PRESİZYONLU EĞİM SENSÖRLERİNİN BÜYÜK YAPILARIN HAREKETLERİNİN İZLENMESİNDE KULLANILMASI

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "PRESİZYONLU EĞİM SENSÖRLERİNİN BÜYÜK YAPILARIN HAREKETLERİNİN İZLENMESİNDE KULLANILMASI"

Transkript

1 Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ PRESİZYONLU EĞİM SENSÖRLERİNİN BÜYÜK YAPILARIN HAREKETLERİNİN İZLENMESİNDE KULLANILMASI Bihter EROL, Rahmi Nurhan ÇELİK İstanbul Teknik Üniversitesi, İnşaat Fakültesi, Jeodezi Anabilim Dalõ, Maslak İSTANBUL, Özet: Gerçekleştirilen bu çalõşmada, İstanbul Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi Binasõ üzerinde tesis edilmiş olan bir pilyenin hareketleri, fakülte binasõnõn pilye hareketlerine olan etkileri dijital eğim sensörleri kullanõlarak gözlenmiş ve yorumlanmõştõr. Elde edilen sonuçlar ve öneriler bu bildiride sunulmaktadõr. 1. GİRİŞ Mühendislik yapõlarõnda hareketliliğin ve deformasyonlarõn izlenmesi, analizi ve yorumlanmasõ jeodezinin birincil konularõ arasõnda yer almaktadõr. İzlenecek yapõnõn türü, konumu, yapõdan beklenen olasõ hareket miktarõ, çevresinde bulunan doğal ya da yapay diğer objelerin yapõya olan etkileri deformasyonlarõn izlenmesinde kullanõlacak olan donanõm ve ölçme yönteminin saptanmasõnda belirleyici olur. Bu projede, İstanbul Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi Binasõ üzerinde tesis edilmiş olan bir pilyenin hareketleri, fakülte binasõnõn pilye hareketlerine olan etkileri dijital eğim sensörleri kullanõlarak gözlenmiştir. Ölçmelere konu olan pilye, IGS (International GPS Service=Uluslararasõ GPS Servisi) nin ISTA isimli sürekli GPS istasyonunun nokta tesisidir. IGS istasyonlarõ günün 24 saati ve haftanõn 7 günü sürekli GPS gözlemi yapmakta ve kayõt edilen bu gözlem verileri IGS in ilgili merkezlerinde toplanarak değerlendirmeye alõnmaktadõr. ISTA nõn verileride IGS standartlarõnda toplanarak Wettzel-Almanya da bulunan merkeze gönderilmektedir. Yerkabuğu hareketlerinin izlenmesinde önemli yeri olan IGS istasyonlarõnõn, tesislerine bağlõ özel hareketlerinin olmamasõ bu istasyonlarõn stabil istasyonlar olmasõ elde edilen sonuçlarõn yorumlanmasõnda büyük önem taşõmaktadõr. Söz konusu pilyenin öznel ve bulunduğu yapõya bağlõ hareketlerini belirlemek amacõyla 2000 yõlõnõn Nisan ayõnda 27 günlük bir süreçte kesintisiz olarak gerçekleştirilen ölçmelerde, pilyenin yanal yüzeyine ve betonarme binanõn pilyeyi taşõyan kolonuna çelik konsollar kullanõlarak monte edilen presizyonlu eğim sensörleri kullanõlmõştõr. Ölçmelerden elde edilen veriler ve değerlendirmelerden elde edilen sonuçlar, pilye ve bina hareketlerinin yorumlanmasõnda kullanõlmõştõr. Çalõşmada Leica firmasõnõn NIVEL20 çift eksenli, dijital eğim sensörleri ve yine aynõ firmanõn bu ölçme aletleri ile birlikte kullanõlmak üzere geliştirmiş olduğu SOPOM yazõlõm kullanõlmõştõr. Hareketlerin izlenmesinde eğim sensörü kullanõlmasõnõn nedenleri arasõnda sağladõklarõ ölçme presizyonunun amaca uygun olmasõ ve bu donanõmlarõn hem iç mekanlarda hem de dõş mekanlarda uzun süreli-kesintisiz gözlemelerde kullanõlmaya uygun cihazlar olmalarõ sayõlabilir. Ölçmelerden elde edilen veriler doğrultusunda pilyenin hareketleri, binanõn hareketlerinin pilyeye olan etkileri ve bunlarõn yanõ sõra, ölçmelerin yapõldõğõ zaman dilimindeki iklim ve atmosfer koşullarõnõn pilyenin hareketlerini nasõl etkilediği de 236

2 Erol, Çelik irdelenmiştir. Ölçmelerin, Ağustos-1999 Kocaeli ve Kasõm-1999 Bolu-Düzce depremlerinin akabinde yapõlmõş olmasõ, artçõ sarsõntõlarõn sensörler tarafõndan algõlanan ve kayõt edilen veriler üzerine olasõ etkilerine dikkatleri çekmiş, ancak elde edilen deprem bilgileri ile veriler eşleştirildiğinde sarsõntõlarõn algõlanan veride herhangi bir anlõk eğim değişimine sõçramaya sebebiyet vermediği gözlenmiştir. Çalõşmanõn kapsamõnda yapõlan tüm bu irdelemelere, analizlere ve çõkartõlan sonuçlara bu bildiride yer verilecektir. 2. DİJİTAL EĞİM SENSÖRLERİ Jeodezik amaçlõ ölçmelerde presizyon, belirleyici parametrelerden biridir. Ölçmelerin amacõna uygun ölçme aletlerinin kullanõlmasõ ve uygun sistemin kurgulanmasõ önem taşõr. Jeodezik olarak deformasyonlarõn izlenmesi presizyonlu jeodezik ölçmeleri gerektirir ve deformasyon ölçmelerinde kullanõlacak ölçme düzeneği ve uygulanacak yöntem izlenecek yapõya ve yapõdan beklenecek deformasyon türü ve miktarõna bağlõ olarak değişir. Çift eksenli NIVEL20 elektronik eğim sensörleri yüksek presizyonlu ölçme cihazlarõdõr. Hareketleri izlenecek olan yapõya monte edilirler ve yapõnõn herhangi bir doğrultudaki hareketlerini eğim değişimi olarak algõlarlar. Çalõşma prensipleri, bir gönderici diyottan sõvõ yüzeyine gönderilen õşõn sõvõ yüzeyinden yansõyarak alõcõ diyot üzerine düşer. Işõnõn alõcõ diyot üzerinde algõlandõğõ noktanõn konumundan yapõnõn hareketlerine ilişkin veriler elde edilmiş olunur. Yapõnõn bu şekilde algõlanan hareketi, X ve Y olarak adlandõrõlmõş olan iki eksen doğrultusundaki eğim verisi olarak bilgisayara gönderilir. Her iki eksen yönündeki eğim verisi miliradyan biriminde ya da mm/m biriminde kayõt edilir ve görüntülenirler (bkz. Şekil 1). Şekil 1 a-b: Eğim Sensörlerinin çalõşma prensibi görülmekte: Şekil-a da sensör tam yatay konumda görülmektedir, Şekil-b de ise sensör belirli bir eğime sahiptir [Özöner, 2000], [Anonim, 1998], [Özöner ve Çelik, 2001] İlerleyen bölümlerde ayrõntõlarõ verilecek olan çalõşmada Leica firmasõna ait NIVEL20 çift eksenli dijital eğim sensörleri kullanõlmõştõr. Bu cihazlar son derece yüksek ölçme presizyonuna sahiptirler. 237

3 Presizyonlu Eğim Sensörlerinin Büyük Yapõlarõn Hareketlerinin İzlenmesinde Kullanõlmasõ NIVEL20 eğim ölçerler sahip olduklarõ ölçme presizyonu, kesintisiz uzun süreli gözlemelere uygun olarak imal edilmiş olmalarõ, dõş mekanda ölçme yapabilecek dayanõklõlõğa sahip dizaynlarõ ve iki ya da daha çok sayõda sensörün birbirlerine seri bağlõ olarak çalõşabilmeleri ve ölçüleri aynõ bir terminal bilgisayara aktarabilme özellikleri yapõlan çalõşmada NIVEL20 lerin kullanõlmasõnda etkin bir rol oynamõştõr. NIVEL20 eğim sensörlerine monte edilmiş õsõ sensörleri sayesinde iki eksen doğrultusundaki eğim verilerinin yanõ sõra ve eş zamanlõ olarak bulunduklarõ ortamõn sõcaklõk verileri de terminal bilgisayara gönderilirler. Bu verilere ek olarak, atmosfer ve hava koşullarõna ilişkin nitel gözlemler de gözlem ekibi tarafõndan günlük raporlar halinde kayõt edilirler. Böylelikle yapõ hareketlerinin yorumlanmasõnda ortamõn ölçme anõndaki atmosferik koşullarõ da (güneş, rüzgar, bulutluluk durumu gibi) göz önünde bulundurulabilmektedir. Kurulan ölçme düzeneğinde, sisteme bağlõ eğim sensörleri tarafõndan algõlanan veriler dijital olarak, bağlõ olduklarõ terminal bilgisayara gönderilirler ve bu bilgisayarda bir taraftan ekranda sayõsal ve/veya grafik olarak aynõ anda görüntülenirler, bir taraftan da Sopom4.db isimli bir veritabanõ dosyasõna kayõt edilirler. Gelen verilerin ölçme işlemi ile eş zamanlõ olarak grafik ya da sayõsal olarak görüntülenmesini sağlayan program yine Leica firmasõ tarafõndan üretilen ve cihazlar ile birlikte verilen SOPOM 4.3 görüntüleme ve analiz programõdõr. Bu program ölçmelerin gerçekleştirildiği sõrada, verilerin kablolar ile yada modemle gönderildiği terminal bilgisayarda çalõşõr durumdadõr. Her bir sensörde ölçülen eğim ve sõcaklõk değerlerinin görüntü ara-yüzünde sayõsal veya grafik olarak görüntülenir (bkz. Şekil 4) ve önceden de belirtildiği gibi verileri veri tabanõ dosyasõna kayõt eder. Bu program ile daha önceden herhangi bir zaman aralõğõnda kayõt edilmiş verilerin veri tabanõ dosyasõndan çağrõlarak görüntülenmesi de mümkündür. Ayrõca veriler, veri tabanõ dosyasõndan alõnarak MS Word ya da MS Excel dosyasõ olarak da listelenebilirler. SOPOM 4.3 programõnõn tek başõna analiz özelliği olmamakla birlikte, kullanõcõ tarafõndan geliştirilerek analiz ve modelleme özelliklerinin programa kazandõrõlmasõ mümkün kõlõnmõştõr. Bu da Visual Basic ya da C dilleri ile yazõlacak yardõmcõ programlar ile gerçekleştirilmektedir. Bundan başka kullanõcõ SOPOM 4.3 yazõlõmõ tarafõndan kayõt edilen ölçme zamanõ, anlõk ve ortalama eğim değerleri (her iki ayrõ eksen yönündeki), anlõk ve ortalama sõcaklõk verileri, eğim farklarõ ve sõcaklõk farklarõ verilerini liste halinde dosyalayarak analiz ve yorumlamalarõnõ ayrõca gerçekleştirebilirler. 3. ÖRNEK ÇALIŞMA Bilindiği üzere, IGS, sürekli GPS istasyonlarõndan toplayarak arşivledikleri GPS verileri geniş çaplõ ve çok değişik amaçlara yönelik bilimsel ve mühendislik uygulamalarõ için kullanõlan ve çalõşmalarõ uluslararasõ düzeyde yürüten bir kuruluştur. Kuruluşun yaptõğõ çalõşmalar arasõnda kabaca GPS uydu efemerislerini belirlemek, yer dönme parametrelerinin hesaplanmasõ, IGS izleme istasyonlarõna ait koordinatlar ve hõz vektörleri, GPS uydu ve IGS izleme istasyonlarõ saat bilgilerinin belirlenmesi, tektonik hareketlerin izlenmesi yer almaktadõr [Özöner, 2000], [http://igscb.jpl.nasa.gov/, 2000]. 238

4 Erol, Çelik IGS in sürekli referans ağõna ait istasyonlardan dört tanesi Türkiye de yer almaktadõr, İstanbul da İstanbul Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesinde bulunan ISTA-IGS referans istasyonu 1999 yõlõnõn kõş õnda kurulmuştur. Nokta tesisi pilye olan bu nokta veri toplama ve değerlendirme istasyonu ile birlikte beş katlõ betonarme fakülte binasõnõn en üst katõnda tesis edilmişlerdir (bkz. Şekil 4) [Özöner, 2000]. ISTA-sabit istasyonuna ait nokta tesisi olan pilye metre yüksekliğindedir ve bina kolonlarõndan bir tanesinin üzerinde taşõnacak şekilde inşa edilmiştir (bkz. Şekil 2). Şekil 2: Ölçmeler sõrasõnda eğim sensörlerinin konumlarõ ve eksen yönlerini gösterir şekil- İTÜ Jeodezi Anabilim Dalõ IGS-ISTA Veri Toplama ve Değerlendirme İstasyonu ve üzerinde inşa edilmiş olan pilye 3.1 Çalõşmanõn Amacõ IGS Sürekli Referans Ağõnda yer alan noktalarõn yüksek nokta konum doğruluğuna sahip olmasõnõn gerekliliği, bu kuruluşun çalõşma amaçlarõ ve sorumluluğu göz önüne getirildiğinde daha da iyi anlaşõlmaktadõr. Bu durumda sürekli referans istasyonlarõna ait nokta tesislerinin sağlam ve stabil bir şekilde tesis edilmiş olmasõ, tesise zarar verebilecek herhangi canlõ varlõklarõn erişiminden mümkün olabildiğince uzak bir yerde tesis edilmiş olmasõ, çevresinde GPS sinyallerine etki edebilecek herhangi bir engel bulunmamasõ gibi unsurlara dikkat edilmesi zorunludur. Pilyenin İTÜ İnşaat Fakültesi binasõnõn üzerine tesis edilmesinde pilyeye zarar verebilecek dõş etkilerden uzak, korumalõ bir konuma sahip olmasõ ve yüksekte olmasõ dolayõsõyla çevresinde GPS sinyallerine bozucu etki yapabilecek herhangi engelleyici obje bulunmamasõ etken olmuştur. Ayrõca pilye tesisinin IGS-ISTA Uydu Gözlem ve Değerlendirme Merkezi olarak kullanõlmasõ öngörülen mekanõn hemen üzerinde yer almasõ verilerin aktarõmõ açõsõndan oldukça büyük avantaj sağlamaktadõr. Bu durumda pilyenin tesis edileceği konumun belirlenmesinde önemli rol oynamõştõr. Böylelikle pilye üzerine yerleştirilen GPS anteni ile alõnan GPS sinyalleri laboratuardaki bilgisayara kõsa bir yol kat ederek kablolar ile aktarõlabilmektedir. Tüm bu avantajlarõnõn yanõ sõra pilyenin betonarme bir binanõn üzerine tesis edilmiş olmasõ akla binanõn doğal hareketlerinin pilyenin konum değişikliklerine olan etkisinin ne olabileceği sorusunu getirmiştir. Bunun belirlenmesi amacõyla gerçekleştirilen bu 239

5 Presizyonlu Eğim Sensörlerinin Büyük Yapõlarõn Hareketlerinin İzlenmesinde Kullanõlmasõ çalõşmada kullanõlacak ölçme donanõmõnda, belirtilen amaca uygun olabilecek niteliklerde olmasõna dikkat edilmiştir. 3.2 Ölçme Periyodu Yapõlan irdelemeler ile pilyenin gözle fark edilemeyecek kadar küçük ancak olasõ signifikant (anlamlõ) hareketlerini belirlemek için, ölçme doğruluğu son derece yüksek olan, çift eksenli dijital eğim ölçerlerin kullanõlmasõ uygun görülmüştür. Birbirlerine seri bağlõ olarak eş zamanlõ çalõşabilen NIVEL20 eğim ölçerlerin kullanõlmasõ ile binanõn hareketleri hassas bir şekilde ölçülerek her iki objenin yapmõş olduğu hareketler birbirleri ile karşõlaştõrõlarak binanõn pilyeye olan etkileri ortaya konmuştur. Gerçekleştirilen ölçmelerde 27 günlük ölçme periyodu boyunca günün 24 saati boyunca birer dakikalõk aralõklarla veri toplanmõştõr. Uzun süreli toplanan bu verilerin pilyenin hareketlerinin karakteri hakkõnda, yorum yapõlabilmesini sağlamõş ve harekete ilişkin model arayõşlarõnõ olanaklõ kõlmõştõr. Ölçmelerde daha önceden belirtildiği gibi iki adet eğim sensörü kullanõlmõştõr. Bu sensörlerden bir tanesi pilyenin batõya bakan yanal yüzeyine ve gövdesinin yaklaşõk orta noktasõna, diğeri ise pilyeyi taşõyan bina kolonuna olmak üzere, çelik konsollar ile monte edilmişlerdir. Bu çelik konsollar õsõ değişimi ile boyut değiştirmeyecek özelliğe sahiptirler (bkz. Şekil 4b). NIVEL20 eğim sensörleri bu konsollar üzerine sabitlenerek, ayar vidalarõ ile hassas bir şekilde tesviye edilmişlerdir. Tesviye işleminin son derece hassas olarak yapõlabilmesi için yine Leica firmasõ tarafõndan üretilmiş NivelTool yazõlõmõ kullanõlmõştõr. -X KUZEY -Y BATI Şekil 3a, b: a- Ölçmelerde kullanõlan eğim sensörlerinin aynõ bir düşey doğrultu üzerinde bulunduğu görülüyor, b- Binaya monte edilen sensör üzerindeki eksen yönleri görülmektedir. Eksen yönlerinin her iki sensörde de aynõ doğrultulara yöneltilmesi, verilerin yorumlanmasõ ve birbirleri ile karşõlaştõrõlabilmeleri açõsõndan önem taşõmaktadõr [Özöner, 2000], [Özöner ve Çelik, 2001]. 27 günlük ölçme sürecinde, hava ve atmosfer koşullarõ oldukça değişkendir. Hava koşullarõndaki bu değişimler farklõ atmosferik olaylarõn (rüzgar, hava sõcaklõğõ, güneş ve 240

6 Erol, Çelik bulutluluk halleri gibi) pilye hareketlerini nasõl etkilediğinin gözlenmesi açõsõndan önemli olmuştur. Bu değişimler ölçme süresince her gün günün belirli zamanlarõnda gözlem ekibi tarafõndan rapor edilmiştir. NIVEL20 eğim sensörleri ile X ve Y eksenleri doğrultusunda (bkz. Şekil 3-b) ölçülen eğim değerleri miliradyan (=mm/m) biriminde ölçülür. Isõ sensörü ile eğim ölçüleri ile aynõ anda ölçülen sõcaklõk verisi de santigrat derece biriminde ölçülür. Bu veriler terminal bilgisayara aktarõlarak veri tabanõna kayõt edilir [Özöner, 2000]. 3.3 Verilerin Yorumlanmasõ Pilyenin hareketleri ile ilgili bir sonuca varõlabilmesi için tüm 27 günlük veri dikkatli bir şekilde incelenmiş ve buna göre analizler ve yorumlar yapõlmõştõr. Daha önceden de belirtildiği gibi, verilerin veri tabanõnda depolanmasõ ve sayõsal ya da grafik olarak görüntülenmesi için SOPOM 4.3 yazõlõmõ kullanõlmõştõr. Bir sensörün her iki ekseni yönündeki eğim değerleri ayrõ ayrõ SOPOM 4.3 yazõlõmõnõn grafik ekranõnda görülmektedir (bkz. Şekil 4). Şekil 4 :SOPOM 4.3 yazõlõmõnõn grafik ara yüzü görülmektedir, burada her iki sensöre ait X, Y eğim değerleri, T sõcaklõk değerleri ve bunlarõn başlangõç değerinden olan farklarõ olan DiffX, DiffY, DiffT değerleri çizgi grafik halinde zamana bağlõ olarak verilmektedir [Özöner, 2000], [Özöner ve Çelik, 2001] Her iki eksen doğrultusunda herhangi bir anda kaydedilmiş olan eğim ölçülerinin bileşkesi yapõnõn o anda yapmõş olduğu hareket hakkõnda fikir verir. Bu nedenle her iki eksen doğrultusunda yapmõş olduğu hareket hakkõnda fikir verir. Bu nedenle her iki eksen doğrultusunda yapmõş olduğu hareketler tek bir grafik üzerinde gösterilerek yapõnõn zamana bağlõ toplam hareketinin karakteri ve miktarõ konusunda fikir sahibi olunur. 241

7 Presizyonlu Eğim Sensörlerinin Büyük Yapõlarõn Hareketlerinin İzlenmesinde Kullanõlmasõ Şekil 6 a-b-c : Örnek eğim grafikleri Grafiklerde Sensör-I olarak adlandõrõlan eğim ölçer bina kolonunda yer almakta, Sensör-II olarak adlandõrõlan eğim ölçer pilye üzerinde yer almaktadõr. Grafiklerin üzerlerinde o ölçme gününe ait hava durumunu gösterir semboller ve yönleri gösteren oklar bulunmaktadõr. Yatay eksende sensörün X ekseni doğrultusunda kayõt ettiği eğim değerleri, düşey eksende sensörün Y ekseni doğrultusunda kayõt ettiği eğim değerleri gösterilmiştir. Grafiğin ait olduğu ölçme günü ve ölçü birimi (mrad) grafiklerin altõnda belirtilmiştir. Şekil-a da güneşli bir ölçme günü, Şekil-b de karlõ bir ölçme günü ve Şekil-c de ise parçalõ bulutlu bir ölçme gününde her iki sensörün kayõt etmiş olduğu verilere ilişkin örnek eğim grafikleri yer almaktadõr [Özöner, 2000], [Özöner ve Çelik, 2001]. 242

8 Erol, Çelik Çalõşmada 27 gün süresince toplanan veriler 24 er saatlik gruplara ayrõlmõşlardõr. Bu sayede her bir eğim sensörüne ait 27 şer adet grafik elde edilmiştir. Eğim değerlerinin gösterildiği grafiklerde yatay eksen Y eksenini, düşey eksen X eksenini göstermektedir. Bunlardan başka, eğim ölçüleri ile eşzamanlõ olarak kayõt edilen sõcaklõk ölçüleride zaman-sõcaklõk grafiklerinde 24 saatlik veri gruplarõ halinde gösterilmiştir. Grafiklerin oluşturulmasõnda SURFER 6.0 kullanõlmõştõr. Her iki eğim sensörüne ait veriler ile ayrõ ayrõ çizdirilmiş olan grafikler birbirleri ile karşõlaştõrõlmõş ve bu karşõlaştõrmanõn sonucunda bina hareketlerinin, pilyenin kayõt edilmiş hareketlerine göre çok daha küçük ve rasgele hareketler olduğu, pilye üzerindeki sensörün kaydetmiş olduğu hareketlerin ise daha büyük değerlerde olduğu ve günlük hareketlerinin periyodik gibi görünen bir karaktere sahip olduğu belirlenmiştir. Günlük periyotlar halindeki veri gruplarõ ile çizdirilen, 27 eğim grafiğinden iki tanesi örnek olarak Şekil 6 da görülmektedir. Grafiklerin irdelenmesi sonucunda pilye hareketlerinin bina hareketlerinden daha büyük olmasõ ve her iki objenin yapmõş olduğu hareketlerin farklõ karakterde olmalarõ nedeniyle binanõn pilye hareketlerine herhangi bir zorlayõcõ etki yapmadõğõ sonucuna varõlmõştõr. Bu durumda pilyenin hareketlerine neden olabilecek farklõ etkilerin söz konusu olabileceği akla gelmiş ve ilgi dõş koşullar ile pilyenin hareketleri üzerinde yoğunlaştõrõlmõştõr. Pilye üzerindeki eğim ölçerlerin verileri atmosferik koşullar göz önünde bulundurularak irdelenmiştir. Bu irdelemeler sõrasõnda eğim sensörünün ölçtüğü sõcaklõk ölçer ile gözlemcinin çevre ve doğal koşullara ilişkin tuttuğu günlük raporlar önemli rol oynamõştõr. Yapõlan bu irdelemeler neticesinde havanõn güneşli olduğu günlerde, pilyenin eğilme hareketinin, güneşin izlediği yörüngeye bağlõ olarak yönlendiği ortaya konmuştur. Söz konusu bu hareket, güneş õşõnlarõna direkt olarak maruz kalan pilye yüzeyinin genleşmesi sonucunda pilye güneşe maruz kalmayan tarafa doğru eğilmektedir. Bu davranõş güneşli günlerde pilyenin yörüngesel bir hareket yapmasõna neden olmaktadõr. Bunun yanõ sõra güneşin doğrudan etkimediği, bulutlu, yağmurlu veya karlõ günlerde pilyede böylesi sistematik yörüngesel bir harekete rastlanmamõştõr. Hareket miktarõnõn daha küçük ve rastlantõsal olduğu ortaya konmuştur. Çalõşmanõn sonucunda elde edilen çok önemli sonuçlardan biride, pilyenin yaptõğõ hareketlerin IGS-ISTA noktasõnõn konum doğruluğuna önemsenecek miktarda bozucu bir etkisi olmamasõdõr. Çünkü pilyenin kaydedilen maksimum eğimi X ekseni yönünde 0.22 miliradyan ve Y ekseni yönünde 0.37 miliradyandõr. Pilyenin yüksekliğinin m olduğu ve eğim sensörünün pilye gövdesinin ortasõna monte edildiği düşünüldüğünde miliradyan cinsinden kayõt edilen bu maksimum eğim değerleri, X ekseni doğrultusunda 0.12 mm ve Y ekseni doğrultusunda 0.21 mm eğim hareketine karşõlõk gelir ki bu hareket nokta konum doğruluğu açõsõndan ihmal edilebilir büyüklüklerdir. Konu edilen ölçme periyodundan bir yõl önce, 19.Mart.1999 ve 26.Mart.1999 tarihleri arasõnda gerçekleştirilmiş olan 7 günlük bir başka ölçme periyodunda X ekseni doğrultusunda kayõt edilen maksimum eğim miktarõ mrad ve Y ekseni doğrultusunda kayõt edilmiş olan değer ise mrad dõr. Belirtilen tarihler arasõnda kayõt edilmiş olan maksimum değerlerin şu an ele alõnan ölçme periyodunda kayõt 243

9 Presizyonlu Eğim Sensörlerinin Büyük Yapõlarõn Hareketlerinin İzlenmesinde Kullanõlmasõ edilen değerlerden daha büyük değerler olduğu görülmektedir. Bu durum gerçekleştirilen 7 günlük ölçme periyodunun genelinde havanõn güneşli ve açõk olmasõ, hava sõcaklõklarõnõn yüksek olmasõ ve dolayõsõ ile pilyenin doğrudan güneş õşõnlarõnõn etkisinde daha fazla kalmasõna bağlanabilir. 3.4 Artçõ Depremlerin Ölçülere Etkisi 17.Ağustos.1999 Kocaeli (M w =7.4) ve ardõndan 12.Kasõm.1999 Bolu-Düzce de (M w =6.9) meydana gelmiş olan şiddetli yer sarsõntõlarõ ölçmelerin gerçekleştirildiği tarihten yaklaşõk dört ay öncesine denk düşmektedir. Bu iki büyük depreme ilişkin artçõ sarsõntõlar ölçmelerin yapõldõğõ tarihlerde de devam etmektedir. Ölçmelerin devam ettiği tarihlerde meydana gelen sarsõntõlarõn kayõtlarõ Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesinden alõnmõş ve bu bilgiler sarsõntõlarõn pilye ve binanõn hareketlerini ne şekilde etkilediğinin yorumlanmasõnda kullanõlmõştõr. Tüm bir ölçme periyodu boyunca her gün yapõlan incelemeler sonucunda, en yakõnõ Adalar merkezli (M w =2.5) ve en şiddetlisi Sapanca-Adapazarõ (M w =4.5) merkezli artçõ depremlerin, eğim sensörlerinin o an ölçmüş olduklarõ değerlerde herhangi sõçramaya ya da normal dõşõ bir değişime sebep olmadõğõ görülmüştür. Ölçülerde gözlenen bu durum, İstanbul ilinin çeşitli ilçelerinde hissedilen sarsõntõlarõn Fakülte binasõnõ etkilememiş olmasõna bağlanmõştõr. 4. SONUÇ VE ÖNERİLER Yapõlan çalõşmanõn birkaç önemli sonucu vardõr. Öncelikle pilyenin hareketleri ile onu taşõyan fakülte binasõ arasõndaki etkileşimin boyutlarõ ortaya konulmuştur. Yapõlan analizler ve yorumlar sonucunda pilyenin yapmõş olduğu maksimum hareket miktarõnõn nokta koordinatlarõnõn doğruluğu açõsõndan ihmal edilebilir değerde olduğu ortaya çõkarõlmõştõr. Böylesi bir sonucun, IGS in amaç ve sorumluluklarõ düşünüldüğünde de, ne denli önemli olduğu da açõktõr. Elde edilen bir başka sonuç, pilyenin yapmõş olduğu ve belirli bir ofset ile sistematik olarak tekrarlanan günlük hareketlere, üzerinde bulunduğu binanõn değil, atmosferik koşullarõn neden olduğudur. Bu durum ortaya konulduktan sonra, çalõşmanõn yönü değişmiştir. Bu saptama ile birlikte, pilye hareketleri ile hava koşullarõ birlikte ele alõnarak irdelenmiş ve irdelemelerin sonucunda pilye üzerine doğrudan düşen güneş õşõnlarõnõn pilyeyinin bölgesel genleşmesine ve dolayõsõyla hareketine neden olduğu belirlenmiştir. Böylesi bir ilişkinin de pilyenin yapõlmõş olduğu malzeme ile doğrudan ilişkisi vardõr ancak pilyenin dõşõna giydirilecek bir kaplama ile pilyenin doğrudan güneş õşõnlarõnõ almasõnõn engellenebileceği ve bunun sonucunda da homojen bir õsõ dağõlõmõnõn yaratõlabileceği sonucuna varõlmõştõr [Özöner, 2000], [Özöner ve Çelik,2001], [Çelik, 1999], [Çelik, 2001]. Elde edilen ürünlere diğer bir açõdan bakõlacak olursa, jeodezik amaçlõ ölçmelerde ve özellikle deformasyonlarõn izlenmesinde presizyonlu eğim sensörlerinin kullanõlabileceği vurgulanabilir. Çünkü eğim ölçer sensörler sahip olduklarõ yüksek 244

10 Erol, Çelik presizyonun yanõ sõra, arazi koşullarõnda uzun süreli ölçmeler de iyi bir performans ortaya koymuşlardõr. Çalõşmadan arta kalan bir takõm deneyimler de söz konusudur. Bunlar arasõnda ölçmeler sõrasõnda bir gözlemci tarafõndan düzenli olarak kayõt edilecek günlük raporlarõn, verilerin analiz edilmesi ve sonuçlarõn yorumlanmasõ aşamasõnda oldukça önemli olduğudur. 5. TEŞEKKÜR Gerçekleştirilen projeye vermiş olduklarõ alet ve donanõm desteğinden dolayõ Sistem Bilgisayar ve Teknik Hizmetler A.Ş. ye teşekkürü bir borç biliriz. 6. KAYNAKLAR Anonim, NIVEL20 Instruction Manual, EN-IX.98, Leica Geosystems AG, 1998, İsviçre Çelik, R.N., Real Time Precise Structure Monitoring Using NIVEL20, Third Turkish-German Joint Geodetic Days, ITU, Istanbul, s , 1999 Çelik, R, N, Real Time Large Structure Monitoring Using the Inclination Sensor, Strong Motion Instrumentation for Civil Engineering Structures, NATO ASi Series E Applied Sciences, Vol. 397, Kluwer Academic Publisher, ISSN , ISBN Hardbound, ISBN Paperback, Boston, USA, s , 2001 Özöner, B., Presizyonlu Eğim Sensörüyle Büyük Yapõlarõn Deformasyonlarõnõn İzlenmesi, Yüksek Lisans Tezi, İTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul, 2000 Özöner, B., Çelik, R. N., Monõtorõng And Analysõng The Movements of Ista-Igs Reference Statõon Usõng Inclõnatõon Sensors, International Symposium on Geodetic, Photogrammetric and Satellite Technologies Development and Integrated Applications, Sofya-Bulgaristan, s ,

DİGİTAL FOTOGRAMETRİNİN TIP ALANINDA UYGULANMASINA BİR ÖRNEK

DİGİTAL FOTOGRAMETRİNİN TIP ALANINDA UYGULANMASINA BİR ÖRNEK Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ DİGİTAL FOTOGRAMETRİNİN TIP ALANINDA UYGULANMASINA BİR ÖRNEK Dursun Z. ŞEKER

Detaylı

GPS DESTEKLİ DETAY ALIMINDA ALTERNATİF İKİ YENİ

GPS DESTEKLİ DETAY ALIMINDA ALTERNATİF İKİ YENİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ GPS DESTEKLİ DETAY ALIMINDA ALTERNATİF İKİ YENİ YÖNTEM İbrahim KALAYCI, Ayhan

Detaylı

ASFALT ÇİMENTOLARINDA BEKLEME SÜRESİ VE ORTAM SICAKLIĞININ DUKTULİTEYE ETKİSİ

ASFALT ÇİMENTOLARINDA BEKLEME SÜRESİ VE ORTAM SICAKLIĞININ DUKTULİTEYE ETKİSİ ASFALT ÇİMENTOLARINDA BEKLEME SÜRESİ VE ORTAM SICAKLIĞININ DUKTULİTEYE ETKİSİ Ercan ÖZGAN *, Tuncay KAP* Özet - Karayollarõnda, esnek üst yapõ tabakalarõndan olan binder ve aşõnma tabakalarõ trafik etkisi

Detaylı

TURİST BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI VE PANORAMİK GÖRÜNTÜ İLE ENTEGRASYONU

TURİST BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI VE PANORAMİK GÖRÜNTÜ İLE ENTEGRASYONU Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ POSTER TURİST BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI VE PANORAMİK GÖRÜNTÜ İLE ENTEGRASYONU Özgün

Detaylı

TARİHİ YAPILARDA DEFORMASYON ÖLÇMELERİ

TARİHİ YAPILARDA DEFORMASYON ÖLÇMELERİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu16-18 Ekim 2002 Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ TARİHİ YAPILARDA DEFORMASYON ÖLÇMELERİ Halil ERKAYA R.Gürsel HOŞBAŞ V.Engin

Detaylı

APSİS ARAÇ TAKİP SİSTEMİ İLE ŞEHİR HARİTALARININ SAYISALLAŞTIRILMASI ve KONYA UYGULAMASI

APSİS ARAÇ TAKİP SİSTEMİ İLE ŞEHİR HARİTALARININ SAYISALLAŞTIRILMASI ve KONYA UYGULAMASI Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ POSTER APSİS ARAÇ TAKİP SİSTEMİ İLE ŞEHİR HARİTALARININ SAYISALLAŞTIRILMASI ve KONYA

Detaylı

GPS İLE HAREKET HALİNDEKİ ARAÇLARDAN ELDE EDİLEN GERÇEK ZAMANLI VERİLERİN ORTA ÖLÇEKLİ CBS ÇALIŞMALARINDA KULLANILABİLİRLİĞİ

GPS İLE HAREKET HALİNDEKİ ARAÇLARDAN ELDE EDİLEN GERÇEK ZAMANLI VERİLERİN ORTA ÖLÇEKLİ CBS ÇALIŞMALARINDA KULLANILABİLİRLİĞİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ GPS İLE HAREKET HALİNDEKİ ARAÇLARDAN ELDE EDİLEN GERÇEK ZAMANLI VERİLERİN

Detaylı

POMPALARDA TAHRİK ÜNİTELERİ

POMPALARDA TAHRİK ÜNİTELERİ POMPALARDA TAHRİK ÜNİTELERİ Serkan ÖĞÜT Alarko-Carrier San. ve Tic. A.Ş. KISA ÖZET Genel olarak pompalar, sõvõlara hidrolik enerji kazandõrarak bir yerden bir yere naklini sağlamak ve akõşkanlarõn enerji

Detaylı

YEREL YÖNETİMLERDE KENT BİLGİ SİSTEMİNİN KULLANIMINI KOLAYLAŞTIRMAK İÇİN YAZILIM GELİŞTİRME

YEREL YÖNETİMLERDE KENT BİLGİ SİSTEMİNİN KULLANIMINI KOLAYLAŞTIRMAK İÇİN YAZILIM GELİŞTİRME Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ YEREL YÖNETİMLERDE KENT BİLGİ SİSTEMİNİN KULLANIMINI KOLAYLAŞTIRMAK İÇİN

Detaylı

DEN 318. Dalga Mekaniği. Ders Notlarõ. Dalga Mekaniğine Giriş. Gemi İnşaatõ ve Deniz Bilimleri Fakültesi. Hazõrlayan. Yrd. Doç. Dr.

DEN 318. Dalga Mekaniği. Ders Notlarõ. Dalga Mekaniğine Giriş. Gemi İnşaatõ ve Deniz Bilimleri Fakültesi. Hazõrlayan. Yrd. Doç. Dr. DEN 318 Dalga Mekaniği Ders Notlarõ 1. Bölüm Dalga Mekaniğine Giriş İTÜ Gemi İnşaatõ ve Deniz Bilimleri Fakültesi Hazõrlayan Yrd. Doç. Dr. Şafak Nur Ertürk Oda No:417 Tel: (212) 285 6382 e-posta: erturk@itu.edu.tr

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ( CBS ) TEKİL NESNE TANIMLAYICILARI İÇİN ÖNERİLER

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ( CBS ) TEKİL NESNE TANIMLAYICILARI İÇİN ÖNERİLER Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ COĞRFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ( CBS ) TEKİL NESNE TNIMLYICILRI İÇİN ÖNERİLER Hande

Detaylı

DİŞ HEKİMLİĞİNDE DİGİTAL FOTOGRAMETRİNİN KULLANIMI

DİŞ HEKİMLİĞİNDE DİGİTAL FOTOGRAMETRİNİN KULLANIMI Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ DİŞ HEKİMLİĞİNDE DİGİTAL FOTOGRAMETRİNİN KULLANIMI Ferruh YILDIZ, Hakan KARABÖRK,

Detaylı

TÜNEL KALIP YAPIDA KULLANICI GEREKSİNİMLERİ

TÜNEL KALIP YAPIDA KULLANICI GEREKSİNİMLERİ TÜNEL KALIP YAPIDA KULLANICI GEREKSİNİMLERİ ARDA HAKAN ÖZGÜL TÜNEL KALIP TEKNOLOJİSİ İLE ÜRETİLEN TOPLU KONUTTA KULLANICI GEREKSİNİMLERİ Konut tiplerindeki (değişik yapõ tipleri) biçimsel çeşitlilik kullanõcõ

Detaylı

FİLO YÖNETİM SİSTEMİ TASARIMI

FİLO YÖNETİM SİSTEMİ TASARIMI Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ FİLO YÖNETİM SİSTEMİ TASARIMI Caner GÜNEY 1, Ö. AVCI 2, A.Ö. DOĞRU 2,C. KILIÇ

Detaylı

MEKANSAL NESNELERİN GÖRSELLEŞTİRİLMİŞ ÜÇ BOYUTLU MODELLERİNİ OLUŞTURMA TEKNİKLERİ VE BİR ÖRNEK UYGULAMA

MEKANSAL NESNELERİN GÖRSELLEŞTİRİLMİŞ ÜÇ BOYUTLU MODELLERİNİ OLUŞTURMA TEKNİKLERİ VE BİR ÖRNEK UYGULAMA Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ POSTER MEKANSAL NESNELERİN GÖRSELLEŞTİRİLMİŞ ÜÇ BOYUTLU MODELLERİNİ OLUŞTURMA TEKNİKLERİ

Detaylı

Daha yeşil bir gelecek için suyun

Daha yeşil bir gelecek için suyun Daha yeşil bir gelecek için suyun dönüşümü Yağmur sularõ, sel sularõ, arõndõrõlmõş sularõn tamamõ, istenildiği şekilde arõtõldõğõ durumda, sulama, meracõlõk, sebze ve meyvecilik, endüstriyel üretim alanõ

Detaylı

KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ULUSAL GRAVİTE DATUMU VE ULUSAL GRAVİTE AĞI NIN (KUGA-2001) OLUŞTURULMASI. Ali KILIÇOĞLU Orhan FIRAT

KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ULUSAL GRAVİTE DATUMU VE ULUSAL GRAVİTE AĞI NIN (KUGA-2001) OLUŞTURULMASI. Ali KILIÇOĞLU Orhan FIRAT ÖZET KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ULUSAL GRAVİTE DATUMU VE ULUSAL GRAVİTE AĞI NIN (KUGA-2001) OLUŞTURULMASI Ali KILIÇOĞLU Orhan FIRAT Kuzey Kõbrõs Türk Cumhuriyeti (KKTC) Ulusal Gravite Datumu nun belirlenmesi

Detaylı

44 Bu dokümanõn hiçbir kõsmõ yazarlarõn yazõlõ izni olmadan herhangi bir biçimde kopyalanamaz, çoğaltõlamaz.

44 Bu dokümanõn hiçbir kõsmõ yazarlarõn yazõlõ izni olmadan herhangi bir biçimde kopyalanamaz, çoğaltõlamaz. 4. SÜRE YÖNETİMİ 44 4.1 GİRİŞ İnsanlarõ, ekipmanlarõ, araçlarõ ve parayõ projede en etkin biçimde kullanmak için, etkin çalõşan bir süre yönetim sistemine ihtiyaç vardõr. Doğru planlama, programlama ve

Detaylı

TARİHİ ESERLERİN FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLE 3D MODELLENMESİNE ÖRNEK

TARİHİ ESERLERİN FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLE 3D MODELLENMESİNE ÖRNEK Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ TARİHİ ESERLERİN FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLE 3D MODELLENMESİNE ÖRNEK Zaide DURAN,

Detaylı

Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni

Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni İÇİNDEKİLER YÖNETİCİ ÖZETİ... 3 1 Toz ve Gaz Emisyonlarõnõn Kontrolü...4-5 Toz...4-5 Havada Hidrojen Siyanür (HCN) Gazõ... 6 2 Gürültü Kontrolü... 7 3 Kimyasal

Detaylı

Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni

Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni İÇİNDEKİLER YÖNETİCİ ÖZETİ... 3 1 Toz ve Gaz Emisyonlarõnõn Kontrolü...4-5 Toz...4-5 Havada Hidrojen Siyanür (HCN) Gazõ... 6 2 Gürültü Kontrolü... 7 3 Kimyasal

Detaylı

Teminatlandõrma ve Kar/Zarar Hesaplama

Teminatlandõrma ve Kar/Zarar Hesaplama Giriş Borsada kullanõlan elektronik alõm satõm sisteminde (VOBİS) tüm emirler hesap bazõnda girilmekte, dolayõsõyla işlemler hesap bazõnda gerçekleşmektedir. Buna paralel olarak teminatlandõrma da hesap

Detaylı

35 Bu dokümanõn hiçbir kõsmõ yazarlarõn yazõlõ izni olmadan herhangi bir biçimde kopyalanamaz, çoğaltõlamaz.

35 Bu dokümanõn hiçbir kõsmõ yazarlarõn yazõlõ izni olmadan herhangi bir biçimde kopyalanamaz, çoğaltõlamaz. 3. MALİYET YÖNETİMİ 35 3.1 GİRİŞ Bu bölüm, tüm proje evrelerinde tümleşik ve kapsamlõ bir maliyet yönetim sistemi yardõmõ ile, proje maliyetlerinin yönetilmesi, kontrol edilmesi ve izlenmesi hususunda

Detaylı

E-Business ve B2B nin A B C si

E-Business ve B2B nin A B C si E-Business ve B2B nin A B C si Hazõrlayan : Cengiz Pak diyalog Bilgisayar Üretim Sistemleri Yazõlõm ve Danõşmanlõk Ltd. Şti Büyükdere Caddesi No : 48 / 4 Mecidiyeköy İstanbul URL : www.diyalog.com Öneri

Detaylı

Tebliğ. Sermaye Piyasasõnda Bağõmsõz Denetim Hakkõnda Tebliğde Değişiklik Yapõlmasõna Dair Tebliğ (Seri: X, No:20)

Tebliğ. Sermaye Piyasasõnda Bağõmsõz Denetim Hakkõnda Tebliğde Değişiklik Yapõlmasõna Dair Tebliğ (Seri: X, No:20) Tebliğ Sermaye Piyasasõ Kurulu ndan: Sermaye Piyasasõnda Bağõmsõz Denetim Hakkõnda Tebliğde Değişiklik Yapõlmasõna Dair Tebliğ (Seri: X, No:20) Madde 1 4/3/1996 tarihli ve 22570 sayõlõ Resmi Gazete de

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ODASI NA KAYITLI FİRMA KURULUŞLARINDA YABANCI ORTAK ve SERMAYE DURUMU 2007 OCAK - HAZİRAN

İSTANBUL TİCARET ODASI NA KAYITLI FİRMA KURULUŞLARINDA YABANCI ORTAK ve SERMAYE DURUMU 2007 OCAK - HAZİRAN İSTANBUL TİCARET ODASI NA KAYITLI FİRMA KURULUŞLARINDA YABANCI ve SERMAYE DURUMU 2007 OCAK - HAZİRAN Yabancõ sermaye yatõrõmlarõ için Hazine Müsteşarlõğõ ndan ön izin alma mecburiyetinin 2003 Haziran ayõnda

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD ŞANTİYEDE BETON DENEY NUMUNELERİNİN HAZIRLANMASI VE BAKIMI. Making and Curing Concrete Test Specimens In the Field

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD ŞANTİYEDE BETON DENEY NUMUNELERİNİN HAZIRLANMASI VE BAKIMI. Making and Curing Concrete Test Specimens In the Field https://www.tse.org.tr/turkish/abone/kapak.asp?stdno=7774 Page 1 of 1 05.04.2004 TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS 3351 Nisan 1979 ICS 91.100.30 ŞANTİYEDE BETON DENEY NUMUNELERİNİN HAZIRLANMASI VE BAKIMI

Detaylı

İLAN VE REKLAM GELİRLERİNDE VERİMİN ARTIRILMASI

İLAN VE REKLAM GELİRLERİNDE VERİMİN ARTIRILMASI İLAN VE REKLAM GELİRLERİNDE VERİMİN ARTIRILMASI Y.Doç.Dr. Tahsin YOMRALIOĞU Araş.Gör. Bayram UZUN Karadeniz Teknik Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü 61080 - Trabzon 1. GİRİŞ Kentin

Detaylı

ÖZELLEŞTİRME MEVZUATININ TAŞINMAZ MÜLKİYETİ AÇISINDAN İRDELENMESİ

ÖZELLEŞTİRME MEVZUATININ TAŞINMAZ MÜLKİYETİ AÇISINDAN İRDELENMESİ (1997) - YOMRALIOĞLU, T. / UZUN, B., Özelleştirme Mevzuatõnõn Taşõnmaz Mülkiyeti Açõsõndan İrdelenmesi, İşletme ve Finans Dergisi, Sayõ:120,Ankara ÖZELLEŞTİRME MEVZUATININ TAŞINMAZ MÜLKİYETİ AÇISINDAN

Detaylı

Nitelikli Elektronik Sertifikanõn İptal Edilmesi EİK m.9 f.1 e göre,

Nitelikli Elektronik Sertifikanõn İptal Edilmesi EİK m.9 f.1 e göre, 15 Ocak 2004 tarihinde T.B.M.M. tarafõndan kabul edilerek yasalaşan ve 23 Ocak 2004 tarihli ve 25355 sayõlõ Resmi Gazete de yayõnlanan 5070 sayõlõ Elektronik İmza Kanunu ( Kanun veya EİK ) -25. maddesinde

Detaylı

YAPAY SİNİR AĞLARI VE BİRLEŞTİRİLMİŞ SİNİRSEL BULANIK SİSTEMLER İLE ŞEHİRLERARASI YÜK TAŞIMASI TÜR SEÇİMİNİN MODELLENMESİ

YAPAY SİNİR AĞLARI VE BİRLEŞTİRİLMİŞ SİNİRSEL BULANIK SİSTEMLER İLE ŞEHİRLERARASI YÜK TAŞIMASI TÜR SEÇİMİNİN MODELLENMESİ YAPAY SİNİR AĞLARI VE BİRLEŞTİRİLMİŞ SİNİRSEL BULANIK SİSTEMLER İLE ŞEHİRLERARASI YÜK TAŞIMASI TÜR SEÇİMİNİN MODELLENMESİ Ahmet TORTUM 1, Nadir YAYLA 2, Mahir GÖKDAĞ 3 SUMMARY In this study, the mode choices

Detaylı

Türk Akreditasyon Kurumu. Doküman No.: P509 Revizyon No: 01. Kontrol Onay. İmza. İsim

Türk Akreditasyon Kurumu. Doküman No.: P509 Revizyon No: 01. Kontrol Onay. İmza. İsim Doküman Adõ: GÜVENLİK SÜREÇLERİ Doküman No.: P509 Revizyon No: 01 5 01 Bilgi İşlem Personelin Bilgilerin Gizliliği konusundaki taahhütlerine ilişkin paragraf eklendi. Sayfa No Rev. Revizyon Nedeni Yürürlük

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNDE RASTER TEKNİĞİ İLE KENT TAŞINMAZ DEĞER HARİTALARININ ÜRETİLMESİ

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNDE RASTER TEKNİĞİ İLE KENT TAŞINMAZ DEĞER HARİTALARININ ÜRETİLMESİ COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNDE RASTER TEKNİĞİ İLE KENT TAŞINMAZ DEĞER HARİTALARININ ÜRETİLMESİ HarYük.Müh. Erdinç EREN * Prof.Dr. Türkay TÜDEŞ **, Doç.Dr. Tahsin YOMRALIOĞLU ** * Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü,

Detaylı

Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni

Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni İÇİNDEKİLER YÖNETİCİ ÖZETİ... 3 1 Toz ve Gaz Emisyonlarõnõn Kontrolü... 4 Toz... 4 Havada Hidrojen Siyanür (HCN) Gazõ... 6 2 Gürültü Kontrolü... 7 3 Kimyasal

Detaylı

Hazine Müsteşarlõğõndan:

Hazine Müsteşarlõğõndan: Hazine Müsteşarlõğõndan: Emeklilik Şirketlerindeki Birikimli Hayat Sigortalarõndan Bireysel Emeklilik Sistemine Aktarõmlara İlişkin Tebliğ (Tebliğ No:2004/2) Amaç ve Kapsam Madde 1 Bu Tebliğin amacõ, 7.4.2001

Detaylı

GİRİŞ... 1 REHBERİN AMACI VE KAPSAMI... 3 TANIMLAR... 5. A- STRATEJİK PLAN, PERFORMANS PROGRAMI ve BÜTÇE... 9

GİRİŞ... 1 REHBERİN AMACI VE KAPSAMI... 3 TANIMLAR... 5. A- STRATEJİK PLAN, PERFORMANS PROGRAMI ve BÜTÇE... 9 1 içindekiler GİRİŞ... 1 REHBERİN AMACI VE KAPSAMI... 3 TANIMLAR... 5 A- STRATEJİK PLAN, PERFORMANS PROGRAMI ve BÜTÇE... 9 B- PERFORMANS PROGRAMI HAZIRLAMA SÜRECİ... 10 1- Program Dönemi Stratejisinin

Detaylı

POLİGON NOKTALARININ GPS İLE ÖLÇÜLMESİ ÜZERİNE BİR İNCELEME

POLİGON NOKTALARININ GPS İLE ÖLÇÜLMESİ ÜZERİNE BİR İNCELEME Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ POSTER POLİGON NOKTALARININ GPS İLE ÖLÇÜLMESİ ÜZERİNE BİR İNCELEME Metin SOYCAN,

Detaylı

BİNA ARAŞTIRMA VE VERİ TOPLAMA TEKNİKLERİ

BİNA ARAŞTIRMA VE VERİ TOPLAMA TEKNİKLERİ BİNA ARAŞTIRMA VE VERİ TOPLAMA TEKNİKLERİ SÜKRÜKTÜR BAKIMINDAN İKİ YAPININ İNCELENMESİ HAZIRLAYAN ARDA HAKAN ÖZGÜL 1 BÖLÜM 1 1.1. SİSTEM Sistem, konuşma dilimizde değişik anlamlarda kullanõlmaktadõr. Fakat

Detaylı

Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni

Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni İÇİNDEKİLER YÖNETİCİ ÖZETİ... 3 1 Toz ve Gaz Emisyonlarõnõn Kontrolü... 4 Toz... 4 Havada Hidrojen Siyanür (HCN) Gazõ... 6 2 Gürültü Kontrolü... 7 3 Kimyasal

Detaylı

APC SUM48RMXLBP2U. APC Smart-UPS Modüler ile Kullanõm İçin Kesintisiz Güç Kaynağõ

APC SUM48RMXLBP2U. APC Smart-UPS Modüler ile Kullanõm İçin Kesintisiz Güç Kaynağõ Kullanõcõ Elkitabõ Türkçe APC SUM48RMXLBP2U Uzatõlmõş Ömür (XL) Akü Paketi APC Smart-UPS Modüler ile Kullanõm İçin Kesintisiz Güç Kaynağõ 990-1736 01/2004 Giriş SUM48RMXLBP2U, APC Smart-UPS Modeler Kesintisiz

Detaylı

Girdilerin en efektif şekilde kullanõlmasõ ve süreçlerin performansõnõn yükseltgenmesi,

Girdilerin en efektif şekilde kullanõlmasõ ve süreçlerin performansõnõn yükseltgenmesi, GENEL TANIM Hepimizin bildiği üzere Endüstri Mühendisliği, insan, makine, malzeme ve benzeri elemanlardan oluşan üretim ve hizmet sektöründeki bu bütünleşik sistemlerin incelenmesi, planlamasõ, örgütlenmesi,

Detaylı

İSTANBUL NİRENGİ ÇALIŞMALARININ İRDELENMESİ

İSTANBUL NİRENGİ ÇALIŞMALARININ İRDELENMESİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ İSTANBUL NİRENGİ ÇALIŞMALARININ İRDELENMESİ R. Gürsel HOŞBAŞ 1, Nihat ERSOY

Detaylı

YOL PROJELERİNDE SAYISAL ARAZİ MODELLERİNİN KULLANILMASI

YOL PROJELERİNDE SAYISAL ARAZİ MODELLERİNİN KULLANILMASI Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ POSTER YOL PROJELERİNDE SAYISAL ARAZİ MODELLERİNİN KULLANILMASI Arzu SOYCAN, Metin

Detaylı

Uzaktan Algõlama Ve Yerbilimlerinde Uygulamalarõ

Uzaktan Algõlama Ve Yerbilimlerinde Uygulamalarõ Uzaktan Algõlama Ve Yerbilimlerinde Uygulamalarõ Bölüm 1 Uzaktan Algõlama Prensipleri ve Yerbilimlerinde Bazõ Uygulamalar B.Taner SAN tanersan@mta.gov.tr Engin Ö. SÜMER esumer@mta.gov.tr Mart, 2003 Uzaktan

Detaylı

7. İŞ GÜVENLİĞİ YÖNETİMİ

7. İŞ GÜVENLİĞİ YÖNETİMİ 7. İŞ GÜVENLİĞİ YÖNETİMİ 74 7.1 GİRİŞ Bu bölüm, iş güvenliği yönetiminin malsahibine sağladõğõ hizmetleri kapsamaktadõr. Proje yöneticisinin iş güvenliği ile ilgili hizmetlere yönelik yükümlülüğü, büyük

Detaylı

Türk Akreditasyon Kurumu. LABORATUVARLARARASI KARŞILAŞTIRMA PROGRAMLARI PROSEDÜRÜ Doküman No.: P704 Revizyon No: 03. Hazõrlayan Kontrol Onay

Türk Akreditasyon Kurumu. LABORATUVARLARARASI KARŞILAŞTIRMA PROGRAMLARI PROSEDÜRÜ Doküman No.: P704 Revizyon No: 03. Hazõrlayan Kontrol Onay Doküman Adõ: YETERLİLİK DENEYLERİ VE LABORATUVARLARARASI KARŞILAŞTIRMA PROGRAMLARI PROSEDÜRÜ Doküman No.: Revizyon No: 03 5.2,5.3 03 5.2 ve 5.3 maddeleri değiştirildi 3, 4 02 5.2. Karşõlaştõrma Ölçümleri

Detaylı

DİKKAT! BU BÖLÜMDE CEVAPLAYACAĞINIZ TOPLAM SORU SAYISI 90'DIR.

DİKKAT! BU BÖLÜMDE CEVAPLAYACAĞINIZ TOPLAM SORU SAYISI 90'DIR. SYISL ÖLÜM İKKT! U ÖLÜM VPLYĞINIZ TOPLM SORU SYISI 90'IR. İlk 45 Soru Son 45 Soru "Matematiksel İlişkilerden Yararlanma Gücü", "en ilimlerindeki Temel Kavram ve İlkelerle üşünme Gücü" ile ilgilidir. şit

Detaylı

BİLGİ TOPLUMUNA DÖNÜŞÜM POLİTİKASI

BİLGİ TOPLUMUNA DÖNÜŞÜM POLİTİKASI BİLGİ TOPLUMUNA DÖNÜŞÜM POLİTİKASI I Gİ R İŞ Bilgi, geleneksel faktörlerin yanõ sõra üretimin en temel girdisi haline gelmiştir. Dünya ekonomisindeki küreselleşme ile bilgi ve iletişim teknolojilerindeki

Detaylı

UYDU JEODEZISI: ÖLÇME YÖNTEM VE TEKNIKLERI

UYDU JEODEZISI: ÖLÇME YÖNTEM VE TEKNIKLERI UYDU JEODEZISI: ÖLÇME YÖNTEM VE TEKNIKLERI Gözlem noktasına baglı yöntemler: Yerden uyduya Uydudan yer noktasına Uydudan uyduya Ölçünün cinsine baglı yöntemler: Dogrultu ölçmeleri (geometrik yöntem) Çift

Detaylı

VIII Inetr 02. Türkiye İnternet Konferansõ 19-21 Aralõk 2002 Harbiye Askeri Müze ve Kültür Sitesi İstanbul

VIII Inetr 02. Türkiye İnternet Konferansõ 19-21 Aralõk 2002 Harbiye Askeri Müze ve Kültür Sitesi İstanbul VIII Inetr 02 Türkiye İnternet Konferansõ 19-21 Aralõk 2002 Harbiye Askeri Müze ve Kültür Sitesi İstanbul Java ve SOAP kullanõlarak Mobil Cihazlardan Hisse Senedi Alõmõ Uygulamasõ Özgür Toprak, Seyhun

Detaylı

ARAŞTIRMA / RESEARCH / ARAŞTIRMA / RESEARCH / ARAŞTIRMA / RESEARCH

ARAŞTIRMA / RESEARCH / ARAŞTIRMA / RESEARCH / ARAŞTIRMA / RESEARCH ARAŞTIRMA / RESEARCH / ARAŞTIRMA / RESEARCH / ARAŞTIRMA / RESEARCH ÜÇÜNCÜ ULUSLARARASI MATEMATİK VE FEN ÇALIŞMASINDA TÜRK ÖĞRENCİLERİN BAŞARI DÜZEYLERİNİ ETKİLEYEN ETMENLER Prof.Dr. Giray Berberoğlu Araş.Gör.

Detaylı

5 MART 2002 TARİHİNDE ESKİŞEHİR DE KARAKOLLAR, HUZUREVİ VE YETİŞTİRME YURTLARINDA YAPILAN İNCELEMELER HAKKINDAKİ RAPOR

5 MART 2002 TARİHİNDE ESKİŞEHİR DE KARAKOLLAR, HUZUREVİ VE YETİŞTİRME YURTLARINDA YAPILAN İNCELEMELER HAKKINDAKİ RAPOR 5 MART 2002 TARİHİNDE ESKİŞEHİR DE KARAKOLLAR, HUZUREVİ VE YETİŞTİRME YURTLARINDA YAPILAN İNCELEMELER HAKKINDAKİ RAPOR Alt Komisyon Raporu, 28 Mart 2002 Perşembe günü yapõlan Komisyon toplantõsõnda oy

Detaylı

İYELİK TAMLAMASINDA ÇOKLUK ÜÇÜNCÜ KİŞİ SORUNU

İYELİK TAMLAMASINDA ÇOKLUK ÜÇÜNCÜ KİŞİ SORUNU İYELİK TAMLAMASINDA ÇOKLUK ÜÇÜNCÜ KİŞİ SORUNU Doç. Dr. Mustafa S. KAÇALİN Kõrgõzistan Türkiye Manas Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Türkoloji Bölümü İlgi tamlamasõ, iyelik tamlamasõ, ad tamlamasõ gibi

Detaylı

T A S A R I M A G i R i Ş

T A S A R I M A G i R i Ş T A S A R I M A G i R i Ş Dr. Hasip Yeniova İÇİNDEKİLER 1.1. Giriş 1 1.2. Tasarõmda karşõlaşõlan kõsõtlamalar 1 1.3. Tasarõmõn amaçlarõ 3 1.4. Verilerin toplanmasõ 3 1.5. Tasarõm probleminin alternatif

Detaylı

BELDE BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI VE UYGULAMASI

BELDE BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI VE UYGULAMASI Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ BELDE BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI VE UYGULAMASI Mehmet ÇETE, Tahsin YOMRALIOĞLU

Detaylı

ICS 13.040.20/13.040.01 TÜRK STANDARDI TS 2361/Nisan 1976 İÇİNDEKİLER

ICS 13.040.20/13.040.01 TÜRK STANDARDI TS 2361/Nisan 1976 İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER 0 - KONU VE KAPSAM... 1 0.1 - KONU... 1 0.2 - KAPSAM... 1 1 - ANALİZ METOTLARI... 1 1.1 - GENEL ESASLAR... 1 1.2 - HAVADA SÜSPANSİYON DURUMUNDA BULUNAN MADDE MİKTARININ TAYİNİ (OPTİK YANSIMA

Detaylı

SAYISAL GRAFİK www.sayisalgrafik.com.tr

SAYISAL GRAFİK www.sayisalgrafik.com.tr Ulaşõlabilir GIS SAYISAL GRAFİK www.sayisalgrafik.com.tr GIS Uygulamaları Semineri 16 Aralık 98 ANKARA Ulaşõlabilir GIS Çözümleri Erol Parmakerli SAYISAL GRAFİK Coğrafi verilerin toplanmasõ ve kaydedilmesinin

Detaylı

POMPALARDA ENERJİ TASARRUFU

POMPALARDA ENERJİ TASARRUFU POMPALARDA ENERJİ TASARRUFU Serkan ÖĞÜT Alarko-Carrier San. ve Tic. A.Ş. KISA ÖZET Enerji tasarrufunun temelde üç önemli faydasõ bulunmaktadõr.en kõsa vadede şahõs veya firmalar için görünen faydasõ maliyetlerin

Detaylı

1. Aşağõdaki üç temel unsur, demokrasi için vazgeçilmez unsurlardõr: - Siyasal katõlõm (Vatandaşlarõn yönetime katõlõmõ, serbest seçimler, partiler)

1. Aşağõdaki üç temel unsur, demokrasi için vazgeçilmez unsurlardõr: - Siyasal katõlõm (Vatandaşlarõn yönetime katõlõmõ, serbest seçimler, partiler) Walter Bajohr 1. Aşağõdaki üç temel unsur, demokrasi için vazgeçilmez unsurlardõr: - Düşünce özgürlüğü, basõn-yayõn özgürlüğü - Hukuk devleti (İnsan haklarõ, bağõmsõz yargõ) - Siyasal katõlõm (Vatandaşlarõn

Detaylı

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Kurumsal Yatõrõmcõ Yöneticileri Derneği K u r u l u ş u : 1 9 9 9 www.kyd.org.tr info@kyd.org.tr KYD Aylõk Bülten Eylül 2003 -----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Detaylı

Harici Aygıtlar. Belge Parça Numarası: Ocak 2007

Harici Aygıtlar. Belge Parça Numarası: Ocak 2007 Harici Aygıtlar Belge Parça Numarası: 430221-141 Ocak 2007 Bu kõlavuzda isteğe bağlõ harici aygõtlarõn nasõl kullanõlacağõ anlatõlõr. İçindekiler 1 USB aygıtı kullanma USB aygõtõ bağlama.............................

Detaylı

HARİTA DERGİSİ TÜRKİYE ULUSAL TEMEL GPS AĞI-1999 ( TUTGA-99A

HARİTA DERGİSİ TÜRKİYE ULUSAL TEMEL GPS AĞI-1999 ( TUTGA-99A ISSN 13-579 HARİTA DERGİSİ TÜRKİYE ULUSAL TEMEL GPS AĞI-1999 ( TUTGA-99A ) 42 41 4 39 38 37 36 26 ( 28 ( 3 ( 32 34 36 38 4 42 44 Harita Genel Komutanlõğõ Mayõs 22 Özel Sayõ : 16 ÖNSÖZ Global Konumlama

Detaylı

VİA Veri / İnternet Adaptörü. Özet Bilgi

VİA Veri / İnternet Adaptörü. Özet Bilgi VİA Veri / İnternet Adaptörü Özet Bilgi MST/YMM-KKH 26 Ağustos 2002 1 Tanõm Taktik Veri / İnternet Adaptörü (VIA), CNR bölgesinde çevrim düzeninde çalõşan taktik telsizlere yerel alan ağõ (LAN) oluşturma

Detaylı

SAĞLIK TESİSLERİNDE HASTA HAKLARI UYGULAMALARINA İLİŞKİN YÖNERGE

SAĞLIK TESİSLERİNDE HASTA HAKLARI UYGULAMALARINA İLİŞKİN YÖNERGE SAĞLIK TESİSLERİNDE HASTA HAKLARI UYGULAMALARINA İLİŞKİN YÖNERGE BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukukî Dayanak ve Tanõmlar Amaç Madde 1- Bu Yönergenin amacõ; sağlõk tesislerinde yaşanan, hasta haklarõ ihlalleri

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ODASI NA KAYITLI FİRMALARIN KURULUŞUNDA YABANCI ORTAK ve SERMAYE DURUMU 2006 YILI DEĞERLENDİRMESİ

İSTANBUL TİCARET ODASI NA KAYITLI FİRMALARIN KURULUŞUNDA YABANCI ORTAK ve SERMAYE DURUMU 2006 YILI DEĞERLENDİRMESİ İSTANBUL TİCARET ODASI NA KAYITLI FİRMALARIN KURULUŞUNDA YABANCI ve SERMAYE DURUMU 2006 YILI DEĞERLENDİRMESİ Yabancõ sermaye yatõrõmlarõ için Hazine Müsteşarlõğõ ndan ön izin alma mecburiyetinin 2003 Haziran

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD BETON BASINÇ DENEY NUMUNELERİNİN HAZIRLANMASI, HIZLANDIRILMIŞ KÜRÜ VE BASINÇ DAYANIM DENEYİ

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD BETON BASINÇ DENEY NUMUNELERİNİN HAZIRLANMASI, HIZLANDIRILMIŞ KÜRÜ VE BASINÇ DAYANIM DENEYİ https://www.tse.org.tr/turkish/abone/kapak.asp?stdno=7620 Page 1 of 1 19.04.2004 TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS 3323 Mart 1979 ICS 91.100.30 BETON BASINÇ DENEY NUMUNELERİNİN HAZIRLANMASI, HIZLANDIRILMIŞ

Detaylı

81221- Seramikten musluk taşõ, lavabo, küvet, bide, pisuar vb. porselenden 81229- Seramikten musluk taşõ, lavabo, küvet, bide, pisuar vb. diğer.

81221- Seramikten musluk taşõ, lavabo, küvet, bide, pisuar vb. porselenden 81229- Seramikten musluk taşõ, lavabo, küvet, bide, pisuar vb. diğer. I. ÜRÜN TANIMI VE ÇEŞİTLERİ Sõhhi Tesisat ürünleri genellikle banyo ve mutfaklarda kullanõlan ve hijyenik yönüyle öne çõkan küvvet, lavabo, klozet, rezervuar, musluk gibi sürekli suyla temas halindeki

Detaylı

ICS 91.040.10 TÜRK STANDARDI TS 6793/Nisan 1989 91.040.30 İÇİNDEKİLER

ICS 91.040.10 TÜRK STANDARDI TS 6793/Nisan 1989 91.040.30 İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER 0 - KONU, TARİF, KAPSAM... 1 0.1 - KONU... 1 0.2 - TARİF... 1 0.2.1 - Teçhizat... 1 0. - KAPSAM... 1 1 - GENEL KURALLAR... 1 2 - YÜK DEĞERLERİ... 1 - DÜZGÜN YAYILI YÜKLERİN AZALTILMASI... 2

Detaylı

ICS TÜRK STANDARDI TS EN /Nisan 2002

ICS TÜRK STANDARDI TS EN /Nisan 2002 Ön söz Bu standard, CEN tarafõndan kabul edilen EN 12390-1:2000 standardõ esas alõnarak, TSE İnşaat Hazõrlõk Grubu nca hazõrlanmõş ve TSE Teknik Kurulu nun 8 Nisan 2002 tarihli toplantõsõnda Türk Standardõ

Detaylı

KENTSEL ULAŞIM SORUNLARI VE ÇÖZÜMLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA (BALIKESİR ÖRNEĞİ)

KENTSEL ULAŞIM SORUNLARI VE ÇÖZÜMLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA (BALIKESİR ÖRNEĞİ) KENTSEL ULAŞIM SORUNLARI VE ÇÖZÜMLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA (BALIKESİR ÖRNEĞİ) Turgut ÖZDEMİR 1, Ayşe TURABİ 2, Füsun ÜÇER 3, Ayhan ARIK 4 SUMMARY The present transportation infrastructures couldn t enough

Detaylı

GEOMETRİK DOĞRULUĞUNUN GPS VE HARİTA KOORDİNATLARI KULLANILARAK ANALİZİ

GEOMETRİK DOĞRULUĞUNUN GPS VE HARİTA KOORDİNATLARI KULLANILARAK ANALİZİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ UYDU GÖRÜNTÜLERİNİN ÇÖZÜNÜRLÜĞE BAĞLI GEOMETRİK DOĞRULUĞUNUN GPS VE HARİTA

Detaylı

Ders 13 te daha önce değinmediğimiz bazõ çizim araçlarõnõn kullanõmõnõ gündeme getireceğiz.

Ders 13 te daha önce değinmediğimiz bazõ çizim araçlarõnõn kullanõmõnõ gündeme getireceğiz. Ders 13 te daha önce değinmediğimiz bazõ çizim araçlarõnõn kullanõmõnõ gündeme getireceğiz. Ölçü Çizgilerini Birleştirmek Ölçü Noktasõ Eklemek veya Kaldõrmak Kot Markasõ Kaynak İşareti Ölçülendirme Şeçenekleri

Detaylı

Tahsilat Genel Tebliği. Seri No: 434

Tahsilat Genel Tebliği. Seri No: 434 04 Mart 2005 Tarihli Resmi Gazete Sayõ: 25745 Maliye Bakanlõğõndan; Tahsilat Genel Tebliği Seri No: 434 6183 sayõlõ Amme Alacaklarõnõn Tahsil Usulü Hakkõnda Kanunun (1) 48 inci maddesine göre tecil ve

Detaylı

UDK 624-012.45 TÜRK STANDARDI TS 6164/Aralõk 1988 İÇİNDEKİLER

UDK 624-012.45 TÜRK STANDARDI TS 6164/Aralõk 1988 İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER 0 - KONU,TARİF,KAPSAM,AMAÇ,UYGULAMA ALANI... 1 0.1 - KONU... 1 0.2 - TARİFLER... 1 0.2.1 - Betonarme Avan Projeleri... 1 0.2.2 - Betonarme Tatbikat Projesi... 1 0.3 - KAPSAM... 1 0.4 - AMAÇ...

Detaylı

ÇOCUK HAKLARININ KULLANILMASINA İLİŞKİN AVRUPA SÖZLEŞMESİ

ÇOCUK HAKLARININ KULLANILMASINA İLİŞKİN AVRUPA SÖZLEŞMESİ 375 Çocuk Haklarõnõn Kullanõlmasõna İlişkin Avrupa Sözleşmesi ÇOCUK HAKLARININ KULLANILMASINA İLİŞKİN AVRUPA SÖZLEŞMESİ Sözleşme 25 Ocak 1996 tarihinde Strasbourg da imzalanmõş ve 21. maddeye uygun olarak

Detaylı

Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni

Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni Normandy Madencilik A.Ş. Ovacõk Altõn Madeni İÇİNDEKİLER YÖNETİCİ ÖZETİ... 3 1 Toz ve Gaz Emisyonlarõnõn Kontrolü...4-5 Toz...4-5 Havada Hidrojen Siyanür (HCN) Gazõ... 6 2 Gürültü Kontrolü... 7 3 Kimyasal

Detaylı

E-Devlet ve İnternet Veri Merkezleri

E-Devlet ve İnternet Veri Merkezleri E-Devlet ve İnternet Veri Merkezleri Haluk Tanrõkulu haluk.tanrikulu@telekom.gov.tr Her yerde WEB Web sayfa sayõsõ dünyadaki insan sayõsõndan çoktur. Daha fazla band genişliği = Çok daha fazla disk Alanõ

Detaylı

Abdülkadir ERDEN (erden@metu.edu.tr, http://design.me.metu.edu.tr/aerden/)

Abdülkadir ERDEN (erden@metu.edu.tr, http://design.me.metu.edu.tr/aerden/) Endüstri&Otomasyon MEKATRONİK TEKNOLOJİ ve UYGULAMALARI Abdülkadir ERDEN (erden@metu.edu.tr, http://design.me.metu.edu.tr/aerden/) Makina Mühendisliği Bölümü, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara GİRİŞ

Detaylı

Bir Ağ Üzerindeki Müsait İşlevler Ağ Kablosunun Ağa Bağlanmasõ Makineyi Ağ üzerinde Kurmak Windows Yapõlandõrma

Bir Ağ Üzerindeki Müsait İşlevler Ağ Kablosunun Ağa Bağlanmasõ Makineyi Ağ üzerinde Kurmak Windows Yapõlandõrma Ağ Rehberi 1 2 3 4 5 6 7 Bir Ağ Üzerindeki Müsait İşlevler Ağ Kablosunun Ağa Bağlanmasõ Makineyi Ağ üzerinde Kurmak Windows Yapõlandõrma Yazõcõ İşlevini Kullanõm Web Tarayõcõsõyla Ağ Arayüzünün Yapõlandõrõlmasõ

Detaylı

Nokta Kenetleme Araçlarõ

Nokta Kenetleme Araçlarõ Nokta Kenetleme Araçlarõ Nokta kenetleme (snap) araçlarõ siz modeliniz üzerinde ilerlerken göstergenize en yakõn kenetleme noktasõnõ bulur. Nokta kenetleme (snap) araçlarõ, nesnelerin hõzlõ ve doğru bir

Detaylı

KAMU PERSONEL SEÇME SINAVI

KAMU PERSONEL SEÇME SINAVI KAMU PERSONEL SEÇME SINAVI KPSS-2007/4 TERCİH KILAVUZU T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi Ankara KPSS-2007/4 TERCİH KILAVUZU T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI 1. GENEL BİLGİLER, TEMEL İLKE

Detaylı

Esra TEKDAL 1, Rahmi Nurhan ÇELİK 2, Tevfik AYAN 3 1

Esra TEKDAL 1, Rahmi Nurhan ÇELİK 2, Tevfik AYAN 3 1 İSTANBUL AYDIN ÜNİVERSİTESİ DERGİSİ (İAÜD) Yıl 4, Sayı 16, Sayfa (63-70) BOLU GEÇİŞİNDE DEPREM SEBEBİYLE MEYDANA GELEN Esra TEKDAL 1, Rahmi Nurhan ÇELİK 2, Tevfik AYAN 3 1 tekdale@itu.edu.tr 2 celikn@itu.edu.tr

Detaylı

NESNEYE DAYALI VERİ MODELİNİN COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ TASARIMINDAKİ YERİ

NESNEYE DAYALI VERİ MODELİNİN COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ TASARIMINDAKİ YERİ Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ NESNEYE DAYALI VERİ MODELİNİN COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ TASARIMINDAKİ YERİ Doğan

Detaylı

DOĞU KARADENİZ BÖLGESEL GELİŞME PLANI (DOKAP)

DOĞU KARADENİZ BÖLGESEL GELİŞME PLANI (DOKAP) No. Türkiye Cumhuriyeti Başbakanlõk Devlet Planlama Teşkilatõ Müsteşarlõğõ Japonya Uluslararasõ İşbirliği Ajansõ JICA DOĞU KARADENİZ BÖLGESEL GELİŞME PLANI (DOKAP) Nihai Rapor CİLT II: ANA PLAN Ağustos

Detaylı

Kurum :Ceza İnfaz kurum ve tutukevlerini, İdare :Ceza İnfaz kurum ve tutukevleri müdürlüklerini, ifade eder. Esaslar

Kurum :Ceza İnfaz kurum ve tutukevlerini, İdare :Ceza İnfaz kurum ve tutukevleri müdürlüklerini, ifade eder. Esaslar CEZA İNFAZ KURUMLARI VE TUTUKEVLERİNDE HÜKÜMLÜ VE TUTUKLULARIN DIŞARIDAKİ YAKINLARIYLA TELEFONLA GÖRÜŞMELERİ HAKKINDA YÖNETMELİK Amaç ve Kapsam Madde - Bu Yönetmelik, ceza infaz kurumlarõ ve tutukevlerinde

Detaylı

İÇİNDEKİLER. 2. Cilt... ... Ekler (İlave Yetenekler)... Sonlu Elemanlar Analizi... 358 ...

İÇİNDEKİLER. 2. Cilt... ... Ekler (İlave Yetenekler)... Sonlu Elemanlar Analizi... 358 ... İÇİNDEKİLER 2. Cilt...... İKİNCİ BÖLÜM... Ekler (İlave Yetenekler)... Sonlu Elemanlar Analizi... 358...Döşemeler...... 383...Çizimler...... 390...Metrajlar......... 403...Yük Taşõyan Duvarlar... 408...Kazõklar.....

Detaylı

MÜHENDİSLİK ÖLÇMELERİ UYGULAMASI (HRT4362) 8. Yarıyıl

MÜHENDİSLİK ÖLÇMELERİ UYGULAMASI (HRT4362) 8. Yarıyıl İnşaat Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü Ölçme Tekniği Anabilim Dalı MÜHENDİSLİK ÖLÇMELERİ UYGULAMASI (HRT4362) 8. Yarıyıl D U L K Kredi 2 0 2 3 ECTS 2 0 2 3 UYGULAMA-1 ELEKTRONİK ALETLERİN KALİBRASYONU

Detaylı

6301 8873 11/2001 TR Kullanõcõ için. Kullanma Kõlavuzu. Logano GE515. Kullanmadan önce dikkatle okuyunuz

6301 8873 11/2001 TR Kullanõcõ için. Kullanma Kõlavuzu. Logano GE515. Kullanmadan önce dikkatle okuyunuz 6301 8873 11/2001 TR Kullanõcõ için Kullanma Kõlavuzu Sõvõ/Gaz Yakõtlõ Özel Kazan Logano GE515 Kullanmadan önce dikkatle okuyunuz Önsöz Bu kõlavuz hakkõnda Bu cihaz ilgili Norm ve Yönetmelikler tarafõndan

Detaylı

2. Yõllõk üyelik tutarõ, faturalandõrma tarihinden sonra en geç 14 gün içinde TL olarak İnterBarter a ödenmelidir.

2. Yõllõk üyelik tutarõ, faturalandõrma tarihinden sonra en geç 14 gün içinde TL olarak İnterBarter a ödenmelidir. İnterBarter Anonim Şirketi üyelik koşullarõ 010102-5 1. İnterBarter üyeliği şahsa özel bir karakter taşõr ve herkese açõktõr, hem şirketler, hem de şahõslar üye olabilirler. İnterBarter bir üyelik başvurusunu

Detaylı

UDK 693.1/2 TÜRK STANDARDI TS 2510/Nisan 1977 351.785 İÇİNDEKİLER

UDK 693.1/2 TÜRK STANDARDI TS 2510/Nisan 1977 351.785 İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER 0 - KONU, TARİF, KAPSAM... 1 0.1 - KONU... 1 0.2 - TARİFLER... 1 0.2.1 Kârgir Duvar... 1 0.2.2 - Harç... 1 0.2.3 - Yõğma Kârgir Yapõ... 1 0.2.4 - Yarõm Kârgir Yapõ... 1 0.2.5 - Duvar Taşlan...

Detaylı

YÖNETİM KURULU BAŞKANI TUNCAY ÖZİLHAN IN TÜRKİYE SİAD PLATFORMU 7. SİAD ZİRVESİ AÇILIŞ KONUŞMASI

YÖNETİM KURULU BAŞKANI TUNCAY ÖZİLHAN IN TÜRKİYE SİAD PLATFORMU 7. SİAD ZİRVESİ AÇILIŞ KONUŞMASI TÜRK SANAYİCİLERİ VE İŞADAMLARI DERNEĞİ TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI TUNCAY ÖZİLHAN IN TÜRKİYE SİAD PLATFORMU 7. SİAD ZİRVESİ AÇILIŞ KONUŞMASI 19 Aralõk 2003 İzmir Sayõn Bakan, sayõn milletvekilleri,

Detaylı

AFCEA - TÜRKİYE. Termal Görüntüleme Teknolojisi 02.11.2000 AFCEA. ASELSAN Mikroelektronik, Güdüm ve Elektro-Optik Grubu 02.11.2000

AFCEA - TÜRKİYE. Termal Görüntüleme Teknolojisi 02.11.2000 AFCEA. ASELSAN Mikroelektronik, Güdüm ve Elektro-Optik Grubu 02.11.2000 AFCEA AFCEA - TÜRKİYE Termal Görüntüleme Teknolojisi \document\mgeo\ppt\afcea - 1 - Gündem Kõzõlötesi Enerji, Termal Görüntüleme Termal Görüntüleme Sistemleri Tasarõmõ Uygulama Alanlarõ \document\mgeo\ppt\afcea

Detaylı

İNTERNET ORTAMINDA COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ UYGULAMALARI

İNTERNET ORTAMINDA COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ UYGULAMALARI Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ İNTERNET ORTAMINDA COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ UYGULAMALARI Caner GÜNEY, Rahmi

Detaylı

HIZLANDIRILMIŞ ELEKTRON DEMETİ İLE ATIK SULARIN IŞINLANMASI TEKNİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HIZLANDIRILMIŞ ELEKTRON DEMETİ İLE ATIK SULARIN IŞINLANMASI TEKNİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ HIZLANDIRILMIŞ ELEKTRON DEMETİ İLE ATIK SULARIN IŞINLANMASI TEKNİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ÖZET Sema Bilge OCAK, Tülin ZENGİN, Şeref TURHAN Ankara Nükleer Araştõrma ve Eğitim Merkezi (ANAEM), 06100 Beşevler-

Detaylı

ICS TÜRK STANDARDI TS 3816/Nisan 1983 İÇİNDEKİLER

ICS TÜRK STANDARDI TS 3816/Nisan 1983 İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER 0 - KONU, TANIM, KAPSAM, AMAÇ, UYGULAMA ALANI... 1 0.1 - KONU... 1 0.2 - TANIM... 1 0.2.1 - Demir Listesi»... 1 0.3 - KAPSAM... 1 0.4 - AMAÇ... 1 0.5 - UYGULAMA ALANI... 1 1 - KURALLAR... 1

Detaylı

SAP2000. Üç boyutlu Yapõlarõn Lineer ve Nonlineer Statik ve Dinamik Çözümlenmesi ve BAŞLARKEN

SAP2000. Üç boyutlu Yapõlarõn Lineer ve Nonlineer Statik ve Dinamik Çözümlenmesi ve BAŞLARKEN SAP2000 Üç boyutlu Yapõlarõn Lineer ve Nonlineer Statik ve Dinamik Çözümlenmesi ve Boyutlandõrõlmasõ Yazõlõmlarõ Serisi BAŞLARKEN COMPUTERS & ENGINEERING Versiyon 10 Eylül 2005 Türkçesi: Nisan 2006 TELİF

Detaylı

Copyright Netcad Mühendislik Bilgisayar Tic.Ltd. Şti. 1999. Bütün Haklarõ Saklõdõr. Telif hakkõ kanunlarõ çerçevesinde izin verilen haller dõşõnda,

Copyright Netcad Mühendislik Bilgisayar Tic.Ltd. Şti. 1999. Bütün Haklarõ Saklõdõr. Telif hakkõ kanunlarõ çerçevesinde izin verilen haller dõşõnda, NET3D Bu belgedeki tüm bilgiler önceden uyarõ yapõlmadan değiştirilebilir ve Ulusal Cad ve GIS Çözümleri Mühendislik Bilgisayar A.Ş. adõna verilmiş herhangi bir taahhüt niteliği taşõmaz. Bu belgede açõklanan

Detaylı

DERAYMAN OLAYLARININ MUHTELİF NEDENLERİ VE DERAYMAN RİSKİNİ AZALTMAK İÇİN ALINACAK ÖNLEMLER

DERAYMAN OLAYLARININ MUHTELİF NEDENLERİ VE DERAYMAN RİSKİNİ AZALTMAK İÇİN ALINACAK ÖNLEMLER DERAYMAN OLAYLARININ MUHTELİF NEDENLERİ VE DERAYMAN RİSKİNİ AZALTMAK İÇİN ALINACAK ÖNLEMLER Aydõn Erel 1, Selim Dündar 2 SUMMARY Reasons of accidents that occur on railroads, which is the safest mode of

Detaylı

FİNANSAL PLANLAMADA ÖNGÖRÜ METODU OLARAK RASYOLARIN KULLANILMASI VE TEKSTİL SEKTÖRÜ İŞLETMELERİNDE BİR UYGULAMA

FİNANSAL PLANLAMADA ÖNGÖRÜ METODU OLARAK RASYOLARIN KULLANILMASI VE TEKSTİL SEKTÖRÜ İŞLETMELERİNDE BİR UYGULAMA T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS TEZİ FİNANSAL PLANLAMADA ÖNGÖRÜ METODU OLARAK RASYOLARIN KULLANILMASI VE TEKSTİL SEKTÖRÜ İŞLETMELERİNDE

Detaylı

DIGITAL CHART OF THE WORLD COĞRAFİ VERİ TABANININ KARTOGRAFİK OLARAK KULLANIMI

DIGITAL CHART OF THE WORLD COĞRAFİ VERİ TABANININ KARTOGRAFİK OLARAK KULLANIMI Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ DIGITAL CHART OF THE WORLD COĞRAFİ VERİ TABANININ KARTOGRAFİK OLARAK KULLANIMI

Detaylı