KALÇA EKLEMĠ PATOLOJĠLERĠNĠN. TEġHĠS VE TEDAVĠSĠNDE KALÇA ARTROSKOPĠSĠ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "KALÇA EKLEMĠ PATOLOJĠLERĠNĠN. TEġHĠS VE TEDAVĠSĠNDE KALÇA ARTROSKOPĠSĠ"

Transkript

1 T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI OKMEYDANI EĞĠTĠM VE ARAġTIRMA HASTANESĠ ORTOPEDĠ VE TRAVMATOLOJĠ KLĠNĠĞĠ Klinik ġefi Doç. Dr. Okan YALAMAN KALÇA EKLEMĠ PATOLOJĠLERĠNĠN TEġHĠS VE TEDAVĠSĠNDE KALÇA ARTROSKOPĠSĠ (UZMANLIK TEZĠ) Dr. Cengiz DOĞAN ĠSTANBUL

2 T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI OKMEYDANI EĞĠTĠM VE ARAġTIRMA HASTANESĠ ORTOPEDĠ VE TRAVMATOLOJĠ KLĠNĠĞĠ Klinik ġefi Doç. Dr. Okan YALAMAN KALÇA EKLEMĠ PATOLOJĠLERĠNĠN TEġHĠS VE TEDAVĠSĠNDE KALÇA ARTROSKOPĠSĠ (UZMANLIK TEZĠ) Dr. Cengiz DOĞAN ĠSTANBUL

3 TEġEKKÜR Hastanemize ve uzmanlık eğitimimize katkılarından dolayı, baģhekimimiz sayın Doç. Dr. Adem AKÇAKAYA ya, uzmanlık eğitimimiz boyunca her konuda bilgi birikimi ve tecrübelerini bizimle paylaģan klinik Ģefimiz sayın Doç. Dr. Okan YALAMAN a, rotasyonlarım sırasında eğitimime katkıda bulunan Anesteziyoloji ve Reanimasyon klinik Ģefi sayın Doç. Dr. Aysel ALTAN a, Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon klinik Ģefi sayın Doç. Dr. Hayri ÖZGÜZEL e ve 1. Cerrahi klinik Ģefi sayın Doç. Dr. Enis YÜNEY e Ģükranlarımı sunarım. Tezimin hazırlanma aģamasında desteğini ve tecrübelerini esirgemeyen tez danıģmanım sayın Op. Dr. Selçuk ÖRSEL e, uzmanlık eğitimime katkılarından dolayı, emekli uzmanımız sayın Op. Dr. Mehmet ALTUN a, sayın Op. Dr. Mehmet GÖKMEN e, sayın Doç. Dr. E. Ġrfan GÖKÇAY a, sayın Doç. Dr. Cihangir YURDOĞLU na, sayın Op. Dr. M. ReĢat YILMAZ a, sayın Op. Dr. Ayhan ÖZGÜNDÜZ e, sayın Op. Dr. M. Uğur ÖZBAYDAR a, sayın Op. Dr. Rıfat KOCABAġ a, sayın Op. Dr. Müjdat ADAġ a ve sayın Op. Dr. Murat TONBUL a teģekkür ederim. Son derece yoğun geçen asistanlık döneminde birlikte çok Ģey paylaģtığımız asistan arkadaģlarım Dr. A. Çağrı TEKĠN e, Dr. Ġlker KERĠġ e, Dr. Ġsmet BĠLGĠ ye, Dr. Ömer ÖZEL e, Dr. Egemen ALTAN a, Dr. Osman ORMAN a, Dr. Kerem SÜRMELĠ ye ve Dr. Cihan ÖĞMEN e, ayrıca servisimiz, ameliyathane, yoğun bakım ve acil serviste görevli tüm hemģire ve personellerimize sonsuz teģekkürlerimi sunarım. Benim bugünlere gelmemde en önemli paya sahip olan, ilgi ve desteğini benden hiçbir zaman esirgemeyen aileme sonsuz sevgilerimle teģekkür ederim. Dr. Cengiz DOĞAN Ġstanbul 2009

4 ĠÇĠNDEKĠLER 1. GĠRĠġ VE AMAÇ 1 2. GENEL BĠLGĠLER Tarihçe Kalça Eklemi Embriyolojisi Anatomi Kalça Bölgesi Kemikler Eklem Kapsülü Kalça Eklemi Çevresi Kaslar Pelvis ve Kalça Bölgesi Damarlar ve Sinirler Kalça Eklemi Biyomekaniği Klinik Değerlendirme Anamnez Fizik Muayene Radyolojik Değerlendirme Kalça Ekleminin Direkt Radyografi ile Değerlendirilmesi Kalça Ekleminin Bilgisayarlı Tomografi ile Değerlendirilmesi Kalça Ekleminin Kemik Sintigrafisi ile Değerlendirilmesi Kalça Ekleminin Manyetik Rezonans Görüntüleme ile Değerlendirilmesi (MRI) Kalça Ekleminin MR Artrografi (MRA) ile Değerlendirilmesi Kalça Artroskopisi Cerrahi Donanım Cerrahi Teknik Endikasyonlar ve Kontrendikasyonlar Femoroasetabuler Ġmpingement (FAĠ) Kalça Ekleminin Diagnostik Artroskopisi Komplikasyonlar Rehabilitasyon HASTALAR VE YÖNTEM BULGULAR VE OLGU ÖRNEKLERĠ Bulgular Komplikasyonlar Olgu Örnekleri TARTIġMA SONUÇ ÖZET SUMMARY KAYNAKLAR. 89

5 1 1. GĠRĠġ VE AMAÇ Günümüzde artroskopik cerrahi giriģimler özellikle diz ve omuz ekleminde oldukça yaygın uygulanmaktadır. Kalça ekleminde ise istenilen noktaya gelinebilmesi daha zor ve zaman alıcı olmuģtur. Kalça ekleminin derin yerleģimi ve bu ekleme yapılacak artroskopik giriģimlerin özel ekipmanlar gerektirmesi uygulamanın yaygınlaģmasını sınırlandırmaktadır. Kalça ekleminin kendine özgü anatomisinin getirdiği bu zorluklara rağmen, bu ekleme artroskopik yaklaģım isteği, teknolojinin de geliģmesi ile birlikte özellikle son 15 yılda hızlı bir ivme kazanmıģtır. Kalça artroskopisi yaygınlaģtıkça endikasyon listesi de her geçen gün artmaktadır. Bu uygulama ile birlikte daha önceden tanı konulamamıģ hastalıklar tesbit edilebilmekte ve aynı seansta tedavi edilebilmektedir. Açık prosedürlere kıyasla oldukça az invaziv olan bu giriģim sayesinde cerrahinin getireceği komplikasyon ve morbidite oranları son derece azalmaktadır. Vaka sayıları arttıkça ve takip süreleri uzadıkça uygulamanın tanı ve tedavideki etkinliği daha iyi anlaģılmaktadır. Günümüzde özellikle genç sporcularda yaygın olarak tesbit edilen labral patolojiler, eklem içi serbest cisimler, kondral lezyonlar, sinovyal hastalıklar, impingement yapan anatomik bozukluklar ve erken dönem dejeneratif artritler baģarılı bir Ģekilde artroskopik giriģim ile tedavi edilebilen hastalıklardan bir kısmını oluģturmaktadır. Kalça artroskopisinin yaygınlaģması ile birlikte labral yırtıklarda, kondropatilerde ve avasküler nekrozlarda olduğu gibi birçok patolojik durum için yeni sınıflandırmalar kullanılmaya baģlanmıģtır. Bu Ģekilde hastaların prognozu daha iyi tesbit edilebilmekte ve tedavi algoritmaları daha iyi Ģekillenebilmektedir. Bizim bu çalıģmadaki hedefimiz kalça artroskopisinin gerek tanı gerekse tedavideki etkinliğini araģtırmaktır. Bu amaçla kliniğimizde yaptığımız kalça artroskopisi ameliyatları ve hastalar yeniden değerlendirilmiģ ve bulgular dökümante edilmiģtir.

6 2 2. GENEL BĠLGĠLER 2.1. Tarihçe Kalça ekleminin kayıtlara geçmiģ ilk artroskopik incelemesi Dr. Michael S. Burman tarafınca 1931 yılında yapılmıģtır. Kadavra örneklerine ait 90 değiģik eklemin sıvı ile ĢiĢirilmesini takiben eklem içinin artroskopik incelenmesini içeren bu çalıģmada 20 adet kalça eklemi de incelenmiģtir. Reinhold Wappler in bu amaç için geliģtirmiģ olduğu 4 mm çapındaki artroskop kullanılmıģtır. Burman traksiyon olmaksızın kalça artroskopisi yapmıģtır (14). Takagi 1939 da yayınladığı çalıģmasında 4 farklı kalçaya artroskopi uyguladığını belirtmiģtir (85). Bu kalça artroskopisinin ilk klinik uygulamasıdır lere kadar baģka herhangi bir klinik uygulamadan bahsedilmemiģtir. Aignan ın 1975 te sunulan bir çalıģmasında konu 51 kalçaya yaptığı diagnostik kalça artroskopisi ve biyopsi olmuģtur (1). Kuzey Amerika da kalça artroskopisinin popülaritesinin artması ancak Gross un konjenital kalça çıkıklarına uyguladığı artroskopiler sonrasına dayanmaktadır de Richard Gross ve 1981 de Svante Holgerson ve arkadaģları tarafından pediatrik yaģ grubuna uygulanan kalça artroskopisi ile ilgili seriler yayınlanmıģtır (31, 35). James Glick ve Thomas Sampson obez hastalarda karģılaģılan sorunları çözmeye yönelik 1985 yılında lateral dekübitüs pozisyonu geliģtirmiģlerdir (29). Richard Villar 1980 ortalarında oldukça kapsamlı çalıģmaları ve yayınları ile Ġngiltere de tekniğin öğreticisi ve öncüsü olmuģtur (14). Fransa dan Dorfman ve Boyer geniģ bir seride traksiyonsuz kalça artroskopisi uygulamalarını yayınlamıģlardır (14). Kalça ekleminin anatomik yapısının oluģturduğu sınırlandırmalar ekleme artroskopik giriģi zorlaģtırmaktadır. Buna rağmen son yıllarda kalça eklemine yönelik artroskopik iģlemlere artarak devam eden bir ilgi mevcuttur.

7 3 Ülkemizde de kalça artroskopisi bazı üniversite hastaneleri baģta olmak üzere sınırlı sayıda değiģik hastanelerimizde uygulanmaktadır Kalça Eklemi Embriyolojisi Ġntrauterin hayat; baģlangıç, embriyolojik ve fetal dönem olmak üzere üç bölüme ayrılmıģtır. BaĢlangıç dönemi, fertilizasyondan sonraki iki hafta içinde ovumun endometriuma implante olduğu dönemdir. Embriyolojik dönem gestasyonun 2. haftası ile 9. haftası arasında, kemik ve eklemlerin geliģmeye baģladığı dönemdir. 8.haftadan doğuma kadar geçen süre ise, fetal dönemdir. Embriyoblastta 8. günde endoderm (hipoblast) ve ektoderm (epiblast) olmak üzere iki hücre katı izlenir ve bu yapı bilaminar germ diski olarak adlandırılır. Ġkinci haftanın bitiminde bilaminar germ diskinin amniyon boģluğuna bakan ektodermal yüzünde, embriyonun kaudal bölümünde önce primitif çizgi, sonra primitif yarık belirir. Bu yarığın kraniyal ucunda primitif düğüm vardır. Ġzleyen günlerde yarığın tabanındaki ektoderm hücreleri çoğalarak endoderm ve ektoderm tabakaları arasına göç eder ve 3. germ yaprağını yani mezodermi oluģturur. Embriyolojik dönemde her üç germ yaprağı da ileri farklılaģmalarını gerçekleģtirirler, çoğu organ ve sistem bu dönemde geliģir. Kalça ekleminin geliģimi, gestasyonun yaklaģık 7. haftasında mezenģimden farklılaģan primitif tomurcuğun ortaya çıkması ile baģlar. Gestasyonun 11. haftasında bu primitif hücrelerin tamamen farklılaģması sonucu femur baģı ve asetabulumun kıkırdak yapısı tamamlanır (86, 77). Ġntraüterin yaģamın 4. haftasında embriyo 5 mm. uzunluğa ulaģır ve ekstremite kıvrımları belirmeye baģlar. GeliĢim, kraniokaudal yönde olur (86). Bu dönemde, peritoneal kavitenin proksimalinde ve distalinde anterolateral yönde bir çıkıntı oluģur. Bu çıkıntıdan ekstremite tomurcukları geliģir. Alt ekstremite tomurcukları fertilizasyondan 4 hafta sonra, vücudun anterolateralinde ve sakral düzeyde belirir. Alt ekstremite tomurcuğunun proksimal ve santral kısımlarında hücreden zengin blastem oluģur. Bu, kalça ekleminin kıkırdak taslağını

8 4 oluģturacak ilk safhadır (86). BaĢlangıç tomurcuk oluģtuktan sonra mezenkimal ve ektodermal etkileģimler ile tomurcuktaki epitelyum kalınlaģır ve apikal ektodermal çentiği oluģturur. Apikal ektodermal çentik etkisiyle kemik, kas, kıkırdak ve destek dokuları oluģur. Kalça ve alt ekstremite kemikleri ile çevrelerindeki kas dokuları ve damarların farklılaģmaları, 5. haftanın baģında görünür duruma gelir. 32 günlük insan embriyosunda, üst ve alt ekstremitelerin baģlangıcı olan tomurcuklanmalar kolayca ayırt edilebilir. 5. haftanın baģında, iki yanlı alt taraf tomurcuklarının içinde öncelikle kalça kuģağı ve alt ekstremite kemiklerinin mezenģim modelleri belirir. Bir araya gelip yoğunlaģan mezenģim hücreleri, bu ilk taslakları biçimlendirirler. Aynı haftanın sonlarına doğru mezenģim modellerinde kıkırdaklaģma baģlar. Kemik blastemlerinin orta bölgelerinde çoğalan mezenģim hücreleri, kondroblastlara dönüģürler. KıkırdaklaĢma, bütün blastemi kaplar. Böylelikle tokmak görünümlü femur kemikleri ile ilium, ischium ve pubisin kıkırdak modelleri biçimlenir. KıkırdaklaĢma, iki yanlı femur mezenģim modellerinin orta bölgelerinden baģlayarak yukarı ve aģağı yönlere yayılır. Asetabulumun ilk kıkırdak hücreleri 8. haftanın sonunda oluģur (86). KıkırdaklaĢma üçlü primordiadan baģlar ki burası daha sonra triradiat kıkırdağı oluģturacaktır. Triradiat kıkırdak asetabulumun küresel geliģimini sağlayan tek parça epifiz yapısı olarak görülür. 9. haftada ilium, 4. ayda iskion, 5. ayda pubis kemikleģme merkezleri oluģmaya baģlar. Asetabulum, erken fetal dönemde femur baģının tamamını örtecek Ģekilde derin iken, intrauterin hayatın sonlarına doğru bu derinlik azalır. Doğumda asetabulum, femur baģının üçte birini örter. Daha sonra asetabulum derinliği tekrar artmaya baģlar. Asetabulum, yeni doğanda kıkırdak yapıdadır. Triradiat kıkırdak diğer kalça kemiklerine göre göreceli olarak daha geniģtir; kalça geliģtikçe progresif olarak daralır. Sekonder kemikleģme triradiat kıkırdağın kollarında 8 9 yaģlarında oluģmaya baģlar yaģ arasında ilium, iskium ve pubis füzyonu olur.

9 5 4 haftalık, 15 mm lik embriyoda femoral blastem görülmeye baģlar. Kondrositler matriks oluģturmaya baģlarlar. Periostun fibroblast yoğunluğu artıp, kondrositleri saran matriksle kontrast vererek femurun bir siluet halinde görülmesini sağlar. Büyük ve küçük trokanter, primitif mezenkimal blastemden oluģur ve femurun üst ucunda iki ayrı yapı olarak seçilebilir. Proksimal femur doğumda tek parça epifiz yapısında olup, epifiz dokusunda besleyici damarlar bulunmaktadır. Post partum 4 6 ay içinde femur baģı kemikleģmeye baģlar. 3 yaģına kadar femurun ön arka çapı transvers çapından hafifçe uzundur. Bu döneme dek femur baģı tam bir küre Ģeklinde olup, transvers çap artınca baģ ovoid Ģeklini alır. 5 8 yaģına dek büyük trokanter ve femur baģı epifizinin kemikleģme merkezi geniģler. 11 haftalık fetüs, 5cm boya ulaģır. Femur üst ucu, sferik baģ, kısa boyun ve primitif büyük trokanter Ģeklinde tamamen oluģur. Kalçanın kas ve kemik yapısı da tam olarak oluģur. Femur baģı sferiktir ve femoral anteversiyon 5-10 derecedir. Eklem boģluğu ve kıkırdak yüzeyler oluģur. Asetabulumda 3-4 sıra kıkırdak hücreli, femur baģında 5-6 sıra kıkırdak hücreli eklem kıkırdağı belirir. Asetabular inklinasyon sagital düzlemde 40 derece, vertikal düzlemde 70 derecedir. Bu dönemde kalça eklem kapsülü, ligamentum teres, asetabular labrum ve transvers asetabular ligament iyice oluģup normal görünümlerine kavuģurlar. 16. haftada oluģum tamamlanır. Femoral anteversiyon, fetal hayatın ikinci yarısında gittikçe artarak, doğumda femoral anteversiyon açısı 35 dereceye ulaģır. Femur boyun diafiz açısı 20. haftada 130 derece olup doğumda derecedir. Asetabuler anteversiyon açısı doğumda 10 derecedir. BaĢ boyun açısı 1 yaģına dek 145 dereceye çıkabilir. Yürümenin baģlaması ile bu açı azalır, eriģkin yaģta 120 dereceye iner. Kapsül baģlangıçta çok ince olup zamanla kalınlaģarak eklem stabilitesindeki en önemli yapılardan biri olur. Ektodermal tabakadan 6. haftada siyatik ve femoral sinirler farklılaģır. Mezodermal tabakadan farklılaģan vasküler yapılar 16. haftada infantil Ģeklini alır (71).

10 Anatomi Eklem yüzleri femur baģı ve lunat yüzey (asetabular fossa) tarafından oluģturulan, küremsi eklem (articulatio spheroidea) grubundan bir eklem olan kalça eklemi, top-yuva (ball-and-socket) tipi üç eksenli bir eklemdir. Asetabular labrum adı verilen oluģum asetabulum u daha çukur hale getirir. Kalça eklemi fleksiyon, ekstansiyon, adduksiyon, abdüksiyon, iç rotasyon, dıģ rotasyon ve sirkumdiksiyon hareketleri yapabilen oldukça stabil bir eklemdir. Stabilitesini anatomik dizilimi, kuvvetli ligamentöz yapıları ve etrafını saran kaslar oluģturur Kalça Bölgesi Kemikler: A-Pelvis Kemikleri: Koksa kemiği; ilium, iskium ve pubis adı verilen üç ayrı kemiğin birleģmesinden meydana gelir (ġekil 1). Yanlarda bir çift koksa kemiği ile arkada sakrum ve koksiks pelvis adı verilen kemik yapıyı meydana getirir (45). ġekil 1. Sağ kalça kemiğinin lateralden ve medialden görünümü. (The Netter Collection of Medical Illustrations Cilt 8)

11 7 Asetabulum: Koksa kemiğinde femur baģı ile sferik bir uyum oluģturan ve onu içine alan bölüme asetabulum denir (ġekil 2). Ġlium, iskium ve pubis kemiklerinin gövdeleri Y harfi Ģeklindeki triradiat kıkırdaktan birleģip yaģlarında kemikleģerek koksanın dıģ yüzündeki eklem çukurluğu olan asetabulumu oluģturur. Asetabulumun horizontale göre 35 derece abduksiyon ve 20 derece öne fleksiyonu olan inklinasyon açısı vardır. Alt kenarı çentik Ģeklinde olup asetabular çentik adını alır. Arkasında ilioiskiadik çentik, önde iskiopubik çentik bulunur. Asetabulum femur baģı ile eklem yaparak kalça eklemini oluģturur. Ekleme sadece, açıklığı aģağıya bakan yarım ay Ģeklinde, hiyalin kıkırdakla örtülü, 2 cm geniģliğindeki lunat yüzey denilen periferik kısmı katılır. Burası aynı zamanda asetabulumun en kalın bölümüdür. Asetabulumun en sirküler kenarı üst kenarıdır. Fakat buranın derinliği femur baģını ancak 170 derece örtecek Ģekildedir. Labrum asetabular kenara çembersel olarak yapıģan kollajen fibrillerden oluģmuģ fibrokartilaj bir yapıdır, asetabulumun derinliğini artırır. Inferolateralde asetabular çentiği çaprazlayan transvers asetabular ligamentle devam eder, asetabulumun superiorunda yük binme yüzeyine doğru incelir (38). Seldes ve arkadaģları yaptıkları histolojik çalıģmada labrumun asetabular kıkırdağa 1 2 mm lik transisyonel zon ile bağlandığını göstermiģtir (73). Labrumun kanlanması kemik asetabulumda olduğu gibi superior, inferior gluteal arterler ve obturator arterin oluģturduğu, labrumun periferinden ve çevresindeki girintiden geçerek ulaģan bir damar kaskadı ile olur (73). Labrum, kuadriseps femoris kasına ait dallar ve obturator sinirden aldığı sensoryel dallar ile innerve olur. Yüzeyel tabakada myelinsiz sinir sonlanmaları daha belirgindir. Nosiseptörler ve mekanoreseptörler de labrumda bulunmaktadır (44 ). Asetabular fossa denilen orta kısımda eklem kıkırdağı bulunmaz, kemik yapısı incedir ve ekleme katılmaz. Burası yağ dokusu ve pulvinar ile kaplıdır. Ligamentum teres buraya yapıģır.

12 8 Asetabulum soketi inferiorda transvers ligament ile sonlanır. Bu ligament asetabular çentiğin kenarlarına tutunarak bu çentiği delik haline getirir. Buradan ekleme gelen damar ve sinirler geçer. ġekil 2. Asetabulum un lateralden görünümü. (www.ithaca.edu) Ġlium: Koksa kemiği nin üst kısmını oluģturur. Korpus ossis ilii ve ala ossis ilii olmak üzere iki kısmı vardır. Korpus ossis ilii, asetabulum un üst kısmını oluģturur ve koksa yı yapan diğer kemiklerin korpus ları ile birleģir. Ala ossis ilii ise, korpus ossis ilii nin üstünde yer alan ve yukarı doğru geniģleyen yassı kısımdır. Ala ossis ilii nin gluteal yüz, iliak yüz ve sakropelvik yüz olmak üzere üç yüzü vardır. Ġskium: Koksa kemiği nin alt-arka kısmını oluģturur. Korpus ossis iskii ve ramus ossis iskii olmak üzere iki kısmı vardır. Ġskium un gövdesi asetabulumun alt bölümünde bulunur ve aģağıya doğru devam ederek, hamstring kaslarının yapıģma yeri olan iskial tüberositas ı oluģturur.

13 9 Pubis: Koksa kemiği nin alt-ön-iç kısmını oluģturur. Korpus ossis pubis, ramus superior ossis pubis ve ramus inferior ossis pubis denilen kısımları vardır. Vücudun sağından ve solundan gelen pubis kemikleri, gövde orta çizgisinde birbirlerine yaklaģarak bir sindesmoz olan simfizis pubis i yaparlar. Superior ramus lateralde geniģtir ve asetabulumun 1/5 ini oluģturur. B-Femur Proksimali nin Kemik Yapısı: Femur proksimali; femur baģı, boynu ve küçük trokanterin 5 cm distalini içerir (ġekil 3, 4). BaĢ-boyun ile femur cismi arasında derecelik inklinasyon açısı vardır. Femur cismi kondillerinden geçen plan ile femur boynu arasında 15 derecelik anteversiyon açısı vardır. Femurun asetabulum ile eklemleģen kısmı bu kürenin 2/3 ü kadardır. Normal bir kalçada femur baģı merkezi tam olarak asetabulumun merkezine gelir. Femur baģının tepesinde, medialde fossa kapitis femoris (fovea) vardır ve buraya ligamentum teres yapıģır. Bu oluģum artroskopi sırasında oryantasyonu sağlamak açısından önemlidir (9). Femur boynu ile cisminin birleģme yerinde, büyük trokanter bulunur. Abdüktör kaslar buraya yapıģır. Büyük trokanter in tepesi normal bir kalçada, femur baģı merkezi ile aynı seviyededir. Femur boynu altında, femur cismi arka iç yüzünde küçük trokanter vardır. Ġliopsoas kası buraya yapıģır. ġekil 3. Sağ proksimal femurun önden görünümü. ġekil 4. Sağ proksimal femurun arkadan görünümü.

14 Eklem Kapsülü: Eklem kapsülü asetabulum un kenarlarına, transvers asetabular ligament e ve femur boynu na tutunur. Femur boynu posterolateralinde kapsül yoktur. Kapsülü güçlendiren bağlar (ġekil 5) ; 1. Ġliofemoral ligament: Vücuttaki kuvvetli bağlardan biridir. Spina iliaka anterior inferior ile intertrokanterik hat a tutunur. Uyluğun ve gövdenin ekstansiyonunu ve uyluğun addüksiyonunu sınırlar (80). 2. Ġskiofemoral ligament: Asetabulum un arka alt bölümünden baģlar ve femur boynunu sarar. Uyluğun ve gövdenin ekstansiyonunu ve uyluğun pronasyonunu sınırlar (80). 3. Pubofemoral ligament: Ġliopubik eminens ve obturator krest ten baģlar; intertrokanterik hattın iç ucuna tutunur. Uyluğun ve gövdenin ekstansiyonu ile uyluğun aģırı abdüksiyonunu sınırlar (80). ġekil 5. Sağ kalça eklemi ligamentlerinin önden ve arkadan görünümü. (Netter s Concise Atlas of Orthopaedic Anatomy)

15 Kalça Eklemi Çevresi Kaslar: Kalça eklemi ile 22 tane kas yakın iliģkilidir. Bu kaslar, fonksiyonel hareket açıklığı, denge ve yürümek için motor güç sağlarlar (41). Bu kasları fonksiyonlarına göre fleksörler, ekstansörler, abdüktörler, addüktörler, dıģ rotatorlar ve iç rotatorlar olarak inceleyebiliriz. Fleksörler Kalçanın temel fleksör kasları iliopsoas, rektus femoris ve sartorius tur (ġekil 6). Bunların dıģında tensor fasiya lata, pektineus, adduktor longus-brevis-magnus, grasilis, gluteus medius ve minimus kaslarının ön kısımları da fleksiyona katkısı olan kaslardır (ġekil 7). ġekil 6. Kalça ekleminin fleksör kasları. (1999 Scott Bodell)

16 12 ġekil 7. Kalça eklemi ve uyluk bölgesi anterior yüzü derin kasları. Ekstansörler Gluteus maksimus ve hamstring grubu kaslar (biseps femoris in uzun baģı, semitendinozus, semimembranozus) kalçanın temel ekstansörleridir. Adduktor magnus un iskiokondiler lifleri bu mekanizmaya yardımcı olur (ġekil 8).

17 13 ġekil 8. Kalça ve uyluğun posterior bölgesindeki kaslar. (The Netter Collection of Medical Illustrations Cilt 8) Abdüktörler Temel abdüktör kaslar gluteus medius ve gluteus minumus tur. Tensor fasiya lata, sartorius ve priformis kaslarının da abdüksiyona katkıları vardır. Addüktörler Kalçanın addüktör kasları, adduktor brevis, adduktor longus, adduktor magnus, pektineus ve grasilis kaslarıdır. Dış Rotatorlar Kalçanın dıģ rotator kasları, priformis, superior-inferior gemellus, obturator internuseksternus ve kuadratus femoris kaslarıdır (ġekil 9).

18 14 ġekil 9. Kalça ekleminin dıģ rotator kasları ve siyatik sinir ile iliģkileri. İç Rotatorlar fasiya lata dır. Kalçanın iç rotator kasları, gluteus medius un ön lifleri, gluteus minumus ve tensor Pelvis ve Kalça Bölgesi Damarlar ve Sinirler: Lomber 4. vertebra hizasında aort ikiye ayrılır ve iliak kommunisleri oluģturur. Ġliak kommunisler de sakral 1.vertebra hizasında internal ve eksternal iliak arterlere ayrılır. Ġnternal iliak arterin önemli dalları, obturator, superior gluteal ve inferior gluteal arterlerdir. Eksternal iliak arter inguinal ligamentin altından geçtikten sonra femoral arter adını alır. Alt ekstremiteyi besleyen ana arter femoral arterdir (80). Femoral arter femoral üçgene girdikten sonra femoral profundus dalını verir. Femoral profundus uyluğun ön iç kısmını kanlandırır ve aynı zamanda perforatör dalları verir. Daha sonra iki önemli dala ayrılır. Medial ve lateral sirkümfleks arterler. Lateral dal trokanter ve çevresini sular. Medial sirkümfleks arter ise femur baģının ve boynunun kanlanmasını büyük oranda sağlayan damardır (41). Epifiz plaklarının kapanmasına kadar neredeyse tamamen lateral ve medial femoral sirkumfleks arterlerin intra ve ekstra kapsüler dallarından beslenen femur baģı, epifiz plaklarının kapanmasından sonra intrameduller dolaģımdan da kanlanmaya baģlar. Femoral arterin profundus dalını verdikten sonra distale uzanan bölümü adduktor longus ve vastus medialis kasları arasından ilerler. Uyluk distalinde posteromediale geçer ve popliteal arteri oluģturur (ġekil 10).

19 15 ġekil 10. Kalça eklemi ve uyluğun arterleri. (Netter s Concise Atlas of Orthopaedic Anatomy) L 4-5 ve S den gelen üst sakral pleksus köklerinin devamı siyatik sinir olarak devam eder. Siyatik sinir vücudun en uzun ve en kalın siniridir (80). Siyatik sinir, büyük siyatik çentikten geçerken, kommon peroneal sinir e ait lifler lateralde yer alır (ġekil 11).

20 16 ġekil 11. Siyatik Sinir. (The Netter Collection of Medical Illustrations Cilt 8) L köklerinden femoral sinir oluģur. Femoral sinir lomber pleksusun en kalın dalıdır (80). Kalça ekleminin hemen anterior ve medialinde yer alan femoral üçgenden uyluğa girer, bu bölgede yaralanabilir (ġekil 11).

21 17 ġekil 12. Femoral Sinir. (The Netter Collection of Medical Illustrations Cilt 8) sinir oluģur. L 4-5 ve S 1 köklerinden superior gluteal sinir ve L5-S1-2 köklerinden inferior gluteal 2.4.Kalça Eklemi Biyomekaniği Kalça eklemi biyomekaniğini iyi anlamak birçok patolojik durumlarda tanı ve tedaviyi sağlayabilmek için son derece önemlidir (17). Kalça ekleminin biyomekaniği, eklemin kinematiği ya da kinetiği göz önünde tutularak tanımlanabilir (17).

22 18 Eklem kinematiği, ekleme uygulanan kuvvete yanıt olarak eklemin yaptığı anguler ya da translasyonel hareketleri tanımlar. Eklem kinetiği ise hareket sırasında eklem üzerinde etkili güç ve momentleri gösterir. Kalça eklemi, ayakta durma ve yürüme esnasında statik ve dinamik kuvvetlerce etkilenmektedir. Ġki ayak üzerinde anatomik pozisyonda duran normal bir kiģide her bir kalça eklemine düģen yük vücüt ağırlığının üçte biri kadardır (91). Normal kalça ekleminde femur baģı ve asetabulum arasında, özellikle yürümenin temas fazında fonksiyonel bir denge vardır. Bu denge, gövde ağırlık merkezi ile abduktör kas gücü arasındaki zıt etkili kuvvetlerce sağlanmaktadır. Yürüme siklusunun değiģik zamanlarında, femur baģının yük altında kaldığı anatomik segmentler değiģmektedir. Topuğun yere temas ettiği zaman anterosuperomedial, parmakların yerden kaldırıldığı zaman posterosuperolateral bölge yük altında kalır (ġekil 13). ġekil 13. Yürümenin temas fazında sol kalça eklemine binen yükler. (Current Orthopaedics , 371e375) Kalça eklemi ile ilgili ilk biomekanik hesaplamalar Pauwels tarafından yapılmıģ olup geçerliliğini günümüzde de korumaktadır. Pauwels e göre statik konumda, ayakta dururken her iki kalçaya etki eden yükler eģittir. Her bir kalçaya gelen yük, gövdenin bütün ağırlığının yarısı kadar ya da üçte birinden daha azdır (63).Yürümenin salınım fazında bir tarafın

23 19 ekstremitesi yerden kaldırıldığında o tarafın ağırlığı gövde ağırlığına eklenecek ve ağırlık merkezi gövdenin ortasından geçmeyip karģı tarafa kayacaktır. Burada dengeyi abdüktor kas kuvveti sağlayacaktır. KarĢı taraf femur baģı rotasyon merkezi olacağı için, femur baģı merkezini etkileyen bileģke kuvvet(r) in büyüklüğü, abdüktör kas gücü(m) ve vücüt ağırlığı(k) kuvvetlerinin vektörel topamına eģit olacaktır. Vücut ağırlık çizgisinin femur baģı rotasyon merkezine olan uzaklığının abdüktör kasların femur baģı merkezine olan dikey uzaklığının üç katı olduğu bulunmuģtur. Buradan yük kolunun uzunluğunun kuvvet kolundan çok daha fazla olduğu anlaģılmaktadır. Bu durumda dengeyi sağlamak için gluteus medius kası tarafından oluģturulacak kuvvetinde vücut ağırlığından çok daha fazla olması gerekir. Kaldıracın adeta destek noktasını oluģturan kalça ekleminde oluģan kuvvet ise bu momentlerin toplamına eģittir (91). Pelvis in dengede kalabilmesi için kaldıraç kanunu prensiplerine göre; Kuvvet x Kuvvet kolu = Yük x Yük kolu Yük taģıyan bir kalçada pelvisin dengede olabilmesi için abdüktör kas kuvvetinin vücut ağırlığı momentinin üç katı kadar kuvvete sahip olması gerekmektedir (63). Eklem anatomisinde değiģikliklere yol açan cerrahi giriģim ya da hastalık varlığında, kalça eklemi üzerindeki kuvvetlerde etkilenecektir. Bu durumda eklem yüzeyinde stres oluģacaktır (17). Kalça eklemi hareketleri Kalça eklemi küresel bir eklemdir ve uzayda üç boyut üzerinde hareket edebilir. Eklem hareketleri x, y ve z planlarındaki rotasyon ve translasyonlar ile tanımlanır. Eklem kinematiği ölçülürken pratikte rotasyonlar kastedilir çünkü translasyon oranı oldukça küçüktür ve biyomekanik analizlerde ölçülmesi zordur (57). Bu rotasyonlar sagital eksende fleksiyon ekstansiyon rotasyonu, frontal eksende abduksiyon adduksiyon rotasyonu ve vertikal eksende iç dıģ rotasyonlardır.

24 20 Pelvis nötralde stabilize edildiğinde kalça fleksiyonu yaklaģık 120 derece, ekstansiyonu 10 derecedir (41). Ġç rotasyon ve dıģ rotasyon femur baģının merkezi ve distalde interkondiler alandan geçen uzunlamasına aks çevresinde gerçekleģmektedir. Hareket açıklığı toplamda ortalama 50 derecedir. Ġç rotasyon ortalama 15 derece ve dıģ rotasyon ortalama 35 derecedir (41). Frontal planda gövdenin orta hattına göre femurun rotasyonu abduksiyon ve adduksiyon hareketini oluģturur. Kalça ekstansiyonda iken abduksiyon 45 derece, adduksiyon 25 derecedir (41) Klinik Değerlendirme Kalça ağrısı ile gelen bir hastanın değerlendirilmesinde, ayrıntılı bir anamnez alınması ve kapsamlı bir fizik muayene yapılması temel baģlangıç noktalarıdır. Bu Ģekilde kanser, vaskuler patoloji, akut enfeksiyon ya da ciddi veya ilerleyici nörolojik hastalıklar gibi hayatı ya da ekstremiteyi tehdit eden durumlar tesbit edilebilir. Ayrıca, hastanın Ģikâyetinin temelde ortopedik olduğu ya da ortopedi dıģı durumlardan kaynaklandığı, eklemle ilgili olduğu ya da eklem dıģı durumlardan kaynaklandığı ayırt edilebilir. Ayırıcı tanıya gitmek için gerekli ileri tetkiklerin seçimi, iyi bir anamnez ve fizik muayene ile olanaklı hale gelir Anamnez: Temel Ģikâyetin ne olduğu hastanın kendi cümleleri ile öğrenildikten sonra önemli birkaç noktayı sormak için vakit ayrılmalıdır. Kalça ağrısından yakınan bir hastadan, ağrının ne zaman ve nasıl baģladığı, Ģiddetinde değiģik aktivitelerden sonra fark olup olmadığı, ağrının nerede ve ne Ģiddette olduğu, ne kadar sürdüğü, baģka bir bölgeye yayılıp yayılmadığı ya da hangi durumlarda azaldığı öğrenilmelidir.

25 21 Tablo 1. Mekanik kalça ağrısı semptomları (Byrd JWT: Operative Hip Arthroscopy, 2nd ed.) Aktivite ile artan semptomların varlığı Kalçanın rotasyonel hareketlerinde görülen takılma, kilitlenme, atlama hissi Özellikle kalça fleksiyonda iken oturma güçlüğü Oturur pozisyondan ayağa kalkarken ağrı, takılma Merdiven inip çıkmakta güçlük TaĢıtlara binmekte ve inmekte güçlük Disparöni (cinsel temasta güçlük, ağrı) Ayakkabı, çorap giymekte güçlük Eklemde sertlik olası bir baģka temel yakınmadır. Bu durumda hasta eskiden rahatça yapabildiği günlük aktivitelerini yapmakta zorlandığını belirtebilir. Ayakkabı ya da çorap giymekte zorlandığını, uzun oturmalar sonrası ilk adımda zorlandığını belirtebilir. Bu durumda mekanik kalça ağrısı ön planda düģünülmelidir (Tablo 1). Çocukluk çağında geçirilmiģ femur baģı epifiz kayma kırıkları, Perthes ya da geliģimsel kalça displazisi hastalıkları, eklem enfeksiyonları ve romatizmal hastalıklar eriģkin dönemdeki kalça yakınmalarının kaynağı olabilir. Femur baģı osteonekrozu için risk faktörü taģıyıp taģımadığı, glukokortikoid kullanımı, alkol kullanımı, kanama-pıhtılaģma hastalık öyküsü, yüksek barotravmaya maruz kalabilecek çalıģma ortamı olup olmadığı değerlendirilerek sorgulanmalıdır. GeçirilmiĢ ameliyat öyküsü gözden kaçırılmamalıdır Fizik Muayene: A. Yürüyüş biçimi Hasta muayene odasına girerken fizik muayene baģlamaktadır. Cerrah daha hastaya soru sormaya baģlamadan yürüyüģ paternine bakarak diagnostik bilgilere ulaģabilir. Dört anormal yürüyüģ Ģekline kalça ile ilgili kliniklerde sıklıkla rastlanır.

Genç EriĢkinde Kalça Ağrısı Klinik Değerlendirme & Görüntüleme. PROF DR UĞUR ġayli YEDĠTEPE ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ ORTOPEDĠ VE TRAVMATOLOJĠ

Genç EriĢkinde Kalça Ağrısı Klinik Değerlendirme & Görüntüleme. PROF DR UĞUR ġayli YEDĠTEPE ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ ORTOPEDĠ VE TRAVMATOLOJĠ Genç EriĢkinde Kalça Ağrısı Klinik Değerlendirme & Görüntüleme PROF DR UĞUR ġayli YEDĠTEPE ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ ORTOPEDĠ VE TRAVMATOLOJĠ FAS (FAİ) Gençlerde-sporcularda Kalça ağrısı ve OA Femur

Detaylı

PELVİS KIRIKLARI. Prof. Dr. Mehmet Aşık

PELVİS KIRIKLARI. Prof. Dr. Mehmet Aşık PELVİS KIRIKLARI Prof. Dr. Mehmet Aşık PELVİS KIRIKLARI Pelvis, lokomotor sistemin en fazla yük taşıyan bölümüdür. İçindeki majör damar, sinir ve organ yapıları nedeniyle pelvis travmaları kalıcı sakatlık

Detaylı

Artroskopi, ortopedik cerrahların eklem içini görerek tanı koydukları ve gerektiğinde

Artroskopi, ortopedik cerrahların eklem içini görerek tanı koydukları ve gerektiğinde Artroskopi nedir? Artroskopi, ortopedik cerrahların eklem içini görerek tanı koydukları ve gerektiğinde çeşitli tedavileri uyguladıkları bir cerrahi prosedürdür. Artroskopi sözcüğü latince arthro (eklem)

Detaylı

Total Kalça Protezi. Prof. Dr. Önder Yazıcıoğlu İstanbul Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı

Total Kalça Protezi. Prof. Dr. Önder Yazıcıoğlu İstanbul Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı Total Kalça Protezi Prof. Dr. Önder Yazıcıoğlu İstanbul Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı Koksartroz Primer Önceden geçirildiği bilinen bir hastalık yok Genelde yaşlanmaya bağlı Eklemde

Detaylı

Ekstra - Artiküler Kalça Endoskopisi

Ekstra - Artiküler Kalça Endoskopisi Ekstra - Artiküler Kalça Endoskopisi Doç. Dr.Tahsin Beyzadeoğlu Yeditepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı Ekstra-Artiküler Kalça Ağrısı Adale strain Stres veya avülsiyon

Detaylı

08.10.2013 DEFORMİTE. Sagittal Plan Analizleri (Diz Kontraktürleri) DEFORMİTE (Tedavi Endikasyonlari) DEFORMİTE. Tedavi Endikasyonlari (klinik)

08.10.2013 DEFORMİTE. Sagittal Plan Analizleri (Diz Kontraktürleri) DEFORMİTE (Tedavi Endikasyonlari) DEFORMİTE. Tedavi Endikasyonlari (klinik) DEFORMİTE Ekstremitenin normal anatomisinden sapması Sagittal Plan Analizleri (Diz Kontraktürleri) Uzunluk farkı Angulasyon Rotasyon Translasyon Eklem kontraktürleri Dr. Mustafa KURKLU GATA Ort. ve Trav.

Detaylı

Spondilolistezis. Prof. Dr. Önder Aydıngöz

Spondilolistezis. Prof. Dr. Önder Aydıngöz Spondilolistezis Prof. Dr. Önder Aydıngöz Spondilolistezis Bir vertebra cisminin alttaki üzerinde öne doğru yer değiştirmesidir. Spondilolizis Pars interartikülaristeki lizise verilen isimdir. Spondilolistezis

Detaylı

Kalça ekleminin fonksiyonel anatomisi

Kalça ekleminin fonksiyonel anatomisi TOTBİD Dergisi Türk Ortopedi ve Travmatoloji Birliği Derneği TOTBİD Dergisi 2011;10(1):32-37 Kalça ekleminin fonksiyonel anatomisi The functional anatomy of the hip joint M. Fatih Ekşioğlu, 1 Halil İbrahim

Detaylı

25. Ulusal Türk Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi 27 Ekim 1 Kasım 2015

25. Ulusal Türk Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi 27 Ekim 1 Kasım 2015 TOTBİD 25. Ulusal Türk Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi 27 Ekim 1 Kasım 2015 Titanic Kongre Merkezi Belek / Antalya PROGRAM ANAHATLARI 27 Ekim 2015, Salı Saat Salon 1 Alt dal KULLANILAN RENK VE SEMBOL

Detaylı

Sporcularda Kalça ve Kasık Sorunları

Sporcularda Kalça ve Kasık Sorunları Sporcularda Kalça ve Kasık Sorunları Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi, İstanbul Selçuk ÖRSEL Kalça ve kasık ağrısı tüm yaralanmaların sadece %5 ini oluşturmasına rağmen sporcularda oyun zamanında

Detaylı

ALT EKSTREMİTE KEMİK YAPISI

ALT EKSTREMİTE KEMİK YAPISI ALT EKSTREMİTE Temelde alt ekstremitenin yapısı üst ekstremiteye benzer. Dik duruş sonucunda bacaklar üzerinde oluşan statik yüklenme, işlevsel gereksinimler nedeniyle, alt ekstremitede bazı yapısal değişikliklerin

Detaylı

Pelvis Anatomisi ve Pelvis Kırıkları

Pelvis Anatomisi ve Pelvis Kırıkları Pelvis Anatomisi ve Pelvis Kırıkları Dr. Nüket Göçmen Mas Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Anatomi AD Pelvis Vücut ağırlığını, omurgadan alt ekstremitelere aktaran ana bağlantıdır. Pelvisi iki os

Detaylı

TRD Yeterlilik Kurulu, Rehber ve Standartlar Komitesi. Kemik Pelvis ve Kalça Manyetik Rezonans Görüntüleme

TRD Yeterlilik Kurulu, Rehber ve Standartlar Komitesi. Kemik Pelvis ve Kalça Manyetik Rezonans Görüntüleme İnceleme Kodu: TRD Hazırlanma Tarihi: 30.7.2011 TRD Yeterlilik Kurulu, Rehber ve Standartlar Komitesi Kemik Pelvis ve Kalça Manyetik Rezonans Görüntüleme Tanım: Manyetik rezonans görüntüleme cihazı kullanılarak

Detaylı

İliotibial Bant Sendromu

İliotibial Bant Sendromu İliotibial Bant Sendromu Doç. Dr.Tahsin Beyzadeoğlu Yeditepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı Snapping Hip Kalça hareketlerinde ağrılı veya ağrısız atlama hissi, ses duyma

Detaylı

Giriş. Anatomi. Anterior kompartman BACAK YARALANMALARI. Tibia. Fibula

Giriş. Anatomi. Anterior kompartman BACAK YARALANMALARI. Tibia. Fibula BACAK YARALANMALARI Gülçin BACAKOĞLU Giriş Alt bacak yaralanmaları daha sık görülür Tibia en sık kırılan kemiktir Beraberinde önemli yumuşak doku yaralanmaları oluşabilir Değerlendirmede hikaye ve FM önemlidir

Detaylı

Türk Ortopedi ve Travmatoloji Eğitim Konseyi (TOTEK) Kurum Ziyaretleri ve Akreditasyon Programı Esasları. ve Akreditasyon Standartları

Türk Ortopedi ve Travmatoloji Eğitim Konseyi (TOTEK) Kurum Ziyaretleri ve Akreditasyon Programı Esasları. ve Akreditasyon Standartları Türk Ortopedi ve Travmatoloji Eğitim Konseyi (TOTEK) Kurum Ziyaretleri ve Akreditasyon Programı Esasları ve Akreditasyon Standartları Sağlık sisteminde verilen eğitimin niteliği, hizmetin niteliğini belirleyen

Detaylı

BÖLÜM 7 KALÇA EKLEMİ. 7.1 Giriş

BÖLÜM 7 KALÇA EKLEMİ. 7.1 Giriş BÖLÜM 7 KALÇA EKLEMİ 7.1 Giriş Kalça ekleminin başlıca görevi; yürüme, koşma ve merdiven çıkma gibi günlük aktiviteler sırasında baş, kollar ve gövdenin ağırlığını desteklemektir. Gövde ve alt ekstremite

Detaylı

30.10.2013 BOYUN AĞRILARI

30.10.2013 BOYUN AĞRILARI BOYUN AĞRILARI BOYUN ANOTOMISI 7 vertebra, 5 intervertebral disk, 12 luschka eklemi, 14 faset eklem, Çok sayıda kas ve tendondan oluşur. BOYNUN FONKSIYONU Başı desteklemek Başın tüm hareket

Detaylı

Erken Dönem Kalça Osteoartritinde Tanım ve Etiyoloji. Dr. Çağatay Uluçay Yeditepe Üniversitesi Tıp Fakültesi

Erken Dönem Kalça Osteoartritinde Tanım ve Etiyoloji. Dr. Çağatay Uluçay Yeditepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Erken Dönem Kalça Osteoartritinde Tanım ve Etiyoloji Dr. Çağatay Uluçay Yeditepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Kalça Osteoartriti Tanım OA hastalığı hem mekanik hem de biyolojik olayların sonucu gelişen eklem

Detaylı

Doç.Dr.Onur POLAT. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı

Doç.Dr.Onur POLAT. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Doç.Dr.Onur POLAT Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Pelvik travma ciddi,kontrol edilemeyen ve ölüme sebep olan kanamalara yol açılabilir Retroperitoneal hematomların önemli nedenlerinden

Detaylı

Erken dönem kalça osteoartritinde osteotomiler

Erken dönem kalça osteoartritinde osteotomiler Erken dönem kalça osteoartritinde osteotomiler Doç. Dr. Melih Güven Yeditepe Üniversitesi Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı İstanbul Sunum akışı Kalça osteotomilerinde amaç ve endikasyonlar

Detaylı

25. Ulusal Türk Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi 27 Ekim 1 Kasım 2015

25. Ulusal Türk Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi 27 Ekim 1 Kasım 2015 TOTBİD 25. Ulusal Türk Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi 27 Ekim 1 Kasım 2015 Titanic Kongre Merkezi Belek / Antalya PROGRAM ANAHATLARI 27 Ekim 2015, Salı Saat Salon 1 Alt dal KULLANILAN RENK VE SEMBOL

Detaylı

UYLUK KEMİĞİ YAPISAL HASARLARINDA MENİSKÜSLERDE OLUŞAN GERİLMELERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

UYLUK KEMİĞİ YAPISAL HASARLARINDA MENİSKÜSLERDE OLUŞAN GERİLMELERİN DEĞERLENDİRİLMESİ UYLUK KEMİĞİ YAPISAL HASARLARINDA MENİSKÜSLERDE OLUŞAN GERİLMELERİN DEĞERLENDİRİLMESİ Arif ÖZKAN 1, Ġbrahim MUTLU 1, Halil ATMACA 2, Levent BULUÇ 2, M. Sefa MÜEZZĠNOĞLU 2, M.Yavuz ÇIRPICI 3 Yasin KĠġĠOĞLU

Detaylı

Kalça Osteoartritinde Proksimal Femoral Osteotomilerin

Kalça Osteoartritinde Proksimal Femoral Osteotomilerin Kalça Osteoartritinde Proksimal Femoral Osteotomilerin Yeri Kalça Osteoartritinde Proksimal Femoral Osteotomilerin Yeri Cemil Yıldız*, Yüksel Yurttaş**, Volkan Kılınçoğlu**, Mustafa Başbozkurt*** Giriş

Detaylı

KOMPARTMAN SENDROMU. Patofizyoloji. KS Nedenleri. Ödem

KOMPARTMAN SENDROMU. Patofizyoloji. KS Nedenleri. Ödem KOMPARTMAN SENDROMU 10.08.2010 Dr.Günay YILDIZ Kompartman Sendromu (KS),damar ve sinir içeren kapalı boşluklarda doku basıncının, perfüzyonu engelleyecek kadar artması sonucu ortaya çıkan hipoksiyle birlikte

Detaylı

İNTRAMÜSKÜLER ENJEKSİYON SONRASINDA NELERİ TAKİP ETMELİYİZ?

İNTRAMÜSKÜLER ENJEKSİYON SONRASINDA NELERİ TAKİP ETMELİYİZ? İNTRAMÜSKÜLER ENJEKSİYON SONRASINDA NELERİ TAKİP ETMELİYİZ? Hem. Oya SAĞIR Bahçelievler Aile Hastanesi Eğitim ve Gelişim Hemşiresi Hazırlanma Tarihi: 10 Eylül 2013 Sunum Akışı İntramüsküler Enjeksiyon

Detaylı

OMUZ ARTROSKOPİSİ. Problemli Bir omuz

OMUZ ARTROSKOPİSİ. Problemli Bir omuz Problemli Bir omuz Omzumuz en hareketli eklemlerimizden birisidir. Fakat tüm bu hareketler becerisi kolayca sakatlanmasına da bir neden oluşturur. Bu problemler, omuzu başın üzerine kaldırma durumunda

Detaylı

Skolyoz. Prof. Dr. Önder Aydıngöz

Skolyoz. Prof. Dr. Önder Aydıngöz Skolyoz Prof. Dr. Önder Aydıngöz Skolyoz Tanım Omurganın lateral eğriliğine skolyoz adı verilir. Ayakta çekilen grafilerde bu eğriliğin 10 o nin üzerinde olması skolyoz olarak kabul edilir. Bu derecenin

Detaylı

KALÇA ARTROSKOPİSİ: ENDİKASYONLAR ve HASTA SEÇİMİ. Doç. Dr. Tahsin Beyzadeoğlu. Yeditepe Üniversitesi, Tıp Fakültesi

KALÇA ARTROSKOPİSİ: ENDİKASYONLAR ve HASTA SEÇİMİ. Doç. Dr. Tahsin Beyzadeoğlu. Yeditepe Üniversitesi, Tıp Fakültesi KALÇA ARTROSKOPİSİ: ENDİKASYONLAR ve HASTA SEÇİMİ Doç. Dr. Tahsin Beyzadeoğlu Yeditepe Üniversitesi, Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı KALÇA Enartrodial eklem Yürürken ağırlık X 6 Atlet

Detaylı

25. Ulusal Türk Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi 27 Ekim 1 Kasım 2015

25. Ulusal Türk Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi 27 Ekim 1 Kasım 2015 TOTBİD 25. Ulusal Türk Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi 27 Ekim 1 Kasım 2015 Titanic Kongre Merkezi Belek / Antalya PROGRAM ANAHATLARI 27 Ekim 2015, Salı Saat Salon 1 Alt dal KULLANILAN RENK VE SEMBOL

Detaylı

ELEKTRONİK NÜSHA. BASILMIŞ HALİ KONTROLSUZ KOPYADIR.

ELEKTRONİK NÜSHA. BASILMIŞ HALİ KONTROLSUZ KOPYADIR. SAYFA NO 1/5 TANISAL VE GİRİŞİMSEL DİZ ARTROSKOPİSİ AMELİYATI AYDINLATILMIŞ ONAM FORMU Hasta Adı Dosya No Tarih / Saat Yöntem: Eklem içerisini gözlemek için, 0.5 cm'lik kesi deliklerinden artroskopinin

Detaylı

BÖLÜM 19 Yaralanma, zehirlenme ve dış nedenlerin bazı diğer sonuçları (S00-T98) Kafa yaralanmaları (S00-S09) Yüzeysel kafa yaralanması Başın açık

BÖLÜM 19 Yaralanma, zehirlenme ve dış nedenlerin bazı diğer sonuçları (S00-T98) Kafa yaralanmaları (S00-S09) Yüzeysel kafa yaralanması Başın açık S00 S01 S02 S03 S04 S05 S06 S07 S08 S09 S10 S11 S12 S13 S14 S15 S16 S17 S18 S19 S20 S21 S22 S23 S24 S25 S26 S27 S28 S29 S30 S31 S32 S33 S34 S35 S36 S37 S38 S39 BÖLÜM 19 Yaralanma, zehirlenme ve dış nedenlerin

Detaylı

Neden Çankaya Ortopedi?

Neden Çankaya Ortopedi? Neden Çankaya Ortopedi? www.cankayaortopedi.com Tedaviniz ortopedinin alt dallarında uzmanlaşmış bir ekip tarafından bilimselliği kanıtlanmış yöntemlerle yapılır Artroskopi ve Spor Yaralanmaları Artroplasti

Detaylı

PELVİK TRAVMA. Dr. Oğuz Urgan Dr. Nurseli Bayram

PELVİK TRAVMA. Dr. Oğuz Urgan Dr. Nurseli Bayram PELVİK TRAVMA Dr. Oğuz Urgan Dr. Nurseli Bayram tüm iskelet yaralanmalarının %3 ü mortalite % 5-16 Pelvik Halka ve Bağları ANAMNEZ Mekanizma Gebelik-SAT Ağrının yeri İlaç öyküsü Son idrar-gaita çıkış zamanı

Detaylı

ÇOCUKLARDA HAREKET SİSTEMİ MUAYENESİ (ROMATOLOJİK MUAYENE) Özgür KASAPÇOPUR

ÇOCUKLARDA HAREKET SİSTEMİ MUAYENESİ (ROMATOLOJİK MUAYENE) Özgür KASAPÇOPUR ÇOCUKLARDA HAREKET SİSTEMİ MUAYENESİ (ROMATOLOJİK MUAYENE) Özgür KASAPÇOPUR HAREKET SİSTEMİ Üç ana yapı taşı Kemikler Kaslar Eklemler Oynamaz eklemler (Kafa tası) Yarı oynar eklemler (Omurga) Oynar eklemler

Detaylı

Sakrum Kırıkları ve Biyomekaniği

Sakrum Kırıkları ve Biyomekaniği Sakrum Kırıkları ve Biyomekaniği Dr.Hakan BOZKUŞ VKV Amerikan Hastanesi, Nöroşirurji Bölümü İTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü AMERİKAN HASTANESİ Embriyoloji Tüm vertebral kolon 44 mesodermal somatomerden oluşur

Detaylı

Ankilozan Spondilit Rehabilitasyonu. Prof. Dr.Hidayet Sarı

Ankilozan Spondilit Rehabilitasyonu. Prof. Dr.Hidayet Sarı Ankilozan Spondilit Rehabilitasyonu Prof. Dr.Hidayet Sarı Tanım Özellikle omurgayı tutan ve ankiloza götüren kronik iltihabi sistemik romatizmal hastalıktır. Sakroiliak eklem iltihabı oluşturmak ana bulgusudur.

Detaylı

SINIRLI YÜZEY DEĞİŞTİRME BAŞARILI MI?

SINIRLI YÜZEY DEĞİŞTİRME BAŞARILI MI? SINIRLI YÜZEY DEĞİŞTİRME BAŞARILI MI? Doç. Dr. Tahsin Beyzadeoğlu Yeditepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji AD. tbeyzade@superonline.com Diz Osteoartriti Kıkırdak Lezyonları A la Carte

Detaylı

Göğüs Cerrahisi Hakan Şimşek. Journal of Clinical and Analytical Medicine

Göğüs Cerrahisi Hakan Şimşek. Journal of Clinical and Analytical Medicine Journal of Clinical and Analytical Medicine Yetişkinde Gergin Omurilik Sendromu ve Eşlik Eden Toraks Deformitesi Gergin omurilik, klinik bir durumdur ve zemininde sebep olarak omuriliğin gerilmesi sonucu

Detaylı

Distal Radio Ulnar Eklem Yaralanmaları. Doç. Dr Halil İbrahim Bekler

Distal Radio Ulnar Eklem Yaralanmaları. Doç. Dr Halil İbrahim Bekler Distal Radio Ulnar Eklem Yaralanmaları Doç. Dr Halil İbrahim Bekler DRUJ sorunları sık görülür. Ön kol, bilek fonksiyonlarını bozar. Yaralanma Mekanizması Hiperpronasyonda, ekstansiyonda bilek üzerine

Detaylı

Postür Analizi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker. Acıbadem Maslak Hastanesi

Postür Analizi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker. Acıbadem Maslak Hastanesi Postür Analizi Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Maslak Hastanesi Postür nedir? Postür l Vücut kısımlarının pozisyonu veya dizilimidir. l STATİK: Oturma, ayakta durma ve yatma sırasındaki postür l DİNAMİK:

Detaylı

Omurga-Omurilik Cerrahisi

Omurga-Omurilik Cerrahisi Omurga-Omurilik Cerrahisi BR.HLİ.017 Omurga cerrahisi, omurilik ve sinir kökleri ile bu hassas sinir dokusunu saran/koruyan omurga üzerinde yapılan ameliyatları ve çeşitli girişimleri içerir. Omurga ve

Detaylı

25. Ulusal Türk Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi 27 Ekim 1 Kasım 2015

25. Ulusal Türk Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi 27 Ekim 1 Kasım 2015 TOTBİD 25. Ulusal Türk Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi 27 Ekim 1 Kasım 2015 Titanic Kongre Merkezi Belek / Antalya PROGRAM ANAHATLARI 27 Ekim 2015, Salı Saat Akif Şakir Şakar Salonu KULLANILAN RENK VE

Detaylı

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS (Bel Kayması) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS (Bel Kayması) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS (Bel Kayması) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS NEDİR? Omurga, omur adı

Detaylı

ROBOTİK CERRAHİDE AMELİYATHANENİN VE HASTANIN HAZIRLANMASI VE POZİSYON VERME

ROBOTİK CERRAHİDE AMELİYATHANENİN VE HASTANIN HAZIRLANMASI VE POZİSYON VERME ROBOTİK CERRAHİDE AMELİYATHANENİN VE HASTANIN HAZIRLANMASI VE POZİSYON VERME Dr. Murat DEDE GATA Kadın Hast. Ve Doğum AD Jinekolojik Onkoloji Ünitesi HASTANIN HAZIRLANMASI VE POZİSYON VERME Cerrahi öncesi

Detaylı

Sİ KADAVRA KURSU (İleri

Sİ KADAVRA KURSU (İleri Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı Klinik Anatomi Araştırma ve Uygulama Merkezi II. DİRSEK ARTROSKOPİSİ Sİ KADAVRA KURSU (İleri Artroskopi Kursu) 11 12 Haziran 2010,

Detaylı

GELİŞİMSEL KALÇA DİSPLAZİSİ TEDAVİSİNDE UYGULANAN SALTER TAVAN OSTEOTOMİSİNE FEMORAL KISALTMA EKLEMENİN AVANTAJLARI

GELİŞİMSEL KALÇA DİSPLAZİSİ TEDAVİSİNDE UYGULANAN SALTER TAVAN OSTEOTOMİSİNE FEMORAL KISALTMA EKLEMENİN AVANTAJLARI T.C SAĞLIK BAKANLIĞI HASEKİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ ORTOPEDİ VE TRAVMATOLOJİ KLİNİĞİ GELİŞİMSEL KALÇA DİSPLAZİSİ TEDAVİSİNDE UYGULANAN SALTER TAVAN OSTEOTOMİSİNE FEMORAL KISALTMA EKLEMENİN AVANTAJLARI

Detaylı

Tüm Dönem 3 Dersleri 16.S. No:11 deki Prof. Dr. Hüsnü Göksel Dersliğinde Yapılacaktır.

Tüm Dönem 3 Dersleri 16.S. No:11 deki Prof. Dr. Hüsnü Göksel Dersliğinde Yapılacaktır. BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 205 206 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DÖNEM III 9. DERS KURULU PROGRAMI KAS İSKELET SİSTEMİ 23 Mayıs 0 Haziran 206 Tüm Dönem 3 Dersleri 6.S. No: deki Prof. Dr. Hüsnü Göksel Dersliğinde

Detaylı

5. SINIF 1.KURUL 3.Döngü

5. SINIF 1.KURUL 3.Döngü 5. SINIF 1.KURUL 3.Döngü DERS PROGRAMI H A R E K E T S İ S T E M İ H A S T A L I K L A R I 1 5. S I N I F - 1. D E R S K U R U L U - 3. D Ö N G Ü H A R E K E T S İ S T E M İ H A S T A L I K L A R I ( 0

Detaylı

Fizik Tedavide Antropometrik Ölçümler. Prof. Dr. Reyhan Çeliker

Fizik Tedavide Antropometrik Ölçümler. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Fizik Tedavide Antropometrik Ölçümler Prof. Dr. Reyhan Çeliker Antropoloji nedir? Antropoloji İnsanı, biyolojik yapısını, bedensel özelliklerini, kültürel yapısını, sosyal davranışlarını inceleyen bilim

Detaylı

AORT ANEVRİZMASI YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015

AORT ANEVRİZMASI YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 AORT ANEVRİZMASI YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 Ani ölümün önemli bir nedenidir Sıklığı yaşla birlikte artar 50 yaş altında nadir rastlanır E>K Aile

Detaylı

BEL AĞRISI. Dahili Servisler

BEL AĞRISI. Dahili Servisler BEL AĞRISI Dahili Servisler İnsan omurgası vücut ağırlığını taşımak, hareketine izin vermek ve spinal kolonu korumak için dizayn edilmiştir. Omurga kolonu, birbiri üzerine dizilmiş olan 24 ayrı omur adı

Detaylı

AMBULASYONA YARDIMCI CİHAZLAR

AMBULASYONA YARDIMCI CİHAZLAR AMBULASYONA YARDIMCI CİHAZLAR DOÇ. DR. MEHMET KARAKOÇ Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi FTR AD. Diyarbakır 30.10.2013 1 YARDIMCI CİHAZLAR Mobilitenin sağlanması rehabilitasyonun en önemli hedeflerinden

Detaylı

PROGRAMIN İÇERİĞİ * ANA MODÜLLER

PROGRAMIN İÇERİĞİ * ANA MODÜLLER PROGRAMIN İÇERİĞİ * Proloterapi eğitimi (özel gruplar) programı 3 ana basamak ve 6 alt modül olarak uygulanır. Altı modül içinde 1. ve 2. Modül Giriş ve Temel Eğitim, 3. ve 4. Modül Orta Düzey Eğitim,

Detaylı

KASLAR HAKKINDA GENEL BİLGİLER. Kasların regenerasyon yeteneği yok denecek kadar azdır. Hasar gören kas dokusunun yerini bağ dokusu doldurur.

KASLAR HAKKINDA GENEL BİLGİLER. Kasların regenerasyon yeteneği yok denecek kadar azdır. Hasar gören kas dokusunun yerini bağ dokusu doldurur. KASLAR HAKKINDA GENEL BİLGİLER Canlılığın belirtisi olarak kabul edilen hareket canlıların sabit yer veya cisimlere göre yer ve durumunu değiştirmesidir. İnsanlarda hareket bir sistemin işlevidir. Bu işlevi

Detaylı

Columna vertebralis (omurga); vücudun arka ve orta kısmında yer alır, kemikten ve kıkırdaktan oluşur ve içinde omuriliği barındırır.

Columna vertebralis (omurga); vücudun arka ve orta kısmında yer alır, kemikten ve kıkırdaktan oluşur ve içinde omuriliği barındırır. Columna vertebralis (omurga); vücudun arka ve orta kısmında yer alır, kemikten ve kıkırdaktan oluşur ve içinde omuriliği barındırır. İskeletin önemli bir bölümüdür ve temel eksenidir. Sırt boyunca uzanır

Detaylı

FEMUR TROKANTERİK BÖLGE KIRIKLARININ PROKSİMAL FEMORAL ÇİVİ İLE CERRAHİ TEDAVİ SONUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

FEMUR TROKANTERİK BÖLGE KIRIKLARININ PROKSİMAL FEMORAL ÇİVİ İLE CERRAHİ TEDAVİ SONUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ T.C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ORTOPEDİ VE TRAVMATOLOJİ ANABİLİM DALI FEMUR TROKANTERİK BÖLGE KIRIKLARININ PROKSİMAL FEMORAL ÇİVİ İLE CERRAHİ TEDAVİ SONUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ ( UZMANLIK

Detaylı

Kalça eklemi klasik bir top ve yuva tipi eklemdir. Kalça eklemi anatomisi ve biyomekaniği. Anatomy and biomechanics of the hip joint.

Kalça eklemi klasik bir top ve yuva tipi eklemdir. Kalça eklemi anatomisi ve biyomekaniği. Anatomy and biomechanics of the hip joint. TOTBİD Dergisi Türk Ortopedi ve Travmatoloji Birliği Derneği TOTBİD Dergisi 2015; 14:27 33 doi: 10.14292/totbid.dergisi.2015.02 DERLEME Kalça eklemi anatomisi ve biyomekaniği Anatomy and biomechanics of

Detaylı

Kas Dokusunun Gelişimi. Doç.Dr. E.Elif Güzel

Kas Dokusunun Gelişimi. Doç.Dr. E.Elif Güzel Kas Dokusunun Gelişimi Doç.Dr. E.Elif Güzel Kasların çoğunluğu mezodermden gelişir paraksiyal mezoderm lateral mezodermin somatik ve splanknik tabakaları neural krest hücreleri Paraksiyal mezoderm İskelet

Detaylı

Alper ERKEN Metalurji Mühendisi, MBA

Alper ERKEN Metalurji Mühendisi, MBA Hastanın Anatomik Yapısı ile tam uyumlu, Temporomandibular eklem (TMJ-Alt çene eklemi) Protezi Geliştirme, Tasarım ve Üretimi 40 Biyo/Agroteknoloji 14 Tıp Teknolojisi Alper ERKEN Metalurji Mühendisi, MBA

Detaylı

TORAKOLOMBER VERTEBRA KIRIKLARI. Prof.Dr.Nafiz BİLSEL VERTEBRA KIRIKLARI 1

TORAKOLOMBER VERTEBRA KIRIKLARI. Prof.Dr.Nafiz BİLSEL VERTEBRA KIRIKLARI 1 TORAKOLOMBER VERTEBRA KIRIKLARI Prof.Dr.Nafiz BİLSEL VERTEBRA KIRIKLARI 1 Vertebral Kolon 33 omur 23 intervertebral disk 31 çift periferik sinir VERTEBRA KIRIKLARI 3 OMURGANIN EĞRİLİKLERİ Servikal bölgede

Detaylı

Temel Kas Gurupları Kuvvet Çalışmaları. Dr.Ali KIZILET

Temel Kas Gurupları Kuvvet Çalışmaları. Dr.Ali KIZILET Temel Kas Gurupları Kuvvet Çalışmaları Sportif Performans İçin Merkez Kuvvet Antrenmanı Gövde kasları omurga, kalça ve omuz kemerini stabilize edecek şekilde fonksiyon görürler. Bu sağlam ve dengeli temele

Detaylı

AMBULASYONA YARDIMCI CİHAZLAR Ambulasyon, ayağa kalkma ve yürüme anlamlarına gelmektedir. Rehabilitasyonun temel hedeflerinden biri kişiyi bağımsız

AMBULASYONA YARDIMCI CİHAZLAR Ambulasyon, ayağa kalkma ve yürüme anlamlarına gelmektedir. Rehabilitasyonun temel hedeflerinden biri kişiyi bağımsız AMBULASYONA YARDIMCI CİHAZLAR Ambulasyon, ayağa kalkma ve yürüme anlamlarına gelmektedir. Rehabilitasyonun temel hedeflerinden biri kişiyi bağımsız bir şekilde hareketini sağlamaktır. Bağımsız hareket

Detaylı

ORTOPEDİK YARALANMALARDA İLKYARDIM

ORTOPEDİK YARALANMALARDA İLKYARDIM ORTOPEDİK YARALANMALARDA İLKYARDIM Doç. Dr. Ufuk Talu İstanbul Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji ABD Ortopedik Acil =? 1. Gerçek acil: Hemen tedavi edilmezse kalıcı sorun bırakan 2. İlk yardım sonrasında

Detaylı

Multipl Myeloma da PET/BT. Dr. N. Özlem Küçük Ankara Üniv. Tıp Fak. Nükleer Tıp ABD

Multipl Myeloma da PET/BT. Dr. N. Özlem Küçük Ankara Üniv. Tıp Fak. Nükleer Tıp ABD Multipl Myeloma da PET/BT Dr. N. Özlem Küçük Ankara Üniv. Tıp Fak. Nükleer Tıp ABD İskelet sisteminin en sık görülen primer neoplazmı Radyolojik olarak iskelette çok sayıda destrüktif lezyon ve yaygın

Detaylı

GELİŞİMSEL KALÇA DİSPLAZİSİNİN ANTERİOR MİNİ İNSİZYONLA AÇIK REDÜKSİYONU. YENİ BİR TEKNİK. ERKEN VE ORTA DÖNEM SONUÇLARIMIZ.

GELİŞİMSEL KALÇA DİSPLAZİSİNİN ANTERİOR MİNİ İNSİZYONLA AÇIK REDÜKSİYONU. YENİ BİR TEKNİK. ERKEN VE ORTA DÖNEM SONUÇLARIMIZ. T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI BALTALİMANI METİN SABANCI KEMİK HASTALIKLARI EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ III. ORTOPEDİ ve TRAVMATOLOJİ KLİNİĞİ Klinik Şefi Doç. Dr. M. Akif KAYGUSUZ GELİŞİMSEL KALÇA DİSPLAZİSİNİN

Detaylı

Futbol Oyuncularında Dizin Eklem Dışı Az Bilinen Sorunları. Dr. Haluk H. Öztekin Dr. Bülent Zeren İzmir, TÜRKİYE

Futbol Oyuncularında Dizin Eklem Dışı Az Bilinen Sorunları. Dr. Haluk H. Öztekin Dr. Bülent Zeren İzmir, TÜRKİYE Futbol Oyuncularında Dizin Eklem Dışı Az Bilinen Sorunları Dr. Haluk H. Öztekin Dr. Bülent Zeren İzmir, TÜRKİYE Amaç 1. Futbol oyuncularında az bilinen ve sıklıkla gözden kaçabilen diz çevresi sorunlarını

Detaylı

Sunum planı. Omuz ve humerus yaralanmaları. Omuz anatomisi. Omuz anatomisi. Sternoklavikular eklem çıkıkları. Omuz anatomisi

Sunum planı. Omuz ve humerus yaralanmaları. Omuz anatomisi. Omuz anatomisi. Sternoklavikular eklem çıkıkları. Omuz anatomisi Sunum planı Omuz ve humerus yaralanmaları 01.06.2010 Dr. Mehmet Demirbağ Omuz anatomisi Omuz kompleksi ve humerus yaralanmaları Sternoklavikular dislokasyonlar Klavikula Skapula Akromioklavikular eklem

Detaylı

Alt ekstremite tuzak nöropatilerinin tanısı klinik değerlendirme ve elektrofizyolojik

Alt ekstremite tuzak nöropatilerinin tanısı klinik değerlendirme ve elektrofizyolojik ALT EKSTREMİTE TUZAK NÖROPATİLERİ Dr.Hatice Tuba SANAL Gülhane Askeri Tıp Akademisi Alt ekstremite tuzak nöropatilerinin tanısı klinik değerlendirme ve elektrofizyolojik çalışmalarla konabilir. Karmaşık

Detaylı

KOKSA VARA- VALGA DURUMLARINDA MENİSKÜSLERDE OLUŞAN GERİLMELERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

KOKSA VARA- VALGA DURUMLARINDA MENİSKÜSLERDE OLUŞAN GERİLMELERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KOKSA VARA- VALGA DURUMLARINDA MENİSKÜSLERDE OLUŞAN GERİLMELERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ÖZET Halil Atmaca 1, Arif Özkan 2 1- Midyat Devlet Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Kliniği, Mardin/ Türkiye 2- Düzce

Detaylı

Doğuştan Kalça Çıkığı

Doğuştan Kalça Çıkığı Doğuştan Kalça Çıkığı Gelişimsel Kalça Çıkığı Prof. Dr. Necdet Altun Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Doğuştan Kalça Çıkığı Tanım Sınıflandırma Patoloji Tanı Tedavi Doğuştan Kalça Çıkığı / 2 Doğuştan Kalça

Detaylı

Alt extremite kemikleri üst extremiteye uygun olarak sınıflandırılmıştır.

Alt extremite kemikleri üst extremiteye uygun olarak sınıflandırılmıştır. Alt extremite kemikleri üst extremiteye uygun olarak sınıflandırılmıştır. Alt extremite kemikleri iki kalça kemiği ile omurganın kuyruk sokumu kemiği arasında oluşan pelvis (leğen kavşağı) ile başlar.

Detaylı

TRAFİK KAZALARI, DÜŞMELER, DARP OLGULARI ve İŞ KAZALARINDA ADLİ SÜREÇ ÖRNEK OLGU DEĞERLENDİRMESİ

TRAFİK KAZALARI, DÜŞMELER, DARP OLGULARI ve İŞ KAZALARINDA ADLİ SÜREÇ ÖRNEK OLGU DEĞERLENDİRMESİ TRAFİK KAZALARI, DÜŞMELER, DARP OLGULARI ve İŞ KAZALARINDA ADLİ SÜREÇ ÖRNEK OLGU DEĞERLENDİRMESİ İbrahim TEMİZ Acıbadem Atakent Üniversitesi Hastanesi Acil servis sorumlusu Hazırlanma Tarihi: 01/09/2015

Detaylı

HAREKET SİSTEMİ; İskelet Sistemi

HAREKET SİSTEMİ; İskelet Sistemi HAREKET SİSTEMİ; İskelet Sistemi Hareket sistemi iki kısımdan oluşur: iskelet sistemi ve kas sistemi. İskelet sistemi; kemikleri, eklemleri ve ligamentleri (bağları) içerir. Kas sistemi de; kasları ve

Detaylı

Rejyonel Anestezi Sonrası Düşük Ayak

Rejyonel Anestezi Sonrası Düşük Ayak Rejyonel Anestezi Sonrası Düşük Ayak Zeliha Korkmaz Dişli 1, Necla Tokgöz 2, Fatma Ceyda Akın Öçalan 3, Mehmet Fa>h Korkmaz 4, Ramazan Bıyıklıoğlu 2 1 Anesteziyoloji Bölümü, Malatya Devlet Hastanesi 2

Detaylı

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011 Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri Sena Aydın 0341110011 PATOFİZYOLOJİ Fizyoloji, hücre ve organların normal işleyişini incelerken patoloji ise bunların normalden sapmasını

Detaylı

YÜKSEK CERRAHİ RİSKİ BULUNAN İNTERTROKANTERİK FEMUR KIRIKLI HASTALARDA EKSTERNAL FİKSATÖR UYGULAMASI VE SONUÇLARIMIZ

YÜKSEK CERRAHİ RİSKİ BULUNAN İNTERTROKANTERİK FEMUR KIRIKLI HASTALARDA EKSTERNAL FİKSATÖR UYGULAMASI VE SONUÇLARIMIZ T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI ŞİŞLİ ETFAL EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ 1.Ortopedi ve Travmatoloji Kliniği Şef: Prof. Dr. Ünal Kuzgun YÜKSEK CERRAHİ RİSKİ BULUNAN İNTERTROKANTERİK FEMUR KIRIKLI HASTALARDA EKSTERNAL

Detaylı

18/11/2015. PA (posteroanterior) AKCİĞER. Önerilen pozisyonlar. Toraks grafileri Çekim teknikleri ve Radyografik Anatomi

18/11/2015. PA (posteroanterior) AKCİĞER. Önerilen pozisyonlar. Toraks grafileri Çekim teknikleri ve Radyografik Anatomi Toraks grafileri Çekim teknikleri ve Radyografik Anatomi Prof.Dr. Murat Kocaoğlu Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji Anabilim Dalı Önerilen pozisyonlar Temel: Postero-anterior (PA) erekt (ayakta)

Detaylı

27.09.2012. Travmatik olmayan Diz Ağrıları. AÜTF Acil Tıp Anabilim Dalı Arş.Gör.Dr.Engin ŞENAY 26.6.2012. Görüntüleme. Anatomi.

27.09.2012. Travmatik olmayan Diz Ağrıları. AÜTF Acil Tıp Anabilim Dalı Arş.Gör.Dr.Engin ŞENAY 26.6.2012. Görüntüleme. Anatomi. Anatomi Görüntüleme AÜTF Acil Tıp Anabilim Dalı Arş.Gör.Dr.Engin ŞENAY 26.6.2012 Spesifik bursalar/bursitler Spesifik tendinit Osteoartrit Tedaviler Görüntüleme Fizik muayene ve hikayeye yardımcı X-ray

Detaylı

Diagnostik Görüntüleme ve Teknikleri

Diagnostik Görüntüleme ve Teknikleri Diagnostik Görüntüleme ve Teknikleri Diagnostik görüntüleme ve teknikleri, implant ekibi ve hasta için çok amaçlı tedavi planının uygulanması ve geliştirilmesine yardımcı olur. 1. Aşama Görüntüleme Aşamaları

Detaylı

OMUZ VE ÜST KOL BÖLGESİNE YÖNELİK KİNEZYOLOJİK BANTLAMA UYGULAMALARI

OMUZ VE ÜST KOL BÖLGESİNE YÖNELİK KİNEZYOLOJİK BANTLAMA UYGULAMALARI OMUZ VE ÜST KOL BÖLGESİNE YÖNELİK KİNEZYOLOJİK BANTLAMA UYGULAMALARI Supraspinatus kası Origo: Skapulanın supraspinöz fossası İnsersiyo: Humerus tuberkulum majus superior bölümü İnervasyon: Supraskapuler

Detaylı

Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi

Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi Beyin Tümörleri Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi Sizde mi Diş Sıkıyorsunuz? Diş sıkma ve gıcırdatma, gece ve/veya gündüz oluşabilen istemsiz bir aktivitedir.

Detaylı

TEŞHİSTEN TEDAVİYE > ALT EKSTREMİTE ATARDAMARI HASTALIĞI

TEŞHİSTEN TEDAVİYE > ALT EKSTREMİTE ATARDAMARI HASTALIĞI TEŞHİSTEN TEDAVİYE > ALT EKSTREMİTE ATARDAMARI HASTALIĞI Genç Kardiyologlar Grup Sorumlusu - Prof.Dr.Oktay Ergene Bilimsel İçeriğin Değerlendirilmesi, Son Düzenleme - Prof.Dr. Mahmut Şahin Düzenleme, Gözden

Detaylı

Aksillanın Görüntülenmesi ve Biyopsi Teknikleri. Prof. Dr. Meltem Gülsün Akpınar Hacettepe Üniversitesi Radyoloji Anabilim Dalı

Aksillanın Görüntülenmesi ve Biyopsi Teknikleri. Prof. Dr. Meltem Gülsün Akpınar Hacettepe Üniversitesi Radyoloji Anabilim Dalı Aksillanın Görüntülenmesi ve Biyopsi Teknikleri Prof. Dr. Meltem Gülsün Akpınar Hacettepe Üniversitesi Radyoloji Anabilim Dalı Meme kanserli hastalarda ana prognostik faktörler: Primer tümörün büyüklüğü

Detaylı

OMUZ AĞRISI. Klaviküla (Köprücük Kemiği)

OMUZ AĞRISI. Klaviküla (Köprücük Kemiği) OMUZ AĞRISI OMUZ AĞRISI Çoğu kişinin omuz olarak tanımladığı organımız, sırtımızı kaşımaktan smaç vurmaya kadar birçok kol hareketini yapmamızı sağlayan, tendon ve kaslara bağlanan bir dizi eklemden oluşur.

Detaylı

PROKSİMAL FEMORAL ÇİVİ İLE TEDAVİ ETTİĞİMİZ İNTERTROKANTERİK FEMUR KIRIKLARINDA KLİNİK SONUÇLARIMIZ

PROKSİMAL FEMORAL ÇİVİ İLE TEDAVİ ETTİĞİMİZ İNTERTROKANTERİK FEMUR KIRIKLARINDA KLİNİK SONUÇLARIMIZ T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI İSTANBUL GÖZTEPE EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ 1. ORTOPEDİ VE TRAVMATOLOJİ KLİNİĞİ Klinik Şefi; Prof. Dr. İrfan ESENKAYA PROKSİMAL FEMORAL ÇİVİ İLE TEDAVİ ETTİĞİMİZ İNTERTROKANTERİK

Detaylı

Doç.Dr.Onur POLAT. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı

Doç.Dr.Onur POLAT. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Doç.Dr.Onur POLAT Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı İçerik: Diz Yaralanmaları Fraktürler Dislokasyonlar Tendon, Ligament ve Menisküs Yaralanmaları Aşırı Kullanıma Bağlı Yaralanmalar

Detaylı

ORTOPEDİK VE SPORDA REHABİLİTASYON. Uygulama. Dersin Adı Kodu Yarıyıl Teori AKTS. (saat/hafta) (saat/hafta) (saat/hafta) 2 2-3 FTR

ORTOPEDİK VE SPORDA REHABİLİTASYON. Uygulama. Dersin Adı Kodu Yarıyıl Teori AKTS. (saat/hafta) (saat/hafta) (saat/hafta) 2 2-3 FTR ORTOPEDİK VE SPORDA REHABİLİTASYON Dersin Adı Kodu Yarıyıl Teori Laboratuar AKTS Ortopedik ve Sporda Rehabilitasyon FTR 313 3.YIL/ 1.yarıyıl Güz (saat/hafta) (saat/hafta) (saat/hafta) 2 2-3 Önkoşullar

Detaylı

Spor Yaralanmalarında Konservatif Tedavi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Üniversitesi

Spor Yaralanmalarında Konservatif Tedavi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Üniversitesi Spor Yaralanmalarında Konservatif Tedavi Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Üniversitesi Yumuşak doku injurisi Kas, tendon ve bağ yaralanmalarını kapsar. Strain: Kas ve tendonların aşırı yüklenmesi veya

Detaylı

Ergonomi Uygulamaları ile Kâr Etmenin Yolları

Ergonomi Uygulamaları ile Kâr Etmenin Yolları Ergonomi ile Verimlilik Paneli Ergonomi Uygulamaları ile Kâr Etmenin Yolları Uludağ Üniversitesi Endüstri Müh. Böl. 13.05.2010 BURSA ERGONOMİ Çalışan ile teknik sistem arasındaki ilişkiyi inceleyen; bilimsel

Detaylı

Beyin ve Sinir Cerrahisi. (Nöroşirürji)

Beyin ve Sinir Cerrahisi. (Nöroşirürji) Beyin ve Sinir Cerrahisi (Nöroşirürji) BR.HLİ.016 Beyin, omurilik ve sinir hastalıklarının cerrahi tedavisi ile ilgilenen Beyin ve Sinir Cerrahisi bölümümüz, tecrübeli ve konusunda yetkin hekim kadrosu

Detaylı

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. SERVİKAL DAR KANAL ve MYELOPATİ HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. SERVİKAL DAR KANAL ve MYELOPATİ HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ SERVİKAL DAR KANAL ve MYELOPATİ HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ SERVİKAL MYELOPATİLİ HASTALARIN YAKINMALARI Servikal kanal darlığı, genellikle

Detaylı

Endometriozis. (Çikolata kisti)

Endometriozis. (Çikolata kisti) Endometriozis (Çikolata kisti) Bugün Neler Konuşacağız? Endometriozis Nedir? Belirtileri Nelerdir? Ne Sıklıkta Görülür? Hangi Sorunlara Neden Olur? Nasıl Tanı Konur? Nasıl Tedavi Edilir? Endometriozis

Detaylı

Sevgili Meslektaşlarım,

Sevgili Meslektaşlarım, Sevgili Meslektaşlarım, TOTBİD TOTEK 20 Yeterlilik Sınavı. aşaması 2 Ekim Pazar günü İzmir'de Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi amfisinde yapılacaktır. Sınavda 00 adet soru sorulacaktır. Sınav başvuruları

Detaylı

Erişkin Rekonstrüktif Cerrahi ve Eklem Protezleri

Erişkin Rekonstrüktif Cerrahi ve Eklem Protezleri Erişkin Rekonstrüktif Cerrahi ve Eklem Protezleri Artroplasti ve Erişkin Rekonstrüktif Cerrahi Artroskopi, eklem içinin optik ve kamera sistemi ile minimal invaziv olarak görüntülenmesi işlemidir. Ekleme

Detaylı

Toplantı ve Kongre Takvimi

Toplantı ve Kongre Takvimi Toplantı ve Kongre Takvimi 7 th Congress of the Turkish Society of Sports Traumatology, Arthroscopy and Knee Surgery Combined with the 3 rd Congress of the Asia Pacific Knee Society 1-4 Kasım 2004, Ankara

Detaylı

135 DİNAMİK KALÇA VİDASI İLE TEDAVİ EDİLEN İNTERTROKANTERİK FEMUR KIRIKLARINDA İMPLANT STABİLİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

135 DİNAMİK KALÇA VİDASI İLE TEDAVİ EDİLEN İNTERTROKANTERİK FEMUR KIRIKLARINDA İMPLANT STABİLİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI GÖZTEPE EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ II. ORTOPEDİ VE TRAVMATOLOJİ KLİNİĞİ Klinik Şefi v. Doç. Dr. Abdullah EREN 135 DİNAMİK KALÇA VİDASI İLE TEDAVİ EDİLEN İNTERTROKANTERİK FEMUR

Detaylı

ĐNSTABĐL ĐNTERTROKANTERĐK FEMUR KIRIKLARINDA PROKSĐMAL FEMORAL ÇĐVĐ UYGULAMALARIMIZ VE SONUÇLARI

ĐNSTABĐL ĐNTERTROKANTERĐK FEMUR KIRIKLARINDA PROKSĐMAL FEMORAL ÇĐVĐ UYGULAMALARIMIZ VE SONUÇLARI T.C. Dr. LÜTFĐ KIRDAR KARTAL EĞĐTĐM VE ARAŞTIRMA HASTANESĐ 1. ORTOPEDĐ VE TRAVMATOLOJĐ KLĐNĐĞĐ Op. Dr. TUĞRUL BERKEL 1.Ortopedi ve Travmatoloji Kliniği Şefi ĐNSTABĐL ĐNTERTROKANTERĐK FEMUR KIRIKLARINDA

Detaylı

PELVİK GRAFİ Bakıyoruz ama görüyor muyuz? Yrd.Doç.Dr.Mücahit Avcil Aydın Menderes Üniversitesi Acil Tıp AD.

PELVİK GRAFİ Bakıyoruz ama görüyor muyuz? Yrd.Doç.Dr.Mücahit Avcil Aydın Menderes Üniversitesi Acil Tıp AD. PELVİK GRAFİ Bakıyoruz ama görüyor muyuz? Yrd.Doç.Dr.Mücahit Avcil Aydın Menderes Üniversitesi Acil Tıp AD. Bir kırığı bulmak için; Ana kural: ne aradığınızı bilin!! Kemiğin konturlarını izleyin Koyu

Detaylı

Yrd. Doç. Dr : Tanju ÇELİK MKÜ. Tıp Fak.

Yrd. Doç. Dr : Tanju ÇELİK MKÜ. Tıp Fak. Yrd. Doç. Dr : Tanju ÇELİK MKÜ. Tıp Fak. Ağrı Ağrının tanımı Uluslararası Ağrı Araştırmaları Teşkilâtı tarafından 1979 yılında şu şekilde yapılmıştır: "Ağrı, vücudun herhangi bir yerinden kaynaklanan,

Detaylı