmeli 3 0 3 8 Seçmeli Seçmeli 3 0 3 8 III. YARIYIL

Detaylı

DAVRANIŞ BİLİMLERİNE GİRİŞ

DAVRANIŞ BİLİMLERİNE GİRİŞ DAVRANIŞ BİLİMLERİNE GİRİŞ DAVRANIŞIN TANIMI Davranış Kavramı, öncelikle insan veya hayvanın tek tek veya toplu olarak gösterdiği faaliyetler olarak tanımlanabilir. En genel anlamda davranış, insanların

Detaylı

1 Hipotez konusuna öncelikle yokluk hipoteziyle başlanılan yaklaşımda, araştırma hipotezleri ALTERNATİF HİPOTEZLER olarak adlandırılmaktadır.

1 Hipotez konusuna öncelikle yokluk hipoteziyle başlanılan yaklaşımda, araştırma hipotezleri ALTERNATİF HİPOTEZLER olarak adlandırılmaktadır. Özellikle deneysel araştırmalarda, araştırmacının doğru olup olmadığını yapacağı bir deney ile test edeceği ve araştırma sonunda ortaya çıkan sonuçlarla doğru ya da yanlış olduğuna karar vereceği bir önermesi

Detaylı

BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ. Araştırma Modelleri

BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ. Araştırma Modelleri BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ Araştırma Modelleri Araştırma Desenleri (modelleri) Araştırmanın alt problemlerine yanıt aramak veya denenceleri test etmek için yapılan araştırma planı Araştırma desenleri

Detaylı

1. ÖRNEKLEME VE ARAŞTIRMA PROBLEMİNE UYGUN ÖRNEKLEME YAPMA

1. ÖRNEKLEME VE ARAŞTIRMA PROBLEMİNE UYGUN ÖRNEKLEME YAPMA 1. ÖRNEKLEME VE ARAŞTIRMA PROBLEMİNE UYGUN ÖRNEKLEME YAPMA Araştırmacı kişi ya da kurumlar birinci el veri elde etye yönelik araştırma yapmaya karar verdiklerinde çoğu zaman araştırma yapacağı grubun tüm

Detaylı

Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri. Bölüm 14. NİTEL ARAŞTIRMA DESENLERİ VE NİTEL VERİ ANALİZİ Sait Gürbüz - Faruk Şahin

Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri. Bölüm 14. NİTEL ARAŞTIRMA DESENLERİ VE NİTEL VERİ ANALİZİ Sait Gürbüz - Faruk Şahin Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri Bölüm 14 NİTEL ARAŞTIRMA DESENLERİ VE NİTEL VERİ ANALİZİ Sait Gürbüz - Faruk Şahin Öğrenim Kazanımları Bu bölümü okuyup anladığınızda; 1. Nitel araştırmanın ne anlama

Detaylı

Deneysel Araştırma Modelleri. Dr. Şebnem Bozkurt Bartın Devlet Hastanesi

Deneysel Araştırma Modelleri. Dr. Şebnem Bozkurt Bartın Devlet Hastanesi Deneysel Araştırma Modelleri Dr. Şebnem Bozkurt Bartın Devlet Hastanesi Deney Nedir? Deney yapan kişi tarafından bir yada daha çok değişkene müdahale edilerek bu müdahalenin başka bir değişkene etkisini

Detaylı

BÖLÜM 3 KURAMSAL ÇATI VE HİPOTEZ GELİŞ

BÖLÜM 3 KURAMSAL ÇATI VE HİPOTEZ GELİŞ BÖLÜM 3 KURAMSAL ÇATI VE HİPOTEZ GELİŞ İŞTİRME Araştırma rma SüreciS 1.Gözlem Genel araştırma alanı 3.Sorunun Belirlenmesi Sorun taslağının hazırlanması 4.Kuramsal Çatı Değişkenlerin açıkça saptanması

Detaylı

BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ

BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ Editörler Prof.Dr. Hamit Coşkun & Prof.Dr. H.Mustafa Paksoy BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ Yazarlar Prof.Dr. Cengiz Yılmaz Prof.Dr. Dolunay Şenol Prof.Dr. Hamit Coşkun Prof.Dr. Muharrem Güneş Prof.Dr. Zeynep

Detaylı

Prof. Dr. Şener Büyüköztürk, Doç. Dr. Ebru Kılıç Çakmak Yrd. Doç. Dr. Özcan Erkan Akgün, Doç. Dr. Şirin Karadeniz, Dr.

Prof. Dr. Şener Büyüköztürk, Doç. Dr. Ebru Kılıç Çakmak Yrd. Doç. Dr. Özcan Erkan Akgün, Doç. Dr. Şirin Karadeniz, Dr. 18.BASKI Prof. Dr. Şener Büyüköztürk, Doç. Dr. Ebru Kılıç Çakmak Yrd. Doç. Dr. Özcan Erkan Akgün, Doç. Dr. Şirin Karadeniz, Dr. Funda Demirel BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ ISBN 978-9944-919-28-9 Kitapta

Detaylı

ARAŞTIRMA YAKLAŞIM - DESEN ve YÖNTEMLERİ

ARAŞTIRMA YAKLAŞIM - DESEN ve YÖNTEMLERİ ARAŞTIRMA YAKLAŞIMLARI ARAŞTIRMA YAKLAŞIM - DESEN ve YÖNTEMLERİ NİCEL NİTEL KARMA Mustafa SÖZBİLİR 2 Nicel, Nitel ve Karma Araştırma Nicel Araştırma Nitel Araştırma Nicel araştırma Nitel araştırma NİCEL:

Detaylı

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eğitim Bilimleri Tezli Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı. Ders Kodları AKTS

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eğitim Bilimleri Tezli Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı. Ders Kodları AKTS Ders T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü Eğitim Bilimleri Tezli Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı Tablo 1. ve Kredi Sayıları I. Yarıyıl Ders EPO501 Eğitimde Program Geliştirme 3 0 3 8

Detaylı

Araştırma Konusunun Seçimi: Problem Tespiti ve Hipotez Kurma

Araştırma Konusunun Seçimi: Problem Tespiti ve Hipotez Kurma Araştırma Konusunun Seçimi: Problem Tespiti ve Hipotez Kurma Kapsam Bilimsel araştırma fikri Problem tespiti Hipotez nedir? Nereden başlamalıyım? Problem Tespit i nedir? TDK: 1. Bir şeyi sağlam bir biçimde

Detaylı

ĐSTATĐSTĐK. Okan ERYĐĞĐT

ĐSTATĐSTĐK. Okan ERYĐĞĐT ĐSTATĐSTĐK Okan ERYĐĞĐT Araştırmacı, istatistik yöntemlere daha işin başında başvurmalıdır, sonunda değil..! A. Bradford Hill, 1930 ĐSTATĐSTĐĞĐN AMAÇLARI Bilimsel araştırmalarda, araştırmacıya kullanılabilir

Detaylı

PROJE HAZIRLAMA Proje;

PROJE HAZIRLAMA Proje; PROJE HAZIRLAMA PROJE HAZIRLAMA Proje; önceden belirlenmiş bir süre içerisinde değişim yaratmayı hedefleyen, birbiriyle ilişkili amaç ve hedefleri olan, uygulanması sonucunda çeşitli ürünlerin elde edildiği

Detaylı

Araştırma Problemi Nedir? Nasıl belirlenir?

Araştırma Problemi Nedir? Nasıl belirlenir? Araştırma Problemi Nedir? Nasıl belirlenir? Araştırma Konusu - Araştırma konusu araştırma yapılması düşünülen alandaki bir konudur. (Konu, Problem, Araştırma Sorusu, Hipotez) Suat ÇELİK & Levent AKGÜN

Detaylı

Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı

Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı 292 Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 18 (2012) 292-297 KİTAP İNCELEMESİ Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı Editör Doç. Dr. Şener BÜYÜKÖZTÜRK Dilek SEZGİN MEMNUN 1 Bu çalışmada,

Detaylı

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı.

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı. Ders T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı Tablo 1. ve Kredi Sayıları I. Yarıyıl Ders EPO535 Eğitimde Araştırma Yöntemleri

Detaylı

YÖNLENDİRİLMİŞ ÇALIŞMALAR

YÖNLENDİRİLMİŞ ÇALIŞMALAR Başlıca Araştırma Modelleri Ünite 5 Medya ve İletişim Önlisans Programı YÖNLENDİRİLMİŞ ÇALIŞMALAR Öğr.Gör.Esma GÖKMEN 1 Ünite 5 BAŞLICA ARAŞTIRMA MODELLERİ Öğr.Gör.Esma GÖKMEN İçindekiler 5.1. TEMEL KAVRAMLAR...

Detaylı

1. İLİŞKİLERİN İNCELENMESİNE YÖNELİK ANALİZLER. 1.1. Sosyal Bilimlerde Nedensel Açıklamalar

1. İLİŞKİLERİN İNCELENMESİNE YÖNELİK ANALİZLER. 1.1. Sosyal Bilimlerde Nedensel Açıklamalar 1. İLİŞKİLERİN İNCELENMESİNE YÖNELİK ANALİZLER Daha önceki derslerimizde anlatıldığı bilimsel araştırmalar soruyla başlamaktadır. Ancak sosyal bilimlerde bu soruların cevaplarını genel geçerli sonuçlar

Detaylı

Nitel. Örnekleme. Yöntemleri. Araştırmalar. Bilimsel. Araştırma. Yöntemleri. Verilerin. Nicel. Toplanması. Araştırmalar GELİŞTİRİLMİŞ 13.

Nitel. Örnekleme. Yöntemleri. Araştırmalar. Bilimsel. Araştırma. Yöntemleri. Verilerin. Nicel. Toplanması. Araştırmalar GELİŞTİRİLMİŞ 13. Temelleri Problemi Tanıma Örnekleme Yöntemleri Verilerin Toplanması Nicel Araştırmalar Nitel Araştırmalar Raporlaştırma Problemi Tanıma Bilimsel Araştırmanın Nicel Araştırmalar Araştırmalar Örnekleme Yöntemleri

Detaylı

TED ÜNİVERSİTESİ. EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ Eğitim Kurumları İşletmeciliği EDU581: EĞİTİMDE ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ

TED ÜNİVERSİTESİ. EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ Eğitim Kurumları İşletmeciliği EDU581: EĞİTİMDE ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ TED ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ Eğitim Kurumları İşletmeciliği EDU581: EĞİTİMDE ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ Zorunlu yada Seçmeli: Zorunlu Dönem: Güz 2016 Ders Gün ve Saati: Çarşamba 18:00-21:00 Yer:

Detaylı

Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Doç. Dr. Recep KARA

Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Doç. Dr. Recep KARA Bilimsel Araştırma Yöntemleri Doç. Dr. Recep KARA 3. Ders 1.Literatür Taraması - Literatür taraması nedir ve nasıl yapılır? - Literatür taramasında kütüphaneler 2. Süreli Yayın nedir? Süreli Yayınların

Detaylı

Evren (Popülasyon) Araştırma kapsamına giren tüm elemanların oluşturduğu grup. Araştırma sonuçlarının genelleneceği grup

Evren (Popülasyon) Araştırma kapsamına giren tüm elemanların oluşturduğu grup. Araştırma sonuçlarının genelleneceği grup Evren (Popülasyon) Araştırma kapsamına giren tüm elemanların oluşturduğu grup Araştırma sonuçlarının genelleneceği grup Evrendeğer (Parametre): Değişkenlerin evrendeki değerleri µ : Evren Ortalaması σ

Detaylı

EĞİTİM PROGRAMI HAZIRLAMA

EĞİTİM PROGRAMI HAZIRLAMA EĞİTİM PROGRAMI HAZIRLAMA M. DENİZ AYBEY EĞİTİM ŞUBE 2009 1 EĞİTİM İHTİYACI Çalışanların işe girerken beraberlerinde getirdikleri bilgi, beceri ve tutumlar ile işlerinin görev ve sorumluluklarını yerine

Detaylı

Merkezi Eğilim ve Dağılım Ölçüleri

Merkezi Eğilim ve Dağılım Ölçüleri Merkezi Eğilim ve Dağılım Ölçüleri Soru Öğrencilerin derse katılım düzeylerini ölçmek amacıyla geliştirilen 16 soruluk bir test için öğrencilerin ilk 8 ve son 8 soruluk yarılardan aldıkları puanlar arasındaki

Detaylı

Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Doç. Dr. Recep Kara

Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Doç. Dr. Recep Kara Bilimsel Araştırma Yöntemleri Doç. Dr. Recep Kara YÖNTEM BÖLÜMÜ 4. Ders Araştırmanın Modeli Evren ve Örneklem Verilerin Toplanması Verilerin Analiz Edilmesi bölümlerinden oluşur. 1. Araştırmanın Modeli

Detaylı

D 2 ARAŞTIRMANIN ÇEŞİTLİ BOYUTLARI. Neumann (2000): Chapter 2 Arslan ve Ökten (1994):sf.1-17

D 2 ARAŞTIRMANIN ÇEŞİTLİ BOYUTLARI. Neumann (2000): Chapter 2 Arslan ve Ökten (1994):sf.1-17 D 2 ARAŞTIRMANIN ÇEŞİTLİ BOYUTLARI Neumann (2000): Chapter 2 Arslan ve Ökten (1994):sf.1-17 MANTIK YÜRÜTME YÖNTEMİ -YOLU TÜMDENGELİM TÜMEVARIM KURAM HİPOTEZ TEST (gözlem) OLGU Duyularımızla elde ettiğimiz

Detaylı

SPSS E GİRİŞ SPSS TE TEMEL İŞLEMLER. Abdullah Can

SPSS E GİRİŞ SPSS TE TEMEL İŞLEMLER. Abdullah Can SPSS E GİRİŞ SPSS TE TEMEL İŞLEMLER SPSS in üzerinde işlem yapılabilecek iki ana ekran görünümü vardır. DATA VIEW (VERİ görünümü) VARIABLE VIEW (DEĞİŞKEN görünümü) 1 DATA VIEW (VERİ görünümü) İstatistiksel

Detaylı

ARAŞTIRMA ve BİLİMSEL ARAŞTIRMA TÜRLERİ

ARAŞTIRMA ve BİLİMSEL ARAŞTIRMA TÜRLERİ ARAŞTIRMA ve BİLİMSEL ARAŞTIRMA TÜRLERİ Bilimsel Araştırma Problemlere güvenilir çözümler aramak amacıyla planlı ve sistemli olarak, verilerin toplanması, analizi, yorumlanarak değerlendirilmesi ve rapor

Detaylı

SURVEY TEKNİĞİ. Tarama Modelleri

SURVEY TEKNİĞİ. Tarama Modelleri SURVEY TEKNİĞİ Tarama Modelleri NİCEL ARAŞTIRMA MODELLERİ NİCEL 1.Tarama Modelleri ve Desenleri 2.Deneme Modelleri ve Desenleri 1.1.Genel Tarama Modelleri 1.2.Örnekolay Tarama Modelleri 1.3.Nedensel Karşılaştırmalı

Detaylı

Mimarlık Araştırmaları (MMR 612) Ders Detayları

Mimarlık Araştırmaları (MMR 612) Ders Detayları Mimarlık Araştırmaları (MMR 612) Ders Detayları Ders Adı Ders Dönemi Ders Uygulama Laboratuar Kredi AKTS Kodu Saati Saati Saati Mimarlık Araştırmaları MMR 612 Her İkisi 3 0 0 3 5 Ön Koşul Ders(ler)i Dersin

Detaylı

FSML / 2009 10 I.Dönem s.gky

FSML / 2009 10 I.Dönem s.gky FSML / 2009 10 I.Dönem s.gky Bir amaca ulaşmak için izlenen düzenli yola yöntem denir. Bilim olaylar ve olgular ile ilgili genel geçerliliği olan nesnel bilgiler elde etmek ister. Bilimin ortaya koyduğu

Detaylı

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ KISIM: TASARIM PAZARLAMA ARAŞTIRMASINA GİRİŞ

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ KISIM: TASARIM PAZARLAMA ARAŞTIRMASINA GİRİŞ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... v TEŞEKKÜR... vi İKİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ VE TEŞEKKÜR... vii İÇİNDEKİLER... ix ŞEKİLLER LİSTESİ... xviii TABLOLAR LİSTESİ... xx BİRİNCİ KISIM: TASARIM BİRİNCI BÖLÜM PAZARLAMA ARAŞTIRMASINA

Detaylı

BİLİMSEL ARAŞTIRMA SÜRECİ ve BECERİLERİ

BİLİMSEL ARAŞTIRMA SÜRECİ ve BECERİLERİ 3/14/12 BİLİMSEL ARAŞTIRMA SÜRECİ ve BECERİLERİ Olay ve nesnelerin hareketlerinin duyu organlarının kullanılması ile doğal ortamlarında izlenmesidir. İki türlü gözlem vardır; a) Kontrollü gözlem (Deney)

Detaylı

Bilimsel. Araştırma. Yöntemleri GELİŞTİRİLMİŞ 11. BASKI. Şener BÜYÜKÖZTÜRK Ebru KILIÇ ÇAKMAK Özcan Erkan AKGÜN Şirin KARADENİZ Funda DEMİREL

Bilimsel. Araştırma. Yöntemleri GELİŞTİRİLMİŞ 11. BASKI. Şener BÜYÜKÖZTÜRK Ebru KILIÇ ÇAKMAK Özcan Erkan AKGÜN Şirin KARADENİZ Funda DEMİREL Bilimsel Araştırma Yöntemleri GELİŞTİRİLMİŞ 11. BASKI Şener BÜYÜKÖZTÜRK Ebru KILIÇ ÇAKMAK Özcan Erkan AKGÜN Şirin KARADENİZ Funda DEMİREL Prof. Dr. Şener Büyüköztürk, Doç. Dr. Ebru Kılıç Çakmak Yrd. Doç.

Detaylı

Hipotez belirleme kuramsal olarak Galileo tarafından ortaya atılan ve daha sonra da bilim felsefecileri ve bilim insanları tarafından desteklenip

Hipotez belirleme kuramsal olarak Galileo tarafından ortaya atılan ve daha sonra da bilim felsefecileri ve bilim insanları tarafından desteklenip 2.HAFTA Hipotez belirleme kuramsal olarak Galileo tarafından ortaya atılan ve daha sonra da bilim felsefecileri ve bilim insanları tarafından desteklenip özümsenen Bilimsel Yöntem yaklaşımını temel almaktadır.

Detaylı

T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ STRATEJİ GELİŞTİRME DAİRE BAŞKANLIĞI. 2012 Yılı Çalışan Memnuniyeti Anket Raporu

T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ STRATEJİ GELİŞTİRME DAİRE BAŞKANLIĞI. 2012 Yılı Çalışan Memnuniyeti Anket Raporu T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ STRATEJİ GELİŞTİRME DAİRE BAŞKANLIĞI 2012 Yılı Çalışan Memnuniyeti Anket Raporu OCAK 2013 1.1 Araştırmanın Amacı Araştırmada, Dokuz Eylül Üniversitesi Strateji Geliştirme

Detaylı

Tez ve Eser Projesi Hazırlama Esaslarında kullanılan kısaltmalar aşağıdaki anlamları ifade eder:

Tez ve Eser Projesi Hazırlama Esaslarında kullanılan kısaltmalar aşağıdaki anlamları ifade eder: 1. AMAÇ VE KAPSAM T.C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ TEZ VE ESER PROJESİ HAZIRLAMA ESASLARI Bu Tez ve Eser Projesi Hazırlama Esasları nın amacı, Gazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü

Detaylı