S U L A R I N İ L E T İ L M E S İ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "S U L A R I N İ L E T İ L M E S İ"

Transkript

1 B Ö L Ü M 3 S U L A R I N İ L E T İ L M E S İ Şehir ve kasabaların içme ve kullanma suyu ihtiyacını sağlamak için kaptajdan alınan suyun, sarfedileceği yer civarındaki haznelere veya tasfiye tesislerine getirilmesine suyun iletilmesi denir. Su kaynağı ile hazne arasında, suyun iletilmesini sağlayan isale hatları, arazinin topoğrafik durumuna, ve elde mevcut malzemelere bağlı olarak ya serbest yüzeyli veya basınçlı olarak projelendirilir. İletim cazibe ile olabileceği gibi, suları pompa ile de yükseltmek gerekebilir. Buna terfili isale ve boru hattına da terfi hattı denir. 1

2 SERBEST VE BASINÇLI İLETİM ELEMANLARININ KARŞILAŞTIRILMASI Suların serbest yüzeyli olarak iletilmesinde açık kanallar veya galeriler kullanılmakta, basınçlı olarak iletilmesinde ise borular kullanılmaktadır. Suların cazibeli isale ile iletilmesi durumunda basınçlı boruların kullanılması durumunda aşağıdaki avantajlar sağlanır. Suların kirlenme ihtimali çok azdır. Debinin artması halinde suların alındığı yere bir pompa konarak, basınç yüksekliğinin arttırılması suretiyle, borudan geçen su miktarı arttırılabilir. Basınçlı borularda, arazi tesviye eğrilerini takip etme zorunluluğu yoktur. Bu sebeple, isale hattının boyunu kısaltmak mümkün olur. Sularım iletilmesinde serbest yüzeyli kanal veya galerilerle oluşturulursa, Suyun kirlenme ihtimali çok fazladır. Bu şekilde iletilen suların, kesinlikle arıtılması gerekir. İletilecek suyun miktarı artarsa, bu artım ancak yeni bir suyolu ile sağlanabilir. Açık kanal ve galeriler, hemen hemen tesviye eğrilerini takip ettiğinden, iletim hattının boyu uzar. İLETİM HATTI GÜZERGÂH SEÇİMİNDE ARANILACAK ÖZELLİKLER 1. İletim hattının ekonomik olması için güzergâh hattı gereksiz yere uzatılmamalı, teknik imkânlar nispetinde en kısa yol takip edilmelidir. 2. Güzergâhın, yasak bölge, meskun yer, bataklık ve bunlara benzer bölgelerden geçirilmesinden kaçınılmalıdır. 3. Güzergâh seçiminde iletim hattındaki meydana gelecek maksimum basınçlar göz önünde tutulmalıdır. 4. Deprem bölgelerinde iletim hattının fay hatlarını kesmemesi sağlanmalıdır. 5. Güzergâh geçirilirken heyelan bölgelerinden kaçınılmalıdır. 6. Küçük kapasiteli iletim hatlarının tespitinde karayolu, demiryolu ve dere gibi geçirilmesi masraflı güzergâhlar tercih edilmemelidir. 7. İletim hattı hendeği tabii zeminin dengesini bozmamalıdır. Tabii zeminin dengesi bozulduğu anda yamaçlar kayarak iletim hattının kopmasına sebep olurlar. Bu gibi yerlerde hendekler tek veya çift taraflı istinat duvarları ile takviye edilmelidir. 2

3 8. İletim hattında tünel açılması gerekiyorsa zeminin jeolojik yapısı iyice incelenmelidir. Zeminin tünel açılmasına imkan verip vermeyeceği araştırılmalıdır. 9. Dere ve ırmaklar geçirilirken durumuna göre iletim hattı su seviyesinin altından veya üstünden geçirilir. 10. Su seviyesinin altından geçirilecekse iletim hattı dere veya ırmak yatağı altına indirilmeli, suyun güzergâhı sürüklememesi için iletim hattı betonla takviye edilmelidir. İletim hattının su seviyesinin üstünden geçirilmesi halinde iletim hattı yüksekliği feyezan su seviyesinin üstünde olmalıdır. 11. Güzergâh seçilirken iletim hattı hendeğinin taban kotu yer altı su seviyesinin maksimum değerinin üzerinde bulunmalıdır. YÜK KAYIPLARININ HESABI Uzun iletim hatlarına yersel yük kayıpları ihmal edilerek sadece sürekli yük kayıpları göz önünde tutulur. Sürekli yük kayıpları için en rasyonel ifade, Darcy Weisbach formülüdür. hk: Yük kaybı (m) J: Hidrolik eğim D: Boru çapı (m) v: Ortalama hız (m/s) f: Sürtünme faktörü L: Boru boyu (m) 2 f v h k = J. L =.. L D 2g Darcy-Weisbach bağıntısındaki f in hesabı için Prandtl-V.Cerman-Colebrook denklemleri kullanılır. Genel olarak isale hatlarında k=0.1 mm, ve şebeke borularında k=0.4 mm kabul edilirse de bu değerler, tecritli çelik ve font borularla asbest-çimento borular içindir. 3

4 Darcy-Weisbach bağıntısının kullanılmasındaki güçlük sebebiyle, günümüzde eksponansiyel ifadeli amprik formüllerle de hesap yapılmaktadır. Bunlardan Manning-Stricler formülü, daha ziyade serbest yüzeyli akımlar uygulanmaktadır. 1 v =. R n n: Cidar pürüzlülük katsayısı 2 / 3. J R: Hidrolik yarıçap; 2 Borularda π.d / 4 D R = = π.d 4 1 / 2 Hazen-Williams formülü; 0.63 v = C. R J bu formül basınçlı akımlar için kullanılır. Burada, C: Cidar pürüzlülüğü ve boru cinsi ile ilgili bir katsayıdır. Daire enkesitli akımlar için R=D/4 olup, yukarıdaki formül; π. D D C... J C. D. J Q = = 4 4 İLETİM HATLARININ ENKESİT ŞEKİLLERİ Kaya içindeki kanallarla kargir isale hatlarında, genişlikleri derinliklerinin iki misil olan dikdörtgen enkesitler kullanılır. Genel olarak basınçlı iletim hatlarında daire kesitler, Üstü kapalı fakat serbest yüzeyli iletim hatlarında ise at nalı kesitler kullanılır. Yani daire kesit iç basınca karşı dayanıklıdır. At nalı kesitlerin ise dışarıdan gelen zemin ve kaya basınçlarına karşı mukavemeti yüksektir 4

5 İSALE HATTI GÜZERGÂHININ GEÇİRİLMESİ İsale hatlarının planlanmasında ilk yapılacak iş boru hattının ve diğer işletme teçhizatının gösterildiği topoğrafik haritanın hazırlanmasıdır. Kaptaj ile su haznesinin inşa edileceği bölge arasında kalan kısımların görülebileceği harita çıkarılır. Bu harita üzerinde isale güzergâhı tespit edilir. 1 Dolgu 1 Yarma : Vantuz t : Tahliye vanası t 2 t 2 t 1 5

6 İSALE HATLARINDA KULLANILAN BORULAR Font Borular Şehirlerin su şebekelerinde en çok kullanılmış olan borulardır. Bu borular düşey vaziyette duran kum kalıplarında düşey dökümle, veya su ile soğutulan ve yatay bir eksen etrafında döndürülen kalıplarda savurma usulü ile üretilir. Ömrü uzundur, korozyona dayanıklıdır. Savurma ve düşey döküm boruları 60, 80, 100, 125, 150, 175, 200, 250, 300, 350, 400, 450, 500, 600, 700, 800, 1000, 1250 mm olarak imal edilirler. Boyları 7 metreye kadar mevcuttur. Kullanmadan önce iç yüzeyleri bitümle kaplanır. Font boruların bağlantıları; Flanşlı bağlantı, Ambuatman ve kordonlu bağlantı ve Lastikli bağlantı. Çelik Borular İsale hatlarının yüksek basınca maruz büyük çaplı kısımlarında çoğu kez çelik borular kullanılır. Boylarının uzun olması, boru hattının kısa zamanda döşenmesine imkan verir. Heyelan bölgeleri için çok uygundur. Metropolitan şehirlerde istisnaları olmakla beraber, eklerinin yapılmasındaki güçlük sebebiyle, su şebekelerinde nadiren kullanılırlar. Boyları 16 metreye kadar vardır. 40 cm den küçük çapta yapılmazlar. 16 kg/cm2 den daha fazla basınçlarda kullanımı yaygındır. Korozyona karşı dayanımları azdır. Bağlantıları, font borulara ek olarak kaynak yapımı da mümkündür. 6

7 Plastik Borular PE (Poly ethylene) ve sert PVC (Polyvinylchloride) den imal edilen plastik borular, son yıllarda geniş uygulama alanı bulmuştur. PVC için maksimum işletme basıncı yüksekliği 160 mss kabul edilebilir. Bu basınç için en büyük çap 300 ile 400 mm arasında değişir. PE borular için ise maksimum işletme basıncı yüksekliği 100 mss dur. Birleşim şekilleri; Yapıştırma, Tayton, Pimadur ve Reka dır. Plastik borular, sıcaklık değişimine karşı çok hassastırlar. Sıcaklığın düşmesi ile malzemenin çarpmaya karşı mukavemeti azaldığından 5 C den daha düşük sıcaklıklarda boruların döşenmesi durdurulmalı. Don olan zamanlarda boruların taşınmasına özen gösterilmelidir kg/cm2 basınca dayanıklıdırlar. Çok uzun olarak imal edilebilirler. Fakat ticari olarak 5 12 m boyda üretilirler. Asitlere karşı dayanıklı, korozyon tehlikesi yok ve hafiftirler. İçlerine koruyucu madde sürülmez. 7

8 Beton Borular Basınçsız isale hatlarında tıpkı kanalizasyonda olduğu gibi beton borular kullanılır. Bu borular 600 mm den büyük çaplar için kullanılır. Sızdırmazlığın temin edilmesi zordur. İnce cidarlı borularda dozaj kg, kalın cidarlarda kg dır. Boruların boyları 6 metreye kadar yapılır. İşletme basıncı 100 mss dur. İSKİ yönetmeliğine göre için düktil font boru, D= mm için çimento kaplamalı çelik, D>1600 mm için öngerilmeli beton boru kullanılır. ÖZELLİKLERİ PE100 PVC ÇELİK DUCTILE FONT BETON AÇIKLAMA Üretim Aralığı Ø Ø Ø Ø Ø200-Ø3200 Garanti edilen servis ömrü(yıl) PE100 boru dışındaki kullanılan hammadde kalitesine, yataklamanın düzgünlüğüne bağlıdır. Kırılganlık özelliği ÇOK DAYANIKLI DAYANIKSIZ DAYANIKLI DAYANIKLI ÇOK DAYANIKSIZ Standart uzunluk(m) Korozyon - Aşınma direnci ÇOK DAYANIKLI KISMİ DAYANIKLI ÇOK DAYANIKSIZ ÇOK DAYANIKSIZ KISMİ DAYANIKLI Bu değerlendirme kimyasalın cinsine bağlıdır. SO2, NOx, Klorin gibi Fittinglerin üretilebilirlik kolaylığı ÇOK KOLAY ÇOK KOLAY ZOR ÇOK ZOR ÇOK ZOR Döşeme kolaylığı (En kolay:100 en zor:0) Hijyenik Üstünlük MÜKEMMEL ENDİŞELİ ENDİŞELİ ENDİŞELİ ENDİŞELİ Cidar pürüzlülük katsayısı (C) Üretim kalitesine ve hammaddeye bağlı Fiting çeşitliliği ve ucuzluğu MÜKEMMEL- UCUZ MÜKEMMEL UCUZ KISITLI PAHALI KISITLI ÇOK PAHALI KISITLI PAHALI Kimyasallara dayanım MÜKEMMEL ENDİŞELİ SORUNLU ENDİŞELİ ENDİŞELİ Koç darbesi sönümleme kabiliyeti MÜKEMMEL SORUNLU SORUNLU SORUNLU SORUNLU Dönüşlerde dirsek ihtiyacı ÇOK AZ ÇOK FAZLA ÇOK FAZLA ÇOK FAZLA ÇOK FAZLA PE100'de boru çapının 25 katı çapında tam daire yapmak bile mümkündür Max. Instant test pressure(pn10) 28 bar 16 bar >40 bar >40 bar >13 bar Birleştirme güvenliği(max:100 Min :0) Contalı birleştirmeler her zaman endişe vericidir. Sulu ortamlarda verimlilik MÜKEMMEL ENDİŞELİ SORUNLU ENDİŞELİ SORUNLU İhtiyaç duyulan kanal genişliği (%boru çapı olarak) %5-10 FAZLASI %110 FAZLASI %200 FAZLASI %110 FAZLASI %200 FAZLASI Ortalama 400 mm çapında boru için alınmıştır. Boru etrafını yataklama zorunluluğu Max:100 min: PE100'deki toprakta sivri taşlar yoksa etrafını kumlamaya gerek yoktur. 8

9 CAZİBEİLEİSALE Kaptaj kotunun şehir suyu haznesinin giriş kotundan yeteri kadar büyük olması durumunda, sular cazibe ile iletilir. Topoğrafik harita üzerinde işaretlenen plan yardımıyla önce zemin profili sonra da boru profili çizilir. Profil genel olarak 1/2000 ve 1/200 ölçeğinde çizilir. Profil üzerinde kırık noktaların kotları ve başlangıcı olan mesafeleri belirtilir. Kaptaj Rezervuar Piyezometre Çizgisi Vantuz Vantuz Hazne Statik basınç Tahliye vanası Tahliye vanası Tahliye vanası CAZİBELİ İSALEDE DONATIM ELEMANLARI VANALAR Kapatma Vanaları Çoğunlukla boru hattının yüksek yerlerine cazibe ile boşalan kısımları birbirinden ayırmak için konur. Ayrıca uzun isale hatlarında, boşaltma süresinin kısaltılması ve su kayıplarının önlenmesi için belirli aralıklarda kapatma vanaları yerleştirilir. Vana aralıklarının seçiminde boşaltma süreleri esas alınır. Bu süre hattın önemine göre 2-3 saati geçmemelidir. Basınç Kırıcı Vanalar Borudaki akışın basınç altında akmasını temin etmek için, basınç düşürücülerin ve haznelerin girişinde oluşturulur. Tahliye Vanaları Boruların alçak yerlerinde biriken tortuları temizlemek veya hattı boşaltmak için güzergâhın en çukur noktalarında yerleştirilir. 9

10 VANTUZLAR (HAVA VANALARI) Boş durumdaki isale hatları doldurulduğu zaman su, havayı hattın tepe noktasına sürükler ve hava burada birikir. Tepe noktalarında biriken hava, boru kesitini bazı hallerde tamamen tıkayarak, akışın kesilmesine neden olur. İsale hatlarının tepe noktalarında basınç düşüktür. Bu gibi yerlerde basıncın düşük olması nedeniyle, su içinde çözünmüş olan CO2 v.b gibi gazlar sudan ayrışarak serbest hale geçerler ve tepe noktalarında birikirler. Bu durumda yine kesit daralarak akış engellenir veya tamamen durur. 10

11 MASLAKLAR (BASINÇ DÜŞÜRÜCÜLER) İletim hattında; menba ile depo arasında bazı noktalarda yükseklik farkı çok ise hattın bu noktalarında oluşan statik basınçlar, kullanılan borunun cinsine göre dayanabileceği sınırı aşar. Bu durumda basıncı düşürmek amacı ile gerekli olan bu yapıya maslak denir. Maslak; iletim borusunun içine aktığı bir havuzdur. Büz φ 150 İnce kenarlı savak Kilitli dairevi font kapak φ125 Toprak dolgu A Dip savak %2 Giriş borusu φ 100 Çıkış borusu φ 100 A Çıkış borusu φ 100 Giriş borusu φ 100 Tahliye PLAN 1/50 Blokaj A-A KESİTİ ÖLÇEK 1/50 BORU ÇAPLARININ HESABI İsale borusunun profili çizildikten sonra mevcut hidrolik yüke ve iletilecek debiye göre boru çapı belirlenir. Mevcut yük, kaptajdaki su kotu ile haznedeki maksimum su kotu, veya boru hattı boyunca hazneden daha yüksek kotlu tepelerin bulunması halinde kritik tepe noktası kotu arasındaki farktır. Bu fark boru boyuna bölünerek hattın maksimum hidrolik eğimi bulunur. K Mevcut yük Q iht. L 1 H Maksimum su seviyesi I = J max Mevcut yük = L + L 1 2 L 2 J p J max olmalı K Mevcut yük 3-4 m akma basıncı Qiht. L 1 L 2 L 3 H 11

12 Boru hattının maksimum hidrolik eğimde geçirebileceği debiye isale hattının kapasitesi adı verilir. Hattan temin edilecek su miktarı bu değeri geçmez. İsale hattı profilinin çizilmesi ve çeşitli bilgilerin Şekil de verilmiştir. K A Statik su seviyesi 1 Yük kaybı B J 2 J max Vanada kırılan yük kaybı H TERFİLİ İSALE Kaptajdaki su kotunun hazne kotundan daha düşük olması halinde sular pompalar ile yükseltilir. Bu şekildeki isaleye terfili isale denir. Suların kaptajdan hazneye yükseltilmesinde; Pistonlu pompalar Santrfüj pompalar olmak üzere iki tip tulumba vardır. Pistonlu pompaların emme yüksekliği daha fazla ve randımanı daha yüksektir. Bu pompalar pahalıdır ve çok yer kaplar. Santrfüj pompaların emme yükseklikleri daha az, verimleri daha düşüktür. Bu pompalar daha az yer kaplar ve devreye çabuk girer. γ.q.h γ.q.h N = ( BB ) N = ( kw saat ) 75. η 102. η Q: Terfi debisi H: Terfi yüksekliği η: Toplam randıman N: Pompa gücü γ: Suyun birim hacim ağırlığını ifade etmektedir. 12

13 TERFİ MERKEZİNİN YER SEÇİMİ Tesisin bulunduğu yere kolayca gidilebilmeli. Makine ve teçhizatın kolayca taşınabileceği yer seçilmeli. Feyazan bölgesinin dışında olmalıdır. Taşıma gücü fazla olan zeminler seçilmelidir. Yer altı suyu seviyesi fazla yüksek olmamalı. Bu şartlar sağlanamadığı takdirde sular bir ön pompa ile kaptajdan alınır ve yukarıdaki şartların sağlandığı yerde inşa edilen ana terfi merkezine basılır. POMPA SAYISI VE SEÇİMİ Her terfi merkezi için biri yedek olmak üzere en az iki pompa seçilir. Pompaların sayısı sarfiyat salınımlarına göre belirlenir. Qmax.=2.Qmin. ise her birinin kapasitesi Qmin. e eşit olan üç pompa seçilir, biri yedek, biri minimum debide çalışır. Sarfiyatın maksimum olması halinde iki pompa beraber çalışır. Qmax.=3.Qmin. ise; Her birinin kapasitesi minimum debiye eşit olan, dört pompa seçilir. Biri yedek, biri minimum debiyi iletir. Ortalama sarfiyatta ikinci, maksimum sarfiyatta da üçüncü pompa devreye girer. Verimi Qmin. e eşit olan bir, 2/3Qmax. a eşit iki olmak üzere üç pompa seçilir. Büyük pompalardan biri yedektir. 13

14 POMPA SEÇİMİNDE AŞAĞIDAKİ FAKTÖRLER DİKKATE ALINIR Günlük su ihtiyacı En fazla su sarf edilen günde pompaların çalışma süresi Elektrik enerjisinin gündüz ve gece saatlerindeki fiyatı Kaptajın verimi Mümkün olan işletme kapasitesi Terfi borusunda kabul edilecek yük kaybı Pompalar en fazla saat çalıştırılır. POMPA VE BORU KARAKTERİSTİKLERİ Uygun pompanın seçimi için pompa karakteristik eğrisi ile boru karakteristik eğrisi aynı eksen takımında çizilir. İki eğrinin kesim noktasına karşılık gelen değerler iletilecek debiye ve terfi yüksekliğine eşittir. Pompa karakteristik eğrisi, (Q,H), basma yüksekliğinin debi ile değişimidir. Boru karakteristik eğrisi ise borudaki yük kayıplarının debi ile değişimini gösterir H Boru karakteristiği (Yük kayıplarının debi ile değişimi) H C H B H A B A C Pompa karakteristiği (Basma yüksekliğinin debi ile değişimi) Randıman eğrisi Q Q Q A B C Q 14

15 EKOMOMİK BORU ÇAPI HESABI Terfili isale hatlarında toplam maliyeti minimum yapan bir boru çapının belirlenmesi mümkündür. Bu çapa ekonomik boru çapı denir. Bütün tesislerde olduğu gibi terfi hatlarında da toplam maliyet; İnşa (tesis) maliyeti İşletme (bakım, onarım, yedek parça, enerji vb.) maliyeti olmak üzere iki tip maliyetin toplamı olarak hesaplanır. İnşa veya tesis maliyeti boru çapı büyüdükçe artar. Buna karşılık, belirli bir debi iletilirken boru çapı büyüdükçe borudaki yük kaybı ve buna bağlı olarak terfi yüksekliği azaldığından işletme maliyeti azalır. Maliyet (TL) c=a+b (Toplam maliyet) a (İnşa maliyeti) De b (İşletme maliyeti) Boru çapı TESPİT KİTLELERİ İçme suyu tesislerinin ortaya konulmasında ve tesisin iletim hatları ile şebekelerinin yapımında kullanılan boruların meydana getirdiği hatlar, ilettikleri suyun basıncı altında daima içsel kuvvetlere maruzdur. İletilen sıvının hareketinden ve basıncından ileri gelen bu kuvvetler boru hatlarını, hareketlenmelere ve bunun sonucu su kaçaklarının ortaya çıkmasına sebep olurlar. Bunun yanında çok meyilli güzergâhlarda boruların aşırı eğim ve yer çekimi nedeni ile aşağı kayma tehlikesi de vardır. Her iki halde boru hattının güvencesini bozucu olaylara sebep olabilir. Hatları rijitlemek ve basınçlara karşı sağlamlaştırmak için uygulanan bu tedbirlerin başında tespit kitleleri gelir. Tespit kitleleri iki kısımda incelenir. 1. Fazla meyilli iletim hatlarındaki tespit kitleleri, 2. Armatür ve özel parçalardaki tespit kitleleri. 15

16 Dolgu Dolgu Ankraj Beton veya kargir tespit kitlesi Beton tespit kitlesi Meyilli arazide tespit kitleleri R L G İç bükey dirseklerin tespiti Dış bükey dirseklerin tespiti 16

V. BÖLÜM SULARIN İLETİLMESİ (İSALE)

V. BÖLÜM SULARIN İLETİLMESİ (İSALE) V. BÖLÜM SULARIN İLETİLMESİ (İSALE) 5.1 İSALE HATLARININ SINIFLANDIRILMASI Suyun temin edileceği kaynak seçildikten sonra sıra kaynakta derlenen suların ihtiyaç bölgesine taşınmasına gelir. Suyu kaynaktan

Detaylı

713 SU TEMİNİ VE ÇEVRE ÖDEV #1

713 SU TEMİNİ VE ÇEVRE ÖDEV #1 713 SU TEMİNİ VE ÇEVRE ÖDEV #1 Teslim tarihi:- 1. Bir şehrin 1960 yılındaki nüfusu 35600 ve 1980 deki nüfusu 54800 olarak verildiğine göre, bu şehrin 1970 ve 2010 yıllarındaki nüfusunu (a) aritmetik artışa

Detaylı

BAÜ Müh. Mim. Fak. İnş. Müh. Böl. HAZNELER (DEPOLAR)

BAÜ Müh. Mim. Fak. İnş. Müh. Böl. HAZNELER (DEPOLAR) VI. BÖLÜM HAZNELER (DEPOLAR) Kaptajdan isale hatları ile alınan sular bir haznede biriktirildikten sonra sarfiyat yerlerine dağıtılır. Gerçekte hazneler isale ile arasında bir düzenleme yapısıdır. Dolayısı

Detaylı

İ Ç M E S U Y U ŞE B E K E L E R İ

İ Ç M E S U Y U ŞE B E K E L E R İ B Ö L Ü M 5 İ Ç M E S U Y U ŞE B E K E L E R İ Bir meskun bölgeye su, bir boru ağı sistemi ile dağıtılır. Buna su şebekesi denir. Su şebekesi hazneden sonra gelir. Şebeke ile hazne arasında su dağıtmayan,

Detaylı

KENTSEL ALTYAPI SİSTEMLERİNİN HİDROLİĞİ 1. ÖDEVİ

KENTSEL ALTYAPI SİSTEMLERİNİN HİDROLİĞİ 1. ÖDEVİ KENTSEL ALTYAPI SİSTEMLERİNİN HİDROLİĞİ 1. ÖDEVİ Soru 1: Zemin boy kesiti şekilde verilen serbest yüzeyli akiferde açılacak bir d= 0.8 m çaplı bir kuyudan; a) Çekilebilecek optimum debiyi, b) Bu kuyunun

Detaylı

BAHAR YARIYILI KENTSEL ALTYAPI SİSTEMLERİNİN HİDROLİĞİ ÖDEV I

BAHAR YARIYILI KENTSEL ALTYAPI SİSTEMLERİNİN HİDROLİĞİ ÖDEV I 2015-2016 BAHAR YARIYILI KENTSEL ALTYAPI SİSTEMLERİNİN HİDROLİĞİ ÖDEV I Öğrenci Numarası 060410ba (b ve/veya a 0 ise 5 olarak alınacak.) (NOT 1: ÖDEVLER 1. YILİÇİ SINAV GÜNÜ TOPLANACAK OLUP, DAHA SONRA

Detaylı

b. Gerek pompajlı iletimde, gerekse yerçekimiyle iletimde genellikle kent haznesine sabit bir debi derlenerek iletilir (Qil).

b. Gerek pompajlı iletimde, gerekse yerçekimiyle iletimde genellikle kent haznesine sabit bir debi derlenerek iletilir (Qil). 4. GÜNLÜK DÜZENLEME HAZNESİ TASARIMI 4.1. Düzenleme İhtiyacı: a. Şebekeden çekilen debiler, iletimden gelen debilerden günün bazı saatlerinde daha büyük, bazı saatlerinde ise daha küçüktür. b. Gerek pompajlı

Detaylı

İÇME SUYU HAZNELERİ 01.12.2011 İÇME SUYU HAZNELERİNİN İNŞA AMAÇLARI

İÇME SUYU HAZNELERİ 01.12.2011 İÇME SUYU HAZNELERİNİN İNŞA AMAÇLARI B Ö L Ü M 4 İÇME SUYU HAZNELERİ İÇME SUYU HAZNELERİNİN İNŞA AMAÇLARI Sarfiyatların Dengelenmesi Şebekedeki sarfiyat salınımlarının düzenlenmesi gelir. Günün çeşitli saatlerinde şebekede kullanılan su isaleden

Detaylı

CEV306-SU TEMİNİ VE ATIKSULARIN UZAKLAŞTIRILMASI YIL İÇİ UYGULAMASI (1+2=2)

CEV306-SU TEMİNİ VE ATIKSULARIN UZAKLAŞTIRILMASI YIL İÇİ UYGULAMASI (1+2=2) CEV306-SU TEMİNİ VE ATIKSULARIN UZAKLAŞTIRILMASI YIL İÇİ UYGULAMASI (1+2=2) Sorumlu Öğretim Üyeleri ve Yardımcı Öğretim Elemanları: A Grubu Doç. Dr. Senar AYDIN Arş. Grv. Havva KILIÇ B Grubu Yrd. Doç.

Detaylı

AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ

AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı Ar.Gör. Yük. Müh. Murat Özbulut 1. Yoğunluğu 850 kg/m 3 ve kinematik viskozitesi 0.00062 m 2 /s olan yağ, çapı 5 mm ve uzunluğu 40

Detaylı

Suların İletilmesi. Kaynak: SU ve ATIKSU TEKNOLOJİSİ, Prof. Dr. Yılmaz Muslu

Suların İletilmesi. Kaynak: SU ve ATIKSU TEKNOLOJİSİ, Prof. Dr. Yılmaz Muslu Suların İletilmesi Kaynak: SU ve ATIKSU TEKNOLOJİSİ, Prof. Dr. Yılmaz Muslu Su kaynağı ile yerleşim yeri arasındaki su temin sistemi Antalya İçme Suyu Dağıtım Şebekesi 6. Kentsel Altyapı Sempozyumu, 2011,

Detaylı

1 L=50 m. 2 L=60 m. 3 L=50 m. A=0,25 ha. A=0,2 ha. (90 m)

1 L=50 m. 2 L=60 m. 3 L=50 m. A=0,25 ha. A=0,2 ha. (90 m) KIRIKKALE ÜNİVERSİTESİ MÜHENİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENİSLİĞİ BÖLÜMÜ 01-013 BAHAR YARIYILI SU TEMİNİ VE ÇEVRE SAĞLIĞI BÜTÜNLEME SINAV SORULARI 1/06/013 Adı Soyadı: Soru 1: Şekilde boy kesiti verilen isale

Detaylı

Su Temini ve Sistem Tasarımı Adı Soyadı: Öğrenci No: SORU 1) Verilenler: SORU 2) a) b) c) SORU 3) Soru 4) (Çözüm çift kollu olarak yapılacaktır.

Su Temini ve Sistem Tasarımı Adı Soyadı: Öğrenci No: SORU 1) Verilenler: SORU 2) a) b) c) SORU 3)  Soru 4) (Çözüm çift kollu olarak yapılacaktır. S. Ü. Mühendislik Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü Su Temini ve Sistem Tasarımı Dersi Ara Sınavı - 9..0 Adı Soyadı: 4 Toplam Öğrenci No: SORU ) Nüfusu 6000, ortalama günlük su sarfiyatı 00 L/kişi-gün

Detaylı

ÖRNEK PROJENİN HİDROLİK HESAPLARI: HİDROLİK BOYUTLANDIRMAYA ESAS KAPASİTE DEĞERLERİ. DİZAYN KAPASİTESİ m 3 /gün. Havalandırma 42 500 0,492 -

ÖRNEK PROJENİN HİDROLİK HESAPLARI: HİDROLİK BOYUTLANDIRMAYA ESAS KAPASİTE DEĞERLERİ. DİZAYN KAPASİTESİ m 3 /gün. Havalandırma 42 500 0,492 - Pnömatik Sistem Hava Kompresörü Tesisteki tüm pnömatik kapak ve vanaların operasyonunda kuru ve temiz havayı temin edecektir. Tank basıncına göre otomatik olarak devreye girip çıkacaktır. Gerekli emniyet

Detaylı

SORU 1) ÇÖZÜM 1) UYGULAMALI AKIŞKANLAR MEKANİĞİ 1

SORU 1) ÇÖZÜM 1) UYGULAMALI AKIŞKANLAR MEKANİĞİ 1 SORU 1) Şekildeki sistemde içteki mil dönmektedir. İki silindir arasında yağ filmi vardır. Sistemde sızdırmazlık sağlanarak yağ kaçağı önlenmiştir. Verilen değerlere göre sürtünme yolu ile harcanan sürtünme

Detaylı

KAPTAJ UYGULAMALARI VE İYİ UYGULAMA YÖNTEMLERİ

KAPTAJ UYGULAMALARI VE İYİ UYGULAMA YÖNTEMLERİ KAPTAJ UYGULAMALARI VE İYİ UYGULAMA YÖNTEMLERİ Kaptajlar bilindiği üzere bir su kaynağının isale hattına verilebilmesini, (boruya alınabilmesini) sağlamak amacıyla yapılan su toplama odalarıdır. Kaptajlar

Detaylı

İÇİNDEKİLER 1 TERFİ MERKEZİ PROJE YAPIM TEKNİK ŞARTNAMESİ... 2. 1.1 Genel... 2

İÇİNDEKİLER 1 TERFİ MERKEZİ PROJE YAPIM TEKNİK ŞARTNAMESİ... 2. 1.1 Genel... 2 İÇİNDEKİLER 1 TERFİ MERKEZİ PROJE YAPIM TEKNİK ŞARTNAMESİ... 2 1.1 Genel... 2 1.2 Pompa İstasyonları Ön Raporlarının Hazırlanmasında Yapılacak Çalışmalar... 2 1.2.1 Jeoteknik Etütler... 2 1.2.2 Harita

Detaylı

Havuz Mekanik Tesisat Hesabı

Havuz Mekanik Tesisat Hesabı Havuz Mekanik Tesisat Hesabı Havuz Bilgileri; Havuz boyutları=6x9m Havuz Alanı=44m2 Derinliği=.2m Projede TS 899 standartları ele alınmıştır. (TS 899; Yüzme havuzları, suyun hazırlanması, teknik yapım,

Detaylı

Hidroliğin Tanımı. Hidrolik, akışkanlar aracılığıyla kuvvet ve hareketlerin iletimi ve kumandası anlamında kullanılmaktadır.

Hidroliğin Tanımı. Hidrolik, akışkanlar aracılığıyla kuvvet ve hareketlerin iletimi ve kumandası anlamında kullanılmaktadır. HİDROLİK SİSTEMLER Hidroliğin Tanımı Hidrolik, akışkanlar aracılığıyla kuvvet ve hareketlerin iletimi ve kumandası anlamında kullanılmaktadır. Enerji Türleri ve Karşılaştırılmaları Temel Fizik Kanunları

Detaylı

3.1. Proje Okuma Bilgisi 3.1.1. Tek Etkili Silindirin Kumandası

3.1. Proje Okuma Bilgisi 3.1.1. Tek Etkili Silindirin Kumandası HİDROLİK SİSTEM KURMAK VE ÇALIŞTIRMAK 3.1. Proje Okuma Bilgisi 3.1.1. Tek Etkili Silindirin Kumandası Basınç hattından gelen hidrolik akışkan, 3/2 yön kontrol valfine basılınca valften geçer. Silindiri

Detaylı

Su seviyesi = ha Qin Kum dolu sütun Su seviyesi = h Qout

Su seviyesi = ha Qin Kum dolu sütun Su seviyesi = h Qout Su seviyesi = h a in Kum dolu sütun out Su seviyesi = h b 1803-1858 Modern hidrojeolojinin doğumu Henry Darcy nin deney seti (1856) 1 Darcy Kanunu Enerjinin yüksek olduğu yerlerden alçak olan yerlere doğru

Detaylı

T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ MAKĠNA MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ SANTRĠFÜJ POMPA DENEY FÖYÜ HAZIRLAYANLAR. Prof. Dr.

T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ MAKĠNA MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ SANTRĠFÜJ POMPA DENEY FÖYÜ HAZIRLAYANLAR. Prof. Dr. T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ MAKĠNA MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ SANTRĠFÜJ POMPA DENEY FÖYÜ HAZIRLAYANLAR Prof. Dr. Aydın DURMUŞ EYLÜL 2011 SAMSUN SANTRĠFÜJ POMPA DENEYĠ 1. GĠRĠġ Pompa,

Detaylı

SU YAPILARI. 3.Hafta. Bağlama Yapıları. Bağlama nedir? Barajdan farkları Bağlamaların genel özellikleri ve türleri Bağlamaların projelendirilmesi

SU YAPILARI. 3.Hafta. Bağlama Yapıları. Bağlama nedir? Barajdan farkları Bağlamaların genel özellikleri ve türleri Bağlamaların projelendirilmesi SU YAPILARI 3.Hafta Bağlama Yapıları Bağlama nedir? Barajdan farkları Bağlamaların genel özellikleri ve türleri Bağlamaların projelendirilmesi Prof.Dr.N.Nur ÖZYURT nozyurt@hacettepe.edu.tr Derivasyon Derivasyon;

Detaylı

POMPALARDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ

POMPALARDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ POMPALARDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ -1- Pompa Sistemleri Akışkanları transfer etmek, tesisat direncini karşılayabilmek ve Farklı seviyelerde yükseklik farkını karşılayabilmek için kullanılırlar. Genel olarak

Detaylı

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ LABORATUARI

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ LABORATUARI ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ LABORATUARI DENEY FÖYÜ DENEY ADI SERİ-PARALEL BAĞLI POMPA DENEYİ DERSİN ÖĞRETİM ÜYESİ DENEYİ YAPTIRAN

Detaylı

Kanalizasyon Şebekesi ÇEV 314 Yağmursuyu ve Kanalizasyon

Kanalizasyon Şebekesi ÇEV 314 Yağmursuyu ve Kanalizasyon Kanalizasyon Şebekesi ÇEV 314 Yağmursuyu ve Kanalizasyon Öğr. Gör. Özgür ZEYDAN http://cevre.beun.edu.tr/zeydan/ Kanalizasyon Şebekesi Kullanılmış sular, kanalizasyon şebekesi ile atıksu arıtma tesisine

Detaylı

M İ M K O MÜHENDİSLİK İMALAT MÜŞAVİRLİK KOORDİNASYON ve TİCARET A.Ş

M İ M K O MÜHENDİSLİK İMALAT MÜŞAVİRLİK KOORDİNASYON ve TİCARET A.Ş ALTYAPI SİSTEMLERİNİN PLANLAMASI PLANLAMA, PROJELENDİRME, TEKNİK İNCELİKLER Hüseyin KARIŞAN Çevre Mühendisi (İTÜ) Kısıklı Büyükçamlıca Cad. Başçay Sok. No: 16 Üsküdar İSTANBUL Tel: 0216 422 67 34 36 Fax:

Detaylı

ORMANCILIKTA SANAT YAPILARI

ORMANCILIKTA SANAT YAPILARI 1 ORMANCILIKTA SANAT YAPILARI SANAT YAPISI NEDİR? 2 Orman yollarının yapımında bu yollara zarar veren yer üstü ve yer altı sularının yol gövdesinden uzaklaştırılması amacıyla yüzeysel ve derin drenaj yapılması;

Detaylı

ULAŞIM YOLLARINA İLİŞKİN TANIMLAR 1. GEÇKİ( GÜZERGAH) Karayolu, demiryolu gibi ulaşım yollarının yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği

ULAŞIM YOLLARINA İLİŞKİN TANIMLAR 1. GEÇKİ( GÜZERGAH) Karayolu, demiryolu gibi ulaşım yollarının yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği ULAŞIM YOLLARINA İLİŞKİN TANIMLAR 1. GEÇKİ( GÜZERGAH) Karayolu, demiryolu gibi ulaşım yollarının yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği varsayılan eksen çizgilerinin topoğrafik harita ya da arazi üzerindeki

Detaylı

Prof.Dr. Mehmet Faik SEVİMLİ Yrd.Doç.Dr.Süheyla TONGUR Arş.Grv.Mehmet TÜRKYILMAZ. Nüfuslar 1955 1960 1965 1970 1975 1980 1985 1990 1997 2000

Prof.Dr. Mehmet Faik SEVİMLİ Yrd.Doç.Dr.Süheyla TONGUR Arş.Grv.Mehmet TÜRKYILMAZ. Nüfuslar 1955 1960 1965 1970 1975 1980 1985 1990 1997 2000 S.Ü. Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü Su Temini ve Sistem Tasarımı Dersi 2014-2015 Öğretim Yılı Uygulaması Sorumlu Öğretim Elemanı ve Yardımcı Öğretim Elemanları Prof.Dr. Mehmet Faik SEVİMLİ

Detaylı

Akışkanların Dinamiği

Akışkanların Dinamiği Akışkanların Dinamiği Akışkanların Dinamiğinde Kullanılan Temel Prensipler Gaz ve sıvı akımıyla ilgili bütün problemlerin çözümü kütlenin korunumu, enerjinin korunumu ve momentumun korunumu prensibe dayanır.

Detaylı

Terfi Hesapları Nasıl Yapılır? 06.04.2015

Terfi Hesapları Nasıl Yapılır? 06.04.2015 Terfi Hesapları Nasıl Yapılır? 06.04.2015 1. Hm, Monometrik Yüksekliği Hesapla Hm = GBK X + JxL + GB...[1] dir. Burada; Hm : Monometrik yükseklik (terfi basma yüksekliği), (m). GBK : Hat sonundaki deponun

Detaylı

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 5. Soğutma Şekline Göre Hava soğutmalı motortar: Bu motorlarda, silindir yüzeylerindeki ince metal kanatçıklar vasıtasıyla ısı transferi yüzey alanı artırılır. Motor krank milinden hareket alan bir fan

Detaylı

Bölüm 8: Borularda sürtünmeli Akış

Bölüm 8: Borularda sürtünmeli Akış Bölüm 8: Borularda sürtünmeli Akış Laminer ve Türbülanslı Akış Laminer Akış: Çalkantısız akışkan tabakaları ile karakterize edilen çok düzenli akışkan hareketi laminer akış olarak adlandırılır. Türbülanslı

Detaylı

MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ II FİNAL SINAVI 22.05.2015 Numara: Adı Soyadı: SORULAR-CEVAPLAR

MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ II FİNAL SINAVI 22.05.2015 Numara: Adı Soyadı: SORULAR-CEVAPLAR MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ II FİNAL SINAVI 22.05.2015 Numara: Adı Soyadı: 1- (24 Puan) Şekildeki 5.08 cm çaplı 38.1 m uzunluğunda, 15.24 cm çaplı 22.86 m uzunluğunda ve 7.62 cm çaplı

Detaylı

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MÜHENDİSLİKTE DENEYSEL METOTLAR-II BORU ve DİRSEKLERDE ENERJİ KAYBI DENEYİ 1.Deneyin Adı: Boru ve dirseklerde

Detaylı

SU YAPILARI. Su alma yapısı nedir?

SU YAPILARI. Su alma yapısı nedir? SU YAPILARI 5.Hafta Su Alma Yapıları Doç.Dr.N.Nur ÖZYURT nozyurt@hacettepe.edu.tr Su alma yapısı nedir? Akarsu ya da baraj gölünden suyu alıp iletim sistemlerine veren yapılara su alma yapısı denir. Su

Detaylı

Terfi Hesapları Nasıl Yapılır? 30.04.2013

Terfi Hesapları Nasıl Yapılır? 30.04.2013 Terfi Hesapları Nasıl Yapılır? 30.04.2013 1. Hm, Monometrik Yüksekliği Hesapla Hm = GBK X + JxL + GB dir. Burada; Hm : Monometrik yükseklik (terfi basma yüksekliği), (m). GBK : Hat sonundaki deponun giriş

Detaylı

900*9.81*0.025*61.91 19521.5 Watt 0.70

900*9.81*0.025*61.91 19521.5 Watt 0.70 INS 61 Hidrolik İnşaat Müendisliği ölümü Hidrolik nabilim alı Uygulama 5 Soru 1 : Şekildeki sistemle aznesinden aznesine Q = 5 l/s, özgül kütlesi = 900 kg/m, kinematik viskozitesi =10 - m /s olan yağ akmaktadır.

Detaylı

840180YK SANTRAL REGÜLATÖRÜ

840180YK SANTRAL REGÜLATÖRÜ GAZ ALETLERİ 444 5 168 [info@alkangaz.com] [www.alkangaz.com.tr] 840180YK SANTRAL REGÜLATÖRÜ GİRİŞ 840180YK basınç regülatörleri, yüksek basınç için direk etkili cihazlardır, diyagram tarafından kontrol

Detaylı

1. Aşağıda verilen fiziksel büyüklüklerin dönüşümünde? işareti yerine gelecek sayıyı bulunuz.

1. Aşağıda verilen fiziksel büyüklüklerin dönüşümünde? işareti yerine gelecek sayıyı bulunuz. Şube Adı- Soyadı: Fakülte No: NÖ-A NÖ-B Kimya Mühendisliği Bölümü, 2016/2017 Öğretim Yılı, 00323-Akışkanlar Mekaniği Dersi, 2. Ara Sınavı Soruları 10.12.2016 Soru (puan) 1 (20) 2 (20) 3 (20) 4 (20) 5 (20)

Detaylı

ÇEV207 AKIŞKANLAR MEKANİĞİ KİNEMATİK-1. Y. Doç. Dr. Güray Doğan

ÇEV207 AKIŞKANLAR MEKANİĞİ KİNEMATİK-1. Y. Doç. Dr. Güray Doğan ÇEV207 AKIŞKANLAR MEKANİĞİ KİNEMATİK-1 Y. Doç. Dr. Güray Doğan 1 Kinematik Kinematik: akışkanların hareketlerini tanımlar Kinematik harekete sebep olan kuvvetler ile ilgilenmez. Akışkanlar mekaniğinde

Detaylı

KURUMSAL KİMLİK ÜRÜN KALİTE BELGELERİMİZ. - TS 821 EN 1916 : BETON / BETONARME ve SÜRME BORULAR - TS EN 1917 / AC : BETON MUAYENE BACALARI VE ODALARI

KURUMSAL KİMLİK ÜRÜN KALİTE BELGELERİMİZ. - TS 821 EN 1916 : BETON / BETONARME ve SÜRME BORULAR - TS EN 1917 / AC : BETON MUAYENE BACALARI VE ODALARI KURUMSAL KİMLİK. Prekast (taşınabilir) beton elemanları sektöründe, üretim, pazarlama ve satış sonrası destek hizmetleri alanında faaliyet gösteren Standart Beton Boru ; Gebze ve Tuzla fabrikalarında Altyapı

Detaylı

SU YAPILARI. 7.Hafta. Su Kuvveti (Hidroelektrik Enerji) Tesisleri_2. Prof.Dr.N.Nur ÖZYURT nozyurt@hacettepe.edu.tr

SU YAPILARI. 7.Hafta. Su Kuvveti (Hidroelektrik Enerji) Tesisleri_2. Prof.Dr.N.Nur ÖZYURT nozyurt@hacettepe.edu.tr SU YAPILARI 7.Hafta Su Kuvveti (Hidroelektrik Enerji) Tesisleri_2 Prof.Dr.N.Nur ÖZYURT nozyurt@hacettepe.edu.tr Su Kuvveti Tesislerinin Sınıflandırılması Kurulu Gücüne Göre Çok Küçük 100 kw Küçük 100-999

Detaylı

YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ

YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ Makine Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü Termodinamik ve Isı Tekniği Anabilim Dalı Akışkanlar Mekaniği Genel Laboratuvar Föyü Güz Dönemi Öğrencinin Adı Soyadı : No : Grup

Detaylı

DEN 322. Pompa Sistemleri Hesapları

DEN 322. Pompa Sistemleri Hesapları DEN 3 Pompa Sistemleri Hesapları Sistem karakteristiği B h S P P B Gözönüne alınan pompalama sisteminde, ve B noktalarına Genişletilmiş Bernoulli denklemi uygulanırsa: L f B B B h h z g v g P h z g v g

Detaylı

5. BORU HATLARI VE BORU BOYUTLARI

5. BORU HATLARI VE BORU BOYUTLARI h 1 h f h 2 1 5. BORU HATLARI VE BORU BOYUTLARI (Ref. e_makaleleri) Sıvılar Bernoulli teoremine göre, bir akışkanın bir borudan akabilmesi için, aşağıdaki şekilde şematik olarak gösterildiği gibi, 1 noktasındaki

Detaylı

INSA354 ZEMİN MEKANİĞİ

INSA354 ZEMİN MEKANİĞİ INSA354 ZEMİN MEKANİĞİ Dr. Ece ÇELİK 1. Kompaksiyon 2 Kompaksiyon (sıkıştırma) Kompaksiyon mekanik olarak zeminin yoğunluğunu artırma yöntemi olarak tanımlanmaktadır. Yapı işlerinde kompaksiyon, inşaat

Detaylı

Akifer Özellikleri

Akifer Özellikleri Akifer Özellikleri Doygun olmayan bölge Doygun bölge Bütün boşluklar su+hava ile dolu Yer altı su seviyesi Bütün boşluklar su ile dolu Doygun olmayan (doymamış bölgede) zemin daneleri arasında su ve hava

Detaylı

SULAMA YAPILARI. Prof. Dr. Halit APAYDIN Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü

SULAMA YAPILARI. Prof. Dr. Halit APAYDIN Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü SULAMA YAPILARI Prof. Dr. Halit APAYDIN Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü 1 Bir su kaynağından yararlanma talebinin karşılanması için dört ana unsurun saptanması gerekir: Miktar: talep edilen su miktarı

Detaylı

Q şeb = 1,5 Q il + Q yangın debisine ve 1 < V < 1,3 m/sn aralığında bir hıza göre

Q şeb = 1,5 Q il + Q yangın debisine ve 1 < V < 1,3 m/sn aralığında bir hıza göre 6. ĠÇME SUYU DAĞITIM ġebekesġ TASARIMI 6.1. Dağıtım ġebekesinin OluĢturulması a) Ana Boru (İsale) Hattı: Q şeb = 1,5 Q il + Q yangın debisine ve 1 < V < 1,3 m/sn aralığında bir hıza göre uygun çap (D şeb

Detaylı

SANTRİFÜJ POMPA DENEYİ

SANTRİFÜJ POMPA DENEYİ 1 SANTRİFÜJ POMPA DENEYİ 1. Giriş Deney düzeneği tank, su dolaşımını sağlayan boru sistemi ve küçük ölçekli bir santrifüj pompadan oluşmaktadır. Düzenek, üzerinde ölçümlerin yapılabilmesi için elektronik

Detaylı

PÝLSA PE 100 BORULARI

PÝLSA PE 100 BORULARI PÝLSA PE BORULARI Plastik teknolojisinin hýzlý geliþimi hammadde üretiminde de önemli geliþmelerin yaþanmasýný saðlamýþtýr. PE 32, 40 ve 63 ten imal borular yüksek basýnç gerektirmeyen sistemlerde baþarý

Detaylı

Ders Notları 3 Geçirimlilik Permeabilite

Ders Notları 3 Geçirimlilik Permeabilite Ders Notları 3 Geçirimlilik Permeabilite Zemindeki mühendislik problemleri, zeminin kendisinden değil, boşluklarında bulunan boşluk suyundan kaynaklanır. Su olmayan bir gezegende yaşıyor olsaydık, zemin

Detaylı

SU YAPILARI. Derivasyon Derivasyon; su yapısı inşa edilecek akarsu yatağının çeşitli yöntemler ile inşaat süresince-geçici olarak değiştirilmesidir.

SU YAPILARI. Derivasyon Derivasyon; su yapısı inşa edilecek akarsu yatağının çeşitli yöntemler ile inşaat süresince-geçici olarak değiştirilmesidir. SU YAPILARI 3.Hafta Bağlama Yapıları Bağlama nedir? Barajdan farkları Bağlamaların genel özellikleri ve türleri Bağlamaların projelendirilmesi Doç.Dr.N.Nur ÖZYURT nozyurt@hacettepe.edu.tr Derivasyon Derivasyon;

Detaylı

TESİSAT MAHAL LİSTESİ

TESİSAT MAHAL LİSTESİ İşin Adı : A.K.Ü KAMPÜSLERİ ALTYAPI İNŞAATI Sayfa 1 1 03.205/01 Motor kumandalı monoray vinç (10 metre açıklıkta), 1 Ton kaldırma kapasiteli 2 09.001 Kuyu inkişafı (Geliştirilmesi) - + - + - - - 3 09.002/2

Detaylı

ÖN ÇÖKTÜRME HAVUZU DİZAYN KRİTERLERİ

ÖN ÇÖKTÜRME HAVUZU DİZAYN KRİTERLERİ ÖN ÇÖKTÜRME HAVUZU DİZAYN KRİTERLERİ Ön çöktürme havuzlarında normal şartlarda BOİ 5 in % 30 40 ı, askıda katıların ise % 50 70 i giderilmektedir. Ön çöktürme havuzunun dizaynındaki amaç, stabil (havuzda

Detaylı

T.C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ LABORATUVARI

T.C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ LABORATUVARI T.C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ LABORATUVARI BORULARDA VE HİDROLİK ELEMANLARDA SÜRTÜNME KAYIPLARI DENEY FÖYÜ 1. DENEYİN AMACI Borularda

Detaylı

Karabük Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü Su Temini ve Projesi Dersi 2014-2015 Öğretim Yılı

Karabük Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü Su Temini ve Projesi Dersi 2014-2015 Öğretim Yılı Karabük Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü Su Temini ve Projesi Dersi 2014-2015 Öğretim Yılı Sorumlu Öğretim Üyesi ve Yardımcı Öğretim Elemanları: Dersin Amacı Yrd.Doç.Dr. Ertuğrul

Detaylı

eko10000 SERİSİ HİDROLİK KONTROL VANALARI

eko10000 SERİSİ HİDROLİK KONTROL VANALARI eko10000 SERİSİ HİDROLİK KONTROL VANALARI eko10001 MANUEL HİDROLİK Manuel hidrolik kontrol vanaları, hat basıncı ile çalışan, 3 yollu bir selektör vana ile açma-kapama sağlayan hidrolik kontrol vanalarıdır.

Detaylı

VIII. BÖLÜM ÇEVRE SAĞLIĞI TESİSLERİ

VIII. BÖLÜM ÇEVRE SAĞLIĞI TESİSLERİ VIII. BÖLÜM ÇEVRE SAĞLIĞI TESİSLERİ 8.1 GİRİŞ Su temini tesisleri ile yerleşim merkezlerine dağıtılan sular çeşitli şekillerde kullanıldıktan sonra başka bir sistemle uzaklaştırılır. Meskun bölgelere düşey

Detaylı

Proje Adı: İstinat Duvarı Sayfa 1. Analiz Yapı Tel:

Proje Adı: İstinat Duvarı Sayfa 1.  Analiz Yapı Tel: Proje Adı: İstinat Duvarı Sayfa 1 BETONARME KONSOL İSTİNAT DUVARI HESAP RAPORU GEOMETRİ BİLGİLERİ Duvarın zeminden itibaren yüksekliği H1 6 [m] Ön ampatman uç yüksekliği Ht2 0,4 [m] Ön ampatman dip yüksekliği

Detaylı

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMB-305 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI I

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMB-305 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI I ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMB-305 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI I DENEY 2 : BORULARDA BASINÇ KAYBI VE SÜRTÜNME DENEYİ (AKIŞKANLAR MEKANİĞİ) DENEYİN AMACI:

Detaylı

YATAY SANTRIFUJ POMPALARIN MONTAJI VE DEVREYE ALINMALARI. exit

YATAY SANTRIFUJ POMPALARIN MONTAJI VE DEVREYE ALINMALARI. exit YATAY SANTRIFUJ POMPALARIN MONTAJI VE DEVREYE ALINMALARI YATAY SANTRİFÜJ POMPALARA KAİDE YAPIMI * Her pompa için ayrı bir BETON kaide düşünülmelidir. * Kaide konulacak yerin ve pompanın su terazisi ile

Detaylı

SİTE SULAMA PROJESİ DEBİ & GÜNLÜK TÜKETİM US-400 + NOZUL 44 10 3,3 328,35 54,73 3504-5004-GELİŞMİŞ 19 23 1,2 52,95 20,30 TOPLAM SPRINKLER 4,5 75,02

SİTE SULAMA PROJESİ DEBİ & GÜNLÜK TÜKETİM US-400 + NOZUL 44 10 3,3 328,35 54,73 3504-5004-GELİŞMİŞ 19 23 1,2 52,95 20,30 TOPLAM SPRINKLER 4,5 75,02 SİTE SULAMA PROJESİ DEBİ & GÜNLÜK TÜKETİM ET : 7 mm/gün Depo kapasitesi; Sulama suyu ihtiyacı: 81,50 m³/gün 98 m³ Toplam sulama süresi : 5,5 h/gün Uygulanan debi miktarı : 20 m³/h SPRINKLER Çimin ET'si

Detaylı

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ STAJ ESASLARI

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ STAJ ESASLARI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ STAJ ESASLARI 1. Staj yerinde öğrendiği bilgileri günlük olarak raporlamalıdır. Rapor(Staj defteri) hazırlanırken 3. Tekil şahıs hitabıyla(yapıldı, gidildi,

Detaylı

Basınç Düşürücü Vanalar

Basınç Düşürücü Vanalar Basınç Düşürücü Vana Tipleri : Buhar, gazlar ve sıvılar son kullanım noktalarına genellikle yüksek basınçlarda iletilirler. Bu noktalarda, bir basınç düşürücü vana, emniyet ve verimlilik açısından ve uygulamanın

Detaylı

BASMA DENEYİ MALZEME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ. 1. Basma Deneyinin Amacı

BASMA DENEYİ MALZEME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ. 1. Basma Deneyinin Amacı 1. Basma Deneyinin Amacı Mühendislik malzemelerinin çoğu, uygulanan gerilmeler altında biçimlerini kalıcı olarak değiştirirler, yani plastik şekil değişimine uğrarlar. Bu malzemelerin hangi koşullar altında

Detaylı

OAG 100A HİDROLOJİ EĞİTİM SETİ ANA ÜNİTE

OAG 100A HİDROLOJİ EĞİTİM SETİ ANA ÜNİTE 2012 OAG 100A HİDROLOJİ EĞİTİM SETİ ANA ÜNİTE www.ogendidactic.com Giriş OAG-100 Hidroloji Tezgahı ve çeşitli yardımcı modül üniteleri ile Akışkanlar Mekaniği derslerinde ayrıntılı ve kapsamlı deneysel

Detaylı

2-Bölmeli Crossflow Türbini

2-Bölmeli Crossflow Türbini 2-Bölmeli Crossflow Türbini Crossflow türbinlerimiz Ossberger tipinde tasarlanmıştır. Belirli bir düşü ve debi miktarı için müşteri ihtiyacına göre boyutlandırılan standart parçalardan oluşmaktadır. Bu

Detaylı

ÇEVRE MÜHENDĠSLĠĞĠNE GĠRĠġ (ÇMG) DERSĠ

ÇEVRE MÜHENDĠSLĠĞĠNE GĠRĠġ (ÇMG) DERSĠ KONYA ÜNİVERSİTESİ ÇEVRE MÜHENDĠSLĠĞĠNE GĠRĠġ (ÇMG) DERSĠ Doç. Dr. Senar AYDIN Necmettin Erbakan Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü V-HAFTA 17.12.2015 1 SULARIN ARITILMASI

Detaylı

T = ----- = 1.5'"60 '"60 = ----=== Cd *a *.J2gz 0.6*a *..)19.62*4

T = ----- = 1.5'60 '60 = ----=== Cd *a *.J2gz 0.6*a *..)19.62*4 Sii Getirme ve Kanalizasyon Uygulamalan 185 Poleni formülüne göre Cd = 0.6 için; Q = 3.*Cd *b * hl5 *J2i = 0.08 = 3.*0.6* (n* D) * (0.08l5 *..)19.62 3 3 D= 3*0.08 =0.76m 2 * 0.6 * n * (0.08)15 *..)19.62

Detaylı

BETON KARIŞIM HESABI. Beton; BETON

BETON KARIŞIM HESABI. Beton; BETON BETON KARIŞIM HESABI Beton; Çimento, agrega (kum, çakıl), su ve gerektiğinde katkı maddeleri karıştırılarak elde edilen yapı malzemesine beton denir. Çimento Su ve katkı mad. Agrega BETON Malzeme Türk

Detaylı

22.02.2014. Kestel Barajı İzmir Sulama amaçlı, toprak dolgu. Tarımsal Yapılar ve Sulama Dersi Sulama Yapıları SULAMA YAPILARI

22.02.2014. Kestel Barajı İzmir Sulama amaçlı, toprak dolgu. Tarımsal Yapılar ve Sulama Dersi Sulama Yapıları SULAMA YAPILARI Bir su kaynağından yararlanma talebinin karşılanması için dört ana unsurun saptanması gerekir: Tarımsal Yapılar ve Sulama Dersi Sulama Yapıları Miktar: talep edilen su miktarı,(m³) Zaman: talep edilen

Detaylı

Basınç Düşürücü Vanalar

Basınç Düşürücü Vanalar Basınç Düşürücü Vana Tipleri : Buhar, gazlar ve sıvılar son kullanım noktalarına genellikle yüksek basınçlarda iletilirler. Bu noktalarda, bir basınç düşürücü vana, emniyet ve verimlilik açısından ve uygulamanın

Detaylı

Doç. Dr. Eyüp DEBİK 10.12.2013

Doç. Dr. Eyüp DEBİK 10.12.2013 Doç. Dr. Eyüp DEBİK 10.12.2013 Ünitelerin fiziksel yerleşimi Arıtma ünitelerinin, Bağlantı kanallarının, Yol ve park alanlarının, Yönetim binasının, Bakım ve onarım kısımları vb dikkatle ele alınmalıdır.

Detaylı

KARAYOLLARINDA YÜZEY DRENAJI. Prof. Dr. Mustafa KARAŞAHİN

KARAYOLLARINDA YÜZEY DRENAJI. Prof. Dr. Mustafa KARAŞAHİN KARAYOLLARINDA YÜZEY DRENAJI Prof. Dr. Mustafa KARAŞAHİN Drenajın Amacı Yağmur veya kar suyunun yolun taşkına neden olmasına engel olmak ve yol yüzeyinde suyun birikmesine engel olmak, Karayolu üstyapısı

Detaylı

DÜŞEY SİRKÜLASYON ARAÇLARI

DÜŞEY SİRKÜLASYON ARAÇLARI DÜŞEY SİRKÜLASYON ARAÇLARI Sirkülasyon, kelime anlamı olarak; insan akımı, deveran, gidip gelme hareketlerini ifade etmektedir. Düşey sirkülasyon ise insanların bir noktadan farklı bir kottaki noktaya

Detaylı

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MÜHENDİSLİKTE DENEYSEL METODLAR -I OSBORN REYNOLDS DENEY FÖYÜ 1. Deney Amacı Bu deneyin amacı laminer (katmanlı)

Detaylı

YEREL KAYIPLAR. Borudaki yerel fiziki şekil değişimleri akımın yapısını mansaba doğru uzunca bir mesafe etkileyebilir.

YEREL KAYIPLAR. Borudaki yerel fiziki şekil değişimleri akımın yapısını mansaba doğru uzunca bir mesafe etkileyebilir. YEREL KAYIPLAR Bir boru hattı üzerinde akımı rahatsız edebilecek her çeşit yerel değişim bir miktar enerjinin kaybolmasına sebep olur. Örneğin boru birleşimleri, düğüm noktaları, çap değiştiren parçalar,

Detaylı

Açık Drenaj Kanallarının Boyutlandırılması. Prof. Dr. Ahmet ÖZTÜRK

Açık Drenaj Kanallarının Boyutlandırılması. Prof. Dr. Ahmet ÖZTÜRK Açık Drenaj Kanallarının Boyutlandırılması Prof. Dr. Ahmet ÖZTÜRK Drenaj kanalları, drenaj alanına ilişkin en yüksek yüzey akış debisi veya drenaj katsayısı ile belirlenen kanal kapasitesi gözönüne alınarak

Detaylı

RMS İSTASYONLARI NEDİR?

RMS İSTASYONLARI NEDİR? KERİM ÖZBEYAZ RMS İSTASYONLARI NEDİR? O Basınç düşürme ve ölçüm istasyonu bölgesel istasyonlardan orta basınçta gelen gazı müşterinin ihtiyaç duyduğu basınca düşürme ve faturalamaya baz alacak ölçümü yapmak

Detaylı

Fark basınç tahliye kontrolörü (PN 16,25,40) AFPA / VFG 2(1)

Fark basınç tahliye kontrolörü (PN 16,25,40) AFPA / VFG 2(1) Teknik föy Fark basınç tahliye kontrolörü (,25,40) AFPA / VFG 2() Açıklama Kontrolör bir kontrol vanasına, bir kontrol diyaframlı aktüatöre ve fark basınç ayarı için yaya sahiptir. Ayrıca iki vana versiyonu

Detaylı

İĞNE VANALAR İĞNE VANALAR

İĞNE VANALAR İĞNE VANALAR İĞNE VANALAR İĞNE VANALAR Tüm hakları Özkan Makina da saklıdır. Sürekli iyileștirme ve geliștirme programlarımız nedeniyle, temin edilen ürünler bu katalogta gösterilen ürünlerden farklı özellikler tașıyabilir.

Detaylı

S Kule Gövdesi Aksiyal Fanlý Su Soðutma Kuleleri oðutma ve klima sistemlerinde kullanýlan su soðutma kulelerinde suyun soðutulmasý hava ve suyun çapraz akýþlý bir sistemde temasý sonucu saðlanmaktadýr.

Detaylı

Santrifüj Pompalar: MEKANİK ENERJİYİ, AKIŞKANDA KİNETİK ENERJİYE ÇEVİREN VE AKIŞKANLARI TRANSFER EDEN MAKİNALARDIR.

Santrifüj Pompalar: MEKANİK ENERJİYİ, AKIŞKANDA KİNETİK ENERJİYE ÇEVİREN VE AKIŞKANLARI TRANSFER EDEN MAKİNALARDIR. KSB DÜNYASINA D HOŞGELD GELDİNİZ SANTRİFÜJ J POMPALAR Santrifüj Pompalar: MEKANİK ENERJİYİ, AKIŞKANDA KİNETİK ENERJİYE ÇEVİREN VE AKIŞKANLARI TRANSFER EDEN MAKİNALARDIR. POMPA KESİT T RESMİ POMPA ANA PARÇALARI

Detaylı

DEĞĐŞKEN DEBĐLĐ SĐRKÜLASYON POMPALARI

DEĞĐŞKEN DEBĐLĐ SĐRKÜLASYON POMPALARI DEĞĐŞKEN DEBĐLĐ SĐRKÜLASYON POMPALARI M. Bülent Vural 1953 yılında doğdu. 1976 yılında Berlin Teknik Üniversitesinden Makina Yüksek Mühendisi olarak mezun oldu. Halen Wilo Pompa Sistemleri A.Ş. Genel Müdürü

Detaylı

TEMEL İNŞAATI ŞERİT TEMELLER

TEMEL İNŞAATI ŞERİT TEMELLER TEMEL İNŞAATI ŞERİT TEMELLER Kaynak; Temel Mühendisliğine Giriş, Prof. Dr. Bayram Ali Uzuner 1 2 Duvar Altı (veya Perde Altı) Şerit Temeller (Duvar Temelleri) 3 Taş Duvar Altı Şerit Temeller Basit tek

Detaylı

TEMEL İNŞAATI ZEMİN İNCELEMESİ

TEMEL İNŞAATI ZEMİN İNCELEMESİ TEMEL İNŞAATI ZEMİN İNCELEMESİ Kaynak; Temel Mühendisliğine Giriş, Prof. Dr. Bayram Ali Uzuner 1 Zemin incelemesi neden gereklidir? Zemin incelemeleri proje maliyetinin ne kadarıdır? 2 Zemin incelemesi

Detaylı

c) Maksimum deprem: 50 yıllık zaman aralığı içerisinde %10 olasılıkla meydana gelebilecek, 475 yıl dönüş periyotlu bir deprem büyüklüğünü,

c) Maksimum deprem: 50 yıllık zaman aralığı içerisinde %10 olasılıkla meydana gelebilecek, 475 yıl dönüş periyotlu bir deprem büyüklüğünü, Resmi Gazete Tarihi: 15.02.2007 Resmi Gazete Sayısı: 26435 ALT YAPILAR İÇİN AFET YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, içme suyu ve kanalizasyon

Detaylı

TOPOĞRAFYA Takeometri

TOPOĞRAFYA Takeometri TOPOĞRAFYA Takeometri Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF 264/270 TOPOĞRAFYA DERSİ NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz http://jeodezi.karaelmas.edu.tr/linkler/akademik/marangoz/marangoz.htm

Detaylı

3. YÜZEYSEL SULARDAN SU ALMA

3. YÜZEYSEL SULARDAN SU ALMA 3. YÜZEYSEL SULARDAN SU ALMA Akarsu veya göllerin yakınında bulunan beldeler, eer akarsuyun debisi veya göl yada rezervuarın kapasitesi senenin bütün mevsimlerinde gerekli miktarda suyu çekmeye yeterli

Detaylı

NÖ-A NÖ-B. Adı- Soyadı: Fakülte No:

NÖ-A NÖ-B. Adı- Soyadı: Fakülte No: Şube Adı- Soyadı: Fakülte No: NÖ-A NÖ-B Kimya Mühendisliği Bölümü, 2016/2017 Öğretim Yılı, 00323-Akışkanlar Mekaniği Dersi, Dönem Sonu Sınavı Soru ve Çözümleri 05.01.2017 Soru (puan) 1 (20) 2 (20) 3 (20)

Detaylı

2. BÖLÜM AKSESUARLAR. HİDROLİK-PNÖMATİK Prof.Dr.İrfan AY

2. BÖLÜM AKSESUARLAR. HİDROLİK-PNÖMATİK Prof.Dr.İrfan AY 2. BÖLÜM AKSESUARLAR Aksesuar kelimesi, hidrolik devreyi tamamlayıcı elemanları içerir. 2.1 BORULAR VE HORTUMLAR Borular, hidrolik akışkanı taşıyan araçlardır. Dikişsiz çekme borular, pastan korunmak için

Detaylı

Bölüm 5: Sonlu Kontrol Hacmi Analizi

Bölüm 5: Sonlu Kontrol Hacmi Analizi Bölüm 5: Sonlu Kontrol Hacmi Analizi Reynolds Transport Teoremi (RTT) Temel korunma kanunları (kütle,enerji ve momentumun korunumu) doğrudan sistem yaklaşımı ile türetilmiştir. Ancak, birçok akışkanlar

Detaylı

OREN3005 HİDROLİK VE PNÖMATİK SİSTEMLER

OREN3005 HİDROLİK VE PNÖMATİK SİSTEMLER ÖRNEK PROBLEMLER Boru çapı hesabı: Q: Debi litre/dak. A: Boru kesit alanı cm2 V: Ortalama akış hızı m/sn d: Boru iç çapı Örnek Problem: Pompa debisi 3 lt/sn olan bir hidrolik sistemde akışkan hızı ortalama

Detaylı

Su Debisi ve Boru Çapı Hesabı

Su Debisi ve Boru Çapı Hesabı Su Debisi ve Boru Çapı Hesabı Su Debisi Hesabı Sıcak sulu ısıtma sistemleri, günümüzde bireysel ve bölgesel konut ısıtmasında, fabrika ve atölye, sera ısıtmasında, jeotermal enerjinin kullanıldığı ısıtma

Detaylı

GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM. Prof. Dr. Olcay KINCAY

GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM. Prof. Dr. Olcay KINCAY GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM Prof. Dr. Olcay KINCAY DÜZ TOPLAYICI Düz toplayıcı, güneş ışınımını, yararlı enerjiye dönüştüren ısı eşanjörüdür. Akışkanlar arasında ısı geçişi sağlayan ısı eşanjörlerinden farkı,

Detaylı

Tali Havalandırma Hesaplamaları Auxiliary Ventilation Calculations

Tali Havalandırma Hesaplamaları Auxiliary Ventilation Calculations MADENCİLİK Aralık December 1989 Cilt Volume XXVIII Sayı No 4 Tali Havalandırma Hesaplamaları Auxiliary Ventilation Calculations Çetin ONUR (*) Gündüz YEREBASMAZ (**) ÖZET Bu yazıda, tali havalandırma vantüplerinin

Detaylı