DİJİTAL FOTOGRAMETRİK HARİTA ÜRETİMİ VE TAPU VE KADASTRO ÖRNEĞİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "DİJİTAL FOTOGRAMETRİK HARİTA ÜRETİMİ VE TAPU VE KADASTRO ÖRNEĞİ"

Transkript

1 Selçuk Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Öğretiminde 30. Yõl Sempozyumu,16-18 Ekim 2002, Konya SUNULMUŞ BİLDİRİ DİJİTAL FOTOGRAMETRİK HARİTA ÜRETİMİ VE TAPU VE KADASTRO ÖRNEĞİ Orhan ERCAN, Cevat YAMAN, Bilal ERKEK, Sedat BAKICI Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü, ANKARA Özet:Bilgi ve teknolojinin ülke sõnõrlarõnõ aştõğõ günümüzde her alanda bir küreselleşmeye doğru gidilmekte, uluslararasõ standart ve kurallarõn ağõrlõk kazandõğõ görülmektedir. Küreselleşme sonucu iyice somutlaşan yeniden yapõlanma ihtiyacõ ve teknolojik değişimin gerektirdiği iş süreçlerindeki yeni biçimleniş ve buna bağlõ yeni kurumsal yapõlanmalar sonucunda, eski analog sistemler, işlevlerini, ekonomik ve fonksiyonel ömürlerini tamamlamõş olmalarõ nedeniyle terk edilmekte, yerlerini üretim-verim, hõzlõ ve doğru ulaşõlabilirlik kriterlerine dayanan dijital sistemlere bõrakmaktadõr. Günümüz veri toplama teknolojisi; üretim - ilişkili tasarõm, yüksek otomasyonlu üretim süreçleri, yüksek verimlilik ve düşük maliyet, blok - bazlõ yaklaşõm, gelişmiş kullanõcõ ara yüzü esaslarõnda kurulu bütünleşik dijital fotogrametridir. Bu makalede, dijital fotogrametrik sistemlerle harita üretim süreçlerinde Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü örneği ele alõnmõş ve birtakõm değerlendirmeler yapõlarak sonuçlar verilmiştir. 1. GİRİŞ Dijital fotogrametrik sistemler, girdi olarak dijital görüntüleri kullanan, yarõ otomatik veya otomatik yöntemlerle tüm fotogrametrik görevleri yerine getirebilen yazõlõm ve donanõmlardan oluşur. Dijital fotogrametride resim labaratuvar teknikleri minimuma indirilerek (kart baskõ, dia film baskõ gereği bulunmamaktadõr) sadece negatif filmin banyo edilmesi sonucu otomatik döndürme cihazlarõ yardõmõyla her bir resim karesi tam otomatik olarak resim elemanlarõ boyutunda bilgisayara aktarõlmasõdõr. Dijital fotogrametrik harita üretimi dijital resimlerin manuel, yarõ otomatik veya otomatik yöntemlerle, harita üretimi için gerekli yazõlõm ve donanõmlarõ da kullanõlmasõ sonucu oluşan bir üretim sürecidir. Bu süreçler; fotogrametrik haritasõ yapõlacak projelerin planlanmasõ, proje alanõnda uygun dağõlõm ve sõklõkta yer kontrol noktasõ tesis, ölçü ve hesabõ, hava işaretlerinin yapõmõ ve uçuş görevlerinin tamamlanmasõ, hava resimlerin banyo işlerinin gerçekleştirilmesi gibi aşamalardan oluşmaktadõr. 2. FOTOGRAMETRİK HARİTA ÜRETİM SÜREÇLERİ 2.1 Tarama Resim tarayõcõlar, dijital fotogrametrik sistemlerin ana bileşenidir. Tarayõcõlarõn kullanõmõndaki temel amaç; hava resimlerinden sayõsal görüntülerin elde edilmesidir, diğer bir anlatõmla, resme ait analog verilerin tarayõcõlar yardõmõyla iki boyutlu piksel bilgilerine dönüştürülmesidir. Taranmõş hava resimleri, otomatik fotogrametrik nirengi, otomatik arazi modeli, sayõsal veri tabanõ oluşturma ve güncelleme, ortofoto üretimi gibi süreçlerde kullanõlacaktõr. 388

2 Ercan, Yaman, Erkek, Bakõcõ Bu nedenle kullanõlan tarayõcõ özellikleri, fotogrametri projeleri ve sonuçlarõnõ belirleyici bir faktör olup aşağõdaki özellikler açõsõndan değerlendirilmesinde fayda vardõr. Geometrik doğruluk Geometrik çözünürlük Radyometrik doğruluk Renk doğruluğu Geometrik doğruluktan beklenen, dijital görüntüdeki geometrik bozukluklarõn en az olmasõdõr. Güncel uygulamalarda fotogrametrik amaçlõ tarayõcõlarõn geometrik doğruluklarõnõn X/Y de ± 2 mikron dan düşük olmasõ uygun görülmektedir. Geometrik çözünürlükte ise detaylarõn ne kadar iyi korunduğunun, görüntü işleminden sonra ne kadar iyi elde edildiğinin göstergesidir ve mm deki çizgi sayõsõ ile ifade edilir. Geometrik çözümleme, film tipine bağlõ olarak çizgi/mm olmalõdõr. Son yõllarda ortofoto üretimi ve GIS bağlantõlõ dijital görüntü kullanõmõnõn yaygõnlaşmasõ radyometrik doğruluk ve renk doğruluğunun da önemli olduğunu göstermektedir. Radyometrik doğruluk, yoğunluk algõlama oranõ yani hava resmindeki renk tonlarõnõn tarama sonrasõnda algõlayõcõ elementlerden dolayõ fazla bir değişime uğramadan aynõ renk tonlarõyla aktarõlmasõdõr. Yoğunluk değerlerine bağlõ olarak algõlayabildikleri en koyu ve en açõk piksel değerleri aralõğõ ve yoğunluğu oldukça önemlidir. Renk doğruluğu, orijinal piksel renginin tarama sonrasõnda da aynõ olmasõdõr. Fotogrametrik tarayõcõlarõn yukarõdaki özellikleri belirli periyotlarda yapõlacak kalibrasyonlarla kontrol edilmelidir Resim Zenginleştirme Tarama sonrasõ, dijital görüntünün yorumlanmasõ aşamasõdõr. Bu aşamada görüntünün fotogrametrik işlemler için uygun olup olmadõğõna karar verilir. Gerektiğinde tarama yinelenir. Dijital görüntünün yorumlanmasõnda en etkin yol tarama sonrasõ oluşan görüntü histogramõnõn incelenmesidir. Histogram en koyudan en açõğa doğru piksel renk ton değerleri ve bu değerlere ilişkin dağõlõmdõr. Pratik açõdan bakõldõğõnda, histogramõn bütün renk tonlarõnõ içermesi ve histogram eğrisinin bir çan eğrisi oluşturmasõ beklenmelidir. Örneğin siyah beyaz hava resimlerinin taranmasõ sonucu oluşan histogramda en koyu piksel değerinin 0 ve açõk piksel değerinin de 255 olmasõ beklenir. Bu durumda görüntü genelinde ortalama piksel renk ton değerinin civarõnda olmasõ beklenmelidir. Bu nedenle, tarama esnasõnda kullanõlan yazõlõmlarõn yeteneklerine bağlõ olarak yoğunluk aralõğõ veya pozlama süreleri, görüntü özelliklerini etkileyen fonksiyonlar kullanõlarak uygun histogram elde edilebilir. Dijital fotogrametrik yazõlõmlar bir çok otomatik işlemler içerdiğinden, dijital görüntünün güvenilir bilgi içermesinin sağlanamamasõ durumunda otomatik işlemlerin pek de faydalõ olmadõğõ pratik uygulamalarda görülmüştür. 389

3 Dijital Fotogrametrik Harita Üretimi ve Tapu ve Kadastro Örneği Temel Resim İşleme Fonksiyonlarõ Tarama ile elde edilen dijital görüntüler üzerinde isteğe bağlõ olarak bir takõm işlemler yapõlabilmektedir. Farklõ yönde taranmõş resimlerin döndürülebilmesi en önemli fonksiyonlardan biridir. Bunun yanõnda resimlerin farklõ formatlara dönüşümü, resim üzerinde renk tonlarõ ile oynama, resimlerden parça kesimi, iki resmin birleştirilmesi, takla attõrma, resme ait bilgilerin görüntülenmesi, iki resmin karşõlaştõrõlmasõ ve değişimlerin izlemesi, tek bir resmin iç yöneltme hesabõ, tek bir resmin dõş yöneltme hesabõ vb. gibi bir çok temel fonksiyon bulunmaktadõr. Bu tür fonksiyonlara zaman zaman ihtiyaç duyulmakta ve bunlar sistemin yeteneklerini zenginleştirmektedir. 2.2 Fotogrametrik Nirengi Hava resimlerinin bir blok dahilinde ele alõnarak yer kontrol noktalarõna bağlõ olarak dõş yöneltme parametrelerinin belirlendiği aşamadõr. Burada önemli hususlardan biri fotogrametrik nirengisi yapõlacak bloğun hazõrlanmasõdõr. Haritasõ yapõlacak proje alanõnõn tamamõnõn hava resimlerinin olup olmadõğõ, fazla resimlerin ayõklanmasõ, bindirmeye bağlõ olarak uygun resimlerin seçilmesi bir ön hazõrlõk aşamasõdõr. Blok dahilinde fotogrametrik nirengisi yapõlacak proje alanõnõn kaç alt bloklara ayrõlacağõ veya alt bloklara ayrõlõp ayrõlmayacağõ, kullanõlan fotogrametrik veri toplama sisteminin yetenek, kapasite ve yer kontrol noktalarõnõn geometrik dağõlõmõna bağlõ olarak kararlaştõrõlõr. Proje alanõnõn birden fazla alt bloklara ayrõlmasõ durumunda bloklar arasõ ortak kolon kullanõlmasõ gerekliliği vardõr. Daha önceden yapõlmõş projelerle kenarlaşma varsa, o projelere ait ilgili kõsmõn verileri temin edilir ve ilgili bölgenin yer kontrol noktalarõ fotogrametrik nirengi bloğuna dahil edilir. Gerektiğinde önceki projelerin hava resimleri de sisteme adapte edilir. Fotogrametrik nirengi çalõşmalarõndan diğer önemli hususlardan biri de iç yöneltme parametrelerinin hesaplanmasõ ve irdelenmesidir. Günümüzde çoğu fotogrametrik yazõlõmlar iç yöneltme parametrelerini otomatik hesaplamaktadõr. Yöneltme sonuçlarõ ASCII yapõsõnda bir dosyada rapor edilmektedir. Bu rapor dosyasõnõn, zamanõnda iyice analiz edilmesi sonradan ortaya çõkabilecek sorunlarõn çözümüne õşõk tutacaktõr. Bazen hava resminin ve tarama özelliklerine bağlõ olarak otomatik iç yöneltme başarõsõz olmaktadõr. Rapor dosyasõnõn analizi neticesinde iç yöneltmenin yeniden yapõlmasõ veya manuel yapõlmasõ, bundan da sonuç alõnamaz ise hava resminin yeniden taranmasõ gibi durumlarla karşõlaşõlabilmektedir. İç yöneltme parametreleri belirlenmiş bir bloğun sonraki aşamasõ resimlerin ve kolonlarõn yapay noktalarla bağlanmasõdõr. Klasik tabirle, resimler ve kolonlar arasõ nokta işaretleme ve nokta transfer işlemleridir. Günümüz teknolojisi fotogrametrik çalõşmalarda en çok zaman ve emek gerektiren bu aşamalarda tam bir otomasyon sağlamaktadõr. Resim genelinde nokta dağõlõmõ tanõmlamasõ yapõlabilmektedir. Yazõlõmlar piramit seviyelerini kullanarak resim ve kolonlar arasõ ortak detaylardan uygun olanlarõndan yeteri kadar nokta seçmekte ve komşu resimlere transfer etmektedir. Proje alanõndaki işaretlenmiş yer kontrol noktalarõ da okunmak üzere bütün ölçüler 390

4 Ercan, Yaman, Erkek, Bakõcõ dengelenebilmektedir. Kullanõcõlar dengeleme aşamasõnda otomatik olarak seçilen ve komşu resimlere transfer edilen detay noktalarõnõ ayrõca analiz etmek durumundadõrlar. Zaman zaman otomatik fotogrametrik nirengi çalõşmalarõ, kullanõlan hava resminin içeriğine, kolonlar arasõ uçuş farklõlõklarõna ve tarama kalitesine bağlõ olarak başarõsõz olmaktadõr. Bu durumda fotogrametrik nirengi çalõşmalarõ manuel veya yarõ otomatik yöntemlerle de yapõlabilmektedir. Özellikle proje alanõnõn yoğun bitki örtüsü ile kaplõ olduğu durumlarda otomatik işlemler yerine yarõ otomatik yöntemlerin tercih edilmesi pratik bir tecrübedir. Diğer taraftan fotogrametrik nirengi çalõşmalarõnõn, blok dengeleme işleriyle beraber yürütülmesi iş akõşõnõ oldukça kolaylaştõrmaktadõr. Blok üzerinde herhangi bir nokta eklenmesi veya çõkarõlmasõ gibi durumlarda hemen dengeleme yapõlarak, etkileri görülebilmekte ve müdahale etme şansõ bulunmaktadõr. Böylece kaba ölçmeler, numaralamadan kaynaklanan hatalar, yer kontrol noktalarõnõn yanlõş girilmiş koordinat değerleri zamanõnda fark edilmekte ve gerekli önlemler alõnmaktadõr. Ayrõca bu tür bir çalõşma ile yaklaşõk dõş yöneltme parametreleri elde edilerek hava işareti görülen veya görülemeyen yer kontrol noktalarõna otomatik gidilerek yer kontrol noktalarõnõn ölçümü daha verimli olmaktadõr. Yer kontrol noktalarõ hava işaretlerinin görünmemesi ve okunamamasõ bulunduğu geometrik konuma göre doğrudan dengeleme sonucunu, dolayõsõyla projeyi etkilemektedir. 2.3 Fotogrametrik Nirengi Dengelemesi Fotogrametrik nirengi dengeleme programlarõnõn bir çoğu fotogrametrik nirengi ölçmeleri ile eş güdümlü çalõşmakta olup ek parametreli, otomatik kaba hata saptama ve elimine etme gibi özelliklerinin olmasõ tercih edilmektedir. Öncelikle kaba hatalarõn belirlenmesi amacõyla ön dengeleme yapõlarak ölçü kümeleri denetlenir (data snoping). Dengeleme aşamalarõnda yer kontrol noktalarõ ve bağlama noktalarõ irdelenerek blok geometrisinin sağlam olmasõ için gerekli önlemler alõnõr. Bu amaçla dengeleme sonrasõ hatalõ görülen noktalarõn ölçü kümesinden çõkarõlmasõ halinde resimler arasõ ve kolonlar arasõ bağlantõlarõn kopmamasõ da denetlenmelidir. Dengele aşamasõ, sonraki aşamalar açõsõndan oldukça önemlidir. Bu nedenle fotogrametrik nirengi dengelemesi bir bütün halinde denetlenmelidir. Yapõlacak denetim kriterleri şunlar olabilir; 1. Dengeleme sonrasõ bloğun sigma değeri, yer kontrol noktalarõnõn ve bağlama noktalarõnõn karesel ortalama hatalarõ, 2. Dengelemede bazõ yer kontrol noktalarõ bilinmeyen olarak kabul edilerek, dengeleme sonrasõ elde edilen koordinatlarla, jeodezik yöntemlerle hesaplanan koordinatlarõnõn karşõlaştõrõlmasõ, 3. Yer kontrol noktalarõnõn blok kenarõnda ve blok içinde dağõlõmlarõnõn seyrekleştirilerek sigmadaki değişimin belirli bir tolerans dahilinde kalõp kalmadõğõnõn irdelenmesi, 4. Dengeleme sonrasõ oluşan dõş yöneltme parametreleri kullanõlarak, oluşturulacak stereo model üzerinden kontrol noktalarõ koordinatlarõnõn kontrol edilmesi, 391

5 Dijital Fotogrametrik Harita Üretimi ve Tapu ve Kadastro Örneği 2.4 Veri Toplama Veri toplama aşamasõnda sayõsal arazi modelinin oluşturulmasõ ve denetlenmesi süreci dõşõnda kalan planimetrik verilerin toplanmasõ için dijital fotogrametrik sistemlerde pratik anlamda bir otomasyon söz konusu değildir. Sayõsal arazi modeli oluşturulmasõnda, dõş yöneltme parametreleri hesaplanmõş modeller ve morfolojik veriler kullanõlmaktadõr. Ayrõca, modelde temsil edilen araziye ilişkin parametreler ve kullanõlacak yöntemler tanõmlanõr. Sayõsal arazi modeli oluşturulmasõyla birlikte stereomodel üzerinden kontrol ve editleme yapõlmasõ kaçõnõlmaz bir zorunluluktur. Zira eşleme programlarõnõn bir çoğu model üzerindeki tek ağaç, tek ev gibi objeleri algõlayabilmekteyken, yerleşim yerleri, ormanlõk saha gibi grup objeleri algõlayamamaktadõr. Dolayõsõyla bu bölgelerdeki sayõsal arazi modeli noktalarõ gerçek anlamda araziyi yansõtmamaktadõr. Bu yüzden düzeltilmesi gerekmektedir. Tamamen deneyimli operatörlerin yardõmõyla veri toplama gerçekleştirilmektedir. Veri toplamada, öncelikle model üzerindeki morfolojik verilerin toplanmasõ, sayõsal arazi modeli oluşturulmasõ ve buna bağlõ olarak otomatik yükseklik eğrilerinin türetimi açõsõndan zaman kazancõ sağladõğõ pratik uygulamalardan görülmüştür. Planimetrik verilerin toplanmasõ ile birlikte hemen yükseklik eğrilerinin kontrolü ve editlenmesi işlemleri gerçekleştirilebilir. 2.5 Editleme Stereomodel üzerinden toplanan bütün veriler, diğer bir operatör tarafõndan da ayrõca kontrol edilmektedir. Ancak veri toplama kapsamõnda olmayan kartografik işlemelerin başka bir istasyonda yine deneyimli editleme operatörleri tarafõndan gözden geçirilmesi, düzenlenmesi ve kontrolü, bilgilerin sağlõklõ olmasõ açõsõndan önemlidir. Diğer taraftan, verilerin kartografik kontrolü açõsõndan geçici çõktõlarõn alõnmasõ ve veri toplama operatörlerinin bizzat kendileri tarafõndan karşõlõklõ kontrol edilmesi, editleme operatörleri ile veri toplama operatörleri arasõndaki koordinasyonun çok önemli olduğu pratik bir tecrübedir. Bu kontrolün peşi sõra, proje sorumlularõ tarafõndan örnekleme yoluyla diğer bir kontrol süreci yaşanmaktadõr. 3. TAPU VE KADASTRO ÖRNEĞİ Ülkemizde fotogrametrik sistemlerin kullanõm ve yaygõnlaşmasõ süreci çok hõzlõ yaşanmõş, 1985 yõlõna kadar topoğrafik nitelik çizgisel harita üretiminde kullanõlan analog veri toplama aletleri, değişen kullanõcõ talepleri, yasal düzenlemeler ve giderek değişen ve gelişen ürün yelpazesi karşõsõnda yerlerini analitik sistemlere bõrakmõş, 1988 yõlõnda, fotogrametrik nirengi amaçlõ bir adet analitik veri toplama sistemi satõn alõnmõş, iş programlarõ dahilindeki harita yapõm projelerinin fotogrametrik nirengisi bu sistemle yapõlmõştõr. Yedinci Beş Yõllõk Kalkõnma Planõ Stratejisi, yõllõk programlar, hükümet programlarõ ve genelgelerde öngörülen yeniden yapõlanma modeli ve teknolojik değişimin gerektirdiği iş süreçlerindeki yeni biçimleniş ve buna bağlõ yeni kurumsal yapõlanma, eski analog aletlerin işlevlerini, ekonomik ve fonksiyonel ömürlerini tamamlamõş olmalarõ, grafik harita üretimine son verilmesi nedenleri ile fonksiyonunu yitirmiş olan nirengi 392

6 Ercan, Yaman, Erkek, Bakõcõ sõklaştõrma, kõymetlendirme ve kartoğrafya şubeleri tasfiye edilmiş, bu birimlerdeki iş gücü gereksinim duyan başka birimlere, donanõm ise eğitime katkõ amacõ ile üniversitelere devredilmiştir. Bu kapsamda fotogrametrik harita üretim projeleri özel sektöre ihale yoluyla yaptõrõlmak istenmiş, yõllõk bütçe tasarõlarõnda teklif edilmesine rağmen, gerekli ödenekler sağlanamamõştõr sonrasõ yõllarda birer adet olarak satõn alõnma programõnda bütçelendirilen dijital fotogrametrik sistemlerin satõn alõnmasõ 2000 yõlõna kadar gerçekleştirilememiş, 2000 yõlõnda ise Döner Sermaye İşletmesi imkanlarõndan faydalanõlarak mevcut analitik ve dijital sisteme uyumlu olacak şekilde dört adet dijital fotogrametrik sistem satõn alõnmõştõr yõlõ itibarõyla fotogrametrik harita üretimi yeniden emanet usulü yapõma dönüşmüştür. Genel Müdürlüğümüzde çizgi harita üretimine son verilmiş, üretilecek haritalarõn sayõsal formda olmasõ öngörülmüştür. Bu nedenle, artõk bu proje kapsamõnda kadastro tesis, yenileme ve güncelleştirme çalõşmalarõ için sayõsal harita ve ortogörüntü üretilecektir. 3.1 Fotogrametrik Proje Yaklaşõmlarõ Genelde Kadastro Müdürlüklerinin ihtiyaçlarõ göz önünde bulundurularak ilgili alanlarda fotogrametrik harita yapõmõ planlamasõ yapõlmaktadõr. Fotogrametrik haritasõ yapõlmasõ düşünülen her bir bölge proje olarak ele alõnmaktadõr. Jeodezik çalõşmalar,resim çekimi ve banyo-baskõ işlemlerini tamamlanmasõndan sonra projeye ilişkin bütün veriler ilgili birimlerden temin edilmektedir. Genel Müdürlüğümüzde bir adet analitik veri toplama sistemi ve beş adet dijital fotogrametrik veri toplama sistemi ve çevre birimleri bulunmaktadõr. Fotogrametrik harita üretiminde önceki paragraflarda belirtilen harita süreçlerine paralel olarak organizasyonel yapõ ve kullanõlan modüller aşağõdaki şekilde gösterilmiştir. 393

7 Dijital Fotogrametrik Harita Üretimi ve Tapu ve Kadastro Örneği PROJE HAZIRLIĞI TARAMA BLOK HAZIRLIĞI JEODEZİK NOKTALAR FOTOGRAMETRİK NİRENGİ BLOK DENGELEME VERİ TOPLAMA SAYISAL ARAZİ MODELİ EDİTLEME ve KONTROL KARTOGRAFİK İŞLEMLER SAYISAL HARİTA ve ARŞİVLEME YERSEL BÜTÜNLEME ÇALIŞMALARI 394

8 Ercan, Yaman, Erkek, Bakõcõ PM1 NOKTA DELGİ ve TRANSFERİ PLANICOMP P2 YÖNELTME YAZILIMLARI KOORDİNAT ÖLÇME MODÜLÜ PHOCUS Veri Toplama ve Editleme PATB, PATM-43 Dengeleme PROSA, MDTM Sayõsal Arazi Modülü SCOP SAM Hesaplamalarõ PC INTERNET KERMIT SCAI TARAYICI PHODIS SC Tarama PHODIS BASE Temel fotogrametrik fonksiyonlar ST30 PHODIS BASE Temel fonksiyonlar PHODIS AT Fotogrametrik nirengi PHODIS ST Veri toplama PHODIS TS Arazi modeli hesabõ PHODIS OP Ortofoto ve mozaik PHODIS M Mono çizim PATB-GPS Blok dengeleme SCOP SAM bağlõ hesaplar PHOCUS Sayõsal veri toplama editleme SOCET SET (VERİ TOPLAMA) 3 adet CORE PRO600 SOCET SET CORE Temel fonksiyonlar APM Fotogrametrik nirengi MST Blok dengeleme ATE Sayõsal Arazi Modeli ITE SAM editleme PRO600 MJ destekli veri toplama PRODTM SAM a bağlõ hesaplamalar PC EDİTLEME Microstation J ÇİZİM Microstation J HP750C Plotter 3.2 Kontrol Mekanizmasõ Fotogrametrik harita üretiminde her aşama denetlenmek ve kontrol edilmek zorundadõr. Özellikle verilerin çok yoğun olduğu günümüz koşullarõnda verilere hakim olma,yönetebilme ve denetleyebilme alanõnda yeterince deneyim kazanmõş,bilgi ve beceriyi zorunlu kõlmaktadõr. İyi bir kontrol mekanizmasõ olmamasõ durumunda telafisi mümkün olmayan sonuçlarla yüz yüze kalõnabilir. Genel Müdürlüğümüz fotogrametrik harita üretiminde kontrol mekanizmasõ aşağõdaki şekilde gösterildiği gibi çalõşmalarõnõ sürdürmektedir. 395

9 Dijital Fotogrametrik Harita Üretimi ve Tapu ve Kadastro Örneği HAZIRLIK KONTROLU TARAMA BLOK HAZIRLIK PROJE PARAMETRELERİ FOTOGRAMETRİK NİRENGİ BLOK DENGELEME SAYISAL VERİ TOPLAMA SAYISAL ARAZİ MODELİ EDİTLEME ve KONTROLU KARTOGRAFİK EDİTLEME GEÇİCİ ÇIKTILAR ve GENEL KONTROL KESİN ÇIKTILAR ve ARŞİVLEME ALT SEVİYE KONTROL ÜST SEVİYE KONTROL 3.3 Üretim Performansõ Üretim performansõnõn artõrõlmasõ amacõyla öncelikle dijital fotogrametrik veri toplama sistemlerinin sağladõğõ yetenek ve kolaylõklardan en etkin şekilde yararlanõlmasõ tercih edilmektedir. Bu kapsamda batch komutlar, macrolar, scriptler ve sistemle bütünleşik çalõşan ara yüz programlarõ yazõlmõştõr. Pafta açõmõ, otomatik model hesabõ, otomatik arazi modeli hesabõnõn verilmesi vb. gibi bir çok ara işlemler bu sayede otomasyona geçirilmiştir. Bir taraftan sistemin bu tür yetenekleri kullanõlõrken diğer taraftan personelin bilgi ve becerilerinin artõrõlmasõna yönelik hizmet içi eğitime ağõrlõk verilmiştir. Hizmetlerin aksamamasõ amacõyla fotogrametrik harita üretim aşamalarõnda çalõşan personelin yedekleri oluşturulmuştur. Bu sayede veri toplama operatörlerinin bir çoğu gerektiğinde resim taramasõ, fotogrametrik nirengi, sayõsal arazi modeli hesabõ veya editleme işlerini de yapabilecek seviyededir. Bilindiği üzere fotogrametrik projelerin konusunda bilgili, deneyimli kişilerin sorumluluğunda yürütülmesi diğer bir etkendir. Günlük yapõlan toplantõlarõna ilaveten her projenin tamamlanmasõndan sonra yapõlan veri toplama toplantõlarõnda tecrübelerin ve bilgilerin paylaşõlmasõ, yaşanan 396

10 Ercan, Yaman, Erkek, Bakõcõ sõkõntõlardan dersler çõkarõlmasõ sonrasõ uygulamalar açõsõndan oldukça önemli olduğu görülmüştür. Fotogrametrik veri toplama sistemlerinin verimli kullanõmõ, zamanõn ve özellikle de personelin verimli kullanõmõ da üretim performansõnõn artõrõlmasõ açõsõndan ayrõ bir önem taşõmaktadõr. Bunlardan daha da önemlisi, resim ölçeği ve arazi tipi üretim performansõnõ doğrudan etkilediğidir. Bir fikir vermesi açõsõndan 1:1000 ölçekli fotogrametrik harita üretiminde ve 1:5000 ölçekli Standart Topoğrafik harita üretiminde ortalama üretim performansõmõz aşağõda tablo halinde gösterilmiştir. FAALIYET ADI SÜRE 1:1000 1:5000 Blok Hazõrlõk 20 dakika / resim 20 dakika / resim Tarama 40 resim / gün 50 resim / gün Fotogrametrik nirengi 25 dakika / resim 20 dakika / resim Planimetrik D. 25 saat / pafta 15 saat / pafta S.A.M 10 saat / pafta 5 saat / pafta Kont.Edi.Diğer 12 saat / pafta 10 saat / pafta TOPLAM 47 saat / pafta 35 saat / pafta 4. SONUÇ Dijital fotogrametrik sistemler Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünde 1997 yõlõndan bu yana başarõyla kullanõlmaktadõr. Fotogrametrik harita üretimindeki yenilik ve gelişmeler kurumumuz tarafõndan da yakõndan takip edilmektedir. Tam otomatik fotogrametrik nirengi, otomatik obje çõkarma, dijital kameralardaki gelişmeler gibi konular literatür bazõnda izlenmektedir. Dijital sistemler; analog, analitik süreçlerle karşõlaştõrõldõğõnda, fotogrametrik üretim süreçlerindeki otomasyonlara bağlõ olarak üretim performansõnda artõş sağlamaktadõr. Bunun yanõnda, kullanõmõ analitik sistemlere göre oldukça kolaydõr. Batch komutlar sayesinde ölü zamanlar (gece ve hafta sonlarõ gibi) değerlendirilmekte, macro ve scriptler yardõmõyla küçük uygulamalar sisteme entegre edilebilmektedir. 5. KAYNAKLAR European Organization for Experimental Photogrammetric Research,OEEPE-WORKSHOP on Automation in Digital Photogrammetric Production,1999 EBNER / FRITSCH / HEIPKE- Digital Photogrammetric Systems Photogrammetric Weeks 95 Photogrammetric Weeks 99 YAKAR Murat, Fotogrametrik Amaçlõ Kullanõlan Tarayõcõlarõn Radyometrik ve Geometrik Doğruluğunun Araştõrõlmasõ,Doktora Tezi,

FOTOGRAMETRİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI FAALIYETLERI

FOTOGRAMETRİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI FAALIYETLERI FOTOGRAMETRİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI FAALIYETLERI Fotg.D.Bşk.lığı, yurt içi ve yurt dışı harita üretimi için uydu görüntüsü ve hava fotoğraflarından fotogrametrik yöntemlerle topoğrafya ve insan yapısı detayları

Detaylı

Dijital (Sayısal) Fotogrametri

Dijital (Sayısal) Fotogrametri Dijital (Sayısal) Fotogrametri Dijital fotogrametri, cisimlere ait iki boyutlu görüntü ortamından üç boyutlu bilgi sağlayan, sayısal resim veya görüntü ile çalışan fotogrametri bilimidir. Girdi olarak

Detaylı

TAPU VE KADASTRO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ NDE FOTOGRAMETRİK GELİŞMELER

TAPU VE KADASTRO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ NDE FOTOGRAMETRİK GELİŞMELER TAPU VE KADASTRO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ NDE FOTOGRAMETRİK GELİŞMELER A. Kısa 1, S. Bakıcı 2, B. Erkek 3, L. Özmüş 4, T. Tufan 5 Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü, Fotogrametri ve Geodezi Dairesi Başkanlığı, 06100,

Detaylı

Bilgisayarla Fotogrametrik Görme

Bilgisayarla Fotogrametrik Görme Bilgisayarla Fotogrametrik Görme Dijital Görüntü ve Özellikleri Yrd. Doç. Dr. Mustafa DİHKAN 1 Dijital görüntü ve özellikleri Siyah-beyaz resimler için değer elemanları 0-255 arasındadır. 256 farklı durum

Detaylı

TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemleri Kongresi 30 Ekim 02 Kasım 2007, KTÜ, Trabzon

TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemleri Kongresi 30 Ekim 02 Kasım 2007, KTÜ, Trabzon TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemleri Kongresi 30 Ekim 02 Kasım 2007, KTÜ, Trabzon Lazer Tarama Verilerinden Bina Detaylarının Çıkarılması ve CBS İle Entegrasyonu

Detaylı

İçerik Fotogrametrik Üretim 2 Fotogrametri 2 Hava Fotogrametrisi...2 Fotogrametrik Nirengi 3 Ortofoto 4 Fotogrametrik İş Akışı 5 Sayısal Hava

İçerik Fotogrametrik Üretim 2 Fotogrametri 2 Hava Fotogrametrisi...2 Fotogrametrik Nirengi 3 Ortofoto 4 Fotogrametrik İş Akışı 5 Sayısal Hava İçerik Fotogrametrik Üretim 2 Fotogrametri 2 Hava Fotogrametrisi...2 Fotogrametrik Nirengi 3 Ortofoto 4 Fotogrametrik İş Akışı 5 Sayısal Hava Kameralarının Sağlayacağı Faydalar.7 Pramit Oluşturma.10 Kolon

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF336 FOTOGRAMETRİ II DERSi NOTLARI

Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF336 FOTOGRAMETRİ II DERSi NOTLARI FOTOGRAMETRİ II FOTOGRAMETRİK ÜRÜNLER BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF336 FOTOGRAMETRİ II DERSi NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz/ GİRİŞ Giriş Ortofoto Ortofoto Ürün

Detaylı

ORTOFOTO BİLGİ SİSTEMİ TAPU VE KADASTRO MODERNİZASYON PROJESİ NDEKİ YERİ VE ÖNEMİ

ORTOFOTO BİLGİ SİSTEMİ TAPU VE KADASTRO MODERNİZASYON PROJESİ NDEKİ YERİ VE ÖNEMİ ORTOFOTO BİLGİ SİSTEMİ TAPU VE KADASTRO MODERNİZASYON PROJESİ NDEKİ YERİ VE ÖNEMİ A. Kısa 1, S. Bakıcı 2, B. Erkek 3, L. Özmüş 4, T. Tufan 5 Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü, Fotogrametri ve Geodezi Dairesi

Detaylı

HAVA FOTOĞRAFLARININ YÖNELTİLMESİNDE GPS/IMU İLE DOĞRUDAN COĞRAFİ KONUMLANDIRMA DOĞRULUĞUNUN ARAŞTIRILMASI

HAVA FOTOĞRAFLARININ YÖNELTİLMESİNDE GPS/IMU İLE DOĞRUDAN COĞRAFİ KONUMLANDIRMA DOĞRULUĞUNUN ARAŞTIRILMASI HAVA FOTOĞRAFLARININ YÖNELTİLMESİNDE GPS/IMU İLE DOĞRUDAN COĞRAFİ KONUMLANDIRMA DOĞRULUĞUNUN ARAŞTIRILMASI A.C. Kiracı, A.Yılmaz, O. Eker, H.H.Maraş L.İşcan Harita Genel Komutanlığı, Fotogrametri Dairesi,

Detaylı

TEMEL GÖRÜNTÜ BİLGİSİ

TEMEL GÖRÜNTÜ BİLGİSİ TEMEL GÖRÜNTÜ BİLGİSİ FOTOGRAMETRİDE ALGILAMA SİSTEMLERİ, ÖZELLİKLERİ ve SAĞLADIKLARI VERİ BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF345 TEMEL GÖRÜNTÜ BİLGİSİ DERSİ NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz/

Detaylı

Dijital Fotogrametri

Dijital Fotogrametri Dijital Fotogrametri 2016-2017, Bahar YY Fevzi Karslı (Prof. Dr.) Harita Mühendisliği Bölümü Mühendislik Fakültesi KTÜ 20 Mart 2017 Pazartesi Ders Planı ve İçeriği 1. Hafta Giriş, dersin kapsamı, kavramlar,

Detaylı

Dijital (Sayısal) Fotogrametri

Dijital (Sayısal) Fotogrametri Dijital (Sayısal) Fotogrametri Dijital fotogrametri, cisimlere ait iki boyutlu görüntü ortamından üç boyutlu bilgi sağlayan, sayısal resim veya görüntü ile çalışan fotogrametri bilimidir. Girdi olarak

Detaylı

Dijital (Sayısal) Fotogrametri

Dijital (Sayısal) Fotogrametri Dijital (Sayısal) Fotogrametri Dijital fotogrametri, cisimlere ait iki boyutlu görüntü ortamından üç boyutlu bilgi sağlayan, sayısal resim veya görüntü ile çalışan fotogrametri bilimidir. Girdi olarak

Detaylı

DİJİTAL FOTOGRAMETRİ. KTÜ Mühendislik Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü. Doç. Dr. Eminnur Ayhan

DİJİTAL FOTOGRAMETRİ. KTÜ Mühendislik Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü. Doç. Dr. Eminnur Ayhan DİJİTAL FOTOGRAMETRİ KTÜ Mühendislik Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü Doç. Dr. Eminnur Ayhan Dijital Fotogrametrideki (Raster) Koordinat Sistemleri 1. Piksel koordinat sistemi 2. Görüntü koordinat

Detaylı

Dijital Kameralar (Airborne Digital Cameras)

Dijital Kameralar (Airborne Digital Cameras) Dijital Kameralar (Airborne Digital Cameras) Klasik fotogrametrik görüntü alımındaki değişim, dijital kameraların gelişimi ile sağlanmaktadır. Dijital görüntü, analog görüntü ile kıyaslandığında önemli

Detaylı

YOĞUN GÖRÜNTÜ EŞLEME ALGORİTMALARI İLE ÜRETİLEN YÜKSEK ÇÖZÜNÜRLÜKLÜ SAYISAL YÜZEY MODELİ ÜRETİMİNDE KALİTE DEĞERLENDİRME VE DOĞRULUK ANALİZİ

YOĞUN GÖRÜNTÜ EŞLEME ALGORİTMALARI İLE ÜRETİLEN YÜKSEK ÇÖZÜNÜRLÜKLÜ SAYISAL YÜZEY MODELİ ÜRETİMİNDE KALİTE DEĞERLENDİRME VE DOĞRULUK ANALİZİ YOĞUN GÖRÜNTÜ EŞLEME ALGORİTMALARI İLE ÜRETİLEN YÜKSEK ÇÖZÜNÜRLÜKLÜ SAYISAL YÜZEY MODELİ ÜRETİMİNDE KALİTE DEĞERLENDİRME VE DOĞRULUK ANALİZİ Naci YASTIKLI a, Hüseyin BAYRAKTAR b a Yıldız Teknik Üniversitesi,

Detaylı

Fotogrametriye Giriş

Fotogrametriye Giriş ye Giriş 2013-2014, BAHAR YY Fevzi Karslı (Doç. Dr.) Harita Mühendisliği Bölümü 23 Mart 2014 Pazar Ders Planı ve İçeriği 1. Hafta Giriş, dersin kapsamı, kavramlar, kaynaklar. 2. Hafta nin tanımı ve uygulama

Detaylı

ORTOFOTO ÜRETİMİNDE TAPU VE KADASTRO VİZYONU

ORTOFOTO ÜRETİMİNDE TAPU VE KADASTRO VİZYONU ORTOFOTO ÜRETİMİNDE TAPU VE KADASTRO VİZYONU İbrahim CANKURT 1, Levent ÖZMÜŞ 2, Bilal ERKEK 3, Sedat BAKICI 4 1 Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü, Harita Dairesi Başkanlığı, Ankara, icankurt@tkgm.gov.tr

Detaylı

Fotogrametride işlem adımları

Fotogrametride işlem adımları Fotogrametride işlem adımları Uçuş planının hazırlanması Arazide yer kontrol noktalarının tesisi Resim çekimi Değerlendirme Analitik değerlendirme Dijital değerlendirme Değerlendirme Analog değerlendirme

Detaylı

Fotogrametride Koordinat Sistemleri

Fotogrametride Koordinat Sistemleri Fotogrametride Koordinat Sistemleri Komparator koordinat sistemi, Resim koordinat sistemi / piksel koordinat sistemi, Model veya çekim koordinat sistemi, Jeodezik koordinat sistemi 08 Ocak 2014 Çarşamba

Detaylı

Fotogrametriye Giriş

Fotogrametriye Giriş Fotogrametriye Giriş 2014-2015, Bahar YY Fevzi Karslı (Doç. Dr.) Harita Mühendisliği Bölümü Mühendislik Fakültesi KTÜ 7 Mart 2015 Cumartesi Ders Planı ve İçeriği 1. Hafta Giriş, dersin kapsamı, kavramlar,

Detaylı

T.C NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK ve MİMARLIK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ NORMAL ÖĞRETİM, 2015-2016 AKADEMİK YILI DERS PLANI

T.C NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK ve MİMARLIK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ NORMAL ÖĞRETİM, 2015-2016 AKADEMİK YILI DERS PLANI 0010070001 Ölçme Bilgisi-1 3+1+0 3,5 6 0010070002 Harita Mühendisliğine Giriş 2+0+0 2 3 0010070003 Matematik-1 4+0+0 4 7 0010070004 Fizik-1 4+0+0 4 6 0010070005 Türk Dili-1 2+0+0 2 2 0010070006 Atatürk

Detaylı

Sayısal Ve Analog Hava Kameralarının Geometrik Potansiyellerinin Fotogrametrik Açıdan İrdelenmesi

Sayısal Ve Analog Hava Kameralarının Geometrik Potansiyellerinin Fotogrametrik Açıdan İrdelenmesi Harita Teknolojileri Elektronik Dergisi Cilt: 2, No: 2, 2010 (1-11) Electronic Journal of Map Technologies Vol: 2, No: 2, 2010 (1-11) TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR www.teknolojikarastirmalar.com e-issn:xxx-xxx

Detaylı

KONTROL EDEN Bilal ERKEK Şube Müdürü

KONTROL EDEN Bilal ERKEK Şube Müdürü Sayfa : 1/6 Üretim Sürecinin BaĢlatılması Görüntü iģleme Nirengi ve Nivelman kanavaları kontrolü GPS/IMU Verilerinin Değerlendirilmesi Nirengi tesis kontrolü Nirengi ölçü ve hesap kontrolü UçuĢ Planlarının

Detaylı

T. C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖĞRETİM PLANI (NORMAL ÖĞRETİM)

T. C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖĞRETİM PLANI (NORMAL ÖĞRETİM) 1.YARIYIL T. C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2016 2017 ÖĞRETİM PLANI (NORMAL ÖĞRETİM) Adı T+U+L Kredi AKTS alınabilmesi için önşartlı 1205101 Ölçme Bilgisi 1 (A)

Detaylı

FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLE TOPOĞRAFİK VEKTÖR HARİTA ÜRETİMİ VE PROJE YÖNETİMİNDE UYULMASI GEREKEN TEKNİK ESASLAR

FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLE TOPOĞRAFİK VEKTÖR HARİTA ÜRETİMİ VE PROJE YÖNETİMİNDE UYULMASI GEREKEN TEKNİK ESASLAR FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLE TOPOĞRAFİK VEKTÖR HARİTA ÜRETİMİ VE PROJE YÖNETİMİNDE UYULMASI GEREKEN TEKNİK ESASLAR M. Özbalmumcu Harita Genel Komutanlığı, Fotogrametri Dairesi Başkanlığı, Planlama Subayı, Doktor

Detaylı

Yürürlük Tarihi : 11.05.2011 Kodu: B091TKG140000. TA.02 Rev. No/Tarihi : 00/- Tapu ve Kadastro. Sayfa : 1/7

Yürürlük Tarihi : 11.05.2011 Kodu: B091TKG140000. TA.02 Rev. No/Tarihi : 00/- Tapu ve Kadastro. Sayfa : 1/7 Sayfa : 1/7 Üretim Sürecinin BaĢlatılması Görüntü iģleme Arazi Ġçin Ön Hazırlıkların Yapılması GPS/IMU Verilerinin Değerlendirilmesi Bölge Müdürlüğü Ġle Nirengi ÇalıĢması Yapılması Havai nirengi çalıģması

Detaylı

FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLERLE 3 BOYUTLU COĞRAFİ VERİ TABANININ GÜNCELLENMESİ

FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLERLE 3 BOYUTLU COĞRAFİ VERİ TABANININ GÜNCELLENMESİ FOTOGRAMETRİK YÖNTEMLERLE 3 BOYUTLU COĞRAFİ VERİ TABANININ GÜNCELLENMESİ K.S.TAPAN a, M. BÖLME a, L.İŞCAN a, O.EKER a, A.OKUL a, a Harita Genel Komutanlığı, Fotogrametri Dairesi Başkanlığı, Cebeci, Ankara,

Detaylı

FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ NORMAL ÖĞRETİM, AKADEMİK YILI DERS PLANI 1. YARIYIL

FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ NORMAL ÖĞRETİM, AKADEMİK YILI DERS PLANI 1. YARIYIL 1. YARIYIL ALINABİLMESİ İÇİN AKTS ÖNŞART OLAN DERSLERİN KODLARI VE MİN. BAŞARI NOTU HRT101 Ölçme Bilgisi-1 3+1+0 3.5 6 Prof. Dr. İbrahim KALAYCI HRT103 Matematik-1 4+0+0 4 7 Fen/AKEF Öğretim Elemanı HRT105

Detaylı

EK-11 TUTGA Koordinat ve Hýzlarýnýn Jeodezik Amaçlý Çalýþmalarda Kullanýlmasýna Ýliþkin Örnek -235- -236- Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliði EK - 11 TUTGA KOORDÝNAT VE HIZLARININ

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF336 FOTOGRAMETRİ II DERSi NOTLARI

Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF336 FOTOGRAMETRİ II DERSi NOTLARI FOTOGRAMETRİ II FOTOGRAMETRİK DEĞERLENDİRME - TEK RESİM DEĞERLENDİRMESİ BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF336 FOTOGRAMETRİ II DERSi NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz/

Detaylı

HACİM HESAPLAMALARINDA LASER TARAMA VE YERSEL FOTOGRAMETRİNİN KULLANILMASI

HACİM HESAPLAMALARINDA LASER TARAMA VE YERSEL FOTOGRAMETRİNİN KULLANILMASI TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 12. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 11 15 Mayıs 2009, Ankara HACİM HESAPLAMALARINDA LASER TARAMA VE YERSEL FOTOGRAMETRİNİN KULLANILMASI M. Yakar

Detaylı

T. C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖĞRETİM PLANI (İKİNCİ ÖĞRETİM)

T. C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖĞRETİM PLANI (İKİNCİ ÖĞRETİM) 1.YARIYIL T. C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2014 2015 ÖĞRETİM PLANI (İKİNCİ ÖĞRETİM) Adı T+U+L Kredi AKTS alınabilmesi için önşartlı 1206101 Ölçme Bilgisi 1 (A)

Detaylı

SAYISAL ( DIGITAL ) FOTOGRAMETRİ VE SAYISAL FOTOGRAMETRİK STEREO ÇALIŞMA İSTASYONLARI ( SOFTCOPY PLOTTER)

SAYISAL ( DIGITAL ) FOTOGRAMETRİ VE SAYISAL FOTOGRAMETRİK STEREO ÇALIŞMA İSTASYONLARI ( SOFTCOPY PLOTTER) SAYISAL ( DIGITAL ) FOTOGRAMETRİ VE SAYISAL FOTOGRAMETRİK STEREO ÇALIŞMA İSTASYONLARI ( SOFTCOPY PLOTTER) ÖZET Mahmut OZBALMUMCU Günümüzde fotogrametrik alet, yöntem ve tekniklerinde çok hızlı gelişmeler

Detaylı

Temel Haritacılık Bilgisi. Taha Sözgen İzmir, 2015

Temel Haritacılık Bilgisi. Taha Sözgen İzmir, 2015 1 Temel Haritacılık Bilgisi Taha Sözgen İzmir, 2015 2 İçerik Tarihçe Harita Türleri Topoğrafya Haritaları Hidrografya Haritaları Ortofoto Haritaları Ölçek Kavramı Bir Haritada Bulunması Gerekenler Küresel

Detaylı

HARİTA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS DERS İÇERİKLERİ

HARİTA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS DERS İÇERİKLERİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS DERS İÇERİKLERİ JFM 601 Sayısal Çözümleme 3-0-3 Sayı sistemleri, sayıların yuvarlatılması, hesaplamalarda anlamlı basamak, hesaplama hataları, lineer denklem

Detaylı

ESAS OLACAK 2015 YILI YAKLAŞIK MALİYETLERİ. MALİYETİ (TL.) 1 C1 Derece Adet 2973.05 Pilye (Kotlu) 2 C2 Derece Adet 1999.

ESAS OLACAK 2015 YILI YAKLAŞIK MALİYETLERİ. MALİYETİ (TL.) 1 C1 Derece Adet 2973.05 Pilye (Kotlu) 2 C2 Derece Adet 1999. 657 SAYILI HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI KANUNU VE BAKANLIKLARARASI HARİTA İŞLERİNİ KOORDİNASYON VE PLANLAMA KURULU YÖNETMELİĞİ UYARINCA HARİTA VE UZAKTAN ALGILAMA İSTEKLERİNE İLİŞKİN BÜTÇE AKTARMA HESAPLARINA

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ VE UZAKTAN ALGILAMA

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ VE UZAKTAN ALGILAMA TAŞINMAZ GELİŞTİRME TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ VE UZAKTAN ALGILAMA Yrd.Doç.Dr. Aziz ŞiŞMAN 1 ÜNITE: 1 CBS DE VERI TEMINI Yrd.Doç.Dr. Aziz ŞiŞMAN İçindekiler 4.1. CBS DE VERİ TEMİNİ...

Detaylı

GPS/INS Destekli Havai Nirengi

GPS/INS Destekli Havai Nirengi GPS/INS Destekli Havai Nirengi GPS/INS (IMU) destekli hava nirengide izdüşüm merkezi koordinatları (WGS84) ve dönüklükler direk ölçülür. İzdüşüm merkezi koordinatları kinematik GPS ile ölçülür. GPS ile

Detaylı

BURSA YENI METROPOLITAN ALANI SAYISAL FOTOGRAMETRIK TEMEL PLANLARININ YAPILMASI PROJESI

BURSA YENI METROPOLITAN ALANI SAYISAL FOTOGRAMETRIK TEMEL PLANLARININ YAPILMASI PROJESI BURSA YENI METROPOLITAN ALANI SAYISAL FOTOGRAMETRIK TEMEL PLANLARININ YAPILMASI PROJESI H. Kutoğlu a,, M. Oruç a, Ç. Mekik a, A.M. Marangoz a, K.S. Görmüş a, F. Aliyazıcıoğlu a a BEU, Mühendislik Fakültesi,

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLETİNİN temellerinin atıldığı Çanakkale zaferinin 100. yılı kutlu olsun.

TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLETİNİN temellerinin atıldığı Çanakkale zaferinin 100. yılı kutlu olsun. Doç.Dr.Mehmet MISIR-2013 TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLETİNİN temellerinin atıldığı Çanakkale zaferinin 100. yılı kutlu olsun. Son yıllarda teknolojinin gelişmesi ile birlikte; geniş alanlarda, kısa zaman aralıklarında

Detaylı

Kartografya Ders Notu Bölüm 1 BÖLÜM 1: GİRİŞ. Türkay Gökgöz (www.yildiz.edu.tr/~gokgoz) 1 1

Kartografya Ders Notu Bölüm 1 BÖLÜM 1: GİRİŞ. Türkay Gökgöz (www.yildiz.edu.tr/~gokgoz) 1 1 BÖLÜM 1: GİRİŞ Türkay Gökgöz (www.yildiz.edu.tr/~gokgoz) 1 1 İÇİNDEKİLER 1.1 Kartografyanın Tanımı..... 1-3 1.2 Haritanın Tanımı. 1-4 1.3 Haritaların Sınıflandırılması.. 1-6 1.4 Haritadan Beklenen Özellikler...

Detaylı

Bağımsız Model Blok Dengeleme için Model Oluşturma ve Ön Sayısal Bilgi İşlemleri

Bağımsız Model Blok Dengeleme için Model Oluşturma ve Ön Sayısal Bilgi İşlemleri Bağımsız Model Blok Dengeleme için Model Oluşturma ve Ön Sayısal Bilgi İşlemleri Eminnur AYHAN* 1. Giriş Fotogrametrik nirengi çeşitli ölçütlere göre sınıflandırılabilir. Bu ölçütler dengelemede kullanılan

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF336 FOTOGRAMETRİ II DERSi NOTLARI

Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF336 FOTOGRAMETRİ II DERSi NOTLARI FOTOGRAMETRİ II FOTOGRAMETRİK NİRENGİ BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF336 FOTOGRAMETRİ II DERSi NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz/ İÇERİK Giriş Yer Kontrol Noktaları

Detaylı

YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FOTOGRAMETRİ ANABİLİM DALI

YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FOTOGRAMETRİ ANABİLİM DALI YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FOTOGRAMETRİ ANABİLİM DALI Hazırlayan Müh. Uzm. İbrahim ÇETİN İst,2012 PHOTOMOD YAZILIMI İLE 3 BOYUTLU DEĞERLENDİRME 1. Proje Dosyası

Detaylı

Dijital Fotogrametrik İş İstasyonları ve Yazılımlar (Digital Photogrammetric Workstations and Software)

Dijital Fotogrametrik İş İstasyonları ve Yazılımlar (Digital Photogrammetric Workstations and Software) Dijital Fotogrametrik İş İstasyonları ve Yazılımlar (Digital Photogrammetric Workstations and Software) Dijital fotogrametrinin en önemli bileşeni dijital fotogrametrik iş istasyonlarıdır (Digital photogrammetric

Detaylı

8 ve 16 Bit Sayısal Hava Kamerası Görüntülerinin Fotogrametrik Değerlendirme Açısından İncelenmesi Zonguldak Örneği

8 ve 16 Bit Sayısal Hava Kamerası Görüntülerinin Fotogrametrik Değerlendirme Açısından İncelenmesi Zonguldak Örneği TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası, 15. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı, 25 28 Mart 2015, Ankara. 8 ve 16 Bit Sayısal Hava Kamerası Görüntülerinin Fotogrametrik Değerlendirme Açısından

Detaylı

Research On Using a Mobile Terrestrial Photogrammetric Mapping System For The Determination Of Object Volumes

Research On Using a Mobile Terrestrial Photogrammetric Mapping System For The Determination Of Object Volumes Harita Teknolojileri Elektronik Dergisi Cilt: 4, No: 3, 2012 (1-6) Electronic Journal of Map Technologies Vol: 4, No: 3, 2012 (1-6) TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR www.teknolojikarastirmalar.com e-issn:1309-3983

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Önsöz... BİRİNCİ BÖLÜM ÖRGÜT SİSTEMİ VE BÜROLARIN İŞLEVİ

İÇİNDEKİLER. Önsöz... BİRİNCİ BÖLÜM ÖRGÜT SİSTEMİ VE BÜROLARIN İŞLEVİ İÇİNDEKİLER Önsöz... iii BİRİNCİ BÖLÜM ÖRGÜT SİSTEMİ VE BÜROLARIN İŞLEVİ 1.1. Örgüt İle İlgili Temel Kavramlar ve Tanımlar... 1 1.2. Sistem Olarak Örgüt... 5 1.3. Örgütlerin Nedenleri... 8 1.4. Büroların

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ VE UZAKTAN ALGILAMA

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ VE UZAKTAN ALGILAMA Coğrafi Bilgi Sistemleri ve Uzaktan Algılama Taşınmaz Değerleme ve Geliştirme Tezsiz Yüksek Lisans Programı COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ VE UZAKTAN ALGILAMA 1 Coğrafi Bilgi Sistemleri ve Uzaktan Algılama İçindekiler

Detaylı

Kültür Varlıklarının Web Otomasyonu

Kültür Varlıklarının Web Otomasyonu Kültür Varlıklarının Web Otomasyonu SUNUM İÇERİĞİ PROJE GEREKLİLİĞİ PROJE İHTİYAÇLARI SİSTEM TASARIMINA GÖRE TEKNOLOJİK ALT YAPI DÜZENLENEN SİSTEMİN GETİRDİĞİ AVANTAJLAR PROJE GEREKLİLİĞİ Taşınmaz kültür

Detaylı

HRT 105 HARİTA MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ

HRT 105 HARİTA MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ HRT 105 HARİTA MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Temel Haritacılık Kavramları_Ders#4 Yrd.Doç.Dr. H.Ebru ÇOLAK KTÜ. Mühendislik Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü TEMEL HARİTA BİLGİLERİ Çevre Düzeni Planı: Ülke ve

Detaylı

Digital Görüntü Temelleri Görüntü Oluşumu

Digital Görüntü Temelleri Görüntü Oluşumu Digital Görüntü Temelleri Görüntü Oluşumu Işık 3B yüzeye ulaşır. Yüzey yansıtır. Sensör elemanı ışık enerjisini alır. Yoğunluk (Intensity) önemlidir. Açılar önemlidir. Materyal (yüzey) önemlidir. 06 Kasım

Detaylı

Planlamada Uygulama Araçları

Planlamada Uygulama Araçları Planlamada Uygulama Araçları Yrd. Doç. Dr. Recep NİŞANCI, rnisanci@ktu.edu.tr Yrd. Doç. Dr. Volkan YILDIRIM,yvolkan@ktu.edu.tr Karadeniz Teknik Üniversitesi, GISLab Trabzon www.gislab.ktu.edu.tr III. Ders_Ġçerik

Detaylı

KADASTRO HARİTALARININ SAYISALLAŞTIRILMASINDA KALİTE KONTROL ANALİZİ

KADASTRO HARİTALARININ SAYISALLAŞTIRILMASINDA KALİTE KONTROL ANALİZİ KADASTRO HARİTALARININ SAYISALLAŞTIRILMASINDA KALİTE KONTROL ANALİZİ Yasemin ŞİŞMAN, Ülkü KIRICI Sunum Akış Şeması 1. GİRİŞ 2. MATERYAL VE METHOD 3. AFİN KOORDİNAT DÖNÜŞÜMÜ 4. KALİTE KONTROL 5. İRDELEME

Detaylı

Harita Üretimi Dijital Fotogrametri

Harita Üretimi Dijital Fotogrametri FOTOGRAMETRİ DERSİ SLAYTLARI 5 Harita Üretimi Dijital Fotogrametri 2008 2009 BAHAR DÖNEMİ Prof. Dr. Fatmagül BATUK YTÜ 1 Harita Üretimi Haritalar 2 1 Proje bir amacı gerçekleştirmeğe yönelik, başlangıcı

Detaylı

ARŞİV HAVA FOTOĞRAFLARINDAN ORTOFOTO ÜRETİMİ

ARŞİV HAVA FOTOĞRAFLARINDAN ORTOFOTO ÜRETİMİ ARŞİV HAVA FOTOĞRAFLARINDAN ORTOFOTO ÜRETİMİ Metin SOYLU 1, Sedat BAKICI 2 Bilal ERKEK 3, Levent ÖZMÜŞ 4 1 Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü, Harita Dairesi Başkanlığı, Ankara, metinsoylu@hotmail.com 2

Detaylı

Ormancılıkta Uzaktan Algılama. 4.Hafta (02-06 Mart 2015)

Ormancılıkta Uzaktan Algılama. 4.Hafta (02-06 Mart 2015) Ormancılıkta Uzaktan Algılama 4.Hafta (02-06 Mart 2015) Hava fotoğrafı; yeryüzü özelliklerinin kuşbakışı görüntüsüdür. Hava fotoğrafları, yersel fotoğraf çekim tekniğinde olduğu gibi ait oldukları objeleri

Detaylı

HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI

HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI TOPOĞRAFİK VERİLERİN HAZIRLANMASI VE SUNUMU Mühendis Yüzbaşı Mustafa CANIBERK 08 Ekim 2013 TAKDİM PLANI TOPO25 Veritabanı Tanıtımı Topoğrafik Verilerin Hazırlanması Topoğrafik

Detaylı

T. C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ DERSLERİ ÖĞRETİM PLANI (NORMAL ÖĞRETİM)

T. C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ DERSLERİ ÖĞRETİM PLANI (NORMAL ÖĞRETİM) 1.YARIYIL T. C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ DERSLERİ 2017 2018 ÖĞRETİM PLANI (NORMAL ÖĞRETİM) Adı T+U+L Kredi AKTS alınabilmesi için önşartlı 1205101 Ölçme Bilgisi

Detaylı

PAFTA BÖLÜMLENDİRİLMESİ

PAFTA BÖLÜMLENDİRİLMESİ PAFTA BÖLÜMLENDİRİLMESİ Türkiye kadastrosunda yukarıda değinilen ada sistemi pafta bölümleme ve adlandırma sistemi dışında çeşitli pafta bölümleme ve adlandırma sistemleri kullanılmıştır ve Yapım Yönetmeliği

Detaylı

PLANLAMA VE İMAR SEKTÖRÜ Sektör Kodu: P

PLANLAMA VE İMAR SEKTÖRÜ Sektör Kodu: P VE İMAR Sektör Kodu: P 139 A- 2009 YILI YATIRIMLARININ GENEL ÖZELLİKLERİ 2009 yılı yatırım programının, Planlama ve İmar sektöründe yer alan yatırımların genel özellikleri itibari ile aşağıdaki şekilde

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ HRT 105 HARİTA MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Ders 8 COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ Yrd.Doç.Dr. H. Ebru ÇOLAK Kamu Ölçmeleri Anabilim Dalı www.gislab.ktu.edu.tr/kadro/ecolak Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) Geographical

Detaylı

Haritacılık Bilim Tarihi

Haritacılık Bilim Tarihi Haritacılık Bilim Tarihi Tanışma - Giriş, Tanım ve Kavramlar - 1 Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF901 Haritacılık Bilim Tarihi Sunu 1 http://jeodezi.karaelmas.edu.tr/linkler/akademik/marangoz

Detaylı

Kontrol noktaları (X,Y,Z) Şekil 1- Stereodeğerlendirme ve tek resim değerlendirmesi için kontrol noktaları gereksinimi.

Kontrol noktaları (X,Y,Z) Şekil 1- Stereodeğerlendirme ve tek resim değerlendirmesi için kontrol noktaları gereksinimi. FOTOGRAMETRİK NİRENGİ 1.GEREKÇE VE TANIM Stereodeğerlendirme yapabilmek için, stereo model alanında, en az üç, olabilirse köşelere gelecek şekilde dört kontrol noktasına gerek vardır. Tek resim değerlendirmesi

Detaylı

TARİHİ HAVA FOTOĞRAFLARINDAN ORTOFOTO ÜRETİMİ

TARİHİ HAVA FOTOĞRAFLARINDAN ORTOFOTO ÜRETİMİ TARİHİ HAVA FOTOĞRAFLARINDAN ORTOFOTO ÜRETİMİ A. Yılmaz a, *, O. Fırat a, A. Çam a, M. Özçalık a a Harita Genel Komutanlığı, 06100 Dikimevi Ankara - (altan.yilmaz, orhan.firat, ahmet.cam, murat.ozcalik)@hgk.msb.gov.tr

Detaylı

1: ÖLÇEKLİ FOTOGRAMETRİK HARİTA ÜRETİM SİSTEMİ

1: ÖLÇEKLİ FOTOGRAMETRİK HARİTA ÜRETİM SİSTEMİ 1:25.000 ÖLÇEKLİ FOTOGRAMETRİK HARİTA ÜRETİM SİSTEMİ O. Eker a, O. Fırat a, Ö. T. Özerbil a, D. Z. Şeker b a Harita Genel Komutanlığı, Fotogrametri Dairesi, Dikimevi Ankara, Türkiye (oktay.eker, orhan.firat,

Detaylı

Tanımlar, Geometrik ve Matemetiksel Temeller. Yrd. Doç. Dr. Saygın ABDİKAN Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. JDF329 Fotogrametri I Ders Notu

Tanımlar, Geometrik ve Matemetiksel Temeller. Yrd. Doç. Dr. Saygın ABDİKAN Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. JDF329 Fotogrametri I Ders Notu FOTOGRAMETRİ I Tanımlar, Geometrik ve Matemetiksel Temeller Yrd. Doç. Dr. Saygın ABDİKAN Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ JDF329 Fotogrametri I Ders Notu 2015-2016 Öğretim Yılı Güz Dönemi İçerik Tanımlar

Detaylı

JDF 116 / 120 ÖLÇME TEKNİĞİ / BİLGİSİ II POLİGONASYON

JDF 116 / 120 ÖLÇME TEKNİĞİ / BİLGİSİ II POLİGONASYON JDF 116 / 120 ÖLÇME TEKNİĞİ / BİLGİSİ II POLİGONASYON Yrd. Doç. Dr. HÜSEYİN KEMALDERE Jeodezik Noktaların Sınıflandırması (BÖHHBÜY-Md:8) Noktaların sınıflandırılması aşağıdaki şekildedir: a) Uzay ve uydu

Detaylı

3.2. Raster Veriler. Satırlar. Sütunlar. Piksel/hücre büyüklüğü

3.2. Raster Veriler. Satırlar. Sütunlar. Piksel/hücre büyüklüğü 3.2. Raster Veriler Satırlar Piksel/hücre büyüklüğü Sütunlar 1 Görüntü formatlı veriler Her piksel için gri değerleri kaydedilmiştir iki veya üç bant (RGB) çok sayıda bant Fotoğraf, uydu görüntüsü, ortofoto,

Detaylı

SAYISAL KADASTRO VERİLERİNİN ALTLIĞINI OLUŞTURAN ORTOFOTO HARİTALARIN KULLANIMI VE TKGM VİZYONU. DÜNYA CBS GÜNÜ Kasım / / 25

SAYISAL KADASTRO VERİLERİNİN ALTLIĞINI OLUŞTURAN ORTOFOTO HARİTALARIN KULLANIMI VE TKGM VİZYONU. DÜNYA CBS GÜNÜ Kasım / / 25 SAYISAL KADASTRO VERİLERİNİN ALTLIĞINI OLUŞTURAN ORTOFOTO HARİTALARIN KULLANIMI VE TKGM VİZYONU DÜNYA CBS GÜNÜ Kasım / 2015 1 / 25 FOTOGRAMETRİK VERİ ÜRETİMİ İlk tesis kadastrosunun tamamlanabilmesi amacı

Detaylı

Digital Görüntü Temelleri Görüntü Oluşumu

Digital Görüntü Temelleri Görüntü Oluşumu Digital Görüntü Temelleri Görüntü Oluşumu Işık 3B yüzeye ulaşır. Yüzey yansıtır. Sensör elemanı ışık enerjisini alır. Yoğunluk (Intensity) önemlidir. Açılar önemlidir. Materyal (yüzey) önemlidir. 25 Ekim

Detaylı

M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖLÇME BİLGİSİ II Poligon İstikşafı ve Yerüstü Tesisleri, Poligon Ölçüsü ve Türleri Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF120 ÖLÇME BİLGİSİ II DERSİ NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz

Detaylı

Genel Bilgiler FLI MAP. Koridor Tipi Çalışmalar. Geniş Alan Çalışmaları

Genel Bilgiler FLI MAP. Koridor Tipi Çalışmalar. Geniş Alan Çalışmaları FLI MAP Çeşitli helikopterlere monte edilebilen Fli Map in geliştirdiği taşınabilir lazer altimetre sistemi pazardaki hızlı, detaylı ve doğru veri toplama ihtiyaçlarını gidermek için geliştirilmiştir.

Detaylı

Hava Fotogrametrisi ve Jeodezik Yöntemler ile Sayısal Yükseklik Modeli Üretimi: Erzurum Aksu Köyü Örneği

Hava Fotogrametrisi ve Jeodezik Yöntemler ile Sayısal Yükseklik Modeli Üretimi: Erzurum Aksu Köyü Örneği TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası, 16. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı, 3-6 Mayıs 2017, Ankara. Hava Fotogrametrisi ve Jeodezik Yöntemler ile Sayısal Yükseklik Modeli Üretimi: Erzurum

Detaylı

Fotogrametrinin Optik ve Matematik Temelleri

Fotogrametrinin Optik ve Matematik Temelleri Fotogrametrinin Optik ve Matematik Temelleri Resim düzlemi O : İzdüşüm (projeksiyon ) merkezi P : Arazi noktası H : Asal nokta N : Nadir noktası c : Asal uzaklık H OH : Asal eksen (Alım ekseni) P OP :

Detaylı

Fotogrametri Anabilim dalında hava fotogrametrisi ve yersel fotogrametri uygulamaları yapılmakta ve eğitimleri verilmektedir.

Fotogrametri Anabilim dalında hava fotogrametrisi ve yersel fotogrametri uygulamaları yapılmakta ve eğitimleri verilmektedir. FOTOGRAMETRİ ANABİLİM DALI Fotogrametri eski Yunancadaki Photos+Grama+Metron (Işık+Çizim+Ölçme) kelimelerinden Eski Yunancadan bati dillerine giren Fotogrametri sözcüğü 3 kök sözcükten oluşur. Photos(ışık)

Detaylı

2017 MÜFREDATI MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ / HARİTA MÜHENDİSLİĞİ EĞİTİM PLANI. Ders Kodu Ders Adı (Türkçe) Müf.No T P K AKTS Tip Op.

2017 MÜFREDATI MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ / HARİTA MÜHENDİSLİĞİ EĞİTİM PLANI. Ders Kodu Ders Adı (Türkçe) Müf.No T P K AKTS Tip Op. 2017 MÜFREDATI MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ / HARİTA MÜHENDİSLİĞİ EĞİTİM PLANI SINIF: 1 DÖNEM: GÜZ Aİ 101 ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ 2017 2 0 2 2 Z FİZ 101 FİZİK 2017 4 0 6 6 Z HM 101 BİLGİSAYAR PROGRAMLAMA-I

Detaylı

Görüntü İşleme. Dijital Görüntü Tanımları. Dijital görüntü ise sayısal değerlerden oluşur.

Görüntü İşleme. Dijital Görüntü Tanımları. Dijital görüntü ise sayısal değerlerden oluşur. Görüntü İşleme Görüntü işleme, dijital bir resim haline getirilmiş olan gerçek yaşamdaki görüntülerin bir girdi resim olarak işlenerek, o resmin özelliklerinin ve görüntüsünün değiştirilmesidir. Resimler

Detaylı

GRAFİK VE FOTOĞRAF FOTOĞRAF BASKI OPERATÖRÜ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

GRAFİK VE FOTOĞRAF FOTOĞRAF BASKI OPERATÖRÜ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü GRAFİK VE FOTOĞRAF FOTOĞRAF BASKI OPERATÖRÜ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2008 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile

Detaylı

M. Taner Aktaş, GISP : mtaktas@yahoo.com

M. Taner Aktaş, GISP : mtaktas@yahoo.com Technical Workshops 25.Mayıs.2012 Taşkın Risk Haritası Oluşturmada LiDAR Yöntemi ve ArcHydro 2.0 Araçları M. Taner Aktaş, GISP Gündem Giriş LiDAR Yöntemi ArcGIS ile LiDAR ArcHydro Araçları Taşkın Risk

Detaylı

BİLGİSAYAR DESTEKLİ ÜÇ BOYUTLU ÇİZİM VE SAYISAL KOD TÜRETİMİ

BİLGİSAYAR DESTEKLİ ÜÇ BOYUTLU ÇİZİM VE SAYISAL KOD TÜRETİMİ ÜÇ BOYUTLU ÇİZİM VE SAYISAL KOD TÜRETİMİ Dersin Modülleri Üç Boyutlu Model Oluşturma ve Düzenleme Katı-Yüzey Modelleme ve Görsellik Hesaplama, Sorgulama ve Boyut Geçişleri Kazandırılan Yeterlikler Üç boyutlu

Detaylı

Ders Adı : Bilgisayar Destekli Tasarım Ders No : Teorik : 1 Pratik : 1 Kredi : 1.5 ECTS : 2. Ders Bilgileri.

Ders Adı : Bilgisayar Destekli Tasarım Ders No : Teorik : 1 Pratik : 1 Kredi : 1.5 ECTS : 2. Ders Bilgileri. Image not found http://bologna.konya.edu.tr/panel/images/pdflogo.png Ders Adı : Bilgisayar Destekli Tasarım Ders No : 0690220063 Teorik : 1 Pratik : 1 Kredi : 1.5 ECTS : 2 Ders Bilgileri Ders Türü Öğretim

Detaylı

Fethiye ÖÇK Bölgesi Arazi Örtüsü/Arazi Kullanımı Değişim Tespiti

Fethiye ÖÇK Bölgesi Arazi Örtüsü/Arazi Kullanımı Değişim Tespiti Fethiye ÖÇK Bölgesi Arazi Örtüsü/Arazi Kullanımı Değişim Tespiti Kurum adı: T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı, Özel Çevre Koruma Kurumu Başkanlığı Proje durumu: Tamamlandı. Proje

Detaylı

Kentsel Alanlarda Yüksek Çözünürlüklü Ortofoto Üretimi

Kentsel Alanlarda Yüksek Çözünürlüklü Ortofoto Üretimi Coğrafi Bilgi Sistemleri Genel Müdürlüğü Kentsel Alanlarda Yüksek Çözünürlüklü Ortofoto Üretimi Coğrafi Bilgi Dairesi Başkanı CBSGM Faaliyetleri Adres Arazi Örtüsü Bina Hidrografya İdari Birim Jeodezik

Detaylı

1:25 000 ÖLÇEKLİ TOPOGRAFİK HARİTA ÜRETİM SİSTEMİNİN (KARTO25) ARCGIS ORTAMINA GEÇİRİLMESİ

1:25 000 ÖLÇEKLİ TOPOGRAFİK HARİTA ÜRETİM SİSTEMİNİN (KARTO25) ARCGIS ORTAMINA GEÇİRİLMESİ 1:25 000 ÖLÇEKLİ TOPOGRAFİK HARİTA ÜRETİM SİSTEMİNİN (KARTO25) ARCGIS ORTAMINA GEÇİRİLMESİ Müh.Yzb. Turgay ÇAP Müh.Ütğm. Fatih KALLE De.Me. M.Kubilay BATURÜNLÜ 2013 basımlı Ankara i29b1 paftasına ait bir

Detaylı

İKİNCİ ÖĞRETİM DERS PROGRAMI

İKİNCİ ÖĞRETİM DERS PROGRAMI İKİNCİ ÖĞRETİM DERS PROGRAMI 1. Yarıyıl 1. Hafta ( 19.09.2011-23.09.2011 ) 16:00-17:50 : ÖLÇME BİLGİSİ I ANS Eğitim 6 Blok - 204 Ölçme bilgisinin tanımı, tarihçesi 18:00-20:50 : TRİGONOMETRİ ANS Eğitim

Detaylı

CBS COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ

CBS COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ CBS COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ BÜ KRDAE JEODEZİ ANABİLİM DALI KAVRAMLAR Bilgi: Verinin işlenmiş hali Sistem: Ortak bir amaç için etkileşimli faaliyetlerin ve varlıkların oluşturduğu bir gruptur. Bilgi Sistemi:

Detaylı

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNİN İNŞAAT ALANINDAKİ UYGULAMALARI

COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNİN İNŞAAT ALANINDAKİ UYGULAMALARI COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİNİN İNŞAAT ALANINDAKİ UYGULAMALARI Ali Baran AKGÜN Egemen ÇAKIR Melike ERSOY Özlem PALABIYIK Danışman: Y. Doç. Dr. Esin ERGEN 1 İçerik CBS nedir? CBS nin inşaatta kullanım alanları

Detaylı

KONTROL EDEN Bilal ERKEK Ömer SALGIN Hacı ġahin ġahġn Levent ÖZMÜġ Nevzat ÖZTÜRK

KONTROL EDEN Bilal ERKEK Ömer SALGIN Hacı ġahin ġahġn Levent ÖZMÜġ Nevzat ÖZTÜRK Sayfa : 1/11 Sayfa : 2/11 TANIMLAR: Veri Yedekleme: Her birimin kendi verilerini, Birimine teslim edene kadar gerekli güvenlik önlemlerini alarak uygun donanımlarda belirtilen sürelerde saklaması. Veri

Detaylı

Bilgi Nedir? İnsan aklının erişebileceği olgu, gerçek ve ilkelerin tümü. Bilginin Sınıflandırılması

Bilgi Nedir? İnsan aklının erişebileceği olgu, gerçek ve ilkelerin tümü. Bilginin Sınıflandırılması Trakya Üniversitesi Edirne Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu Mimarlık ve Şehir Planlama Bölümü Harita ve Kadastro Programı 2015-2016 / Bahar Dönemi HKP212 Coğrafi Bilgi Sistemleri Dersi Yardımcı Notları

Detaylı

İçerik. Giriş 1/23/13. Giriş Problem Tanımı Tez Çalışmasının Amacı Metodoloji Zaman Çizelgesi. Doktora Tez Önerisi

İçerik. Giriş 1/23/13. Giriş Problem Tanımı Tez Çalışmasının Amacı Metodoloji Zaman Çizelgesi. Doktora Tez Önerisi İsmail ÇÖLKESEN 501102602 Doktora Tez Önerisi Tez Danışmanı : Prof.Dr. Tahsin YOMRALIOĞLU İTÜ Geoma*k Mühendisliği İçerik Giriş Tez Çalışmasının Amacı Zaman Çizelgesi 1 of 25 Giriş Yeryüzü ile ilgili yapılan

Detaylı

Doç. Dr. Bahadır ERGÜN MİM 466

Doç. Dr. Bahadır ERGÜN MİM 466 MİMARİ FOTOGRAMETRİ Fotogrametri, fiziksel cisimler ve oluşturdukları çevreden yansıyan ışınların şekillendirdiği fotogrametrik görüntülerin ve yaydıkları elektromanyetik enerjilerin kayıt,ölçme ve yorumlama

Detaylı

KONYA ÜNİVERSİTESİ BÖLÜMÜ

KONYA ÜNİVERSİTESİ BÖLÜMÜ KONYA ÜNİVERSİTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ 1 NECMETTİN E İ ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ 11 Fakülte 4 Enstitü 2 Yüksekokul 1 Konservatuar 50 yıllık İlahiyat ve Eğitim Fakültesi 30 yıllık Tıp Fakültesi ile yeni bir

Detaylı

HARİTA-TAPU KADASTRO BİLGİSAYAR DESTEKLİ HARİTA ÇİZİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

HARİTA-TAPU KADASTRO BİLGİSAYAR DESTEKLİ HARİTA ÇİZİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü HARİTA-TAPU KADASTRO BİLGİSAYAR DESTEKLİ HARİTA ÇİZİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2011 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin

Detaylı

1999 yılı sonundan itibaren 1/25.000 ölçekli harita üretimi sayısal olarak yapılmaya başlanmıştır.

1999 yılı sonundan itibaren 1/25.000 ölçekli harita üretimi sayısal olarak yapılmaya başlanmıştır. Kartografya Dairesi Başkanlığı Faaliyetleri 1. Fotogrametri Dairesi Başkanlığı tarafından hazırlanan, yurt içi 1/25.000 ölçekli ve yurt dışı 1/50.000 ölçekli sayısal verilerin, kartografik düzenlemeleri

Detaylı

BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FOTOGRAMETRİ II HAVA FOTOĞRAFLARININ ÇEKİMİ VE HAVA KAMERALARI Yrd. Doç. Dr. Saygın Abdikan BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF 330/336 FOTOGRAMETRİ II DERSi NOTLARI Geometrik Temeller

Detaylı

UYDU GÖRÜNTÜLERİ VE SAYISAL UZAKTAN ALGILAMA

UYDU GÖRÜNTÜLERİ VE SAYISAL UZAKTAN ALGILAMA UYDU GÖRÜNTÜLERİ VE SAYISAL UZAKTAN ALGILAMA Son yıllarda teknolojinin gelişmesi ile birlikte; geniş alanlarda, kısa zaman aralıklarında ucuz ve hızlı sonuç alınabilen uzaktan algılama tekniğinin, yenilenebilir

Detaylı

TEMEL GÖRÜNTÜ BİLGİSİ

TEMEL GÖRÜNTÜ BİLGİSİ TEMEL GÖRÜNTÜ BİLGİSİ ÜRÜNLER Ortofoto/görüntü, Sayısal Yüzey, Yükseklik ve Arazi Modeli Kavramları BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF345 TEMEL GÖRÜNTÜ BİLGİSİ DERSİ NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz/

Detaylı

Lazer Tarama Teknolojisi ve Fotogrametrik Yöntem ile Hacım Hesabı

Lazer Tarama Teknolojisi ve Fotogrametrik Yöntem ile Hacım Hesabı Lazer Tarama Teknolojisi ve Fotogrametrik Yöntem ile Hacım Hesabı Proje No: 105M179 Yrd.Doç.Dr. Murat YAKAR Yrd.Doç.Dr. H.Murat YILMAZ Yrd.Doç.Dr. Ömer MUTLUOĞLU MAYIS 2008 KONYA ÖNSÖZ Hacım hesaplamaları

Detaylı