BORSALARIN TARİHÇESİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "BORSALARIN TARİHÇESİ"

Transkript

1 İstanbul Esham ve Tahvilat - Kambiyo ve Nükut Borsası İdaresi tarafından 1928 yılında eski harflerle ve Osmanlıca olarak yayınlanan Borsa Rehberi adı kitabın, 1990 yılında İstanbul Menkul Kıymetler Borsası tarafından günümüz Türkçesi ile yayınlanan Borsaların Tarihçesi bölümünden aynen alınmıştır. Borsaların Tarihçesi bölümü Maliye Teftiş Kurulu Eski Başkanı Kazım Ziya tarafından yazılmıştır. BORSALARIN TARİHÇESİ Ne kadar özetle ele alınırsa alınsın borsa genel tarihi yine de çok uzun ve kapsamlı bir konudur ve ciltler tutar. Zirâ, ilk bakışta oldukça yeni bir görünüm arz eden bu kurum, gerçekte insan ile birlikte doğmuş, daha doğrusu insan ihtiyaçlarının bireyin çalışma verimini aşması ve aynî değişme biçiminde eşya alışverişinin başlamasıyla meydana çıkmıştır. Borsanın temeli insanın konutundan önce atılmış bulunuyor. Borsada nispeten yeni olan bir şey varsa o da adıdır. Yoksa kendisi, çok eski bir ekonomik varlık olarak alışveriş ihtiyacı ile birlikte başlamış, uygarlık aşamalarına, ırkların yetenek ve zekâsına, eğilimlerine, geleneklerine, iklimlere ve ticaretin aldığı özel biçimlere bağlı olarak bir sürü değişmeye uğramıştır. Ekonomik ilerlemeyle birlikte yürüyerek önce en ilkel malların, sonra madenî külçelerin ve paraların değişim aracı olarak kullanılması aşamalarını takiben bugünkü karışık sermaye transferleri dönemine geçilmesiyle sürekli gelişme göstermiştir. Bazen kesintili olarak panayır ve fuarlarla, ya da örneğin eski loncalarımız gibi meslek toplulukları kisvesi altında varlığını sürdürmüştür. Memleketimizde pek yakın zamanlara kadar rastlandığı üzere aynı sanat ve ticaretle uğraşan kimselerin bir araya gelerek ortak bir amaçla bir mahalleyi veya sokağı faaliyet merkezi yapmaları şeklinde kendini göstermiştir. Hasılı, belirli ihtiyaçları karşılayan bir faaliyet biçimi olarak borsa, zaman içinde çok değişik görünümler almıştır. Nispeten yakın bir geçmişte, Roma Devleti döneminde bir şehrin tüccarları tarafından loggia, yani Loca (Oda) adı altında kurulmuş olan İspanya tacirleri tarafından incelemeye değer bulunarak Lonca adı altında millileştirilmiş olduğunu ve oradan göç eden Museviler ile beraber aynı İspanyol adını koruyarak Türkiye ye gelip yerleşmiş olan Esnaf Loncaları nın bizde artık örgütlenmeye başlamış ilk borsayı oluşturduğunu düşünürsek, bundan daha önceki zamanlarda ve çeşitli ülkelerde borsanın geçirmiş olduğu aşamalar hakkında yaklaşık bir fikir edinmiş oluruz. Bu kadar geniş bir geçmişin, başından sonuna tüm 1

2 ayrıntılarıyla ve çeşitli bölümlere ayrılmadan organlarına, yasalarına ve kişilerine kadar birkaç sayfada toplanması ve anlatılması olanaksızdır. Örneğin borsalarda, daha pek yakın zamanlarda, ancak bir iki yüzyıl öncesinden beri uygulana gelmekte bulunan çeşitli yasaların gerekçeleri veya borsacılar hakkında alınmış olan önlemlerin gelişme biçim ve nedenleri ayrı ayrı incelenince, bunların her birine bol sayfalı birçok cilt ayırmak gerekeceği anlaşılır ki, her halde topluca bile bu kitabın büyüklüğü ve amacı ile bağdaşması olanaksızdır. Böyle olunca, Borsaların Tarihçesi başlığı altında şu bölüme yazılacak şeyleri ancak bazı ana çizgileri ile kısaltmakla beraber, gerektiğinde daha geniş bir faydalanma imkânı olmak üzere başvurabilmek için, çeşitli uygar ülkelerin borsalarını birbirinden ayırarak her biri hakkında kısaca genel bilgi verilmesi yöntemini izledik. Burada, doğal olarak başta Türkiye olmak üzere çeşitli ülkeler alfabetik bir düzen üzere yazılmıştır. İstanbul Borsası nın ilk kez olmak üzere çıkardığı şu eserde, borsa tarihinin pek genel bir özetlenmesi ile yetinilmesi, yavaş gelişmenin gereklerindedir. İkinci kitapta ise, uzmanlık yönüne daha çok önem verilerek başlıca borsalarla ilgili yasaların tarihi ve gerekçesi yazılacaktır. Her ne olursa olsun, şu kısaltılmış tarih anlatımının da yanılgı ve unutkanlıktan büsbütün kurtulmuş olduğunu iddiadan uzağız ve bu hususta bize hatırlatmalarda ve eleştirilerde bulunmak lütfünü esirgemeyecek olan sayın okurlara teşekkürlerimizi şimdiden belirtiriz. İSTANBUL BORSASI Ekonomik geleneklerimizde sadece içeride ve mesleki nitelikte kaldıkça, yararlı görevler yapmış ve özellikle mesleki dayanışma ilkesinin çekirdeğini oluşturmuş olan esnaf loncalarından sonra, ülkemizde borsa adı altında bir kuruma ancak Tanzimat Dönemi nden sonra rastlanır. Türkiye nin yüzyıl önceki ekonomik durumu gereği, Avrupa ile olan ticari ilişkileri pek yüzeysel ve tümden azınlık elinde kalmış olduğundan, bunların yaptıkları ticaret nedeni ile ne türlü kredi evrakı kullandıklarına dair ne kendi tarihimizde ne de yabancıların tarihlerinde herhangi bir bilgi bulunmadığı gibi, İstanbul ticaretini onlardan önce elinde tutmuş olan Venedikliler ile Cenevizler in büyük bölümü de fetihten sonra İtalya ya çekilmiş 2

3 olduklarından, bunların ticari gelenekleri hakkında da sağlıklı bir bilgi edinmek olanaksızdır. Bununla beraber, on altıncı ve on yedinci yüzyıllarda Türkiye nin kendi gereksinmesini çoğunlukla yine kendi kaynaklarından sağlamakta bulunması sayesinde bir hayli esnaf ve sanatkâr yetişmiş ve bunlar da birer birer İstanbul da ve öteki kentlerde Lonca adı altında dernekler oluşturmuşlardır. Yazılı hiçbir tüzük ve yönetmelikleri olmayan bu esnaf Loncaları, kendilerine özgü odalarda yine oldukça düzenli toplanarak esnaf arasında çıkan sorunların çözümlenmesi yollarını araştırır ve ellerinden geldiği kadar ticaretten ziyade sanayinin ilerlemesi çarelerine bakarlardı. Ancak, toplum kesitleri arasında egemen olan derin cahillik ve bağnazlık, milli ekonominin, Avrupa nın uyanmaya başlayan uygarlığından ve metotlarından faydalanmasına engel oluyordu. Oysa, o dönemlerde İstanbul un fethinden sonra Bizans tan İtalya ya göç etmiş bulunan fen adamları ve uzmanlar, Avrupa nın kara cahillik perdesini yırtıp orada Rönesans denilen uyanma döneminin açılmasına ve önemli bir iktisadi ilerlemenin sağlanmasına ön ayak olmuşlardır. Ne yazık ki, atalarımızın Batı Dünyası ile yakın ilişkiden kaçınması, bizim bu ilerlemeden faydalanmamıza engel olmuştur. Loncaların ve o dönemde ticaret dünyamızın, sermaye dolaşımı hususunda ne gibi güvence aracı kullandıklarına dair elimizde yeterli tarihi bilgi yoksa da en ziyade sözlü güvencenin geçerli olduğu ve verdiği sözü yerine getirmekten kaçınan esnafın, aralarında gelenekleşmiş olan cezalara çarptırıldıkları o dönemden kalma bazı belgeler ve mektuplardan anlaşılmaktadır. Türkiye de ilk kez 1302 (1886) yılında yayınlanan bir yönetmelik, gerek İstanbul da gerek öteki illerin ticaret merkezlerinde, borsalara benzeyen bazı kurumlar teşkilini öngörmüş idiyse de, çoğu illerde bir süre Menkul Kıymetler üzerine yapılan işlemler o yolda bir örgüte gerek duyulacak derecede önem göstermeyerek bu gibi işlemler yalnız merkezle sınırlı kalmış ve daha uzun bir süre İstanbul da bile borsa işlemleri beklenilen sonuca varamamıştır. Gerçekten, esnaf derneği biçiminde örgütlenmeyen Sarraflar, devlet denetimi altında çalışan bir piyasanın gereklerine göre hareket etmeyi işlerine uygun bulmadıklarından, ayrıca özel bir piyasa teşkil ederek hükümetin aslında pek de sıkı olmayan denetimlerinden tümden kurtulmanın yolunu kolayca bulmuşlardır. İstanbul Borsası nın ilk gerçek örgütlenmesi 1289 (1873) yılında olmuş ve biri 1289 (1873) yılında İstanbul Esham Borsası Talimatı ve öteki 1302 (1886) yılında Borsa Talimatnamesi adıyla yayınlanan iki tüzükle bu kuruma gereken 3

4 resmî nitelik verilmiştir. Bu 1302 (1886) tarihli tüzük ticaret borsaları hakkında da bazı hükümler getirerek bir bölümü uygulamaya konulmuş ve 1289 (1873) tarihli tüzük gereğince İstanbul Borsası Maliye Bakanlığı nın denetimi altında ve bir hükümet komiseri yönetiminde işlem yapmaya başlamıştır. Buna ek olarak, 1310 (1894) yılında İstanbul Mubayaacıları ( Mubayaacı Borsa Acentesi anlamında kullanılmaktadır) bu borsada kayıtlı olmayan bazı belgeler üzerine vadeli işlem yapabilmek üzere bir kulis kurma girişimde bulunmuş ve hatta gerekli örgüt yapısını tamamlamış iseler de, yaşamı ancak birkaç ayla sınırlı kalmış ve o yıl içerisinde Güney Afrika Madenleri bunalımının İstanbul piyasasına vurduğu darbe ile yok olup gitmiştir. BERLİN BORSASI On beşinci yüzyılda Hohenzolern hanedanının ortaya çıkışına kadar Branderburg ülkesi, halkın ırkça karışık olmasından doğan birçok olayların yaşanması ile ekonomik bakımdan pek geri kalmıştı. Sonradan durumun düzelmeye yüz tutması Tuna ile Aşağı Vistül bölgesi arasında bir tür kervan ticaretine yol açmış ve bunların yolunun Şipre vadisine rastlaması Berlin de ticari işlemlerin gelişmesine neden olmuştu. On sekizinci yüzyılın ortalarına doğru ve Büyük Frederik in hükümeti döneminde nüfusu kişiye ulaşan Berlin kentinde yedi sekiz kadar banker çıkmış ve tahıl ve tekstil işleriyle uğraşmaya başlamışlardı. Borsa kuruluşuna gelince, 1739 yılının Haziranı ndan beri komisyoncular ile bazı tüccar ve manifaturacılar ve ecza ticareti yapanlar her gün belli bir yerde toplanarak Sabah Konuşması adı altında görüş alışverişinde bulunurlardı ki, işte Berlin Borsası bu konuşma seanslarından doğmuştur. O günlerde dolaşımda herhangi bir hisse senedi ve tahvil bulunmadığından, doğal olarak işlemler tahıl ve tekstilin gereklerinden ileri gitmezdi. Büyük Frederik in, on sekizinci yüzyılın son çeyreğine doğru Krallık Bankası nı, deniz ticareti ve Emden Ringa Balığı avı şirketleriyle, son zamanlara kadar çalışmasını sürdürmüş olan beş tarımsal kredi kurumunu kurmasına kadar durum böylece sürmüş ve zaten bu şirketlerin hisse senetleri de pek istekle karşılanmadığından Berlin Borsası önemli işlemlere sahne olmaktan uzak kalmıştı. Berlin Borsası nın varlığı da, ilk kez 1765 te Köniğlihe Ciro Ondlen Bank adıyla kurulup sonradan 1846 yılında 10 milyon Taler sermayeye sahipken 1870 yılında 150 milyon Taler sermaye ile Rayhs Bank a çevrilen devlet bankası da Borsa için bir faaliyet yaratamamıştır. Daha 1865 yılında Almanya nın tüm ticaret piyasalarında var olan satıcıların bir düzen altına alınmasına başlanmış ve Berlin de bunların sayısı dokuz olarak saptanmış 4

5 olmakla birlikte, Berlin Borsası nın gerçek kuruluşu henüz çok ileriye kalmamıştır. Borsa da alınıp satılabilecek menkul değerlere gelince, Prusya borçlanma tahvilleri ve kağıt parası, ancak 1797 de Üçüncü Federik Kilyum un hükümdarlığı döneminde piyasada işlem görmüştür. Gerçekten, bu dönemde hükümetin borçları çoğalmış ve Prusya hazinesi zor bir durumda kalmış olduğundan, hükümet ilk kez 10 milyon Taler lik kâğıt para çıkarmaya karar vermiş ve sözü edilen kâğıt para zaman zaman büyük değişikliklere uğrayarak, sonunda 1805 yılında açılan Berlin Borsası nda düzenli olarak alınıp satılmaya başlanmıştır. Berlin Borsası nın gerçek çalışması 1815 Paris Anlaşması ndan sonra başlayarak az zaman içinde pek önemli işlemlerin yapılmasına ve büyük servetlerin meydana çıkmasına sahne olmuş ve özellikle, 1818 yılında eklenen borçların ödenmesi için Prusya hükümeti tarafından Londra Roschild leri nezdinde yapılan maliye işlemlerinin ve Avusturya ve Rusya hükümetlerinin yaptıkları önemli borçlanmaların piyasalarda yarattığı ateşli faaliyetten Berlin Borsası çok büyük yarar sağlamıştır. Berlin Borsası nın ilk tüzüğü 1820 de yayınlanmış, 1858 ve 1864 yıllarında buna yeni maddeler eklenmiştir ve 1825 yıllarında dış nedenler ve özellikle iç etkenlerle Borsa büyük bir kargaşa yaşamıştır. Bankaların ve halkın, devlet hisse senetleri üzerine vadeli işlemlerin yasaklanması hakkındaki ısrarları Borsa aleyhinde bir reaksiyon yaratmış, Berlin tacirleri Yönetim Kurulu nun 1850 ve 1851 yıllarında düzenleyip hükümete sunduğu rapor üzerine sözü edilen işlemler sıkı kayıtlar altına alınmıştır. Özellikle yabancı hisse senetlerini hedef alan söz konusu kayıtlamanın Borsa çalışmalarına verdiği zararın Berlin Borsası nın çökmesi olasılığını yaratması üzerine, aynı Yönetim Kurulu nun yeni bir raporuna dayanılarak söz konusu işlemler tümden serbest bırakılmış ve Borsa yeniden gelişmeye yüz tutmuştur olayları Almanya da Prusya nın egemenliği ve etkisini artırmış olduğundan Berlin Borsası da bu nedenle Almanya nın öteki borsalarına karşı üstün bir konum elde etmiş bulunuyordu da Borsa Yönetmeliği ne bir ekleme yapılmakla beraber devlet hisse senetleri hakkındaki borsa gelenekleri ve bilirkişi kurulunun kararları bir yasa biçiminde yürürlüğe konmuştur. En son, 1896 da yayınlanan yasa ile Berlin Borsası nın her türlü işlemlerinin teknik gereklere dayandırılıp en güvenli yollarla yürütülmesi sağlanarak Borsa nın yasal varlığı kesinleşmiş oldu. Alman yasa koyucu, borsa işlemlerinin tüm ayrıntı ve aşamalarını derin incelemelerden geçirmiş ve bu incelemelere temel oluşturan uzman raporlarından hakkıyla yararlanarak yayınladığı yasa ile Berlin Borsası nı düzenli bir makine durumuna getirmiştir. 5

6 Frankfurt Borsası na gelince, Paris Borsası gibi bu da orta çağların ünlü panayırlarından birçoklar ile ilişkili olarak ticaretin eğilim ve isteklerine göre yavaş yavaş kurulup genişlemiştir. Kesin kuruluşunun bir tarihini saptamak olanağı bulunmamakla beraber 1585 yılı başlarından beri Frankfurt ta çeşitli paraların fiyatlarını ve faiz ve iskonto ücretlerini saptayan ve belirleyen bir kurumun varlığından haberdar bulunuyoruz. İlk fiyat cetveli Frankfurt ta 1642 yılında komisyoncular tarafından İtalyanca olarak yayınlanmıştır. Bundan da anlaşılıyor ki, Frankfurt o tarihte Lombardiya nın zengin tacirleri ile ilişkide bulunmakta idi. Zaten o dönemlerde Almanya da özel bir çerçeve içerisinde fiyat cetveli yayınlayan, ancak Frankfurt ile Hamburg bulunuyordu. Hatta, 1759 yılında Frankfurt ta yayınlanan bir belgede, Eski Yunan mitolojisinde Ticaret Tanrısı olarak tanınan Merkür ün elinde tuttuğu bir şeridin üzerine kambiyo ve rüzgâr sık sık değişir sözünün yazılı olduğu görülmüştür yılında Frankfurt ta epeyce önemli bir sermaye ticareti nin başladığı görülür. On sekizinci yüzyılın sonlarına doğru Avusturya, Prusya ve Silezya hisse senetlerinin Frankfurt Borsası nda önemli alım ve satımlara konu olması, bu Borsa nın zamanla büyük bir önem kazanmasının başlıca nedeni olmuştur. Berlin Borsası daha, bir il pazarı durumunda iken, uluslararası ticaret ilişkilerinden ötürü Frankfurt Borsası nın önemi sürekli artmaktaydı. Zirâ, Frankfurt ticarethaneleri Berlin, Viyana ve Amsterdam ile sürekli olarak ilişkide bulunmaktaydılar. Güney Almanya halkının tek ve önemli ticaret yeri gibi görmeye alışmış olduğu Frankfurt Borsası, bugün bile öncelerdeki öneminden pek az bir şey yitirmiştir. Frankfurt Borsası nın bir düzene sokularak işlemlerin yasaya bağlanması 1739 ve 1799 yıllarına rastlar. Bununla beraber, bu yasalar ancak bazı ticaret malları ile poliçe işlemlerinin düzenlenmesi ile sınırlı kalmış olduğundan, bunların dışındaki işlemler 1843 yılına kadar tam bir serbestlik içinde yapılıyordu yılında Ticaret Odası, borsa işlemlerinin düzenlenmesi amacı ile bir iç tüzük yayınlamıştır. Bu tüzüğün birinci maddesinde borsa, Ticaret işlemlerinin kolaylaştırılması amacıyla Frankfurt ticaret çevreleri tarafından Ticaret Odası nın gözetimi altında kurulmuş ve hükümetçe izin verilmiş sarraflar ve komisyonculardan kurulmuş bir meclistir diye tanımlanmıştır. Borsa fiyatlarının saptanması ve ilânı hakkındaki yasa 1851 yılında yayınlandı. En son, 1896 yılında yayınlanan bir yasa ile Frankfurt Borsası nın son durumu belirlenmiş oldu. 6

7 VİYANA BORSASI Avusturya da ilk borsa, 1755 yılında Trieste de açılan Ticaret Borsası olmuştur. Viyana da ise, 1762 yılından beri herkese açık bir borsa kurulması girişimi sonuçsuz kaldıktan sonra, ancak 1771 yılında imparatoriçe Marie Therese in buyruğu ile Viyana da bir borsa açılmıştır. Viyana Borsası nın tarihi, her biri yeni bir yasaya dayanan üç döneme ayrılabilir: 1771 yasası, bütün Avusturya piyasalarının aslını oluşturur ki, bununla Avusturya da ilk kez kambiyo satışları ve bütün senetlerin alım satım biçimleri düzene konmuştur. Bu yasa gereğince hükümet tarafından atanıp Aşağı Avusturya Genel Valisi ne bağlı olan komiser, borsayı gözetim altında tutmak ve tüm işlemleri denetlemekle görevli idi. Aynı yasa ile Borsa Acenteleri memur sayılmış ve işlemlerini yalnız borsa içinde yapmakla zorunlu kılınmışlardı. Senetler ve tüm hisselerin dolaşımı on dokuzuncu yüzyılın başlarında epeyce işlem yaratmışsa da, gerçek fiyatları gösteren resmî cetvel üzerinde yine nispeten az sayıda hisse senedi adı görülürdü. Bu dönemde en önemli hisse senetleri 1816 yılında kurulan ulusal bankanın borsaya kabul olunmuş hisse senetleri ile Avusturya da ilk demiryolu olan Ferdinands Nordban ve sonradan kurulan Güney Demiryolları nın ilk bölümünün ve bir de 1853 de kurulmuş olan Aşağı Avusturya İskonto Bankası nın hisse senetleriydi. Bunlar borsaya resmen kayıtlı idiler. İkinci dönem 1854 yasası ile başlar. Bu yasa, resmî imparatorluk borsası durumundaki Viyana Borsası na yeni bir düzen vermiş ve borsa işlemleriyle daha çok uğraşmaya başlamış olan ticaret çevrelerine geniş bir çalışma alanı açmıştır. Borsa nın yönetimi Viyana Birliklerinden oluşan üç grubun önerisiyle Maliye Bakanı nın atadığı on sekiz üyeli bir kurula verilmişti. İmparator komiseri de bu kurula katılarak, kendisine özellikle, borsa fiyatlarının her günkü cetvelini düzenleyip yayınlamak görevi verilmişti. Bu yasadan hükümet tarafından karşılanan borsa harcamaları, bundan sonra borsanın gelirleri ve özellikle giriş ücretleri ile karşılanmaya başlandı yılında yayınlanan bir yasa ile ticaret borsa dışında yapılsa bile hisse senetleri üzerinde yapılan işlemlerin hepsinin borsa işlemleri içine alınmasını sağlandı ve borsa kuruluna, bu işlemlerden doğan anlaşmazlıklarda hakem olarak karar alma yetkisini verdi yılında Viyana Borsası şiddetli bir sarsıntıya uğradığından o ana kadar var olan yasal durumun yeniden düzeltilmesi gereği duyularak 1875 yılı yasası ve eki yayınlandı ki, bu üçüncü dönemin başlangıcını oluşturur. Bu yasa, borsanın, resmî niteliğini tümden kaldırarak onu hükümetin gözetimi altında çalışan bir özel kurum haline getirdi. Devlet komiseri yerinde 7

8 bırakıldı ve görevi, borsa işlemlerinin yasaya ve borsa nizamlarına uygun olarak yapılıp yapılmadığının gözetimi olarak daraltıldığı gibi, o zamana kadar yalnız hisse senetleri üzerine işlem yapan Viyana Borsası, bütün senetler, kambiyo, para ve 1872 den beri önemi artan ticari mallar üzerine çalışabilecek bir Merkez Borsası durumuna getirildi. Bu sayede, borsa işlemcileri, biri yalnız hisse senetleri ve öteki sadece ticari maddeler ile uğraşan iki sınıfa ayrıldı ki bunlar, ayrı iki büyük salonda çalışmalarını sürdürdüler. Bu yasa, sonradan yayınlanan 1895, 1896 ve 1903 yasaları ile tamamlandı. Borsaya devam eden 1100 kişi olup bunların kadarı para cezası, borsadan geçici olarak çıkarılma, yalan haber yayma, kurallara aykırı hareket gibi suçlarla lekelenmemiş, üç yıl için çalışma iznine ve borsada üye seçici olma hakkına sahip olanlardan, gerisi de ziyaretçilerden oluşmaktaydı. Viyana Borsa Kurulu, özerk yasa hükümleri çerçevesinde tamamıyla bağımsız bulunuyordu. Ancak, hisse senetlerinin borsaya kabulü işlemi, borsa kurulunun önerisine dayalı olarak Maliye Bakanı nın buyruk ve izniyle yapılıyordu. Böyle olmakla beraber, borsaca kabul edildiği halde Bakan tarafından ret edilen hisse senetlerine pek az rastlanır TRIESTE BORSASI 1755 yılında kurulmuş olan Trieste Borsası yarım yüzyıllık bir varoluştan sonra, 1804 yılında yönetimine bir tür özerklik veren yeni bir idari yapıya kavuşmuştur. Buna göre Trieste Borsası nın yönetilmesi, Trieste de gemi işletmelerinin ve tacirlerin haklarını savunmakla yükümlü bir Kurul a verilmiş ve bu görev, sonradan, yani 1848 yılında, Trieste Ticaret Odası na geçmiştir. Trieste Borsası nın son yasası, 1875 yılında yayınlanan tüzük ile bunun değişikliklerinden oluşmaktadır ki, bu tüzük uyarınca, Borsa, kendi üyeleri arasından seçilen on kişilik bir kurul aracılığı ile yönetilir. PRAG BORSASI Prag Borsası, dolaşımdaki her tür kıymetli kâğıt ve hisse senetleri üzerine işlem yapmak üzere 1871 yılında kurulmuş ve 1875 yılında çıkarılan yasaya göre işlemler, Viyana Borsası nın kanun ve nizamlarına bağlanmıştır yılından ticarî kâğıtlar, hisse senetleri ve senetler üzerine işlem yapmak üzere Lemberg de de bir borsa kurma girişiminde bulunulmuşsa da 8

9 başarısızlıkla sonuçlanmıştır. Bunlardan başka, yalnız tarım ürünleri ile sınırlı olmak üzere Graç ve Sonuviç de birer borsa kurulmuştur. NEW YORK BORSASI New York Borsası nın kuruluşunun başlangıcını, Kuzey Amerika nın İngiltere ye karşı açtığı bağımsızlık savaşları dolayısıyla aldığı borçların ödenmesi için, Filadelfiya da Kuzey Amerika ve New York bankalarını kurarak, Birleşik Hükümetler kongresinin, yapılmasını emreylediği borçlanma dönemine bağlamak gerekir yılında Wall Street de 22 numarada hisse senetleri ve diğer menkul kıymet satışı için açılmış bir yer vardı ki, temeli, bugün aynı sokakta 60 numaralı binanın bulunduğu yerdeki bir ağacın altında toplanan yirmi beş sarrafın yaptıkları işlemlerden yüzde bir çeyrek komisyon almaya ve işlemleri aralarında yapmayı tercih ettiklerine dair verdikleri kararla atılmıştır yılında İngiltere ye karşı açılan savaş ve Amerika limanlarının ablukası birçok spekülasyon işlemlerine ve ülkede büyük bir yoksulluğun ortaya çıkmasına neden olmuş iken, savaş harcamalarına karşılık olmak üzere hükümetin piyasaya bir de 16 milyonluk hazine bonosu ile 109 milyonluk borçlanma senedi çıkarması malî durumu zorlaştırmıştı. Bu zor zamanların yarattığı etkilerden ders alan bankerler, 1817 yılında birleşerek New York Stock Exchange Bureau adı ile bir borsa derneği oluşturup alıcı ve satıcıların adlarının gizli tutulmasına karar verdiler yılında Stock Exchange örgütü yeniden gözden geçirildi ve yedi yıl sonra da Borsa ya maddî varlık verilerek bir bina tutuldu. LONDRA BORSASI STOCK EXCHANGE Londra Borsası nın kuruluş tarihi genellikle 1541 yılı olarak tahmin edilmekte ise de, gerçekte, söz konusu borsanın menkul kıymetler işlemlerine mahsus olmak üzere kurulup açılmasının, on yedinci yüzyılın sonlarına doğru gerçekleşmiş bulunması, o tarihe rastlayan yeni bir iktisadî durum gereği olarak açıklanabilir. Gerçekten, o tarihlerde İngiltere hazinesinin borcu 20 milyon lirayı bulmuş ve devletin saygınlığının bunalımlı döneme girmiş olması dolayısıyla, alacakların haklarını devredecek 9

10 sermayedar bulmakta güçlük çekmekteydiler, öte yandan da Hind Kumpanyası nın piyasaya çıkardığı önemli miktardaki hisse senetleri ile, ilk imtiyazını yeni elde etmiş olan İngiltere Bankası nın çıkarmak zorunda olduğu hisse senetlerine bir değişme yeri bulma ihtiyacı kendiliğinden doğmuş bulunuyordu. Aynı zamanda hisse senetleri ile kıymetli kâğıtların dolaşımına hizmet edecek aracılara gerek duyulduğundan, bu durum, Broker ler yani mubayaacılar (Acenteler) ile Cober lerin ortaya çıkması neden olmuştu. Henüz bir meslekî teşekkülden yoksun bulunan borsacılar, ticarete mahsus olan Royal Exchange e girme yolu ile işlem yapmak istemişlerse de, tacirler, bunların çalışmasını kurumun onuru ile uyumlu görmeyerek kabullerine engel olmuşlardı. Parlamento da tacirlerin bu iddiasını göz önüne alarak Broker ler aleyhinde bir yasa çıkarıp sayılarını 100 olarak sınırlamıştı. Bu yasa gereğince, mubayaacılar daha önce Londra Belediye Başkanı nın önünde ant içmeye ve işlerinde city denilen Londra ticaret örgütlerinin gelenek ve kurallarına uymaya ve müşteri ile işlemlerinde krallık armasını içeren bir rozeti göstermeye zorunlu tutulmuşlar ve kendi hesaplarına alım ve satımda bulunmaktan yasaklanmışlardı. Ne var ki, sorunun özüne ve zamanın gereklerine pek uygun olan bu yasa hakkıyla uygulanmaktan pek uzak kalmış ve bulanık suda avlanmak isteyen kesimlerin çabasıyla az zaman içinde yürürlükten kaldırılmıştır. Royal Exchange de yüz verilmeyen Brokerler ile Coberler o yörede Change Alley de Jonathan adında birinin kahvehanesinde toplanmaya başladılar ki, işte burası Londra Borsası nın beşiği olmuştur. On sekizinci yüzyıl içinde İngiltere piyasasının ticaret dünyasındaki önemi arttıkça, Brokerler de güç ve üstünlük kazanmakta gecikmediler. Bununla beraber, kamuoyu, bunlar ve yaptıkları işlemler hakkındaki tiksintisini gizlemiyordu. Hatta o günlerde yayınlanan hicivli şiirler, mubayaacı ve coberler, yalancılık ve dolandırıcılıkla toplumun mahvına yürüyen bir sürü yırtıcı kuş gibi tanımlanıyordu. Aynı tarihlerde İngiliz-Hind Şirketi nin projelerini parlamentoya onaylattırabilmek için milletvekillerinden seksen kişiye İngiliz Lirası dağıtılmış olması da gösterir ki, ahlâk zayıflığı, sadece dönemin borsacılarına özgü olmaktan çok uzak ve yasa koyucunun borsa işlemleri hakkında açıkladığı bilinen tiksinme, yalnız hava oyunları ile sınırlı bir şey değildi. Bununla beraber, yine parlamento, 1773 yılında borsa oyunlarının önünü almak düşüncesi ile fiyat farkı üzerine yapılmış ve tercih hakkını içeren anlaşmaların yasadışı olduğunu açıklayan bir karar almıştı. Borsa işlemleri kavramıyla açık bir çelişki oluşturan bu yasa, kaldırıldığı tarih olan 1860 yılına kadar, mahkemelerin birleşik görüşleriyle değiştirilerek Demiryolu hisseleri ve tahvilleri hakkında, hatta anlaşma sırasında satıcı elinde bulunmasa bile teslim sırasında teslim gücüne sahip kişiler tarafından yapılan açık satışlar şeklindeki vadeli işlemlerin yasaya aykırı sayılamayacağına dair çeşitli ilâmların çıkması sayesinde, borsa 10

11 çalışmalarını sürdürebildi kararnamesi ve Viktoria VIII. ve VIV. yasaları, hisse senedi ve tahvil numaralarının işlemi gösteren bordrolarda belirtilmesi emretmişse de, bu hükümler hiçbir zaman uygulanamamıştır. Mubayaacılar ile coberler önemleri arttıkça, artık sokaklarda ve kahvehanelerde işlem yapmayı lekeleyici görmeye başladılar yılında bir toplantı yapıp şirket kurarak Jonathan Kahvesi ne ilk kez Stock Exchange yani Borsa adı verdiler. Bunların inşa ettirdikleri borsa binası ancak 1801 yılında açılabildi ve giderek işlerin genişlemesi sonucu şirket sermayesi iki katına çıkarıldı ve eski bina yıktırılarak yerine bir yenisi yapıldı ki, günümüzde Londra Borsası burada çalışıyor. ROMA BORSASI Roma ve Ankona borsalarının yasal varlıkları 1821 yılında Papalık Hükümeti tarafından Roma Borsası'nın kurulması hakkında çıkarılan nizamname ile başlarsa da bunların gerçek kuruluşları ancak 1830 yılından sayılır. Bu tarihe kadar örgütlenme eksikliği dolayısıyla İtalya ekonomisinde faydalı bir rol oynamayı başaramamış olan Roma Borsası, bu tarihten sonra artık düzenli olarak haftada iki kez toplanmaya ve işlem yapmaya başlamıştı. Sözü edilen yıl içinde Papalık Makamı borsa hakkında bir yasa projesi daha hazırladıysa da bunun uygulamaya konulması ancak 1836 yılında sağlanabildi yılında Napoli'de hazırlanan yeni bir yasa ile resmî tatil günleri dışında borsanın her gün toplanması ve işlem yapması karar altına alındı. Sonradan Roma Borsası, 1882 ve 1887 ve son olarak 1889 yıllarında yayınlanan yasalar ve tüzükler ile örgütünü tamamlamış oldu. MİLANO BORSASI İtalya Borsalarının en eskisi olan Milano Borsası, Fransız Ticaret Yasası ndan alınan hüküm ve kayıtlara dayanarak 1808 yılında açılmıştır. Bu tarihte Fransa İmparatoru ve İtalya Kralı olan 1. Napoleon adına Eugene de Beauharnais bu borsayı resmî olarak kurup nizamlarını koymuştur. Milono Borsasının arşivinde her ne kadar bu tarihlere ait belgeler tam olarak bulunamamışsa da, yine 1824 ile 1854 yılları arasında Ogusburg, Frankfurt, Viyana, Paris, 11

12 Londra, Lyon üzerine verilmiş kambiyolara ilişkin bir çok bilgi elde edilebilmiştir. İtalya'nın öteki borsalarında olduğu gibi Milano Borsası da hükümete ve Ticaret Odasına bağlı olup söz konusu odalar tarafından hazırlanıp Ticaret ve Sanayi Bakanlığı nca onaylanan kararlar ile yönetiliyordu. Yükümlülüğünü yerine getirme yeteneğine sahip olan herkes Borsa'ya girebilir, burayı gözetmekle görevli sendika her yıl altı üyeden oluşturulurdu. CENEVRE BORSASI Cenevre Borsası, hükümetin hiçbir yardım müdahalesi olmaksızın ticaretteki tam serbestlikten yararlanarak kendi kendisine doğmuştur. Bu müessesenin kuruluş biçimini belirlemek için oldukça eski çağlara göz atmak gerekir. Gerçekten, Cenevre kenti eskiden beri Avrupa banker ve tacirlerinin faaliyet hacmine orta halli durumuna rağmen, önemli malî işlemlerin yapılmasına sahne olmuştu. Nitekim, IV. Henry nin bu kent sakinlerinden borç alma anlaşması yaptığı ve Law döneminde Cenevre halkının birçok faydalar sağladıkları tarihçe saptanmıştır. Gerçekten de, Cenevre kentinin Fransa, Almanya, İtalya ve Avusturya arasındaki coğrafi konumu bu ülkeler ile sürekli ilişkide bulunmaya pek elverişlidir. IV. Henry döneminde yalnız her ülke değil, hatta her ilde kendine özgü bir tür para dolaşımda olur ve çeşitli ülkelerle ilişkisi olan Cenevre, tüm bu paraları tanır ve bunlar arasındaki farkları değerlendirmeye alışmış bir durumda olduğundan kambiyo üzerine Cenevre'de çok önemli işlemler yapılırdı. Cenevre de resmî bir borsa kurulmadan çok önce, kambiyo, kıymetli kağıtlar ve senetler alım ve satımı ile uğraşan birkaç sarraf vardı. Bunlar her sabah tacirleri ziyaret ederek kimlerin yabancı kambiyosuna, poliçeye veya iskontoya gereksinmesi olduğunu sorarlar, bankerlerle tacirleri birbirleriyle görüştürmeye çalışırlar ve aracılıkları ile yapılan işlemlerden komisyon alırlardı, zaman içinde ve işlerin genişlemesiyle bu sarraflar resmî mubayaacı niteliği kazanmışlardır yılında bu borsacılardan biri kendi el yazısı ile hazırladığı fiyat listesini banker ve tacirlere dağıtmaya başladı ve bu girişim tüm borsacılar arasında bir dernek kurulmasına neden oldu ve borsacıların biri Kordateri Caddesi ndeki ofisinde büyük bir odayı derneğin toplantı yeri olarak önerdi. Böylece 1850 yılında salt bir kişisel girişim ile yirmi kadar borsacı arasında Cenevre'nin ilk borsası kuruldu. Bu borsa hükümetin müdahalesinin tamamıyla dışında idi malî bunalımından ve özellikle Fransa'da İkinci imparatorluğun kurulmasından sonra her yanda sermayesi hisselere bölünmüş şirketler kurulmasına başlanmış olduğu ve bu durum 12

13 Cenevre Borsası'nın işlemlerini geliştirdiğinden, sayısı henüz yirmiyi geçmemiş bulunan mubayaacı ve tellâllar özel bir önem kazanarak toplantı yerlerine bankerlerin girmesine izin vermeye başladılar. Sonunda bankerler için toplantı yerinin yanında bir oda sağlanarak orada toplanmalarına razı olundu ise de, borsacılar, aldıkları emirleri yine kendi aralarında toplanarak gizlice yerine getiriyorlardı. Sonradan Commerce sokağında kiralanan yeni binada, sarraflar, ortada daire biçiminde otururlar, bankerler de arkada ayakta durarak işlemler hakkında bilgi edinirlerdi. Bazen da iki taraftan birisince tanıtılmış olmak koşulu ile dışarıdan bir kişinin hazır bulunmasına izin verilirdi. Bu durum, 1856 yılına kadar sürdü ve o tarihte Cenevre hükümeti başkanı olan ünlü James Fazy soruna el attı. Hükümetin bu işe karışması, o zamana kadar serbestçe ve herhangi bir kötüye kullanmaya ve yakınmaya meydan vermeksizin kendi yöntemleri içinde çalışmış olan borsa yönetim kurulunca pek iyi bir gözle görülmemişse de, kamuya açık bir borsanın sağlayabileceği faydalar da dikkati çekmiyor değildi. Ancak, tekel biçimindeki bir yönetimin tamamı ile aleyhinde olan James Fazy ergenlik çağına ulaşmış her kişinin kendisini mubayaacı yazdırarak borsaya girmeye ve işlem yapmaya izinli olabilmesini sağlayan bir yasa yayınladı ve eski posta binasında genel bir borsa açtı ise de, yeni yazılmış bir mubayaacı dışında eskilerden hiç biri bu borsaya gelmedi. Bu suretle başlayan savaşım uzun süre devam etti. Sonunda Mösyö Fazy mubayaacıların resmî borsaya gelip gitmeleri sağlanmadıkça yasanın hükümsüz kalacağını görerek görüşmelere girişti ve mubayaacıların birlikte çalışacakları arkadaşlarının taahhütlerini yerine getirebilir, haysiyet sahibi kimseler olduklarına emin olmaları gerekeceğini bildirmeleri üzerine, 1857 yılında bu yolda bir yönetmelik düzenleyip o yıl Haziran ayının yirmi yedinci günü, borsa, hükümetin gösterdiği binada resmî törenle açıldı. Tüzük gereğince, borsaya yazılacak her yeni üyenin eskilerden iki kişi tarafından tanıtılması ve kendisinin bir mubayaacı yanında ortak veya tellâl olarak en aşağı bir yıl çalışmış olması ve en az Fanklık bir sermayeye sahip olması koşulu konulmuştu. BRÜKSEL BORSASI Brüksel Borsası 1801 yılında hükümetin kararıyla kurulmuştur. Önceleri, Brüksel Borsası, pek de önemli olmayan birkaç tacir tarafından yönetiliyordu. Uzun süre, Brüksel Borsası nın resmî niteliği, hükümetten para yardımı istemekten ve hükümetin borsa ile olan ilişkileri de, sözü edilen istekleri soğuk veya gayet cimrice yerine 13

14 getirmekten ibaret kalmış ve ancak 1820 yılında hükümetin yardımıyla ticaret şirketi için yapılan binada, borsa kendisine bir toplantı yeri sağlayabilmişti. Böyle olmakla beraber, daha 1862 yılında bile Brüksel tacirleri en önemli işlemler için sokak ortasında veya bir kahvehane ya da lokantada tartışılır ve işlem yaparlardı. Zamanla Brüksel de borsaya yer bulunması kafalarda yer etmeye başlamış ve bugünkü binanın yapılmasına başlanarak on yıl içinde bitirilmişse de bu sırada 1867 yasasıyla Belçika, koruma yönteminden serbestlik yöntemine geçmiş ve ondan sonra herkesin bir borsa açarak herhangi bir ticaret işlemi yaptırmasında serbest olması esası kabul edilmiş olduğundan borsa tamamıyla hükümetin denetiminden çıkmış ve hükümetin, resmî fiyatları düzenleme sorunu ile bile uğraşmasına olanak kalmamıştır. Yeni yasanın 61.nci maddesinde, tacirlerin, gemi kaptanlarının, tellâl ve sarrafların toplantılarının herkese açık olacağı belirtilmekteydi. Hükümetin buradaki rolü her türlü toplantılarda olduğu gibi işin polisiye yönüyle ilgilenmekten ibaretti. Daha pek yakın bir geçmişte, yani 1851 yılında bile Brüksel Borsası önemsiz bir kurum durumundaydı ve başlıca işi veraset vergilerini belirlemek için ayda bir hisse senetlerinin ve tahvillerin fiyatlarını yayınlamaktan ibaret kalmıştı. Günümüzdeki Brüksel Borsası'nın teşkilatına esas olan yasa 1891 yılında yayınlanmış olup, 1902 yılında da borsa komisyonunun yayınladığı bir yönetmelik ile de içişleri belirlenip saptanmıştır. ANVERS BORSASI Bu borsa pek eski bir varlığa sahip olduğundan ilk durumu hakkında bilgi verilmesi faydalı olacaktır. Toskana'da Burgo-San-Sepulchro'da doğmuş olup Fra Giaccotto adı altında da tanınan Pacciola Luka adlı kişinin çalışmasını esas almış olan J.P Christofers 1543 yılında Anvers'de çift kayıt yöntemiyle defter tutma hakkında bir bülten yayınlamıştı. Yazar bülteninde bu yöntemi İspanya, Portekiz, İtalya ve özellikle on iki yıl oturduğu Venedik te öğretip uygulama alanına koyduğunu belirterek, gerek peşin ve gerekse vadeli yapılabilir ve yapılması olası bütün işlemlerin bir cetvelini yayınlamıştır ki, bunda poliçe gösterilmemiştir. On altıncı yüzyıl ortalarına kadar bu yararlı ödeme aracı, ancak noterler tarafından kullanılıyordu. Sonradan, ticarette saygınlık ve güvence arttıkça, satıcı ile müşteri arasında poliçeler alınıp verilmeye başlandı. Anvers'de ta 1599 yılından beri resmî fiyatları saptamakla görevli bir kurul var idiyse de borsacıların işlemlerini belirleyen ilk tüzük ancak 1755 yılında yayınlanmıştır. Bu tüzük 14

15 gereğince, borsacıların en az elli beş yaşında ve Anversli olmaları ve kentte en aşağı bir yıl ve bir gün oturmuş bulunmaları koşulu yer almıştı. Seçilmelerinden önce borsacıların mesleki yeteneklerini özel bir kurul önünde verecekleri sınav ile kanıtlanmaları bu koşullardandı ve borsacılar tuttukları defterlerin birer özetini müşterilerine vermekle de yükümlü idiler. Mubayaacının aynı zamanda ticaretle uğraşması da yasaktı ile 1734 yılları arasında geçen süre içinde Fransa'da Law un çıkardığı hisse senetleri üzerinde yaptığı spekülasyonlar, Fransa da olduğu kadar Brüksel ve Anvers te de etkisini göstermek suretiyle bir çok servetlerin batıp yok olmasına ve bu arada Anvers Borsası nın da perişan olmasına neden olmuştur. Bundan sonra, 1773 yılına kadar hisse senedi fiyatları, ancak özel bir yayınla ilân olundu yılında Anvers'de yayınlanın Ticaret Gazetesi'nde devlet hisse senetleri ile öteki hisse senetleri ve tahvillerin fiyatlarının sözü edilen gazete ile yayınlanacağından bahsedilmiştir. On dokuzuncu yüzyılın başında, 1808 yasasının etkisi altında bütün mubayaacılar hükümetin uygun görmesiyle seçilir bir memur sıfatını alıp, aralarında bir yönetim kurulu seçerek hisse senedi ve tahviller ile birlikte bütün ticaret mallarının da alım ve satımını gözeten bir sendika durumuna getirildiler. Fakat hükümetin ve özellikle İçişleri Bakanlığı nın, borsaya hisse senedi ve tahvillerin kabul veya reddedilmesinde söz hakkı vardı. Belçika Anayasası nın verdiği serbestliğe dayanarak 1867 yasasının bu gibi sınırlayıcı hükümleri sonradan kaldırıldı. O zamandan beri hükümet kamu yönetimi düzenleme hakkına dayanak; borsada mubayaacılar tarafından düzenlenip yayınlanan resmî fiyat cetvelleri üzerinde ve öteki belli işlemlerde, polis görevinden başka bir yetkiye sahip değildir. Anvers Borsası nın binası belediyeye aittir. SEN PETERSBURG "LENINGRAD" BORSASI Sen Petersburg 1703 yılında İmparator Büyük Petro'nun bir buyruğu ile Amsteram Borsası'nın esaslarına göre kurulmuş ve sonradan 1817 yılında hükümetin yönetimi altına girmiştir. İmparator Petro nun amacı gerek hükümet merkezinde oturan ve gerek illerden ve yabancı ülkelerden gelen tacirlerin belli bir yerde toplanarak ticaret işlemleri hakında görüş alış verişi yapmalarını kolaylaştırmaktan ibaret olduğundan borsada belirlenen fiyatlar, ancak yarı resmî bir nitelikteydi yılı buyruğu ukaz gereğince saraydan atanan bir mubayaacı, devletle ilgili işlerle görevlendirilmişti yılında borsa düzeni değişikliğe uğradı ve on dokuzuncu yüzyıl içinde Sen Petersburg Borsası Maliye Bakanlığı na bağlandı yılında yeni bir bina yapılıp aynı yıl içinde Borsa Komitesi kuruldu yılında Borsa Komitesi Başkanı 15

16 (Meissner) tarafından yazılıp hükümetçe onaylanan yeni bir yasa ile Sen Petersburg Borsası örgütü yeniden kuruldu. Resmî fiyat cetvelleri 1845 yılından 1859 yılına kadar hükümet ajanı bir mubayaacı tarafından haftada iki kez yayınlanırdı. Sonraları Komiteye iki üye daha katılarak cetvel yayını ve diğer görevler Komiteye verildi yılında eşya ve mal borsası hisse senedi ve tahviller borsasından ayrılarak her ikisine de ayrı ayrı bağımsızlık sağlanmıştır. PARİS BORSASI Fransa da borsanın kuruluşu her yerde olduğu gibi ülkenin geçirdiği çeşitli ekonomik gelişmeleri izlemiş ve hükümetin buradaki rolü borsanın gelişmesinde çok kurma ve düzenleme ile sınırlı kalmıştır. Fransa'da borsaya benzeyen bir teşkilat hakkındaki ilk buyruk, 1304 yılında Kral Philippe de Bel tarafından çıkarılmış ve Paris te alışveriş pazarı olarak bugün Pont de Change adıyla tanının köprüyü belirleyip buradan başka yerde alınıp satılacak mallara zor alım uygulanması emredilmiştir. Ondan sonra yine aynı kral tarafından iki buyruk çıkarılarak işlemlere diğer bazı sınırlamalar getirilmiştir. Bundan sonra Toulouse'de bir borsa açılması hakkında buyrultular çıkarılmıştır. Daha sonra VIV. Charles tarafından çıkarılan bu buyruğa da alıcıların yarı resmî memur niteliğini taşımaları kuralı konulmuş ve bunlar özel bir örgüte bağlanmıştır. IV. Henry döneminde bu örgütler daha düzenli bir hale getirilmiş ve o ana kadar tanık olunan bazı kötüye kullanmaların önüne geçilmek istenilmiştir. İzleyen yüzyılda Fransız borsalarıyla ilgili birçok yasa buyruk ve tüzükler çıkarılmış olup başlıcaları şunlardır yılında Danıştay Kararı ile o zamana kadar varolan yirmi aracılık kurumuna ek olarak on kurumun daha açılmasına ve devlete önemlice bir vergi vermek koşulu ile, bir genel borsa veya sendika kurulmasına izin verilmiştir yılında bu örgütler kaldırılarak tellâllara Banka Acentesi adı verilmiş ve bunlara ayrılan işleri yapan başka kişiler hakkında çeşitli cezalar belirlenmiştir yılında Paris bankerleriyle, mubayaacıları tarafından hazırlanan yönetmelikler hükümetçe onaylanmış ve işlemleri kamu denetimine tabi tutulmuştur buyrultusu o ana kadar varolan alım yöntemlerini kaldırarak yüz on altı banker ve mubayaacıdan oluşan bir heyet kurmuş ve bunları 1706 yılında çıkarılan bir tüzük ile yeniden düzenlemekle birlikte kendilerine Kralın Aziz ve Sevgili Danışmanları adını vermiştir

17 yılında çıkarılan bir yasa Ouincampoix sokağında toplanılıp hisse senedi ve tahvil üzerine işlem yapılmasını emrederek bu gibi kağıtların mubayaacılık büroları dışında işlem görmesini yasaklamıştır yılında Paris Borsası şimdiki Ulusal Kütüphane nin bulunduğu Vivienne Sokağı nda kuruldu. Sözü edilen yıl içinde yayınlanan bir yasa, poliçe, emre yazılı senet gibi dolaşabilen ticari kağıtlar ile mal ve eşya alım satımı işlemleri yapmak üzere Paris te bir borsa kurulmasını buyuruyordu. O zamana kadar yayınlanan yasalar tüzükler ve buyrultular salt hazineye gelir sağlamak amacını izlemiş iken bu son yasa gerçek bir borsa yasası biçiminde çıktı. Az zaman sonra patlayan Büyük İhtilal doğal olarak tüm yasalarla birlikte bu yasayı da kaldırmış ve Paris Borsası sonuç olarak bir kaç kez kapatılıp yeniden açılmış ve sonunda 1795 yılında çıkarılan yasa ile kesin olarak kurulup yeni bir teşkilat ile ortaya çıkmıştır. Bundan sonra 1801, 1802, 1807, 1816 yıllarında yayınlanmış olan yasalar ve tüzükler 1795 yasasının çerçevesi içinde kalmakla beraber Paris ve taşra borsaları ile ticaret piyasalarının bağlı olduğu esasları birer birer güçlendirip düzene koymuştur. Paris Borsası nda başka Lyon, Marseille, Bordeaux, Nantes, Thoulouse borsaları da doğal olarak hep aynı esaslara bağlı kalmıştır. AMSTERDAM BORSASI Eskiden beri Felemenk'te hisse senetleri ve tahviller üzerine işlem hemen hemen sadece Amsterdam Borsası'nda yapılırdı. Roterdam'da da bir borsa bulunmaktaysa da, burada yapılan işlemler sınırlı birkaç tür hisse senedi üzerinde ve önemsiz olup, önemli işlemler her zaman Amsterdam'daki borsaya gönderilmektedir. Roterdam'daki aracılar senetler üzerine işlem yapmadıklarından komisyoncu adıyla anılıp, işlemleri Amsterdam daki muhabirlerine gönderiyorlardı. On yedinci yüzyılda Amsterdam Borsası, limanın coğrafi konumu, daha doğrusu yedi birleşik şehir ile Orta Avrupa ve dünyanın diğer yerleri arasındaki işlemlere aracı olmak itibariyle büyük bir önem kazanmıştır yılında Amsterdam Borsası belediye tarafından kurulmuştur. Bundan önce kenar bir yerde kentin tacirleri, gemi işletmecileri, tellâlları, fabrikatörleri, bankerleri toplanarak işlerini görürler ve alıp sattıkları malların fiyatını belirleyip saptayarak yeni işler üstlenirlerdi. Bir süre sonra Amsterdam kenti, çeşitli yerlerin tacirleri arasında, dolaşımdaki paralar, ticari senetler vs. üzerinde işlem yapmak üzere, Anvers de olduğu gibi bir banka kurdu ve daha sonra da, bankerlerin, diğer tacirlerden bağımsız bir yer kurarak, paraya ve ticari senetler ile kıymetli kâğıtlara ilişkin işlemlerin düzenli biçimde bir yerde toplanmasındaki yararı görmeleri üzerine, on sekizinci yüzyıl başlarına doğru gerçek bir borsa kurulmuş bulunuyordu. Bu sırada, Doğu Hind Ticaret 17

18 Şirketi nin işlemlerinin çok genişlemiş olması dolayısıyla, sermaye artırarak çıkardığı hamiline yazılı % 62,5 oranında kâr payı sağlayan hisse senetleri, borsa işlemlerine büyük bir genişleme getirdi ise de, Fransa ile başlayan savaş yüzünden kesintiye uğradı ve Felemenk e yaptıkları asker yardımı için müttefikleri tarafından istenilen büyük miktardaki paraların ödenmesi de buna aklenerek Borsa yı zor bir duruma soktu. Bununla birlikte, Amsterdam Borsası on sekizinci yüzyılda çok önem kazanmış, mubayaacılar ve bankaların sayısı artmış bulunuyordu. O kadar ki, 1763 yılına rastlayan bunalım sırasında Hamburg dan bir heyet Amsterdam a gelip oradaki tacirlerin malî saygınlıklarından yardım istemek zorunda kaldılar yılında, Amsterdam banker, tellâl ve borsacılar, düşmanlarına karşı müttefiklerini savunmak için birleşmek gereğini duyarak ilk kez olmak üzere aralarında bir komite kurdular yılına kadar bu komitenin çalışmaları önemli bir sonuç vermeden sürdü ve sonunda, o yıl içinde Effektin Sosyete adı ile oluşturulan yeni bir kurulun çaba ve girişimi sayesinde Amsterdam Borsası kesin bir refah dönemine girmiş bulundu. BUDAPEŞTE TİCARET VE MENKUL KIYMET BORSASI Budapeşte Borsası nın aslı, 1854 yılında buğday alım satımını sağlıklı bir kurala bağlamak üzere burada kurulmuş olan kurumdur. Bu kurum Macar Loyd Şirketi tarafından oluşturulmuş ve ülkenin ekonomik durumunun yükselmesine büyük yardımı olmuştur yılında çıkarılan yasa, Buda da bir ticaret borsasının kurulmasını öngörmekte idiyse de, Peşte ticaret odasının başvuru ve direnmesi üzerine ticari eşyadan başka, tedavüldeki kağıtlar ve özellikle Macaristan da çıkarılmış hisse senetleri ve tahvillerin alınıp satılmasında Peşte Borsası yetkili kılınmıştır. Budapeşte Borsası nın kesin kuruluşu resmî olarak ancak 1864 yılında çıkarılan tüzük ile belirlenip saptanmıştır. 18

Bilgi Raporu. KONYA TİCARET ODASI Etüt Araştırma Servisi. Tarih: 24.04.2006

Bilgi Raporu. KONYA TİCARET ODASI Etüt Araştırma Servisi. Tarih: 24.04.2006 KONYA TİCARET ODASI Etüt Araştırma Servisi Tarih: 24.04.2006 Bilgi Raporu Sayı : 2006/130/190-2006/135/95 Konu : Osmanlı Dönemi Merkez Bankacılığı Cumhuriyet Dönemi Merkez Bankacılığı ve TCMB nin Kuruluşu

Detaylı

BORSA VE TÜRLERİ İÇİNDEKİLER

BORSA VE TÜRLERİ İÇİNDEKİLER BORSA VE TÜRLERİ İÇİNDEKİLER I. GİRİŞ...3 II. BORSALARIN DOĞUŞU VE GELİŞİMİ...4 III. BORSA TÜRLERİ...4 A. Menkul Kıymet Borsaları...4 B. Vadeli İşlem ( Futures ) Borsaları...6 C. Seçmeli İşlem ( Opsiyon

Detaylı

MENKUL KIYMET YATIRIMLARI

MENKUL KIYMET YATIRIMLARI DİKKATİNİZE: BURADA SADECE ÖZETİN İLK ÜNİTESİ SİZE ÖRNEK OLARAK GÖSTERİLMİŞTİR. ÖZETİN TAMAMININ KAÇ SAYFA OLDUĞUNU ÜNİTELERİ İÇİNDEKİLER BÖLÜMÜNDEN GÖREBİLİRSİNİZ. MENKUL KIYMET YATIRIMLARI KISA ÖZET

Detaylı

FİNANSAL SİSTEM VE FİNANSAL PİYASALAR

FİNANSAL SİSTEM VE FİNANSAL PİYASALAR FİNANSAL SİSTEM VE FİNANSAL PİYASALAR FİNANSAL SİSTEM Fon talep edenler, fon arz edenler, fon akımını sağlayan araçlar, kuruluşlar ve piyasanın işleyişini düzenleyen hukuki ve idari kurallardan oluşan

Detaylı

T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı Tarih :.../..«. 8

T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı Tarih :.../..«. 8 T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı Tarih :.../..«. 8 Z ;... Sayı TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu ile Bankacılık Kanunu'nda Değ Yapılması

Detaylı

BANKALAR TARAFINDAN YAPILACAK REPO VE TERS REPO İŞLEMLERİNE İLİŞKİN ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK TASLAĞI

BANKALAR TARAFINDAN YAPILACAK REPO VE TERS REPO İŞLEMLERİNE İLİŞKİN ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK TASLAĞI BANKALAR TARAFINDAN YAPILACAK REPO VE TERS REPO İŞLEMLERİNE İLİŞKİN ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK TASLAĞI Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, bankaların repo ve ters repo işlemleri sırasında uyacakları

Detaylı

YENİ TÜRK TİCARET KANUNU

YENİ TÜRK TİCARET KANUNU YENİ TÜRK TİCARET KANUNU İsmail YÜCEL İç Ticaret Genel Müdür V. 8 Şubat 2012 Yeni Türk Ticaret Kanunu - Şeffaflık, - Hesap Verebilirlik, - Kurumsallaşma, - Elektronik Ortamda Hukuki İşlem Tesis Edebilme

Detaylı

İktisat Tarihi II. XI. Hafta

İktisat Tarihi II. XI. Hafta İktisat Tarihi II XI. Hafta 19. yy da Ekonomik Gelişmeler 19. yy Avrupa da, sanayinin bir hayat tarzı olarak kesin zaferine şahit oldu. 19. yyda uluslararası ekonomik ilişkilerde ve devletlerin ekonomik

Detaylı

: Anadolu Efes Biracılık ve Malt Sanayii A.Ş. : Bahçelievler Mah. Şehit İbrahim Koparır cad. No.4 Bahçelievler/ISTANBUL : 0 (212) 449 36 00 (40 hat)

: Anadolu Efes Biracılık ve Malt Sanayii A.Ş. : Bahçelievler Mah. Şehit İbrahim Koparır cad. No.4 Bahçelievler/ISTANBUL : 0 (212) 449 36 00 (40 hat) İÇSEL BİLGİLERE İLİŞKİN ÖZEL DURUM AÇIKLAMA FORMU Ortaklığın Ünvanı Adresi Telefon No. Faks No. : 0 (212) 641 96 44 Ortaklığın yatırımcı/pay Sahipleri ile ilişkiler biriminin Telefon No. : 0 (216) 586

Detaylı

KARŞILIKSIZ ÇEK VERENLERE, ÇEK BEDELİNİN % 100 ü KADAR PARA CEZASI VE AYRICA % 40 CEZA TAZMİNATI ÖNGÖREN KANUN TASARISI HATALIDIR.

KARŞILIKSIZ ÇEK VERENLERE, ÇEK BEDELİNİN % 100 ü KADAR PARA CEZASI VE AYRICA % 40 CEZA TAZMİNATI ÖNGÖREN KANUN TASARISI HATALIDIR. KARŞILIKSIZ ÇEK VERENLERE, ÇEK BEDELİNİN % 100 ü KADAR PARA CEZASI VE AYRICA % 40 CEZA TAZMİNATI ÖNGÖREN KANUN TASARISI HATALIDIR. ÇEK SENEDİNİ İLK DEFA DÜZENLEYEN 1865 tarihli FRANSIZ KANUNUNDAN BU YANA

Detaylı

1) SPK Temel Düzey Lisanslama Sınavlarına Kimler Girebilir.? Lise Mezunu, 2 yıllık Yüksekokul mezunu, 4 yıllık Fakülte mezunları girebilir.

1) SPK Temel Düzey Lisanslama Sınavlarına Kimler Girebilir.? Lise Mezunu, 2 yıllık Yüksekokul mezunu, 4 yıllık Fakülte mezunları girebilir. 1) SPK Temel Düzey Lisanslama Sınavlarına Kimler Girebilir.? Lise Mezunu, 2 yıllık Yüksekokul mezunu, 4 yıllık Fakülte mezunları girebilir. 2) SPK Temel Düzey Lisansını Alanlar Ne İş Yaparlar.? A- Lise,

Detaylı

KAPSAM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK LTD. ŞTİ.

KAPSAM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK LTD. ŞTİ. Sirküler No : 2013/19 Sirküler Tarihi : 25.02.2013 Konu : Elektronik Fatura Kullanımına İlişkin Usul Ve Esasları Belirleyen 397 Sıra No'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde Yapılan Değişiklikler 21.02.2013

Detaylı

87 Seri No.lu Gider Vergileri Genel Tebliği Yayımlandı DUYURU NO:2010/48

87 Seri No.lu Gider Vergileri Genel Tebliği Yayımlandı DUYURU NO:2010/48 İstanbul, 25.10.2010 87 Seri No.lu Gider Vergileri Genel Tebliği Yayımlandı DUYURU NO:2010/48 22.10.2010 tarih ve 27737 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan 87 Seri No.lu Gider Vergileri Genel Tebliği nde;

Detaylı

Yeminli Mali Müşavirlik Bağımsız Denetim ve Danışmanlık

Yeminli Mali Müşavirlik Bağımsız Denetim ve Danışmanlık No : 2010-059 Tarih : 22.10.2010 Konu : 6009 Sayılı Kanun İle Gider Vergileri Kanununda Banka Sigorta Muameleleri Vergisine İlişkin Yapılan Değişikle Alakalı Yayımlanan 87 Seri Numaralı Gider Vergileri

Detaylı

1.- GÜMRÜK BİRLİĞİ: 1968 (Ticari engellerin kaldırılması + OGT) 2.- AET den AB ye GEÇİŞ :1992 (Kişilerin + Sermayenin + Hizmetlerin Serbest Dolaşımı.

1.- GÜMRÜK BİRLİĞİ: 1968 (Ticari engellerin kaldırılması + OGT) 2.- AET den AB ye GEÇİŞ :1992 (Kişilerin + Sermayenin + Hizmetlerin Serbest Dolaşımı. TÜRKİYE AB İLİŞKİLERİ HAFTA 2 Roma Antlaşması Avrupa Ekonomik Topluluğu AET nin kurulması I. AŞAMA AET de Gümrük Birliğine ulaşma İngiltere, Danimarka, İrlanda nın AET ye İspanya ve Portekiz in AET ye

Detaylı

GİRİŞ BİRİNCİ BÖLÜM. Genel Olarak Menkul Kıymetler Borsası Hukuku

GİRİŞ BİRİNCİ BÖLÜM. Genel Olarak Menkul Kıymetler Borsası Hukuku GİRİŞ BİRİNCİ BÖLÜM Genel Olarak Menkul Kıymetler Borsası Hukuku 1- Menkul Kıymetler Borsalarının Hitap Ettiği Piyasa I- Para Piyasası - Sermaye Piyasası II- Menkul Kıymetler Borsasının Fonksiyonları 1-

Detaylı

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 52 İST, 20.05.2009 MALİYE; VADELİ ÇEKLERDE REEKONTU KABUL ETMİYOR

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 52 İST, 20.05.2009 MALİYE; VADELİ ÇEKLERDE REEKONTU KABUL ETMİYOR SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 52 İST, 20.05.2009 ÖZET: Maliye; vadeli çeklerde reeskontu kabul etmiyor. MALİYE; VADELİ ÇEKLERDE REEKONTU KABUL ETMİYOR Vergi Usul Kanunu na göre yapılacak dönem sonu değerlemelerinde;

Detaylı

BANKPOZİTİF KREDİ VE KALKINMA BANKASI ANONİM ŞİRKETİ 31 MART 2015 ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU

BANKPOZİTİF KREDİ VE KALKINMA BANKASI ANONİM ŞİRKETİ 31 MART 2015 ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU BANKPOZİTİF KREDİ VE KALKINMA BANKASI ANONİM ŞİRKETİ 31 MART 2015 ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU Raporun Ait Olduğu Dönem : 01.01.2015 31.03.2015 Bankanın Ticaret Ünvanı Genel Müdürlük Adresi : Bankpozitif

Detaylı

SUN BAĞIMSIZ DIŞ DENETİM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK A.Ş.

SUN BAĞIMSIZ DIŞ DENETİM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK A.Ş. Sayı: YMM.03.2010-80 Konu: 87 Seri No.lu Gider Vergileri Genel Tebliği Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi Uygulaması İle İlgili Olarak 6009 Sayılı Kanunla Yapılan Değişiklikler Hk. İZMİR. 1.11.2010 Muhasebe

Detaylı

Konu : Döviz Ödemeli Devlet İç Borçlanma Senetlerinin Tahvil ve Bono Piyasası'nda İşlem Görme ve Takas Esaslan

Konu : Döviz Ödemeli Devlet İç Borçlanma Senetlerinin Tahvil ve Bono Piyasası'nda İşlem Görme ve Takas Esaslan M t İ?JA N B U L m _ t, w MENKUL KIYMETLER Genelge No : 57 Tahvil ve Bono Piyasası Müdürlüğü BORSASI İstinye 80860 İstanbul Tel.: (0212} 298 21 00 Faks: (0212) 298 25 00 Konu : Döviz Ödemeli Devlet İç

Detaylı

Yeminli Mali Müşavirlik & Denetim & Danışmanlık

Yeminli Mali Müşavirlik & Denetim & Danışmanlık Yeminli Mali Müşavirlik & Denetim & Danışmanlık No: 2010/40 Tarih: 24.10.2010 Acıbadem Cd. Çamlıca Apt. No.77 K.4 34718 Acıbadem-Kadıköy/ISTANBUL Tel :0.216.340 00 86 Fax :0.216.340 00 87 E-posta: info@erkymm.com

Detaylı

ASYA EMEKLİLİK ve HAYAT A.Ş. ALTIN KATILIM EMEKLİLİK YATIRIM FONU 6 AYLIK RAPOR

ASYA EMEKLİLİK ve HAYAT A.Ş. ALTIN KATILIM EMEKLİLİK YATIRIM FONU 6 AYLIK RAPOR ASYA EMEKLİLİK ve HAYAT A.Ş. 6 AYLIK RAPOR Bu rapor ASYA EMEKLİLİK ve HAYAT A.Ş. Altın Katılım Emeklilik Yatırım Fonu nun 01.01.2015-30.06.2015 dönemine ilişkin gelişmelerin, Fon Kurulu tarafından hazırlanan

Detaylı

Konut yapı kooperatiflerinde KDV uygulamasında tarih serüveni

Konut yapı kooperatiflerinde KDV uygulamasında tarih serüveni Konut yapı kooperatiflerinde KDV uygulamasında tarih serüveni GİRİŞ: Bilindiği üzere kooperatifler, Kurumlar Vergisi 1.maddesinde Kurumlar Vergisi ne tabi olarak verginin konusuna alınmışlardır. Ancak

Detaylı

S i R K Ü L E R : 2 0 1 5 / 13 27.01.2015

S i R K Ü L E R : 2 0 1 5 / 13 27.01.2015 S i R K Ü L E R : 2 0 1 5 / 13 27.01.2015 ŞUBAT AYI SONUNA KADAR MAL BİLDİRİMLERİ VERİLMELİDİR 3628 Sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet Ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu nda Amaç; bu kanunda sayılanların

Detaylı

T.C. SANAYİ VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin ve Rekabetin Korunması Genel Müdürlüğü GENELGE NO: 2007/02....VALİLİĞİNE (Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü)

T.C. SANAYİ VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin ve Rekabetin Korunması Genel Müdürlüğü GENELGE NO: 2007/02....VALİLİĞİNE (Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü) IV- KREDİ KARTI ÜYELİK ÜCRETİ İLE İLGİLİ GENELGELER 1. GENELGE NO: 2007/02 Tüketicinin ve Rekabetin Korunması lüğü GENELGE NO: 2007/02...VALİLİĞİNE Tüketiciler tarafından Bakanlığımıza ve Tüketici Sorunları

Detaylı

BANKPOZİTİF KREDİ VE KALKINMA BANKASI ANONİM ŞİRKETİ

BANKPOZİTİF KREDİ VE KALKINMA BANKASI ANONİM ŞİRKETİ BANKPOZİTİF KREDİ VE KALKINMA BANKASI ANONİM ŞİRKETİ 31 Mart 2009 ARA DÖNEM KONSOLİDE FAALİYET RAPORU Raporun Ait Olduğu Dönem : 01.01.2009 31.03.2009 Bankanın Ticaret Ünvanı : Bankpozitif Kredi ve Kalkınma

Detaylı

GENEL MUHASEBE. KVYK-Mali Borçlar. Yrd. Doç. Dr. Serap DURUKAN KÖSE Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi

GENEL MUHASEBE. KVYK-Mali Borçlar. Yrd. Doç. Dr. Serap DURUKAN KÖSE Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi GENEL MUHASEBE KVYK-Mali Borçlar Yrd. Doç. Dr. Serap DURUKAN KÖSE Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi KAYNAK KAVRAMI Kaynaklar, işletme varlıklarının hangi yollarla sağlandığını göstermektedir. Varlıklar,

Detaylı

A. BİLANÇO DİPNOTLARI Gedik Yatırım Menkul Değerler Anonim Şirketi A tipi Hisse Fonu ( Fon ) nun bilanço dipnotları aşağıda sunulmuştur.

A. BİLANÇO DİPNOTLARI Gedik Yatırım Menkul Değerler Anonim Şirketi A tipi Hisse Fonu ( Fon ) nun bilanço dipnotları aşağıda sunulmuştur. A. BİLANÇO DİPNOTLARI Gedik Yatırım Menkul Değerler Anonim Şirketi A tipi Hisse Fonu ( Fon ) nun bilanço dipnotları aşağıda sunulmuştur. a) Birim Pay Değeri: 31.12.2010 31.12.2009 Fon Toplam Değeri (TL)

Detaylı

SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ EYLUL 2009 İTİBARI İLE YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU

SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ EYLUL 2009 İTİBARI İLE YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU UBS MENKUL DEĞERLER A.Ş. SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ EYLUL 2009 İTİBARI İLE YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU Sayın Ortaklarımız, Şirketimizin Eylul 2009 dönemine ilişkin faaliyetleri

Detaylı

Dar Kapsamlı Sermaye Piyasası Mevzuatı ve Etik Kurallar

Dar Kapsamlı Sermaye Piyasası Mevzuatı ve Etik Kurallar 1. Belli miktarda bir mal veya kıymetin ve bunların karşılığı olan paranın işlemin ardından el değiştirmesini sağlayan piyasalara ne ad verilir? A) Swap B) Talep piyasası C) Spot piyasa D) Vadeli piyasa

Detaylı

BANKPOZİTİF KREDİ VE KALKINMA BANKASI ANONİM ŞİRKETİ 31 MART 2015 ARA DÖNEM KONSOLİDE FAALİYET RAPORU

BANKPOZİTİF KREDİ VE KALKINMA BANKASI ANONİM ŞİRKETİ 31 MART 2015 ARA DÖNEM KONSOLİDE FAALİYET RAPORU BANKPOZİTİF KREDİ VE KALKINMA BANKASI ANONİM ŞİRKETİ 31 MART 2015 ARA DÖNEM KONSOLİDE FAALİYET RAPORU Raporun Ait Olduğu Dönem : 01.01.2015 31.03.2015 Bankanın Ticaret Ünvanı : Bankpozitif Kredi ve Kalkınma

Detaylı

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından:

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından: Mevduatın Vade ve Türleri ile Katılma Hesaplarının Vadeleri Hakkında Tebliğ (Sıra No: 2002/1) (29 Mart 2002 tarih ve 24710 sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır)

Detaylı

TC. YÜKSEK ÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI Bilkent/ANKARA. 26 Temmuz 2006

TC. YÜKSEK ÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI Bilkent/ANKARA. 26 Temmuz 2006 TTB Merkez Konseyi YÖK Başkanı sayın Erdoğan Teziç ile 26 temmuz çarşamba günü görüştü. Görüşmede TTB Mezuniyet Öncesi Tıp Eğitimi 2006 Raporu sunuldu. Yeni tıp fakülteleri açılması, öğrenci sayıları,

Detaylı

TÜRK EKONOMİ BANKASI A.Ş. B TİPİ PLATİN TAHVİL VE BONO FONU 30 HAZİRAN 2011 TARİHİ İTİBARİYLE FİNANSAL TABLOLAR

TÜRK EKONOMİ BANKASI A.Ş. B TİPİ PLATİN TAHVİL VE BONO FONU 30 HAZİRAN 2011 TARİHİ İTİBARİYLE FİNANSAL TABLOLAR 30 HAZİRAN 2011 TARİHİ İTİBARİYLE FİNANSAL TABLOLAR ARA DÖNEM FİNANSAL TABLOLAR HAKKINDA İNCELEME RAPORU Türk Ekonomi Bankası A.Ş. B Tipi Platin Tahvil ve Bono Fonu Fon Kurulu na Giriş Türk Ekonomi Bankası

Detaylı

T.C. BATMAN ADLİ YARGI İLK DERECE MAHKEMESİ ADALET KOMİSYONU BAŞKANLIĞI İLÂN

T.C. BATMAN ADLİ YARGI İLK DERECE MAHKEMESİ ADALET KOMİSYONU BAŞKANLIĞI İLÂN T.C. ADLİ YARGI İLK DERECE MAHKEMESİ İLÂN Kanununa Göre İl Adlî Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonlarınca Bilirkişi Listelerinin Düzenlenmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri gereğince, Batman ili

Detaylı

DEVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ NÜN KURULMASI HAKKINDA YASA

DEVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ NÜN KURULMASI HAKKINDA YASA DEVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ NÜN KURULMASI HAKKINDA YASA Sayı 33/1976 (42/1982, 47/1983, 21/1994 ve 59/1995 Sayılı Yasalarla Değiştirilmiş Şekliyle ) DPÖ YASASI İÇ DÜZENİ Madde 1. Kısa İsim BİRİNCİ KISIM DEVLET

Detaylı

SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ HAZİRAN 2009 İTİBARI İLE YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU

SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ HAZİRAN 2009 İTİBARI İLE YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU UBS MENKUL DEĞERLER A.Ş. SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ HAZİRAN 2009 İTİBARI İLE YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU Sayın Ortaklarımız, Şirketimizin Haziran 2009 dönemine ilişkin faaliyetleri

Detaylı

Sirküler Rapor 27.08.2014/165-1

Sirküler Rapor 27.08.2014/165-1 Sirküler Rapor 27.08.2014/165-1 BAZI KURUM, KURULUŞ VE İŞLETMELERİN MÜNFERİT VE KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARININ HAZIRLANMASINDA TÜRKİYE MUHASEBE STANDARTLARININ UYGULANMA ZORUNLULUĞUNA İLİŞKİN KARAR ÖZET

Detaylı

5. Merkez Bankası kendisine verilen görevleri teşkilatında yer alan aşağıdaki birimler ile şube vasıtası ile yerine getirir;

5. Merkez Bankası kendisine verilen görevleri teşkilatında yer alan aşağıdaki birimler ile şube vasıtası ile yerine getirir; R.G. 82 16.07.2003 KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ MERKEZ BANKASI YASASI (41/2001 Sayılı Yasa) Madde 51 (1) A Altında Tebliğ Merkez Bankası İdare, ve Hizmetleri Tebliği (-, R.G. 136-24/07/2012, - sayı ve

Detaylı

KAPIDAN SATIŞLAR TÜZÜĞÜ

KAPIDAN SATIŞLAR TÜZÜĞÜ KAPIDAN SATIŞLAR TÜZÜĞÜ (12.10.2011 R.G. 172 EK III A.E.552 Sayılı Tüzük) TÜKETİCİLERİ KORUMA YASASI (40/2003 ve 55/2010 Sayılı Yasalar) Madde 15 Altında Tüzük Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu,

Detaylı

MAL VE HİZMET BEDELLERİNİN ÖDENMESİ VE TEVSİKİ (BELGELENDİRİLMESİ)

MAL VE HİZMET BEDELLERİNİN ÖDENMESİ VE TEVSİKİ (BELGELENDİRİLMESİ) MAL VE HİZMET BEDELLERİNİN ÖDENMESİ VE TEVSİKİ (BELGELENDİRİLMESİ) GİRİŞ Rasim SEZER 1 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 257. maddesi ile, mükelleflere muameleleri ile ilgili tahsilat ve ödemelerini

Detaylı

TÜRKİYE BİNİCİLİK FEDERASYONU BİNİCİLİK İL TEMSİLCİSİ TALİMATI 1. BÖLÜM - AMAÇ, DAYANAK, KAPSAM, TANIMLAR

TÜRKİYE BİNİCİLİK FEDERASYONU BİNİCİLİK İL TEMSİLCİSİ TALİMATI 1. BÖLÜM - AMAÇ, DAYANAK, KAPSAM, TANIMLAR TÜRKİYE BİNİCİLİK FEDERASYONU BİNİCİLİK İL TEMSİLCİSİ TALİMATI 1. BÖLÜM - AMAÇ, DAYANAK, KAPSAM, TANIMLAR Amaç Madde 1 Bu Talimatın amacı; federasyonun yurtiçi bağlantısını sağlayabilme amacı ile illerdeki

Detaylı

Sermaye Piyasası Kurulu ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığı İç Ticaret Genel Müdürlüğün den gerekli izinleri alınan; Ana sözleşmemizin

Sermaye Piyasası Kurulu ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığı İç Ticaret Genel Müdürlüğün den gerekli izinleri alınan; Ana sözleşmemizin Yönetim Kurulumuzun 27.10.2010 tarih 2010/21 sayılı toplantısında; Sermaye Piyasası Kurulu ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığı İç Ticaret Genel Müdürlüğün den gerekli izinleri alınan; Ana sözleşmemizin - Şirketin

Detaylı

T.C ALANYA BELEDİYESİ KIRSAL HİZMETLER MÜDÜRLÜĞÜ YÖNETMELİK

T.C ALANYA BELEDİYESİ KIRSAL HİZMETLER MÜDÜRLÜĞÜ YÖNETMELİK T.C ALANYA BELEDİYESİ KIRSAL HİZMETLER MÜDÜRLÜĞÜ YÖNETMELİK 1 ALANYA BELEDİYESİ KIRSAL HİZMETLER MÜDÜRLÜĞÜ GÖREV, YETKİ VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar, Temel

Detaylı

MEVDUAT VE KATILIM FONLARININ VADELERİ VE TÜRLERİ HAKKINDA TEBLİĞ (SAYI:2007/1)

MEVDUAT VE KATILIM FONLARININ VADELERİ VE TÜRLERİ HAKKINDA TEBLİĞ (SAYI:2007/1) MEVDUAT VE KATILIM FONLARININ VADELERİ VE TÜRLERİ HAKKINDA TEBLİĞ (SAYI:2007/1) (23.07.2015 tarih ve 29423 sayılı Resmi Gazete de yayımlanmış, güncellenen hali) Amaç ve kapsam MADDE 1 - (1) Bu Tebliğin

Detaylı

MENKUL KIYMETYATIRIM ORTAKLIKLARI VE VERGİLEME

MENKUL KIYMETYATIRIM ORTAKLIKLARI VE VERGİLEME MENKUL KIYMETYATIRIM ORTAKLIKLARI VE VERGİLEME Yatırım ortaklıkları,sermaye piyasası araçları ile ulusal ve uluslar arası borsalarda veya borsa dışı organize piyasalarda işlem gören altın ve diğer kıymetli

Detaylı

ARACI KURUMLARIN SERMAYELERİNE VE SERMAYE YETERLİLİĞİNE İLİŞKİN ESASLAR TEBLİĞİ NDE DEĞİŞİKLİK YAPILDI

ARACI KURUMLARIN SERMAYELERİNE VE SERMAYE YETERLİLİĞİNE İLİŞKİN ESASLAR TEBLİĞİ NDE DEĞİŞİKLİK YAPILDI ARACI KURUMLARIN SERMAYELERİNE VE SERMAYE YETERLİLİĞİNE İLİŞKİN ESASLAR TEBLİĞİ NDE DEĞİŞİKLİK YAPILDI Aracı Kurumların Sermayelerine ve Sermaye Yeterliliğine İlişkin Esaslar Tebliği nde (Seri: V, No:34)

Detaylı

ZORUNLU KARŞILIKLAR HAKKINDA TEBLİĞ (Sayı: 2013/15) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Dayanak

ZORUNLU KARŞILIKLAR HAKKINDA TEBLİĞ (Sayı: 2013/15) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Dayanak Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından: ZORUNLU KARŞILIKLAR HAKKINDA TEBLİĞ (Sayı: 2013/15) (29/8/2015 tarihli ve 29460 sayılı Resmî Gazete de yayımlanan 2015/5 sayılı Tebliğ ile güncellenen hali) Amaç

Detaylı

TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARA İLİŞKİN 2008-32/35 SAYILI TEBLİĞDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ

TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARA İLİŞKİN 2008-32/35 SAYILI TEBLİĞDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ Sirküler Rapor 30.05.2013/118-1 TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARA İLİŞKİN 2008-32/35 SAYILI TEBLİĞDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ ÖZET : TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA

Detaylı

% 0 stopaja tabi olup, kurumlar vergisine tabidir. (5) Nakit teminatlardan elde edilen gelirler % 15 stopaja tabidir.

% 0 stopaja tabi olup, kurumlar vergisine tabidir. (5) Nakit teminatlardan elde edilen gelirler % 15 stopaja tabidir. GELİR TÜRÜ TAM MÜKELLEF TÜZEL KİŞİ (3) (4) DAR MÜKELLEF TÜZEL KİŞİ (Türkiye de işyeri/daimi temsilcisi bulunmayan) Hisse Senedi Alım Satım kazancı İMKB de işlem görmeyen hisse senetlerinin elden çıkarılmasından

Detaylı

03.05.2013 Sirküler, 2013/15. Sayın MeslektaĢımız; KONU: Vadeli Çekler de reeskonta tabi tutulabilir.

03.05.2013 Sirküler, 2013/15. Sayın MeslektaĢımız; KONU: Vadeli Çekler de reeskonta tabi tutulabilir. Sayın MeslektaĢımız; 03.05.2013 Sirküler, 2013/15 KONU: Vadeli Çekler de reeskonta tabi tutulabilir. Gelir İdaresi Başkanlığı nın 30 Nisan 2013 tarih ve 64 numaralı Vergi Usul Kanunu Sirküleri nde, ileri

Detaylı

Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu, Yasası. 4875 sayılı, numaralı, nolu kanun, yasa DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNU. Kanun Numarası : 4875

Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu, Yasası. 4875 sayılı, numaralı, nolu kanun, yasa DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNU. Kanun Numarası : 4875 Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu, Yasası 4875 sayılı, numaralı, nolu kanun, yasa DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNU Kanun Numarası : 4875 Kabul Tarihi : 5/6/2003 Yayımlandığı R.Gazete : Tarih : 17/6/2003

Detaylı

İHRACAT BEDELLERİNİN YURDA GETİRİLME MECBURİYETİ KALDIRILMIŞTIR

İHRACAT BEDELLERİNİN YURDA GETİRİLME MECBURİYETİ KALDIRILMIŞTIR Denet Sirküler Denet Yayıncılık A.Ş. Tel : 0212 275 96 90/274 77 06 Avni Dilligil Sokak No:6 Faks : 0212-272 62 16/272 33 23 34394 Mecidiyeköy-İSTANBUL E-mail: bdo.denet@bdodenet.com.tr Web : www.bdodenet.com.tr

Detaylı

İMKB'YE KABUL SÜRECİ

İMKB'YE KABUL SÜRECİ İMKB'YE KABUL SÜRECİ SPK ve İMKB İncelemeleri Şirket hisse senetlerinin halka arzının gerçekleştirilmesi amacıyla Sermaye Piyasası Kurulu na (SPK) başvuru yapılması durumunda SPK tarafından şirket nezdinde

Detaylı

TÜRK PARASI KIYMETİNİ YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER

TÜRK PARASI KIYMETİNİ YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER 11 TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER 30.12.2006 tarihli Resmi Gazetede 32 sayılı

Detaylı

TÜZÜK VE YÖNETMELİKLER BASIN YAYIN KOMİSYONLARI YÖNETMELİĞİ

TÜZÜK VE YÖNETMELİKLER BASIN YAYIN KOMİSYONLARI YÖNETMELİĞİ TÜZÜK VE YÖNETMELİKLER A.6.2 BASIN YAYIN KOMİSYONLARI YÖNETMELİĞİ 2 BASIN YAYIN KOMİSYONLARI YÖNETMELİĞİ Madde 1. Amaç: Bu yönetmelik, Birleşik Metal İşçileri Sendikası nın merkez ve şubelerinde faaliyet

Detaylı

TÜRK EKONOMİ BANKASI A.Ş. 30 HAZİRAN 2011 TARİHİ İTİBARİYLE

TÜRK EKONOMİ BANKASI A.Ş. 30 HAZİRAN 2011 TARİHİ İTİBARİYLE 30 HAZİRAN 2011 TARİHİ İTİBARİYLE FİNANSAL TABLOLAR ARA DÖNEM FİNANSAL TABLOLAR HAKKINDA İNCELEME RAPORU Türk Ekonomi Bankası A.Ş. B Tipi Altın Fonu Fon Kurulu na Giriş Türk Ekonomi Bankası A.Ş. B Tipi

Detaylı

BİRİNCİ BÖLÜM Amaç ve Kapsam, Dayanak ve Tanımlar. (2) Türkiye de faaliyette bulunan katılım bankaları bu Tebliğ hükümlerine tâbidir.

BİRİNCİ BÖLÜM Amaç ve Kapsam, Dayanak ve Tanımlar. (2) Türkiye de faaliyette bulunan katılım bankaları bu Tebliğ hükümlerine tâbidir. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumundan : KATILIM BANKALARINCA UYGULANACAK TEKDÜZEN HESAP PLANI VE İZAHNAMESİ HAKKINDA TEBLİĞ (26.01.2007 tarih ve 26415 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır.)

Detaylı

BANKALARLA KARŞILAŞTIRMALI OLARAK HUKUKİ YÖNDEN ÖZEL FİNANS KURUMLARI

BANKALARLA KARŞILAŞTIRMALI OLARAK HUKUKİ YÖNDEN ÖZEL FİNANS KURUMLARI BANKALARLA KARŞILAŞTIRMALI OLARAK HUKUKİ YÖNDEN ÖZEL FİNANS KURUMLARI BİRİNCİ BÖLÜM GİRİŞ I. ÖZEL FİNANS KURUMLARI HAKKINDA GENEL BİLGİLER A. Kavram ve Kurum Olarak Özel Finans Kurumları 1. Kavramın Ortaya

Detaylı

MUHASEBE 2 11-MENKUL KIYMETLER. ERKAN TOKATLI www.erkantokatli.com tokatli.erkan@gmail.com

MUHASEBE 2 11-MENKUL KIYMETLER. ERKAN TOKATLI www.erkantokatli.com tokatli.erkan@gmail.com MUHASEBE 2 11-MENKUL KIYMETLER ERKAN TOKATLI www.erkantokatli.com tokatli.erkan@gmail.com 4 VARLIK HESAPLARI 1-DÖNEN VARLIKLAR 11-MENKUL KIYMETLER Yatırım Tasarrufların getiri ümidi ile ekonomik faaliyetlerde

Detaylı

İTİMAT BAĞIMSIZ DENETİM VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK A.Ş. TEBLİĞ HALKA AÇIK OLMAYAN ŞİRKETLERDE KAYITLI SERMAYE

İTİMAT BAĞIMSIZ DENETİM VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK A.Ş. TEBLİĞ HALKA AÇIK OLMAYAN ŞİRKETLERDE KAYITLI SERMAYE 19 Ekim 2012 CUMA Resmî Gazete Sayı : 28446 Gümrük ve Ticaret Bakanlığından: TEBLİĞ Amaç HALKA AÇIK OLMAYAN ŞİRKETLERDE KAYITLI SERMAYE SİSTEMİNE İLİŞKİN ESASLAR HAKKINDA TEBLİĞ MADDE 1 (1) Bu Tebliğin

Detaylı

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş. GELİR AMAÇLI KARMA BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVİZ) EMEKLİLİK YATIRIM FONU 31 ARALIK 2005 TARİHİ İTİBARİYLE MALİ TABLOLAR

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş. GELİR AMAÇLI KARMA BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVİZ) EMEKLİLİK YATIRIM FONU 31 ARALIK 2005 TARİHİ İTİBARİYLE MALİ TABLOLAR GELİR AMAÇLI KARMA BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVİZ) EMEKLİLİK MALİ TABLOLAR GELİR AMAÇLI KARMA BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVİZ) EMEKLİLİK 3 MAYIS 2005 31 ARALIK 2005 DÖNEMİNE AİT BAĞIMSIZ DENETİM RAPORU 1. Anadolu

Detaylı

FİKRİ MÜLKİYET HAKLARI KORUMA DERNEĞİ ÇALIŞMA GRUPLARI VE KOMİTELER YÖNETMELİĞİ

FİKRİ MÜLKİYET HAKLARI KORUMA DERNEĞİ ÇALIŞMA GRUPLARI VE KOMİTELER YÖNETMELİĞİ FİKRİ MÜLKİYET HAKLARI KORUMA DERNEĞİ ÇALIŞMA GRUPLARI VE KOMİTELER YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Hukuki Dayanak ve Tanımlar Amaç Madde 1 Bu Yönetmeliğin amacı, Fikri Mülkiyet Hakları Koruma Derneği

Detaylı

2010/926 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı yazı ekinde olup, eskiye göre değişen hususları şu şekilde özetleyebiliriz:

2010/926 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı yazı ekinde olup, eskiye göre değişen hususları şu şekilde özetleyebiliriz: Sayı: YMM.03.2010-73 Konu: 2010/926 sayılı BKK (30 Eylül 2010 tarihli 27715 sayılı Resmi Gazete) İZMİR. 8.10.2010 Muhasebe Müdürlüğüne, 6009 sayılı Kanunla yapılan değişiklik gereği Geçici 67. Maddeyle

Detaylı

12/1/2009 TARİHLİ VE 2009/14580 SAYILI KARARNAMENİN EKİ KARAR

12/1/2009 TARİHLİ VE 2009/14580 SAYILI KARARNAMENİN EKİ KARAR Sayı: YMM.03.2009-014 Konu: Gelir Ve Kurumlar Vergisi Kanunda Yer Alan Vergi Tevkifat Oranları İZMİR. 3.2.2009 Muhasebe Müdürlüğüne, 12/1/2009 Tarihli Ve 2009/14580 Sayılı, 12/1/2009 Tarihli Ve 2009/14592

Detaylı

TEBLİĞ. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından: ZORUNLU KARŞILIKLAR HAKKINDA TEBLİĞ (SAYI: 2013/15)

TEBLİĞ. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından: ZORUNLU KARŞILIKLAR HAKKINDA TEBLİĞ (SAYI: 2013/15) 25 Aralık 2013 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 28862 TEBLİĞ Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından: ZORUNLU KARŞILIKLAR HAKKINDA TEBLİĞ (SAYI: 2013/15) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Dayanak Amaç MADDE 1 (1)

Detaylı

BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2013 I. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU

BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2013 I. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2013 I. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU İ Ç İ N D E K İ L E R I. GENEL BİLGİLER 1. Şubenin Gelişimi Hakkında Özet Bilgi 2. Şubenin Sermaye ve Ortaklık Yapısı 3. Müdürler

Detaylı

(41/2001 Sayılı Yasa) Madde 51 (1) A Altında Tebliğ. 1- Bu Tebliğ, Merkez Bankası İdare, Teşkilat ve Hizmetleri Tebliği olarak isimlendirilir.

(41/2001 Sayılı Yasa) Madde 51 (1) A Altında Tebliğ. 1- Bu Tebliğ, Merkez Bankası İdare, Teşkilat ve Hizmetleri Tebliği olarak isimlendirilir. R.G. 82 16.07.2003 KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ MERKEZ BANKASI YASASI (41/2001 Sayılı Yasa) Madde 51 (1) A Altında Tebliğ Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Merkez Bankası 41/2001 sayılı KKTC Merkez Bankası

Detaylı

Madde 2-Bu Yönetmelik 6643 sayılı yasanın l inci maddesinde belirtildiği gibi Türk Eczacıları Birliği'ne kayıtlı olan tüm eczacıları kapsar.

Madde 2-Bu Yönetmelik 6643 sayılı yasanın l inci maddesinde belirtildiği gibi Türk Eczacıları Birliği'ne kayıtlı olan tüm eczacıları kapsar. TEB YARDIMLAŞMA SANDIĞI YÖNETMELİĞİ Resmi Gazete Yayım Tarihi: 08.05.1997 Sayı: 22983) BiRiNCi BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak ve Tanımlar Amaç Madde 1- Bu Yönetmeliğin amacı, Türk Eczacıları Birliği

Detaylı

SİGORTAYA TABİ MEVDUAT VE KATILIM FONLARI İLE TASARRUF MEVDUATI SİGORTA FONUNCA TAHSİL OLUNACAK PRİMLERE DAİR YÖNETMELİK

SİGORTAYA TABİ MEVDUAT VE KATILIM FONLARI İLE TASARRUF MEVDUATI SİGORTA FONUNCA TAHSİL OLUNACAK PRİMLERE DAİR YÖNETMELİK SİGORTAYA TABİ MEVDUAT VE KATILIM FONLARI İLE TASARRUF MEVDUATI SİGORTA FONUNCA TAHSİL OLUNACAK PRİMLERE DAİR YÖNETMELİK 07/11/ 2006 Tarih ve 26339 Sayılı Resmî Gazete de yayımlanmıştır. TASARRUF MEVDUATI

Detaylı

BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Dayanak. İKİNCİ BÖLÜM Zorunlu Karşılığa Tabi Yükümlülükler

BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Dayanak. İKİNCİ BÖLÜM Zorunlu Karşılığa Tabi Yükümlülükler Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından: ZORUNLU KARŞILIKLAR HAKKINDA TEBLİĞ (Sayı: 2013/15) (12/3/2015 tarihli ve 29293 sayılı Resmî Gazete de yayımlanan 2015/2 sayılı Tebliğ ile güncellenen hali) Amaç

Detaylı

(SİRKÜLER 2013 19) Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği Sıra No:424 yayımlanmış olup, bu tebliğde;

(SİRKÜLER 2013 19) Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği Sıra No:424 yayımlanmış olup, bu tebliğde; 04.03.2013 (SİRKÜLER 2013 19) Konu: E-Fatura Kullanma İzni, İş Yeri Elektrik ve Doğalgaz Abonelik ve Sarfiyat Bildirimi, Kıymetli Madenler Aracı Kuruluşların Kıymetli Maden Alım/ Satımında Belge Düzeni,

Detaylı

5. Borçlanma aracı ihracı için Yetkili organ kararının alındığı tarihten itibaren en geç kaç yıl içinde Kurula başvuruda bulunulması zorunludur?

5. Borçlanma aracı ihracı için Yetkili organ kararının alındığı tarihten itibaren en geç kaç yıl içinde Kurula başvuruda bulunulması zorunludur? 1. Yatırım amacı taşıyan kıymetli evrak aşağıdakilerden hangisidir? a. Menkul kıymet b. Para c. Çek d. Bono e. Poliçe 2. Aşağıdakilerden hangisi payların sahibine sağladığı mali haklardan a. Kar payı alma

Detaylı

TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI RİSKİN ERKEN SAPTANMASI SİSTEMİ VE KOMİTESİ HAKKINDA DENETÇİ RAPORUNA İLİŞKİN ESASLARA YÖNELİK İLKE KARARI

TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI RİSKİN ERKEN SAPTANMASI SİSTEMİ VE KOMİTESİ HAKKINDA DENETÇİ RAPORUNA İLİŞKİN ESASLARA YÖNELİK İLKE KARARI TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI RİSKİN ERKEN SAPTANMASI SİSTEMİ VE KOMİTESİ HAKKINDA DENETÇİ RAPORUNA İLİŞKİN ESASLARA YÖNELİK İLKE KARARI 18 Mart 2014 SALI Resmî Gazete Sayı : 28945 KURUL KARARI Kamu Gözetimi,

Detaylı

Kuruluş 843 (Verdun Anlaşması) ( 1958 Cumhuriyet ) Tarım %1,8, Endüstri %19,3, Hizmetler %78,9

Kuruluş 843 (Verdun Anlaşması) ( 1958 Cumhuriyet ) Tarım %1,8, Endüstri %19,3, Hizmetler %78,9 FRANSA ÜLKE BÜLTENİ Başkent Resmi Dil(ler) Yönetim Biçimi Cumhurbaşkanı Başbakan Paris Fransızca Parlamenter Başkanlık Tipi Cumhuriyet Nicolas Sarkozy François Fillon Kuruluş 843 (Verdun Anlaşması) ( 1958

Detaylı

GİDER VERGİLERİ KANUNUNDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLERE İLİŞKİN TEBLİĞ YAYIMLANDI

GİDER VERGİLERİ KANUNUNDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLERE İLİŞKİN TEBLİĞ YAYIMLANDI Sirküler Rapor 25.10.2010 / 121-1 GİDER VERGİLERİ KANUNUNDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLERE İLİŞKİN TEBLİĞ YAYIMLANDI ÖZET : 87 seri No lu Gider Vergileri Genel Tebliğinde 6009 sayılı Yasa ile Gider Vergileri Kanununda

Detaylı

ELEKTRONİK TİCARETTE HİZMET SAĞLAYICI VE ARACI HİZMET SAĞLAYICILAR HAKKINDA YÖNETMELİK YAYIMLANDI:

ELEKTRONİK TİCARETTE HİZMET SAĞLAYICI VE ARACI HİZMET SAĞLAYICILAR HAKKINDA YÖNETMELİK YAYIMLANDI: TARİH : 28/08/2015 SİRKÜLER NO : 2015/70 ELEKTRONİK TİCARETTE HİZMET SAĞLAYICI VE ARACI HİZMET SAĞLAYICILAR HAKKINDA YÖNETMELİK YAYIMLANDI: 5 Kasım 2014 tarihli Resmi Gazetede elektronik ticarete ilişkin

Detaylı

01.03.2013 ERTÜRK YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK VE BAĞIMSIZ DENETİM A.Ş. SİRKÜLER 2013/44

01.03.2013 ERTÜRK YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK VE BAĞIMSIZ DENETİM A.Ş. SİRKÜLER 2013/44 01.03.2013 ERTÜRK YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK VE BAĞIMSIZ DENETİM A.Ş. SİRKÜLER 2013/44 KONU: Elektronik fatura düzenlemeleri ile elektrik ve gaz dağıtım şirketleri için getirilen, abone ve tüketim bilgilerinin

Detaylı

YÖNETMELİK. MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, taksitle satış sözleşmelerine ilişkin uygulama usul ve esaslarını düzenlemektir.

YÖNETMELİK. MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, taksitle satış sözleşmelerine ilişkin uygulama usul ve esaslarını düzenlemektir. 14 Ocak 2015 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 29236 Gümrük ve Ticaret Bakanlığından: YÖNETMELİK TAKSİTLE SATIŞ SÖZLEŞMELERİ HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1

Detaylı

: Şerifali Çiftliği Tatlısu Mah. Ertuğrulgazi Sok.No:1 Yukarı Dudullu Ümraniye İstanbul. Telefon ve Faks Numarası : 216 600 10 00-216 594 53 72.

: Şerifali Çiftliği Tatlısu Mah. Ertuğrulgazi Sok.No:1 Yukarı Dudullu Ümraniye İstanbul. Telefon ve Faks Numarası : 216 600 10 00-216 594 53 72. HALK GAYRİMENKUL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş. Esas Sözleşme Tadili Tarih:30/12/2014 Ortaklığın Adresi : Şerifali Çiftliği Tatlısu Mah. Ertuğrulgazi Sok.No:1 Yukarı Dudullu Ümraniye İstanbul Telefon ve Faks Numarası

Detaylı

KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ BANKALAR YASASI. (39/2001 Sayılı Yasa)

KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ BANKALAR YASASI. (39/2001 Sayılı Yasa) R.G. 67 20 Haziran 2002 KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ BANKALAR YASASI (39/2001 Sayılı Yasa) Madde 23(2)B, (2)Ç ve (5) Altında Tebliğ Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Merkez Bankası, 39/2001 sayılı Bankalar

Detaylı

İZMİR TİCARET ODASI TÜRKİYE VE DÜNYADA ALACAK SİGORTASI

İZMİR TİCARET ODASI TÜRKİYE VE DÜNYADA ALACAK SİGORTASI İZMİR TİCARET ODASI TÜRKİYE VE DÜNYADA ALACAK SİGORTASI HAZIRLAYAN: EKİN SILA ÖZSÜMER AB VE ULUSLARARASI ORGANİZAYONLAR MASASI UZMAN YARDIMCISI 1 TİCARİ ALACAK SİGORTASI Ticari alacak sigortası, alıcılar

Detaylı

KURUMLAR KISA ÖZET KOLAYAOF

KURUMLAR KISA ÖZET KOLAYAOF DİKKATİNİZE: BURADA SADECE ÖZETİN İLK ÜNİTESİ SİZE ÖRNEK OLARAK GÖSTERİLMİŞTİR. ÖZETİN TAMAMININ KAÇ SAYFA OLDUĞUNU ÜNİTELERİ İÇİNDEKİLER BÖLÜMÜNDEN GÖREBİLİRSİNİZ. FİNANSAL KURUMLAR KISA ÖZET KOLAYAOF

Detaylı

1. Elektronik Tebligat Nedir ( Kayıtlı Elektronik Posta Sistemi; KEP ) 2. Elektronik Tebligat Yapacak Kurumlar Hangileridir

1. Elektronik Tebligat Nedir ( Kayıtlı Elektronik Posta Sistemi; KEP ) 2. Elektronik Tebligat Yapacak Kurumlar Hangileridir 1. Elektronik Tebligat Nedir ( Kayıtlı Elektronik Posta Sistemi; KEP ) Kamunun yapacağı tebligatlarda da elektronik ortamın kullanımını gündeme getirmiş ve elektronik tebligat da uygulamaya girmiş bulunmaktadır.

Detaylı

Türkiye Barolar Birliği Sosyal Yardım Ve Dayanışma Fonu Yönetmeliği*

Türkiye Barolar Birliği Sosyal Yardım Ve Dayanışma Fonu Yönetmeliği* Türkiye Barolar Birliği Sosyal Yardım Ve Dayanışma Fonu Yönetmeliği* BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Dayanak Amaç Madde 1- Bu Yönetmeliğin amacı 19/3/1969 tarihli ve 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 27/A

Detaylı

HİSSEDARLARI İÇİN GARANTİ

HİSSEDARLARI İÇİN GARANTİ HİSSEDARLARI İÇİN BANKASI HİSSE SENEDİ Garanti nin hisse senetleri İstanbul Menkul Kıymetler Borsası nda (İMKB) GARAN sembolüyle işlem görmektedir. Hisseler, Londra Menkul Kıymetler Borsası Ana Piyasası

Detaylı

BİRİNCİ BÖLÜM İSTANBUL MENKULKIYMETLER BORSASI HAKKINDA

BİRİNCİ BÖLÜM İSTANBUL MENKULKIYMETLER BORSASI HAKKINDA BİRİNCİ BÖLÜM İSTANBUL MENKULKIYMETLER BORSASI HAKKINDA İstanbul Menkul Kıymetler Borsasının tarihçesi 1866 yılına kadar dayanmaktadır. 1866 yılında Osmanlı devletinin borçlu olduğu devletlerin de desteği

Detaylı

31 Aralık 2012 Tarihinde Sona Eren Hesap Dönemine Ait Finansal Tablolar ve Bağımsız Denetim Raporu

31 Aralık 2012 Tarihinde Sona Eren Hesap Dönemine Ait Finansal Tablolar ve Bağımsız Denetim Raporu Gelir Amaçlı Esnek Emeklilik Yatırım Fonu 31 Aralık 2012 Tarihinde Sona Eren Hesap Dönemine Ait Finansal Tablolar ve Bağımsız Denetim Raporu İçindekiler Bağımsız Denetim Raporu Ayrıntılı Bilanço Ayrıntılı

Detaylı

DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNU. Kanun No: 4875 Kabul Tarihi : 05.06.2003. Amaç ve kapsam

DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNU. Kanun No: 4875 Kabul Tarihi : 05.06.2003. Amaç ve kapsam DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNU Kanun No: 4875 Kabul Tarihi : 05.06.2003 Amaç ve kapsam MADDE 1.- Bu Kanunun amacı, doğrudan yabancı yatırımların özendirilmesine, yabancı yatırımcıların haklarının korunması

Detaylı

KAMU YÖNETİMİ PROGRAMI

KAMU YÖNETİMİ PROGRAMI İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ KAMU YÖNETİMİ PROGRAMI SİYASAL DÜŞÜNCELER TARİHİ YARD. DOÇ. DR. MUSTAFA GÖRKEM DOĞAN 7. ERKEN MODEN DÖNEMDE SİYASAL DÜŞÜNCE 7 ERKEN MODEN DÖNEMDE

Detaylı

Vergi No: (b) Şirketin ve bağlı kuruluşların başlıca iş faaliyetini belirtiniz?

Vergi No: (b) Şirketin ve bağlı kuruluşların başlıca iş faaliyetini belirtiniz? Yönetici Sorumluluk Sigortası Soru Formu AIG Sigorta A.Ş. Broker / Acente Adı / Partaj No: Teklif Sahibinin Detayları 1. Şirket Adı: 2. Genel Merkez Adresi: Vergi No: 3. Tescil Ülkesi: 4. (a) Şirket ne

Detaylı

369 Nolu, VUK Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği. Seri, Sıra Numarası, No : 369 Sayılı Tebliğ. 3 Nisan 2007 SALI. Sayı : 26482 TEBLİĞ

369 Nolu, VUK Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği. Seri, Sıra Numarası, No : 369 Sayılı Tebliğ. 3 Nisan 2007 SALI. Sayı : 26482 TEBLİĞ 369 Nolu, VUK Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği Seri, Sıra Numarası, No : 369 Sayılı Tebliğ 3 Nisan 2007 SALI Resmi Gazete Sayı : 26482 TEBLİĞ Maliye Bakanlığından: VERGİ USUL KANUNU GENEL TEBLİĞİ (SIRA

Detaylı

Kabul Tarihi: 31/12/2004 Resmi Gazete Tarihi : 31/12/2004

Kabul Tarihi: 31/12/2004 Resmi Gazete Tarihi : 31/12/2004 Kanun No : 5281 Resmi Gazete No : 25687 (3. Mük.) Kabul Tarihi: 31/12/2004 Resmi Gazete Tarihi : 31/12/2004 VERGİ KANUNLARININ YENİ TÜRK LİRASINA UYUMU İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA

Detaylı

BU ALT FONUN PAYLARININ HALKA ARZINA İLİŞKİN İZAHNAME 14.03.2013 TARİHİNDE İSTANBUL TİCARET SİCİLİ MEMURLUĞU NA TESCİL ETTİRİLMİŞ OLUP, 14.

BU ALT FONUN PAYLARININ HALKA ARZINA İLİŞKİN İZAHNAME 14.03.2013 TARİHİNDE İSTANBUL TİCARET SİCİLİ MEMURLUĞU NA TESCİL ETTİRİLMİŞ OLUP, 14. BU ALT FONUN PAYLARININ HALKA ARZINA İLİŞKİN İZAHNAME 14.03.2013 TARİHİNDE İSTANBUL TİCARET SİCİLİ MEMURLUĞU NA TESCİL ETTİRİLMİŞ OLUP, 14.03.2013 TARİHİNDE TÜRKİYE TİCARET SİCİLİ GAZETESİ NE İLAN İÇİN

Detaylı

BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2012 I. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU

BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2012 I. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2012 I. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU İ Ç İ N D E K İ L E R I. GENEL BİLGİLER 1. Şubenin Gelişimi Hakkında Özet Bilgi 2. Şubenin Sermaye ve Ortaklık Yapısı 3. Müdürler

Detaylı

İŞ SAĞLIĞI GÜVENLİĞİ YASASI SONRASI DÖNEMİN DEĞERLENDİRİLMESİ

İŞ SAĞLIĞI GÜVENLİĞİ YASASI SONRASI DÖNEMİN DEĞERLENDİRİLMESİ 15.Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Kongresi (9-12 Şubat 2014, Ankara) İŞ SAĞLIĞI GÜVENLİĞİ YASASI SONRASI DÖNEMİN DEĞERLENDİRİLMESİ Prof.Dr.A.Gürhan Fişek Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler

Detaylı

TİCARET BORSALARINDA ALIM SATIM YAPAN ARACILAR HAKKINDA YÖNETMELİK

TİCARET BORSALARINDA ALIM SATIM YAPAN ARACILAR HAKKINDA YÖNETMELİK TİCARET BORSALARINDA ALIM SATIM YAPAN ARACILAR HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, gerçek ve tüzel kişi tacir olarak borsadaki spot

Detaylı

EURO MENKUL KIYMETLER YATIRIM ORTAKLIĞI ESAS SÖZLEŞMESĐ 2, 11 VE 12 NCĐ MADDELERĐ TADĐL TASARILARI

EURO MENKUL KIYMETLER YATIRIM ORTAKLIĞI ESAS SÖZLEŞMESĐ 2, 11 VE 12 NCĐ MADDELERĐ TADĐL TASARILARI EURO MENKUL KIYMETLER YATIRIM ORTAKLIĞI ESAS SÖZLEŞMESĐ 2, 11 VE 12 NCĐ MADDELERĐ TADĐL TASARILARI 1 ESKĐ METĐN ŞĐRKETĐN ÜNVANI: MADDE 2- Şirketin ticaret ünvanı "Euro Menkul Kıymetler Yatırım Ortaklığı

Detaylı