HALK SAĞLIĞI VE TEMEL SAĞLIK HİZMETLERİ SUNUMUNDA DEVLETİN HİZMET SUNMA KAPASİTESİNİN ARTTIRILMASI. Coşkun Can Aktan ve A.

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "HALK SAĞLIĞI VE TEMEL SAĞLIK HİZMETLERİ SUNUMUNDA DEVLETİN HİZMET SUNMA KAPASİTESİNİN ARTTIRILMASI. Coşkun Can Aktan ve A."

Transkript

1 HALK SAĞLIĞI VE TEMEL SAĞLIK HİZMETLERİ SUNUMUNDA DEVLETİN HİZMET SUNMA KAPASİTESİNİN ARTTIRILMASI Coşkun Can Aktan ve A. Kadir Işık Tüm hükümetler geniş çaplı ulusal sağlık sisteminin bir parçası olarak temel sağlığı başlatmak ve yürütmek ve aynı zamanda diğer sektörlerde işbirliği yapmak için gerekli ulusal politika, strateji ve çalışma planlarını yapmalıdırlar. Böyle bir sonuç için politik amaçları kullanmak ve memleketin kaynaklarını harekete geçirmek ve mevcut dış kaynaklarından yeterince yararlanmak gereklidir BM Alma Ata Deklarasyonu 1978 Madde VIII I. GİRİŞ Halk sağlığı (public health), hastalıkların önlenmesi, ortalama yaşam ömrünün uzatılması, fiziksel sağlığın iyileştirilmesi, çevrenin korunması, enfeksiyonların kontrol altına alınması, kişisel hijyen konusunda bireylerin eğitilmesi, erken tanı ve tedavi konusunda tıbbi ve hemşirelik hizmetlerinin organize edilmesi vs. faaliyetleri kapsayan bir kavramdır. Halk sağlığı ile yakından ilişkili olan temel sağlık hizmetleri (basic health services) kavramı ise, çok önceden beri kullanılmasına karşılık 1978 yılında, Uluslararası Temel Sağlık Hizmetleri Konferansı nın sonunda imzalanan Alma-Ata Bildirgesi nde biçimlendirilmiştir. Temel sağlık hizmetleri ise; toplumca finanse edilebilir bir harcama sonucunda sunulması gerekli minumum sağlık hizmetlerini ifade etmektedir. Alma-Ata Bildirgesinde yer alan tanıma göre, temel sağlık hizmetleri; bir toplumdaki birey ve ailelerin geneli tarafından kabul edilecek yollardan, onların tam olarak katılımları ile, ülke ve toplumca karşılanabilir bir harcama sonucunda onlara götürülen esas sağlık hizmetleridir. Yukarıdaki tanımlamalar göz önüne alındığında, halk sağlığı ile temel sağlık hizmetleri kavramlarının aynı alanlarla ilgilendiği, aynı sorunları incelediği görülmektedir. Her iki kavramda da bahsedilen genel amaç; toplum sağlığının korunması ve bu yolla sağlık düzeyinin yükseltilmesi üzerinde odaklaşmaktadır. Bu çalışmada halk sağlığı ve temel sağlık hizmetleri genel olarak incelenmekte ve daha sonra bu hizmetlerin etkin olarak sunulabilmesi için devlete düşen rol ele alınmaktadır. II. HALK SAĞLIĞI KATEGORİLERİ VE FONKSİYONLARI Halk sağlığı, bireylere sağlık bilgisinin verilmesinden, bulaşıcı hastalıkların önlenmesine, hastalıkların erken tanı ve koruyucu tedavisinin sağlanmasından, temiz bir çevre koşullarının yaratılmasına kadar geniş bir yelpazeyi kapsamaktadır. Ayrıca ortalama yaşam ömrünün uzatılmasına yönelik önlemler alınması, beden ve ruh sağlığı ile ilgili olarak çalışmalar yapılması vs. faaliyetler de halk sağlığı kavramı içerisinde yer almaktadır. Amerikan Halk Sağlığı Kurumu (American Public Health Association) halk sağlığına ilişkin bazı ilkeler tespit etmiştir. Bu ilkeleri şu şekilde özetleyebiliriz: (APHA, 2000:27). - halkın sağlığını koruma ve geliştirmede devletin başlıca rolü ve sağlık konusunda ortak sorumluluk üzerinde durma; - nüfusun bütünü üzerine odaklanma; - önlem üzerinde, özellikle de birincil önleme yönelik nüfus stratejisi üzerinde yoğunlaşma;

2 - sağlığın ve hastalığın sosyoekonomik belirleyicileri ile daha yakın risk faktörlerinin ele alınması; - uygunluk durumuna göre niteliksel ve niceliksel yöntemlerin kullanıldığı çok disiplinli bir taban; - hizmetin verilediği nüfus ile ortaklık. Öte yandan Pan Amerikan Sağlık Örgütü (Pan American Health Organization: PAHO) halk sağlığı işlevlerini şu şekilde ele almaktadır. (PAHO, 2000;3) 1 1) Ülkenin Genel Sağlık Durumunun İzlenmesi ve Analizi Ülkenin sağlık durumu üzerinde durularak; sağlık riskleri, tehditleri ve hizmetlere ulaşmada eşitsizliklerin tespiti ve değerlendirilmesi, Nüfusun sağlık ihtiyaçlarının belirlenmesi, Hayati ve büyük riskte olan grupların durumlarının öncelikle ele alınması, Hayat kalitesini arttırmaya ve sağlık düzeyini yükseltmeye yönelik sektör dışı kaynakların belirlenmesi, Toplanan bilgileri ölçecek ve analizini gerçekleştirecek kurumların oluşturulması ve geliştirilmesi, 2) Halk Sağlığında Risk ve Zararların Gözetim, Araştırma ve Kontrolü Bulaşıcı hastalıklar, zararlı çevresel maddeler veya zehirli maddelere ilişkin araştırmalar yapılması, Nüfus taramalarını gerçekleştirecek bir halk sağlığı hizmet altyapısı oluşturulması, Ortaya çıkan tehditleri hızlı bir biçimde analiz edecek, gerekli altyapıya sahip halk sağlığı laboratuarları oluşturulması, Sağlık sorunlarının daha sistemli bir şekilde idare edilmesine olanak sağlayacak uluslararası bağlantılar gerçekleştirilmesi, 3) Sağlığın Geliştirilmesi Toplumun aktif katılımının sağlanarak, risk faktörlerinin azaltılmasına yönelik çalışmalar yapılması ve toplum sağlığını geliştirmeye yönelik faaliyetlerin yürütülmesi, Toplumun sağlık konusunda bilinçlendirilmesini amaçlayan faaliyetlerin yürütülmesi, Okul, işyeri gibi organizasyonlarda eğitim için sağlık personelinin aktif katılımı, 4) Vatandaşların Sağlık Alanında Güçlendirilmesi ve Sosyal Katılımı Sağlıkla ilgili faaliyetlere toplumun katılımını kolaylaştıracak önlemler alınması, Sağlıklı yaşamı destekleyecek biçimde sivil toplumla sağlık sektörünün bağlarının güçlendirilmesi, 5) Ulusal Sağlık Otoritesinin Yönlendirici Rolü ve Halk Sağlığı Alanındaki Çabaların Desteklenmesine Yönelik Olarak Politika, Planlama ve Yönetim Kapasitesinin Geliştirilmesi Halk sağlığı alanında siyasi kararların geliştirilmesi, 1 Daha detaylı bilgi için bkz: PAHO, May-2000; PAHO, October Bu konuda ayrıca bkz: Bettcher et all. 1998; Morrow, 1997.

3 Ulusal düzeyde bir stratejik planlama oluşturulması ve alt düzeydeki planlamalara destek sağlanması, Halk sağlığı uygulamalarına yol gösterici nitelikte olan mevzuatın geliştirilmesi, Kaynak yönetimini, etkin iletişimi ve liderlik kapasitesini birleştirerek, bunlardan yararlanacak bilimsel veri tabanlı karar verme yetkinliğinin geliştirilmesi, 6) Halk Sağlığı Alanında Düzenleyici Kuralların ve Kurumların Oluştulması Sağlık alanındaki risklerin kontrolüne yönelik standartların belirlenmesi ve uygulamaya konması, Sağlık düzeyinin yükseltilmesini amaçlayan yeni kanunların oluşturulması, Sağlık hizmetlerinde tüketicilerin korunması, 7) Sağlık Hizmetlerine Eşit Şartlarda Erişim İmkanının Sağlanması Tüm toplumun sağlık hizmetlerine etkin bir şekilde ulaşmasının desteklenmesi, Toplumun sağlık hizmetlerine erişimlerini engelleyecek faktörlerin ortadan kaldırılması, Eşit şartlarda erişimin gerçekleştirilmesi için hükümet ve hükümet dışı organizasyonlar arasında işbirliği sağlanması, 8) Halk Sağlığı Alanında İnsan Kaynaklarının Geliştirilmesi ve Eğitimi Halk sağlığı hizmetlerinde eksikliklerin tespit edilerek, halk sağlığı çalışanlarına bu kapsamda eğitim verilmesi, Sağlık mesleği mensuplarının lisans şartlarının tanımı ve sağlık hizmetlerinde kalitenin sürekliliğini sağlayacak programların benimsenmesi, 9) Kişisel ve Nüfusa Dayalı Sağlık Hizmetlerinin Kalitesinin Temin Edilmesi Kalite güvencesini gerçekleştirecek sistemlerin geliştirilmesi, Sağlık sisteminde karar verme sürecini kolaylaştıracak sağlık teknolojisi değerlendirme sistemi oluşturulması, 10) Yenilikçi Halk Sağlığı Çözümlerine Dair Araştırma, Geliştirme ve Uygulama Sağlık alanında araştırma kapasitesinin arttırılması, Ulusal sağlık hesaplarının karar verme mekanizmasına destek sağlayacak şekilde zamanında gerçekleştirilmesi, 11) Sağlıkta Aciliyetlerin ve Faciaların Etkisinin Azaltılması Halk sağlığını tehdit edecek faktörlere karşı hazırlıklı olunması ve alınacak önlemlerin planlanması, Facia ve aciliyetlerin etkisini azaltmak için sağlık sisteminde sektörler arası işbirliği. Tüm bu temel halk sağlığı kategorilerinin her biri çeşitli faaliyetler içermektedir. Bu faaliyetler temel sağlık işlevleri yanısıra, çeşitli risk faktörlerinin kontrol altına alınması, halkın bilinç düzeyinin yükseltilmesi, bu bilinçten tam anlamda faydalanılabilmesi için gerekli insan kapasitesinin ve politika ortamının geliştirilmesi gibi ek bir takım yaklaşımları da içermektedir.

4 Dünya Bankası ise başlıca halk sağlığı işlevleri aşağıdaki beş kategoride ele almaktadır. (World Bank, 2002.) Politika geliştirme; Sağlık politikaları, strateji ve eylemlerine yönelik veri toplama ve dağıtma; Hastalıkların önlem ve kontrolü; Daha iyi sağlık için sektör içi adımlar; İnsan kaynakları geliştirme ve kapasite artırma. Halk sağlığının, belli başlı faaliyetler veya nihai hedeflerin yanı sıra işlevler bağlamında da incelenmesi, Dünya Sağlık Örgütü nün sağlık sistemlerinin rolünün birkaç hayati önem taşıyan ve genel işlevleri yerine getirmek olduğuna dair görüşü ile örtüşmektedir. Bu hayati önem taşıyan ve genel nitelikteki işlevler şunlardır: sağlığı geliştirecek hizmetlerin temin edilmesi; fiziksel ve insan kapasitesine yatırım yapılması; bilgilendirme, değerlendirme ve düzenlemelere dair görevler de dahil olmak üzere tüm hepsi üzerinde devletin yönlendirici rolünün (stewardship) uygulanması. Halk sağlığı faaliyetlerinin bazıları yatırım (ör. eğitim), bazıları hizmet sunumu (ör. hastalık yönetimi) niteliğinde olup, birkaçı da düzenleme kapsamına girmektedir (düzenleme, kalite güvencesi, bilgilendirme). (World, Bank, 2002:5.) Başlıca halk sağlığı fonksiyonlarını bu şekilde özetledikten sonra şimdi de muhtelif sağlık sorunlarına uygulanabilecek halk sağlığı fonksiyonlarına bazı örnekler sunmaya çalışalım. (Bkz: Tablo-1) Örneğin, doğanın ve çevrenin kirletilmesi insan sağlığı üzerinde ciddi bir tehlike oluşturmaktadır. Halk sağlığı hizmetleri ise bu sorununun ortadan kaldırılmasına yönelik bir fonksiyon üstlenir. Yine, anne ve çoçuk sağlığına yönelik risklerin, buna yönelik yasal düzenlemelerin yapılması halk sağlığının temel fonksiyonlarından birisidir. Tablo 1: Muhtelif Sağlık k Sorunlarına na Uygulanabilecek Halk Sağlığı Fonksiyonları Halk Sağlığı Fonksiyonları Sağlık Durumunun İzlenmesi ve Analizi Çevre Sağlığı Çevresel risklerin Uygulanabilecek Alanlar Anne ve Mesleki Sağlık Çoçuk Sağlığı Kronik Hastalıklar (AÇS) AÇS Kronik İş yeri sorunlarında hastalıklarda risklerinin risklerin risklerin Bulaşı şıcı Hastalıklar vs. Bulaşıcı hastalıklarda risklerin Halk Sağlığı ığına Yönelik Kamusal Düzenlemeler Çevresel düzenlemelerin İşçileri korumaya yönelik kanunların Anne ve çocukları korumaya yönelik kanunların Sağlıkla ilgili zararları önlemeye yönelik sağlık davranışlarının Bulaşıcı hastalıkların önlem ve kontrolüne yönelik izleme ve düzenlemeler Kaynak: World Bank, Public Health and World Bank Operations, Washington DC: 2002, s.7. Bu açıklamalardan sonra şimdi halk sağlığı hizmetleri ile yakından ilgisi olan temel sağlık hizmetleri konusunu ele alalım. III. TEMEL SAĞLIK HİZMETLERİ

5 1970 li yıllarda yapılan değerlendirmeler sonucunda; dünyadaki sağlık düzeyinin istenilenin altında olduğu, gelişmiş ülkelerle gelişmekte olan ülkeler arasındaki farkın büyük olduğu ve bölgeler arasında da önemli eşitsizlikler olduğu gözlenmiştir. Dünya Sağlık Örgütü bu durumun iyileştirilmesi için 1977 yılında toplanan Genel Kurulu nda bir dizi kararlar almıştır. Genel Kurul da kararlaştırılan hedef; 2000 Yılında Herkese Sağlık tır Yılında Alma- Ata da toplanan Temel Sağlık Hizmetleri Konferansı nda bu hedefe ulaşmak için izlenecek prensipler kararlaştırılmıştır. 12 Eylül 1978 tarihinde Kazakistan ın başkenti Alma-Ata kentinde toplanan Uluslararası Temel Sağlık Hizmetleri Konferansı nda; dünyadaki tüm insanların sağlık düzeylerini iyileştirmek için neler yapması gerektiği tartışılmış; toplantı sonucunda 67 uluslararası örgüt temsilcisi tarafından temel sağlık hizmetlerine ilişkin bir bildirge imzalanmıştır. Alma-Ata Bildirgesi nde öneriler, 22 maddede ele alınmıştır. Her biri önemli olmakla birlikte bunların arasında altı temel öneri özel önem taşımaktadır. Bu altı temel ilkeyi kısaca açıklamaya çalışalım: (Öztek, 2001:9). 1. Sağlık; ekonomik ve sosyal kalkınmanın temel öğesidir: Sağlık hizmetleri ile ilgili yatırımlar demografik yatırımlar olarak kabul edilir. Yapılan harcamalar kısa sürede geri dönmez, dolayısıyla azgelişmiş ülkeler bu alanlara daha az kaynak ayırma eğilimindedir. Bu ülkelerde kaynakların çoğu daha kısa dönemde pozitif geri dönüşü olacak yatırımlara ayrılır. 2. Toplum sağlık hizmetlerinin planlama ve uygulamasına katılmalıdır: Sağlık hizmetlerinin toplumsal yapıya uygunluk göstermesi ve toplum tarafından kabul edilebilir olması gerekmektedir. Bunu sağlamanın en iyi yolu; planlama ve uygulama basamaklarında hizmeti alacaklara danışma ya da bu kişilerle beraber çalışmaktır. 3. Sağlık hizmetlerinde, sektörlerarası işbirliği temeldir: Sağlık hizmetleri çok yönlü ve yaygın hizmetlerdir. Dolayısıyla bu hizmetlerin sunumunda sadece sağlık sektörünün değil, ekonomik ve sosyal alandaki bütün sektörlerin bu konuda planlı ve uyumlu çalışması gerekir. Örneğin; Milli Eğitim Bakanlığı Okullarda Sağlık Eğitimi konulu bir çalışmada Sağlık Bakanlığı ile birlikte çalışmak durumundadır. 4. Sağlık hizmetleri toplumdaki herkese, onların kabul edebilecekleri biçimde ve entegre olarak sunulmalıdır: İkinci Dünya Savaşı sonrası dönemde dar bölgede çok yönlü hizmet görüşü kabul edilmeye başlamıştır. Sağlık hizmetlerinin sosyalleştirilmesi de bu görüşe uygun bir modeldir. Bu modelde entegrasyon söz konusudur. Yani küçük bir sağlık biriminde her türlü sağlık hizmeti bir arada verilmektedir. Entegre hizmetin özellikleri; kişileri değil aile ve toplumu ele alması, halk tarafından kullanımının kolay olması, personelden, zamandan ve paradan tasarruf sağlamasıdır. Bu konuda diğer önemli husus ise hizmetlerin ülkede dengeli dağılımının sağlanmasıdır. 5. Ekip anlayışı içinde, hekim dışı personel kullanımına önem ve öncelik verilmelidir: Gelişmekte olan ülkelerde kişi başına düşen sağlık personeli yeterli değildir. Bu sorunun aşılmasında, hekim olmayan yerlerde, kısa sürede eğitilmiş sağlık personelinden yararlanmak akılcı bir çözüm olacaktır. Hekim dışı personel kullanımına sadece gelişmekte olan ülkelerde değil, ABD gibi gelişmiş ülkelerde de rastlanmaktadır. 6. Hizmetlerin her kademesinde, o ülkeye uygun teknoloji kullanılmalıdır: Sağlık hizmetleri planlanırken her ülke kendi koşullarını göz önünde bulundurmalı, kendi ekonomik ve sosyal yapısına uygun bir model oluşturmalıdır. Sağlık hizmetleri çok yönlü bir alandır. Bu yüzden verilecek hizmetler önem sırasına göre sınıflandırılmalı, bu çalışma yapılırken eldeki kaynaklar da dikkate alınmalıdır.

6 IV. DEVLETİN HALK SAĞLIĞI VE TEMEL SAĞLIK HİZMETLERİ SUNUMUNDA ETKİNLİĞİNİN ARTTIRILMASI Başta gelişmiş ülkeler olmak üzere birçok ülke bugün kamu sektörünü küçültmek ve daha verimli hale getirmek için uğraş vermektedirler. Bu kapsamda devletin sağlık alanındaki rolü de bütün dünyada sorgulanmakta, yeni trendler çerçevesinde geleneksel sistemlerin yerini çağdaş modeller almaktadır. Devletin ekonomideki diğer rollerinin yanında, sağlık hizmetleri piyasasında da çeşitli rolleri söz konusudur. Bu kapsamda ortaya çıkan ana görev, bireyler için iyi bir sağlık statüsünün elde edilmesi, bu düzeyin korunması ve sürdürülmesidir. Devletin halk hizmetlerinde yüklenmesi gereken görevleri ile ilgili olarak Alma Ata bildirgesinde şu ifadeler yeralmaktadır: Tüm hükümetler geniş çaplı ulusal sağlık sisteminin bir parçası olarak temel sağlığı başlatmak ve yürütmek ve aynı zamanda diğer sektörlerde işbirliği yapmak için gerekli ulusal politika, strateji ve çalışma planlarını yapmalıdırlar. Böyle bir sonuç için politik amaçları kullanmak ve memleketin kaynaklarını harekete geçirmek ve mevcut dış kaynaklarından yeterince yararlanmak gereklidir (BM Alma Ata Deklarasyonu 1978 Madde VIII) Yukarıdaki ilkeyi daha iyi yorumlayabilmek için temel sağlık hizmetlerinin dört yönünü bilmek gerekir (PAHO, 2000;4-8): -Temel sağlık hizmetleri, tüm toplumu ilgilendirir, -Temel sağlık hizmetleri, sağlık hizmetlerinin örgütlenmesinde anahtardır, -Temel sağlık hizmetleri, sağlık hizmetlerinin ilk basamağıdır, - Temel sağlık hizmetleri,, minimal bakım hizmetlerini içerir. Şimdi bu belirtilen dört ilkeyi kısaca inceleyelim. 1. Temel sağlık hizmetleri tüm toplumu ilgilendirir. Temel sağlık hizmetlerinin en önemli özelliği, sağlık hizmetlerinin geneli, bir başka ifadeyle tüm toplumu ilgilendirmesidir. Bu görüşün temelini şu dört ana nokta oluşturur : (Vuori,1984.) Sosyal Eşitlik. Sağlık hizmetleri, doğuştan kazanılmış bir insan hakkıdır. Bu hizmetler, yalnızca onu satın alabilecek sosyal sınıflara ve kentlerde oturanlara değil, toplumdaki herkese ve en uzak yerleşim yerinde oturan kişilere de, sosyal adalet anlayışı içinde eşit olarak götürülmelidir. Öz Sorumluluk. Herkes kendi sağlığının değerini bilmeli ve kendinden sorumlu olmalıdır. Bunun için bireyler eğitilmeli ve bilinçlendirilmelidir. Kişiler toplumları oluşturduğundan, bu ilke aynı zamanda toplumların kendi sağlıklarından sorumlu olduklarını da ifade eder. Bunun doğal sonucu olarak, toplumların sorumluluk duygusu içinde sağlık hizmetlerinin planlanmasında ve sunumunda söz sahibi olması, yani sağlık hizmetlerine katılımı önem taşımaktadır. Sağlık Hizmetlerinin Boyutu. Sağlık, sosyal bir olgudur. İnsan ve onun mutluluğu için olan her şey aynı zamanda onun sağlığı için demektir. Bu nedenle sağlık hizmetleri yalnızca "sağlık sektörü" tarafından yürütülmeyecek kadar geniş boyutludur ve birçok başka sektörü de ilgilendirir. Öyle ise, sektörler arasında eşgüdüm gereklidir. Uluslararası Dayanışma. Sağlık düzeyi yönünden ülkeler arasındaki eşitsizlik politik, sosyal ve ekonomik yönleri olan bir durumdur; dolayısıyla bütün ülkeleri ilgilendirir. Gelişmiş

7 ülkelerin, gelişmekte olan ülkelerdeki sağlık hizmetlerinin iyileştirilmesine destek sağlamaları önem taşımaktadır. 2. Temel sağlık hizmetleri, sağlık hizmetlerinin örgütlenmesinde anahtardır. Bir ülkede temel sağlık hizmetleri kavramına uyulup uyulmadığını değerlendirebilmek için o ülkedeki sağlık örgütlenmesinde bazı ilkelere uyulup uyulmadığına bakmak gerekir. Bunlar aşağıda kısaca belirtilmiştir: Toplum, sağlık hizmetlerine katılmalıdır, Toplum içinde, halkın "ilk başvuruları" için hizmet birimleri kurulmalıdır, Sağlık örgütlenmesi içinde kademeli bir hasta sevki sistemi işletilmelidir. Korunma, tedavi- rehabilitasyon ve sağlığı geliştirici hizmetler bir bütün olarak ele alınmalıdır. Hizmetler sürekli olmalıdır. Sağlık yönünden tehlike (risk) altındakileri belirlemek için evlere ve iş yerlerine kadar uzanan bir sistem oluşturulmalıdır, Hizmet modeli kişilerin kendi sağlıklarından sorumlu olmalarını destekler biçimde olmalıdır, Hizmet modeli o ülkenin toplumuna ve koşullarına uygun olmalıdır. 3. Temel sağlık hizmetleri, sağlık hizmetlerinin ilk basamağıdır. Temel sağlık hizmetleri, halkın "ilk başvuru" basamağıdır. Bu basamağın yetersiz kaldığı durumlarda, başvuran kişi bir üst basamağa (ikinci basamak), yani hastanelere sevk edilir. Bu tanıma göre örneğin sağlık ocakları temel sağlık hizmetinin verildiği yerlerdir. Alma-Ata Bildirisine göre, bu basamaktaki hizmetler, ülkenin durumuna göre, meslek sahibi olmayan kişiler tarafından da verilebilir. 4. Temel sağlık hizmetleri,, minimal bakım hizmetlerini içerir. Alma-Ata Bildirisinde "minimal bakım" (minimal care) kavramından söz edilmektedir. Sağlıkta minimal hizmet ve bakım şunları içermektedir: (Öztek,1992.) Halkın sağlık eğitimi. Beslenme durumunun geliştirilmesi. Temiz su sağlanması ve sanitasyon, Ana-çocuk sağlığı ve aile planlaması. Başlıca bulaşıcı hastalıklara karşı bağışıklama, Endemik hastalıkların kontrolü, Sık görülen hastalıklar ve yaralanmaların uygun tedavisi, Temel ilaçların sağlanması. V. SONUÇ Sağlık her geçen gün önemi artan bir sosyal hizmettir. Bir çok faktörün etkisiyle birey ve toplumlar her geçen gün sağlığa daha büyük bir önem vermekte ve kaynaklarının önemli bir bölümünü bu alana tahsis etme eğilimi içine girmektedirler.

8 Günümüzde devletin halk sağlığı ve temel sağlık hizmetleri ile ilgili olarak görevleri geniş bir yelpazede yer almaktadır. Çevre sağlığı koşullarının iyileştirilmesi, mesleki sağlığın korunması ve geliştirilmesi, anne ve çocuk sağlığının korunması, kronik hastalıklar ve bulaşıcı hastalıkların önlenmesi vs. bu kapsamda yeralmaktadır. Modern devletlerde halk sağlığı ve temel sağlık hizmetlerinin sunulması önemli ölçüde devlete ait bir görev ve fonksiyondur. Sözkonusu hizmetlerin tamamen piyasaya bırakılmasının ortaya çıkaracağı ciddi sorunlar dikkate alınarak devlet halk sağlığı ve temel sağlık hizmetlerinin sunulmasında ve finansmanında birincil görev üstlenmektedir. KAYNAKLAR American Public Health Association (APHA), Public Health and World Bank Operations, Washington Bettcher D.W., S. Sapirie, and E.H.T. Goon., Essential Public Health Functions: Results of the International Delphi Study. World Health Statistics Quarterly 51(1): Birleşmiş Milletler Teşkilatı Alma Ata Deklarasyonu, 1978 Madde VIII. Morrow, R.H., Primary Health Care and Essential Public Health Functions. World Health Forum 18: Öztek, Zafer Temel Sağlık Hizmetleri, Halk Sağlığı Ana bilim Dalı Hacettepe Üniversitesi Halk Sağlığı Vakfı Yayın No:92/2, Ankara Ayrıca bkz: Pan American Health Organization (PAHO). May 2000., National Level Instrument for Measuring Essential Public Health Functions. Public Health in the Americas.Washington DC: PAHO/U.S. Centers for Disease Control and Prevention/Centro Latino Americano de Investigaciones en Sistemas de Salud. May Pan American Health Organization (PAHO). October 2000., Essential Public Health Functions. Health SectorReform: Reassessing Implications for PAHO s Technical Cooperation. PAHO Annual Managers Meeting. Washington DC: PAHO. October Vuori, H., Primary Health Care, EUR/RC 34 Tech.Disc./L,,5836 L. 9 May 1984: (2000, Primary Health Care Newsletter, Who-EURO, No.5 World Bank, Public Health and World Bank Operations, Washington DC: World Health Organization, Report of The International Confarence on Primary Health Care, Alma-Ata Primary Health Care- Geneva, 1978.

SAĞLIK ALANINDA DEVLETİN DEĞİŞEN ROLÜ TÜRKİYE DE SAĞLIK BAKANLIĞI NIN ROLÜNÜN VE FONKSİYONLARININ YENİDEN TANIMLANMASI

SAĞLIK ALANINDA DEVLETİN DEĞİŞEN ROLÜ TÜRKİYE DE SAĞLIK BAKANLIĞI NIN ROLÜNÜN VE FONKSİYONLARININ YENİDEN TANIMLANMASI SAĞLIK ALANINDA DEVLETİN DEĞİŞEN ROLÜ TÜRKİYE DE SAĞLIK BAKANLIĞI NIN ROLÜNÜN VE FONKSİYONLARININ YENİDEN TANIMLANMASI Hazırlayan: Prof. Dr. Coşkun Can Aktan SAĞLIK ALANINDA DEVLETİN DEĞİŞEN ROLÜ Hazırlayan:

Detaylı

Sağlık Nedir? Sağlık Tanımı Sağlık Hizmetleri Türk Sağlık Sistemi. Sağlık tipleri. Sağlık Nedir? Tıbbi Model. Sağlık Modelleri 19/11/2015

Sağlık Nedir? Sağlık Tanımı Sağlık Hizmetleri Türk Sağlık Sistemi. Sağlık tipleri. Sağlık Nedir? Tıbbi Model. Sağlık Modelleri 19/11/2015 Sağlık Tanımı Türk Sağlık Sistemi Yük.Hem.Müge Bulakbaşı Sağlık Nedir? Sağlık negatif yönden hastalığın yokluğu şeklinde tanımlanmaktadır. Pozitif yönden sağlık; bireylerin hayata katılabilme yetenekleri,

Detaylı

TOPLUMU TANIMA VE EKİP ÇALIŞMASI YARD. DOÇ. DR. NALAN AKIŞ

TOPLUMU TANIMA VE EKİP ÇALIŞMASI YARD. DOÇ. DR. NALAN AKIŞ TOPLUMU TANIMA VE EKİP ÇALIŞMASI YARD. DOÇ. DR. NALAN AKIŞ Amaç Bu dersin sonunda öğrenciler, sağlık hizmeti verecekleri toplumu tanımanın önemi konusunda bilgi sahibi olacaklardır. ÖĞRENİM HEDEFLERİ Bu

Detaylı

SAĞLIĞI GELİŞTİRME KAVRAMI

SAĞLIĞI GELİŞTİRME KAVRAMI İŞYERLERİNDE İŞ SAĞLIĞI ve GÜVENLİĞİNİN GELİŞTİRİLMESİNDE İŞYERİ HEMŞİRELİĞİNİN ÖNEMİ ROLÜ KURSU 4 MAYIS 2014 İSTANBUL VII. ULUSLARARASI İŞ SAĞLIĞI ve GÜVENLİĞİ KONFERANSI SAĞLIĞI GELİŞTİRME KAVRAMI Uzm.

Detaylı

Türkiye de Sağlık Örgütlenmesi

Türkiye de Sağlık Örgütlenmesi Türkiye de Sağlık Örgütlenmesi (224 Sayılı Yasa ) Doç.Dr.Melikşah ERTEM İdeal Bir Örgütün İlkeleri Eşitlik Sürekli hizmet Entegre hizmet Katılımcı hizmet Öncelikli hizmet Ekip hizmeti Kademeli hizmet İdeal

Detaylı

www.ankaraisguvenligi.com

www.ankaraisguvenligi.com İş sağlığı ve güvenliği temel prensiplerini ve güvenlik kültürünün önemini kavramak. Güvenlik kültürünün işletmeye faydalarını öğrenmek, Güvenlik kültürünün oluşturulmasını ve sürdürülmesi sağlamak. ILO

Detaylı

Türk Tıbbi Onkoloji Derneği nin

Türk Tıbbi Onkoloji Derneği nin Türk Tıbbi Onkoloji Derneği nin Kanser Kontrolü ndeki Rolü DR. PINAR SAİP TÜRK TIBBİ ONKOLOJİ DERNEĞİ BAŞKANI Misyonumuz Ülkemizdeki tıbbi onkologların özlük haklarını savunmak, birlikte çalışma kültürünü

Detaylı

PROJE YAPIM VE YÖNETİMİ İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ 09071067 ŞEYMA GÜLDOĞAN

PROJE YAPIM VE YÖNETİMİ İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ 09071067 ŞEYMA GÜLDOĞAN PROJE YAPIM VE YÖNETİMİ İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ 09071067 ŞEYMA GÜLDOĞAN İnsan kaynakları bir organizasyondaki tüm çalışanları ifade eder. Diğer bir deyişle organizasyondaki yöneticiler, danışmanlar,

Detaylı

İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetlerinde İşyeri Hemşireliği. Prof.Dr.Ayşe Beşer Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi ayse.beser@deu.edu.

İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetlerinde İşyeri Hemşireliği. Prof.Dr.Ayşe Beşer Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi ayse.beser@deu.edu. İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetlerinde İşyeri Hemşireliği Prof.Dr.Ayşe Beşer Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi ayse.beser@deu.edu.tr Kültür, inanç Fiziksel çevre SAĞLIK Yaşam koşulları Ekonomik

Detaylı

Çevremizdeki Sağlık Kuruluşları VE Sağlık Hizmetleri

Çevremizdeki Sağlık Kuruluşları VE Sağlık Hizmetleri Çevremizdeki Sağlık Kuruluşları VE Sağlık Hizmetleri Çevremizde bulunan sağlık kuruluşları, herhangi bir sağlık probleminde müdahalede bulunan ve tedavi amacı güden kuruluşlardır. Yaşadığınız çevrede bulunan

Detaylı

KARADAĞ SUNUMU Natalija FILIPOVIC

KARADAĞ SUNUMU Natalija FILIPOVIC VII. ULUSLARARASI BALKAN BÖLGESİ DÜZENLEYİCİ YARGI OTORİTELERİ KONFERANSI 28-30 MAYIS 2012, İSTANBUL Yeni Teknolojiler ve Bunların Yargıda Uygulanmaları Türkiye Cumhuriyeti Hâkimler ve Savcılar Yüksek

Detaylı

21. BM/INTOSAI SEMPOZYUMU: KAMUDA HESAP VEREBİLİRLİĞİN GELİŞTİRİLMESİ İÇİN SAYIŞTAY VE VATANDAŞLAR ARASINDA ETKİN İŞBİRLİĞİ

21. BM/INTOSAI SEMPOZYUMU: KAMUDA HESAP VEREBİLİRLİĞİN GELİŞTİRİLMESİ İÇİN SAYIŞTAY VE VATANDAŞLAR ARASINDA ETKİN İŞBİRLİĞİ 21. BM/INTOSAI SEMPOZYUMU: KAMUDA HESAP VEREBİLİRLİĞİN GELİŞTİRİLMESİ İÇİN SAYIŞTAY VE VATANDAŞLAR ARASINDA ETKİN İŞBİRLİĞİ Seher ÖZER ÜTÜK Birleşmiş Milletler Örgütü (BM) ve Uluslararası Sayıştaylar Birliği

Detaylı

İŞYERİNDE SAĞLIĞI GELİŞTİRME ve PROGRAM PLANLAMA. Prof.Dr.Ayşe Beşer Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi ayse.beser@deu.edu.

İŞYERİNDE SAĞLIĞI GELİŞTİRME ve PROGRAM PLANLAMA. Prof.Dr.Ayşe Beşer Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi ayse.beser@deu.edu. İŞYERİNDE SAĞLIĞI GELİŞTİRME ve PROGRAM PLANLAMA Prof.Dr.Ayşe Beşer Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi ayse.beser@deu.edu.tr 1 HEDEFLER.Sağlığı, koruma ve geliştirme kavramlarını bilme İşyerlerinde

Detaylı

GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI EĞİTİM YAYIM VE YAYINLAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI Kırsal Kesimde Kadın Kooperatifleri

GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI EĞİTİM YAYIM VE YAYINLAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI Kırsal Kesimde Kadın Kooperatifleri GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI EĞİTİM YAYIM VE YAYINLAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI Kırsal Kesimde Kadın Kooperatifleri Uzm.Nimet KALELİ Kırsalda Kadın Hizmetleri Koordinatörü 20 OCAK 2013 Tarımsal üretimi

Detaylı

Beslenme Programlarının Yürütülmesinde Toplum Katılımının Sağlanması. Prof. Dr. Türkan Kutluay Merdol 6 Mart 2008

Beslenme Programlarının Yürütülmesinde Toplum Katılımının Sağlanması. Prof. Dr. Türkan Kutluay Merdol 6 Mart 2008 Beslenme Programlarının Yürütülmesinde Toplum Katılımının Sağlanması Prof. Dr. Türkan Kutluay Merdol 6 Mart 2008 Toplumun Kalkınması Toplumu Oluşturan Bireylerin Sağlığı ile İlişkilidir Beslenme Sağlığın

Detaylı

Çalışma Ortamında Sağlığın Korunması ve Geliştirilmesi

Çalışma Ortamında Sağlığın Korunması ve Geliştirilmesi Çalışma Ortamında Sağlığın Korunması ve Geliştirilmesi Prof. Dr. Nazmi Bilir Hacettepe Üniversitesi Halk Sağlığı Enstitüsü 10 Ekim 2014 nbilir@hacettepe.edu.tr Sunum Planı Sağlık Hizmetlerinin Gelişmesi

Detaylı

Aile Hekimlerinin ve Aile Sağlığı Elemanlarının Kanser Taramalarındaki Rolü ve Önemi

Aile Hekimlerinin ve Aile Sağlığı Elemanlarının Kanser Taramalarındaki Rolü ve Önemi Aile Hekimlerinin ve Aile Sağlığı Elemanlarının Kanser Taramalarındaki Rolü ve Önemi Aile Hekimliği Uygulama Daire Başkanlığı 02.04.2015 Aile Hekimliği Uygulamasının Temel Amaçları Sağlık hizmetlerinin

Detaylı

Sağlık Hizmetlerinde Stratejiler Ve Politika Hatları Belgeleri

Sağlık Hizmetlerinde Stratejiler Ve Politika Hatları Belgeleri Sağlık Hizmetlerinde Stratejiler Ve Politika Hatları Belgeleri Reformlar ve Hükümet Programları, Finlandiya Klaus Halla Kalkınma Direktörü 1990 ların başından beri Finlandiya da devlet düzeyinde gerçekleşen

Detaylı

Dünya Bankası Finansal Yönetim Uygulamalarında Stratejik Yönelimler ve Son Gelişmeler

Dünya Bankası Finansal Yönetim Uygulamalarında Stratejik Yönelimler ve Son Gelişmeler Dünya Bankası Finansal Yönetim Uygulamalarında Stratejik Yönelimler ve Son Gelişmeler ECA Bölge Perspektifi Marius Koen TÜRKİYE: Uygulama Destek Çalıştayı 6-10 Şubat 2012 Ankara, Türkiye 2 Kapsam ve Amaçlar

Detaylı

6331 sayılı İş Kanunu kapsamında iş sağlığı ve güvenliği konusunda çalışmalar yaparak, Şifa Ortak Sağlık Güvenlik Birimi tarafından ;

6331 sayılı İş Kanunu kapsamında iş sağlığı ve güvenliği konusunda çalışmalar yaparak, Şifa Ortak Sağlık Güvenlik Birimi tarafından ; 17.12.2013 İŞ GÜVENLİĞİ KAPSAMINDAKİ HİZMET TEKLİFİ TEKLİF BİLGİLERİ YETKİLİ ANKARA DİŞ HEKİMLERİ ODASI DANIŞMAN ŞİFA ORTAK SAĞLIK VE GÜVENLİK BİRİMİ ADRES: HEPKEBİRLER MAH. NASRULLAH İŞ MERKEZİ KAT:5

Detaylı

G20 BİLGİLENDİRME NOTU

G20 BİLGİLENDİRME NOTU G20 BİLGİLENDİRME NOTU A. Finans Hattı Gündemi a. Büyüme Çerçevesi Güçlü, sürdürülebilir ve dengeli büyüme için küresel politikalarda işbirliğinin sağlamlaştırılması Etkili bir hesap verebilirlik mekanizması

Detaylı

Ulaştırma Sektöründe Riskten Korunma Stratejileri Küresel Gelişmeler ve Yeni Trendler. 2015 SMM Bilişim. Tüm Hakları Saklıdır.

Ulaştırma Sektöründe Riskten Korunma Stratejileri Küresel Gelişmeler ve Yeni Trendler. 2015 SMM Bilişim. Tüm Hakları Saklıdır. Ulaştırma Sektöründe Riskten Korunma Stratejileri Küresel Gelişmeler ve Yeni Trendler 1 İçerik Ulaşım Sektörünün Yapısı Ulaşım Sektöründe Yeni Risk Algısı Ulaşım Sektörüne Özgü Kurumsal Risk Yönetimi Türkiye

Detaylı

SAĞLIK YÖNETİMİ TÜRKİYE DE SAĞLIK HİZMETLERİNİN GELİŞİMİ VE ÖRGÜTLENMESİ

SAĞLIK YÖNETİMİ TÜRKİYE DE SAĞLIK HİZMETLERİNİN GELİŞİMİ VE ÖRGÜTLENMESİ SAĞLIK YÖNETİMİ TÜRKİYE DE SAĞLIK HİZMETLERİNİN GELİŞİMİ VE ÖRGÜTLENMESİ Kaynak: Sağlık İşletmeleri Yönetimi Prof. Dr. Dilaver TENGİLİMOĞLU Doç. Dr. Mahmut AKBOLAT Yrd. Doç. Dr. Oğuz IŞIK *Türkiye de Sağlık

Detaylı

ÖRGÜTLENME: Engeller ve Çözüm Önerileri Ebelik Yönü

ÖRGÜTLENME: Engeller ve Çözüm Önerileri Ebelik Yönü ÖRGÜTLENME: Engeller ve Çözüm Önerileri Ebelik Yönü Yrd. Doç. Dr. Nazan KARAHAN Ebeler Derneği Başkanı Karabük Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu Ebelik Bölüm Başkanı DSÖ ve UNİCEF, UNFPA ve ICM Ana-çocuk

Detaylı

GELİR POLİTİKALARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

GELİR POLİTİKALARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ GELİR POLİTİKALARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ MİSYON ÇALIŞMASI Tablo 1. Misyon Çalışması Sonuçları Konsolide Misyon Sürdürülebilir kalkınma ve toplumsal refahı arttırmak için, mali disiplin içerisinde, kaynakların

Detaylı

İŞLETME 2020 MANİFESTOSU AVRUPA DA İHTİYACIMIZ OLAN GELECEK

İŞLETME 2020 MANİFESTOSU AVRUPA DA İHTİYACIMIZ OLAN GELECEK İŞLETME 2020 MANİFESTOSU AVRUPA DA İHTİYACIMIZ OLAN GELECEK Daha kapsayıcı bir toplum için sözlerini eyleme dökerek çalışan iş dünyası ve hükümetler AVRUPA DA İHTİYACIMIZ OLAN GELECEK Avrupa da önümüzdeki

Detaylı

SÜRDÜRÜLEBİLİR ARAZİ YÖNETİMİ İŞ FORUMU. Ankara Deklarasyonu

SÜRDÜRÜLEBİLİR ARAZİ YÖNETİMİ İŞ FORUMU. Ankara Deklarasyonu SÜRDÜRÜLEBİLİR ARAZİ YÖNETİMİ İŞ FORUMU Ankara Deklarasyonu Özet 2015 yılının Eylül ayında, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, 2030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi kapsamında Arazi Bozulumunun Dengelenmesi

Detaylı

2013/101 (Y) BTYK nın 25. Toplantısı. Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin İzlenmesi [2013/101] KARAR

2013/101 (Y) BTYK nın 25. Toplantısı. Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin İzlenmesi [2013/101] KARAR 2013/101 (Y) Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin İzlenmesi [2013/101] BTYK nın 2009/102 no.lu kararı kapsamında hazırlanan ve 25. toplantısında onaylanan Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin koordinasyonunun

Detaylı

ULUSLARARASI SAĞLIK KURULUŞLARI. Yasemin DİNÇ Fatih Bölgesi Kamu Hastaneleri Birliği Tıbbi Hizmetler Başkanlığı

ULUSLARARASI SAĞLIK KURULUŞLARI. Yasemin DİNÇ Fatih Bölgesi Kamu Hastaneleri Birliği Tıbbi Hizmetler Başkanlığı ULUSLARARASI SAĞLIK KURULUŞLARI Yasemin DİNÇ Fatih Bölgesi Kamu Hastaneleri Birliği Tıbbi Hizmetler Başkanlığı ULUSLARARASI SAĞLIK KURULUŞLARI 1948 yılında yayımlanan İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi,

Detaylı

Sağlık Sektörü -SWOT Analiz-

Sağlık Sektörü -SWOT Analiz- Sağlık Sektörü -SWOT Analiz- Strength Weakness Opportunities Threads TREASURY M. Emre ELMADAĞ Deniz ERSOY M. Uğur TOKSARI Strength İnsan Sağlığı Çocuklardaki aşılama oranlarında gözle görülür iyileşmeler

Detaylı

Türkiye de Ulusal Politikalar ve Endüstriyel Simbiyoz

Türkiye de Ulusal Politikalar ve Endüstriyel Simbiyoz Türkiye de Ulusal Politikalar ve Endüstriyel Simbiyoz Ferda Ulutaş Türkiye Teknoloji Geliştirme Vakfı KALKINMA AJANSLARI VE BÖLGE PLANLARI İÇİN ENDÜSTRİYEL SİMBİYOZ ÇALIŞTAYI 31 Ocak 1 Şubat 2013 CK Farabi

Detaylı

. HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ

. HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ . HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ GÖREVE YENİ BAŞLAYAN SAĞLIK ÇALIŞANLARI İÇİN UYUM REHBERİ İÇİNDEKİLER Önsöz T.C. Sağlık Bakanlığı Teşkilat Şeması Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Organizasyon Yapısı. Halk Sağlığı

Detaylı

ERZİNCAN ÜNİVERSİTESİ. BİLGİ YÖNETİM SİSTEMİ Mevcut Durum Analiz ve Kapasite Geliştirme Projesi

ERZİNCAN ÜNİVERSİTESİ. BİLGİ YÖNETİM SİSTEMİ Mevcut Durum Analiz ve Kapasite Geliştirme Projesi ERZİNCAN ÜNİVERSİTESİ ÜST DÜZEY YÖNETİCİ SUNUMU BİLGİ YÖNETİM SİSTEMİ Mevcut Durum Analiz ve Kapasite Geliştirme Projesi Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı OCAK 2009 1 Gündem Bilgi Yönetimi Yol Haritası

Detaylı

TÜRKİYE HALK SAĞLIĞI KURUMU Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı ULUSAL KAZA YARALANMA VERİTABANI (UKAY)

TÜRKİYE HALK SAĞLIĞI KURUMU Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı ULUSAL KAZA YARALANMA VERİTABANI (UKAY) TÜRKİYE HALK SAĞLIĞI KURUMU Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı ULUSAL KAZA YARALANMA VERİTABANI (UKAY) GİRİŞ UKAY İÇİN YASAL DAYANAK Ulusal Piyasa Gözetimi ve Denetimi Strateji Belgesi (2010-2012) Ekonomi

Detaylı

2050 ye Doğru Nüfusbilim ve Yönetim: Eğitim Sistemine Bakış

2050 ye Doğru Nüfusbilim ve Yönetim: Eğitim Sistemine Bakış 2050 ye Doğru Nüfusbilim ve Yönetim: Eğitim Sistemine Bakış Prof. Dr. Yüksel KAVAK Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi TÜSİAD / UNFPA İstanbul, 5 Kasım 2010 1 Ana tema: Nüfusbilim ve Yönetim Çalışmanın

Detaylı

ADANA TİCARET ODASI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ HİZMET ALIMI TEKNİK ŞARTNAMESİ

ADANA TİCARET ODASI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ HİZMET ALIMI TEKNİK ŞARTNAMESİ ADANA TİCARET ODASI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ HİZMET ALIMI TEKNİK ŞARTNAMESİ Madde 1 Hizmetin Konusu Bu Teknik Şartnamenin konusu Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimi (OSGB) hizmeti sunan firmalardan temin edilecek

Detaylı

RİSK YÖNETİMİ İÇERİK: Risk Yönetimi Nedir? Risk Yönetiminin Faydaları Kritik Başarı Faktörleri Risk ile İlgili Tanımlar Görev ve Sorumluluklar

RİSK YÖNETİMİ İÇERİK: Risk Yönetimi Nedir? Risk Yönetiminin Faydaları Kritik Başarı Faktörleri Risk ile İlgili Tanımlar Görev ve Sorumluluklar RİSK YÖNETİMİ İÇERİK: Risk Yönetimi Nedir? Risk Yönetiminin Faydaları Kritik Başarı Faktörleri Risk ile İlgili Tanımlar Görev ve Sorumluluklar STRATEJİ GELİŞTİRME BAŞKANLIĞI 2 Nedir Risk Yönetimi Nedir

Detaylı

2. Gün: Finlandiya Maliye Bakanlığı ve Birimleri

2. Gün: Finlandiya Maliye Bakanlığı ve Birimleri 2. Gün: Finlandiya Maliye Bakanlığı ve Birimleri Virpi Einola-Pekkinen 11.1.2011 1 2 Maliye Bakanlığının Yönetim Birimleri Limited Şirketler Kurumlar Ticari işletmeler ve fonlar HANSEL LTD SATIN ALMA KURUMU

Detaylı

1. Gün: Finlandiya Hükümetinin Strateji Araçları

1. Gün: Finlandiya Hükümetinin Strateji Araçları 1. Gün: Finlandiya Hükümetinin Strateji Araçları Virpi Einola-Pekkinen 10.1.2011 1 Finlandiya Hükümetinin Yapısı Finlandiya da 12 Bakanlık vardır. Her Bakanlık kendi yetkisi çerçevesinde yönetim kapsamına

Detaylı

Halk Sağlığı Hizmetleri ve Toplum Sağlığı Merkezleri (TSM)

Halk Sağlığı Hizmetleri ve Toplum Sağlığı Merkezleri (TSM) Halk Sağlığı Hizmetleri ve Toplum Sağlığı Merkezleri (TSM) Uz. Dr. Özgür ERDEM Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Toplum Sağlığı Hizmetleri Daire Başkanlığı (10 Mart 2015/ ŞANLIURFA) 1 Sunu Planı Halk sağlığı

Detaylı

Atina Sağlıklı Şehirler Deklarasyonu

Atina Sağlıklı Şehirler Deklarasyonu Atina Sağlıklı Şehirler Deklarasyonu Çevri Editörü Dr. E. Didem EVCİ Kim. Yük. Müh. Atila EKMEKÇİGİL 23 Haziran 1998 Atina Deklarasyonu Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü Kasım 2001

Detaylı

Bosna Kurbanlarına Yardım - Bosna ve Kosova dan Gelen Mültecilere Destek

Bosna Kurbanlarına Yardım - Bosna ve Kosova dan Gelen Mültecilere Destek Soydaş Uyum Eğitimi Bulgaristan dan göç eden soydaşlarımızın Türkiye de yerleşme, yaşama ve çalışmalarını kolaylaştırmak amacıyla 9 aylık bir sürede 4 ilde 33 seminer düzenlenmiş, 7.000 e yakın kişiye

Detaylı

AKDENİZ EYLEM PLANI SEKRETARYASI (AEP)

AKDENİZ EYLEM PLANI SEKRETARYASI (AEP) AKDENİZ EYLEM PLANI SEKRETARYASI (AEP) Türkçe Adı Akdeniz Eylem Planı Sekretaryası (AEP) İngilizce Adı Secretariat on Mediterrenaen Action Plan (MAP) Logo Resmi İnternet Sitesi http://www.unepmap.org Kuruluş

Detaylı

Yerel Yönetişim ve Sosyal Politika

Yerel Yönetişim ve Sosyal Politika tepav türkiye ekonomi politikaları araştırma vakfı Yerel Yönetişim ve Sosyal Politika Emre Koyuncu 4.Bölgesel Kalkınma ve Yönetişim Konferansı 20.11.2009 Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Slide

Detaylı

Eczacıbaşı Sağlık Hizmetleri

Eczacıbaşı Sağlık Hizmetleri Eczacıbaşı Sağlık Hizmetleri Eczacıbaşı Sağlık Hizmetleri Eczacıbaşı Topluluğu kuruluşlarından Eczacıbaşı Sağlık Hizmetleri, Türkiye nin yerinde sağlık ve bakım çözümleri sunan ilk ve en büyük kuruluşudur.

Detaylı

PROJE KAYNAKLARI KAYNAK 5: ANKARA KALKINMA AŞANSI DESTEK PROGRAMLARI 1

PROJE KAYNAKLARI KAYNAK 5: ANKARA KALKINMA AŞANSI DESTEK PROGRAMLARI 1 T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Sağlık Araştırmaları Genel Müdürlüğü PROJE KAYNAKLARI KAYNAK 5: ANKARA KALKINMA AŞANSI DESTEK PROGRAMLARI 1 Ankara Kalkınma Ajansı tarafından sağlanan destekler; teknik destek ve

Detaylı

üniversite meltem çiçeklioğlu

üniversite meltem çiçeklioğlu Topluma Dayalı Tıp p Eğitimi; E üniversite sağlık k hizmeti işbirliği meltem çiçeklioğlu Hedefler Biraz tanım Halk sağlığı sağlık hizmeti tıp eğitimi Nerde kesişiyor nasıl birleşiyor Üniversite sağlık

Detaylı

Joao Breda. Bölge Beslenme Danışmanış. Bulaşıcı Olmayan Hastalıklar ve Sağlığın Geliştirilmesi

Joao Breda. Bölge Beslenme Danışmanış. Bulaşıcı Olmayan Hastalıklar ve Sağlığın Geliştirilmesi Aşırı ş Kilo ve Obeziteyi engellemek için Yerel Eylem Joao Breda Bölge Beslenme Danışmanış Bulaşıcı Olmayan Hastalıklar ve Sağlığın Geliştirilmesi DSÖ Avrupa Bölge Ofisi - Kopenhag Genel Bakış ş Arka Plan.

Detaylı

Avrupa Birliği Lizbon Hedefleri ne UlaĢabiliyor mu?

Avrupa Birliği Lizbon Hedefleri ne UlaĢabiliyor mu? Avrupa Birliği Lizbon Hedefleri ne UlaĢabiliyor mu? Yrd. Doç. Dr. Elif UÇKAN DAĞDEMĠR Anadolu Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, İktisat Bölümü Öğretim Üyesi 1. GĠRĠġ Avrupa Birliği (AB)

Detaylı

Kadın Dostu Kentler Projesi. Proje Hedefleri. Genel Hedef: Amaçlar:

Kadın Dostu Kentler Projesi. Proje Hedefleri. Genel Hedef: Amaçlar: Kadın Dostu Kentler Projesi İçişleri Bakanlığı Mahalli İdareler Genel Müdürlüğünün ulusal ortağı ve temel paydaşı olduğu Kadın Dostu Kentler Projesi, Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu-UNFPA ve Birleşmiş Milletler

Detaylı

İŞYERİ HEKİMİ VE DİĞER SAĞLIK PERSONELİNİN GÖREV, YETKİ,SORUMLULUK VE EĞİTİMLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK

İŞYERİ HEKİMİ VE DİĞER SAĞLIK PERSONELİNİN GÖREV, YETKİ,SORUMLULUK VE EĞİTİMLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK F İ Y A T T E K L İ F İ ALTINIŞIK OSGB. Ltd. Şti. DİŞ HEKİMLERİ ODASI Tel-Fax : 0256-2591155 TEKLİF NO / TARİH 08.11.2013 / 301 GSM : 0532-4104875 (A. Hakan TÜRE) YETKİLİ Ayşegül hanım e-mail : a.hakanture@altinisikosgb.com.tr

Detaylı

Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığığ Ülke ve Kamu Kurumları Düzeyinde Strateji Yönetimi Anıl YILMAZ Stratejik t Planlama l Dairesi i Bşk. ODTÜVT Yönetim ve Mühendislik Günleri 2 Mart 2008 Gündem Ülkesel

Detaylı

ÇEVRE VE İŞ GÜVENLİĞİ DAN. MÜH. BEL. LTD. ŞTİ.

ÇEVRE VE İŞ GÜVENLİĞİ DAN. MÜH. BEL. LTD. ŞTİ. ÇEVRE VE İŞ GÜVENLİĞİ DAN. MÜH. BEL. LTD. ŞTİ. Hakkımızda UZD sürdürülebilirlik konusunda, özellikle çevre, iş sağlığı ve güvenliği alanlarında uzmanlaşmış bir yönetim danışmanlığı firmasıdır. İş Sağlığı

Detaylı

T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK YÜKSEK LİSANS PROGRAMI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ

T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK YÜKSEK LİSANS PROGRAMI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK YÜKSEK LİSANS PROGRAMI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ I. YARIYIL (ZORUNLU) SAĞLIK TANILAMASI (HEM 601 TEORİK 2, 2

Detaylı

SANAYİDE & KOBİLERDE ENERJİ VERİMLİLİĞİNİN ARTIRILMASI PROJESİ HAZIRLIK ÇALIŞTAYI

SANAYİDE & KOBİLERDE ENERJİ VERİMLİLİĞİNİN ARTIRILMASI PROJESİ HAZIRLIK ÇALIŞTAYI SANAYİDE & KOBİLERDE VERİMLİLİĞİNİN ARTIRILMASI PROJESİ HAZIRLIK ÇALIŞTAYI 10-11 HAZİRAN 2009 ANKARA VERİMLİLİĞİ & YENİLENEBİLİR SANAYİDE & KOBİLERDE VERİMLİLİĞİNİN ARTIRILMASI PROJESİ PROJENİN GENEL HEDEFİ

Detaylı

Kurum Tabipliklerinin Standardına Dair Tebliğ

Kurum Tabipliklerinin Standardına Dair Tebliğ Sağlık Bakanlığından: Kurum Tabipliklerinin Standardına Dair Tebliğ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Temel İlkeler Amaç Madde 1 - Bu Tebliğin amacı; etkin, verimli ve kaliteli sağlık hizmeti

Detaylı

AB nin İstihdam ve Sosyal Politikası

AB nin İstihdam ve Sosyal Politikası AB nin İstihdam ve Sosyal Politikası Büyümenin ve istihdamın artırılması için 2005 yılında kabul edilen Yenilenmiş Lizbon Stratejisi kapsamında, Avrupa Sosyal modelini yeniden şekillendiren Sosyal Gündem

Detaylı

C.Can Aktan (ed), Yoksullukla Mücadele Stratejileri, Ankara: Hak-İş Konfederasyonu Yayını, 2002.

C.Can Aktan (ed), Yoksullukla Mücadele Stratejileri, Ankara: Hak-İş Konfederasyonu Yayını, 2002. C.Can Aktan (ed), Yoksullukla Mücadele Stratejileri, Ankara: Hak-İş Konfederasyonu Yayını, 2002. DEVLET PLANLAMA TEŞKİLATI NIN GELİR DAĞILIMINDA ADALETSİZLİK VE YOKSULLUK SORUNUNA YAKLAŞIMI (SEKİZİNCİ

Detaylı

Türkiye de Erken Çocukluk Gelişimi ve Binyıl Kalkınma Hedefleri Yolunda Gelişmeler. Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı Yıldız YAPAR.

Türkiye de Erken Çocukluk Gelişimi ve Binyıl Kalkınma Hedefleri Yolunda Gelişmeler. Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı Yıldız YAPAR. Türkiye de Erken Çocukluk Gelişimi ve Binyıl Kalkınma Hedefleri Yolunda Gelişmeler Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı Yıldız YAPAR 12 Ekim 2010 Sunuş Planı Erken Çocukluk Gelişimi (EÇG) Nedir? Binyıl

Detaylı

RIO+20 ışığında KOBİ ler için yenilikçi alternatifler. Tolga YAKAR UNDP Turkey

RIO+20 ışığında KOBİ ler için yenilikçi alternatifler. Tolga YAKAR UNDP Turkey RIO+20 ışığında KOBİ ler için yenilikçi alternatifler Tolga YAKAR UNDP Turkey Billion people 10 World 8 6 4 2 Africa Asia Europe Latin America and Caribbean Northern America 2050 yılında dünya nüfusunun

Detaylı

A. Giriş. B. Olumlu Unsurlar

A. Giriş. B. Olumlu Unsurlar ÇOCUK HAKLARI KOMİTESİNİN TÜRKİYE NİN BM ÇOCUK HAKLARI SÖZLEŞMESİNE EK ÇOCUK SATIŞI, ÇOCUK FAHİŞELİĞİ VE ÇOCUK PORNOGRAFİSİ EK PROTOKOLÜNE İLİŞKİN İLK DÖNEMSEL RAPORUNA YÖNELİK NİHAİ GÖZLEMLERİ 1. Komite,

Detaylı

ISO 9001:2015 KALİTE YÖNETİM SİSTEMİ GEÇİŞ KILAVUZU

ISO 9001:2015 KALİTE YÖNETİM SİSTEMİ GEÇİŞ KILAVUZU ISO 9001:2015 KALİTE YÖNETİM SİSTEMİ GEÇİŞ KILAVUZU Dünyada en çok kullanılan yönetim sistemi standardı ISO 9001 Kalite Yönetim Sistemi Standardının son revizyonu 15 Eylül 2015 tarihinde yayınlanmıştır.

Detaylı

AB ve Türkiye Sivil Toplum Diyaloğu - IV Tüketicinin ve Sağlığın Korunması Hibe Programı

AB ve Türkiye Sivil Toplum Diyaloğu - IV Tüketicinin ve Sağlığın Korunması Hibe Programı AB ve Türkiye Diyaloğu - IV Tüketicinin ve Sağlığın Korunması Avrupa Birliği Bakanlığı, Katılım Öncesi AB Mali Yardımı kapsamında finanse edilen diyalog sürecini desteklemeye devam etmektedir. Diyaloğu-IV

Detaylı

Kurumlarda Terminoloji Politikası ve Terminoloji Planlaması

Kurumlarda Terminoloji Politikası ve Terminoloji Planlaması Kurumlarda Terminoloji Politikası ve Terminoloji Planlaması Doç. Dr. Ender Ateşman Hacettepe Üniversitesi Mütercim-Tercümanlık Bölümü Gündem Dil Politikası Terminoloji Politikası Dil Planlaması Terminoloji

Detaylı

MEVSİMLİK TARIM İŞLERİNDE ÇALIŞAN ÇOCUKLAR İÇİN MODEL EYLEM PLANI

MEVSİMLİK TARIM İŞLERİNDE ÇALIŞAN ÇOCUKLAR İÇİN MODEL EYLEM PLANI MEVSİMLİK TARIM İŞLERİNDE ÇALIŞAN ÇOCUKLAR İÇİN MODEL EYLEM PLANI Yerel Düzeyde Eylem Planı Hazırlık Sürecinde Yanıtı Aranacak Sorular 1. Mevsimlik ve gezici tarım işlerinde çalışan çocuk sayısı kaçtır?

Detaylı

TIBBA MERHABA DĠLĠMĠ HALK SAĞLIĞI ANABĠLĠM DALI

TIBBA MERHABA DĠLĠMĠ HALK SAĞLIĞI ANABĠLĠM DALI TIBBA MERHABA DĠLĠMĠ HALK SAĞLIĞI ANABĠLĠM DALI ÖĞRETĠM ÜYESĠ : Prof. Dr. Nurhan ĠNCE DERS ADI : Sağlık hizmetleri ve sağlık politikalarının temel özellikleri AMAÇ : Öğrencilerin, sağlık hizmetleri ve

Detaylı

Yerel Yönetim Vizyonu. Emin Dedeoğlu 16.09.2005, Eskişehir

Yerel Yönetim Vizyonu. Emin Dedeoğlu 16.09.2005, Eskişehir Yerel Yönetim Vizyonu Emin Dedeoğlu 16.09.2005, Eskişehir Yerel Yönetim Vizyonu Slide 2 Yeniden Yapılanma Kamu yönetiminde sorunlar Kötü ekonomik performans Yönetimin hantallaşması, verimsizlik ve etkinsizlik

Detaylı

Bir Bakışta Proje Döngüsü

Bir Bakışta Proje Döngüsü 1 Bir Bakışta Proje Döngüsü Carla Pittalis, Operasyonlar Sorumlusu Dünya Bankası UYGULAMA DESTEK ÇALIġTAYI Ankara, 6-10 Şubat 2012 2 Amaçlar Proje hazırlık ve yönetim çalışmalarının önemini vurgulamak

Detaylı

Health Information System

Health Information System Health Information System HAZIRLAYAN : MUSTAFA MUTLU Sağlık Bilgi Sistemleri Sağlık hizmetleri diğer alanlardan daha fazla bilgiye duyarlı bir alandır ve etkin bir yönetim için sistematik olarak bilginin

Detaylı

3 Kasım 2006, İstanbul

3 Kasım 2006, İstanbul İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ için STK BULUŞMALARI 3 Kasım 2006, İstanbul Bölgesel Çevre Merkezi - REC ( ) Tarafsız, bağımsız ve kar amacı gütmeyen uluslararası bir kuruluş olan REC, çevreyle ilgili sorunların çözümüne

Detaylı

Belediye Eğitim Müdürlüğü Veliler Kurulu (Konseyi) 200,00 700,00 700,00 //////////// 1.200,00 1.200,00 250,00 900,00 500,00 300,00 1.

Belediye Eğitim Müdürlüğü Veliler Kurulu (Konseyi) 200,00 700,00 700,00 //////////// 1.200,00 1.200,00 250,00 900,00 500,00 300,00 1. Prizren Belediyesinin 2012-2014 Döneminde Cinsiyet Eşitliği Hakkında Eylem Planı EĞİTİM ALANI Stratejik amaç: Kadın ve kızların kaliteli eğitime erişiminin sağlanması Objektifler 1. İlk ve orta öğretimde

Detaylı

FASIL 3 İŞ KURMA HAKKI VE HİZMET SUNUMU SERBESTİSİ

FASIL 3 İŞ KURMA HAKKI VE HİZMET SUNUMU SERBESTİSİ FASIL 3 İŞ KURMA HAKKI VE HİZMET SUNUMU SERBESTİSİ Öncelik 3.1 Bu fasıl kapsamındaki müktesebata uyum sağlanabilmesi için, kurumsal kapasite ve mevzuat uyumu açısından gerekli tüm adımlarla ilgili takvimi

Detaylı

T.C. İSTANBUL KALKINMA AJANSI

T.C. İSTANBUL KALKINMA AJANSI T.C. İSTANBUL KALKINMA AJANSI Bölgesel Yenilik Stratejisi Çalışmaları; Kamu Kurumlarında Yenilik Anketi İstanbul Bölgesel Yenilik Stratejisi Kamu Kurumlarında Yenilik Anketi Önemli Not: Bu anketten elde

Detaylı

WORLD FOOD DAY 2010 UNITED AGAINST HUNGER

WORLD FOOD DAY 2010 UNITED AGAINST HUNGER DUNYA GIDA GUNU ACLIGA KARSI BIRLESELIM Dr Aysegul AKIN FAO Turkiye Temsilci Yardimcisi 15 Ekim 2010 Istanbul Bu yılki kutlamanın teması, ulusal, bölgesel ve uluslararası düzeyde dünyadaki açlıkla mücadele

Detaylı

TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007

TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007 TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007 1 Adana Gelecek Stratejisi Konferansı Çalışmanın amacı: Adana ilinin ekonomik, ticari ve sosyal gelişmelerinde

Detaylı

İç Kontrol Nedir? İç kontrol tanımında önemli olan bazı unsurlar şunlardır:

İç Kontrol Nedir? İç kontrol tanımında önemli olan bazı unsurlar şunlardır: İç Kontrol Nedir? İç kontrol kurumların hedeflerine ulaşması ve misyonlarını gerçekleştirmesi; bu yolda ilerlerken önlerine çıkabilecek belirsizliklerin en aza indirilmesi amacıyla uygulanan süreçtir.

Detaylı

Prof.Dr. Nadi Bakırcı Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı A.D.

Prof.Dr. Nadi Bakırcı Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı A.D. Prof.Dr. Nadi Bakırcı Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı A.D. İhmal edilen bir konu olarak iş sağlığı ve güvenliği Bu konuda ihmal edilen bir grup olarak sağlık çalışanları Sağlık hizmeti

Detaylı

Sizin varlığınız ve katkılarınızla bu alanda önemli çalışmalar yapacağımıza inancımız sonsuz. Mehmet Onarcan Prof. Dr. Ayfer Karadakovan Aynur Dik

Sizin varlığınız ve katkılarınızla bu alanda önemli çalışmalar yapacağımıza inancımız sonsuz. Mehmet Onarcan Prof. Dr. Ayfer Karadakovan Aynur Dik Sayın İlgili, Evde Bakım Derneği ve Ege Üniversitesi Ödemiş Sağlık Yüksekokulu işbirliği ile 12-14 Nisan 2012 tarihlerinde Kuşadası nda gerçekleştirdiğimiz III. Ulusal Evde Sağlık ve Bakım Kongresi ni

Detaylı

3 Temmuz 2009 İngiltere Büyükelçiliği Konutu, Ankara Saat: 16:00. Çevre ve Orman Bakanlığı nın Saygıdeğer Müsteşar Yardımcısı,

3 Temmuz 2009 İngiltere Büyükelçiliği Konutu, Ankara Saat: 16:00. Çevre ve Orman Bakanlığı nın Saygıdeğer Müsteşar Yardımcısı, Türkiye nin İklim Değişikliği Ulusal Eylem Planı nın Geliştirilmesi Projesi nin Açılış Toplantısında Ulrika Richardson-Golinski a.i. Tarafından Yapılan Açılış Konuşması 3 Temmuz 2009 İngiltere Büyükelçiliği

Detaylı

İç kontrol; idarenin amaçlarına, belirlenmiş politikalara ve mevzuata uygun olarak faaliyetlerin etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde

İç kontrol; idarenin amaçlarına, belirlenmiş politikalara ve mevzuata uygun olarak faaliyetlerin etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde İç kontrol; idarenin amaçlarına, belirlenmiş politikalara ve mevzuata uygun olarak faaliyetlerin etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde yürütülmesini, varlık ve kaynakların korunmasını, muhasebe kayıtlarının

Detaylı

Proje DöngD. Deniz Gümüşel REC Türkiye. 2007,Ankara

Proje DöngD. Deniz Gümüşel REC Türkiye. 2007,Ankara Proje Yönetiminde Y Temel Kavramlar Proje DöngD ngüsü Yönetimi ve Mantıksal Çerçeve eve Yaklaşı şımı Deniz Gümüşel REC Türkiye 2007,Ankara TEMEL KAVRAMLAR Proje nedir? Proje Yönetimi nedir???? Proje Döngüsü

Detaylı

İSG (OHSAS 18001) İSE Faktörleri ve Şartlar

İSG (OHSAS 18001) İSE Faktörleri ve Şartlar İSG (OHSAS 18001) Çalışanların, geçici işçilerin, müteahhid personelin, ziyaretçilerin ve çalışma alanındaki diğer insanların refahını etkileyen faktörler ve şartlar. ISO 18001 Awareness Training Ders

Detaylı

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETME MÜDÜRLÜĞÜ HİZMET İÇİ EĞİTİM SUNUMU 02 MAYIS 2014

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETME MÜDÜRLÜĞÜ HİZMET İÇİ EĞİTİM SUNUMU 02 MAYIS 2014 İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE İŞLETME MÜDÜRLÜĞÜ HİZMET İÇİ EĞİTİM SUNUMU 02 MAYIS 2014 İÇ KONTROL SİSTEMİ VE KAMU İÇ KONTROL STANDARTLARI DERLEYEN CUMALİ ÇANAKÇI Şube Müdürü SUNUM PLANI İç Kontrol

Detaylı

EKONOMİK SÜREÇ İÇİNDE DEVLETİN FONKSİYONLARI KAMU HİZMETLERİ DIŞSALLIKLAR KAMU HARCAMALARININ ARTIŞINA YÖNELİK GÖRÜŞLER

EKONOMİK SÜREÇ İÇİNDE DEVLETİN FONKSİYONLARI KAMU HİZMETLERİ DIŞSALLIKLAR KAMU HARCAMALARININ ARTIŞINA YÖNELİK GÖRÜŞLER 4.bölüm EKONOMİK SÜREÇ İÇİNDE DEVLETİN FONKSİYONLARI KAMU HİZMETLERİ DIŞSALLIKLAR KAMU HARCAMALARININ ARTIŞINA YÖNELİK GÖRÜŞLER EKONOMİK SÜREÇ İÇİNDE DEVLETİN FONKSİYONLARI 1.Kaynak Dağılımında Etkinlik:

Detaylı

Eksternal Kalite Kontrol Programı. Doç. Dr. Mustafa ERTEK RSHMB

Eksternal Kalite Kontrol Programı. Doç. Dr. Mustafa ERTEK RSHMB Sağlık Bakanlığı Penceresinden Eksternal Kalite Kontrol Programı Doç. Dr. Mustafa ERTEK RSHMB Sunum Planı Laboratuarlarda kalite kavramı Dış kalite değerlendirme programına katılımda gerekli yasal düzenleme

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ BAKANLIĞI

AVRUPA BİRLİĞİ BAKANLIĞI AVRUPA BİRLİĞİ BAKANLIĞI AVRUPA BİRLİĞİ ve KADIN Avrupa Birliği Bakanlığı Sunum İçeriği AB nin kadın-erkek eşitliği ile ilgili temel ilkeleri AB nin kadın istihdamı hedefi AB de toplumsal cinsiyete duyarlı

Detaylı

6. İSLAM ÜLKELERİ DÜŞÜNCE KURULUŞLARI FORUMU

6. İSLAM ÜLKELERİ DÜŞÜNCE KURULUŞLARI FORUMU STRATEJİK VİZYON BELGESİ ( TASLAK ) 6. İSLAM ÜLKELERİ DÜŞÜNCE KURULUŞLARI FORUMU İslam Ülkelerinde Çok Boyutlu Güvenlik İnşası ( 06-08 Mart 2015, Serena Hotel - İslamabad ) Güvenlik kavramı durağan değildir.

Detaylı

9. Ulusal Düzeyde Gürültüden Korunma Çalışmaları

9. Ulusal Düzeyde Gürültüden Korunma Çalışmaları 9. Ulusal Düzeyde Gürültüden Korunma Çalışmaları 9.1. Giriş Bölüm 2.1 de, ulusal gürültüden korunma politikası için bir toplu düşüncenin geliştirilmesinin arzu edilen bir şey olduğu vurgulanmıştır. 3.

Detaylı

DOĞAN GRUBU İNSAN KAYNAKLARI POLİTİKASI

DOĞAN GRUBU İNSAN KAYNAKLARI POLİTİKASI DOĞAN GRUBU İNSAN KAYNAKLARI POLİTİKASI Sayfa : 1/7 1. AMAÇ Bu politikanın amacı Doğan Grubu olarak tüm şirketlerimizde İnsan Kaynakları yönetiminde uyguladığımız değerleri açıklamaktır. 2. KAPSAM Doğan

Detaylı

Dünyada Çocuk Sağlığı Politikaları / hedefleri. Dr. Günay SAKA DÜTF HSAD 10 Mayıs 2011

Dünyada Çocuk Sağlığı Politikaları / hedefleri. Dr. Günay SAKA DÜTF HSAD 10 Mayıs 2011 Dünyada Çocuk Sağlığı Politikaları / hedefleri Dr. Günay SAKA DÜTF HSAD 10 Mayıs 2011 1 DÜNYA DAKİ ÇOCUKLARIN SAĞLIĞININ KORUNMASI VE GELİŞTİRİLMESİNE YÖNELİK ÇALIŞMALAR 1946 BM ye bağlı UNICEF kuruldu.

Detaylı

Kadın İstihdamı: Sorun Alanları, Çözüm Önerileri. Ülker Şener 13.02.2013

Kadın İstihdamı: Sorun Alanları, Çözüm Önerileri. Ülker Şener 13.02.2013 Kadın İstihdamı: Sorun Alanları, Çözüm Önerileri Ülker Şener 13.02.2013 Temel sorun alanları Toplumsal yapı: kadın olmaya yüklenen anlam ve toplumsal cinsiyet rolleri İşgücü talebinden kaynaklı sorunlar:

Detaylı

3. Gün: Stratejik Yönetim ve Performans Yönetimi İlişkisi

3. Gün: Stratejik Yönetim ve Performans Yönetimi İlişkisi 3. Gün: Stratejik Yönetim ve Performans Yönetimi İlişkisi Tapio Laamanen 12 Ocak 2011 1 Hükümet Programının Stratejiler Aracılığıyla Uygulaması Kurumsal strateji süreci aşağıdakilerle sıkı bir bağlantı

Detaylı

Faaliyetin Adı. Görev Yöneticisi. Faaliyet Türü. Tarih Yer Şehir Açıklama Ortaklar Hedef Katılanlar

Faaliyetin Adı. Görev Yöneticisi. Faaliyet Türü. Tarih Yer Şehir Açıklama Ortaklar Hedef Katılanlar Faaliyetin Adı Görev Yöneticisi Faaliyet Türü Tarih Yer Şehir Açıklama Ortaklar Hedef Katılanlar Türkiye için Yargı Reformu Türkiye Yönetimler Arası Mali Tasarım Kamu Harcama Yönetimi Maria Gonzalez De

Detaylı

TEKLIF ÇAĞRILARI SIVIL TOPLUM DIYALOĞU (CSD-IV) AB VE TÜRKIYE ARASINDA KAPSAMINDA YAYIMLANAN. Fikirden Projeye. Hazırlayan: Öğr. Gör.

TEKLIF ÇAĞRILARI SIVIL TOPLUM DIYALOĞU (CSD-IV) AB VE TÜRKIYE ARASINDA KAPSAMINDA YAYIMLANAN. Fikirden Projeye. Hazırlayan: Öğr. Gör. ADAPAZARİ TEKNOLOJİ TRANSFER OFİSİ PROJE DESTEK BİRİMİ AB VE TÜRKIYE ARASINDA SIVIL TOPLUM DIYALOĞU (CSD-IV) KAPSAMINDA YAYIMLANAN TEKLIF ÇAĞRILARI Hazırlayan: Öğr. Gör. Hakan ERYÜZLÜ Adres : Sakarya Üniversitesi

Detaylı

KURUMSAL RİSK YÖNETİMİ RİSK YÖNETİM MODELLERİ

KURUMSAL RİSK YÖNETİMİ RİSK YÖNETİM MODELLERİ KURUMSAL RİSK YÖNETİMİ RİSK YÖNETİM MODELLERİ HAZIRLAYAN : ŞERİF OLGUN ÖZEN, CGAP KİDDER EĞİTİM KOMİTESİ BAŞKANI ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI İÇ DENETİM BİRİMİ BAŞKANI sozen@csgb.gov.tr EĞİTİMİN

Detaylı

trafikte bilinçli bir nesil için

trafikte bilinçli bir nesil için bilinçli bir nesil e t k i için f tra Giriş Önemli bir halk sağlığı sorunu olan trafik kazalarının önlenmesi, pek çok kurum, kuruluş, sivil toplum örgütleri ve bireylerin ortak çalışması ile mümkün olabilecektir.

Detaylı

DSK nın Ortaya Çıkışı ve Gelişimi

DSK nın Ortaya Çıkışı ve Gelişimi Balanced Scorecard DSK nın Ortaya Çıkışı ve Gelişimi Bu yöntemin ortaya çıkışı 1990 yılında Nolan Norton Enstitüsü sponsorluğunda gerçekleştirilen, bir yıl süren ve birçok şirketi kapsayan Measuring performance

Detaylı

Kadınların Çok Yönlü Güçlendirilmesi Projesi

Kadınların Çok Yönlü Güçlendirilmesi Projesi Kadınların Çok Yönlü Güçlendirilmesi Projesi Kadınların Çok Yönlü Güçlendirilmesi Projesi Okuryazarlık ve Cinsiyet Eşitliği Konusunda Türkiye'nin Gerçekleri Okuryazarlık ve eğitimin ülkelerin ekonomik

Detaylı

İSTANBUL ATIK MUTABAKATI

İSTANBUL ATIK MUTABAKATI İSTANBUL ATIK MUTABAKATI 2013 ün Mayıs ayında İstanbul da bir araya gelen dünyanın farklı bölgelerinden belediye başkanları ve seçilmiş yerel/bölgesel temsilciler olarak, küresel değişiklikler karşısında

Detaylı