CITYGML STANDARDINDA AYRINTI DÜZEYLERİNİN MODELLENMESİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "CITYGML STANDARDINDA AYRINTI DÜZEYLERİNİN MODELLENMESİ"

Transkript

1 CITYGML STANDARDINDA AYRINTI DÜZEYLERİNİN MODELLENMESİ Şüheda Özdoğan 1, Melih Başaraner 2 1 Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Harita Mühendisliği Anabilim Dalı, Uzaktan Algılama ve CBS Programı, Beşiktaş - İstanbul, 2 Yıldız Teknik Üniversitesi, Harita Mühendisliği Bölümü, Kartografya Anabilim Dalı, Esenler - İstanbul, ÖZET Üç boyutlu (3B) kent modelleri, gürültü yayılma simülasyonu ve haritalaması, kent ve telekomünikasyon planlaması, afet yönetimi, eğitim amaçlı gerçek zamanlı simülasyonlar ve tesis yönetimi gibi çeşitli alanlarda önemi gittikçe artan bir rol oynamaktadır. Bu nedenle pek çok kent ve belediye kendi 3B kent modellerini oluşturmaya başlamıştır. Bu kapsamda, 3B CBS ve sanal coğrafi ortamlar gibi yeni mekansal bilgi teknolojileri halen geliştirilmektedir. CityGML, 3B kent modellerinin gösterimi (temsili) ve değişimi için Açık Mekan Konsorsiyumu (Open Geospatial Consortium - OGC) tarafından geliştirilmiş bir standarttır. Kentsel ya da bölgesel kapsamda, amaca uygun birçok topografik nesnenin üç boyutlu geometrisi, topolojisi, semantiği ve görünümünü (grafik gösterimini) tanımlar. Bu tanımlamalar, farklı ayrıntı düzeyleri biçimindedir. Bu bildiride, CityGML standardı incelenmekte ve bina nesnelerinin farklı ayrıntı düzeylerinde modellenmesi, oluşturulması ve bu kapsamdaki gelişmeler ele alınmaktadır. Anahtar Sözcükler: 3B, Sanal Gerçeklik, Görselleştirme, CityGML, 3B Kent Modelleme. ABSTRACT MODELING LEVELS OF DETAIL IN CITYGML STANDARD 3D city models increasingly play more important role in noise propagation simulation and mapping, urban and telecommunication planning, disaster management, real time simulations for training purposes and facility management. Therefore, many cities and municipalities have started creating their own 3D city models. In this context, new spatial information technologies have still being developed such as 3D GIS and virtual geographic environments (VGEs). CityGML is a standard developed by Open Geospatial Consortium (OGC) for representation and exchange of 3D city models. It describes 3D geometry, topology, semantics and appearance (graphic representation) of many relevant topographic objects in urban or regional context. These descriptions are in the form of different levels of detail (LoDs). In this paper, CityGML standard is investigated as well as modelling and creating different LoDs of building objects and the developments in this context are discussed. Keywords: 3D, Virtual Reality, Visualization, CityGML, 3D City Modeling. 1. GİRİŞ Kentlerin gittikçe büyüyen ve karmaşıklaşan yapısı nedeniyle, yerel yönetimler, kentlerin etkin yönetimi için topografik haritaların yanında 3B kent modelleri de oluşturma gereksinimi duymaya başlamışlardır. Fakat kent modellerinin çoğu tamamen geometrik (istenen parçanın şeklini temsil etmek için çizgiler ve çokgenler kullanımı) olarak tanımlanmaktadır. Bunun anlamı, bu modellerin görselleştirme amaçlı kullanılabilmesidir. Bunun yanında modele semantik (nesnenin anlamı ve nesneler arasındaki ilişki) ve topolojik tanımlamalar eklenerek, daha ileri mekansal analizlerin gerçekleştirilmesine olanak sağlanabilir (Gröger ve Plümer, 2012). DXF, SHP, VRML, X3D, KML, Collada, IFC (bina bilgi modelleme alanında yapı nesnelerini modellemede kullanılan en önemli standart), CityGML ve 3D PDF gibi kabul görmüş ve uluslararası standartlar karşılaştırıldığında her 3B standardın belirli amaçlar için tasarlandığı anlaşılmaktadır. Collada ve IFC, çok farklı türde geometrileri desteklemektedir. VRML, X3D ve Collada, gerçekçi dokuları desteklemede en ileri seviyededir. IFC haricinde tüm bu standartların, semantik ve öznitelik desteği zayıftır. Açıkçası, bu standartlar CAD alanından türemiştir. Bunun aksine, SHP, IFC ve CityGML gibi standartlar, semantik, nesneler, öznitelikler ve nesneler arasındaki ilişkiler hususunda çok güçlü desteğe sahiptirler. Bu nedenle, bu standartlar yalnızca görselleştirme değil, aynı zamanda analiz için de önemli olan bilgileri tutmaktadırlar. Semantik, coğrafi referanslama ve web kullanımı desteği nedeniyle CityGML 3B mekansal veri altyapısı çalışmalarında genel bir standart olarak tercih edilmektedir (van den Brink vd., 2013). Ekonomik bakış açısından, kentlerin semantik modellenmesi, verilerin çoklu uygulamalarda farklı kullanıcılar tarafından kullanılması durumunda anlamlıdır. Bununla birlikte, bu, farklı kullanıcı ve uygulamalara yönelik ortak bir bilgi modeli oluşturulmasını gerektirir. Bu bağlamda geliştirilen CityGML ile 3B kent modeli içindeki temel varlıklar, öznitelikler ve ilişkilere yönelik ortak tanımlama ve anlayışa ulaşılması amaçlanmaktadır (Kolbe, 2009). 3B kent modelleri değişik uygulama alanlarında kullanılmakta ve gün geçtikçe bu modellere duyulan ihtiyaç artmaktadır. Bu amaçla geliştirilmiş olan yeni yöntemler, veri azaltma, farklı ayrıntı düzeylerinde (LoD: Level of Detail) modelleme, akıcı işlem sağlama ve 3B kent modeli ile CBS arasında ilişki kurma özelliklerine sahiptir. CityGML standardı ile farklı

2 ayrıntı düzeylerinde modellenmiş 3B kent modellerinde, farklı LoD lerdeki sayısal arazi modelleri (SAM) ve 3B bina modelleri eş zamanlı olarak aynı model üzerinde birleştirilebilmektedir. Farklı ayrıntı düzeylerinde modelleme ile karmaşık yapılı ve büyük kapasiteli olan 3B kent modellerin iletişimi, paylaşımı, sunumu ve kullanımı daha verimli bir biçimde sağlanabilmektedir. 3B kent modelleri, tek bir binanın içyapısından (iç mimari) yerleşim alanlarındaki bina gruplarına kadar farklı ayrıntı düzeylerinde oluşturulabilir. Bu düzeyler, genellikle kaba (düşük) olandan hassas (yüksek) olana sırasıyla LoD0 (bölge, peyzaj), LoD1 (kent, bölge), LoD2 (kent, ilçeler, projeler), LoD3 (ilçeler, mimari modeller - dış cephe, kent simgesi)ve LoD4 (mimari modeller - iç cephe, kent simgesi) olarak adlandırılırlar (Yücel, 2009). CityGML standardının odak noktası, tüm detayların semantik olarak tanımlanmasıdır: Binalar ve parçaları (bina bölümleri, duvarlar, çatılar, çatı penceresi, kapılar, pencereler vb.), ulaşım nesneleri, su kütleleri, bitki örtüsü, arazi ve diğer kent detaylarıdır. Dahası, bu detaylar arasındaki ilişkiler (örn. duvar kapı ilişkisi) açık bir şekilde temsil edilmektedir. Geometri (ve topolojiyi) temsil etmek için, CityGML, coğrafya işaretleme dili (GML) nce sağlanan standartlaştırılmış bir model kullanır. Bu da yine geometrik gösterim düzeyinde veri bütünleştirmeyi kolaylaştırır. Teknik olarak, CityGML, GML uygulama şeması olarak tanımlanmıştır ve detayları tanımlamak için GML mekanizmalarını kullanır. Bu nedenle, coğrafi web servisleri aracılığıyla mekansal veri değişimi ve düzenlemesi gittikçe daha önemli olacağından CityGML mekansal veri altyapıları kavramına mükemmel bir şekilde uymaktadır. CityGML, çoğu 3B kent modeli uygulamaları için gerekli olan, semantik nesneleri, öznitelikleri ve ilişkileri tanımlar. Spesifik uygulamalar için mevcut detay türlerine farklı detay türleri ve özellikler ekleyerek genişletilmesi mümkündür (Gröger ve Plümer, 2012). 2. FARKLI AYRINTI DÜZEYLERİNDE MODELLEME 3B sahnelerin doğrudan CityGML den kaplanması, görünüm özellikleri hem dokulara hem de materyallere bağlı olduğu için mekansal görselleştirme ve analizde yükleme süreleri önemli oranda arttığından çok uygun değildir. Bu nedenle, farklı çalışmalara özgü uygulamalar, 3B modellerin farklı özetlenmiş (genelleştirilmiş) 3B sahnelerini gerektirir. Daha düşük ayrıntı düzeyleri, 3B modellerin daha yüksek ayrıntı düzeylerinden binanın başlıca karakteristikleri korunarak birçok işlem ile veri hacmini (uygulama gereksinimlerine göre) indirgeyerek oluşturulur. Verilerin indirgenmesi, genelleştirme işleminin bileşenlerinden biridir. Teknik olarak, farklı ayrıntı düzeylerinin otomatik oluşturulması, oluşturulan ayrıntı düzeylerinin çoklu gösterimi ve belirli bir uygulama ya da kullanıcıya gerekli ayrıntı düzeyini otomatik olarak sağlama işlevsellikleri gibi genelleştirme gereksinimleri kümesi, genelleştirme işlemini otomatikleştirmek için karşılanmak zorundadır. Genelleştirme sonucu elde edilen özet modeller, farklı ölçeklerde etkin olarak görselleştirilebilir ve analiz edilebilir (Biag ve Abdul-Rahman, 2013). Ayrıntı düzeyleri, nesnelerin farklı doğrulukları ve minimum büyüklükler ile de karakterize edilebilir (Tablo 1). Doğruluk, mutlak 3B nokta koordinatlarının standart sapması ile ifade edilebilir. LoD1 de, alan geometrili nesnelerin büyüklüğü en az 6 m 6 m iken noktaların konum ve yükseklik doğruluğu 5 m ya da daha az olması gerekir. LoD2 için önerilen konum ve yükseklik doğruluğu, 2 m ya da daha yüksektir. Bu ayrıntı düzeyinde, alan geometrili tüm nesnelerin büyüklüğünün en az 4 m 4 m olduğu dikkate alınmalıdır. LoD3 için her iki tür doğruluk 0.5 mm ve alan geometrili nesnelerin büyüklüğünün en az 2 m 2 m olmalıdır. LoD4 ün konum ve yükseklik doğruluğu ise 0.2 m ya da daha düşük olmalıdır. Bu şekilde, 3B kent modeli veri setlerinin kalitesi değerlendirilebilir. Ayrıntı düzeyi kategorizasyonu, veri setlerini karşılaştırılabilme ve entegrasyon olanağı sağlar (Gröger vd., 2012). 3. BİNALARIN FARKLI AYRINTI DÜZEYLERİNDE MODELLENMESİ Bina modeli, CityGML in en önemli bileşenidir. Binaların gösterimini ve semantiklerinin yanı sıra geometrileriyle ilgili parçalarının birleşimini sağlamaktadır. CityGML anlaması bazen zor olan UML şemaları tarafından biçimsel olarak belirtilir. Binalar ve parçalar (bina parçaları, odalar, duvar yüzeyleri, çatı yüzeyleri, kapılar, pencereler vb.), CityObject üst sınıfından devralınan ortak özniteliklere sahiptir. Binalar için sağlanan öznitelikler; sınıf, fonksiyon, kullanım, yapım ve yıkım yılı, ölçülen yükseklik, çatı türü ve yer üstünde ve altında tek tek katların sayısı ve yükseklikleridir (Gröger ve Plümer, 2012). CityGML tarafından desteklenen beş farklı ayrıntı düzeyi (LoD) vardır. En düşük düzey olan LoD0, detayların (topografik veri tabanında yer alan) 2.5B (2B geometri + yükseklik özniteliği) temsilidir. LoD1, düz çatılardan oluşan blok modellerini içerir. Bu blok modelleri dokularla eşleştirilmiş olabilir. LoD2, belirli çatı yapıları ve tematik olarak farklılaştırılmış yüzeyler ile binaları tanımlar. LoD3, ayrıntılı duvar, çatı yapıları ve balkonlar vb. ile modelleri tanımlar. Dokular ayrıca bu yapılar üzerine eşleştirilebilir. LoD4, LoD3 teki 3B nesnelere iç yapı eklenerek oluşturulur. LoD0 dan LoD4 e ardışık olarak iyileştirilir. Bu nedenle, her LoD de bina modelinin bileşenleri eşit olarak gösterilmez ve tüm birleştirme düzeylerine izin verilmez. CityGML de her LoD için önceki bölümde kısaca açıklanan doğruluk ve minimum büyüklük kriterlerine göre tüm nesne sınıfları LoD ler ile ilişkilendirilir. Bir nesne, farklı LoD lerde eş zamanlı olarak farklı geometriler ile gösterilir (Gröger vd., 2012).

3 Tablo 1, bina modelinin farklı geometrik ve semantik temalarının ayrıntı düzeylerindeki karşılığını göstermektedir. LoD 1-4 için bina hacmi, gml:solid geometrisi ve/veya gml:multisurface geometrisi ile ifade edilebilir. Sayısal arazi modeliyle faklı kaynaklı binaları entegre etmekte kullanılan 3B arazi kesişim eğrisi tanımı da LoD 1-4 için mümkündür (Gröger vd., 2012). Tablo 1: AbstractBuilding sınıfının semantik temaları (Gröger vd., 2012) Geometrik / semantik tema Özellik türü LoD0 LoD1 LoD2 LoD3 LoD4 Bina taban alanı ve çatı kenarı gml:multisurfacetype Bina iskeletinin hacimsel parçası gml:solidtype Bina iskeletinin yüzeysel parçası gml:multisurfacetype Arazi kesişim eğrisi gml:multicurvetype Bina iskeletinin kıvrımlı parçası gml:multicurvetype Bina parçaları BuildingPartType Sınır yüzeyleri AbstractBoundarySurfaceType Dıştaki bina tesisatları BuildingInstallationType Açıklıklar AbstractOpeningType Odalar RoomType İçteki bina tesisatları IntBuildingInstallationType 3.1 LoD0 LoD0 da bir bina ya çatı seviyesi yüksekliğinde ya da zemin seviyesi yüksekliğinde (yatay) 2.5B çokgenler tarafından temsil edilir. Semantik, ilgili öznitelik değerlerine sahip bir bina özel nesnesi (Building) ile modellenmiştir (Şekil 1). 3.2 LoD1 Şekil 1: LoD0 da bina gösterimi: geometrik gösterim (2.5B çokgen) ve UML örnek diyagramı (Gröger ve Plümer, 2012) Şekil 2: LoD1 de bina gösterimi: geometrik gösterim (blok model) ve UML örnek diyagramı (Gröger ve Plümer, 2012) LoD1 de bina katı model ya da çok yüzeyli bir blok model olarak temsil edilir. Şekil 2 de LoD1 semantik yapısı gösterilmektedir ve karşılık gelen bina yapısı tasvir edilmektedir. Building farklı bina parçalarına (BuildingParts) ayrıştırılabilir. Bu bina bileşenlerinin geometrik (örn. farklı yükseklik) ve tematik özellikleri (örn. inşaat yılı) ile ilgili olarak farklılık olması mümkündür. Binalar ve bina parçaları, potansiyel olarak aynı mekansal ve mekansal olmayan özelliklere sahiptir. Bir kısmın öznitelik değerleri, sadece o kısım için geçerlidir oysa bir binanın öznitelik değerleri tüm bölümlerine aittir. Parçalar mevcut ise, bina geometrisi sadece parçalar ile temsil edilmelidir. Şekil 2 de görüldüğü gibi bina b, bp1 ve bp2 iki kısımdan oluşur. Her parça kendi çatı tipine sahiptir ve katı cisim olarak gösterilmektedir. Çatı tipi gerçekte binanın şekline yöneliktir, LoD1 de gösterilmez. Bu nedenle LoD1 de gösterimi daima düz, yatay bir çatı olsa bile değeri üçgen çatı (gabled roof) olabilir. Hem bp1 hem de bp2 kısmındaki dokunan yüzey topolojik kavramlar kullanarak gösterilebilir. Her LoD de mevcut olan arazi kesişme eğrisi (TIC- arazi yüzeyinin binanın dış sınır yüzeyine temas ettiği kısımdaki çizgi) açıkça gösterilir. Böylece arazi ile binanın sorunsuz entegrasyonu sağlanır (Gröger ve Plümer, 2012).

4 3.3 LoD2 LoD2, LoD1 e genelleştirilmiş çatı yapılarını ekler (Şekil 3). Buna ek olarak, bir binanın sınır yüzeyleri, tematik detaylar olarak temsil edilebilir. Dikey duvar yüzeyleri, WallSurface; üst kısımdan binayı örten yüzeyler (çatı yüzeyi) RoofSurfaces ve zeminden bina alt kısmını sınırlayan yatay yüzeyler (zemin yüzeyi) GroundSurfaces olarak tanımlanır. Örneğin, Şekil 3 te UML örnek diyagramında üçgen çatının parçası olarak rs1 çatı yüzeyi ve düz çatıyı tanımlayan rs2 çatı yüzeyi, geometrik gösterimi yüzey olan detaylar olarak tanımlanır. Aynı yaklaşım, ws1 ve ws2 duvar yüzeyleri için de geçerlidir (Gröger ve Plümer, 2012). Şekil 3: LoD2 de bina gösterimi: geometrik gösterim ve UML örnek diyagramı (Gröger ve Plümer, 2012) Uçak hangarları ve barınak gibi tamamen kapalı olmayan binalar için açık kenarları kapatmak için ve kapalı hacimsel nesne gösterimini sağlamak için ClosureSurfaces (kapatma yüzeyleri) kullanılmaktadır. Kapatma yüzeyleri, gerçek dünyada karşılığı olmayan nesnelerdir. Hacim hesaplamalarında dikkate alınırken görselleştirme gibi gereksiz oldukları durumlarda ihmal edilirler. Versiyon 2.0 da iki tür tematik yüzey, OuterCeilingSurface (dış tavan yüzeyi) ve OuterFloorSurface (dış zemin yüzeyi) binanın dış sınırına ilişkin tematik yüzeyler eklenmiştir (Şekil 4). Örneğin, tavan veya sundurma (avlu) zeminini tanımlayan yüzeyler (Gröger ve Plümer, 2012). Şekil 4: Bina modelinin sınırındaki iki ek tematik yüzey türü. Örnekte, OuterCeiling-Surface yukarıdan, OuterFloor-Surface ise aşağıdan sundurmayı sınırlar (Gröger ve Plümer, 2012) 3.4 LoD3 LoD3, LoD2 nin açıklıklar (pencereler, kapılar), ayrıntılı çatı yapıları (çatı pencereleri, bacalar, çatı çıkıntıları) ve ayrıntılı cephe yapılarıyla genişletilmesiyle elde edilir. Bu nesneler, kendi öznitelikleri ve (yüzey) geometrisiyle detay olarak temsil edilir. Şekil 5 te, CityGML de dormer (çatı penceresi) fonksiyonu ile BuildingInstallation (bina tesisatı) olarak gösterilen pencere (w), kapı (d) ve çatı penceresi (bi) ile LoD3 bina örneği tasvir edilmektedir. Örnek diyagramda pencere ve duvarlar, karşılık gelen duvar/çatı yüzeyleri olarak ve çatı penceresi bina parçası olarak atanır. Her bir detay, mekansal özelliklerini temsil eden yüzey geometrisine sahiptir (Gröger ve Plümer, 2012).

5 Şekil 5: LoD3 de bina gösterimi: geometrik gösterim ve UML örnek diyagramı (Gröger ve Plümer, 2012) 3.5 LoD4 LoD4 te, LoD3 e ek olarak binaların iç yapıları dikkate alınmaktadır. Şekil 6 daki örnekte, b binası (LoD3 te olduğu gibi katı model s1 ile temsil edilen şeklin dış yüzeyi) r1 ve r2 odalarına sahiptir. Her odanın geometrisi bir katı model (s2, s3) ile temsil edilmektedir. r1 odası, (w, d) açıklıklarına sahip olan (iws1, iws2,...) iç duvar yüzeyi detayları ile sınırlandırılmaktadır. Sütun, kendi s3 katı geometrisi ile ib iç bina tesisatı (IntBuildingInstallation sınıfı) ve f masası, gizli geometrili BuildingFurniture (bina mobilyası) olarak temsil edilmektedir (Gröger ve Plümer, 2012). 4. UYGULAMA 4.1 Veri Şekil 6: LoD4 de bina gösterimi: geometrik gösterim ve UML örnek diyagramı (Gröger ve Plümer, 2012) Avusturya nın Klagenfurt kentindeki bir binaya ilişkin veriler farklı ayrıntı düzeylerini oluşturmada kullanılmıştır. 4.2 Yazılım 3B kent modelleme yazılımının gerek geometrik gerekse semantik modelleme olanağına sahip olması gerekmektedir. Bu amaçla çeşitli yazılımlar incelenmiş ve alanının en gelişmiş yazılımlarından UVM Systems GmbH (Avusturya) tarafından üretilen CityGRID TM kullanılmıştır. CityGRID TM yazılımı, Manager, Administrator, Modeler, Builder ve Scout modüllerinden oluşmaktadır (URL 1).

6 4.3 Gerçekleştirme Dönüşüm Bir binanın geometrisi en ayrıntılı biçimde CAD ortamında oluşturulabilmektedir. Fakat CAD verileri çoğunlukla bir geometri yığınıdır ve semantik modellemeye elverişli değildir. Nesnelere öznitelik atamak ya çok zor ya da mümkün değildir. CityGRID TM Converter ile CAD verisi semantik yapıda bir bina modeline çevrilmiştir (Şekil 7). Böylece bina modeli artık gerek geometrik gerekse semantik modellemeye hazır hale gelmiştir. Bina modeli, kati modele dönüştürme esnasında CAD verisinden otomatik olarak elde edilmektedir (Şekil 8). Şekil 7: CityGRID de bina modeli hiyerarşisi Ana çatının modellenmesi Şekil 8: CAD verisinden bina modeli oluşturma 3B mekansal veri toplama yöntemi ve kullanılan yazılıma bağlı olarak binaya ait ana veri, topolojik ve geometrik bazı hatalar içerebilir. Bu hatalardan bazıları Şekil 8 de kısmen görülebilmektedir. Bina modeli bu hatalardan arındırılır Çatı detaylarının entegrasyonu, modellenmesi ve çatı payı oluşturma Şekil 8 de ana çatı üzerinde görülen 3B çoklu çizgi (3D polyline) verileri henüz ana çatıya entegre edilmemiş detayları göstermektedir. Detayların modellenmesi çatı modeli hatalardan arındırıldıktan sonra yapılmalıdır. Detayların entegrasyonu hem geometrik hem de semantik anlamda otomatik olarak gerçekleştirilir. Şekil 7 de görüleceği gibi Detailelementcomplex diye adlandırılan detaylar, ana çatının birer alt elemanıdır Cephe detaylarının modellenmesi, çatı detaylarınım entegrasyonu ve çatı payı oluşturma Çatı detaylarına benzer bir yöntem ile cephe detayları modellenmiştir. Cephe üzerinde modellenmesi gereken detaylar bina giriş kapısı, pencereler, balkonlar ve cephede önemli yer kaplayan büyük nesneler olarak sıralanabilir. Cephedeki çok ince ayrıntıların modellenmesi CityGML de öngörülmemiştir. Örnek binada, kapı, pencere ve balkonlar, bunlara ait orijinal veri mevcut olmadığı için modellenmemiştir Ayrıntı düzeyi (LoD) modelleme CityGRID TM de bina modelleri (ana veriye bağlı olarak) mümkün olan en yüksek ayrıntı düzeyinde modellenmektedir. Alt LoD ler model veri tabanına (Oracle veya SQL Server) aktarıldığında sistem tarafından otomatik olarak oluşturulmaktadır. Kullanıcı istediğinde örneğin LoD3 seviyesindeki binaya ait LoD2, LoD1, LoD0 ayrıntı düzeyini

7 çağırabilir ya da istenen bir formata (örn. CityGML) dönüştürülebilir. Şekil 9 da gösterilen semantik yapı, binanın çatısı ve cephesine ait objeleri birer detay olarak kaydetmeyi sağlamaktadır. Örneğin ana çatı herhangi bir değişikliğe uğradığında detaylar otomatik olarak yeni ana çatıya göre şekillenirler. Böylelikle, semantik model yapısı binanın geometrisini oluşturmada kullanılabilmektedir. Yazılımın sahip olduğu mevcut fonksiyonlar, LoD4 modeller oluşturmaya uygun değildir. Modellerin CBS ile entegrasyonu ise her binanın taşıması zorunlu olan birincil anahtar (primary key) ile sağlanmaktadır. Bina modellerinin semantik modellemeyi sağlayan hiyerarşik yapısı Şekil 9 da gösterilmektedir. 5. BULGULAR Şekil 9: CityGRID de bina semantigi Örnek binaya ilişkin oluşturulan farklı ayrıntı düzeylerindeki modeller Şekil 10 da görülmektedir. Şekil 10: Örnek binanın LoD0, LoD1, LoD2 ve LoD3 modelleri

8 6. SONUÇLAR Kentlerin gittikçe karmaşıklaşan yapısı, yönetiminde daha ileri teknolojilerin kullanımını gerektirmektedir. Bu nedenle, kentlerin gerçeğe yakın olarak 3B ve çeşitli uygulama gereksinimlerine yönelik olarak farklı ayrıntı düzeylerinde modellerinin oluşturulması, bu modellerin mekansal görselleştirmenin ötesinde semantik olarak yapılandırılarak daha ileri mekansal analizlere olanak tanıması ve yaygın kabul görmüş açık standartlar kullanılarak web ortamında paylaşılabilmesi son derece önemlidir. Bu bildiride, bu amaçlarla geliştirilen ve kullanılan OGC CityGML standardı incelenmekte ve farklı ayrıntı düzeylerinde bina nesnelerinin modellenmesi, elde edilmesi ve bu kapsamdaki gelişmeler incelenmektedir. 3B kent modelleme ve görselleştirme yazılımı CityGRID TM ile bir binanın farklı ayrıntı düzeylerinde (LoD0, LoD1, LoD2 ve LoD3) semantik ve geometrik modellenmesine ilişkin adımlara kısaca değinilmekte ve elde edilen bulgular sunulmaktadır. TEŞEKKÜR Yazılım desteği nedeniyle UVM Systems GmbH a ve teknik destek için proje yöneticisi Alpaslan Tütüneken e (MSc. Cartography and Geoinformation, University of Vienna) teşekkür ederiz. KAYNAKLAR Baig S. U., Abdul-Rahman A., 2013, Generalization and Visualization of 3D Building Models in CityGML, J. Pouliot, S. Daniel, F. Hubert, & A. Zamyadi (Eds.), Progress and New Trends in 3D Geoinformation Sciences, Lecture Notes in Geoinformation and Cartography, Berlin: Springer, Gröger G., Kolbe T. H., Nagel C., Häfele K. H., 2012, OGC City Geography Markup Language (CityGML) Encoding Standard, versiyon 2.0.0, Open Geospatial Consortium (OGC). Gröger G., Plümer L., 2012, CityGML - Interoperable Semantic 3D City Models, ISPRS Journal of Photogrammetry and Remote Sensing 71, Kolbe T. H., 2009, Representing and Exchanging 3D City Models with CityGML. J. Lee, Zlatanova, S. (ed.) 3D Geo- Information Sciences, Lecture Notes in Geoinformation and Cartography, Berlin: Springer, van den Brink L., Stoter J. E., Zlatanova S., 2013, Establishing a National Standard for 3D Topographic Data Compliant to CityGML, International Journal of Geographical Information Science, Sayı: 27-1, Yücel M. A., 2009, Farklı Ayrıntı Düzeylerinde Üç Boyutlu Kent Modelleme ve Uygulanabilirliğinin Araştırılması, Doktora Tezi, YTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul. URL1, UVM (Urban Visualization & Management) Systems şirketinin web sitesi, 12 Ağustos 2013,

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNDE 3B KENT MODELLEME OLANAKLARININ İRDELENMESİ

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNDE 3B KENT MODELLEME OLANAKLARININ İRDELENMESİ TMMOB COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ KONGRESİ 2009 02-06 Kasım 2009, İzmir COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNDE 3B KENT MODELLEME OLANAKLARININ İRDELENMESİ A. Ö. Doğru 1, D.Z. Şeker 1, H. Toprak 1 1 İTÜ, İstanbul Teknik

Detaylı

Dünya CBS Günü 2015. 19 Kasım 2015, Ankara

Dünya CBS Günü 2015. 19 Kasım 2015, Ankara Dünya CBS Günü 2015 19 Kasım 2015, Ankara Amaç Projenin amacı; kentsel analiz, planlama, tasarım ve karar destek süreçlerinin iyileşmesine katkı sağlamak amacıyla 3 Boyutlu Kent Veri Modelinin ve örnek

Detaylı

FARKLI AYRINTI DÜZEYLERİNDE 3 BOYUTLU KENT MODELLEME VE CityGML. 3 DIMENSIONAL CITY MODELING IN DIFFERENT LEVELS OF DETAIL AND CityGML

FARKLI AYRINTI DÜZEYLERİNDE 3 BOYUTLU KENT MODELLEME VE CityGML. 3 DIMENSIONAL CITY MODELING IN DIFFERENT LEVELS OF DETAIL AND CityGML 2337 FARKLI AYRINTI DÜZEYLERİNDE 3 BOYUTLU KENT MODELLEME VE CityGML 3 DIMENSIONAL CITY MODELING IN DIFFERENT LEVELS OF DETAIL AND CityGML Araş. Gör. Dr. Mehmet Ali YÜCEL *, Prof. Dr. Mehmet SELÇUK **

Detaylı

Mekansal Yapıların Fotorealistik Modellenmesi ve GoogleEarth

Mekansal Yapıların Fotorealistik Modellenmesi ve GoogleEarth Mekansal Yapıların Fotorealistik Modellenmesi ve GoogleEarth 1 İdris Kahraman, 1 İsmail Rakıp Karaş, 2 Alias Abdul-Rahman, 2 Behnam Alizadehashrafi 1 Mühendislik Fakültesi, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü

Detaylı

APJES I-II (2013) 28-33

APJES I-II (2013) 28-33 APJES I-II (2013) 28-33 Kent Bilgi Sistemleri Çerçevesinde Binaların Fotorealistik Modellenmesi ve GoogleEarth ile Bütünleştirilmesi Photo Realistic Modeling of the Buildings and Integration with Google

Detaylı

Fotogrametri Anabilim dalında hava fotogrametrisi ve yersel fotogrametri uygulamaları yapılmakta ve eğitimleri verilmektedir.

Fotogrametri Anabilim dalında hava fotogrametrisi ve yersel fotogrametri uygulamaları yapılmakta ve eğitimleri verilmektedir. FOTOGRAMETRİ ANABİLİM DALI Fotogrametri eski Yunancadaki Photos+Grama+Metron (Işık+Çizim+Ölçme) kelimelerinden Eski Yunancadan bati dillerine giren Fotogrametri sözcüğü 3 kök sözcükten oluşur. Photos(ışık)

Detaylı

Üzerinde. Y.Müh.Mehmet ERBAŞ, mehmet.erbas@hgk.msb.gov.tr. Y.Müh.Hakan ŞAHİN, hakan.sahin@hgk.msb.gov.tr. Y.Müh.Emre SOYER, emre.soyer@hgk.msb.gov.

Üzerinde. Y.Müh.Mehmet ERBAŞ, mehmet.erbas@hgk.msb.gov.tr. Y.Müh.Hakan ŞAHİN, hakan.sahin@hgk.msb.gov.tr. Y.Müh.Emre SOYER, emre.soyer@hgk.msb.gov. Sanal Küre K Üzerinde Yürüyüş Analizi Y.Müh.Mehmet ERBAŞ, mehmet.erbas@hgk.msb.gov.tr Y.Müh.Hakan ŞAHİN, hakan.sahin@hgk.msb.gov.tr Y.Müh.Emre SOYER, emre.soyer@hgk.msb.gov.tr Y.Müh.Feyzi KANTAR, feyzi.kantar@hgk.msb.gov.tr

Detaylı

Environmental Noise Directive. Veri Yönetimi Uzmanı Saul DAVIS, Anahtar Uzman 4

Environmental Noise Directive. Veri Yönetimi Uzmanı Saul DAVIS, Anahtar Uzman 4 TR2009/0327.03-01/001 Technical Assistance for Implementation Capacity for the () Çevresel Gürültü Direktifinin Uygulama Kapasitesi için Teknik Yardım Projesi Bu Proje Avrupa Birliği ve Türkiye Cumhuriyeti

Detaylı

HAVADAN LAZER TARAMA ve SAYISAL GÖRÜNTÜ VERİLERİNDEN BİNA TESPİTİ VE ÇATILARIN 3 BOYUTLU MODELLENMESİ

HAVADAN LAZER TARAMA ve SAYISAL GÖRÜNTÜ VERİLERİNDEN BİNA TESPİTİ VE ÇATILARIN 3 BOYUTLU MODELLENMESİ Akdeniz Üniversitesi Uzay Bilimleri ve Teknolojileri Bölümü Uzaktan Algılama Anabilim Dalı HAVADAN LAZER TARAMA ve SAYISAL GÖRÜNTÜ VERİLERİNDEN BİNA TESPİTİ VE ÇATILARIN 3 BOYUTLU MODELLENMESİ Dr.Nusret

Detaylı

Daha Geniş Teknik Kapsam

Daha Geniş Teknik Kapsam TR2009/0327.03-01/001 Technical Assistance for Implementation Capacity for the Environmental Noise Directive () Çevresel Gürültü Direktinin Uygulama Kapasitesi için Teknik Yardım Projesi Daha Geniş Teknik

Detaylı

CBS Arc/Info Kavramları

CBS Arc/Info Kavramları Arc/Info Kavramları Prof.Dr. Emin Zeki BAŞKENT Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi (ESRI) Environmental Systems Research Institute Dünyadaki 50 büyük yazılım şirketinden birisidir Pazarın 1/3

Detaylı

Yapı Bilgi Modellemesi (YBM) ve Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS)

Yapı Bilgi Modellemesi (YBM) ve Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) Yapı Bilgi Modellemesi (YBM) ve Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) YTÜ, Yıldız Teknik Üniversitesi, İnşaat Mühendisliği Bölümü, Esenler, İstanbul dakkaya@yildiz.edu.tr, mbasaran@yildiz.edu.tr Özet: Günümüzde

Detaylı

UNIVERSAL BİLGİ TEKNOLOJİLERİ

UNIVERSAL BİLGİ TEKNOLOJİLERİ UNIVERSAL BİLGİ TEKNOLOJİLERİ Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ile Bilgisayar Destekli Tasarım (CAD) Sistemleri Arasındaki Temel Farklar Universal Bilgi Teknolojileri Ltd. Şti. 2010. Tüm hakları saklıdır.

Detaylı

YAPI BĠLGĠ MODELLEMESĠ (YBM) VE COĞRAFĠ BĠLGĠ SĠSTEMLERĠ (CBS)

YAPI BĠLGĠ MODELLEMESĠ (YBM) VE COĞRAFĠ BĠLGĠ SĠSTEMLERĠ (CBS) YAPI BĠLGĠ MODELLEMESĠ (YBM) VE COĞRAFĠ BĠLGĠ SĠSTEMLERĠ (CBS) DurmuĢ Akkaya 1,2, Melih BaĢaraner 2 1 YTÜ, Yıldız Teknik Üniversitesi, İnşaat Mühendisliği Bölümü, Esenler, İstanbul 2 YTÜ, Yıldız Teknik

Detaylı

HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI

HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI TOPOĞRAFİK VERİLERİN HAZIRLANMASI VE SUNUMU Mühendis Yüzbaşı Mustafa CANIBERK 08 Ekim 2013 TAKDİM PLANI TOPO25 Veritabanı Tanıtımı Topoğrafik Verilerin Hazırlanması Topoğrafik

Detaylı

BELEDİYEDE YAPILAN CBS ÇALIŞMALARINDAN ELDE EDİLEN 2 BOYUTLU VE 3 BOYUTLU TEMATİK HARİTALARIN SUNUMU

BELEDİYEDE YAPILAN CBS ÇALIŞMALARINDAN ELDE EDİLEN 2 BOYUTLU VE 3 BOYUTLU TEMATİK HARİTALARIN SUNUMU TMMOB COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ KONGRESİ 2011 31 Ekim - 04 Kasım 2011, Antalya BELEDİYEDE YAPILAN CBS ÇALIŞMALARINDAN ELDE EDİLEN 2 BOYUTLU VE 3 BOYUTLU TEMATİK HARİTALARIN SUNUMU Eylem Kaya 1, M. Erkan

Detaylı

CityEngine yazılımı 3 boyutlu, çarpıcı kent modellerinin çok kısa zamanda oluşturulmasını sağlayan Esri nin prosedürsel

CityEngine yazılımı 3 boyutlu, çarpıcı kent modellerinin çok kısa zamanda oluşturulmasını sağlayan Esri nin prosedürsel GIS is a very practical system. When Roger and his colleagues first began to come up with these ideas, they thought about the power of bring 1 2 CityEngine yazılımı 3 boyutlu, çarpıcı kent modellerinin

Detaylı

KENT BİLGİ SİSTEMLERİ STANDARTLARININ BELİRLENMESİ ÇALIŞTAYI T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

KENT BİLGİ SİSTEMLERİ STANDARTLARININ BELİRLENMESİ ÇALIŞTAYI T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ KENT BİLGİ SİSTEMLERİ STANDARTLARININ BELİRLENMESİ ÇALIŞTAYI 09-10-11 Temmuz 2012 İstanbul T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Yüklenici - Alt Yüklenici kbsgml GML

Detaylı

Konya Büyükşehir Belediyesi Eğik (Oblique) Görüntü Alımı, 3Boyutlu Kent Modeli ve 3 Boyutlu Kent Rehberi Projesi

Konya Büyükşehir Belediyesi Eğik (Oblique) Görüntü Alımı, 3Boyutlu Kent Modeli ve 3 Boyutlu Kent Rehberi Projesi TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası, 15. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı, 25 28 Mart 2015, Ankara. Konya Büyükşehir Belediyesi Eğik (Oblique) Görüntü Alımı, 3Boyutlu Kent Modeli ve

Detaylı

3.2. Raster Veriler. Satırlar. Sütunlar. Piksel/hücre büyüklüğü

3.2. Raster Veriler. Satırlar. Sütunlar. Piksel/hücre büyüklüğü 3.2. Raster Veriler Satırlar Piksel/hücre büyüklüğü Sütunlar 1 Görüntü formatlı veriler Her piksel için gri değerleri kaydedilmiştir iki veya üç bant (RGB) çok sayıda bant Fotoğraf, uydu görüntüsü, ortofoto,

Detaylı

Kültür Varlıklarının Web Otomasyonu

Kültür Varlıklarının Web Otomasyonu Kültür Varlıklarının Web Otomasyonu SUNUM İÇERİĞİ PROJE GEREKLİLİĞİ PROJE İHTİYAÇLARI SİSTEM TASARIMINA GÖRE TEKNOLOJİK ALT YAPI DÜZENLENEN SİSTEMİN GETİRDİĞİ AVANTAJLAR PROJE GEREKLİLİĞİ Taşınmaz kültür

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ İLERİ SEVİYE EĞİTİMLERİ BUILDING GEODATABASE EĞİTİMİ

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ İLERİ SEVİYE EĞİTİMLERİ BUILDING GEODATABASE EĞİTİMİ COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ İLERİ SEVİYE EĞİTİMLERİ BUILDING GEODATABASE EĞİTİMİ http://facebook.com/esriturkey https://twitter.com/esriturkiye egitim@esriturkey.com.tr Kursun Süresi: 3 Gün 18 Saat COĞRAFİ

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNİN İNŞAAT ALANINDAKİ UYGULAMALARI

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNİN İNŞAAT ALANINDAKİ UYGULAMALARI COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNİN İNŞAAT ALANINDAKİ UYGULAMALARI Ali Baran AKGÜN Egemen ÇAKIR Melike ERSOY Özlem PALABIYIK Danışman: Y. Doç. Dr. Esin ERGEN 1 İçerik CBS nedir? CBS nin inşaatta kullanım alanları

Detaylı

DSİ kapsamında oluşturulan dağınık durumdaki verilerinin düzenlenmesi, yeniden tasarlanarak tek bir coğrafi veri tabanı ortamında toplanması,

DSİ kapsamında oluşturulan dağınık durumdaki verilerinin düzenlenmesi, yeniden tasarlanarak tek bir coğrafi veri tabanı ortamında toplanması, Projenin Amacı DSİ Genel Müdürlüğünde, Bölge Vaziyet Planı çalışmaları kapsamında üretilen ve mevcut DSİ faaliyetlerini içeren CBS veri setleri ile CBS Veritabanının incelenerek yine mevcut CBS donanım,

Detaylı

CBS Veri. CBS Veri Modelleri. Prof.Dr. Emin Zeki BAŞKENT. Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi 2010, EZB

CBS Veri. CBS Veri Modelleri. Prof.Dr. Emin Zeki BAŞKENT. Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi 2010, EZB Modelleri Prof.Dr. Emin Zeki BAŞKENT Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi Objelerin temsili Raster -- Grid Piksel Konum ve değeri Uydu görüntüleri ve hava fotoları bu formatta Vector -- Linear

Detaylı

ArcGIS ile Tarımsal Uygulamalar Eğitimi

ArcGIS ile Tarımsal Uygulamalar Eğitimi ArcGIS ile Tarımsal Uygulamalar Eğitimi Kursun Süresi: 5 Gün 30 Saat http://facebook.com/esriturkey https://twitter.com/esriturkiye egitim@esriturkey.com.tr ArcGIS ile Tarımsal Uygulamalar Eğitimi Genel

Detaylı

Gürültü Haritalarının Amacı ve Kullanımı

Gürültü Haritalarının Amacı ve Kullanımı için Teknik Yardım Projesi Technical Assistance for the Implementation Capacity for the Environmental Noise Directive Gürültü Haritalarının Amacı ve Kullanımı Simon Shilton Kilit Uzman 2 İçerik Kişisel

Detaylı

LIDAR VE YERSEL LAZER TARAYICI SİSTEMLERİ. Yersel Lazer Tarayıcı Hakkında Genel Bilgi

LIDAR VE YERSEL LAZER TARAYICI SİSTEMLERİ. Yersel Lazer Tarayıcı Hakkında Genel Bilgi LIDAR VE YERSEL LAZER TARAYICI SİSTEMLERİ LIDAR (Light Detection and Ranging) bir hava taşıtı ya da yersel tarayıcılar tarafından elde edilir. Bazı uygulamalarda sayısal kamera görüntüleri ile birlikte

Detaylı

BARTHAUER. GeoDS Geoobjects Design Studio

BARTHAUER. GeoDS Geoobjects Design Studio BARTHAUER GeoDS Geoobjects Design Studio BARTHAUER "Tamamen kendi bireysel ihtiyaçlarınıza yönelik isteğe bağlı nesneler ya da herhangi bir mahalli envanter için kişiye özgü bilgi sistemleri oluşturun.

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ Building Geodatabase Eğitimi

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ Building Geodatabase Eğitimi COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ Building Geodatabase Eğitimi Kursun Süresi: 3 Gün 18 Saat http://facebook.com/esriturkey https://twitter.com/esriturkiye egitim@esriturkey.com.tr COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ Building

Detaylı

KAMU YÖNETİMİNİN YENİDEN YAPILANDIRILMASI ULUSAL BİLGİ SİSTEMİ VERİ TABANI TASARIMI

KAMU YÖNETİMİNİN YENİDEN YAPILANDIRILMASI ULUSAL BİLGİ SİSTEMİ VERİ TABANI TASARIMI İçindekiler ÖNSÖZ SUNUŞ GİRİŞ KAMU YÖNETİMİNİN YENİDEN YAPILANDIRILMASI I 1 - GİRİŞ 1 2 - TÜRKİYE SÜRECİ 3 3 - İDARİ YAPILANMA 4 4 - MEVZUAT YAPILANMASI 4 5 - PERSONEL YAPILANMASI 5 6 - KAMU YÖNETİMİNİN

Detaylı

Universal Ltd. Şti. Ana Menü Alt Menü - 1 Alt Menü - 2 Alt Menü - 3 Dosya Harita Dosya İşlemleri Dosya Aç Dosya Yeni Dosya Kapat

Universal Ltd. Şti. Ana Menü Alt Menü - 1 Alt Menü - 2 Alt Menü - 3 Dosya Harita Dosya İşlemleri Dosya Aç Dosya Yeni Dosya Kapat Ana Menü Alt Menü - 1 Alt Menü - 2 Alt Menü - 3 Dosya Harita Dosya İşlemleri Dosya Aç Dosya Yeni Dosya Kapat Veri Ekle Mdb, Shape, GeoDB Veritabanı bağlantısı Sde Bağlantısı OleDb Bağlantısı Oracle, MsSQL,

Detaylı

Sistem Geliştirme Yaşam Döngüsü (The Systems Development Life Cycle) (SDLC)

Sistem Geliştirme Yaşam Döngüsü (The Systems Development Life Cycle) (SDLC) Sistem Geliştirme Yaşam Döngüsü (The Systems Development Life Cycle) (SDLC) Sistem analistlerinin ve kullanıcı faaliyetlerinin spesifik döngüsünün kullanılmasıyla En iyi geliştirilmiş sistemin oluşmasını

Detaylı

Karadeniz Teknik Üniversitesi, GISLab Trabzon. www.gislab.ktu.edu.tr

Karadeniz Teknik Üniversitesi, GISLab Trabzon. www.gislab.ktu.edu.tr Planlamada Uygulama Araçları Yrd. Doç. Dr. Volkan YILDIRIM,yvolkan@ktu.edu.tr Karadeniz Teknik Üniversitesi, GISLab Trabzon www.gislab.ktu.edu.tr II. Ders_İçerik 6. Planlamada Veri Yönetimi Coğrafi Bilgi

Detaylı

BIM Building Information Modeling Teknolojilerine Bakış. Tarcan Kiper Şubat 2012

BIM Building Information Modeling Teknolojilerine Bakış. Tarcan Kiper Şubat 2012 BIM Building Information Modeling Teknolojilerine Bakış Tarcan Kiper Şubat 2012 İçerik infotron Özgeçmiş Giriş BIM in Tanımı BIM Süreci BIM Kriterleri BIM in Getirileri infotron Kısa Özgeçmişi Tasarım,

Detaylı

ArcGIS Viewer for Silverlight (Giriş)

ArcGIS Viewer for Silverlight (Giriş) 18. Esri Kullanıcıları Konferansı 7-8 Ekim 2013 ODTÜ, Ankara Teknik Atölye ArcGIS Viewer for Silverlight (Giriş) Fatih OCAK Erhan YILDIRIM İçerik ArcGIS Viewer for Silverlight Nedir? Öne Çıkan Özellikleri

Detaylı

YOĞUN GÖRÜNTÜ EŞLEME ALGORİTMALARI İLE ÜRETİLEN YÜKSEK ÇÖZÜNÜRLÜKLÜ SAYISAL YÜZEY MODELİ ÜRETİMİNDE KALİTE DEĞERLENDİRME VE DOĞRULUK ANALİZİ

YOĞUN GÖRÜNTÜ EŞLEME ALGORİTMALARI İLE ÜRETİLEN YÜKSEK ÇÖZÜNÜRLÜKLÜ SAYISAL YÜZEY MODELİ ÜRETİMİNDE KALİTE DEĞERLENDİRME VE DOĞRULUK ANALİZİ YOĞUN GÖRÜNTÜ EŞLEME ALGORİTMALARI İLE ÜRETİLEN YÜKSEK ÇÖZÜNÜRLÜKLÜ SAYISAL YÜZEY MODELİ ÜRETİMİNDE KALİTE DEĞERLENDİRME VE DOĞRULUK ANALİZİ Naci YASTIKLI a, Hüseyin BAYRAKTAR b a Yıldız Teknik Üniversitesi,

Detaylı

BSM 532 KABLOSUZ AĞLARIN MODELLEMESİ VE ANALİZİ OPNET MODELER

BSM 532 KABLOSUZ AĞLARIN MODELLEMESİ VE ANALİZİ OPNET MODELER BSM 532 KABLOSUZ AĞLARIN MODELLEMESİ VE ANALİZİ OPNET MODELER Yazılımı ve Genel Özellikleri Doç.Dr. Cüneyt BAYILMIŞ Kablosuz Ağların Modellemesi ve Analizi 1 OPNET OPNET Modeler, iletişim sistemleri ve

Detaylı

Yıldız Teknik Üniversitesi Bilgi Sistemi AutoCAD Map İle Gerçekleştirilen Bir Uygulama

Yıldız Teknik Üniversitesi Bilgi Sistemi AutoCAD Map İle Gerçekleştirilen Bir Uygulama Yıldız Teknik Üniversitesi Bilgi Sistemi AutoCAD Map İle Gerçekleştirilen Bir Uygulama Arzu Çöltekin Yıldız Teknik Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Yük. Müh. Araştırma Görevlisi 1/5 Özet Günümüzde

Detaylı

SAYISAL KARTOGRAFYA VE MEKANSAL BİLİŞİM *

SAYISAL KARTOGRAFYA VE MEKANSAL BİLİŞİM * SAYISAL KARTOGRAFYA VE MEKANSAL BİLİŞİM * Mehmet SELÇUK, Doğan UÇAR, Necla ULUĞTEKİN, İ. Öztuğ BİLDİRİCİ, Türkay GÖKGÖZ, Melih BAŞARANER, M. Ali YÜCEL, Fatih GÜLGEN, Serdar BİLGİ, A. Özgür DOĞRU Özet Yaşadığımız

Detaylı

Jeoloji Mühendisleri için ArcGIS Eğitimi

Jeoloji Mühendisleri için ArcGIS Eğitimi Jeoloji Mühendisleri için ArcGIS Eğitimi http://facebook.com/esriturkey https://twiter.com/esriturkiye egitim@esriturkey.com.tr Kursun Süresi: 4 Gün 24 Saat Jeoloji Mühendisleri için ArcGIS Eğitimi Genel

Detaylı

Üç Boyutlu Kent Modellerinde Ayrıntı Düzeyi (LoD) Kavramı

Üç Boyutlu Kent Modellerinde Ayrıntı Düzeyi (LoD) Kavramı hkm Jeodezi, Jeoinformasyon ve Arazi Yönetimi Dergisi 2009/2 Sayı 101 www.hkmo.org.tr Üç Boyutlu Kent Modellerinde Ayrıntı Düzeyi (LoD) Kavramı Mehmet Ali YÜCEL 1, Mehmet SELÇUK 2 Özet Kartografya mekansal

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLETİNİN temellerinin atıldığı Çanakkale zaferinin 100. yılı kutlu olsun.

TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLETİNİN temellerinin atıldığı Çanakkale zaferinin 100. yılı kutlu olsun. Doç.Dr.Mehmet MISIR-2013 TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLETİNİN temellerinin atıldığı Çanakkale zaferinin 100. yılı kutlu olsun. Son yıllarda teknolojinin gelişmesi ile birlikte; geniş alanlarda, kısa zaman aralıklarında

Detaylı

Üç Boyutlu Kampüs Bilgi Sistemi Tasarımı

Üç Boyutlu Kampüs Bilgi Sistemi Tasarımı Akademik Bilişim 12 - XIV. Akademik Bilişim Konferansı Bildirileri 1-3 Şubat 2012 Uşak Üniversitesi Üç Boyutlu Kampüs Bilgi Sistemi Tasarımı Karabük Üniversitesi, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü idriskahraman@karabuk.edu.tr,

Detaylı

TÜRKİYE ULUSAL COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ (TUCBS) VE BB LER İÇIN COĞRAFİ VERİ ALTYAPISI

TÜRKİYE ULUSAL COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ (TUCBS) VE BB LER İÇIN COĞRAFİ VERİ ALTYAPISI TÜRKİYE ULUSAL COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ (TUCBS) VE BB LER İÇIN COĞRAFİ VERİ ALTYAPISI T. Yomralıoğlu 1, A. Ç. Aydınoğlu 2 1 İstanbul Teknik Üniversitesi, Geomatik Mühendisliği Bölümü, 34469, Maslak, İstanbul,

Detaylı

MAPINFO PROFESSIONAL TEMEL VE İLERİ SEVİYE KURS İÇERİĞİ

MAPINFO PROFESSIONAL TEMEL VE İLERİ SEVİYE KURS İÇERİĞİ MAPINFO PROFESSIONAL TEMEL VE İLERİ SEVİYE KURS İÇERİĞİ Başar Bilgisayar Sistemleri Ve İletişim Teknolojileri San. Ve Tic. Ltd. Şti. Web site: http://www.basarsoft.com.tr Kontak mail: basar@basarsoft.com.tr

Detaylı

Üç Boyutlu Kampüs Bilgi Sistemi Tasarımı

Üç Boyutlu Kampüs Bilgi Sistemi Tasarımı Üç Boyutlu Kampüs Bilgi Sistemi Tasarımı İdris Kahraman, İsmail Rakıp Karaş Karabük Üniversitesi, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü idriskahraman@karabuk.edu.tr, ismail.karas@karabuk.edu.tr Özet: Bir coğrafi

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ İLERİ SEVİYE EĞİTİMLERİ ARCGIS SCHEMATİCS EĞİTİMİ

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ İLERİ SEVİYE EĞİTİMLERİ ARCGIS SCHEMATİCS EĞİTİMİ COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ İLERİ SEVİYE EĞİTİMLERİ ARCGIS SCHEMATİCS EĞİTİMİ http://facebook.com/esriturkey https://twitter.com/esriturkiye egitim@esriturkey.com.tr Kursun Süresi: 3 Gün 18 Saat COĞRAFİ BİLGİ

Detaylı

DÜZCE ÜNİVERSİTESİ ORMAN FAKÜLTESİ PEYZAJ MİMARLIĞI BÖLÜMÜ LİSANS DERS BİLGİ FORMU COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ

DÜZCE ÜNİVERSİTESİ ORMAN FAKÜLTESİ PEYZAJ MİMARLIĞI BÖLÜMÜ LİSANS DERS BİLGİ FORMU COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ DÜZCE ÜNİVERSİTESİ DERSİN ADI ORMAN FAKÜLTESİ PEYZAJ MİMARLIĞI BÖLÜMÜ LİSANS DERS BİLGİ FORMU COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ DERSİN KODU PM 327 DERSİN TÜRÜ Seçmeli (Zorunlu/Seçmeli) ÖN KOŞUL DERSİN DÖNEMİ Sonbahar

Detaylı

ArcGIS ile Su Yönetimi Eğitimi

ArcGIS ile Su Yönetimi Eğitimi ArcGIS ile Su Yönetimi Eğitimi http://facebook.com/esriturkey https://twitter.com/esriturkiye egitim@esriturkey.com.tr Kursun Süresi: 5 Gün 30 Saat ArcGIS ile Su Yönetimi Genel Bir platform olarak ArcGIS,

Detaylı

ULAŞIM AĞLARI VERİ ALTYAPISI

ULAŞIM AĞLARI VERİ ALTYAPISI TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 13. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 18 22 Nisan 2011, Ankara ULAŞIM AĞLARI VERİ ALTYAPISI Murat Güneri 1, Fatmagül Batuk 2 1 İstanbul Büyükşehir

Detaylı

COĞRAFİ SANAL GERÇEKLİK MODELLEME DİLİ VE 3B KARTOGRAFYA

COĞRAFİ SANAL GERÇEKLİK MODELLEME DİLİ VE 3B KARTOGRAFYA TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 10. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 28 Mart - 1 Nisan 2005, Ankara COĞRAFİ SANAL GERÇEKLİK MODELLEME DİLİ VE 3B KARTOGRAFYA M.A. Yücel, M.Selçuk

Detaylı

TÜRKİYE KENT BİLGİ SİSTEMİ PORTALI. Yard. Doç. Dr. Mehmet Fatih DÖKER

TÜRKİYE KENT BİLGİ SİSTEMİ PORTALI. Yard. Doç. Dr. Mehmet Fatih DÖKER TÜRKİYE KENT BİLGİ SİSTEMİ PORTALI Yard. Doç. Dr. Mehmet Fatih DÖKER PROJE KONUSU Türkiye'de Kent Bilgi Sistemleri (KBS), ilgili yerel yönetim uygulamalarında kullanılacak standartları tanımlayan teknik

Detaylı

Harita Mühendisleri için ArcGIS Eğitimi

Harita Mühendisleri için ArcGIS Eğitimi Harita Mühendisleri için ArcGIS Eğitimi http://facebook.com/esriturkey https://twiter.com/esriturkiye egitim@esriturkey.com.tr Kursun Süresi: 4 Gün 24 Saat Harita Mühendisleri için ArcGIS Eğitimi Kursu

Detaylı

Hacimsel Moleküler Modellemede Kütle-yay Sisteminin Kullanımı

Hacimsel Moleküler Modellemede Kütle-yay Sisteminin Kullanımı Hacimsel Moleküler Modellemede Kütle-yay Sisteminin Kullanımı Alpaslan DUYSAK 1, Rıdvan YAYLA 2 1 Dumlupınar Üniversitesi, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, Kütahya 2 Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi, Bilgisayar

Detaylı

CARRIER ve ENERJİ VERİML

CARRIER ve ENERJİ VERİML Carrier HAP e20 programı ile yapılan enerji simülasyonlarında yılın 8.760 saatlik hava verileri kullanılarak gerçek bir saatlik enerji analizi gerçekleştirilir. Program, bina ısı akışını hesaplamak için

Detaylı

ENCOM DISCOVER & 3D KURS İÇERİĞİ

ENCOM DISCOVER & 3D KURS İÇERİĞİ ENCOM DISCOVER & 3D KURS İÇERİĞİ Başar Bilgisayar Sistemleri Ve İletişim Teknolojileri San. Ve Tic. Ltd. Şti. Web site: http://www.basarsoft.com.tr Kontak mail: basar@basarsoft.com.tr ODTÜ Teknokent Gümüş

Detaylı

MEKANSAL VERİLERİN 3 BOYUTLU GÖRSELLEŞTİRİLMESİ YTÜ DAVUTPAŞA KAMPÜSÜ UYGULAMASI. Mehmet Ali Yücel ve Mehmet Selçuk

MEKANSAL VERİLERİN 3 BOYUTLU GÖRSELLEŞTİRİLMESİ YTÜ DAVUTPAŞA KAMPÜSÜ UYGULAMASI. Mehmet Ali Yücel ve Mehmet Selçuk MEKANSAL VERİLERİN 3 BOYUTLU GÖRSELLEŞTİRİLMESİ YTÜ DAVUTPAŞA KAMPÜSÜ UYGULAMASI Mehmet Ali Yücel ve Mehmet Selçuk Yıldız Teknik Üniversitesi, Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü, Kartografya Anabilim

Detaylı

ESRI Türkiye Konferansı BULUT BİLİŞİM İLE TURİZM HARİTALARININ YAYIMLANMASI: TRABZON İLİ ÖRNEĞİ

ESRI Türkiye Konferansı BULUT BİLİŞİM İLE TURİZM HARİTALARININ YAYIMLANMASI: TRABZON İLİ ÖRNEĞİ ESRI Türkiye Konferansı BULUT BİLİŞİM İLE TURİZM HARİTALARININ YAYIMLANMASI: TRABZON İLİ ÖRNEĞİ Doç. Dr. Volkan YILDIRIM Arş. Gör. Şevket BEDİROĞLU Bulut Bilişim Nedir? Bulut Bilişim; donanım, yazılım,

Detaylı

ÜÇ BOYUTLU ÖLÇÜM VE ANALİZ SİSTEMİ. www.promodsoftware.com.tr promod@promodsoftware.com.tr

ÜÇ BOYUTLU ÖLÇÜM VE ANALİZ SİSTEMİ. www.promodsoftware.com.tr promod@promodsoftware.com.tr ÜÇ BOYUTLU ÖLÇÜM VE ANALİZ SİSTEMİ PROKLT ÜÇ BOYUTLU ÖLÇÜM VE ANALİZ SİSTEMİ ProKLT, üç boyutlu ölçüm gereksinimleri için üretilen bir yazılım-donanım çözümüdür. ProKLT, incelenen cisme dokunmaksızın,

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ VE UZAKTAN ALGILAMA

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ VE UZAKTAN ALGILAMA Coğrafi Bilgi Sistemleri ve Uzaktan Algılama Taşınmaz Değerleme ve Geliştirme Tezsiz Yüksek Lisans Programı COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ VE UZAKTAN ALGILAMA 1 Coğrafi Bilgi Sistemleri ve Uzaktan Algılama İçindekiler

Detaylı

Web adresi : http://www.gislab.co MEKANSAL VERİLER İLE ÜRETİLECEK TÜM ÇÖZÜMLER İÇİN... BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ LTD. ŞTİ.

Web adresi : http://www.gislab.co MEKANSAL VERİLER İLE ÜRETİLECEK TÜM ÇÖZÜMLER İÇİN... BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ LTD. ŞTİ. MEKANSAL VERİLER İLE ÜRETİLECEK TÜM ÇÖZÜMLER İÇİN... BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ LTD. ŞTİ. Misyonumuz coğrafi bilgilerin elde edilmesinden yönetimine kadar olan tüm süreçlerde son teknolojiyi kullanarak geliştirme

Detaylı

KONYA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ EĞİK (OBLIQUE) GÖRÜNTÜ ALIMI, 3 BOYUTLU KENT MODELİ VE 3 BOYUTLU KENT REHBERİ PROJESİ

KONYA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ EĞİK (OBLIQUE) GÖRÜNTÜ ALIMI, 3 BOYUTLU KENT MODELİ VE 3 BOYUTLU KENT REHBERİ PROJESİ KONYA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ EĞİK (OBLIQUE) GÖRÜNTÜ ALIMI, 3 BOYUTLU KENT MODELİ VE 3 BOYUTLU KENT REHBERİ PROJESİ ÖZET Tuncer ÖZERBİL 1, Ergün GÖKTEN 2, Mustafa ÖNDER 3, Osman SELÇUK 4, Nilhan ÇİFTÇİ SARILAR

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ARCGIS GİRİŞ EĞİTİMİ

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ARCGIS GİRİŞ EĞİTİMİ COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ARCGIS GİRİŞ EĞİTİMİ http://facebook.com/esriturkey https://twitter.com/esriturkiye egitim@esriturkey.com.tr Kursun Süresi: 5 Gün 30 Saat COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ ARCGIS GİRİŞ

Detaylı

3D Nesne Oluşturma Yöntemleri

3D Nesne Oluşturma Yöntemleri 3D NESNE OLUŞTURMA ve BİÇİMLENDİRME İŞLEMLERİ Bu haftaki dersimizde çeşitli geometrilere sahip 3D nesneler oluşturulacaktır. Daha sonra da bu nesneler üzerinde biçimlendirme işlemleri incelenecektir. 3D

Detaylı

SEC 424 ALTYAPI KADASTROSU. Yrd. Doç. Dr. H. Ebru ÇOLAK ecolak@ktu.edu.tr

SEC 424 ALTYAPI KADASTROSU. Yrd. Doç. Dr. H. Ebru ÇOLAK ecolak@ktu.edu.tr SEC 424 ALTYAPI KADASTROSU Yrd. Doç. Dr. H. Ebru ÇOLAK ecolak@ktu.edu.tr Karadeniz Teknik Üniversitesi, GISLab Trabzon www.gislab.ktu.edu.tr Pilot Bölge Uygulaması Altyapı bilgi sistemlerine altlık olacak

Detaylı

BIM 312 Database Management Systems. Veritabanı Kavramına Giriş

BIM 312 Database Management Systems. Veritabanı Kavramına Giriş BIM 312 Database Management Systems Veritabanı Kavramına Giriş Veritabanı Nedir? Veritabanı, birbirleriyle ilişkili verilerin hızlı ve verimli bir şekilde ulaşılmasına olanak verecek biçimde saklanmasıyla

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ SERVER MİMARİSİ SERVER UYGULAMA GELİŞTİRME EĞİTİMİ

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ SERVER MİMARİSİ SERVER UYGULAMA GELİŞTİRME EĞİTİMİ COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ SERVER MİMARİSİ SERVER UYGULAMA GELİŞTİRME EĞİTİMİ http://facebook.com/esriturkey https://twitter.com/esriturkiye egitim@esriturkey.com.tr Kursun Süresi: 5 Gün 30 Saat COĞRAFİ

Detaylı

MAKİNE ELEMANLARI DERS SLAYTLARI

MAKİNE ELEMANLARI DERS SLAYTLARI MAKİNE ELEMANLARI DERS SLAYTLARI TOLERANSLAR P r o f. D r. İ r f a n K A Y M A Z P r o f. D r. A k g ü n A L S A R A N A r ş. G ör. İ l y a s H A C I S A L I H O Ğ LU Tolerans Gereksinimi? Tasarım ve üretim

Detaylı

NESNEYE YÖNELİK PROGRAMLAMA Unified Modelling Language (UML) Bütünleşik Modelleme Dili

NESNEYE YÖNELİK PROGRAMLAMA Unified Modelling Language (UML) Bütünleşik Modelleme Dili Özlem AYDIN NESNEYE YÖNELİK PROGRAMLAMA Unified Modelling Language (UML) Bütünleşik Modelleme Dili Trakya Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü MODEL NEDİR? Model, gerçek dünyadaki bir olayın veya

Detaylı

FineHVAC Yeni Sürüm 9 NG ISK Tasarımı İçin Yeni Nesil Entegre Yazılım Aracı

FineHVAC Yeni Sürüm 9 NG ISK Tasarımı İçin Yeni Nesil Entegre Yazılım Aracı Tesisat Dergisi, Sayı 133, Ocak 2007 FineHVAC Yeni Sürüm 9 NG ISK Tasarımı İçin Yeni Nesil Entegre Yazılım Aracı Süleyman Kavas Makina Mühendisi 4M Teknik Yazılım Ltd. Şti. 1. Giriş FineHVAC ISK (Isıtma,

Detaylı

ESRI Türkiye Konferansı

ESRI Türkiye Konferansı ESRI Türkiye Konferansı BULUT BİLİŞİM İLE TURİZM HARİTALARININ YAYIMLANMASI: TRABZON İLİ ÖRNEĞİ Arş. Gör. Şevket BEDİROĞLU Bulut Bilişim Nedir? Bulut Bilişim; donanım, yazılım, veri ve işletim sistemi

Detaylı

BIM BUILDING INFORMATION MODELING YAPI BİLGİ MODELİ

BIM BUILDING INFORMATION MODELING YAPI BİLGİ MODELİ BIM BUILDING INFORMATION MODELING YAPI BİLGİ MODELİ S u n u m ö z e t i 1. Bölüm: Genel tanımlar 2. Bölüm: BIM e gereksinim 3. Bölüm: Birlikte çalışabilirlik ve BIM veri standardı 4. Bölüm: BIM verisi

Detaylı

Avlanmaya Açık ve Kapalı Alanlara İlişkin Coğrafi Bilgi Sistemi Projesi

Avlanmaya Açık ve Kapalı Alanlara İlişkin Coğrafi Bilgi Sistemi Projesi Avlanmaya Açık ve Kapalı Alanlara İlişkin Coğrafi Bilgi Sistemi Projesi Kurum adı : T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı, Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü Av ve

Detaylı

CBS COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ

CBS COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ CBS COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ BÜ KRDAE JEODEZİ ANABİLİM DALI KAVRAMLAR Bilgi: Verinin işlenmiş hali Sistem: Ortak bir amaç için etkileşimli faaliyetlerin ve varlıkların oluşturduğu bir gruptur. Bilgi Sistemi:

Detaylı

12/28/2009 MEKANSAL VERİ TABANLARI. Mekansal Veri Tabanı Nedir? Mekansal Veri

12/28/2009 MEKANSAL VERİ TABANLARI. Mekansal Veri Tabanı Nedir? Mekansal Veri MEKNSL VERİ TNLRI Yrd. Doç. Dr. Elif SERTEL sertele@itu.edu.tr Mekansal Veri Tabanı Nedir? Mekansal nesnelere ait verileri saklayabilen ve sorgulayabilen veri tabanlarına mekansal veri tabanı denir. Mekan

Detaylı

KONYA ÜNİVERSİTESİ BÖLÜMÜ

KONYA ÜNİVERSİTESİ BÖLÜMÜ KONYA ÜNİVERSİTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ 1 NECMETTİN E İ ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ 11 Fakülte 4 Enstitü 2 Yüksekokul 1 Konservatuar 50 yıllık İlahiyat ve Eğitim Fakültesi 30 yıllık Tıp Fakültesi ile yeni bir

Detaylı

1999 yılı sonundan itibaren 1/25.000 ölçekli harita üretimi sayısal olarak yapılmaya başlanmıştır.

1999 yılı sonundan itibaren 1/25.000 ölçekli harita üretimi sayısal olarak yapılmaya başlanmıştır. Kartografya Dairesi Başkanlığı Faaliyetleri 1. Fotogrametri Dairesi Başkanlığı tarafından hazırlanan, yurt içi 1/25.000 ölçekli ve yurt dışı 1/50.000 ölçekli sayısal verilerin, kartografik düzenlemeleri

Detaylı

Temel Haritacılık Bilgisi. Taha Sözgen İzmir, 2015

Temel Haritacılık Bilgisi. Taha Sözgen İzmir, 2015 1 Temel Haritacılık Bilgisi Taha Sözgen İzmir, 2015 2 İçerik Tarihçe Harita Türleri Topoğrafya Haritaları Hidrografya Haritaları Ortofoto Haritaları Ölçek Kavramı Bir Haritada Bulunması Gerekenler Küresel

Detaylı

OBJECT GENERATOR 2014

OBJECT GENERATOR 2014 OBJECT GENERATOR 2014 GİRİŞ Sonlu elemanlar modellemesindeki Mechanical ortamında temas tanımlanması, bağlantı elemanı, mesh kontrolü veya yük girdilerinin uygulanması aşamasında çoklu bir yüzey varsa

Detaylı

NUBİS; Numarataj Şube Müdürlüğü tarafından sunulan; Numarataj belgesi verme işlemleri, Keşif işlemleri, Direk Tabela işlemleri, Numarataj plaka

NUBİS; Numarataj Şube Müdürlüğü tarafından sunulan; Numarataj belgesi verme işlemleri, Keşif işlemleri, Direk Tabela işlemleri, Numarataj plaka NUBİS; Numarataj Şube Müdürlüğü tarafından sunulan; Numarataj belgesi verme işlemleri, Keşif işlemleri, Direk Tabela işlemleri, Numarataj plaka işlemleri, Saha ve haritacılık işlemlerinin ; Mekânsal boyutta

Detaylı

İGABİS. İGDAŞ Altyapı Bilgi Sistemi

İGABİS. İGDAŞ Altyapı Bilgi Sistemi İGABİS İGDAŞ Altyapı Bilgi Sistemi İGDAŞ * 12 milyonluk bir Mega Kent te * 1,7 milyonu bulan abonesiyle * İstanbul un %55 ine ulaşan * Hızla büyüyen ve gelişen bir DOĞALGAZ DAĞITIM kuruluşudur. İGDAŞ IN

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ İLE AFET VE ACİL DURUM YÖNETİM BİLGİ SİSTEMLERİ

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ İLE AFET VE ACİL DURUM YÖNETİM BİLGİ SİSTEMLERİ 295 COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ İLE AFET VE ACİL DURUM YÖNETİM BİLGİ SİSTEMLERİ H.Banu Ilter 1, İbrahim Özkeser 2 SUMMARY Information Technologies offers effective solutions on before, during and after disaster

Detaylı

UZAKTAN ALGILAMA TEKNOLOJİLERİ ile ARAZİ ÖRTÜSÜ ve ARAZİ KULLANIMININ BELİRLENMESİ

UZAKTAN ALGILAMA TEKNOLOJİLERİ ile ARAZİ ÖRTÜSÜ ve ARAZİ KULLANIMININ BELİRLENMESİ Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü Toprak ve Su Kaynakları Ulusal Bilgi Merkezi UZAKTAN ALGILAMA TEKNOLOJİLERİ ile ARAZİ ÖRTÜSÜ ve ARAZİ KULLANIMININ BELİRLENMESİ Demir DEVECİGİL Alpaslan SAVACI Doç. Dr. D.Murat

Detaylı

C3S Komuta Kontrol ve Sibernetik Sistemler Ltd. Şti. ŞİRKET BİLGİLERİ VE TANITIMI

C3S Komuta Kontrol ve Sibernetik Sistemler Ltd. Şti. ŞİRKET BİLGİLERİ VE TANITIMI C3S Komuta Kontrol ve Sibernetik Sistemler Ltd. Şti. ŞİRKET BİLGİLERİ VE TANITIMI 1. C3S Komuta Kontrol ve Sibernetik Sistemler (Command Control & Cybernetics Systems) Ltd. Şti. 2007 yılında kurulmuş aynı

Detaylı

KONUMSAL VERİ ENTEGRASYONU VE PAYLAŞIMI. Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü

KONUMSAL VERİ ENTEGRASYONU VE PAYLAŞIMI. Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü KONUMSAL VERİ ENTEGRASYONU VE PAYLAŞIMI Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü Veri Paylaşımı Veri Paylaşımında esas olacak anahtar değerlerin belirlenmesi. Entegrasyonların sağlanması için verinin

Detaylı

TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemleri Kongresi 30 Ekim 02 Kasım 2007, KTÜ, Trabzon İNTERNET TABANLI COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ UYGULAMALARINDA ULUSLARARASI STANDARTLAR

Detaylı

Bölüm 1: Veritabanı Yönetim Sistemlerine Giriş

Bölüm 1: Veritabanı Yönetim Sistemlerine Giriş Bölüm 1: Veritabanı Yönetim Sistemlerine Giriş -1- Dr. Serkan DİŞLİTAŞ 1.1. Veri ve Bilgi (Data & Information) Hesaplama, saklama gibi çeşitli işlemler amacıyla bilgisayara verilen sayı, yazı, resim, ses,

Detaylı

TOPOĞRAFYA. Ölçme Bilgisinin Konusu

TOPOĞRAFYA. Ölçme Bilgisinin Konusu TOPOĞRAFYA Topoğrafya, bir arazi yüzeyinin tabii veya suni ayrıntılarının meydana getirdiği şekil. Bu şeklin kâğıt üzerinde harita ve tablo şeklinde gösterilmesiyle ilgili ölçme, hesap ve çizim işlerinin

Detaylı

BĐNA YAŞAM DÖNGÜSÜNDE BIM

BĐNA YAŞAM DÖNGÜSÜNDE BIM BĐNA YAŞAM DÖNGÜSÜNDE BIM BĐNA BĐLGĐ MODELLEME (BIM) PROJE VE YAPIM YÖNETĐMĐ Y.LĐSANS PROGRAMI Đ.T.Ü. FEN BĐLĐMLERĐ ENSTĐTÜSÜ ĐTÜ MĐMARLIK FAKÜLTESĐ 2013-14 BAHAR DÖNEMĐ 1 ÇOK DĐSĐPLĐNLĐ BĐR EYLEM OLARAK

Detaylı

ÖZET. 05044074 - Ersen ERDEMLĐ Lisans Bitirme Çalışması

ÖZET. 05044074 - Ersen ERDEMLĐ Lisans Bitirme Çalışması 1 ÖZET Bu çalışmada Yıldız Teknik Üniversitesi Merkez kampüsünde bulunan Pembe Köşk binasının coğrafi bilgi sistemleri içerisine entegrasyonu için misafirhane olarak da kullanılan Pembe Köşk binasının

Detaylı

FOTOGRAMETRİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI FAALIYETLERI

FOTOGRAMETRİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI FAALIYETLERI FOTOGRAMETRİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI FAALIYETLERI Fotg.D.Bşk.lığı, yurt içi ve yurt dışı harita üretimi için uydu görüntüsü ve hava fotoğraflarından fotogrametrik yöntemlerle topoğrafya ve insan yapısı detayları

Detaylı

Birlikte Çalışabilirlik Esasları Rehberi 2.1 Sürümü Güncellemeleri Hakkında Not

Birlikte Çalışabilirlik Esasları Rehberi 2.1 Sürümü Güncellemeleri Hakkında Not Birlikte Çalışabilirlik Esasları Rehberi. Sürümü Güncellemeleri Hakkında Not Mayıs 0. Genel Güncelleme ve Değişiklikler.. Yeni Sınıflandırma Sistemi Kurumların, Birlikte Çalışabilirlik Esasları Rehberine

Detaylı

VERİ TABANI YÖNETİMİ. Yrd.Doç.Dr. Füsun BALIK ŞANLI 2013-2014 YTÜ

VERİ TABANI YÖNETİMİ. Yrd.Doç.Dr. Füsun BALIK ŞANLI 2013-2014 YTÜ VERİ TABANI YÖNETİMİ Yrd.Doç.Dr. Füsun BALIK ŞANLI 2013-2014 YTÜ Ders Düzeni Ders Uygulama Ödev Sınavlar 1. Ara Sınav 2. Ara Sınav Yıl Sonu Sınavı Sınavlar 2 Başarı Kriterleri Yıliçi başarı notu: (2 Yıliçi

Detaylı

T.C NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK ve MİMARLIK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ NORMAL ÖĞRETİM, 2015-2016 AKADEMİK YILI DERS PLANI

T.C NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK ve MİMARLIK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ NORMAL ÖĞRETİM, 2015-2016 AKADEMİK YILI DERS PLANI 0010070001 Ölçme Bilgisi-1 3+1+0 3,5 6 0010070002 Harita Mühendisliğine Giriş 2+0+0 2 3 0010070003 Matematik-1 4+0+0 4 7 0010070004 Fizik-1 4+0+0 4 6 0010070005 Türk Dili-1 2+0+0 2 2 0010070006 Atatürk

Detaylı

BIM ĐN BĐLEŞENLERĐ BĐNA BĐLGĐ MODELLEMESĐ DERSĐ PROF. DR. SALĐH OFLUOĞLU 2. HAFTA TASARIM VE YAPIM YÖNETĐMĐ Y. LĐSANS PROGRAMI BEYKENT ÜNĐVERSĐTESĐ

BIM ĐN BĐLEŞENLERĐ BĐNA BĐLGĐ MODELLEMESĐ DERSĐ PROF. DR. SALĐH OFLUOĞLU 2. HAFTA TASARIM VE YAPIM YÖNETĐMĐ Y. LĐSANS PROGRAMI BEYKENT ÜNĐVERSĐTESĐ BIM ĐN BĐLEŞENLERĐ 2. HAFTA DERSĐ TASARIM VE YAPIM YÖNETĐMĐ Y. LĐSANS PROGRAMI BEYKENT ÜNĐVERSĐTESĐ 1 GELENEKSEL CAD YAZILIMLARI Autocad çizimi Çizgi, yay ve çember gibi varlıklardan oluşan geometrik çizimlere

Detaylı

MUHASEBELEŞTĐRME SIRASINDA OTOMATĐK KATEGORĐ

MUHASEBELEŞTĐRME SIRASINDA OTOMATĐK KATEGORĐ MUHASEBELEŞTĐRME SIRASINDA OTOMATĐK KATEGORĐ Versiyon : 3.6.6.x Đlgili Programlar : Yakamoz ve Üstü Ticari Paketler Tarih : 10.02.2009 Doküman Seviyesi (1 5) : 3 (Tecrübeli Kullanıcı) GĐRĐŞ taksitli kredi

Detaylı