DENİZ ve AKARSULARDAKİ KİRLİLİĞİN KARADENİZ'DEKİ EKONOMİK DEĞERİ YÜKSEK BALIKLARIN STOK ve ÜREMESİ ÜZERİNE OLAN ETKİSİNİN BELİRLENMESİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "DENİZ ve AKARSULARDAKİ KİRLİLİĞİN KARADENİZ'DEKİ EKONOMİK DEĞERİ YÜKSEK BALIKLARIN STOK ve ÜREMESİ ÜZERİNE OLAN ETKİSİNİN BELİRLENMESİ"

Transkript

1 T. C. TARIM ve KÖYİŞLERİ BAKANLIĞI TARIMSAL ARAŞTIRMALAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ DENİZ ve AKARSULARDAKİ KİRLİLİĞİN KARADENİZ'DEKİ EKONOMİK DEĞERİ YÜKSEK BALIKLARIN STOK ve ÜREMESİ ÜZERİNE OLAN ETKİSİNİN BELİRLENMESİ PROJE SONUÇ RAPORU TAGEM / HAYSÜD /98/12/02/00 Yürütücü Kuruluşlar : Trabzon Su Ürünleri Merkez Araştırma Enstitüsü Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Biyoloji Bölümü Prof. Dr. Mesude İŞCAN, Prof. Dr. İnci TOGAN ve İlyas TABAK (Proje Liderleri) Dr. Cevdet UĞUZ, Dr. Ayşe ERGÜVEN, Yıldız EROĞLU, Dr. Mustafa ZENGİN Muammer AKTAŞ ve Bayram ZENGİN Haziran 2001

2

3 ÖZET Deniz ve Akarsularda Kirliliğin Karadeniz deki Ekonomik Değeri Yüksek Balıkların Stok ve Üremesi Üzerine Olan Etkisinin Belirlenmesi Alkilfenol ethoxylate bileşikleri deterjanlarda, boyalarda, pestisidlerde ve plastik eşyalarda kullanılan katkı maddeleridir. Bu bileşiklerin dünyadaki toplam üretim miktarının % 60 dan fazlası kanalizasyon ve endüstriyel atıklarla sularda toplanmaktadır. Alkilfenol bileşikleri sularda alkilfenol türevlerine dönüşmektedir. Bu türevlerin balıklar üzerinde östrojenik etkileri vardır ve bundan dolayı balıkların hormonal dengesinde ve üremesinde ciddi bozukluklara neden olmaktadır. Kadmiyum ise balıklar için toksik ve endokrine sistemi bozucu bir madde olup, endüstriyel atıklarla sulara karışmaktadır. Tatlı ve tuzlu su balıkçılığımızda önemli bir yer tutan Karadeniz Bölgesine has balık stoklarımızın çevre kirliliğine bağlı olarak gittikçe azaldığı gözlenmektedir. Araştırmalarımızda, balık stoklarımız için ciddi bir tehdit oluşturan alkilfenol türevleri ve kadmiyumun, Karadeniz Bölgesindeki akarsularımızda kirlilik oranları, ekotoksikolojik çalışmalarla belirlenecektir. Bunun için, kanalizasyon ve endüstriyel atıkların yoğun olduğu Trabzon daki akarsular ve deniz kıyılarımızdan, su, sediment ve balık örnekleri alınarak, ODTÜ Biyoloji Bölümü nde alkilfenol; Trabzon Su Ürünleri Merkez Araştırma Enstitüsü nde ise kadmiyumun kirlilik seviyeleri ölçülecektir. Alkilfenol ölçümünde HPLC ve gaz kromatografileri, kadmiyum ölçümünde ise atomik absorbsiyon spektrofotometresi kullanılacaktır. Araştırma bölgelerindeki balık yoğunluğu tespit edilecektir. Balık doku ve organlarında histopatolojik incelemeler yapılarak, kirliliğin balık sağlığına ve üreme organlarına verdiği tahribat araştırılacaktır. Sağlanabilecek ek ödeneğe bağlı olarak, balık doku ve organlarındaki enzim seviyeleri, RFLP, vitellin miktarı ve DNA/RNA oranının tespiti gibi detaylı araştırmalar da yapılabilecektir. ANAHTAR KELİMELER: Alkilfenol, kadmiyum, östrojen, ekotoksikoloji, DNA/RNA oranı, enzim aktivitesi, vitellin 3

4 ABSTRACT A Research on the Effects of Sea and Fresh Water Pollution on the Stocks and Reproduction of Economically Valuable Fishes in the Black Sea Region. Alkylphenol ethoxylate compounds are used as additive substances of detergents, paints, pesticides, plastic materials...etc. The production rate of these compounds is over 300,000 tons per year and more than 60% of this amount accumulates in waters via sewerage and industrial wastes. In water, alkylphenol compounds transform into alkylphenol derivatives. These derivatives have estrogenic effects on fishes and cause serious abnormalities in their reproductive and hormonal systems. Cadmium is also toxic for fishes and it harms their endocrine systems. Cadmium is carried to water by industrial wastes. A decrease due to water pollution is observed in the population of fishes which are unique to Black Sea region and vital to both freshwater and sea fishery. Our ecotoxicologic researches aim to detect the pollution caused by the alkylphenol derivatives and cadmium in the streams of Black Sea region. Sediment, fish and water samples will be collected from the streams and coats of Trabzon where sewage and industrial pollution is high. The pollution level of alkylphenol will be measured at the METU Biology Department whereas that of cadmium will be measured at Trabzon Fisheries Central Research Institute. HPLC and gas chromotography will be used for the detection of alkylphenols and atomic absorbtion spectrophotometry will be used for the detection of cadmium. Fish organs and tissues will be examined in order to detect harms of pollution on fish health and gonads. More detailed researches such as the measurements of enzyme levels, RFLP, amount of vitelline and DNA/RNA ratios in fish organs and tissues will be possible depending on the extra appropriations that might be provided. KEYWORDS: alkylphenol, cadmium, estrogene, ecotoxicology, DNA/RNA ratio, enzyme activity, vitelline 4

5 2. GİRİŞ Direkt ve indirekt olarak, denizdeki canlı kaynaklara ve insan sağlığına zarar verebilecek, balıkçılık dahil denizdeki faaliyetleri engelleyebilecek, deniz suyunun çeşitli kullanımlar için kalitesini bozabilecek ve zarafetini azaltabilecek her madde ve enerjinin insanlar tarafından denize verilmesi; deniz kirliliği olarak tanımlanmıştır. Sularımız, endüstri ve kanalizasyon atıklarıyla gün geçtikçe kirlenmektedir. Çağımızda hızlı endüstrileşme ve kentleşme, yoğun tarımsal uygulamalar bir çok çevre sorununu da birlikte getirmektedir.havası ve suyu kirlenmemiş, toprağı bozulmamış sağlıklı bir çevre 21. asırda yaşayan insanlığın en büyük isteğidir. Suların kirlenmesi doğal güzellikleri ve reaksiyon alanlarını bozar, deniz ürünleri için huzursuz bir ortam yaratır. Kirlenme bilhassa görme, koklama ve dokunma duyularını bozar. Ülkemizde iç sular ve denizlerdeki su ürünleri stoku günden güne azalmaktadır. Bunun büyük bir nedeni kirlenmedir. Su kirlenmesi burada yaşayan canlıların üreme ve gelişmelerini ortadan kaldırmakta, insan sağlığına zararlı olmakta, suların kalitesini bozarak çeşitli amaçla kullanılmasını zorlaştırmaktadır. Karadeniz'de kirlenme daha ziyade hızlı kentleşme ve sanayileşmenin görüldüğü bölgeler etrafında yoğunlaşmaktadır. Bölgemizde bulunan sanayi tesisleri atıkları ve evsel atıklar arıtma yapılmaksızın denize verilmektedir. Ayrıca tarımsal ilaçlar yağmur sularıyla derelere ve denizlere karışmakta ve kirlenmeye sebep olmaktadır. Projenin amacı; Üç tarafı denizlerle çevrili olan ülkemiz, akarsular, irili ufaklı göller ve göletlerle geniş su ürünleri potansiyeline sahiptir. Bu nedenle su ürünlerini artırma yoluna gidilmelidir. Ekotoksikolojik araştırmalar gelişmiş ülkelerde çok yaygın ve kapsamlı olarak yapılmaktadır. Son yıllarda, Avrupa ve Amerika da bilim adamları ve araştırma kurumlarının üzerinde en çok çalıştıkları konulardan birisi de endokrin sistemi bozucu (endocrin disrupter ) olarak adlandırılan toksik maddelerin çevreye verdiği veya verebileceği tahribatın araştırılmasıdır. Endokrin sistemi bozucu etkiye sahip bu maddeler, hormon benzeri olduğundan, canlıların normal fizyolojilerinde hormonal bozukluklara neden olmaktadır. Balıkların cinsiyetleri hormonlarla çok kolay değiştirilebildiğinden, östrojenik etkiye sahip

6 alkilfenol gibi maddelerin, balık populasyonlarının devamı ve korunması için ciddi bir tehlike yaratabileceği düşünülmektedir. Östrojenik alkilfenol türevleri, sadece dişi populasyonlarının ortaya çıkmasına neden olarak, balıkların üremesini tamamen durdurabilir vebalık stoklarının kaybolmasına neden olabilir. Kadmiyumun öldürücü olmayan dozları da balıklardaki aromataz enzimini inhibe ederek, genetik olarak dişi olan balıklarda östrojen sentezlenmesini durdurup, sadece erkek populasyonların ortaya çıkmasına neden olabilir ve yine balık stoklarının kaybolmalarına sebep olabilir. Ayrıca kadmiyumun balıkların üremelerini azaltıcı etkileri de bilinmektedir. Balık türlerinin insanlar tarafından besin olarak tüketilmesi ve balık yan ürünlerinin yemlerde sıkça kullanılması yoluyla sonuçta bu zararlı maddelerin insanlara ulaşması neticesinde bir alkilfenol türevi olan nonilfenolün meme kanserine, kadmiyumun kemiklerin kolay kırılabilir hal almasına yol açan Itai Itai hastalığına ve immunolojik bozukluklara neden olduğu bilinmektedir. Bu yönüyle konu insan sağlığı açısından da son derece önemlidir AMAÇ: Alkilfenol ve kadmiyumun neden olduğu kirlilik saptanacak, bu kirliliğin su ürünlerine olan biyolojik yansıması belirlenecek ve bu maddelerin canlı organizmadaki etkilerinin biyokimyasal ve moleküler mekanizmaları açıklığa kavuşturulacaktır. Bu maddelerin kirliliğine bağlı olarak, üreme organlarında ( testis ve ovaryumlarda ) anormal oluşumlar görülmesi beklenmektedir. bu değişiklikler ile kirlilik miktarları arasında korelasyon saptanması, su ürünlerini tehdit eden kirlilik seviyelerinin belirlenmesini sağlayacaktır. Endokrin sisteme zarar veren bu maddelerin hem çevreye, hem de insan sağlığına etkilerinin incelenip, bu etkinin ekonomik boyutunun araştırılmasına ve bu zararlı etkilerin azaltılması için çalışmalar yapılmasına yardımcı olacak bilgiler elde edilecektir KAPSAM: Bu proje özet bölümünde de bahsedildiği gibi, alkilfenol ve kadmiyumun, balıkçılığımızda en önemli paya sahip Karadeniz Bölgesi nde gerek deniz ve gerekse akarsu 6

7 bazında hangi derecede kirlilik yarattığını araştırmak üzere hazırlanmıştır. Bu proje alanında dünyadaki araştırmalar çok yenidir. Avrupa ve Amerika da yapılan çalışmalarda, alkilfenol bileşiklerinin, nehirlerde ve hatta içme sularında birikme oranı ölçülmüştür. Ölçülen miktarlar mikromolar seviyelerine kadar ulaşmaktadır.bu konsantrasyondaki alkilfenol bileşikleri balıklara in vivo ve in vitro koşullarda uygulanıp, etkileri araştırılmıştır. Alkilfenol bileşiklerinin, alabalıklarda östrojenik bir etkiye sahip olduğu ortaya konmuştur. Ayrıca, alkilfenol türevi olan nonilfenolün insanlarda meme kanserine yol açtığı elde edilen bulgular arasındadır. Bu maddelerin insan sağlığını tehdit etmesinden dolayı, alkilfenol türevleri üzerindeki tıbbi araştırmalar da yoğunluk kazanmaktadır. Ülkemizde bu konuda hiçbir araştırma yapılmamıştır. Kadmiyum üzerinde ise yurdumuzda ve yurt dışında daha önceden yapılan araştırmalar vardır. Ancak araştırmalar daha çok, sularda kadmiyumun öldürücü toksik dozlarının bulunup bulunmadığı yönünde yoğunlaşmıştır. Kadmiyum miktarı eğer öldürücü toksik dozun altında ise normal kabul edilmiştir. Son zamanlarda yapılan incelemeler ise, kadmiyumun öldürücü olmayan dozlarının da, su ürünlerini tehdit ettiğini ortaya koymuştur. Elde edilen bu bilgiler doğrultusunda, adı geçen kirlilik parametrelerinin belirlenmesi gerekliliği ortaya çıkmış ve Türkiye de ilk olacak bu çalışma planlanmıştır. Bu çalışmada sağlanacak ödenek miktarına bağlı olarak önce Trabzon ve civarında (yakın çevre olması nedeniyle) akarsu ve deniz ortamlarından örnekler (su, sediment, balık) alınıp, bu örneklerde alkilfenol türevleri ve kadmiyum ölçümleri yapılacak, çıkan sonuçlar proje çalışmaları sırasında ayrıca yürütülecek olan stok yoğunluğu tespiti çalışmaları neticesinde elde edilen veriler göz önüne alınarak bir korelasyon saptanması yoluna gidilecektir. Bu aşamada kirletilmiş bölgelerdeki yoğun nutrient varlığı nedeni ile stok yoğunluğu referans olarak seçilen kirletilmemiş bölgelere nazaran büyük çıkabilir. Ancak histopatolojik çalışmaların sonuçları su ürünlerinin sağlıklı üreme ortamlarının özellikleri konusunda açık bilgiler vereceğinden, kirliliğe duyarlı ve kirliliğe daha dayanıklı türler üzerinde gözlenebilecek stok yoğunluğu farklarını baz alarak korelasyon saptamak daha gerçekçi olacaktır. Projenin planlanması aşamasında akla gelen ilk sorunlardan biri Türkiye de ilk kez çalışılacak olan alkilfenol kirliliğinin doğru örnekleme zamanının seçilmesi idi. Projenin oldukça ayrıntılı ve hassas analizlere ihtiyaç duyması, hem finansman, hem de personel açısından yeterli destek bulabilme şartına direkt bağlı olmak kaydıyla, kirlenmenin mevsimsel 7

8 şartlar nedeni ile ( tarımsal ilaçlamalar, yağış miktarı gibi ) yoğunlaştığı veya azaldığı, balıkların üreme faaliyetlerinin gerçekleştiği dönemler göz önüne alınarak yılda iki kez örnekleme yapılması öngörülmüştür. Alınan örneklerin analize hazırlanıp, analizlerin gerçekleştirilmesi süreleri parametrelere göre farklı ihtiyaçlar göstermektedir. Bazı parametrelerin 15 gün gibi kısa bir süre içerisinde analizlerinin bitirilmesi gerekliliği ve çok pahalı materyal sarf edilmesi, çalışılacak örnek sayısı konusunda da kısıtlamaya gidilmesine yol açmıştır. İstatistik olarak yorum yapabilmek için gerekli asgari örnek sayısına ulaşabilmek konusunda, çalışmalar başladıktan sonra ortaya çıkabilecek; metodun uygulanabilirliği, örneklerin zamanında ve uygun koşullarda analiz mahalline ulaştırılması gibi sorunlar da göz önüne alınarak proje süresinin kısa olduğu söylenebilir. Çalışmanın Türkiye de ilk kez yapılacağı düşünüldüğünde, hesaplanamayan başka sorunların varlığını da kabul ederek bu sürenin sonunda böyle bir çalışmanın eldeki imkanlarla ne dereceye kadar başarılabileceği konusunda fikir sahibi olmayı beklemekteyiz. Edinilecek tecrübelerin ışığında, ileride daha büyük finansman bulunduğu takdirde, proje süresi uzatılarak kapsam ve çalışma sahası genişletilebilir. 8

9 3. LİTERATÜR ÖZETİ Bu proje kapsamındaki araştırmalar dünyada çok yenidir. Özellikle endokrin sistemi bozucu maddeler olarak adlandırılan alkil fenol bileşiklerinin etkilerinin araştırılması, Amerika ve Avrupa da 1990 larda hız kazanmıştır. Sularda bu maddelerin ölçümleri, 0ngiltere ve ABD de yapılmıştır. Bu konuda en fazla çalışma İngiltere den Susan Jobling, John Sumpter ve arkadaşlarına aittir. Jobling, Sumpter ve arkadaşları, gerek in vitro gerekse in vivo yaptığı çalışmalarda, alkilfenol bileşiklerinin balıklar üzerinde östrojenik bir etkiye sahip olduğunu bulmuşlardır. Alkilfenol bileşiklerinin insan sağlığı için de bir tehdit olduğu yapılan tıbbi araştırmalarla ortaya konmuştur. Tıp alanında bir bilimsel dergi olan Environmental Health Perspective dergisinin 103. sayısı (suppl.7), tümüyle endokrin sistemi bozucu maddeler üzerinde yapılan araştırmalara ayrılmıştır. Bu maddeler arasında alkilfenol bileşikleri çok önemli bir yer tutmaktadır. Kadmiyum üzerinde yapılan araştırmalar çok daha eski olmakla birlikte, kadmiyumun endokrin sistemi bozucu etkiye sahip olduğuna ilişkin araştırmalar yenidir. Karadeniz'in Türkiye kıyılarında bulunan, evsel ve sanayi atıklarının deşarj bölgelerinde daha önceden yapılmış bir çalışma bulunmadığı için bir karşılaştırma yapmak mümkün olmamaktadır. Fakat Karadeniz'e kıyısı olan ülkelerin yapmış oldukları çalışmalar şunlardır; Romanya'nın yıllarında kıyı yüzey sularında yapmış olduğu çalışmalarda bakır miktarı mg/l arasında bulunmuştur (31). FAO 1990 kayıtlarına göre 1983 ve 1984 yıllarında Sakarya Nehrinden alınan su örneklerinde belirtilen bakır değerleri, her iki senede aynı olmak üzere mg/l arasında bulunmuştur. Yine aynı kayıtlara göre Tuna nehri sedimenti düşük konsantrasyonlarda ağır metal içerir. Örneğin; Bakır miktarı mg/l arasındadır (33). FAO 1990 kayıtlarına göre 1983 ve 1984 yıllarında (10) Sakarya Nehrinde sırasısıyla 1.73 ve 1.74 mg/l ve Yeşilırmak nehrinde sırasıyla ve 0.26 mg/l demir tespit edilmiştir. Yine aynı kayıtlara göre Tuna nehri sedimenti düşük konsantrasyonlarda demir içerir. Demir miktarı 3-7 mg/l arasındadır. FAO 1990 kayıtlarına göre (33) Karadeniz'de ortalama inorganik besleyici elementlerden nitrat azotu 1-10 m derinlikler arasında mg-at/l dir. Yine aynı kayıtlara göre Sakarya Nehrinde yapılan ölçümlerde nitrat azotu miktarı yıllarında 1.14 mg/l olarak

10 bulunmuştur. Yeşilırmak ta 1984 yılında yapılan ölçümlerde nitrat azotu 0.53 mg/l olarak bulunmuştur. Kızılırmak ta 1983 yılında yapılan ölçümlerde nitrat azotu 1.69 mg/l, 1984 yılında ise 7.5 mg/l olarak bulunmuştur yılları arasında Dinyester Nehrinin akış hızının düşük olduğu kısımlardaki nitrat azotu miktarı mg/l den mg/l'ye yükselmektedir. FAO 1990 kayıtlarına göre (33) Karadeniz'de ortalama inorganik besleyici elementlerden amonyak azotu 1-10 m derinlikler arasında mg-at/l dir. Yine aynı kayıtlara göre Sakarya Nehrinde 1983 yılında yapılan analizlerde amonyak azotu 0.45 mg/l, 1984 yılında ise amonyak azotu 0.43 mg/l olarak bulunmuştur. Yeşilırmak ta 1983 yılında yapılan ölçümlerde amonyak azotu miktarı 0.31 mg/l olarak, 1984 yılında ise 0.26 mg/l olarak bulunmuştur. Kızılırmak ta 1983 yılında yapılan ölçümlerde amonyak azotu miktarı 0.41 mg/l olarak, 1984 yılında ise 0.49 mg/l olarak bulunmuştur. FAO 1990 kayıtlarına göre Sakarya Nehrinde 1983 yılında yapılan analizlerde askıdaki katı madde miktarı mg/l, 1984 yılında ise 605 mg/l olarak bulunmuştur. Yeşilırmak ta 1983 yılında yapılan ölçümlerde askıdaki katı madde miktarı 105 mg/l, 1984 yılında ise mg/l olarak bulunmuştur (10). Buradan da anlaşılıyor ki nehirlerin getirdiği askı yük, Karadeniz'i büyük ölçüde etkilemiştir. Tuğrul ve arkadaşlarının (35) yaptıkları bir çalışmada Karadeniz le ilgili olarak nitrat, fosfat ve hidrojen sülfür (H 2 S) değerlerinin su yoğunluğuna ( t) bağlı düşey dağılımlarını irdeleyerek, bu parametrelerin derinliğe değil t ye uyumlu olarak değiştiğini tespit etmişlerdir. 10

11 4. MATERYAL v e METOD 4.1. MATERYAL Laboratuar Cihazları Çalışmada kullanılan laboratuar cihazları ve bu cihazların teknik özellikleri Tablo 1 de verilmiştir. Tablo 1. Kullanılan laboratuar cihazları ve özellikleri. Cihazlar Su Analiz Cihazı Refraktometre Spektrofotometre Etüv Vibratör Arazi Tipi Soğutucu Santrifüj Saf Su Cihazı Manyetik Karıştırıcı Salinometre Özellikleri HORİBA marka U-7 ve U-10 model, elektrometrik yöntem ile anında fiziksel (sıcaklık, ph, elektriksel iletkenlik, bulanıklık, tuzluluk ve çözünmüş oksijen) ölçümler yapan arazi tipi dijital göstergeli bir cihazdır. Sudaki tuzluluğun anında ölçülmesinde kullanılan bir alettir. HACH marka DR/2000 model mg/l seviyesinde ölçüm yapan elektrikle ve şarj pilleriyle çalışabilen, arazi tipi bir cihazdır. Optik yöntemlerden Spektrofotometrik (moleküler absorpsiyon spektroskopisi) yöntem ile metallerin belli ph değerlerinde organik reaktiflerle meydana getirdikleri renkli komplekslerin suda çözünmeyen organik çözücülerle ekstraksiyonundan sonra, bilinen dalga boylarında spektrofotometrede tayini esasına dayanmaktadır. Bu cihazla, proje gereği alınan deniz suyu örneklerinde; amonyak azotu, nitrat azotu, nitrit azotu, fosfat, demir, bakır, klorofil-a, yağ ve deterjan parametrelerinin miktarları arazide tayin edilmiştir. ELEKTRO-MAG marka C aralığında ısıtma yapan bir cihazdır. ELEKTRO-MAG marka tüp karıştırıcısıdır. ELECTROLUX marka RC 1600 model, elektrikle ve arabanın aküsü ile çalışabilen arazi tipi bir cihazdır. Sıcaktan ve ışıktan korunması gereken su örnekleri ile kimyasal çözeltilerin taşınmasında kullanılmıştır. HETTİCH marka EBA 3S model bir cihazdır. KÖTTERMAN marka 1033 model, saatte 7 litre kapasiteli bir cihazdır. NÜVE marka MK 218 model, elektrikli manyetik karıştırıcı ve ısıtıcıdır. YSI model 33 S-C-T METER, pille çalışan mekanik bir cihazdır. Sıcaklık, tuzluluk ve iletkenlik ölçmektedir.

12 Av Araç ve Gereçleri Akarsu ortamındaki örneklemelerde iki değişik boyutta (5 ve 6.5 m çaplı) ve göz açıklığında (17 ve 22 mm) serpme ve özellikle küçük derelerde ve yan kollarda daha iyi performans gösteren Auseng marka, IG.00 Baujahr 11/84 tipinde, volt doğru akım elektrik üretebilen, akım şiddeti dört ayrı kademede ayarlanabilme özelliğinde olan ve sırtta taşınabilen elektroşok cihazı kullanılmıştır. Ayrıca örnekleme çalışmalarında 28, 32, 36 ve 40 mm göz açıklıklarına sahip 100 er metre uzunlukta 8 adet fanyasız, 17, 28 mm göz açıklıklarına sahip 100 m uzunlukta iki adet fanyalı olmak üzere, değişik özellikte kıyı uzatma ağları kullanılmıştır YÖNTEM Ölçülen parametreler Alkilfenoller: Suda ve sedimentde bulunması muhtemel alkilfenoller destilasyonla alınıp uygun koşullarda ve uygun kolon kullanılarak HPLC tekniğiyle ölçülecektir. Kadmiyum: Suda, sedimentde, askıdaki katı maddede, balık karaciğerinde ve balık gonatlarında bulunan kadmiyum, uygun ekstraksiyon ve çözme yöntemleri kullanılarak belirli hacme tamamlanmış çözeltiler haline getirilip atomik absorbsiyon spektrofotometresinde grafit fırın şartlarında ölçümleri yapılacaktır. Balık yoğunluğu: Akarsu ve deniz ortamında seçilen kirletilmiş ve temiz istasyonlarda CPUE tekniği kullanılarak tespit edilecektir. Histopatolojik incelemeler: Balık gonatlarından alınan örnekler cinsiyet ve yaş tespitleri de yapılarak Bouin s solusyonunda fix edilip daha sonra etil alkol çözeltisine alındıktan sonra parafin kullanılarak bloklar halinde dondurulup, mikrotomla kesilip, lamlar üzerine fixedilerek boyanıp mikroskop altında incelenecektir. Enzim aktivitesi : Balık kanında. DNA/RNA oranı : Balık kanında. 12

13 ÖRNEKLEME ÇALIŞMALARI Sakarya Nehri Üzerinde Örnekleme Sakarya nehri üzerinde 5-9 Temmuz 1999 tarihleri arsında, Şekil 1 de görüldüğü gibi 5 istasyondan su, sediman ve balık örnekleri alındı. Örneklemeye, ilk istasyon olarak seçilen, Seyitgazi, Seyitsuyu deresinden başlandı. İki litre su ve 0,5 kg sediman örneği alındı. Işığın alkilfenol üzerine olan etkisini ortadan kaldırmak için, örnekler renkli cam şişeler içerisinde +4ºC de saklandı. Ayrıca, su ve sediman örneklerinin mikrobiyal bozulmasını önlemek amacıyla örneklere % 10 oranında formaldehit ilave edildi. Örnekler; alkilfenol ölçümü için ODTÜ-Biyoloji, Cd ++ ölçümü için ise Trabzon Su Ürünleri Merkez Araştırma Enstitüsündeki laboratuarlara nakledildi. Şekil 1. Sakarya nehri ve Değirmendere üzerindeki örnekleme istasyonları. S 1, Seyitsuyu; S 2, Porsuk Çayı; S 3, Sarıcakaya; S 4, Pamukova; S 5, Karasu on Sakarya River. D 1, Su Ürünleri Yüksek Okulu Önü; D 2, Maçka; D 3, Esiroğlu; D 4, Sanayi Sitesi. 13

14 Balık örnekleri, dere ve nehirlerden elektroşok yöntemi ile toplandı. Balıkların karaciğeri ve gonadları ayrıldı. Gonadlar, Bouin s solüsyonu içerisinde 24 saat fiks edildikten (sabitleştirildikten) sonra musluk suyu ile yıkanarak % 70 etil alkol içersinde muhafaza edildi. Karaciğeri ve gonadı ayrılmış balık karkasları ve balık karaciğerleri etiketlenerek ayrı ayrı kilitli torbalarda sıvı azot içerisinde donduruldu. Şekil 1 de görüldüğü gibi, örneklemeler aynı yöntemlerle, Sakarya nehrinin aşağı bölgelerinden, sıra ile Porsuk Çayı, Sarıcakaya, Pamukova ve Karasu dan yapıldı Yalnızca Porsuk Çayı nda balık örneği alınamadı. Örnekleme esnasında suyun ph sı, çözünmüş oksijen miktarı (ÇO) ve sıcaklığı ölçüldü (Tablo 2). Tablo 2. Değirmendere ve Sakarya nehrinde su kalitesine ilişkin parametreler. Parametreler Çözünmüş O 2 (mg/l) Sakarya nehri Değirmendere S 1 S 2 S 3 S 4 S 5 D 1 D 2 D 3 D ph Sıcaklık (ºC) Değirmendere Üzerinde Örnekleme Şekil 1 de görüldüğü gibi Değirmenderesi üzerinde 4 istasyondan örnekleme yapıldı. Sakarya nehri üzerinde yapılan örnekleme yöntemi, Değirmenderesi üzerinde de aynen tekrarlandı. Örneklemeye, Değirmenderesinin en üst kısımlarından, Su Ürünleri Yüksek Okulu çevresinden başlandı. Daha sonra aşağıya doğru sırasıyla, Maçka çıkışından, Esiroğlu ve Değirmenderesinin Karadeniz'e döküldüğü yer olan, Sanayi Sitesi çevresinden su, sediman ve balık örnekleri alındı. Örnekler, daha önce anlatıldığı gibi muhafaza edildi. Yukarıda da belirtildiği gibi, örneklerin bir kısmı, alkilfenol ölçümü ve histoloji için ODTÜ-Biyoloji laboratuarlarına; kadmiyum ölçümü için de Trabzon Su Ürünleri Merkez Araştırma Enstitüsüne nakledildi. Laboratuarlarda, su ve sediman örnekleri +4 C de, doku örnekleri ise -22 C de ölçümlerin yapılacağı zamana kadar muhafaza edildi. Su ve sediman 14

15 örneklerinde alkilfenol ölçümlerine derhal başlandı. Bütün istasyonlardan alınan su ve sediman örneklerinin hepsinde ölçümler yapıldı. ALKİLFENOL ÖLÇÜMÜ Gerekli Materyal Shimadzu HPLC pompası (model LC-9A), spektrofotometresi (model UV-160A) ve integratörü (model CR-6A), Luna C18 HPLC (250 x 4.6 mm, 5 l) kolonu, C18 BOND ELUTE (100 mg/ml) oktadesil silika kartuşu ve HPLC kalitede metanol (Merck) kullanılmıştır. Ayrıca, alkilfenol türevleri olan 4-tert- bütilfenol, 4-tert- oktilfenol, 4- nonilfenol Aldrich firmasından temin edildi ve HPLC de alkilfenol ölçümü optimizasyonu için kullanıldı. HPLC de Standart Alkilfenol Ölçümü Standart alkilfenol türevleri etil alkol içerinde çözülerek stok solüsyonlar hazırlandı. 0,2203 gr nonilfenol; 0,206 gr oktilfenol; 0,150 gr bütilfenol; 100 ml etanol içerisinde çözülerek 10 mm stok solüsyonu hazırlandı. 1, 0.5, 0.1, 0.05 ve 0.05 mm solüsyonlar 10 mm stok solüsyonunun seyreltilmesi ile elde edildi. Örneğin, 1 mm elde etmek için 10 mm solüsyondan 100 l alınarak 900 l etanol içerisinde seyreltildi. Etanol içersinde hazırlanan solüsyonlarda, alkilfenol türevlerini birbirinden ayırmak özellikle oktilfenol ve nonilfenol bileşiklerini ayırmak mümkün olmadığından, solüsyonlar aynı yöntemle metanol içerisinde hazırlandı. Metanol içersinde hazırlanan solüsyonlarda nonilfenol ve oktilfenolü birbirinden ayırmak mümkün hale geldi. Alkilfenol bileşikleri değişik konsantrasyonlarda ölçülerek, her konsantrasyona denk düşen minimum peak alan değerleri tespit edildi. Lineer regresyon hesabı yapılmıştır ve regresyon eşitliği; bütilfenol için Y= x; nonilfenol için Y= x; oktilfenol için Y= x. Regresyon eşitlikleri istatisksel olarak anlamlıdır (p<0.01). Doku, sediman ve sularda ölçülen nonilfenol peak alanları, bu eşitlikteki X yerine yazılarak işlem yapıldığında, mm cinsinden alkilfenol miktarı bulunacaktır. Standart alkilfenol ölçümler için Luna C18 (İSOKRATİK) HPLC (4,6x250 mm, 5 µl) kolonu ile normal faz ve isokratik HPLC yöntemi kullanıldı (Ahel ve Giger, 1985). Solid ve polar olmayan faz oktadesil silika sıvı ve polar faz olarak da % 100 HPLC kalitede metanol 15

16 kullanıldı. HPLC de 0.2 ml/min akış hızında, değişik konsantrasyonlarda hazırlanan nonilfenol, oktilfenol ve bütilfenol standart çözeltileri kullanılarak, ölçüm koşulları optimize edildi (Ahel ve Giger, 1985; Marcomini ve arkadaşları, 1987)). Standart çözeltilerden ve özütleme (ekstraksiyon) işlemi tamamlanan, su ve sediman, ve doku örneklerinden HPLC'ye 25 l yüklenerek ölçümler yapıldı. Tablo 3. Standart alkilfenol konsantrasyonlarına göre HPLC de okunan peak değerleri Concent. (mm) Standart alkilfenol türevlerinin HPLC de verdikleri Peak değerleri Bütilfenol Nonilfenol Oktilfenol API peak alanı peak alanı peak alanı peak alanı g/ml mean SE n=2 g/ml mean SE n=2 g/ml mean SE n=2 mean SE n= Şekil 2, 3, 4, ve 5 te, standart alkilfenol türevleri olan nonilfenol (NP) ve oktilfenol (OP) nin, C18 oktadesil silika kolonundan tutulma zamanları 17, 23 ve 24 dakikadır. Bütilfenolün HPLC de verdiği peak ve kolonda tutulma zaman şekil 3 de, nonilfenolün Şekil 4 de ve okilfenolün ise Şekil 5 de görülmektedir. Bütilfenol, nonilfenol ve oktilfenol metanol içerisende çözünerek elde edilen karışımının HPL analizi ise Şekil 6 da görülmektedir. Şekil 6 da görüldüğü gibi nonilfenol ve oktilfenolün tutulma zamanı 23 ve 24. dakikada örtüşmektedir. Nonilfenol, oktilfenolden yaklaşık 30 saniye daha geç çıkmaktadır (Şekil 6). Ayrıca, standart alkilfenol türevlerinin ayrı ayrı ve birlikte ölçümlerinde görülen ve tutulma zamanı 37 dakika olan bir peak daha vardır ve bu peak alkilfenol ilintili indikatör olarak adlandırılmıştır (Şekil 2-5). 16

17 Şekil 2. HPLC de bütilfenol peaki. İsokratik ve normal faz HPLC yöntemi ile 0.5 mm (75 g/ml) standart 4-tert-butilfenol analizi. BP, butilfenol; API, alkylphenol ilintili indikatör. Şekil 3. HPLC de nonilfenol peaki. İsokratik ve normal faz HPLC yöntemi ile 0.5 mm (110 g/ml) standart 4-nonilfenol analizi. NP, nonylphenol; API, alkylphenol ilintili indikatör Şekil 4. HPLC deki Oktilfenol peaki. İsokratik ve normal faz HPLC de 0.5 mm (103 g/ml) standart 4-tert-oktilfenol analizi. OP, octylphenol; API, alkylphenol ilintili indikatör. 17

18 Şekil 5. Standart alkilfenol türevleri olan bütil, nonil ve oktilfenollerin HPLC de verdikleri peakler. 75 g/ml bütilfenol (BP); 110 g/ml nonilfenol (NP); 103 g/ml oktilfenol (OP) ün metanol içinde çözülmesinden sonra isokratik ve normal faz HPLC yöntemi ile ölçülmesi. API, alkilfenol ilintili indikatör. Alkilfenol türevleri olan bütil-, nonil- ve oktilfenol standartları HPLC de ölçüldüğü zaman, dakikalarda bir peak daha görülmektedir. Bu peak, alkilfenol türevleri HPLC ye ayrı ayrı yüklendiği zamanda da dakikalarda görülmektedir. Bu peak in etoksi ünitesi olduğu tahmin edilmektedir. Sularda Alkilfenol Özütlemesi Ölçüm için alkilfenol bileşiklerinin su örneklerinden özütlenip, HPLC çözücüsü içerisinde çözünebilir hale getirilmesi gerekmektedir. Bu nedenle, su örnekleri, C18 BOND ELUTE kartuşlarından filtre edildi. Su içerisinde bulunan, alkilfenol bileşikleri C18 kartuşlar içindeki oktadesil silika tarafından tutulmaktadır. Oktadesil silika tarafından tutulan alkilfenol bileşikleri metanol ile yıkandığı zaman, kartuşlardan serbest kalıp, metanol içerisine geçmektedir (Marcomini ve arkadaşları, 1987). Böylece, alkilfenol bileşikleri sulardan C18 BOND ELUT kartuşu ile ayrılıp, metanol içerisinde toplanarak ölçülecek hale getirilmektedir. Deiyonize su örneğine eklenen standart alkilfenol konsantrasyonları, istenilen oranda konsantre edilerek ölçülebilmektedir. Örneğin, 100 ml deiyonize su örneğindeki 10 M alkilfenol konsantrasyonu, C18 BOND ELUT kartuşundan geçirildikten sonra, kartuş 10 ml 18

19 metanol ile yıkanarak 10 defa konsantre edilmiş oldu. Böylece, deiyonize su içerisine konan 10 µm, yukarıda tarif edilen yöntemle 10 defa konsantre edilerek 100 µm konsantrasyona ulaşılmaktadır. C18 BOND ELUT kartuşu ile deiyonize sudan alkilfenolleri konsantre etme işlemindeki duyarlılık oranı oktilfenol ve nonilfenol için bütilfenolden daha fazladır (Şekil 6). Şekil 6. Su örneklerinden özütlenen standart bütil, oktil, ve nonilfenolün HPLC de verdiği peakler. BP, bütilfenol; NP, nonilfenol; OP, oktilfenol. Su örneklerinden 100 ml alınarak C18 BOND ELUT kartuşundan filtre edildi ve 10 ml metanol ile kartuş yıkanarak ekstraktsiyon (özütleme) yapıldı ve HPLC de metanol içindeki alkilfenol miktarı ölçüldü. Su örneklerinden alkilfenollerin ekstrakte edilebilirliğini test etmek için, 100 ml su örneğine 10 M alkilfenol türevi eklendi ve C18 BOND ELUT kartuşundan geçirildi. Daha sonra kartuş, 10 ml metanol ile yıkanarak, su örneğine konan 10 M, 10 defa konsantre edildi. Ancak, Sakarya nehri ve Değirmenderesinden alınan su örneklerinde, konsantre etme ya da suya konulan alkilfenol miktarını tekrar ekstrakte etme işlemi, deiyonize sudan ekstrakte etme işlemine oranla daha az duyarlı bulundu. C18 BOND ELUT ile sulardan alkilfenol ekstraksiyondan işleminden sonra, 100 M olması gereken konsantrasyonunun daha 19

Belli dalga boylarındaki analizlerde kullanılır.

Belli dalga boylarındaki analizlerde kullanılır. LABORATUVAR PROFİLİ UV Lamba Belli dalga boylarındaki analizlerde kullanılır. LABORATUVAR PROFİLİ Mantolu Isıtıcı Damıtma balonu içerisindeki numunenin homojen ısıtılmasını sağlar. LABORATUVAR PROFİLİ

Detaylı

MESS Entegre Geri Kazanım ve Enerji San. ve Tic. A.Ş.

MESS Entegre Geri Kazanım ve Enerji San. ve Tic. A.Ş. Sayfa : 1 / 12 1 ATIKLAR İÇİN NUMUNE SAKLAMA KOŞULLARI Parametre Numune Özelliği Numune Türü ICP ile Metal Tayinleri suları vb.), diğer her türlü sıvılar) Mikrodalgada (sıvı) yakılmış Minimum Numune Miktarı

Detaylı

SU ÜRÜNLERİ SAĞLIĞI BÖLÜM BAŞKANLIĞI

SU ÜRÜNLERİ SAĞLIĞI BÖLÜM BAŞKANLIĞI SU ÜRÜNLERİ SAĞLIĞI BÖLÜM BAŞKANLIĞI Hacı SAVAŞ-SÜMAE, Su Ürünleri Sağlığı Bölüm Başkanı Su Ürünleri Sağlığı Bölüm Başkanlığı enstitümüz bünyesinde faaliyet gösteren bölümlerden birisidir. 2000 yılı başından

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ;

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; NUMUNE ALMA T.C. Çevresel Etki Değerlendirmesi İzin ve Denetim lüğü EK LİSTE-1/5 SU, ATIK SU 1 ph Elektrokimyasal Metot TS 3263 ISO 10523 İletkenlik Elektriksel İletkenlik Tayini TS 9748 EN 27888 Çözünmüş

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇED, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALİZLERİ YETERLİK BELGESİ EK LİSTE-1/6

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇED, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALİZLERİ YETERLİK BELGESİ EK LİSTE-1/6 ÇED, İzin ve Denetim lüğü EK LİSTE-1/6 SU, ATIK SU 1,2,3 ph Elektrometrik Metot SM 4500-H + B Bulanıklık Nefhelometrik Metot SM 2130 B İletkenlik Laboratuvar Metodu SM 2510-B Çözünmüş Oksijen/ Elektrometrik

Detaylı

LOGO. Doç. Dr. Esin SUZER. Prof. Dr. Aynur KONTAŞ. Dokuz Eylül Üniversitesi Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Enstitüsü Deniz Kimyası Bölümü

LOGO. Doç. Dr. Esin SUZER. Prof. Dr. Aynur KONTAŞ. Dokuz Eylül Üniversitesi Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Enstitüsü Deniz Kimyası Bölümü LOGO Doç. Dr. Esin SUZER Prof. Dr. Aynur KONTAŞ Dokuz Eylül Üniversitesi Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Enstitüsü Deniz Kimyası Bölümü Deniz Kirliliği İnsan kaynaklı ya da doğal etkiler sonucu ortaya çıkan,

Detaylı

*E mail: mboran@ktu.edu.tr

*E mail: mboran@ktu.edu.tr E.Ü. Su Ürünleri Dergisi 2004 E.U. Journal of Fisheries & Aquatic Sciences 2004 Cilt/Volume 21, Sayı/Issue (1-2): 17 21 Ege University Press ISSN 1300-1590 http://jfas.ege.edu.tr/ Değirmendere Havzasında

Detaylı

Elçin GÜNEŞ, Ezgi AYDOĞAR

Elçin GÜNEŞ, Ezgi AYDOĞAR Elçin GÜNEŞ, Ezgi AYDOĞAR AMAÇ Çorlu katı atık depolama sahası sızıntı sularının ön arıtma alternatifi olarak koagülasyon-flokülasyon yöntemi ile arıtılabilirliğinin değerlendirilmesi Arıtma alternatifleri

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü T.C. Belge No Kapsam : Y-01/170/2011 Düzenleme Tarihi : 06.07.2011 : Su, Atık Su, Deniz Suyu, Numune Alma, Emisyon, İmisyon, Gürültü Laboratuvar Adı : ARTEK Mühendislik Çevre Ölçüm ve Danışmanlık Hiz.

Detaylı

YEŞİLIRMAK VE KIZILIRMAK NEHİRLERİNDE SU KALİTE KRİTERLERİNİN İNCELENMESİ. Konuşmacı: Ali Alkan-Su Ürünleri Merkez Araştırma Enstitüsü Trabzon

YEŞİLIRMAK VE KIZILIRMAK NEHİRLERİNDE SU KALİTE KRİTERLERİNİN İNCELENMESİ. Konuşmacı: Ali Alkan-Su Ürünleri Merkez Araştırma Enstitüsü Trabzon Yeşilırmak ve Kızılırmak Nehirlerinde Su Kalite Kriterleri YEŞİLIRMAK VE KIZILIRMAK NEHİRLERİNDE SU KALİTE KRİTERLERİNİN İNCELENMESİ Ali ALKAN 1, Serkan SERDAR 1, Bayram ZENGİN 1 1 Su Ürünleri Merkez Araştırma

Detaylı

On-line Oksijen Tüketiminin Ölçülmesiyle Havalandırma Prosesinde Enerji Optimizasyonu

On-line Oksijen Tüketiminin Ölçülmesiyle Havalandırma Prosesinde Enerji Optimizasyonu On-line Oksijen Tüketiminin Ölçülmesiyle Havalandırma Prosesinde Enerji Optimizasyonu Speaker: Ercan Basaran, Uwe Späth LAR Process Analysers AG 1 Genel İçerik 1. Giriş 2. Proses optimizasyonu 3. İki optimizasyon

Detaylı

ÇEVRE OLÇUM VE ANALİZLERİ ON YETERLİK BELGESİ

ÇEVRE OLÇUM VE ANALİZLERİ ON YETERLİK BELGESİ C T.C. T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇEVRE OLÇUM VE ANALİZLERİ ON YETERLİK BELGESİ : ÖY-48/242/2013 Kapsam Düzenleme Tarihi : : Su, Atık Su, Deniz Suyu, Numune Alma : Adres : ALM Binası Zemin Kat

Detaylı

ANKARA ATMOSFERİNDEKİ AEROSOLLERİN KİMYASAL KOMPOZİSYONLARININ BELİRLENMESİ

ANKARA ATMOSFERİNDEKİ AEROSOLLERİN KİMYASAL KOMPOZİSYONLARININ BELİRLENMESİ ANKARA ATMOSFERİNDEKİ AEROSOLLERİN KİMYASAL KOMPOZİSYONLARININ BELİRLENMESİ İlke ÇELİK 1, Seda Aslan KILAVUZ 2, İpek İMAMOĞLU 1, Gürdal TUNCEL 1 1 : Ortadoğu Teknik Üniversitesi, Çevre Mühendisliği Bölümü

Detaylı

Elazığ İlinde Bir Maden Sahasından Kaynaklanan Sızıntı Sularının Maden Çayına Etkisi: II. Diğer Parametreler

Elazığ İlinde Bir Maden Sahasından Kaynaklanan Sızıntı Sularının Maden Çayına Etkisi: II. Diğer Parametreler Karaelmas Science and Engineering Journal/Karaelmas Fen ve Mühendislik Dergisi 2 (1): 15-21, 212 Karaelmas Fen ve Mühendislik Dergisi Journal home page: www.fbd.karaelmas.edu.tr Araştırma Makalesi Elazığ

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇED İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇED İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü Ek-9A T.C. ÇED İzin ve Denetim lüğü Kapsam : Su, Atık Su, Atık, Gürültü, Numune Alma Düzenleme Tarihi : 12.05.2015 Laboratuvar Adı : Gümüşsu A.Ş. Çevre Laboratuvarı Adres : Zafer Mah. Değirmen Cad. No:41

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ;

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; SU, ATIK SU 1,2 Çevresel Etki Değerlendirmesi İzin Ve Denetim lüğü EK LİSTE-1/9 ph Elektrometrik Metot SM 4500 H + B İletkenlik Elektriksel İletkenlik Metodu TS 9748 EN 27888 Bulanıklık Nephelometrik Metot

Detaylı

DRENAJ KANALLARINDA MEVSİMSEL KİRLENMENİN BELİRLENMESİ, AŞAĞI SEYHAN ÖRNEĞİ *

DRENAJ KANALLARINDA MEVSİMSEL KİRLENMENİN BELİRLENMESİ, AŞAĞI SEYHAN ÖRNEĞİ * DRENAJ KANALLARINDA MEVSİMSEL KİRLENMENİN BELİRLENMESİ, AŞAĞI SEYHAN ÖRNEĞİ * Investigation About Seasonal Pollution Drainage Channels, Asagi Seyhan Samples Şevki İSKENDEROĞLU Çevre Mühendisliği Anabilim

Detaylı

İLERİ ARITIM YÖNTEMLERİNDEN FENTON REAKTİFİ PROSESİ İLE ENDÜSTRİYEL BİR ATIK SUYUN ISLAK HAVA OKSİDASYONU

İLERİ ARITIM YÖNTEMLERİNDEN FENTON REAKTİFİ PROSESİ İLE ENDÜSTRİYEL BİR ATIK SUYUN ISLAK HAVA OKSİDASYONU İLERİ ARITIM YÖNTEMLERİNDEN FENTON REAKTİFİ PROSESİ İLE ENDÜSTRİYEL BİR ATIK SUYUN ISLAK HAVA OKSİDASYONU Gülin AYTİMUR, Süheyda ATALAY Ege Üniversitesi Müh. Fak. Kimya Müh. Bölümü 351-Bornova İzmir ÖZET

Detaylı

ANADOLU UOB PASİF ÖRNEKLEYİCİSİNİN TİCARİ PASİF ÖRNEKLEYİCİLERLE PERFORMANS KARŞILAŞTIRMA ÇALIŞMALARI

ANADOLU UOB PASİF ÖRNEKLEYİCİSİNİN TİCARİ PASİF ÖRNEKLEYİCİLERLE PERFORMANS KARŞILAŞTIRMA ÇALIŞMALARI 6.ULUSAL HAVA KİRLİLİĞİ VE KONTROLÜ SEMPOZYUMU (HKK2015) 7-9 Ekim 2015, İzmir ANADOLU UOB PASİF ÖRNEKLEYİCİSİNİN TİCARİ PASİF ÖRNEKLEYİCİLERLE PERFORMANS KARŞILAŞTIRMA ÇALIŞMALARI Özlem ÖZDEN ÜZMEZ, Akif

Detaylı

YÜZEYSEL SULARDA İZLENMESİ GEREKEN KALİTE ELEMENTLERİ

YÜZEYSEL SULARDA İZLENMESİ GEREKEN KALİTE ELEMENTLERİ EK-1 YÜZEYSEL SULARDA İZLENMESİ GEREKEN KALİTE ELEMENTLERİ Akarsular Göller Kıyı Suları Geçiş Suları GENEL KİMYASAL VE FİZİKO- KİMYASAL PARAMETRELER Sıcaklık Sıcaklık Sıcaklık Sıcaklık ph ph ph ph (mg/l

Detaylı

Mikrobiyal Gelişim. Jenerasyon süresi. Bakterilerde üreme eğrisi. Örneğin; (optimum koşullar altında) 10/5/2015

Mikrobiyal Gelişim. Jenerasyon süresi. Bakterilerde üreme eğrisi. Örneğin; (optimum koşullar altında) 10/5/2015 Mikrobiyal Gelişim Tek hücreli organizmalarda sayı artışı Bakterilerde en çok görülen üreme şekli ikiye bölünmedir (mikroorganizma sayısı) Çok hücreli organizmalarda kütle artışı Genelde funguslarda görülen

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/9) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/9) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/9) Deney Laboratuvarı Adresi : Toros Mah. 78178 Sok.No:3/A Aygen Hanım Apt. Altı Çukurova ADANA / TÜRKİYE Tel : 0 322 457 88 67 Faks : 0 322 457 88 28 E-Posta : artek@artekcevre.com.tr

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/12) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/12) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/12) Deney Laboratuvarı Adresi : Yokuşbaşı Mah. Emin Anter Bulvarı No:43/B BODRUM 48400 MUĞLA / TÜRKİYE Tel : 0252 313 20 06 Faks : 0252 313 20 07 E-Posta : info@akademi-lab.com

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/9) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/9) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/9) Deney Laboratuvarı Adresi : Kazımiye Mah. Dadaloğlu Cad. No:32 /A Çorlu/Tekirdağ 59850 TEKİRDAĞ / TÜRKİYE Tel : 0 282 652 40 55 Faks : 0 282 652 04 56 E-Posta :

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇED, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALİZLERİ YETERLİK BELGESİ EK LİSTE-1/7

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇED, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALİZLERİ YETERLİK BELGESİ EK LİSTE-1/7 ÇED, İzin ve Denetim lüğü EK LİSTE-1/7 SU/ ATIK SU 1 ph Elektrometrik Metot TS 3263 ISO 10523 Çözünmüş Oksijen Azid Modifikasyon Metodu SM 4500-O C İletkenlik Elektrometrik Metot SM 2510 B Renk Spektrometrik

Detaylı

Prof. Dr. Sait GEZGİN, Uzman Nesim DURSUN. Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Böl., Konya. *sgezgin@selcuk.edu.

Prof. Dr. Sait GEZGİN, Uzman Nesim DURSUN. Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Böl., Konya. *sgezgin@selcuk.edu. Toprağa Farklı Şekil ve Miktarlarda Uygulanan TKİ-Hümas ın Toprak Reaksiyonu ve luluğuna Etkisi, Bu Etkisinin Diğer Bazı Humik asit Kaynakları ile Karşılaştırılması Prof. Dr. Sait GEZGİN, Uzman Nesim DURSUN

Detaylı

EĞİRDİR GÖLÜ SU KALİTESİ

EĞİRDİR GÖLÜ SU KALİTESİ EĞİRDİR GÖLÜ SU KALİTESİ Yrd. Doç. Dr. Şehnaz ŞENER Süleyman Demirel Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Göl 482 km² yüzölçümü ile Türkiye nin 4. büyük gölü aynı zamanda 2.

Detaylı

AKREDİTE ANALİZ LİSTESİ SU VE ATIK SU

AKREDİTE ANALİZ LİSTESİ SU VE ATIK SU AKREDİTE ANALİZ LİSTESİ SU VE ATIK SU Fiziksel ve Kimyasal Analizler - ph Değeri Elektrometrik AWWA 4500-H + B 21 st ed. 2005-103-105 o C de Toplam Katı Madde AWWA 2540-B 21 st ed. 2005 - İletkenlik AWWA

Detaylı

MARMARA DENİZİ ARAŞTIRMALARI NİSAN 1994 ÖLÇÜMLERİ İLK BULGULAR M. Levent Artüz

MARMARA DENİZİ ARAŞTIRMALARI NİSAN 1994 ÖLÇÜMLERİ İLK BULGULAR M. Levent Artüz İ.T.Ü. Gemi İnşaatı ve Deniz Bilimleri Fakültesi 1994 MARMARA DENİZİ ARAŞTIRMALARI NİSAN 1994 ÖLÇÜMLERİ İLK BULGULAR M. Levent Artüz 25Nisan 1994-4 Mayıs 1994 tarihleri arasında Marmara Denizi nde Marmara

Detaylı

Karadeniz ve Kıyılarının Çevresel Özellikleri ve Sorunları T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI ÇEVRE YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ DENİZ VE KIYI YÖNETİMİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Didem UĞUR ÇEVRE ve ORMAN UZMANI Sunum

Detaylı

TARIMSAL KAYNAKLI NİTRAT KİRLİLİĞİNE KARŞI SULARIN KORUNMASI YÖNETMELİĞİ TARIMSAL KAYNAKLI NİTRAT KİRLİLİĞİNE KARŞI SULARIN KORUNMASI YÖNETMELİĞİ

TARIMSAL KAYNAKLI NİTRAT KİRLİLİĞİNE KARŞI SULARIN KORUNMASI YÖNETMELİĞİ TARIMSAL KAYNAKLI NİTRAT KİRLİLİĞİNE KARŞI SULARIN KORUNMASI YÖNETMELİĞİ TARIMSAL KAYNAKLI NİTRAT KİRLİLİĞİNE KARŞI SULARIN KORUNMASI YÖNETMELİĞİ TARIMSAL KAYNAKLI NİTRAT KİRLİLİĞİNE KARŞI SULARIN KORUNMASI YÖNETMELİĞİ Tarım ve Köyişleri Bakanlığı ile Çevre ve Orman Bakanlığından

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/10) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/10) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/10) Deney Laboratuvarı Adresi : Adnan Menderes Mah. Aydın Blv. No:43 09010 AYDIN / TÜRKİYE Tel : 0 256 211 24 04 Faks : 0 256 211 22 04 E-Posta : megagidalab@gmail.com

Detaylı

Öğretim Üyeleri İçin Ön Söz Öğrenciler İçin Ön Söz Teşekkürler Yazar Hakkında Çevirenler Çeviri Editöründen

Öğretim Üyeleri İçin Ön Söz Öğrenciler İçin Ön Söz Teşekkürler Yazar Hakkında Çevirenler Çeviri Editöründen Öğretim Üyeleri İçin Ön Söz Öğrenciler İçin Ön Söz Teşekkürler Yazar Hakkında Çevirenler Çeviri Editöründen ix xiii xv xvii xix xxi 1. Çevre Kimyasına Giriş 3 1.1. Çevre Kimyasına Genel Bakış ve Önemi

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALĠZ ĠLE ĠLGĠLĠ;

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALĠZ ĠLE ĠLGĠLĠ; Çevresel Etki Değerlendirmesi Ġzin ve Denetim lüğü EK LĠSTE-1/5 ph Elektrokimyasal Metot SM 4500 H + -B Sıcaklık Laboratuvar Metodu SM 2550-B Toplam Askıda Katı Madde (AKM) Gravimetrik Metodu SM 2540-D

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; Kapsam Parametre Metot adı Metot Numarası

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; Kapsam Parametre Metot adı Metot Numarası EK LİSTE-1/8 SO 2 Elektrokimyasal Hücre Metodu TS ISO 7935 Emisyon (1) CO CO 2 Elektrokimyasal Hücre Metodu İnfrared Metodu Elektrokimyasal Hücre Metodu İnfrared Metodu TS ISO 12039 TS ISO 12039 O 2 Elektrokimyasal

Detaylı

ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ MADEN VE CEVHER HAZIRLAMA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KİMYASAL ANALİZ LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU

ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ MADEN VE CEVHER HAZIRLAMA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KİMYASAL ANALİZ LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ MADEN VE CEVHER HAZIRLAMA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KİMYASAL ANALİZ LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU 1 CİHAZLAR Laboratuvar Etüvü (Memmert)... 3 Desikatör... 3 Analitik Terazi

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇED, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALİZLERİ YETERLİK BELGESİ EK LİSTE-1/9

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇED, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALİZLERİ YETERLİK BELGESİ EK LİSTE-1/9 ÇED, İzin ve Denetim lüğü EK LİSTE-1/9 Düzenleme tarihi : 22.09.2011 Başlangıç tarihi : 22.09.2011 CO Tayini Elektrokimyasal hücre metodu TS ISO 12039 Emisyon (1),(2) CO 2 Tayini SO 2 Tayini NOx (NO+NO

Detaylı

7. BÖLÜM MİKROBİYAL GELİŞİM

7. BÖLÜM MİKROBİYAL GELİŞİM 7. BÖLÜM MİKROBİYAL GELİŞİM 1 Gelişim Tek hücreli organizmalarda sayı artışı Bakterilerde en çok görülen üreme şekli ikiye bölünmedir (mikroorganizma sayısı) Çok hücreli organizmalarda kütle artışı Genelde

Detaylı

KİMYA LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU

KİMYA LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU KİMYA LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU 1 Adana Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Biyomühendislik Bölümü CİHAZLAR: Analitik Terazi(RADWAG AS220 C/2) 3 Analitik Terazi (Denver Instrument).4 Atomic Absorption Spectrometer

Detaylı

EVDE BİYOTEKNOLOJİ. Yrd. Doç. Dr. Hüseyin UYSAL ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ TARIMSAL BİYOTEKNOLOJİ BÖLÜMÜ 5. DERS

EVDE BİYOTEKNOLOJİ. Yrd. Doç. Dr. Hüseyin UYSAL ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ TARIMSAL BİYOTEKNOLOJİ BÖLÜMÜ 5. DERS EVDE BİYOTEKNOLOJİ Yrd. Doç. Dr. Hüseyin UYSAL ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ TARIMSAL BİYOTEKNOLOJİ BÖLÜMÜ 5. DERS STERİLİZASYON; BİTKİ DOKU KÜLTÜRLERİNDE KULLANILAN STERİLİZASYON YÖNTEMLERİ VE BU STERİLİZASYON

Detaylı

RTA JEL / PZR Saflaştırma Kiti

RTA JEL / PZR Saflaştırma Kiti RTA JEL / PZR Saflaştırma Kiti Kullanma Kılavuzu Yayın Tarihi - 2011-12 DNA parçalarının agaroz jelden geri kazanımı ve PZR ürünlerinin saflaştırılması için Yalnızca profesyonel kullanım için REF 09009050

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Deney Laboratuvarı SU (T.C. Sağlık Bakanlığı İnsani Tüketim Amaçlı İçme ve Kullanma Suları Yönetmeliği Kapsamı Hariç)-ATIKSU-ELUAT Adresi :ASO 1. OSB. Ticaret Merkezi

Detaylı

Gökkuşağı Alabalığı (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) Yavrularının İlk Dönemlerde Büyüme Performansı ve Ölüm Oranı Üzerine Tuzluluğun Etkisi

Gökkuşağı Alabalığı (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) Yavrularının İlk Dönemlerde Büyüme Performansı ve Ölüm Oranı Üzerine Tuzluluğun Etkisi Gökkuşağı Alabalığı (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) Yavrularının İlk Dönemlerde Büyüme Performansı ve Ölüm Oranı Üzerine Tuzluluğun Etkisi Halim İbrahim ERBAŞ Nadir BAŞÇINAR Mehmet KOCABAŞ Şebnem ATASARAL

Detaylı

Normal derişimler için: PE- HD, PTFE Nitrik asit (ρ 1,42 g/ml) ile ph 1-2 olacak şekilde asitlendirilmelidir. Düşük derişimler için: PFA, FEP

Normal derişimler için: PE- HD, PTFE Nitrik asit (ρ 1,42 g/ml) ile ph 1-2 olacak şekilde asitlendirilmelidir. Düşük derişimler için: PFA, FEP Ek-1 Nnumunelerin Muhafazası İçin Uygun Olan Teknikler Yapılacak Tayin Kabın Tipi Muhafaza Tekniği En uzun Muhafaza Süresi Yüksek derişimde çözünmüş gaz içeren numuneler için, alındıkları yerde analiz

Detaylı

KAYSERİDEKİ İÇME SULARINDA NİTRAT VE DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ

KAYSERİDEKİ İÇME SULARINDA NİTRAT VE DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ KAYSERİDEKİ İÇME SULARINDA NİTRAT VE DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ NİTRİT 1 Serap ŞAHİN KOLSUZ 2 Canan GÖNÜLALAN Danışman: Yrd. Doç.Dr.Fatih DUMAN Yrd. Doç.Dr. İskender PARMAKSIZ ÖZET: Bu çalışma Kayseri deki

Detaylı

Çevre Kimyası 1, Örnek Çalışma Soruları

Çevre Kimyası 1, Örnek Çalışma Soruları Çevre Kimyası 1, Örnek Çalışma Soruları 1. Çözelti Hazırlama ve ph S.1.1. Bir atıksu arıtma tesisinde ph ayarlamak için çözeltinin her bir litresine 1 ml 0.05N lik H 2 SO ilavesi yapılması gerekmektedir.

Detaylı

Doğal Su Ekosistemleri. Yapay Su Ekosistemleri

Doğal Su Ekosistemleri. Yapay Su Ekosistemleri Okyanuslar ve denizler dışında kalan ve karaların üzerinde hem yüzeyde hem de yüzey altında bulunan su kaynaklarıdır. Doğal Su Ekosistemleri Akarsular Göller Yer altı su kaynakları Bataklıklar Buzullar

Detaylı

İ Ç İ NDEKİ LER. Çevre Mühendisliği ve Bilimi İçin Kimyanın Temel Kavramları 1. Fiziksel Kimya ile İlgili Temel Kavramlar 52.

İ Ç İ NDEKİ LER. Çevre Mühendisliği ve Bilimi İçin Kimyanın Temel Kavramları 1. Fiziksel Kimya ile İlgili Temel Kavramlar 52. İ Ç İ NDEKİ LER Ön Söz xiii K I S I M 1 Çevre Mühendisliği ve Bilimi İçin Kimyanın Temel Kavramları 1 BÖLÜM 1 Giriş 3 1.1 Su 4 1.2 Atık Sular ve Su Kirliliği Kontrolü 5 1.3 Endüstriyel ve Tehlikeli Atıklar

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü. Sayı: B100TSH0120010 Konu: Halk Sağlığı Laboratuvarı 17.10.

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü. Sayı: B100TSH0120010 Konu: Halk Sağlığı Laboratuvarı 17.10. T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü Sayı: B100TSH0120010 Konu: Halk Sağlığı Laboratuvarı ANKARA 17.10.2002 15702... VALİLİĞİNE (İl Sağlık Müdürlüğü) GENELGE 2002 / 111 Bakanlığımızın

Detaylı

ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI

ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI ÇEV416 ENDÜSTRİYEL ATIKSULARIN ARITILMASI 6.Endüstriyel Kirlenme Kontrolü - Nötralizasyon Yrd. Doç. Dr. Kadir GEDİK Birçok endüstrinin atıksuyu asidik veya bazik olduğundan alıcı ortama veya kimyasal ve/veya

Detaylı

AKARSULARDA KİRLENME KONTROLÜ İÇİN BİR DİNAMİK BENZETİM YAZILIMI

AKARSULARDA KİRLENME KONTROLÜ İÇİN BİR DİNAMİK BENZETİM YAZILIMI AKARSULARDA KİRLENME KONTROLÜ İÇİN BİR DİNAMİK BENZETİM YAZILIMI *Mehmet YÜCEER, **Erdal KARADURMUŞ, *Rıdvan BERBER *Ankara Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Kimya Mühendisliği Bölümü Tandoğan - 06100

Detaylı

PETROKİMYA KOMPLEKSİ ARITMA ÇAMURLARININ EKSTRAKSİYONU

PETROKİMYA KOMPLEKSİ ARITMA ÇAMURLARININ EKSTRAKSİYONU PETROKİMYA KOMPLEKSİ ARITMA ÇAMURLARININ EKSTRAKSİYONU T. GÜNGÖREN 1, H. MADENOĞLU 1, M. SERT 1, İ.H. METECAN 2, S. ERDEM 1, L. BALLİCE 1, M. YÜKSEL 1, M. SAĞLAM 1 1 Ege Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi,

Detaylı

ÇÖZÜNMÜŞ OKSİJEN TAYİNİ

ÇÖZÜNMÜŞ OKSİJEN TAYİNİ ÇEVRE KİMYASI LABORATUVARI ÇÖZÜNMÜŞ OKSİJEN TAYİNİ 1. GENEL BİLGİLER Doğal sular ve atıksulardaki çözünmüş oksijen (ÇO) seviyeleri su ortamındaki fiziksel, kimyasal ve biyokimyasal aktivitelere bağımlıdır.

Detaylı

TGK-GIDA MADDELERĐ ĐLE TEMASTA BULUNAN SERAMĐK MALZEMELER TEBLĐĞĐ (Tebliğ No 2001/ 38 ) (Yayımlandığı R.G. 04.12.2001 / 24603 )

TGK-GIDA MADDELERĐ ĐLE TEMASTA BULUNAN SERAMĐK MALZEMELER TEBLĐĞĐ (Tebliğ No 2001/ 38 ) (Yayımlandığı R.G. 04.12.2001 / 24603 ) TGK-GIDA MADDELERĐ ĐLE TEMASTA BULUNAN SERAMĐK MALZEMELER TEBLĐĞĐ (Tebliğ No 2001/ 38 ) (Yayımlandığı R.G. 04.12.2001 / 24603 ) Değişiklik : Yayımlandığı R.Gazete: 15.06.2007-26553 Amaç Madde 1- Bu Tebliğin

Detaylı

PİYASADA SATILAN KUMAŞ BOYASININ SU PİRESİ ÜZERİNE TOKSİK ETKİSİNİN İNCELENMESİ

PİYASADA SATILAN KUMAŞ BOYASININ SU PİRESİ ÜZERİNE TOKSİK ETKİSİNİN İNCELENMESİ PİYASADA SATILAN KUMAŞ BOYASININ SU PİRESİ ÜZERİNE TOKSİK ETKİSİNİN İNCELENMESİ GRUP İNDİGO GAMZE ÖZEN İHSANİYE YURTTAŞ Danışman: YRD. DOÇ.DR. FATİH DUMAN ÖZET: Bu çalışmada piyasada satılan kumaş boyalarının

Detaylı

Determining some heavy metal concentrations in water and sediments samples taken from Gediz River. Title Institution / University Year

Determining some heavy metal concentrations in water and sediments samples taken from Gediz River. Title Institution / University Year CV Name: Orkide MİNARECİ Date of Birth: 15.01.1972 Academic Title: Assist. Prof. Dr. Education Programme/Department University Bachelor Master Department of Biology (Fundamental and industrial microbiology)

Detaylı

Araçlar: Çıkarma Parçaları şu şekilde etiketlenmiştir:

Araçlar: Çıkarma Parçaları şu şekilde etiketlenmiştir: Araçlar: Deney Hücresi Deney Çözeltileri o Soğutma Kulesinden Alınan Numuneler o Laboratuvarda Hazırlanan Çözeltiler Deney Numunesi (Numune Çıkarma sı, 30mm * 50mm * 2mm) Su devirdaim Havuzu (40 C) GRANDER

Detaylı

METAL ANALİZ YÖNTEMİ (ALEVLİ ATOMİK ABSORPSİYON SPEKTROMETRE CİHAZI İLE )

METAL ANALİZ YÖNTEMİ (ALEVLİ ATOMİK ABSORPSİYON SPEKTROMETRE CİHAZI İLE ) METAL ANALİZ YÖNTEMİ (ALEVLİ ATOMİK ABSORPSİYON SPEKTROMETRE CİHAZI İLE ) YÖNTEM YÖNTEMĐN ESASI VE PRENSĐBĐ Atomik absorpsiyon spektrometresi cihazında numune alevin içerisine püskürtülür ve atomize edilir.

Detaylı

Turkey) on Sea Urchin (Paracentrotus lividus) Fresenius Environmental Bulletin,

Turkey) on Sea Urchin (Paracentrotus lividus) Fresenius Environmental Bulletin, ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: Selma KATALAY Doğum Tarihi: 24-10-1967 Ünvanı: Doç.Dr. Öğrenim Durumu Doktora Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans Biyoloji/ Hidrobiyoloji Ege Üniversitesi,Fen

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; Kapsam Parametre Metot Adı Metot Numarası ph Elektrometrik metot TS EN ISO 10523

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; Kapsam Parametre Metot Adı Metot Numarası ph Elektrometrik metot TS EN ISO 10523 Çevresel Etki Değerlendirmesi İzin ve Denetim lüğü EK LİSTE-1/8 ph Elektrometrik metot TS EN ISO 10523 SU, ATIK SU 1,2 İletkenlik Elektrot Metodu TS 9748 EN 27888 Sıcaklık Laboratuvar ve Saha Metodu SM

Detaylı

RTA Kandan Genomik DNA İzolasyon Kiti

RTA Kandan Genomik DNA İzolasyon Kiti RTA Kandan Genomik DNA İzolasyon Kiti Kullanma Kılavuzu Yayın Tarihi - 2011-05 IVD İnsan kan örneklerinden in vitro tanı amaçlı genomik nükleik asit izolasyon ve saflaştırması için In vitro tanı amaçlı

Detaylı

Laboratuvar Tekniği. Adnan Menderes Üniversitesi Tarımsal Biyoteknoloji Bölümü TBY 118 Muavviz Ayvaz (Yrd. Doç. Dr.) 6. Hafta (20.03.

Laboratuvar Tekniği. Adnan Menderes Üniversitesi Tarımsal Biyoteknoloji Bölümü TBY 118 Muavviz Ayvaz (Yrd. Doç. Dr.) 6. Hafta (20.03. Laboratuvar Tekniği Adnan Menderes Üniversitesi Tarımsal Biyoteknoloji TBY 118 Muavviz Ayvaz (Yrd. Doç. Dr.) 6. Hafta (20.03.2014) 1 6. Haftanın Ders İçeriği DNA izolasyonu DNA hakkında 2 DNA İzolasyonu

Detaylı

TEBLİĞ. b) 84/500/EEC sayılı Gıda ile Temas Eden Seramik Malzemeler Hakkında Konsey Direktifine paralel olarak,

TEBLİĞ. b) 84/500/EEC sayılı Gıda ile Temas Eden Seramik Malzemeler Hakkında Konsey Direktifine paralel olarak, 19 Nisan 2012 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 28269 Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından: TEBLİĞ TÜRK GIDA KODEKSĠ GIDA ĠLE TEMAS EDEN SERAMĠK MALZEMELER TEBLĠĞĠ (TEBLĠĞ NO: 2012/30) Amaç MADDE 1 (1)

Detaylı

ALKALİNİTE. 1 ) Hidroksitler 2 ) Karbonatlar 3 ) Bikarbonatlar

ALKALİNİTE. 1 ) Hidroksitler 2 ) Karbonatlar 3 ) Bikarbonatlar ALKALİNİTE Bir suyun alkalinitesi, o suyun asitleri nötralize edebilme kapasitesi olarak tanımlanır. Doğal suların alkalinitesi, zayıf asitlerin tuzlarından ileri gelir. Bunların başında yer alan bikarbonatlar,

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/8) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/8) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/8) Deney Laboratuvarı Adresi : Organize Sanayi Bölgesi 1. Bulvar No: 18 İstasyon 47100 MARDİN / TÜRKİYE Tel : 0 482 215 30 01 Faks : 0 482 215 30 09 E-Posta : info@martest.com.tr

Detaylı

MESKİ MERKEZ SU ANALİZ LABORATUVARI KALİTE YÖNETİM SİSTEMİ

MESKİ MERKEZ SU ANALİZ LABORATUVARI KALİTE YÖNETİM SİSTEMİ 1 ph 2 Sıcaklık 3 İletkenlik Doküman SM 4500 H + B Elektrometrik Metod SM 2550 B Laboratuvar SM 2510 B Laboratuvar 1 / 12 Atık Su 100 ml 30 Dakika 25 Var - Atık Su 100 ml 30 Dakika 25 - - Atık Su 100 ml

Detaylı

Termik santrallerinin çevresel etkileri şöyle sıralanabilir: Hava Kirliliği Su Kirliliği Toprak Kirliliği Canlılar üzerinde Yaptığı Etkiler Arazi

Termik santrallerinin çevresel etkileri şöyle sıralanabilir: Hava Kirliliği Su Kirliliği Toprak Kirliliği Canlılar üzerinde Yaptığı Etkiler Arazi Termik santrallerinin çevresel etkileri şöyle sıralanabilir: 1. 2. 3. 4. 5. Hava Kirliliği Su Kirliliği Toprak Kirliliği Canlılar üzerinde Yaptığı Etkiler Arazi Kullanımı Üzerindeki etkileri ASİT YAĞMURLARI

Detaylı

ATIKSULARDA FENOLLERİN ANALİZ YÖNTEMİ

ATIKSULARDA FENOLLERİN ANALİZ YÖNTEMİ ATIKSULARDA FENOLLERİN ANALİZ YÖNTEMİ YÖNTEM YÖNTEMİN ESASI VE PRENSİBİ Fenolik maddeler uçucu özellik göstermeyen safsızlıklardan distilasyon işlemiyle ayrılır ve ph 7.9 ± 0.1 de potasyum ferriksiyanür

Detaylı

MUCİZE KALKAN İLE SUYUMUZ ŞİMDİ PET ŞİŞELERDE DE SAĞLIKLI

MUCİZE KALKAN İLE SUYUMUZ ŞİMDİ PET ŞİŞELERDE DE SAĞLIKLI MUCİZE KALKAN İLE SUYUMUZ ŞİMDİ PET ŞİŞELERDE DE SAĞLIKLI HAZIRLAYAN ÖĞRENCİLER 7-D SELİN YAĞMUR ÇAKMAK DOĞA DAĞ DANIŞMAN ÖĞRETMEN NİLÜFER DEMİR İZMİR - 2013 İÇİNDEKİLER 1. PROJENİN AMACI.3 2. PET ŞİŞELER

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; Kapsam Parametre Metot Adı Metot Numarası. Elektrokimyasal Metot

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; Kapsam Parametre Metot Adı Metot Numarası. Elektrokimyasal Metot EK LİSTE-1/12 SU, ATIK SU 1,2,3,4,5 ph Elektrokimyasal Metot SM 4500 H + B Bulanıklık Nefhelometrik Metot TS 5091 EN ISO 7027 İletkenlik Elektrokimyasal Metot SM 2510 Çözünmüş Oksijen/ Oksijen Doygunluğu

Detaylı

HACH LANGE. Evsel Atık Su Arıtma Tesisine Giriş Öncesi Endüstriyel Deşarjların İzlenmesi İSKİ Örneği HACH LANGE TÜRKİYE OFİSİ

HACH LANGE. Evsel Atık Su Arıtma Tesisine Giriş Öncesi Endüstriyel Deşarjların İzlenmesi İSKİ Örneği HACH LANGE TÜRKİYE OFİSİ HACH LANGE Evsel Atık Su Arıtma Tesisine Giriş Öncesi Endüstriyel Deşarjların İzlenmesi İSKİ Örneği HACH LANGE TÜRKİYE OFİSİ Metin BARAN Proje Müdürü 24 Eylül 2014 Hach Lange Dünya üzerinde birçok noktada

Detaylı

İSTANBUL UN YENİ SU KAYNAĞI SAKARYA NEHRİ VE SU ALMA YAPISI TEKNİK TESPİT GÖRÜŞÜ

İSTANBUL UN YENİ SU KAYNAĞI SAKARYA NEHRİ VE SU ALMA YAPISI TEKNİK TESPİT GÖRÜŞÜ TEKNİK TESPİT RAPORU 2014 İSTANBUL UN YENİ SU KAYNAĞI SAKARYA NEHRİ VE SU ALMA YAPISI TEKNİK TESPİT GÖRÜŞÜ [TMMOB ÇEVRE MÜHENDİSLERİ ODASI İSTANBUL ŞUBESİ] 30 AĞUSTOS 2014 TMMOB Çevre Mühendisleri Odası

Detaylı

KARADENİZ ALABALIĞININ BİYO EKOLOJİK ÖZELLİKLERİ VE KÜLTÜRE ALINABİLİRLİĞİ

KARADENİZ ALABALIĞININ BİYO EKOLOJİK ÖZELLİKLERİ VE KÜLTÜRE ALINABİLİRLİĞİ KARADENİZ ALABALIĞININ BİYO EKOLOJİK ÖZELLİKLERİ VE KÜLTÜRE ALINABİLİRLİĞİ Muharrem AKSUNGUR SÜMAE, Mühendis Bu proje çalışması; Karadeniz alabalığı (Salmo trutta labrax PALLAS, 1811) nın biyoekolojik

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ;

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; evresel Etki Değerlendirmesi İzin ve Denetim lüğü EK LİSTE-1/5 ATIK SU (1) ph Elektrokimyasal Metot SM 4500- H + İletkenlik Laboratuvar ve Saha Metodu SM 2510 B özünmüş Oksijen, Oksijen Doygunluğu Membran

Detaylı

GIDA ve TARIM KİMYASI LABORATUVARI TEST VE ANALİZLERİ - 2015

GIDA ve TARIM KİMYASI LABORATUVARI TEST VE ANALİZLERİ - 2015 BİTKİSEL VE HAYVANSAL YAĞ ANALİZLERİ GT 1 KIRILMA İNDİSİ TS 4960 EN ISO 6320 50 GT 2 ÖZGÜL AĞIRLIK (YOĞUNLUK) TS 4959 40 GT 3 İYOT SAYISI (Katı ve Sıvı Yağlarda) EN ISO 3961 60 GT 4 İYOT SAYISI (Ekstre

Detaylı

ÜRÜN RESMİ SİP. NO. ÜRÜN ADI ve ÖZELLİĞİ ARALIK

ÜRÜN RESMİ SİP. NO. ÜRÜN ADI ve ÖZELLİĞİ ARALIK ÜRÜN RESMİ SİP. NO. ÜRÜN ADI ve ÖZELLİĞİ ARALIK KALEM TİPİ ph METRE; OTOMATİK KALİBRASYON, TUTMA FONKSİYONU, OTOMATİK SICAKLIK TELAFİSİ (ATC), DEĞİŞTİRİLEBİLİR ELEKTROT, OTO-KAPANMA, SU GEÇİRMEZ ÖZELLİK

Detaylı

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2014 YILI ANALİZ LABORATUVARI FİYAT LİSTESİ

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2014 YILI ANALİZ LABORATUVARI FİYAT LİSTESİ ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2014 YILI ANALİZ LABORATUVARI FİYAT LİSTESİ A. NUMUNE ALMA/ÖRNEKLEME A.1.Emisyon Kapsamında Numune Alma/Örnekleme Uçucu Organik

Detaylı

TOPRAK TOPRAK TEKSTÜRÜ (BÜNYESİ)

TOPRAK TOPRAK TEKSTÜRÜ (BÜNYESİ) TOPRAK Toprak esas itibarı ile uzun yılların ürünü olan, kayaların ve organik maddelerin türlü çaptaki ayrışma ürünlerinden meydana gelen, içinde geniş bir canlılar âlemini barındırarak bitkilere durak

Detaylı

1. Kıyı Bölgelerinde Çevre Kirliliği ve Kontrolü KÇKK

1. Kıyı Bölgelerinde Çevre Kirliliği ve Kontrolü KÇKK 1. Kıyı Bölgelerinde Çevre Kirliliği ve Kontrolü KÇKK Kentsel Atıksu Arıtım Tesislerinde Geliştirilmiş Biyolojik Fosfor Giderim Verimini Etkileyen Faktörler Tolga Tunçal, Ayşegül Pala, Orhan Uslu Namık

Detaylı

REKOMBİNANT E.coli KÜLTÜRLERİ İLE ENZİM ÜRETİMİNİN KİNETİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ. Dilek KAZAN, Amable HOKTAÇSU ve Agnes ÇAMURDAN

REKOMBİNANT E.coli KÜLTÜRLERİ İLE ENZİM ÜRETİMİNİN KİNETİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ. Dilek KAZAN, Amable HOKTAÇSU ve Agnes ÇAMURDAN REKOMBİNANT E.coli KÜLTÜRLERİ İLE ENZİM ÜRETİMİNİN KİNETİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ Dilek KAZAN, Amable HOKTAÇSU ve Agnes ÇAMURDAN Boğaziçi Üniversitesi. Mühendislik fakültesukimya Mühendisliği Bolümü

Detaylı

Ekosistem ve Özellikleri

Ekosistem ve Özellikleri Ekosistem ve Özellikleri Öğr. Gör. Özgür ZEYDAN http://cevre.beun.edu.tr/zeydan/ Ekosistem Belirli bir bölgede yaşayan ve birbirleriyle sürekli etkileşim halindeki canlılar (biyotik faktörler) ve cansız

Detaylı

Ýsmet UYSAL Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Biyoloji Bölümü, ÇANAKKALE,

Ýsmet UYSAL Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Biyoloji Bölümü, ÇANAKKALE, ARAÞTIRMA MAKALESÝ Çanakkale'de 1991-21 Yýllarý Arasýnda Hava Kirliliði Sorunu Ýsmet UYSAL Çanakkale Onsekiz Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Biyoloji Bölümü, ÇANAKKALE, Cilt:11 Sayý:45 (22), 18-23

Detaylı

Fındık Çotanağı İle Bazik Mavi 41 Boyarmaddesinin Sulu Çözeltisinden Adsorpsiyonu

Fındık Çotanağı İle Bazik Mavi 41 Boyarmaddesinin Sulu Çözeltisinden Adsorpsiyonu Fındık Çotanağı İle Bazik Mavi 41 Boyarmaddesinin Sulu Çözeltisinden Adsorpsiyonu Nazan Muslu, Özlem Makaracı ve *Mustafa İmamoğlu 1 Sakarya Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Kimya Bölümü, Sakarya, Türkiye

Detaylı

Ölçüm/Analiz Kapsamı Parametre Metot Metodun Adı

Ölçüm/Analiz Kapsamı Parametre Metot Metodun Adı Çevre Mevzuatı Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği Isınmadan Kaynaklanan Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği (devamı var) Her tür kapsam Gürültü Gürültü Kömür Çevre Mevzuatında

Detaylı

KÜKÜRT DİOKSİT GAZI İLE ÜLEKSİT TEN BORİK ASİT ÜRETİMİ

KÜKÜRT DİOKSİT GAZI İLE ÜLEKSİT TEN BORİK ASİT ÜRETİMİ KÜKÜRT DİOKSİT GAZI İLE ÜLEKSİT TEN BORİK ASİT ÜRETİMİ İbrahim Hakkı Karakaş a*,mehmet Çopur b, M. Muhtar Kocakerim c, Zeynep Karcıoğlu Karakaş d a Bayburt Üniversitesi, Bayburt Meslek Yüksek Okulu, Bayburt

Detaylı

LAND DEGRADATİON. Hanifi AVCI AGM Genel Müdür Yardımcısı

LAND DEGRADATİON. Hanifi AVCI AGM Genel Müdür Yardımcısı ARAZİ BOZULUMU LAND DEGRADATİON Hanifi AVCI AGM Genel Müdür Yardımcısı LAND DEGRADATİON ( ARAZİ BOZULUMU) SOİL DEGRADATİON (TOPRAK BOZULUMU) DESERTİFİCATİON (ÇÖLLEŞME) Arazi Bozulumu Nedir - Su ve rüzgar

Detaylı

EĞİTİM BİLGİLERİ. Su Ürünleri Fakültesi 2006. Su Ürünleri Fakültesi 1995. Su Ürünleri Fakültesi 1992

EĞİTİM BİLGİLERİ. Su Ürünleri Fakültesi 2006. Su Ürünleri Fakültesi 1995. Su Ürünleri Fakültesi 1992 KİŞİSEL BİLGİLER Adı Soyadı Dr.Songül YÜCE Ünvan Su Ürünleri Müh. Telefon 04242411085 E-mail songul.yuce@gthb.gov.tr smyuce@hotmail.com Doğum Tarihi - Yeri 1969-Elazığ Fotoğraf Doktora Yüksek Lisans Lisans

Detaylı

T.C. KOCAELİ BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ İSU GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ARITMA TESİSLERİ İŞLETME ZORLUKLARI VE SCADA SİSTEMİNİN EKONOMİK GETİRİLERİ

T.C. KOCAELİ BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ İSU GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ARITMA TESİSLERİ İŞLETME ZORLUKLARI VE SCADA SİSTEMİNİN EKONOMİK GETİRİLERİ T.C. KOCAELİ BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ İSU GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ARITMA TESİSLERİ İŞLETME ZORLUKLARI VE SCADA SİSTEMİNİN EKONOMİK GETİRİLERİ ALİ SAĞLIK İSU GENEL MÜDÜR YARDIMCISI EKİM 2015 2015 YILI İTİBARİYLE ATIKSU

Detaylı

10 KOİ: Her uygulama için en uygun ölçüm aralığı

10 KOİ: Her uygulama için en uygun ölçüm aralığı UYGULAMA RAPORU LABORATUVAR ANALİZİ FOTOMETRİ KOİ KÜVET TESTİ 10 KOİ: Her uygulama için en uygun ölçüm aralığı KOİ, atıksudaki organik kirleticilerin oksitlenebilirliği ve biyolojik ayrışabilirliği ile

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/7) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/7) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/7) Deney Laboratuvarı Adresi : İstanbul Yolu, Gersan Sanayi Sitesi 2306.Sokak No :26 Ergazi/Yenimahalle 06370 ANKARA / TÜRKİYE Tel : 0 312 255 24 64 Faks : 0 312 255

Detaylı

KİMYA BAKLAGİLLERİN AYÇİÇEK YAĞINA ETKİSİNİN SIVI DETERJANLA KIYASLANMASI GRUP PAK

KİMYA BAKLAGİLLERİN AYÇİÇEK YAĞINA ETKİSİNİN SIVI DETERJANLA KIYASLANMASI GRUP PAK YİBO Öğretmenleri (Fen ve Teknoloji-Fizik, Kimya, Biyoloji- ve Matematik) Proje Danışmanlığı Eğitimi Çalıştayı (2010-2) KİMYA BAKLAGİLLERİN AYÇİÇEK YAĞINA ETKİSİNİN SIVI DETERJANLA KIYASLANMASI GRUP PAK

Detaylı

Gökhan ÖKTEM Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü Çevre Mühendisi

Gökhan ÖKTEM Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü Çevre Mühendisi Gökhan ÖKTEM Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü Çevre Mühendisi Yasal Gerekliliklere Uygunluk! Evsel ve Kentsel Arıtma Çamurlar amurlarının n Toprakta Kullanılmas lmasına Dair Yönetmelik (03.08.2010 tarihli

Detaylı

BORÇKA BARAJ GÖLÜ (ARTVİN ) SU KALİTESİNİN ARAŞTIRILMASI

BORÇKA BARAJ GÖLÜ (ARTVİN ) SU KALİTESİNİN ARAŞTIRILMASI 1 BORÇKA BARAJ GÖLÜ (ARTVİN ) SU KALİTESİNİN ARAŞTIRILMASI Hasan ERYILMAZ 1, Şükrü İsmail İPEK 2, * Beste YALÇIN ÇELİK 1 1 Artvin Çoruh Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Artvin,

Detaylı

Rahim ağzı kanseri hücreleri doku kültürü mikroskopik görüntüsü.

Rahim ağzı kanseri hücreleri doku kültürü mikroskopik görüntüsü. Doç.Dr.Engin DEVECİ HÜCRE KÜLTÜRÜ Hücre Kültürü Araştırma Laboratuvarı, çeşitli hücrelerin invitro kültürlerini yaparak araştırmacılara kanser, kök hücre, hücre mekaniği çalışmaları gibi konularda hücre

Detaylı

Hazır Kit(HACH)-DPD pp. Metot /Spektrofotometrik.

Hazır Kit(HACH)-DPD pp. Metot /Spektrofotometrik. 1-HAVUZ SUYU İ S.B. 15.12.2011 ve 28143 sayı ile yayımlanan " Yüzme Havuzlarının Tabi Olacağı Sağlık Esasları ve Şartları Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik " Renk Tortu Bulanıklık

Detaylı

Proses Analizörleri ile Atıksu Arıtma Tesislerinde Enerji Verimli Kontrol Örnek Uygulamaları /

Proses Analizörleri ile Atıksu Arıtma Tesislerinde Enerji Verimli Kontrol Örnek Uygulamaları / October 2, 2009_HACH LANGE United for Water Quality_page 1 HACH LANGE United for Water Quality Proses Analizörleri ile Atıksu Arıtma Tesislerinde Enerji Verimli Kontrol Örnek Uygulamaları / Beispiele von

Detaylı

ANALİZ LİSTESİ EKOSFER LABORATUVAR VE ARAŞTIRMA HİZMETLERİ SAN. VE TİC.LTD.ŞTİ. SU ve ATIKSU ANALİZLERİ. Toplam Çözünmüş Mineral Madde (TDS) Tayini

ANALİZ LİSTESİ EKOSFER LABORATUVAR VE ARAŞTIRMA HİZMETLERİ SAN. VE TİC.LTD.ŞTİ. SU ve ATIKSU ANALİZLERİ. Toplam Çözünmüş Mineral Madde (TDS) Tayini Kod : Yayın : 26.09.2014 Revizyon /: 00/00 Sayfa : 1/9 SU ve ATIKSU ANALİZLERİ 1 Su, Atıksu (*) (**) (T) ph Elektrometrik 2 Su, Atıksu (*) (**) (T) İletkenlik Laboratuvar 3 Su, Atıksu (*) (**) (T) Toplam

Detaylı

HALİÇ ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALİZ LABORATUVARI

HALİÇ ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALİZ LABORATUVARI HALİÇ ÇEVRE ÖLÇÜM VE ANALİZ LABORATUVARI Deneyi Yapılan Malzemeler / Ürünler Bacagazı/Emisyon (TS CEN/TS 15675 ve TS EN 15259 Şartlarına Uygun ) TS EN ISO/IEC 17025:2010 - Deney Laboratuvarı Deney Metodu

Detaylı

Gıda Analizlerinde Toksik Madde Tayini LC-GC Aplikasyonu Tanım:

Gıda Analizlerinde Toksik Madde Tayini LC-GC Aplikasyonu Tanım: Gıda Analizlerinde Toksik Madde Tayini LC-GC Aplikasyonu Tanım: İşlem görmüş gıda matrislerinde LC-MS/MS ve GC-MS ile Yüksek dozda toksik madde kalıntısı teşhis ve miktarlandırma analizleri için geliştirilmiş

Detaylı