Çok sayıda motor şekilde gibi sadece bir durumunda başlatma kontrol merkezi ile otomatik olarak çalıştırılabilir.

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Çok sayıda motor şekilde gibi sadece bir durumunda başlatma kontrol merkezi ile otomatik olarak çalıştırılabilir."

Transkript

1 7.1.4 Paket Şalter İle Bu devredeki DG düşük gerilim rölesi düşük gerilime karşı koruma yapar. Yani şebeke gerilimi kesilir ve tekrar gelirse motorun çalışmasına engel olur. 7.2 SIRALI KONTROL Sıralı kontrol, bir yol verici enerjilenmediği sürece diğerinin çalışmayacak şekilde bağlanmasıyla oluşturulan yöntemdir. Bir makinanın kendisi güvenle çalışmaya başlamadan önce yüksek basınçlı yağlama ve hidrolik pompalar gibi bir makine ile kullanılan yardımcı donanımın çalışması ger4ekirse, bu tip bir kontrole ihtiyaç duyulur. 7.3 OTOMATİK SIRALI KONTROL Çok sayıda motor şekilde gibi sadece bir durumunda başlatma kontrol merkezi ile otomatik olarak çalıştırılabilir. Yandaki devrede yağ pompası (M1) başlatma butonuna basıldığında, ana sürücü motor (M2) çalışmaya başlamadan önce basınç anahtarını kapatmak için yeterli değere yükselmelidir. Basınç anahtarı aynı zamanda zaman rölesini (Tr) de enerjiler. Belirli bir zaman gecikmesinden sonra Tr kontağı kapanır ve besleme (talaş kaldırma tezgahı) motorunun yol verici bobini (M3) enerjilenir. 50

2 7.4 MANTIK KAVRAMA VE KONTROL İŞLEVİ İşlev Eleman Kullanımı Giriş (bilgi) İtmeli butonlar, sınır, basınç, Algılama ya da bilgi kaynağı yaklaşma anahtarları, fotoseller vb. Mantık (karar) Röleler,elektron lambaları, manyetik Giriş elemanlarından alınan bilgi üzerinde yükselteçler, hidrolik ve havalı işlem yapar, karar verir ve arz edilen çıkış valflar, transistörler, vs. sinyallerini sağlar. Çıkış (etki) Kontaktörler, yol vericiler, selenoidler, manyetik güç yükselteçleri, elektronik ve yarı iletken kontaktörler. Mantık çıkış sinyallerini arz edilen seviyeye yükseltir Mantık Elemanlarının Karşılıkları 8. MOTORLARA YOL VERME Motorlara düşük gerilimle yol vermenin iki nedeni vardır. 1. Motor tarafından çekilen yüksek yol alma akımını azaltmak 2. Motorun yol alma torkunu azaltmak. Sincap kafesli endüksiyon motorların basitliği, dayanıklılığı ve güvenirliliği çok çeşitli amaçlar için alternatif akım, sabit hızlı motor uygulamalarında bu motorların standart tercih nedeni yapmıştır. Birkaç motor çeşidi dolayısıyla da çeşitli yol verme yöntemleri ve kontrol donanımı bulunmaktadır DÜŞÜK GERİLİM, DÜŞÜK AKIM, DÜŞÜK TORK Düşük gerilim yöntemleri grubu genellikle standart şebeke gerili ile yol verme yönteminin dışındaki bütün yol verme yöntemlerini içine alır. Düşük gerilim yol vericileri sadece hat akımını yada yol almış torkunu azaltmak için gerilimi düşürür. Hat akımının azaltılması paralel olarak en çok arzu edilen sonuçtur. Bir motora yol vermek için gerilim düşürüldüğünde akım da ve makinaya verilen tork da azalır. Tam gerilimde bir yükü çalıştıramayan bir motor, düşük gerilim yada düşük akımla aynı yükü çalıştıramayacaktır. Bu yüzden düşük gerilimle yol vermede genellikle motor boştayken yapılır. 51

3 8.2. TEMEL YOL VERME YÖNTEMLERİ Çok fazlı sincap kafesli motorlar için en çok kullanılan yolverme yöntemleri şunlardır. 1. Tam gerilimle yol verme : Elle çalıştırılan yada otomatik yol verme anahtarı motoru doğrudan besleme kaynağına bağlayan sistemdir. 2. Primer dirençli yol verme : Statora seri bir direnç bağlanarak yol alma akımı azaltılır. 3. Sekonder dirençle yol verme : Rotor sargılarına fırça yardımıyla seri dirençler sokularak yol alma akımı azaltılabilir ve hız kontrolü de gerçekleştirilebilir. 4. Oto transformatörlere yol verme : Oto transformatörü çeşitli kademeler elle yada otomatik olarak seçilerek düşük gerilimle yol verme sağlanabilir. 5. Empedanslı ( Reaktansla ) yol verme : Motora seri bağlı reaktörler kullanılır. 6. Yıldız üçgen yolverme : Motor yolverme anında yıldız, normal çalışma sürecinde üçgen bağlanır. 7. Parçalı sargılı yol verme : Motor stator sargıları iki yada üç devreden oluşturulur. Bu devreler yol alma anında besleme kaynağına seri, normal çalışma anında paralel bağlanır. 8. Yarı iletken elektronik kontrol : Akımın yada yol alma zamanının kontrolü alternatif akımın yarım çevirimlerinde silikon kontrollü doğrultucuları tetikleyerek yapılır. 52

4 8.3. BİR FAZLI ASENKRON MOTORLARDA ÇALIŞTIRILMASI VE YOL VERME 53

5 Şekil: Bir fazlı motorun devir yönünü değiştirme kumanda ve güç devresi Şekil: Üç fazlı yıldız bağlı asenkron motorun bir fazlı çalıştırılması 8.4. PRİMER DİRENÇLİ YOL VERİCİLER Bu yöntemle bir direnç motora seri bağlanır. Böylece direnç üzerinde bir gerilim düşümü meydana gelir ve motorun bağlantı uçlarındaki gerilim düşürülür. Sonuçta motorun yol alma hızı ve akımı düşer. Motor yol aldıkça dirençten geçen akım azaldıkça direnç üzerine düşen gerilim azalır ve motorun bağlantı uçları üstündeki gerilim artar. Torku ve gerilimi kademeli olarak arttırmakla düzgün bir hızlanma elde edilir. Motor belirli bir hıza ulaştığında direnç kısadevre edilir. Bu durumda motor tam gerilimle çalışmasını sürdürür. Şekildeki boşta ve yüklü bir motora dirençle yol verme anında akımdaki değişmeler gösterilmiştir. 1 eğrisi boştaki çalışmadır. 2 eğrisi yüklü çalışmadır. Her iki motora da dirençle yol verilmektedir. Ve 3. Saniyede direnç kısa devre edilmektedir. Burada da görüldüğü gibi yüklü motorda ani bir akım sıçraması görülmektedir. Bu da zararlıdır. 54

6 8.4.1 Dört Kademeli Dirençle Yol Verme Primer dirençli yol vericiler aşağıdaki özelliklere sahip olmalıdır. a) Yapısı basittir. b) Maliyeti düşüktür. c) Bakımı azdır. d) Çalışma sırasında büyük bir hızlanma sağlar. e) Yol verme boyunca motorun sürekli şebekeye bağlı kalmasını sağlar. f) Güç katsayısı yüksektir. Bu yol vericiler düşük yol alma torkundan dolayı çok ağır yüklere yol vermekte kullanılırlar. Yol verme dirençleri güç harcadığı için bu yol vericilerin yol verme ekonomileri düşüktür. Üç fazlı ASM motorlara bir kademe dirençle yol veren ve motorun dönüş yönünü değiştiren kumanda ve güç devresi 55

7 Şekil: Bir kademeli yol verme kumanda şeması Şekil: İki kademeli yol verme kumanda şeması Şekil: Üç kademeli yol verme kumanda şeması Şekil: Bir, İki ve Üç kademeli yol verilen asenkron motorların güç devreleri 56

8 8.5. SEKONDER DİRENÇLE YOL VERME (ROTORU SARGILI ASENKRON MOTORLARA) Şekil: Rotoru sargılı asenkron motora, bir kademeli dirençle yol verme, otomatik kumanda ve güç devresi Şekil: Rotoru sargılı asenkron motoru iki yönde çalıştırma, iki kademe dirençle yol verme ve dinamik frenleme ile durdurma kumanda ve güç devresi 8.6. REAKTANSLA YOL VERME Reaktans: X L = W.L = 2π.f.L bağıntısı ile hesapedilir. Alternatif akıma karşı gösterilen zorluktur. Reaktansla yol verme işlemleri sadece alternatif akım motorlarına yol verme işleminde kullanılır. Çünkü doğru akımda reaktans sıfır olduğu için X L = 2π.f.L = 0 olur. 57

9 Üç kademe reaktansla yol verme : Bobin aniden kısa devre edildiği zaman bobindeki self EMK ti sebebi ile kontaktörlar kısa zamanda hasar görür. Bu nedenle kontaklara seri direnç bağlanarak sargıdaki enerji sönümüne kavuşturulur. Reaktanslara, reaktör ismi verilir. Standart reaktörler %65-%80hat gerilimi veren iki kademeli ve %50 - %65 - %80 hat gerilimi veren üç kademeli olarak imal edilirler. Yol verme anındada, tek kademeli olarak devreye bağlanırlar ve belirli zaman sonundada, otomatik olarak devreden çıkarılırlar. Motorun özelliğine göre sadece bir kademesi kullanılır. Tamamı devreye sokulursa şebeke geriliminin %50 sini motor sargısına verir. %65 kademede iken kullanılırsa şebeke geriliminin %65 ini motor sargılarına verir. %80 lik kademede ise şebeke geriliminin %80 înini motora aktarır OTO TRANSFORMATÖRLERLE YOL VERİCİLER Oto transformatörlü düşük gerilim yol vericileri, primer dirençli yol vericilere benzer. Ve özellikle sincap kafesli AA motorlarında darbe akımı sınırlamak yada çalıştırılan makine üzerindeki yol verme gerilimini azaltmak için kullanılır. Bu tip yol vericilerde motorun yol verme gerilimini düşürmek için motorlarla besleme hattı arasında oto transformatörleri kullanılır. Motoru hat geriliminin yaklaşık %50 %65 i ve %80 i ile çalıştırabilmek için oto transformatörlerinde kademe uçları bulunur. Motorların çoğu hat geriliminin %65 inde yol almaya başlar. Bu değerde yeterli yol alma torkunun elde edilmediği durumlarda %80 lik kademe kullanılabilir. Yol verme transformatörleri indüktif yükledir ve bu nedenle güç katsayısını etkiler. Bu yol vericiler yol alma süreci uzun makinalar için uygundur. 58

10 Hızlanma süresince motor bağlantı uçlarındaki gerilimi düşürmek için kullanılan oto transformatörlü yol vericiler de genellikler açı üçgen bağlı iki adet oto transformatörü bulunur. Şekil : İki kademeli oto transformatörlerinde üç fazlı Asm a yol vermeye ait kumanda ve güç devresi Asenkron motorlara omik dirençlerle ve reaktans bobinleri ile yol vermek yüksek kalkınma akımı nedeni ile kısa bir süre içerisinde de olsa direnç veya reaktans bobini üzerinde çok yüksek bir güç kaybı meydana gelir. Bu kaybı önlemek için asenkron motorlara oto transformatörü ile yol verilir. Oto transformatörü kullanılmasının diğer bir nedeni ise; motor akımının büyük olmasına rağmen, şebekeden çekilen akımın küçük olmasıdır. Yani bunun faydası; yol verme anında yüksek kalkınma akımı nedeni ile şebekede meydana gelecek şok tesirini ve hatlardaki gerilim düşümünü kısmen önlemektir. Oto transformatörleri % 65-% 80 şebeke gerilimi veren iki kademeli veya % 50-% 65-% 80 şebeke gerilimi veren üç kademeli olarak imal edilir. 59

11 8.8.PARÇALI SARGILI MOTORLARA YOL VERME Parçalı sargılı motorlar yapı olarak sincap kafesli motorlara benzerler. Ancak parçalı sargılı motorlarda düşük yol alma torku elde etmek üzere besleme kaynağına sıra ile bağlanabilen iki adet özdeş sargı bulunur. Bu sargılar paralele çalışacak şekilde tasarlanmıştır. Yol alma sürecinde sargıların sadece yarısı besleme gerilimine bağlandığı için bu yöntem, parçalı sargılı olarak tanımlanır. Her bir sargının bağlantı uçlarını dışarı çıkararak motor üreticileri, sargıları paralel bağlanabilme olanağı vermiştir. Motorun tasarımına bağlı olarak parçalı sargılı motorların sargıları yıldız ya da üçgen bağlanabilir İki Kademeli Yol Verme 60

12 İki kademeli yol verici de iki kontaktör bulunur. Bir kontaktör sargılı motor sargısının bir sargısını kontrol eder. Kontaktörler sıra ile enerjilendiğinde motor sargısının biri enerjilenir ve kısa bir süre sonra birinci sargı ikinci sargıya paralel bağlanır. Motor bir sargısı ile yol aldığı zaman normal akımın yaklaşık üçte birini çeker Üç Kademeli Yol Verme 8.9. YILDIZ ÜÇGEN OTOMATİK YOL VERİCİLER Hiçbir dış elemana gerek duymadan darbe akımını azaltmanın en çok kullanılan şekli yıldız-üçgen yol vermedir. Yıldız üçgen motorlarda iç sargının her birinin her iki bağlantı ucu da dışarı çıkarılır. Motor önce yıldız olarak yol alır ve üçgen bağlanarak normal çalışmasını sürdürür. Motor yıldız bağlantı faz bobinleri 3 kat daha az bir gerilimle çalışır. Yol alma akımı da yaklaşık olarak üç kat azalır. Yıldız bağlı olan motor düşük gerilimle yol almaya başlar. Uygun bir anda üçgen bağlantıya ve normal gerilime geçilir. Şekil: Bir kumanda merkezli yıldız/üçgen yol verme devre şeması 61

13 Şekil: İki kumanda merkezli yıldız/üçgen yol verme devre şeması Şekil: İki kumanda merkezli ( Uzaktan Kumanda )yıldız/üçgen yol verme ve devir yönü değiştirme devre şeması 62

14 Şekil: Yıldız üçgen yol verilen üç fazlı asenkron motorlarda kompanzasyon uygulaması Sonuç : Yıldız bağlantıda bir bobinin gerilimi faz geriliminin 3 le biri, bobin akımı faz akımıdır. Üçgen bağlantıda bir bobinin gerilimi faz gerilimine eşit, faz akımı ise bobin akımının 3 katı fazladır. Bu sonuçlara göre yıldız bağlantıda bobinde 3 kat az bir gerilim kullanılırken, çekilen akım da üçgende devre den çekilecek akımdan 3 kat az olur. Asenkron motorlarda hız frekans ve kutup sayısına bağlı olduğundan, hem yıldız hemde üçgen bağlantıda hızlar sabittir. Yıldız ve üçgen bağlantıda çekilecek akımlar farklı olacağından aşırı akım röleleri hatta değil bobinlere seri bağlanmalıdır ve sargı akımına göre değeri seçilmelidir. Şekil: 3 fazlı ASM a otomatik yıldız-üçgen yol veren ve motorun dönüş yönünü değiştiren devre Kapalı Geçişli Yol Verme R dirençleri motorun yol alma durumundan normal çalışma durumuna geçişi sırasındaki açık devre durumunu önler. Kapalı geçişli yol verme de, yıldızdan üçgen bağlantıya geçerken motor besleme hattından ayrılma. Açık geçişli yol vermede yol verici motoru ani olarak dereden çıkarır ve hemen 63

15 sonra üçgen olarak yeniden bağlar. Bir çok uygulamada açık geçiş uygulanırken bazı tesislerde besleme hatlarında arızalara neden olmamak için kapalı geçiş kullanılır. Kapalı geçiş yol verici devresine üç kutuplu bir kontaktör ve 3 direnç ekleyerek yapılır FREKANS DENETLEYİCİLERLE YOL VERME VE HIZ KONTROLÜ 9.HIZ DENETLEYİCİLERİ 9.1. ÇOK DEVİRLİ ASENKRON MOTORLAR Bir motordan iki ayrı devir sayısı elde etmek için iki yol vardır. Bunların birincisinde; motorun statorunda hem düşük hız için ve hem de yüksek hız için iki (2) ayrı sargı bulunur. Düşük hız devresi devreye bağlandığında motor düşük hızda ; yüksek hız sargısı şebekeye bağlandığında motor yüksek hızda çalışır. Sargılardan birisi şebekeye bağlandığında diğer sargı trafo özelliği gösterir. Bu sebepten boşta kalan sargının uçları katiyen kısa devre olmamalıdır ve izole edilmelidir. 64

AA Motorlarında Yol Verme, Motor Seçimi Yrd. Doç. Dr. Aytaç Gören

AA Motorlarında Yol Verme, Motor Seçimi Yrd. Doç. Dr. Aytaç Gören 04.12.2011 AA Motorlarında Yol Verme, Motor Seçimi Yrd. Doç. Dr. Aytaç Gören İçerik AA Motorlarının Kumanda Teknikleri Kumanda Elemanları na Yol Verme Uygulama Soruları 25.11.2011 2 http://people.deu.edu.tr/aytac.goren

Detaylı

Elektromekanik Kumanda Sistemleri / Ders Notları

Elektromekanik Kumanda Sistemleri / Ders Notları İkincisinde ise; stator düşük devir kutup sayısına göre sarılır ve her faz bobinleri 2 gruba bölünerek düşük devirde seri- üçgen olarak bağlanır. Yüksek devirde ise paralel- yıldız olarak bağlanır. Bu

Detaylı

Elektromekanik Kumanda Sistemleri / Ders Notları

Elektromekanik Kumanda Sistemleri / Ders Notları 10. MOTORLARIN FRENLENMESİ Durdurulacak motoru daha kısa sürede durdurmada veya yükün yer çekimi nedeniyle motor devrinin artmasına sebep olduğu durumlarda elektriksel frenleme yapılır. Kumanda devrelerinde

Detaylı

SIEMENS LOGO KULLANIMI VE UYGULAMALAR

SIEMENS LOGO KULLANIMI VE UYGULAMALAR SIEMENS LOGO KULLANIMI VE UYGULAMALAR 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 SIEMENS S7 200 UYGULAMALARI UYGULAMA _1 3 Fazlı Asenkron motorun iki yönde

Detaylı

3 FAZLI ASENKRON MOTORLAR

3 FAZLI ASENKRON MOTORLAR 3 FAZLI ASENKRON MOTORLAR 3 FAZLI ASENKRON MOTORLAR Üç fazlı AC makinelerde üretilen üç fazlı gerilim, endüstride R-S-T (L1-L2- L3) olarak bilinir. R-S-T gerilimleri, aralarında 120 şer derece faz farkı

Detaylı

ELEKTRİK MAKİNALARI VE KUMANDA 4.1.ASENKRON MOTORLARA DİREKT YOL VERME VE DEVRE ŞEMALARI

ELEKTRİK MAKİNALARI VE KUMANDA 4.1.ASENKRON MOTORLARA DİREKT YOL VERME VE DEVRE ŞEMALARI BÖLÜM 4 OTOMATİK KUMANDA DEVRELERİ 4.1.ASENKRON MOTORLARA DİREKT YOL VERME VE DEVRE ŞEMALARI Basitliği, dayanıklılığı ve ekonomik olmasından endüstride en çok kullanılan asenkron motora, gücüne, işletme

Detaylı

Yumuşak Yol Vericiler - TEORİ

Yumuşak Yol Vericiler - TEORİ Yumuşak Yol Vericiler - TEORİ 1. Gerilimi Düşürerek Yolverme Alternatif akım endüksiyon motorları, şebeke gerilimine direkt olarak bağlandıklarında, yol alma başlangıcında şebekeden Kilitli Rotor Akımı

Detaylı

Elektromekanik Kumanda Sistemleri / Örnek Uygulamalar

Elektromekanik Kumanda Sistemleri / Örnek Uygulamalar PROBLEM 31: Uzaktan kumandalı, kesik kesik çalıştırılabilen, devir yönü değiştirilebilen, otomatik λ / yol alan, bir asenkron motorun dinamik frenlenme ile durdurulması ile ilgili güç ve kumanda devresini

Detaylı

22. ÜNİTE SENKRON MOTORLAR

22. ÜNİTE SENKRON MOTORLAR 22. ÜNİTE SENKRON MOTORLAR KONULAR 1. YAPISI VE ÇALIŞMA PRENSİBİ 2. YOL VERME YÖNTEMLERİ 3. KULLANILDIĞI YERLER Herhangi bir yükü beslemekte olan ve birbirine paralel bağlanan iki altematörden birsinin

Detaylı

BÖLÜM 1. ASENKRON MOTORLAR

BÖLÜM 1. ASENKRON MOTORLAR İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...iv GİRİŞ...v BÖLÜM 1. ASENKRON MOTORLAR 1. ASENKRON MOTORLAR... 1 1.1. Üç Fazlı Asenkron Motorlar... 1 1.1.1. Üç fazlı asenkron motorda üretilen tork... 2 1.1.2. Üç fazlı asenkron motorlara

Detaylı

Anma güçleri 3 kw tan büyük olan motorların üç fazlı şebekelere bağlanabilmeleri için üç fazlı olmaları gerekir.

Anma güçleri 3 kw tan büyük olan motorların üç fazlı şebekelere bağlanabilmeleri için üç fazlı olmaları gerekir. Elektrik motorlarında yol verme işlemi Motorun rotor hızının sıfırdan anma hızına hızına ulaşması için yapılan işlemdir. Durmakta olan motorun stator sargılarına gerilim uygulandığında endüklenen zıt emk

Detaylı

KUMANDA TEKNĐĞĐ LABORATUVARI (I) DENEY FÖYÜ (Elektromekanik Kumanda)

KUMANDA TEKNĐĞĐ LABORATUVARI (I) DENEY FÖYÜ (Elektromekanik Kumanda) MARMARA ÜNĐVERSĐTESĐ TEKNĐK EĞĐTĐM FAKÜLTESĐ ELEKTRĐK EĞĐTĐMĐ BÖLÜMÜ KUMANDA TEKNĐĞĐ LABORATUVARI (I) DENEY FÖYÜ (Elektromekanik Kumanda) Yrd.Doç.Dr.Mustafa ONAT Yrd.Doç.Dr. Hasan ERDAL Đstanbul Mart 2011

Detaylı

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİKFAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ LABORATUARI

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİKFAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ LABORATUARI ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİKFAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ LABORATUARI DENEY FÖYÜ DENEY ADI KONTROL KUMANDA ELEMANLARI DENEYİ DERSİN ÖĞRETİM ÜYESİ DENEYİ

Detaylı

Samet Biricik Elk. Y. Müh. Elektrik Mühendisleri Odası 28 Ocak2011

Samet Biricik Elk. Y. Müh. Elektrik Mühendisleri Odası 28 Ocak2011 Samet Biricik Elk. Y. Müh. Elektrik Mühendisleri Odası 28 Ocak2011 1 KompanzasyonSistemlerinde Kullanılan Elemanlar Güç Kondansatörleri ve deşarj dirençleri Kondansatör Kontaktörleri Pano Reaktif Güç Kontrol

Detaylı

ASENKRON MAKİNELER. Asenkron Motorlara Giriş

ASENKRON MAKİNELER. Asenkron Motorlara Giriş ASENKRON MAKİNELER Asenkron Motorlara Giriş İndüksiyon motor yada asenkron motor (ASM), rotor için gerekli gücü komitatör yada bileziklerden ziyade elektromanyetik indüksiyon yoluyla aktaran AC motor tipidir.

Detaylı

İKS KUMANDA DEVRELERİ. HAZIRLAYAN Hüseyin BULGURCU Balıkesir-2006

İKS KUMANDA DEVRELERİ. HAZIRLAYAN Hüseyin BULGURCU Balıkesir-2006 İKS KUMANDA DEVRELERİ HAZIRLAYAN Hüseyin BULGURCU Balıkesir-2006 1 KONULAR 1. KUMANDA ELEMANLARI VE SEMBOLLER 2. KUMANDA YÖNTEMLERİ 3. YOL VERME YÖNTEMLERİ 4. EV TİPİ SOĞUTUCULAR 5. TİCARİ TİP SOĞUTUCULAR

Detaylı

Bilezikli Asenkron Motora Yol Verilmesi

Bilezikli Asenkron Motora Yol Verilmesi Bilezikli Asenkron Motora Yol Verilmesi 1. GİRİŞ Bilezikli asenkron motor, sincap kafesli asenkron motordan farklı olarak, rotor sargıları dışarı çıkarılmış ve kömür fırçaları yardımıyla elektriksel bağlantı

Detaylı

ASENKRON MOTORLARA YOL VERME

ASENKRON MOTORLARA YOL VERME 1 ASENKRON MOTORLARA YOL VERME Üç Fazlı Asenkron Motorlara Yol Verme Yöntemleri Kısa devre rotorlu asenkron motorlar sekonderi kısa devre edilmiş transformatöre benzediklerinden kalkış anında normal akımlarının

Detaylı

ÖZGÜR Motor & Generatör

ÖZGÜR Motor & Generatör DAHLENDER MOTOR Statora sargılarının UVW ve XYZ uçlarından başka, sargı ortalarından uçlar çıkararak ve bunların bağlantıları yapılarak çift devir sayısı elde edilir. Bu bağlantı yöntemine, Dahlender bağlantı

Detaylı

6. ENVERSÖR PAKET ŞALTER

6. ENVERSÖR PAKET ŞALTER 6. ENVERSÖR PAKET ŞALTER Küçük güçlü motorlarda devir yönü değiştirme genellikle, buton ve kontaktör yerine paket şalterle veya kollu şalterle yapılmaktadır. Daha çok ekonomik olmaları nedeniyle tercih

Detaylı

Elektromekanik Kumanda Sistemleri / Ders Notları

Elektromekanik Kumanda Sistemleri / Ders Notları Ayrıca ortak etki mesafesi üretimden kaynaklanan osilatör frekansındaki rasgele farklılıklara bağlıdır. Genellikle çok özel bir durumda açığa çıkmadıkça veya siviç değiştirilmedikçe bu etki fark edilmez.

Detaylı

1. BİR FAZLI ASENKRON MOTORLAR

1. BİR FAZLI ASENKRON MOTORLAR 1. BİR FAZLI ASENKRON MOTORLAR Bir fazlı yardımcı sargılı motorlar Üniversal motorlar 1.1. Bir fazlı yardımcı sargılı motorlar 1.1.3. Yardımcı Sargıyı Devreden Ayırma Nedenleri Motorun ilk kalkınması anında

Detaylı

F AKIM DEVRELER A. DEVRE ELEMANLARI VE TEMEL DEVRELER

F AKIM DEVRELER A. DEVRE ELEMANLARI VE TEMEL DEVRELER ALTERNATİF AKIM DEVRELERİ A. DEVRE ELEMANLARI VE TEMEL DEVRELER Alternatif akım devrelerinde akımın geçişine karşı üç çeşit direnç (zorluk) gösterilir. Devre elamanları dediğimiz bu dirençler: () R omik

Detaylı

ELEKTROMEKANİK KUMANDA SİSTEMLERİ ÖRNEK UYGULAMALAR

ELEKTROMEKANİK KUMANDA SİSTEMLERİ ÖRNEK UYGULAMALAR ELEKTROMEKANİK KUMANDA SİSTEMLERİ ÖRNEK UYGULAMALAR PROBLEM 1: 3 Fazlı Bir Asenkron Motoru Kesik Kesik Çalıştırmak Çalışma Şekli : Kumanda devresindeki start butonuna basıldığında M kontaktörünün bobinine

Detaylı

3. Bölüm: Asenkron Motorlar. Doç. Dr. Ersan KABALCI

3. Bölüm: Asenkron Motorlar. Doç. Dr. Ersan KABALCI 3. Bölüm: Asenkron Motorlar Doç. Dr. Ersan KABALCI 1 3.1. Asenkron Makinelere Giriş Düşük ve orta güç aralığında günümüzde en yaygın kullanılan motor tipidir. Yapısal olarak çeşitli çalışma koşullarında

Detaylı

ÜÇ FAZLI ASENKRON MOTORLARA BUTON VE KONTAKTÖRLE YOL VERME

ÜÇ FAZLI ASENKRON MOTORLARA BUTON VE KONTAKTÖRLE YOL VERME ÜÇ FAZLI ASENKRON MOTORLARA BUTON VE KONTAKTÖRLE YOL VERME Şekil - 1 Şekilde üç fazlı asenkron motora buton ve kontaktörle yol veren devre görülmektedir. Devrede start butonuna basıldığında K 1 kontaktörünün

Detaylı

5. ÜNİTE ASENKRON MOTORLARI

5. ÜNİTE ASENKRON MOTORLARI 5. ÜNİTE ASENKRON MOTORLARI KONULAR 1. Asenkron Motorların Yapısı 2. Çalışma Prensibi 3. Asenkron Motorlara Yol Verme 4. Asenkron Motorlarda Kayıplar ve Verim 5. Asenkron Motor Çeşitleri GİRİŞ Sanayi tesislerinde

Detaylı

22. ÜNİTE ARIZA YERLERİNİN TAYİNİ

22. ÜNİTE ARIZA YERLERİNİN TAYİNİ 22. ÜNİTE ARIZA YERLERİNİN TAYİNİ 1. Toprak Kaçak Arızası KONULAR 2. İletkenler Arasındaki Kaçak Tayini 3. Kablo İletkenlerinde Kopukluğun Tayini 4. Kablo ve Havai Hatlarda Elektro Manyetik Dalgaların

Detaylı

ÜNİTE 5 TEST SORU BANKASI (TEMEL ELEKTRONİK)

ÜNİTE 5 TEST SORU BANKASI (TEMEL ELEKTRONİK) ÜNİTE 5 TEST SORU BANKASI (TEMEL ELEKTRONİK) TRAFO SORULARI Transformatörün üç ana fonksiyonundan aşağıdakilerden hangisi yanlıştır? a) Gerilimi veya akımı düşürmek ya da yükseltmek b) Empedans uygulaştırmak

Detaylı

2- Tristör ile yük akımı değiştirilerek ayarlı yükkontrolü yapılabilir.

2- Tristör ile yük akımı değiştirilerek ayarlı yükkontrolü yapılabilir. Tristörlü Redresörler ( Doğrultmaçlar ) : Alternatif akımı doğru akıma çeviren sistemlere redresör denir. Redresörler sanayi için gerekli olan DC gerilimin elde edilmesini sağlar. Büyük akım ve gerilimlerin

Detaylı

UYGULANMIŞ ÖRNEK PLC PROGRAMLARI

UYGULANMIŞ ÖRNEK PLC PROGRAMLARI UYGULANMIŞ ÖRNEK PLC PROGRAMLARI Örnek 1: Örneğ e başlamadan önce CPU yu 221 seçmeliyiz.(bu işlem program sonunda da yapılabilir.) Girişler I 0.0 dan I 0.5 e, Çıkışlar Q 0.0 dan Q 0.3 e kadardır. Amacı

Detaylı

Elektrik Dağıtım Şebekesi: İletim hattından gelen ve şalt merkezlerinde gerilim seviyesi düşürülen elektriği, ev ve işyerlerine getiren şebekedir.

Elektrik Dağıtım Şebekesi: İletim hattından gelen ve şalt merkezlerinde gerilim seviyesi düşürülen elektriği, ev ve işyerlerine getiren şebekedir. DAĞITIM TRAFOLARI Genel Tanımlar Elektrik Dağıtım Şebekesi: İletim hattından gelen ve şalt merkezlerinde gerilim seviyesi düşürülen elektriği, ev ve işyerlerine getiren şebekedir. EEM13423 ELEKTRİK ENERJİSİ

Detaylı

Asenkron motorların bir kumanda merkezinden yıldız/üçgen çalıştırılması için oluşturulacak kumanda ve güç devresini çiziniz.

Asenkron motorların bir kumanda merkezinden yıldız/üçgen çalıştırılması için oluşturulacak kumanda ve güç devresini çiziniz. Kontaktörün Tanımı kısaca yazıp çalışma prensip şemasını çiziniz. Asenkron motorların bir kumanda merkezinden yıldız/üçgen çalıştırılması için oluşturulacak kumanda ve güç devresini çiziniz. Kompanzasyonun

Detaylı

DERS BİLGİ FORMU ASENKRON VE SENKRON MAKİNALAR (0860120192-0860170102) ELEKTRİK VE ENERJİ. Okul Eğitimi Süresi

DERS BİLGİ FORMU ASENKRON VE SENKRON MAKİNALAR (0860120192-0860170102) ELEKTRİK VE ENERJİ. Okul Eğitimi Süresi ) ASENKRON VE SENKRON MAKİNALAR (0860120192-0860170102) (Proje, İş Yeri ) Kredisi Bu derste, her türlü asenkron ve senkron elektrik makinalarının uçlarının bulunması, devreye bağlanması ve çalıştırılması

Detaylı

İşletmelerde yüklerin büyük bir kısmını

İşletmelerde yüklerin büyük bir kısmını ENDÜKSİYON MOTORLARA YOL VERME YÖNTEMLERİ Ahmet Teke, Mehmet Tümay ahmetteke@cu.edu.tr, mtumay@cu.edu.tr Çukurova Üniversitesi Elektrik Elektronik Mühendisliği Bölümü İşletmelerde yüklerin büyük bir kısmını

Detaylı

Doğru Akım (DC) Makinaları

Doğru Akım (DC) Makinaları Doğru Akım (DC) Makinaları Doğru akım makinaları motor veya jeneratör olarak kullanılabilir. Genellikle DC makinalar motor olarak kullanılır. En büyük avantajları hız ve tork ayarının kolay yapılabilmesidir.

Detaylı

ELEKTRİK MAKİNALARI LABORATUVARI FİNAL/BÜTÜNLEME SORULARI İÇİN ÖRNEKLER (Bunlardan farklı sorular da çıkabilir.)

ELEKTRİK MAKİNALARI LABORATUVARI FİNAL/BÜTÜNLEME SORULARI İÇİN ÖRNEKLER (Bunlardan farklı sorular da çıkabilir.) ELEKTRİK MAKİNALARI LABORATUVARI FİNAL/BÜTÜNLEME SORULARI İÇİN ÖRNEKLER (Bunlardan farklı sorular da çıkabilir.) 1) Etiketinde 4,5 kw ve Y 380V 5A 0V 8,7A yazan üç fazlı bir asenkron motorun, fazlar arası

Detaylı

Elektrik Kumanda Devreleri Dersleri. Tablo 1.1: Kumanda Devre Sembolleri

Elektrik Kumanda Devreleri Dersleri. Tablo 1.1: Kumanda Devre Sembolleri Elektrik Kumanda Devreleri Dersleri Tablo 1.1: Kumanda Devre Sembolleri A. KUMANDA DEVRE SEMBOLLERİ Otomatik kumanda devre şemalarında kullanılan elemanların resimleri yerine, o elemanların yerini tutacak

Detaylı

ELEKTRĐK MOTORLARI SÜRÜCÜLERĐ EELP212 DERS 05

ELEKTRĐK MOTORLARI SÜRÜCÜLERĐ EELP212 DERS 05 EELP212 DERS 05 Özer ŞENYURT Mayıs 10 1 BĐR FAZLI MOTORLAR Bir fazlı motorların çeşitleri Yardımcı sargılı motorlar Ek kutuplu motorlar Relüktans motorlar Repülsiyon motorlar Üniversal motorlar Özer ŞENYURT

Detaylı

ASENKRON MOTORLARIN KISA TANITIMI. Bu bölümde kısaca motorlar ve kullanılan terimler tanıtılacaktır.

ASENKRON MOTORLARIN KISA TANITIMI. Bu bölümde kısaca motorlar ve kullanılan terimler tanıtılacaktır. ASENKRON MOTORLARIN KISA TANITIMI Bu bölümde kısaca motorlar ve kullanılan terimler tanıtılacaktır. MOTOR PARÇALARI 1. Motor Gövdesi 2. Stator 3. Stator sargısı 4. Mil 5. Aluminyum kafesli rotor 6.

Detaylı

ÜÇ FAZLI ASENKRON MOTOR ÇALIŞMA PRENSİBİ

ÜÇ FAZLI ASENKRON MOTOR ÇALIŞMA PRENSİBİ 1 ÜÇ FAZLI ASENKRON MOTOR ÇALIŞMA PRENSİBİ Üç Fazlı Asenkron Motorlarda Döner Manyetik Alanın Meydana Gelişi Stator sargılarına üç fazlı alternatif gerilim uygulandığında uygulanan gerilimin frekansı ile

Detaylı

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜH. BÖLÜMÜ ELEKTRİK MAKİNALARI LABORATUVARI

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜH. BÖLÜMÜ ELEKTRİK MAKİNALARI LABORATUVARI İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜH. BÖLÜMÜ ELEKTRİK MAKİNALARI LABORATUVARI DENEY 1 BİR FAZLI TRANSFORMATÖR DENEYLERİ DENEY 1 BİR FAZLI TRANSFORMATÖR DENEYLERİ I GİRİŞ

Detaylı

4. MOTOR İÇİN GEREKLİ FRENLEME SİSTEMİNİ KURMAK

4. MOTOR İÇİN GEREKLİ FRENLEME SİSTEMİNİ KURMAK 4. MOTOR İÇİN GEREKLİ FRENLEME SİSTEMİNİ KURMAK Bu öğrenme faaliyetinde asenkron motorların frenlenmesi (ani olarak durdurulması) konusunda bilgi ve becerileri öğreneceksiniz. Fren motorlarının başlıca

Detaylı

AŞIRI AKIM KORUMA RÖLELERİ Trafolarda Meydana Gelen Aşırı Akımların Nedenleri

AŞIRI AKIM KORUMA RÖLELERİ Trafolarda Meydana Gelen Aşırı Akımların Nedenleri Koruma Röleleri AŞIRI AKIM KORUMA RÖLELERİ Trafolarda Meydana Gelen Aşırı Akımların Nedenleri Trafolarda meydana gelen arızaların başlıca nedenleri şunlardır: >Transformatör sargılarında aşırı yüklenme

Detaylı

ELEKTROMEKANİK KUMANDA SİSTEMLERİ

ELEKTROMEKANİK KUMANDA SİSTEMLERİ ELEKTROMEKANİK KUMANDA SİSTEMLERİ 1. GİRİŞ Elektrik motorları takım tezgahlarını ve diğer endüstriyel uygulamaları çalıştıran en önemli güç kaynağıdır. Çoğu zaman motorlar, bir makinanın ya da tezgahın

Detaylı

BÖLÜM RÖLELER VE KONTAKTÖRLER

BÖLÜM RÖLELER VE KONTAKTÖRLER BÖLÜM RÖLELER VE KONTAKTÖRLER AMAÇ: Kontaktör ve rölelerin çalışma prensiplerinin anlaşılması, çeşitlerinin yapı ve özelliklerini kavrayabilme, anlaşılır bir şekilde kullanılabilmesi. Röleler Ve Kontaktörler

Detaylı

ELEKTRİK ELEKTRONİK TEKNOLOJİSİ

ELEKTRİK ELEKTRONİK TEKNOLOJİSİ T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI ELEKTRİK ELEKTRONİK TEKNOLOJİSİ OTOMATİK KUMANDA DEVRELERİ 523EO0045 Ankara, 2011 Bu modül, mesleki ve teknik eğitim okul/kurumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim Programlarında

Detaylı

SABİT MIKNATISLI MOTORLAR ve SÜRÜCÜLERİ

SABİT MIKNATISLI MOTORLAR ve SÜRÜCÜLERİ SABİT MIKNATISLI MOTORLAR ve SÜRÜCÜLERİ 1-Step Motorlar - Sabit mıknatıslı Step Motorlar 2- Sorvo motorlar - Sabit mıknatıslı Servo motorlar 1- STEP (ADIM) MOTOR NEDİR Açısal konumu adımlar halinde değiştiren,

Detaylı

İÇİNDEKİLER. BÖLÜM-1-ÜÇ FAZLI ASENKRON MOTORLARIN YAPISI VE ÇALIġMA PRENSĠBĠ

İÇİNDEKİLER. BÖLÜM-1-ÜÇ FAZLI ASENKRON MOTORLARIN YAPISI VE ÇALIġMA PRENSĠBĠ İÇİNDEKİLER BÖLÜM-1-ÜÇ FAZLI ASENKRON MOTORLARIN YAPISI VE ÇALIġMA PRENSĠBĠ Asenkron motorların endüstrideki önemi Turmetre ile asenkron motorun devrinin ölçülmesi ve kayma deneyi Senkron hız, Asenkron

Detaylı

İklimlendirme Soğutma Elektriği ve Kumanda Devreleri BÖLÜM KONDANSATÖRLER

İklimlendirme Soğutma Elektriği ve Kumanda Devreleri BÖLÜM KONDANSATÖRLER BÖLÜM KONDANSATÖRLER AMAÇ: İklimlendirme ve soğutma kompresörlerinde kullanılan kalkış (ilk hareket) ve daimi kondansatörleri seçebilme ve bağlantılarını yapabilme. Kondansatörler 91 BÖLÜM-7 KONDANSATÖRLER

Detaylı

KM-mini. Kumanda Eğitim Seti İnce ve şık tasarım. Ekonomik çözüm. Az yer kaplar Taşınabilir 1.Kalite ürünler Lazer ile işlenmiş

KM-mini. Kumanda Eğitim Seti İnce ve şık tasarım. Ekonomik çözüm. Az yer kaplar Taşınabilir 1.Kalite ürünler Lazer ile işlenmiş KM-mini MODELLER KM-mini 24V Günveli KM-mini 220V Günveli KM-mini 380V Şebeke Kumanda Eğitim Seti İnce ve şık tasarım Ekonomik çözüm Az yer kaplar Taşınabilir 1.Kalite ürünler Lazer ile işlenmiş KM-mimi

Detaylı

Elektronik Koruma Sistemi neden gereklidir?

Elektronik Koruma Sistemi neden gereklidir? Elektronik Koruma Sistemi neden gereklidir? Elektronik Koruma Sistemi yapısı itibarı ile harmonik dalga filtresi görevi ve voltaj dengeleyici görevi yürüterek voltajı ve anlık enerji ihtiyacını optimize

Detaylı

ROAD BLOCKER TEKNİK KLAVUZU

ROAD BLOCKER TEKNİK KLAVUZU ROAD BLOCKER TEKNİK KLAVUZU TSH Teknik Servis Hizmetleri A.Ş Road Blocker - 2005 İÇİNDEKİLER Teknik Özellikler 3 Tanım 4 Elektronik Kontrol Panosu 4 Motor Koruma Rölesi 4 Termik Röle 4 Timeout Zaman Rölesi

Detaylı

Doğru Akım (DC) Makinaları

Doğru Akım (DC) Makinaları Doğru Akım (DC) Makinaları Doğru akım makinaları motor veya jeneratör olarak kullanılabilir. Genellikle DC makinalar motor olarak kullanılır. En büyük avantajları hız ve tork ayarının kolay yapılabilmesidir.

Detaylı

SOFT STARTER VE FREKANS KONVERTÖR İNVERTÖRLER

SOFT STARTER VE FREKANS KONVERTÖR İNVERTÖRLER SOFT STARTER VE FREKANS KONVERTÖR İNVERTÖRLER 1. SOFT STARTERLER Doğru terminoloji ile Elektronik Motor Starter leri ya da yaygın kullanılan adıyla soft starter/motor yumuşak yol vericileri, güç elektroniği

Detaylı

DC Motor ve Parçaları

DC Motor ve Parçaları DC Motor ve Parçaları DC Motor ve Parçaları Doğru akım motorları, doğru akım elektrik enerjisini dairesel mekanik enerjiye dönüştüren elektrik makineleridir. Yapıları DC generatörlere çok benzer. 1.7.1.

Detaylı

ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112 (ELP211) ) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1

ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112 (ELP211) ) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1 ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1 SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir. "Uzaktan

Detaylı

Robotik AKTUATÖRLER Motorlar: Çalışma prensibi

Robotik AKTUATÖRLER Motorlar: Çalışma prensibi Robotik AKTUATÖRLER Motorlar: Çalışma prensibi 1 Motorlar: Çalışma prensibi Motorlar: Çalışma prensibi 2 Motorlar: Çalışma prensibi AC sinyal kutupları ters çevirir + - AC Motor AC motorun hızı üç değişkene

Detaylı

6. ÜNİTE DOĞRU AKIM MAKİNALARININ DEVREYE BAĞLANTI ŞEMALARI

6. ÜNİTE DOĞRU AKIM MAKİNALARININ DEVREYE BAĞLANTI ŞEMALARI 6. ÜNİTE DOĞRU AKIM MAKİNALARININ DEVREYE BAĞLANTI ŞEMALARI KONULAR 1. Doğru Akım Jeneratörleri (Dinamolar) 2. Doğru Akım Jeneratörlerinin Paralel Bağlanması 3. Doğru Akım Motorları GİRİŞ Bir iletkende

Detaylı

DENEY 12 SCR ile İki yönlü DC Motor Kontrolü

DENEY 12 SCR ile İki yönlü DC Motor Kontrolü DENEY 12 SCR ile İki yönlü DC Motor Kontrolü DENEYİN AMACI 1. Elektromanyetik rölelerin çalışmasını ve yapısını öğrenmek 2. SCR kesime görüme yöntemlerini öğrenmek 3. Bir dc motorun dönme yönünü kontrol

Detaylı

ÜÇ FAZLI MOTORLARIN BİR FAZLI OLARAK ÇALIŞTIRILMASI

ÜÇ FAZLI MOTORLARIN BİR FAZLI OLARAK ÇALIŞTIRILMASI 1 ÜÇ FAZLI MOTOLAI Bİ FAZLI OLAAK ÇALIŞTIILMASI Üç fazlı şebekenin bulunmadığı yerlerde veya özel olarak üç fazlı motorlar bir fazlı olarak çalıştırılırlar. Bunun için motorun yıldız ve üçgen bağlı oluşuna

Detaylı

2- İşverenler işyerlerinde meydana gelen bir iş kazasını en geç kaç iş günü içerisinde ilgili bölge müdürlüğüne bildirmek zorundadır?

2- İşverenler işyerlerinde meydana gelen bir iş kazasını en geç kaç iş günü içerisinde ilgili bölge müdürlüğüne bildirmek zorundadır? 1- Doğa ve çevreye fazla zarar vermeden devamlı ve kaliteli bir hizmet veya mal üretimi sırasında iş kazalarının meydana gelmemesi ve meslek hastalıklarının oluşmaması için alınan tedbirlerin ve yapılan

Detaylı

ELEKTRİK MAKİNALARI VE KUMANDA

ELEKTRİK MAKİNALARI VE KUMANDA 0 İÇİNDEKİLER Bölüm 1 Elektrik Motorları 1.1. Elektrik Motorlarının Tanımı ve Yapısı... 1 1.2. Elektrik Motor Çeşitleri... 3 1.2.1. Alternatif Akım Motorları... 4 1.2.1.1. Asenkron (İndüksiyon) Motorları...

Detaylı

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ TEKNİK EĞİTİM FAKÜLTESİ MEKATRONİK EĞİTİMİ BÖLÜMÜ BİLGİSAYAR DESTEKLİ İMALAT SERVO VE STEP MOTORLAR

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ TEKNİK EĞİTİM FAKÜLTESİ MEKATRONİK EĞİTİMİ BÖLÜMÜ BİLGİSAYAR DESTEKLİ İMALAT SERVO VE STEP MOTORLAR BİLGİSAYAR DESTEKLİ İMALAT SERVO VE STEP MOTORLAR Step (Adım) Motorlar Elektrik enerjisini açısal dönme hareketine çeviren motorlardır. Elektrik motorlarının uygulama alanlarında sürekli hareketin (fırçalı

Detaylı

Yarışma Sınavı. 4 Elektrik alan şiddet

Yarışma Sınavı. 4 Elektrik alan şiddet 1 (1010) 2 =(? ) 10 ) 12 B ) 8 C ) 6 D ) 10 E ) 9 2 Bir iletkenin herhangi bir yerinde alınan kesidinden, 1 saniyede geçen elektrik yükü miktarına ne denir? ) Elektro motor kuvveti B ) kım şiddeti C )

Detaylı

ELEKTRİKSEL EYLEYİCİLER

ELEKTRİKSEL EYLEYİCİLER ELEKTRİKSEL EYLEYİCİLER Eyleyiciler (Aktuatörler) Bir cismi hareket ettiren veya kontrol eden mekanik cihazlara denir. Elektrik motorları ve elektrikli sürücüler Hidrolik sürücüler Pinomatik sürücüler

Detaylı

ÜNİTE 5 KLASİK SORU VE CEVAPLARI (TEMEL ELEKTRONİK) Transformatörün tanımını yapınız. Alternatif akımın frekansını değiştirmeden, gerilimini

ÜNİTE 5 KLASİK SORU VE CEVAPLARI (TEMEL ELEKTRONİK) Transformatörün tanımını yapınız. Alternatif akımın frekansını değiştirmeden, gerilimini ÜNİTE 5 KLASİK SORU VE CEVAPLARI (TEMEL ELEKTRONİK) Transformatörün tanımını yapınız. Alternatif akımın frekansını değiştirmeden, gerilimini alçaltmaya veya yükseltmeye yarayan elektro manyetik indüksiyon

Detaylı

9. Güç ve Enerji Ölçümü

9. Güç ve Enerji Ölçümü 9. Güç ve Enerji Ölçümü Güç ve Güç Ölçümü: Doğru akım devrelerinde, sürekli halde sadece direnç etkisi mevcuttur. Bu yüzden doğru akım devrelerinde sadece dirence ait olan güçten bahsedilir. Sürekli halde

Detaylı

BİR FAZLI ASENKRON MOTORLARIN ÇEŞİTLERİ, YAPISI VE ÇALIŞMA PRENSİBİ

BİR FAZLI ASENKRON MOTORLARIN ÇEŞİTLERİ, YAPISI VE ÇALIŞMA PRENSİBİ BİR FAZLI ASENKRON MOTORLARIN ÇEŞİTLERİ, YAPISI VE ÇALIŞMA PRENSİBİ Genellikle üç fazlı alternatif akımın bulunmadığı yerlerde veya küçük güçlü olduklarından işyerlerinde bir fazlı kolon hattına bağlanırlar

Detaylı

Haftanın Amacı: Asenkron motorun hız ayar ve frenleme tekniklerinin kavranmasıdır.

Haftanın Amacı: Asenkron motorun hız ayar ve frenleme tekniklerinin kavranmasıdır. ASENKRON MOTORLARDA HIZ AYARI ve FRENLEME Haftanın Amacı: Asenkron motorun hız ayar ve frenleme tekniklerinin kavranmasıdır. Giriş Bilindiği üzere asenkron motorun rotor hızı, döner alan hızını (n s )

Detaylı

Elektrik Motorları ve Sürücüleri

Elektrik Motorları ve Sürücüleri Elektrik Motorları ve Sürücüleri Genel Kavramlar Motor sarımı görüntüleri Sağ el kuralı bobine uygulanırsa: 4 parmak akım yönünü Başparmak N kutbunu gösterir N ve S kutbunun oluşumu Manyetik alan yönü

Detaylı

ELEKTRİK ENERJİ SİSTEMLERİNDE OLUŞAN HARMONİKLERİN FİLTRELENMESİNİN BİLGİSAYAR DESTEKLİ MODELLENMESİ VE SİMÜLASYONU

ELEKTRİK ENERJİ SİSTEMLERİNDE OLUŞAN HARMONİKLERİN FİLTRELENMESİNİN BİLGİSAYAR DESTEKLİ MODELLENMESİ VE SİMÜLASYONU T.C. MARMARA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ELEKTRİK ENERJİ SİSTEMLERİNDE OLUŞAN HARMONİKLERİN FİLTRELENMESİNİN BİLGİSAYAR DESTEKLİ MODELLENMESİ VE SİMÜLASYONU Mehmet SUCU (Teknik Öğretmen, BSc.)

Detaylı

Güç Faktörünün İyileştirilmesi Esasları: KOMPANZASYON HAKKINDA GENEL BİLGİ Tüketicilerin normal olarak şebekeden çektikleri endüktif gücün kapasitif yük çekmek suretiyle özel bir reaktif güç üreticisi

Detaylı

5. ÜNİTE GÜÇ KATSAYISI

5. ÜNİTE GÜÇ KATSAYISI 5. ÜNİTE GÜÇ KATSAYISI KONULAR 1. Güç Üçgeni 2. Güç Katsayısı 3. Güç Katsayısının Düzeltilmesi 5.1 Güç Üçgeni Alternatif akım devrelerinde, devreye uygulanan şebeke gerilimi ile devre akımı arasındaki

Detaylı

4. TAM KALIP SARGILAR

4. TAM KALIP SARGILAR 4. TAM KALIP SARGILAR Tam kalıp sargılarına Tam Amerikan veya Tam gabare sarım da denir. Genellikle 3 KW ve daha büyük motor statorlarına uygulanır. Tam kalıp sarımda bobin sayısı oluk sayısına eşit olup

Detaylı

DEVRE ANALİZİ LABORATUARI DENEY 6 KONDANSATÖRÜN VE BOBİNİN DOĞRU AKIM DAVRANIŞI

DEVRE ANALİZİ LABORATUARI DENEY 6 KONDANSATÖRÜN VE BOBİNİN DOĞRU AKIM DAVRANIŞI DEVRE ANALİZİ LABORATUARI DENEY 6 KONDANSATÖRÜN VE BOBİNİN DOĞRU AKIM DAVRANIŞI DENEY 6: KONDANSATÖRÜN VE BOBİNİN DOĞRU AKIMDA DAVRANIŞI 1. Açıklama Kondansatör doğru akımı geçirmeyip alternatif akımı

Detaylı

ÜÇ FAZLI ASENKRON MOTORLAR

ÜÇ FAZLI ASENKRON MOTORLAR 1 ÜÇ FAZLI ASENKRON MOTORLAR Üç Fazlı Asenkron Motorlar Üç fazlı asenkron motorlar, stator sargılarına uygulanan elektrik enerjisini mekanik enerjiye çevirerek milinden yüke aktarırlar. Rotor ise gerekli

Detaylı

RÖLELER Ufak güçteki elektromanyetik anahtarlara röle adı verilir. Röleler elektromıknatıs, palet ve kontaklar olmak üzere üç kısımdan oluşur.

RÖLELER Ufak güçteki elektromanyetik anahtarlara röle adı verilir. Röleler elektromıknatıs, palet ve kontaklar olmak üzere üç kısımdan oluşur. BÖLÜM-5 RÖLELER 1 RÖLELER Ufak güçteki elektromanyetik anahtarlara röle adı verilir. Röleler elektromıknatıs, palet ve kontaklar olmak üzere üç kısımdan oluşur. Elektromıknatıs, demir nüve ve üzerine sarılmış

Detaylı

3 Fazlı Motorların Güçlerinin PLC ile Kontrolü. Doç. Dr. Ramazan BAYINDIR

3 Fazlı Motorların Güçlerinin PLC ile Kontrolü. Doç. Dr. Ramazan BAYINDIR 3 Fazlı Motorların Güçlerinin PLC ile Kontrolü Doç. Dr. Ramazan BAYINDIR Endüstride çok yaygın olarak kullanılan asenkron motorların sürekli izlenmesi ve arızalarının en aza indirilmesi büyük önem kazanmıştır.

Detaylı

IP 23 ELEKTRİK MOTORLARI ÜÇ FAZLI ASENKRON SİNCAP KAFESLİ IEC 225-315. ELSAN ELEKTRİK SAN. ve TİC. A.Ş.

IP 23 ELEKTRİK MOTORLARI ÜÇ FAZLI ASENKRON SİNCAP KAFESLİ IEC 225-315. ELSAN ELEKTRİK SAN. ve TİC. A.Ş. IP 3 ELEKTRİK MOTORLARI ÜÇ FAZLI ASENKRON SİNCAP KAFESLİ IEC 5-315 ELSAN ELEKTRİK SAN. ve TİC. A.Ş. GENEL BİLGİLER A. STANDARTLAR Bu tipteki motorlarımız aşağıdaki standart ve normlara uygun olarak imal

Detaylı

BÖLÜM 13 ROTORU SARGILI VE ÇĐFT DEVĐRLĐ MOTORLARIN KUMANDASI. Örnek 1 : Üç kademeli dirençle rotoru sargılı motora yol vermenin programlanması.

BÖLÜM 13 ROTORU SARGILI VE ÇĐFT DEVĐRLĐ MOTORLARIN KUMANDASI. Örnek 1 : Üç kademeli dirençle rotoru sargılı motora yol vermenin programlanması. BÖLÜM 3 OOU AGILI VE ÇĐF DEVĐLĐ MOOLA KUMANDAI 3. - otoru sargılı motorların çalıştırılması : Örnek : Üç kademeli dirençle rotoru sargılı motora yol vermenin programlanması. e 2 C () C 4 () C 3 () C 2

Detaylı

Soru 5) Türkiye'de şebeke geriliminin frekansı kaç Hertz dir? a) 50 b) 900 MHz c) 380 d) 220

Soru 5) Türkiye'de şebeke geriliminin frekansı kaç Hertz dir? a) 50 b) 900 MHz c) 380 d) 220 Soru 1) Aşağıdakilerden hangisi topraklama yöntemi a) nötr hattına doğrudan bağlama yapılması b) toprak altında kömür tozları içine kablolu bakır plaka yerleştirilmesi c) topraklama direnci düşük su veya

Detaylı

YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI RÜZGAR ENERJİSİ SİSTEMLERİ Eğitim Merkezi Projesi

YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI RÜZGAR ENERJİSİ SİSTEMLERİ Eğitim Merkezi Projesi YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI RÜZGAR ENERJİSİ SİSTEMLERİ Eğitim Merkezi Projesi Konu Başlıkları Enerjide değişim Enerji sistemleri mühendisliği Rüzgar enerjisi Rüzgar enerjisi eğitim müfredatı Eğitim

Detaylı

Elektrik Makinaları I SENKRON MAKİNALAR

Elektrik Makinaları I SENKRON MAKİNALAR Elektrik Makinaları I SENKRON MAKİNALAR Dönen Elektrik Makinaları nın önemli bir grubunu oluştururlar. (Üretilen en büyük güç ve gövde büyüklüğüne sahip dönen makinalardır) Generatör (Alternatör) olarak

Detaylı

2. Bölüm: Rüzgar Enerjisi Dönüşüm Sistemleri ve Yapıları

2. Bölüm: Rüzgar Enerjisi Dönüşüm Sistemleri ve Yapıları 2. Bölüm: Rüzgar Enerjisi Dönüşüm Sistemleri ve Yapıları Doç. Dr. Ersan KABALCI AEK-204 Rüzgar Enerjisi ile Elektrik Üretimi 2.1. Rüzgar Enerjisi Dönüşüm Sistemlerine Giriş Rüzgar enerjisinin elektriksel

Detaylı

ASENKRON VE SENKRON MAKİNELER

ASENKRON VE SENKRON MAKİNELER 1 ASENKRON VE SENKRON MAKİNELER 2 ASENKRON MAKİNELER Senkron ve Asenkron Kavramı Alternatif akım makinelerinin isimlendirilmesi ürettikleri döner manyetik alanın (stator manyetik alanı), döner mekanik

Detaylı

KUMANDA DEVRELERİ Örnek 1: Stop öncelikli Start Stop Devresi (Klasik Mühürleme Devresi):

KUMANDA DEVRELERİ Örnek 1: Stop öncelikli Start Stop Devresi (Klasik Mühürleme Devresi): KUMANDA DEVRELERİ Örnek 1: Stop öncelikli Start Stop Devresi (Klasik Mühürleme Devresi): START butonuna basıldığında M kontaktörü enerjilenir, M kontaktörünün normalde açık (NO) kontakları kapanır ve motor

Detaylı

1 BİR FAZLI ASENKRON MOTORLAR

1 BİR FAZLI ASENKRON MOTORLAR 1 BİR FAZLI ASENKRON MOTORLAR Üç fazlı motorların bir fazlı motorlardan daha iyi çalışma performansı olmasına rağmen, çoğu zaman üç fazlı şebeke bulunmayabilir. Şehir merkezlerinde bir fazlı şebekenin

Detaylı

GARANTİ KARAKTERİSTİKLERİ LİSTESİ 132/15 kv, 80/100 MVA GÜÇ TRAFOSU TANIM İSTENEN ÖNERİLEN

GARANTİ KARAKTERİSTİKLERİ LİSTESİ 132/15 kv, 80/100 MVA GÜÇ TRAFOSU TANIM İSTENEN ÖNERİLEN EK-2 1 İmalatçı firma 2 İmalatçının tip işareti 3 Uygulanan standartlar Bkz.Teknik şartname 4 Çift sargılı veya ototrafo Çift sargılı 5 Sargı sayısı 2 6 Faz sayısı 3 7 Vektör grubu YNd11 ANMA DEĞERLERİ

Detaylı

6- Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi (TEİAŞ) hangi tarihte faaliyete geçmiştir?

6- Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi (TEİAŞ) hangi tarihte faaliyete geçmiştir? 1- Doğa ve çevreye fazla zarar vermeden devamlı ve kaliteli bir hizmet veya mal üretimi sırasında iş kazalarının meydana gelmemesi ve meslek hastalıklarının oluşmaması için alınan tedbirlerin ve yapılan

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI EĞİTİM TEKNOLOJİLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Ölçme Değerlendirme ve Açıköğretim Kurumları Daire Başkanlığı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI EĞİTİM TEKNOLOJİLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Ölçme Değerlendirme ve Açıköğretim Kurumları Daire Başkanlığı T.C. MİLLÎ EĞİTİM BKNLĞ EĞİTİM TEKNOLOJİLEİ GENEL MÜDÜLÜĞÜ Ölçme Değerlendirme ve çıköğretim Kurumları Daire Başkanlığı KİTPÇK TÜÜ MEB PESONEL GENEL MÜDÜLÜĞÜ PESONELİNİN UNVN DEĞİŞİKLİĞİ SNV 11. GUP: ELEKTİK

Detaylı

Y-0036 ELEKTRİK MAKİNELERİ VE KUMANDA EĞİTİM SETİ

Y-0036 ELEKTRİK MAKİNELERİ VE KUMANDA EĞİTİM SETİ Elektrik Makineleri ve Kumanda Eğitim Seti, temel elektrik kanunlarının ölçümleri ile birlikte öğretilmesi, kullanılması, devre elemanlarının tanınması, projelendirilmesi, analiz yapılması ve uygulamalı

Detaylı

Soru 4) Bir gümüş nitrat eriyiğinden (Ag 3 ΝΟ ) saniyede 1,118 miligram gümüş ayıran şiddete ne ad verilir. a) 1 Ohm b) 1 Volt c) 1 Amper d) 1 Watt

Soru 4) Bir gümüş nitrat eriyiğinden (Ag 3 ΝΟ ) saniyede 1,118 miligram gümüş ayıran şiddete ne ad verilir. a) 1 Ohm b) 1 Volt c) 1 Amper d) 1 Watt Soru 1) Kısa devreli rotor (Sincap kafesli rotor), hangi motor türünde kullanılır. a) Doğru akım motoru b) Adım Motoru c) Senkron Motor d) Asenkron Motor Soru 4) Bir gümüş nitrat eriyiğinden (Ag 3 ΝΟ )

Detaylı

ELEKTROMEKANİK KUMANDA SİSTEMLERİ

ELEKTROMEKANİK KUMANDA SİSTEMLERİ ELEKTROMEKANİK KUMANDA SİSTEMLERİ Elektrik makinalarının ve elektrikli aygıtların çalıştırılmalarında kullanılan elemanlara kumanda elemanları denilir. Kumanda elemanları, kumanda devrelerinde sıklıkla

Detaylı

YUMUŞAK YOLVERİCİLER NE ZAMAN TERCİH EDİLMELİDİR?

YUMUŞAK YOLVERİCİLER NE ZAMAN TERCİH EDİLMELİDİR? YUMUŞAK YOLVERİCİLER NE ZAMAN TERCİH EDİLMELİDİR? Teknolojideki gelişmeler endüstrideki uygulamalara yansıdıkça işletmelerin kalitesi artmaktadır. Bunun sonucu olarak işletmeler kullandıkları makinaları

Detaylı

Doğru Akım Makinalarının Yapısı

Doğru Akım Makinalarının Yapısı Doğru Akım Makinalarının Yapısı 4 kutuplu Doğru Akım Makinasının kesiti Kompanzasyon sargısı Alan (uyartım,ikaz) sargısı Yardımcı kutup Ana kutup Yardımcı kutup sargısı Rotor dişi Rotor oluğu Hava aralığı

Detaylı

mikroc Dili ile Mikrodenetleyici Programlama Ders Notları / Dr. Serkan DİŞLİTAŞ

mikroc Dili ile Mikrodenetleyici Programlama Ders Notları / Dr. Serkan DİŞLİTAŞ 12. Motor Kontrolü Motorlar, elektrik enerjisini hareket enerjisine çeviren elektromekanik sistemlerdir. Motorlar temel olarak 2 kısımdan oluşur: Stator: Hareketsiz dış gövde kısmı Rotor: Stator içerisinde

Detaylı

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BMT103 ELEKTRİK DEVRE TEMELLERİ DERSİ LABORATUVARI DENEY NO: 7

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BMT103 ELEKTRİK DEVRE TEMELLERİ DERSİ LABORATUVARI DENEY NO: 7 T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BMT103 ELEKTRİK DEVRE TEMELLERİ DERSİ LABORATUVARI DENEY NO: 7 KONDANSATÖRLER VE BOBİNLER Doç. Dr. İbrahim YÜCEDAĞ Arş. Gör. M.

Detaylı

eko10000 SERİSİ HİDROLİK KONTROL VANALARI

eko10000 SERİSİ HİDROLİK KONTROL VANALARI eko10000 SERİSİ HİDROLİK KONTROL VANALARI eko10001 MANUEL HİDROLİK Manuel hidrolik kontrol vanaları, hat basıncı ile çalışan, 3 yollu bir selektör vana ile açma-kapama sağlayan hidrolik kontrol vanalarıdır.

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ BURSA EYLÜL 2005 İÇİNDEKİLER AÇIKLAMALAR KOD ALAN DAL/MESLEK MODÜLÜN ADI MODÜLÜN TANIMI SÜRE ÖN KOŞUL YETERLİK

Detaylı