Antipsikotik ilaçlar duygudurum

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Antipsikotik ilaçlar duygudurum"

Transkript

1 Gözden Geçirmeler/Reviews Antipsikotiklerin bipolar bozuklukta kullan m Antipsikotiklerin Bipolar Bozuklukta Kullan m Cengiz Tu lu ÖZET: Antipsikotiklerin bipolar bozuklukta kullan m Antipsikotikler bipolar bozukluklar n hem akut dönemlerinde hem de sürdürüm tedavisinde yayg n olarak kullan lmaktad r. Yine de tipik antipsikotiklerin bipolar bozuklukta kullan m n n baz s n rl l klar vard r. kinci kuflak antipsikotiklerin neredeyse tümünün mani dönemlerinde etkinli i ise kan tlanm flt r. Bu makalede özellikle ikinci kuflak olmak üzere antipsikotiklerin mani ve depresyon dönemlerinde kullan m ve olas yararlar literatür fl nda gözden geçirilmifltir. Anahtar sözcükler: Antipsikotikler, atipik antipsikotikler, bipolar bozukluk, mani, depresyon Klinik Psikofarmakoloji Bülteni 2008:18(Suppl. 2):S50-S56 ABSTRACT: Antipsychotics for the treatment of bipolar disorder Antipsychotics are commonly used in bipolar disorders both for the treatment of acute episodes and of maintenance. However, the use of typical antipsychotics in bipolar episodes is associated with a number of limitations. Most of the second generation antipsychotics have been found effective in manic states. In this article, recent literature has been reviewed to show the potential use and benefits of the antipsychotics especially second generation ones in patients suffering form mania or depression. Key words: Antipsychotics, atypical antipsychotics, bipolar disorder, mania, depression Bulletin of Clinical Psychopharmacology 2008:18(Suppl. 2):S50-S56 Doç. Dr., Trakya Üniversitesi T p Fakültesi Psikiyatri AD, Edirne-Türkiye Yaz flma Adresi / Address reprint requests to: Doç. Dr. Cengiz Tu lu, Trakya Üniversitesi T p Fakültesi Psikiyatri AD, Edirne-Türkiye Telefon / Phone: Elektronik posta adresi / address: G R fi ve TAR HÇE Antipsikotik ilaçlar duygudurum bozuklu u olan hastalarda özellikle psikotik belirtilerin varl nda uzun zamandan beri kullan lmaktad r. Bu grup ilaçlar y llar içerisinde psikotik olmayan duygudurum bozukluklar nda da s k kullan lmaya bafllanm flt r. Antipsikotik kullan m Birinci kuflak olarak isimlendirece imiz tipik (klasik) antipsikotiklere, atipik olarak an lan kinci kuflak ilaçlar n eklenmesi ile giderek daha yayg n ve o oranda karmafl k bir hal alm flt r. Bu nedenle bipolar bozuklu u olan hastalarda antipsikotik ilaçlar n kullan m n n gözden geçirilmesi yerinde olacakt r. Bir antihistaminik olarak sentezlenen, sedatif ve antikolinerjik etkileri nedeniyle anestezi öncesi haz rl kta t bb n kullan m na sunulan klorpromazinin as l önemi antipsikotik ilaçlar ç r n açan bir ilaç olmas ndad r (1). Fenotiyazin grubunun bir üyesi olan bu ilac n 1952 y - l nda kullan ma girmesini takiben alana birçok ilaç kat lm flt r. Benzer flekilde baz rastlant sal etmenler 1959 da keflfedilen ve ikinci kuflak (atipik) antipsikotikler s n f n n ilk üyesi klozapinin de bulunmas nda etkili olmufltur (2). Uzun y llar boyunca antipsikotiklerin hayvanlar üzerinde katalepsi do uran etkisi hem bu ilaçlar n nöroleptik olarak adland r lmas na yol açm fl hem de ilaçlar n gücü bu etki ile iliflkilendirilmifltir. Tüm bunlar belirgin antipsikotik etkinli i olan ancak ekstrapiramidal yan etkisi pek gözlenmeyen klozapini ve onu y llar içerisinde takip eden ikinci kuflak ilaçlar ilgi çekici bir konuma tafl m flt r. fiizofreni ve di er psikotik bozukluklar n tedavisinde yayg n kullan lan bu ilaçlar Birinci Kuflak (BK) antipsikotikler ve kinci Kuflak ( K) antipsikotikler olarak ele almak yerinde olacakt r. Antipsikotikler Birinci kuflak antipsikotikler Nöroleptik olarak an lan bu grubun iyi bilinen özelli i ekstrapiramidal sis- S50

2 C. Tu lu tem (EPS) yan etkileridir. Hepsi dopamin tip 2 (D2) reseptör antagonisti olup, bu özellikleri EPS ve tardif diskinezi oluflturma e ilimlerini de aç klar. Prototip olarak haloperidolün gösterilebilece i yüksek potensli BK antipsikotikler oldukça özgül dopamin antagonisti etki gösterirken, prototipik olarak klorpromazinle temsil edilen düflük potensli BK antipsikotikler çokta özgül olmayarak muskarinik ve kolinerjik reseptörleri de etkilerler. Kolinerjik etkinli in bazal gangliyadaki dopaminerjik etkinlikle ters orant l oluflu düflük EPS olas l n aç klayabilmektedir. Pozitron emisyon tomografi çal flmalar psikotik belirtilerde iyileflmenin striatal D2 reseptörlerin % 65 lik blokaj ile bafllad na iflaret etmektedir. Ancak bu iflgal % 80 e ulaflt nda bu zaman EPS riski önemli düzeylere ç kmaktad r (3-5). Buradaki D2 reseptör ba lama aral n n darl flöyle bir örnekle daha iyi aç klanabilir. Haloperidol 2 mg ile %65 lik iflgal gerçeklefltirirken (iyileflmenin bafllamas ), %80 lik iflgali (ciddi EPS) 3 mg ile gerçeklefltirmektedir. kinci kuflak antipsikotiklerin bir üyesi olan risperidon söz konusu oldu unda bu iflgal aral için gereken ilaç miktarlar s ras yla 2 mg ile 8 mg ve üstüdür (3,4). kinci kuflak antipsikotikler Bu bafll k alt nda ele al nacak ilaçlar aripiprazol, ketiapin, klozapin, olanzapin, risperidon ve ziprasidondur. K antipsikotikler t pk birinci kuflaktakiler gibi etkilerini D2 reseptör antagonizmas üzerinden gösterirler. Ancak %80 düzeyinde D2 reseptör iflgali ketiapin ve klozapin gibi ikinci kuflak üyelerinde tedavi edici dozlarda neredeyse hiç görülmemektedir (3,4). D2 reseptör ba lanma aral bu iki antipsikotik grubunu ay ran önemli bir fark olarak öne ç k yor. kinci kuflak içinde tan mlanan D2 reseptör antagonizmas n n bir di er önemli istisnas ise aripiprazol dur. Aripiprazol yüksek dopamin sal m n n oldu u durumlarda antagonist gibi ifllev görürken, düflük dopamin düzeyleri izlenen durumlarda parsiyel agonist ifllev üstlenir (6). Ayr ca K antipsikotikler serotonin tip 2 (5- HT2) reseptör antagonisti etkiye de sahiptir. Bu özelli- in D2 reseptör antagonizmas n n oldu u durumlarda EPS riskini azaltt düflünülmektedir. Böylelikle Serotonin/Dopamin afinite oran (ve bu oran n giderek büyümesi) bir antipsikoti in tipik oldu undan çok atipik oldu una iflaret eden di er bir önemli göstergedir (7). K antipsikotiklerin D2 reseptör antagonizmas antimanik etkilerini aç klarken, 5-HT2 reseptör antagonizmas ve di er serotonerjik-noradrenerjik özellikler olas antidepresan etkiyi aç klayabilir. Bipolar bozuklukta antipsikotiklerin kullan m Bipolar bozukluk yüksek oranda mani ve depresyon dönemlerinin yineledi i ve tedavi süreçlerinde bu iki uçlulu un gözetilmesinin zorunlu oldu u bir bozukluktur. Günümüzde mani dönemi tedavisi geleneksel duygudurum dengeleyicileri olan lityum ve antikonvülsanlarla ve ayr ca BK ve K antipsikotiklerle baflar ile yürütülmektedir. Bu ilaçlar tek bafl na (monoterapi) ya da di er ilaçlarla birlikte (kombine) kullan labilmektedir (8). FDA (Food and Drug Administration) olanzapin, ketiapin ve risperidonun bipolar manide tek bafl na ya da di er ilaçlarla birlikte kullan m n onaylam flt r. Yine olanzapin ve aripiprazol hem akut dönemde hem de sürdürüm tedavisinde onaya sahiptir (9). Tedavisinde s kl kla çeflitli güçlüklerin ortaya ç kt bipolar depresyonda ise tek bafl na tedavi için FDA onay alan antipsikotik ilaç ketiapindir (10,11). Ülkemizde olmasa da bipolar depresyonda onay alm fl olanzapin/fluoksetin bilefli i (OFB) de an msanmal d r. K antipsikotiklerle tedavi s ras nda mani ve depresyon dönemlerinin indüksiyonu bir risk olarak tan mlanm flt r. Gözden geçirme makalelerinde Rachid ve ark. indüklenen mani veya hipomani dönemlerinin görüldü ü hasta say lar n olanzapin ile (n=95), risperidon ile (n=6), ketiapin ile (n=5) ve ziprasidon ile (n=11) bildirmifllerdir (12). Bipolar bozukluklar n tedavisinde karfl - m za ç kan bir di er güçlük ise uzun soluklu olan bu tedavide ortaya ç kan yan etkiler ve tedaviye uyum sorunlar d r. Bu bak fl aç lar yla antipsikotiklerin bipolar bozukluk endikasyon alanlar na katk s gözden geçirilecektir. MAN DÖNEM NDE ANT PS KOT KLER Depresyon dönemi tedavisinden farkl olarak manik dönem tedavisinde antipsikotiklerin kullan m neredeyse standart bir uygulamad r. BK antipsikotikler ve içlerinde özellikle klorpromazin akut manik dönemde belirtilerin kontrolünde lityuma göre çabuk etkili bulunmufltur (13). Perlis ve ark. meta-analiz çal flmalar nda mani döneminde tek bafl na K antipsikotiklerin (aripip- S51

3 Antipsikotiklerin bipolar bozuklukta kullan m razol, ketiapin, olanzapin, risperidon ve ziprasidon) kullan m n etkin olarak bildirmektedirler (14). Neredeyse K antipsikotiklerin tümünün antimanik oldu u kan tlanm flt r. Tek bafl na ilaç uygulamas na göre daha s k karfl m za ç kan bir duygudurum dengeleyici ile birlikte genellikle bir K antipsikoti in kullan lmas d r. Bu ilaçlar n akut manide etkinliklerini destekleyen genifl çift kör, plasebo kontrollü birçok çal flma mevcuttur. K antipsikotikler klasik duygudurum dengeleyicileri gibi akut manide ilk seçilecek tedavi bileflenlerindendir. Seçim karar hasta için uygun ilac n belirlenmesiyle ilgilidir. Aripiprazol Farmakolojik örüntüsü nedeniyle dikkat çekici bir ilaçt r. Orta dereceli olarak serotonin geri al m n inhibe eder, D2 ve serotonin reseptörleri üzerinde parsiyel agonist etkiye sahiptir. D2 reseptörlerine yüksek afinite ile ba lanarak hiperdopaminerjik durumlarda ifllevsel antagonist etki gösterirken hipodopaminerjik durumlarda agonist etkisi ortaya ç kar. Bu özellik düflük hiperprolaktinemi ve EPS yan etkisini aç klar (6). Aripiprazol tedavisi s ras nda en s k rastlanan EPS bulgusu akatizidir (%10). Sachs ve ark. mani dönemindeki hastalarda 3 haftal k, çift kör plasebo kontrollü çal flmalar nda, aripiprazol 4. günden itibaren bafllayan ve plasebodan üstün bir etkinlik göstermifltir (15). lk haftan n sonunda aripiprazole yan t oran %39 olarak bulunmufl ve somnolans en yayg n yan etki olarak bildirilmifltir. Uzun süreli (26 hafta) bir di er çal flmada da manik dönem yinelemesini önlemede plasebodan üstün bulunmufltur (16). Uygun hastalarda aripiprazol mg/gün olarak bafllanabilir ve gerekti inde 30 mg/gün dozuna ç k labilir. Hasta özelinde tolere edebilirlik ve bunu etkileyen klinik faktörler gözetilerek akut dönemde h zla 30 mg/güne yükseltilmesi alternatif bir yol olabilir. Ketiapin Dibenzodiazepin grubundan olup reseptör ba lanma örüntüsü klozapine benzer. D2 reseptörüne ba land ktan sonra h zl çözülebilme özelli inden dolay 800 mg/gün dozunda bile reseptör iflgali %50 düzeyinde kal r (17). Bu düflük EPS yan etkisini aç klayabilir. Sedasyona yol açar, klozapin ve olanzapin kadar olmasa da kilo al m vard r. FDA ilaç gelifltirme döneminde yap lan deneysel çal flmalardaki katarakt oluflumunu dikkate alarak aral kl göz muayenesi önermektedir. Tek bafl na veya duygudurum dengeleyicilerle birlikte bipolar bozuklukta kullan lmaktad r. Sachs ve ark. duygudurum dengeleyicilerle birlikte ketiapin kullan - m n duygudurum dengeleyicilerle birlikte plasebo kullan m na göre çok daha etkili bulmufllard r (18). Ketiapinin plasebo ile karfl laflt r ld bir çal flmada manik belirtilerde semptomatik iyileflme ilk haftadan itibaren bafllam fl ve 3 haftal k takipte giderek artarak sürmüfltür (19). Belirtilerdeki bu düzelmenin araflt rman n bafl ndaki psikotik belirti düzeyinden ba ms z oldu u vurgulanmaktad r. S k rastlanan yan etkiler somnolans, bafla r s ve a z kurulu u olarak bildirilmektedir. Klozapin 1990 y l nda yeniden kullan ma girmesiyle dirençli hastalarda önemli bir ilaç kazan lm fl oldu. Dopaminerjik, serotonerjik, alfa-adrenerjik, histaminerjik ve muskarinerjik reseptörler üzerine antagonistik etkisi vard r. Birçok reseptör sistemini etkilemekle birlikte klozapin düflük EPS oranlar ve tardif diskineziye yol açmamas ile dikkat çekicidir. Ancak %1 agranülositoz, %2 konvülsiyon ve daha nadir miyokardit gibi yan etkilerinin varl dikkatli kullan m zorunlu k l yor. Bu yan etkilerden daha s k beklenmesi gereken kilo al m ve metabolik etkilerdir (20). McElroy ve ark. psikotik bulgusu olan ve olmayan bipolar hasta grubunun klozapine verdikleri yan t flizoaffektif ya da flizofreni gruplar ndan farkl bulmam fllard r (21). Çal flmalar karma ve disforik mani dönemlerindeki tedaviye dirençli hastalar n klozapin tedavisine olumlu yan t verdi ini bildirmektedir (22,23). Bir istenmeyen etki olarak ortaya ç kabilen epileptik ataklar n doza ba ml oluflu doz azaltmay ya da gere inde amaca uygun olarak tedaviye bir duygudurum dengeleyici olan valproik asitin eklenmesini gerektirebilir. Olanzapin Olanzapin etkisi kan tlanm fl bir K antipsikotiktir. Dopaminerjik, serotonerjik, muskarinerjik ve histaminerjik birçok reseptörü antagonist olarak etkiler. EPS yan etkisi ve tardif dizkinezi riski düflüktür. BK antipsikotikler ve risperidondan daha az hiperprolaktinemiye yol açar. Olanzapin tedavisi s ras nda kilo alma ve metabolik sorunlar ortaya ç kmaktad r. Kolesterol, plazma lipidlerinde art fl ve glukoz intolerans geliflebilir. Kilo S52

4 C. Tu lu alma iyi yan t ile iliflkilendirilse de bu konu kesinleflmemifltir (24,25). Lieberman ve Goodwin ilac n sadece psikotik yada psikotik olmayan mani dönemleri ile s n rl bir etkili inin olmad n, ayr ca etkinin h zl döngülü ve karma dönemleri de kapsad n vurgulam fld r (26). Mani tedavisinde plasebodan üstündür. Olanzapin akut mani döneminin tedavisinde tek bafl na yada lityum veya valproat ile birlikte etkin bir ilaçt r. Duygudurum dengeleyici ile beraber kullan m duygudurum dengeleyicinin tek bafl na kullan ld durumlara göre çok daha iyi sonuç vermektedir (27,28). Önemli bir sorun alan olan kilo alma olanzapin ile tedavide s k rastlan r ve bazen kardiyovasküler- metabolik sorunlara yol açar. Beden kitle indeksini art r r ve bu durum di er ilaçlardan farkl olarak iyi klinik yan tla iliflkilendirilmektedir (25). Olanzapin tedavisi sadece semptomatik düzelmeye yol açmay p hastalar n ifl ve çal flma durumlar na da olumlu katk lar yap yor görünmektedir (29). Risperidon Risperidonun dopaminerjik, serotonerjik, alfa-adrenerjik ve histaminerjik reseptörler üzerinden antagonistik etkisi vard r. H zl doz titrasyonu ya da yüksek dozlar EPS ile iliflkilendirilmektedir. Orta derecede kilo alma ve metabolik riskler tafl r. Prolaktin art fl ve cinsel yan etkiler önemlidir (30). Akut manide tek bafl na veya duygudurum dengeleyicilerle birlikte kullan ld nda etkin bulunmufltur. Manik belirtileri azaltma ve tolere edilebilme bak m ndan plasebodan üstün bulunmufltur. Nguyen ve Guithrie, gözden geçirme makalelerinde tek bafl na risperidon tedavisinin manik belirtileri azaltt n vurgulam fllard r (31). Segal ve ark. risperidonu BK antipsikotik ve lityumla karfl laflt rd klar çal flmalar nda antimanik etkinlik aç s ndan fark bulamam fllar (32). Bir di er çal flmada psikotik bulgu gözetilmeden h zl döngülü gruplarda da yararl bulunmufltur (33). Ziprasidon Dopaminerjik, serotonerjik, alfa-adrenerjik ve histaminerjik reseptörlere antagonistik etkisi yan s ra serotonin ve noradrenalin geri al m inhibisyonu da gerçeklefltirir. EPS ve kilo al m ile ilgili yan etkileri kabul edilebilir düzeylerdedir. Di er yandan hastalar n %10 unda QTc de uzamaya yol açabilece inden dikkatli olunmal d r (34). Yinede a r dereceli ventriküler taflikardi olgular bildirilmemifltir. Akut manide ziprasidonla tedavinin 2. gününden itibaren semptomatik iyileflmenin bafllad 3. hafta sonuna kadar bunun giderek artt bildirilmifltir (35). Yine bu çal flmada tedaviyi sürdürememe oranlar plaseboya yak n bulunmufltur. Keck ve ark. bipolar 65 hastadan oluflan grupta yapt klar bir di er çal flmalar nda (manik veya karma dönemde, psikotik özellik gözetmeden) ziprasidonla belirtilerde h zl bir azalma gözlemlemifllerdir (36). Stahl ve ark. disforik manisi olan hasta grubunda ziprasidon tedavisini plaseboya karfl üstün oldu unu göstermifllerdir (37). En s k bildirilen yan etkiler somnolans, bafla r s ve insomni olmufltur. DEPRESYON DÖNEM NDE ANT PS KOT KLER Bipolar hastalar yaflamlar boyunca mani dönemlerinden çok depresyon dönemleri ile mücadele etmektedirler. Bunda birazda bipolar depresyon dönemleri için bütünüyle etkin tedavilerin gelifltirilememifl olmas da rol oynar. BK antipsikotiklerin bu alandaki etkilili i neredeyse hiçbir sa lam desenli çal flma ile desteklenmemifltir. Dahas BK antipsikotiklerin bipolar depresyonun gidiflini kötülefltirebilece i de ileri sürülmektedir. Ayr ca her ne kadar kan ta dayal veriler desteklemese de (38) antidepresanlar n bipolar depresyonda kullan - m klinik olarak s k baflvurulan uygulamalardand r. Öte yandan antidepresanlara eklenen K antipsikotiklerin yararl olabilece ine dikkat çekilmektedir (19). Yinede bipolar depresyon tedavisinde antipsikotikler lityum ve lamotrijinden sonra akla gelmektedir. Son zamanlarda lityumu bipolar depresyonda yeterli bulmayan araflt rmalar n varl ve lamotrijinin akut döneme zay f etkisi akla geldi inde antidepresanlardan farkl olarak antimanik etkinli i de olan K antipsikotiklerin bipolar depresyonda kullan m ile ilgili giderek artan say da çal flma ile karfl lafl lmaya bafllanm flt r. Buradaki önemli sorulardan biri antipsikotiklerin antidepresanlara eklenecek ilaçlar m oldu u yoksa onlar n yerini mi alacaklar sorusudur? Bu sorunun henüz kolay bir yan t yoktur. Aripiprazol Aripiprazol ile ilgili antidepresif etkinlik bildiren çal flmalar vard r. Ancak tek bafl na kullan mla ilgili ran- S53

5 Antipsikotiklerin bipolar bozuklukta kullan m domize kontrollü çal flmalardan çok özellikle standart antidepresan (Seçici Serotonin Gerial m nhibitörleri - SSG ) tedaviye yan t vermeyen hastalarda aripiprazol eklenmesinin yarar n vurgulayan s n rl çal flmalar mevcuttur (40,41). Bu çal flmalar n bir k sm nda hastalar n tedaviye dirençli olufllar aripiprazol etkinli inin yorumlanmas nda bir di er güçlük nedenidir. Ketiapin Ketiapin bipolar depresyonda etkin ve kabul edilebilir bir tolerans profiline sahiptir. Bipolar I ve II bozuklu u olan depresyon dönemindeki hastalarda çift kör iki farkl ketiapin dozunun verildi i çal flmada 1. haftadan itibaren bafllayan ve 8. haftaya kadar süren antidepresan etkinlik saptanm flt r (10). Thase ve ark. çal flmalar nda bipolar depresyonda tek bafl na ketiapin vererek hastalarda intihar e iliminde önemli düzeyde azalma saptam fllard r (11). Ketiapin bipolar depresyonda kendine önemli bir yer açmaktad r. Klozapin Klozapin depresif belirtilerin ve intihar davran fl n n bask n oldu u flizofreni ve flizoafektif bozuklu u olan hasta grubunda etkin bulunmufltur (42). Ancak bipolar depresyonda etkinli ini gösteren baz küçük ölçekli çal flmalar olsa da bu bak mdan yeterli kan t elde edilememifltir (23). Olanzapin Genellikle depresyonda di er ilaçlara eklenmesiyle ilgili çal flmalar dikkat çekmektedir. Psikotik özelli i olmayan hastalarda yap lan aç k bir çal flmada depresyon döneminde tek bafl na olanzapin verilmesinin belirtilerde önemli düzeyde azalmaya yol açt bildirilmifltir (43). Bipolar depresyonlarda olanzapin/fluoksetin (OFB) ile yap lan tedaviler k sa ve uzun dönemli olarak baflar l bulunmakla birlikte tolere etme, kilo alma ve metabolik sorunlar aç s ndan dikkatli olunmal d r. Ülkemizde olmasa da bu bilefli e h zl bafllayan antidepresif etki bak m ndan vurgu vard r. Tohen ve ark. genifl ölçekli çal flmalar nda (n=833) bu bilefli i kullananlardaki iyileflmeyi tek bafl na olanzapin ve olanzapin/plasebo kullananlara göre daha iyi olarak bildirmektedir (44). Risperidon Vieta ve ark. bipolar II depresyon döneminde olan ve duygudurum dengeleyici kullanmakta olan hastalara risperidon eklenmesinin baflar l sonuç verdi ini bildirmifllerdir (45). Bir baflka bipolar depresyon çal flmas nda hastalar n kulland duygudurum dengeleyici ilaca risperidon ve paroksetin ile paroksetin tek bafl na eklenmesinin sonuçlar farkl laflt rmad saptanm flt r (46). Ziprasidon Randomize kontrollü çal flmalar yoktur. Bununla birlikte farkl hasta gruplar ndan elde edilen deneyime göre ziprasidonun antidepresif etkinli inin olabilece i bildirilmektedir (9). Bipolar karma ve mani dönemlerini içeren bir çal flmada ziprasidonun depresif içerikli belirtilerde de azalmaya yol açt vurgulanm flt r (47). SÜRDÜRÜM TEDAV S NDE ANT PS KOT KLER Yinelemenin önlenmesinde birçok uygun görünen ilaç olmas na karfl n FDA farkl gruptan lityum ve lamotrijini, antipsikotik gruptan ise olanzapin ve aripiprazolü onaylam flt r. BK antipsikotiklerin bipolar bozukluk idame tedavisinde etkinli i gösterilememifltir. Akut dönemde birçok klinik yarar sunmufl olsalar da BK antipsikotiklerin uzun dönemdeki rolü k s tl d r. LAÇ ETK LEfi MLER Antipsikotikler tipik olarak CYP 450 enzim sistemi ile 1A2, 2D6 ve 3A4 üzerinden metabolize edilirler. Bu enzim sistemlerini etkileyen ilaçlar serum antipsikotik düzeylerini etkileyebilirler. SSG ilaçlar antipsikotik düzeylerini ve dolay s yla yan etki riskini art rabilirler. Karbamazepin,fenitoin, rifampisin, v.b. gibi enzim indüksiyonu yapan ilaçlar ile sigara kullan m antipsikotiklerin kan düzeylerini düflürebilirler. Farmakodinamik olarak etkileflim ise di er sedatif etkileri olan ilaçlarla birlikte kullan m durumlar nda belirginleflir. Benzer flekilde kilo al m na yol açan ilaçlar n bir arada kullan m klinik olarak ortaya ç kan sonucu daha da a rlaflt rabilir (48). Agranülositoz sorunu (klozapin ile karbamazepin birlikte kullan lmamal ) ve QTc uzamas nda da farmakodinamik etkileflimler dikkate al nmal d r (49). Mümkünse tek ilaç kullan m seçilmelidir. Ama bu durum neredeyse çok az olguda gerçekleflebilmekte hastalar s kl kla çoklu ilaç kullan m na gereksinim duymaktad r. S54

6 C. Tu lu SONUÇ Depresyon, mani dönemleri ve sürdürüm tedavileri göz önüne al nd nda BK olanlara göre K antipsikotiklerlerin tercih edilmesi uygun ve gerekli görünmektedir. Daha iyi tolere edilebilmesi, antipsikotik etkinli inin yan s ra belirgin duygudurum dönemlerine yönelik dengeleyici etkilerinin varl bu tercihi hakl ç kar yor. BK antipsikotiklerin özellikle manik dönemlerin klinik olarak idare edilmesindeki önemli katk lar n belirtmek de yerinde olacakt r. Öte yandan K olanlar n BK antipsikotiklere göre daha iyi tolere edilebilmesi yan etkilerden ar nm fl olduklar anlam na gelmemektedir. Hedefteki döneme uygun, hasta özelinde yan etkiler gözetilerek seçilecek K antipsikoti in bir duygudurum dengeleyici ile birlikte kullan m halen en iyi seçene i oluflturmaktad r. Kaynaklar: 1. Lehmann HE, Ban TA. The history of the psychopharmacology of schizophrenia. Can J Psychiatry 1997; 42: Baldessarini RJ, Frankenburg FR. Drug-Therapy - Clozapine - A Novel Antipsychotic Agent. N Engl J Med 1991; 324: Kapur S, Zipursky RB, Remington G. Clinical and theoretical implications of 5-HT2 and D-2 receptor occupancy of clozapine, risperidone, and olanzapine in schizophrenia. Am J Psychiatry 1999; 156: Kapur S, Seeman P. Does fast dissociation from the dopamine D- 2 receptor explain the action of atypical antipsychotics?: A new hypothesis. Am J Psychiatry 2001; 158: Strakowski SM, Del Bello MP, Adler CM, Keck PE. Atypical antipsychotics in the treatment of bipolar disorder. Expert Opin Pharmacother 2003; 4: Goodnick PJ, Jerry JM. Aripiprazole: Profile on Efficacy and Safety. Expert Opin Pharmacother 2002;12: Jarema M. Atypical antipsychotics in the treatment of mood disorders. Curr Opin Psychiatry 2007; 20: Savas HA, Yumru M, Kaya MC, Selek S. Atypical antipsychotics as "mood stabilizers": a retrospective chart review. Prog Neuropsychopharmacol Biol Psychiatry 2007;31: Bowden CL, Ketter TA, Sachs GS, Thase ME. Focus on bipolar disorder treatment. J Clin Psychiatry 2005; 66: Calabrese JR, Keck PE, Jr., Macfadden W, Minkwitz M, Ketter TA, Weisler RH, Cutler AJ, McCoy R, Wilson E, Mullen J. A randomized, double-blind, placebo-controlled trial of quetiapine in the treatment of bipolar I or II depression. Am J Psychiatry 2005; 162: Thase ME, Macfadden W, Weisler RH, Chang W, Paulsson B, Khan A, Calabrese JR. Efficacy of quetiapine monotherapy in bipolar I and II depression: a double-blind, placebo-controlled study (the BOLDER II study). J Clin Psychopharmacol 2006; 26: Rachid F, Bertschy G, Bondolfi G, Aubry JM. Possible induction of mania or hypomania by atypical antipsychotics: An updated review of reported cases. J Clin Psychiatry 2004; 65: Sernyak MJ, Woods SW. Chronic neuroleptic use in manicdepressive illness. Psychopharmacol Bull 1993; 29: Perlis RH, Welge JA, Vornik LA, Hirschfeld RMA, Keck PE. Atypical antipsychotics in the treatment of mania: A meta-analysis of randomized, placebo-controlled trials. J Clin Psychiatry 2006; 67: Sachs G, Sanchez R, Marcus R, Stock E, McQuade R, Carson W, Abou-Gharbia N, Impellizzeri C, Kaplita S, Rollin L, Iwamoto T. Aripiprazole in the treatment of acute manic or mixed episodes in patients with bipolar I disorder: a 3-week placebo-controlled study. J of Psychopharmacol 2006; 20: Keck PE, Calabrese JR, McQuade RD, Carson WH, Carlson BX, Rollin LM, Marcus RN, Sanchez R. A randomized, double-blind, placebo-controlled 26-week trial of aripiprazole in recently manic patients with bipolar I disorder. J Clin Psychiatry 2006; 67: McConville BJ, Arvanitis LA, Thyrum PT, Yeh C, Wilkinson LA, Chaney RO, Foster KD, Sorter MT, Friedman LM, Brown KL, Heubi JE. Pharmacokinetics, tolerability, and clinical effectiveness of quetiapine fumarate: An open-label trial in adolescents with psychotic disorders. J Clin Psychiatry 2000; 61: Sachs G, Chengappa KNR, Suppes T, Mullen JA, Brecher M, Devine NA, Sweitzer DE. Quetiapine with lithium or divalproex for the treatment of bipolar mania: a randomized, double-blind, placebo-controlled study. Bipolar Disord 2004; 6: Yatham LN, Paulsson B, Mullen J, Vagero M. Quetiapine versus placebo in combination with lithium or divalproex for the treatment of bipolar mania. J Clin Psychopharmacol 2004; 24: Safferman A, Lieberman JA, Kane JM, Szymanski S, Kinon B. Update on the Clinical Efficacy and Side-Effects of Clozapine. Schizophr Bull 1991; 17: Mcelroy SL, Dessain EC, Pope HG, Cole JO, Keck PE, Frankenberg FR, Aizley HG, Obrien S. Clozapine in the Treatment of Psychotic Mood Disorders, Schizoaffective Disorder, and Schizophrenia. J Clin Psychiatry 1991; 52: Green AI, Tohen M, Patel JK, Banov M, DuRand C, Berman I, Chang H, Zarate C, Posener J, Lee H, Dawson R, Richards C, Cole JO, Schatzberg AF. Clozapine in the treatment of refractory psychotic mania. Am J Psychiatry 2000; 157: Frye MA, Ketter TA, Altshuler LL, Denicoff K, Dunn RT, Kimbrell TA, Cora-Locatelli G, Post RM. Clozapine in bipolar disorder: treatment implications for other atypical antipsychotics. J Affect Disord 1998; 48: Fulton B, Goa KL. Olanzapine - A review of its pharmacological properties and therapeutic efficacy in the management of schizophrenia and related psychoses. Drugs 1997; 53(2): Hennen J, Perlis RH, Sachs G, Tohen M, Baldessarini RJ. Weight gain during treatment of bipolar I patients with olanzapine. J Clin Psychiatry 2004; 65: S55

7 Antipsikotiklerin bipolar bozuklukta kullan m 26. Lieberman DZ, Goodwin FK. Use of Olanzapine in the Treatment of Bipolar I Disorder. Expert Rev Neurother 2004;4: Jones RM, Thompson C, Bitter I. A systematic review of the efficacy and safety of second generation antipsychotics in the treatment of mania. Eur Psychiatry 2006; 21: McCormack PL, Wiseman LR. Spotlight in olanzapine in bipolar I disorder. Cns Drugs 2005; 19: Shi LZ, Juarez R, Hackworth J, Edgell ET, Haro JM, Vieta E, Tohen MF. Open-label olanzapine treatment in bipolar I disorder: clinical and work functional outcomes. Curr Med Res Opin 2006; 22: Borison RL, Pathiraja AP, Diamond BI, Meibach RC. Risperidone - Clinical Safety and Efficacy in Schizophrenia. Psychopharmacol Bull 1992; 28: Nguyen LN, Guthrie SK. Risperidone Treatment of Bipolar Mania. Ann Pharmacother 2006;40: Segal J, Berk M, Brook S. Risperidone compared with both lithium and haloperidol in mania: A double-blind randomized controlled trial. Clin Neuropharmacol 1998; 21: Guille C, Sachs GS, Ghaemi SN. A naturalistic comparison of clozapine, risperidone, and olanzapine in the treatment of bipolar disorder. J Clin Psychiatry 2000; 61: Seeger TF, Seymour PA, Schmidt AW, Zorn SH, Schulz DW, Lebel LA, Mclean S, Guanowsky V, Howard HR, Lowe JA, Heym J. Ziprasidone (Cp-88,059) - A New Antipsychotic with Combined Dopamine and Serotonin Receptor Antagonist Activity. J Pharmacol Exp Ther 1995; 275: Keck PE, Versiani M, Potkin S, West SA, Giller E, Ice K. Ziprasidone in the treatment of acute bipolar mania: A three-week, placebocontrolled, double-blind, randomized trial. Am J Psychiatry 2003; 160: Keck PE, Potkin SG, Rappard F, Loebel A, Batzar E. Efficacy and safety of ziprasidone in bipolar disorder: Short- & long-term data. Int J of Neuropsychopharmacol 2006; 9:S Stahl S, Lombardo I, Loebel A, Rappard F, Mandel F. Efficacy of ziprasidone in dysphoric mania: Pooled analysis of two doubleblind studies. Bipolar Disord 2006; 8: Sachs GS, Nierenberg AA, Calabrese JR, Marangell LB, Wisniewski SR, Gyulai L, Friedman ES, Bowden CL, Fossey MD, Ostacher MJ, Ketter TA, Patel J, Hauser P, Rapport D, Martinez JM, Allen MH, Miklowitz DJ, Otto MW, Dennehy EB, Thase ME. Effectiveness of adjunctive antidepressant treatment for bipolar depression. N Engl J Med 2007; 356: Ulusahin A. kiuçlu bozuklukta aripiprazol. Klinik Psikofarmakoloji Bülteni 2008; 18: Papakostas GI, Petersen TJ, Kinrys G, Burns AM, Worthington JJ, Alpert JE, Fava M, Nierenberg AA. Aripiprazole augmentation of selective serotonin reuptake inhibitors for treatment-resistant major depressive disorder. J Clin Psychiatry 2005; 66: Simon JS, Nemeroff CB. Aripiprazole augmentation of antidepressants for the treatment of partially responding and nonresponding patients with major depressive disorder. J Clin Psychiatry 2005; 66: Meltzer HY, Alphs L, Green AI, Altamura AC, Anand R, Bertoldi A, Bourgeois M, Chouinard G, Islam MZ, Kane J, Krishnan R, Lindenmayer JP, Potkin S. Clozapine treatment for suicidality in schizophrenia: International Suicide Prevention Trial (InterSePT). Arch Gen Psychiatry 2003; 60: Mathews J, Garcia KS, Mintun MA, Sheline YI. Antidepressant efficacy of olanzapine as monotherapy in major depressive disorder, without psychosis: a pilot study. Psychiatry Res 2006; 146: Tohen M, Vieta E, Calabrese J, Ketter TA, Sachs G, Bowden C, Mitchell PB, Centorrino F, Risser R, Baker RW, Evans AR, Beymer K, Dube S, Tollefson GD, Breier A. Efficacy of olanzapine and olanzapine-fluoxetine combination in the treatment of bipolar I depression. Arch Gen Psychiatry 2003; 60: Vieta E, Gasto C, Colom F, Reinares M, Martinez-Aran A, Benabarre A, Akiskal HS. Role of risperidone in bipolar II: an open 6-month study. J Affect Disord 2001; 67: Shelton RC, Stahl SM. Risperidone and paroxetine given singly and in combination for bipolar depression. J Clin Psychiatry 2004; 65: Potkin SG, Keck PE, Jr., Segal S, Ice K, English P. Ziprasidone in acute bipolar mania: a 21-day randomized, double-blind, placebo-controlled replication trial. J Clin Psychopharmacol 2005; 25: Tohen M, Chengappa KN, Suppes T, Zarate CA, Jr., Calabrese JR, Bowden CL, Sachs GS, Kupfer DJ, Baker RW, Risser RC, Keeter EL, Feldman PD, Tollefson GD, Breier A. Efficacy of olanzapine in combination with valproate or lithium in the treatment of mania in patients partially nonresponsive to valproate or lithium monotherapy. Arch Gen Psychiatry 2002; 59: Strakowski SM, DelBello MP, Adler CM. Comparative efficacy and tolerability of drug treatments for bipolar disorder. CNS Drugs 2001; 15: S56

Ergenlik Döneminde Bafllayan Bipolar Bozuklu u Olan ki Olguda Uzun Süreli Olanzapin Kullan m. görülen bipolar bozukluk (BB), yetiflkinlerden

Ergenlik Döneminde Bafllayan Bipolar Bozuklu u Olan ki Olguda Uzun Süreli Olanzapin Kullan m. görülen bipolar bozukluk (BB), yetiflkinlerden Olgu Sunumlar /Case Reports Araflt rmalar/researches Ergenlik döneminde bafllayan bipolar bozuklu u olan iki olguda uzun süreli olanzapin kullan m Ergenlik Döneminde Bafllayan Bipolar Bozuklu u Olan ki

Detaylı

Bipolar bozukluk epizodik olarak hipomani, Bipolar Bozukluk ve fiizoaffektif Bozukluk Sa alt m nda Klozapinin Yeri: Geriye Dönük Bir Çal flma *

Bipolar bozukluk epizodik olarak hipomani, Bipolar Bozukluk ve fiizoaffektif Bozukluk Sa alt m nda Klozapinin Yeri: Geriye Dönük Bir Çal flma * Araflt rmalar/researches Bipolar Bozukluk ve fiizoaffektif Bozukluk Sa alt m nda Klozapinin Yeri: Geriye Dönük Bir Çal flma Bipolar Bozukluk ve fiizoaffektif Bozukluk Sa alt m nda Klozapinin Yeri: Geriye

Detaylı

İki Uçlu Bozukluğu Olan Hastalarda Depresif Belirtilerin Tedavisinde Antidepresan Tercihlerinin Değerlendirilmesi

İki Uçlu Bozukluğu Olan Hastalarda Depresif Belirtilerin Tedavisinde Antidepresan Tercihlerinin Değerlendirilmesi Düşünen Adam Psikiyatri ve Nörolojik Bilimler Dergisi 2012;25:151-156 DOI: 10.5350/DAJPN2012250208 İki Uçlu Bozukluğu Olan Hastalarda Depresif Belirtilerin Tedavisinde Antidepresan Tercihlerinin Değerlendirilmesi

Detaylı

Anksiyete Bozuklukları

Anksiyete Bozuklukları 10. Bölüm Anksiyete Bozuklukları Nurgül Özpoyraz, Lut Tamam Temel Hedefler Anksiyete bozukluğunun iki uçlu bozukluk ile birlikte bulunması belirtilerin karmaşıklaşmasına, kötü gidişe, sağaltıma yanıtın

Detaylı

Duygudurum bozuklukların tedavisinde amaç, Tedaviye Dirençli Bipolar Hastalarda Lamotrijin Kullanımı

Duygudurum bozuklukların tedavisinde amaç, Tedaviye Dirençli Bipolar Hastalarda Lamotrijin Kullanımı A. S. Gönül, A. O uz,. Yabano lu, E. Eflel Tedaviye Dirençli Bipolar Hastalarda Lamotrijin Kullanımı Dr. Ali Saffet Gönül, Dr. Aslan Oğuz, Dr. İhsan Yabanoğlu, Dr. Ertuğrul Eşel 1 ÖZET: TEDAV YE D RENÇL

Detaylı

Klozapin ve Þizofreni Saðaltýmýndaki Yeri

Klozapin ve Þizofreni Saðaltýmýndaki Yeri Klozapin ve Þizofreni Saðaltýmýndaki Yeri F. Mükerrem GÜVEN*, Sunar BÝRSÖZ** ÖZET Antipsikotik ilaçlarýn þizofreni tedavisinde kullanýmý sayesinde, 20. yüzyýlýn ikinci yarýsýnda þizofreni hastalarýnýn

Detaylı

Bipolar bozukluk idame tedavisi: duygudurum düzenleyiciler mi atipik antipsikotikler mi? Prof. Dr. Cengiz AKKAYA

Bipolar bozukluk idame tedavisi: duygudurum düzenleyiciler mi atipik antipsikotikler mi? Prof. Dr. Cengiz AKKAYA Bipolar bozukluk idame tedavisi: duygudurum düzenleyiciler mi atipik antipsikotikler mi? Prof. Dr. Cengiz AKKAYA Bipolar Bozukluk Ömür Boyu Süren Bir Hastalıktır 1. Ömür boyu idame tedavisi 2. Atak tedavisi

Detaylı

Açıklama 2012-2013. Araştırmacı: YOK. Danışman: YOK. Konuşmacı: YOK

Açıklama 2012-2013. Araştırmacı: YOK. Danışman: YOK. Konuşmacı: YOK Açıklama 2012-2013 Araştırmacı: YOK Danışman: YOK Konuşmacı: YOK Duygudurum Bozukluklarında Gelecek Sınıflandırma ve Tedaviler Kürşat Altınbaş Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Tıp Fakültesi, Psikiyatri

Detaylı

pecya İki Uçlu Depresyon ve Tedavisi GİRİŞ duydudurum dalgalanmalar ı yaşamaktad ırlar

pecya İki Uçlu Depresyon ve Tedavisi GİRİŞ duydudurum dalgalanmalar ı yaşamaktad ırlar Kürşat ALTINTAŞ *, E. Timuçin ORAL **, Simavi VAH İP *** ÖZET İki uçlu bozukluk hastalar ı yaşamların ın üçte birini depresyonda geçirdikleri için depresif dönemler önemlidir. İki uçlu depresyonun tedavisiyle

Detaylı

Anksiyete Bozukluklarının Tedavisinde Antidepresanlar. Doç Dr Selim Tümkaya

Anksiyete Bozukluklarının Tedavisinde Antidepresanlar. Doç Dr Selim Tümkaya Anksiyete Bozukluklarının Tedavisinde Antidepresanlar Doç Dr Selim Tümkaya ANKSİYETE BOZUKLUKLARI Anksiyete bozukluklarının yaşam boyu prevalansı yaklaşık %29 dur. Kessler ve ark 2005 Uzunlamasına çalışmalar

Detaylı

Major Depresif Bozukluk Tedavisinde Yetersiz Yanıtın Yönetimi ve Yeni Tedavi Seçenekleri

Major Depresif Bozukluk Tedavisinde Yetersiz Yanıtın Yönetimi ve Yeni Tedavi Seçenekleri Gözden Geçirmeler / Reviews Major Depresif Bozukluk Tedavisinde Yetersiz Yanıtın Yönetimi ve Yeni Tedavi Seçenekleri Oğuz Karamustafalıoğlu¹, Burcu Goksan Yavuz² ÖZET: Major depresif bozukluk tedavisinde

Detaylı

Araştırmacı olarak: 2008: Janssen Cilag 2009: Janssen Cilag 2010: Janssen Cilag Danışmanlık: 2008: 2009: 2010: Konuşmacı olarak: 2008: 2009: 2010:

Araştırmacı olarak: 2008: Janssen Cilag 2009: Janssen Cilag 2010: Janssen Cilag Danışmanlık: 2008: 2009: 2010: Konuşmacı olarak: 2008: 2009: 2010: Kurum ve Kuruluşlarla İlişki Bildirimi Araştırmacı olarak: 2008: Janssen Cilag 2009: Janssen Cilag 2010: Janssen Cilag Danışmanlık: 2008: 2009: 2010: Konuşmacı olarak: 2008: 2009: 2010: RASYONEL ANTİDEPRESAN

Detaylı

BASKIDA. Tedaviye Dirençli İkiuçlu Depresyonda Aripiprazol Güçlendirmesi: İki Olgu Sunumu. Dr. Figen KARADAĞ 1, Dr. Devran TAN 2, Dr.

BASKIDA. Tedaviye Dirençli İkiuçlu Depresyonda Aripiprazol Güçlendirmesi: İki Olgu Sunumu. Dr. Figen KARADAĞ 1, Dr. Devran TAN 2, Dr. Türk Psikiyatri Dergisi 2011;22( ): Tedaviye Dirençli İkiuçlu Depresyonda Aripiprazol Güçlendirmesi: İki Olgu Sunumu BASKIDA Dr. Figen KARADAĞ 1, Dr. Devran TAN 2, Dr. Feyza ÜNAL 3 ÖZET İki uçlu duygudurum

Detaylı

Dirençli obsesif kompulsif bozukluklu hastalarda tedaviye olanzapin eklenmesi 1

Dirençli obsesif kompulsif bozukluklu hastalarda tedaviye olanzapin eklenmesi 1 Atmaca ve ark. 215 Dirençli obsesif kompulsif bozukluklu hastalarda tedaviye olanzapin eklenmesi 1 Murad ATMACA, 2 Murat KULOĞLU, 2 A.Ertan TEZCAN 3 ÖZET Amaç: Serotonin geri alım inhibitörleri (SGİ),

Detaylı

Depresyon Tedavisinde Aripiprazol: Bir Gözden Geçirme

Depresyon Tedavisinde Aripiprazol: Bir Gözden Geçirme Gözden Geçirmeler / Reviews Depresyon Tedavisinde Aripiprazol: Bir Gözden Geçirme Haluk A. Savafl 1, fiengül Kocamer 2 ÖZET: Depresyon tedavisinde aripiprazol: Bir gözden geçirme Amaç: Aripiprazolun major

Detaylı

NT HAR E L M OLAN HASTALARDA LAÇ TEDAV S

NT HAR E L M OLAN HASTALARDA LAÇ TEDAV S Kriz Dergisi 15 (3): 31-38 NT HAR E L M OLAN HASTALARDA LAÇ TEDAV S A. Alt nda *, M. Günefl** ÖZET: ntihar e ilimi olan kiflide ilaç tedavisi yaklafl m n n temel belirleyicisi altta yatan bozukluktur.

Detaylı

Araştırmalar/Researches H. Mırsal, A. Kalyoncu, Ö. Pektaş, D. Tan, M. Beyazyürek

Araştırmalar/Researches H. Mırsal, A. Kalyoncu, Ö. Pektaş, D. Tan, M. Beyazyürek Araştırmalar/Researches H. Mırsal, A. Kalyoncu, Ö. Pektaş, D. Tan, M. Beyazyürek Tedaviye Dirençli Majör Depresyonu Olan Yaşlı Hastalarda Olanzapin Ekleme Tedavisi: bir Açık Çalışma * Hasan Mırsal 1, Ayhan

Detaylı

Son 10 yıldır ilaç endüstrisi ile bir ilişkim (araştırmacı, danışman ve konuşmacı) yoktur.

Son 10 yıldır ilaç endüstrisi ile bir ilişkim (araştırmacı, danışman ve konuşmacı) yoktur. Son 10 yıldır ilaç endüstrisi ile bir ilişkim (araştırmacı, danışman ve konuşmacı) yoktur. Travma Sonrası Stres Bozukluğu Askerî Harekâtlar Sonrası Ortaya Çıkan Olguların Tedavisi Bir asker, tüfeğini

Detaylı

YATARAK TEDAVİ GÖREN ŞİZOFRENİK HASTALARDA OLANZAPİNLE RİSPERİDONUN KARŞILAŞTIRILMASI

YATARAK TEDAVİ GÖREN ŞİZOFRENİK HASTALARDA OLANZAPİNLE RİSPERİDONUN KARŞILAŞTIRILMASI Amaç: Yöntem: YATARAK TEDAVİ GÖREN ŞİZOFRENİK HASTALARDA OLANZAPİNLE RİSPERİDONUN KARŞILAŞTIRILMASI Bulgular: Sonuç: A COMPARATIVE STUDY OF OLANZAPINE AND RISPERIDONE IN THE TREATMENT OF SCHZOPHRENIC INPATIENTS

Detaylı

Bipolar afektif bozukluk nedir?

Bipolar afektif bozukluk nedir? Bipolar afektif bozukluk nedir? Bipolar afektif bozukluğu pek çok kişi farklı şekillerde yaşar. Bazıları şiddetli mutsuzluk ve sadece hafif taşkınlık atakları deneyimlerken, diğerleri son derece şiddetli

Detaylı

Tedaviye Dirençli İki Uçlu Bozukluk

Tedaviye Dirençli İki Uçlu Bozukluk Review / Derleme DOI: 10.5455/jmood.20140609090035 Tedaviye Dirençli İki Uçlu Bozukluk Zerrin Binbay 1, Mustafa Solmaz 1, Erhan Kurt 2 ÖZET: Tedaviye dirençli iki uçlu bozukluk ABSTRACT: Treatment resistant

Detaylı

Gözden Geçirme/Reviews F. N. nal-emiroglu, S. Miral. Çocukluk ve Ergenlik Dönemi Bipolar Bozuklu unun Psikofarmakolojik Tedavisinde Güncel Geliflmeler

Gözden Geçirme/Reviews F. N. nal-emiroglu, S. Miral. Çocukluk ve Ergenlik Dönemi Bipolar Bozuklu unun Psikofarmakolojik Tedavisinde Güncel Geliflmeler Gözden Geçirme/Reviews F. N. nal-emiroglu, S. Miral Çocukluk ve Ergenlik Dönemi Bipolar Bozuklu unun Psikofarmakolojik Tedavisinde Güncel Geliflmeler F. Neslihan nal-emiroglu 1, Süha Miral 2 ÖZET: Çocukluk

Detaylı

Pediatrik Bipolar Bozukluk Tedavisi

Pediatrik Bipolar Bozukluk Tedavisi Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar-Current Approaches in Psychiatry 2014; 6(2):92-106 doi: 10.5455/cap.20130707024051 Pediatrik Bipolar Bozukluk Tedavisi Treatment of Pediatric Bipolar Disorder Ayten Erdoğan,

Detaylı

Olgu Sunumlar /Case Reports C. Cerit, M. Y ld z, S. Candan

Olgu Sunumlar /Case Reports C. Cerit, M. Y ld z, S. Candan Olgu Sunumlar /Case Reports C. Cerit, M. Y ld z, S. Candan Psikotik Bozuklu u Olan ve Antipsikotik laç Kullanan Hastalarda Obezite S kl ve Bir Y l n Sonunda Kilo De iflimi Cem Cerit 1, Mustafa Y ld z 2,

Detaylı

PSİKOFARMAKOLOJİ 6. Duygudurum Bozuklukları Tedavisi Doç. Dr. Şaziye Senem Başgül. HKU, Psikoloji YL, 2017 Bahar.

PSİKOFARMAKOLOJİ 6. Duygudurum Bozuklukları Tedavisi Doç. Dr. Şaziye Senem Başgül. HKU, Psikoloji YL, 2017 Bahar. PSİKOFARMAKOLOJİ 6 Duygudurum Bozuklukları Tedavisi Doç. Dr. Şaziye Senem Başgül HKU, Psikoloji YL, 2017 Bahar www.gunescocuk.com Doç. Dr. Cem GÖKÇEN in katkılarıyla BPB Manik ve depresif durumlar arasında

Detaylı

Tedaviye Dirençli Bipolar Bozukluk

Tedaviye Dirençli Bipolar Bozukluk Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar-Current Approaches in Psychiatry 2015; 7(4):401-418 doi: 10.5455/cap.20150209101507 Tedaviye Dirençli Bipolar Bozukluk Treatment Resistant Bipolar Disorder Elvan Özalp,

Detaylı

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir.

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENFOMA LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENF SİSTEMİ NEDİR? Lenf sistemi vücuttaki akkan dolaşım sistemidir. Lenf yolu damarlarındaki bağışıklık hücreleri,

Detaylı

Paroksetin ve Depresyon

Paroksetin ve Depresyon Paroksetin ve Depresyon Nevzat Yüksel 1 1 Prof.Dr., Gazi Üniversitesi Týp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalý, Ankara Giriþ Genel toplumda major depresyon yaygýnlýðý %3-5 kadardýr. Bazý araþtýrmalarda bu

Detaylı

OKB DE KOMORBİDİTENİN VARLIĞI TEDAVİYİ NASIL ETKİLER? Dr.Abdulkadir Tabo

OKB DE KOMORBİDİTENİN VARLIĞI TEDAVİYİ NASIL ETKİLER? Dr.Abdulkadir Tabo OKB DE KOMORBİDİTENİN VARLIĞI TEDAVİYİ NASIL ETKİLER? Dr.Abdulkadir Tabo OKB DE KOMORBİDİTE Komorbiditenin değerlendirilmesi klinisyen için çok önemli. Komorbid durumların varlığı hastalığın klinik seyrini,

Detaylı

Nörolojik Hastalıklarda Depresyon ve Sitokinler

Nörolojik Hastalıklarda Depresyon ve Sitokinler 46.ULUSAL PSİKİYATRİ KONGRESİ, 2010 Nörolojik Hastalıklarda Depresyon ve Sitokinler Dr.Canan Yücesan Ankara Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Dalı Akış Sitokinler ve depresyon Duygudurum bozukluklarının

Detaylı

Psikiyatride kullanılan pek çok ilacın, özellikle de. Olanzapin Kullanımı İle Birlikte Görülen Hipomani: Olgu Sunumu

Psikiyatride kullanılan pek çok ilacın, özellikle de. Olanzapin Kullanımı İle Birlikte Görülen Hipomani: Olgu Sunumu Olgu Sunumlar /Case Reports A. Akdemir, H. Türkçapar Olanzapin Kullanımı İle Birlikte Görülen Hipomani: Olgu Sunumu Dr. Asena Akdemir 1, Dr. Hakan Türkçapar 1 ÖZET: OLANZAP N KULLANIMI LE B RL KTE GÖRÜLEN

Detaylı

GÖRÜfiLER. Uzm. Dr. Özlem Erman

GÖRÜfiLER. Uzm. Dr. Özlem Erman GÖRÜfiLER Uzm. Dr. Özlem Erman Son y llarda dünyadaki h zl teknolojik geliflmeye paralel olarak t p alan nda da h zl bir de iflim yaflanmakta, neredeyse her gün yeni tan, tedavi yöntemleri, yeni ilaçlar

Detaylı

YAYGIN ANKSİYETE BOZUKLUĞU OLAN HASTALARDA NÖROTİSİZM VE OLUMSUZ OTOMATİK DÜŞÜNCELER UZM. DR. GÜLNİHAL GÖKÇE ŞİMŞEK

YAYGIN ANKSİYETE BOZUKLUĞU OLAN HASTALARDA NÖROTİSİZM VE OLUMSUZ OTOMATİK DÜŞÜNCELER UZM. DR. GÜLNİHAL GÖKÇE ŞİMŞEK YAYGIN ANKSİYETE BOZUKLUĞU OLAN HASTALARDA NÖROTİSİZM VE OLUMSUZ OTOMATİK DÜŞÜNCELER UZM. DR. GÜLNİHAL GÖKÇE ŞİMŞEK GİRİŞ Yaygın anksiyete bozukluğu ( YAB ) birçok konuyla, örneğin parasal, güvenlik, sağlık,

Detaylı

Özel Gruplarda Bipolar Bozukluk Tedavisinde Atipik Antipsikotikler

Özel Gruplarda Bipolar Bozukluk Tedavisinde Atipik Antipsikotikler Araflt rmalar/researches Özel gruplarda bipolar bozukluk tedavisinde atipik antipsikotikler Özel Gruplarda Bipolar Bozukluk Tedavisinde Atipik Antipsikotikler Servet Ebrinç 1, Mesut Çetin 2, Özgür Öner

Detaylı

Derlemeler/Reviews K. Alptekin. Tedavisinde Yeni Kuflak Antipsikotikler: Dopamin Sistemi Dengeleyicileri ve Aripiprazol.

Derlemeler/Reviews K. Alptekin. Tedavisinde Yeni Kuflak Antipsikotikler: Dopamin Sistemi Dengeleyicileri ve Aripiprazol. Derlemeler/Reviews K. Alptekin fiizofrenide Beynin Geliflimsel Yetersizli i ve Ergenlik Döneminde Dopamin Sisteminin Rolü: fiizofrenide ventriküler geniflleme ve kortikal atrofi görülmektedir. Özellikle

Detaylı

BİPOLAR YAŞAM DERNEĞİ http://www.bipolaryasam.org/ Bipolar II Bozukluk

BİPOLAR YAŞAM DERNEĞİ http://www.bipolaryasam.org/ Bipolar II Bozukluk BİPOLAR YAŞAM DERNEĞİ http://www.bipolaryasam.org/ Bipolar II Bozukluk Doç. Dr. Sibel Çakır İstanbul Tıp Fakültesi, Psikiyatri A.D Duygudurum Bozuklukları Birimi Açıklama 2012-2013 Araştırmacı: ELAN Danışman:

Detaylı

Uzun Süreli Sürdürümde Lamotrijin Öncesi ve Sonrası. bir karşılaştırma: Kan düzeyinin etkisi

Uzun Süreli Sürdürümde Lamotrijin Öncesi ve Sonrası. bir karşılaştırma: Kan düzeyinin etkisi Original Papers / Araştırmalar DOI: 10.5455/jmood.20120730123734 Uzun Süreli Sürdürümde Lamotrijin Öncesi ve Sonrası bir karşılaştırma: Kan düzeyinin etkisi Sermin Kesebir 1, Fisun Akdeniz 2, Aysun Demir

Detaylı

Antipsikotik ilaçlar

Antipsikotik ilaçlar Antipsikotik ilaçlar Etki mekanizmaları Dopamin blokajı yaparlar Mezolimbik yolda blokaj > pozitif belirtiler Mezokortikal yol > negatif belirtiler Dopamin ve serotonin blokajı yaparlar Dopamin blokajı

Detaylı

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog KONYA KARAMAN BÖLGESİ BOŞANMA ANALİZİ 22.07.2014 Tarihsel sürece bakıldığında kalkınma,

Detaylı

Antipsikotik İlaçlar & Metabolik Yan Etkiler

Antipsikotik İlaçlar & Metabolik Yan Etkiler Şizofreni Hastalarında Erken Ölüm ve Metabolik Sendrom Antipsikotik İlaçlar & Metabolik Yan Etkiler Prof. Dr. Ayşen Esen-Danacı Celal Bayar ÜTF Psikiyatri AD 1 Şizofreni ve psikotik bozukluklu hastalarda,

Detaylı

Psikotik Depresyonun Farmakolojik Tedavisi. Dr. Abdurrahman Altındağ, Dr. Mustafa Özkan 1

Psikotik Depresyonun Farmakolojik Tedavisi. Dr. Abdurrahman Altındağ, Dr. Mustafa Özkan 1 Psikotik Depresyonun Farmakolojik Tedavisi Dr. Abdurrahman Altındağ, Dr. Mustafa Özkan 1 ÖZET: PS KOT K DEPRESYONUN FARMAKOLOJ K TEDAV S Psikotik depresyon hezeyan ya da hallüsinasyonlarla karakterize,

Detaylı

(trankilizan ilaçlar)

(trankilizan ilaçlar) Anksiyolitik ilaçlar (trankilizan ilaçlar) Anksiyete nedir? Anksiyete bozuklukları nedir? Anksiyete > Otonomik belirtiler Kalp hızında, tansiyonda, kalp kasılmasında, nefes hızında vs artış Norepinefrin

Detaylı

Çocuk ve Ergenlerde Antipsikotik Kullan m

Çocuk ve Ergenlerde Antipsikotik Kullan m Çocuk ve Ergenlerde Antipsikotik Kullan m Burak Do angün*, Gül Karaçetin**, Mehmet Levent Kayaalp*** * Uzm. Dr. stanbul Üniversitesi Cerrahpafla T p Fakültesi Çocuk Ruh Sa l ve Hastal klar AD ** Uzm.Ö

Detaylı

BİR ÜNİVERSİTE KLİNİĞİNDE BİPOLAR BOZUKLUK TANISI İLE İZLENEN YAŞLI HASTALARDA FARMAKOLOJİK TEDAVİ SEÇİMLERİNİN İNCELENMESİ

BİR ÜNİVERSİTE KLİNİĞİNDE BİPOLAR BOZUKLUK TANISI İLE İZLENEN YAŞLI HASTALARDA FARMAKOLOJİK TEDAVİ SEÇİMLERİNİN İNCELENMESİ Kriz Dergisi 19 (1-2-3): 1-12 BİR ÜNİVERSİTE KLİNİĞİNDE BİPOLAR BOZUKLUK TANISI İLE İZLENEN YAŞLI HASTALARDA FARMAKOLOJİK TEDAVİ SEÇİMLERİNİN İNCELENMESİ Umut Altunöz*, Rifat Serav İlhan*, Ezgi Hatip*,

Detaylı

Bipolar Bozukluk, Karma Dönemlerin Tan ve Tedavisindeki Geliflmeler

Bipolar Bozukluk, Karma Dönemlerin Tan ve Tedavisindeki Geliflmeler Bipolar Bozukluk, Karma Dönemlerin Tan ve Tedavisindeki Geliflmeler V Singh ve CL Bowden Teksas Üniversitesi San Antonio Sa l k Bilimleri Merkezi, Psikiyatri Bölümü 7703 Floyd Curl Drive, PK 7792, San

Detaylı

Risperidona bağlı gelişen hiperprolaktineminin tedaviye aripiprazol eklenmesiyle düzelmesi

Risperidona bağlı gelişen hiperprolaktineminin tedaviye aripiprazol eklenmesiyle düzelmesi Olgu sunumu: Risperidona bağlı gelişen hiperprolaktineminin tedaviye aripiprazol eklenmesiyle düzelmesi Medine Gıynaş Ayhan, Faruk Uğuz, Nazmiye Kaya Selçuk Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Ruh Sağlığı

Detaylı

Tedavi Kılavuzları ve Araştırmalar Işığında Bipolar Bozukluk Akut Tedavisinde Son Gelişmeler

Tedavi Kılavuzları ve Araştırmalar Işığında Bipolar Bozukluk Akut Tedavisinde Son Gelişmeler Tedavi Kılavuzları ve Araştırmalar Işığında Bipolar Bozukluk Akut Tedavisinde Son Gelişmeler Dr. Çınar Yenilmez Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri AD Önemi: Bipolar bozukluk iki

Detaylı

Derlemeler/Reviews H. Soygür. Aripiprazol ün Farmakodinamik ve Farmakokinetik Özellikleri. Haldun Soygür

Derlemeler/Reviews H. Soygür. Aripiprazol ün Farmakodinamik ve Farmakokinetik Özellikleri. Haldun Soygür Derlemeler/Reviews H. Soygür Aripiprazol ün Farmakodinamik ve Farmakokinetik Özellikleri Haldun Soygür ÖZET: Aripiprazol ün farmakodinamik ve farmakokinetik özellikleri Birinci kuflak antipsikotik ilaçlar

Detaylı

Yeni antipsikotikler ve haloperidolün prolaktin üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması

Yeni antipsikotikler ve haloperidolün prolaktin üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması 44 Yeni antipsikotikler ve haloperidolün prolaktin üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması Yeni antipsikotikler ve haloperidolün prolaktin üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması Erhan KURT, 1 H. Murat

Detaylı

Bölüm: 11 Manik Depresyona Özel İlaç Fikri

Bölüm: 11 Manik Depresyona Özel İlaç Fikri Bölüm: 11 Manik Depresyona Özel İlaç Fikri Lityum psikiyatri 1950 1980lerde lityum bazı antikonvülzanlara benzer etki Ayrı ayrı ve yineleyen nöbetler şeklinde ortaya çıkan manik depresyon ve epilepsi Böylece

Detaylı

hükümet tabibi olarak görev yaptıktan sonra, 1988 yılında Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi nde başladığım

hükümet tabibi olarak görev yaptıktan sonra, 1988 yılında Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi nde başladığım 1961 yılında Malatya da doğdum. İlk-orta ve lise öğrenimimi Malatya da tamamladım.1978 yılında girdiğim Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi'ni 1984 yılında bitirdim. 1984-1987 yılları arasında Çanakkale ve

Detaylı

Ağrı ve psikiyatrik yaklaşım. Prof.Dr.Aslı Sarandöl Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları AD

Ağrı ve psikiyatrik yaklaşım. Prof.Dr.Aslı Sarandöl Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları AD Ağrı ve psikiyatrik yaklaşım Prof.Dr.Aslı Sarandöl Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları AD Ağrı Hoş olmayan bir uyaran Duygusal Algısal Bilişsel ve davranışsal Biyopsikososyal

Detaylı

Agomelatin: Yeni Antidepresan İlaç ve Yeni Bulgular

Agomelatin: Yeni Antidepresan İlaç ve Yeni Bulgular Reviews / Derlemeler DOI: 10.5455/jmood.20120924064532 Agomelatin: Yeni Antidepresan İlaç ve Yeni Bulgular Fisun Akdeniz 1 ÖZET: Agomelatin: Yeni antidepresan ilaç ve yeni bulgular Agomelatin melatoninerjik

Detaylı

Bipolar Depresyon Tedavisinde Yeni Seçenekler

Bipolar Depresyon Tedavisinde Yeni Seçenekler Bipolar Depresyon Tedavisinde Yeni Seçenekler Doç.Dr. E.Timuçin Oral Bipolar bozukluğu olan hastaların manik dönemin çok daha fazlasını depresif dönemde geçirdikleri, %10 dan fazlasının bu dönemdeyken

Detaylı

An depresan İlaç Kesimi İle Te klenen Hipomanik/Manik Kayma

An depresan İlaç Kesimi İle Te klenen Hipomanik/Manik Kayma Türk Psikiyatri Dergisi 2008; 19(3): 329-333 An depresan İlaç Kesimi İle Te klenen Hipomanik/Manik Kayma Dr. Kaan KORA 1, Dr. Pelin KAPLAN 2 Özet / Abstract Kullanılan antidepresif ilacın ani ya da yavaş

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI QUET 25 mg film tablet

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI QUET 25 mg film tablet 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI QUET 25 mg film tablet KISA ÜRÜN BİLGİSİ 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM Etkin madde: Ketiapin 25 mg (28.78 ketiapin fumarat olarak) Yardımcı madde: Laktoz monohidrat 13.593

Detaylı

Bir Üniversite Klini inde Reçete Edilen Antipsikotik laçlar: Bir Retrospektif Çal flma. Key words: Antipsychotic, new generation, conventional, switch

Bir Üniversite Klini inde Reçete Edilen Antipsikotik laçlar: Bir Retrospektif Çal flma. Key words: Antipsychotic, new generation, conventional, switch Araflt rmalar/researches Bir üniversite klini inde reçete edilen antipsikotik ilaçlar: Bir retrospektif çal flma Bir Üniversite Klini inde Reçete Edilen Antipsikotik laçlar: Bir Retrospektif Çal flma Asl

Detaylı

DEPRENİL 50 mg 30 Tablet

DEPRENİL 50 mg 30 Tablet DEPRENİL 50 mg 30 Tablet Depresyon, depresyona bağlı yeme ve uyku bozuklukları, bipolar hastalığın depresyon fazı, migren FORMÜLÜ Her bir Deprenil tablet 50 mg opipramol dihidroklorür içerir. FARMAKOLOJĠK

Detaylı

Veri Toplama Yöntemleri. Prof.Dr.Besti Üstün

Veri Toplama Yöntemleri. Prof.Dr.Besti Üstün Veri Toplama Yöntemleri Prof.Dr.Besti Üstün 1 VERİ (DATA) Belirli amaçlar için toplanan bilgilere veri denir. Araştırmacının belirlediği probleme en uygun çözümü bulabilmesi uygun veri toplama yöntemi

Detaylı

ÖZET Amaç: Atipik antipsikotik ilâçlar n flizofrenideki obsesif kompulsif belirtilere etkisi araflt rmak hedeflenmifltir.

ÖZET Amaç: Atipik antipsikotik ilâçlar n flizofrenideki obsesif kompulsif belirtilere etkisi araflt rmak hedeflenmifltir. Atipik Antipsikotik lâçlar n fiizofrenlerde Obsesif Kompulsif Belirtiler Üzerindeki Etkisi: Tipik Antipsikotiklerle Karfl laflt rmal Bir Do al zlem Çal flmas Bülent Kayahan*, Baybars Veznedaro lu**, Özgür

Detaylı

BASKIDA. Bipolar Bozukluk Hastalarının İlaç Kullanım Sürelerinin Sosyodemografik ve Hastalık Özellikleri ile İlişkisi

BASKIDA. Bipolar Bozukluk Hastalarının İlaç Kullanım Sürelerinin Sosyodemografik ve Hastalık Özellikleri ile İlişkisi Türk Psikiyatri Dergisi 2013;24( ): Bipolar Bozukluk Hastalarının İlaç Kullanım Sürelerinin Sosyodemografik ve Hastalık Özellikleri ile İlişkisi BASKIDA Dr. Cengiz AKKAYA 1, Dr. Gülnihal DENİZ 2, Dr. Şengül

Detaylı

TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler

TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler 1 TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler stanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ceza Hukuku ve Kriminoloji Araflt rma ve Uygulama Merkezi 2003

Detaylı

Araflt rmalar / Original Papers. Bülent Sönmez 1, Erdal Vardar 2, Gülay Durmufl Altun 3, Ercan Abay 4, Deniz Bedel 5

Araflt rmalar / Original Papers. Bülent Sönmez 1, Erdal Vardar 2, Gülay Durmufl Altun 3, Ercan Abay 4, Deniz Bedel 5 Araflt rmalar / Original Papers fiizofreni ve fiizoaffektif Bozukluk Akut alevlenmesi Olan Hastalarda Ziprasidon ile Risperidon un Klinik Etkinlik, Ekstrapiramidal, Kardiyak ve Metabolik Yan Etkilerinin

Detaylı

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z Nisan 2010 ISBN 978-9944-60-631-8 1. Bask, 1000 Adet Nisan 2010 stanbul stanbul Sanayi Odas Yay nlar No: 2010/5 Araflt rma fiubesi Meflrutiyet

Detaylı

Sosyal fobi, insanlarýn hem sosyal hem de iþ

Sosyal fobi, insanlarýn hem sosyal hem de iþ Sosyal Anksiyete Bozukluðunun Farmakolojik Tedavisi Dr. Ali ÖZGEN*, Prof. Dr. Sunar BÝRSÖZ* Sosyal fobi, insanlarýn hem sosyal hem de iþ ortamýnda toplumla iliþkide bulunma yeteneklerini direkt etkileyen

Detaylı

Psikiyatri Acil Servise Başvuran Perinatal Dönemdeki Hastaların Sosyodemografik ve Klinik Özellikleri

Psikiyatri Acil Servise Başvuran Perinatal Dönemdeki Hastaların Sosyodemografik ve Klinik Özellikleri Psikiyatri Acil Servise Başvuran Perinatal Dönemdeki Hastaların Sosyodemografik ve Klinik Özellikleri Dr. Alevhan İnan, Dr. Kumru Şenyaşar Meterelliyoz, Doç. Dr. Pınar Çetinay Aydın Sağlık Bilimleri Üniversitesi

Detaylı

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit 2016 un türevi 1. ROMATİZMAL ATEŞ NEDİR? 1.1 Nedir? Romatizmal ateş, streptokok adı

Detaylı

Doç. Dr. Mehmet Yumru

Doç. Dr. Mehmet Yumru Doç. Dr. Mehmet Yumru 04.09.1974 Antalya doğumlu olan Dr. Mehmet Yumru ilköğretim ve lise öğrenimini Antalya da yaptı. 1992-1999 yılları arasında Anadolu Üniversitesi Tıp Fakültesinde öğrenim gördü. 1999-2002

Detaylı

Doç. Dr. Fisun Akdeniz EÜTF Psikiyatri

Doç. Dr. Fisun Akdeniz EÜTF Psikiyatri Emzirme döneminde Duygudurum dengeleyicileri ve Antipsikotikler Doç. Dr. Fisun Akdeniz EÜTF Psikiyatri Kurum ve kuruluşlar ile ilgili bildiri Araştırmacı olarak Astra Zeneca, Lundbeck Konuşmacı olarak

Detaylı

BALIK YAĞI MI BALIK MI?

BALIK YAĞI MI BALIK MI? BALIK YAĞI MI BALIK MI? Son yıllarda balık yağı ile ilgili kalp damar hastalıklarından tutun da romatizma, şizofreni, AIDS gibi hastalıklarda balık yağının kullanılmasının yararları üzerine çok sayıda

Detaylı

Tarifname. MADDE BAĞIMLILIĞININ TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK OLUġTURULMUġ BĠR FORMÜLASYON

Tarifname. MADDE BAĞIMLILIĞININ TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK OLUġTURULMUġ BĠR FORMÜLASYON 1 Tarifname MADDE BAĞIMLILIĞININ TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK OLUġTURULMUġ BĠR Teknik Alan FORMÜLASYON Buluş, madde bağımlılığının tedavisine yönelik oluşturulmuş bir formülasyon ile ilgilidir. Tekniğin Bilinen

Detaylı

Son y llarda flizofrenide görülen biliflsel

Son y llarda flizofrenide görülen biliflsel Derlemeler/Reviews fiizofrenide biliflsel ifllev bozukluklar ve antipsikotik tedavi fiizofrenide Biliflsel fllev Bozukluklar ve Antipsikotik Tedavi Berna Binnur Akdede 1, Köksal Alptekin 2 ÖZET: fiizofrenide

Detaylı

KORELASYON VE REGRESYON ANALİZİ

KORELASYON VE REGRESYON ANALİZİ KORELASON VE REGRESON ANALİZİ rd. Doç. Dr. S. Kenan KÖSE İki ya da daha çok değişken arasında ilişki olup olmadığını, ilişki varsa yönünü ve gücünü inceleyen korelasyon analizi ile değişkenlerden birisi

Detaylı

Tarifname PARKĠNSON HASTALIĞININ SEMPTOMATĠK TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON

Tarifname PARKĠNSON HASTALIĞININ SEMPTOMATĠK TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON 1 Tarifname PARKĠNSON HASTALIĞININ SEMPTOMATĠK TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON Teknik Alan Buluş, parkinson hastalığının semptomatik tedavisine yönelik oluşturulmuş bir formülasyon ile ilgilidir. Tekniğin

Detaylı

Quet 25 mg Film Tablet

Quet 25 mg Film Tablet DEVA Quet 25 mg Film Tablet FORMÜLÜ: Her bir film tablet, 25 mg ketiapin e eşdeğer 28.782 mg ketiapin fumarat Yardımcı madde olarak, Laktoz monohidrat, Sodyum Nişasta Glikolat, Sodyum Stearil Fumarat ve

Detaylı

ÇOCUK VE ERGEN PSİKİYATRİSİ POLİKLİNİĞİNE BAŞVURAN HASTALARA TEDAVİ UYGULAMALARI

ÇOCUK VE ERGEN PSİKİYATRİSİ POLİKLİNİĞİNE BAŞVURAN HASTALARA TEDAVİ UYGULAMALARI ÇOCUK VE ERGEN PSİKİYATRİSİ POLİKLİNİĞİNE BAŞVURAN HASTALARA TEDAVİ UYGULAMALARI TREATMENT APPROACHES IN A CHILD AND ADOLESCENT PSYCHIATRIC OUTPATIENT CLINIC Dursun KARAMAN, Koray KARA, İbrahim DURUKAN

Detaylı

BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9

BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9 BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9 Attila Hancıoğlu ve İlknur Yüksel Alyanak Sağlık programlarının izlenmesi, değerlendirilmesi ve ileriye yönelik politikaların belirlenmesi açısından neonatal, post-neonatal

Detaylı

Antipsikotik ilaçlar psikiyatride hem psikotik bozukluklar n

Antipsikotik ilaçlar psikiyatride hem psikotik bozukluklar n Derlemeler/Reveiws M. Çetin, A. Turgay Modern Psikofarmakolojinin Ellinci Y l nda Klorpromazinden Günümüze Antipsikotik Tedavinin Dünü, Bugünü * Dr. Mesut Çetin 1, Dr. Atilla Turgay 2 ÖZET: MODERN PS KOFARMAKOLOJ

Detaylı

ANKARA ÜNİVERSİTESİ PSİKİYATRİK KRİZ UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ

ANKARA ÜNİVERSİTESİ PSİKİYATRİK KRİZ UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ ANKARA ÜNİVERSİTESİ PSİKİYATRİK KRİZ UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ Kuruluş : 27 Ekim 1989 Adres : Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Cebeci Kampüsü Dikimevi - Ankara Tel : 363 03 26-363 03 27 ANKARA ÜNİVERSİTESİ

Detaylı

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1 Sağlık Reformunun Sonuçları İtibariyle Değerlendirilmesi 26-03 - 2009 Tuncay TEKSÖZ Dr. Yalçın KAYA Kerem HELVACIOĞLU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Türkiye 2004 yılından itibaren sağlık

Detaylı

Selülit ile mücadelede son nokta. Cellulaze. www.ortadoguas.com

Selülit ile mücadelede son nokta. Cellulaze. www.ortadoguas.com Be Selülit ile mücadelede son nokta Cellulaze www.ortadoguas.com Cellulite Laser Workstation Sadece tek bir uygulamadan sonra etkinli i kan tlanm fl, baflar l sonuçlar Cellulaze minimal invaziv bir selülit

Detaylı

Akut Ajitasyon Tedavisinde Doğrular ve Yanlışlar: Acil Servis Antiajitasyon Tedavi Rehberi

Akut Ajitasyon Tedavisinde Doğrular ve Yanlışlar: Acil Servis Antiajitasyon Tedavi Rehberi Derlemeler/Reviews Akut ajitasyon tedavisinde doğrular ve yanlışlar: acil servis antiajitasyon tedavi rehberi Akut Ajitasyon Tedavisinde Doğrular ve Yanlışlar: Acil Servis Antiajitasyon Tedavi Rehberi

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ Profesörlük A PROF.DR. AYŞEGÜL YILDIZ tama Puanı: 2432

ÖZGEÇMİŞ Profesörlük A PROF.DR. AYŞEGÜL YILDIZ tama Puanı: 2432 Yıldız, CV-1 ÖZGEÇMİŞ Profesörlük A PROF.DR. AYŞEGÜL YILDIZ tama Puanı: 2432 Dokuz Eylül Universitesi Psikiyatri Anabilim Dalı Harvard Medical School International Consortium for Bipolar Disorder Research

Detaylı

YENİ ÇALIŞMALAR IŞIĞINDA PROFİLAKSİ

YENİ ÇALIŞMALAR IŞIĞINDA PROFİLAKSİ YENİ ÇALIŞMALAR IŞIĞINDA PROFİLAKSİ Dr Nur Kır İstanbul Tıp Fakültesi 1. RETİNA GÜNLERİ İSTANBUL 2013 AREDS I Çalışması (2001) Amaç: Farklı evrelerdeki YBMD hastalarında yüksek doz antioksidan ve minerallerin

Detaylı

Depresyon Tedavisinde Yetersiz Yan t Durumunda

Depresyon Tedavisinde Yetersiz Yan t Durumunda Gözden Geçirmeler / Reviews Depresyon Tedavisinde Yetersiz Yan t Durumunda Güçlendirme Tedavileri Nesrin Dilbaz 1, Serçin Yalç n Çavufl 2 ÖZET: Depresyon tedavisinde yetersiz yan t durumunda güçlendirme

Detaylı

Cukurova Medical Journal

Cukurova Medical Journal Cukurova Medical Journal Olgu Sunumu / Case Report Olası Paroksetin Tedavisinin Kesilmesi İle İlişkili İlk Atak Mani First Episode Mania Probably Associated with Discontinuation of Paroxetine Treatment

Detaylı

.. 95. Çeviren: Dr. Almagül sina

.. 95. Çeviren: Dr. Almagül sina .. 95 Türkiye ile Kazakistan: Karfl l kl Kazan mlara Dayal Bir flbirli i Bektas Mukhamejanov * Çeviren: Dr. Almagül sina Kazakistan ba ms zl n kazand ndan itibaren, d fl politika stratejisinde çok yönlü

Detaylı

www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar

www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar Kazand ran Güç Mercedes-Benz orijinal ya lar arac n z üreten uzmanlar taraf ndan, gelifltirilmifltir. Mercedes-Benz in dilinden en iyi Mercedes-Benz

Detaylı

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ 120 kinci Bölüm - Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi 1. ARAfiTIRMANIN AMACI ve YÖNTEM Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi, tüketici enflasyonu, iflsizlik

Detaylı

DÜNYADAN HABERLER NİSAN

DÜNYADAN HABERLER NİSAN DÜNYADAN HABERLER NİSAN 2012 Türk Eczacıları Birliği tarafından hazırlanmıştır. WillyBrandt Sok. no:9 06690 Çankaya Ankara İçindekiler: İspanya da Artık Emekliler de Katılım Payı Ödeyecek İrlanda da Jenerik

Detaylı

Depresyonda Güncel Tedaviler. Doç. Dr. Murat ERKIRAN

Depresyonda Güncel Tedaviler. Doç. Dr. Murat ERKIRAN Depresyonda Güncel Tedaviler Doç. Dr. Murat ERKIRAN Akış Major depresif bozuklukta yeni antidepresanlar Major depresif bozukluk tedavisi Psikotik özellikli depresyon tedavisi Geliştirme aşamasında olan

Detaylı

Çocuk ve gençlerde dirençli şizofrenik bozukluklarda

Çocuk ve gençlerde dirençli şizofrenik bozukluklarda S. Erermifl, M. Tamar Çocuk ve Ergenlerde Atipik Nöroleptiklerin Kullanım Alanları Dr. Serpil Erermiş, Dr. Müge Tamar 1 ÖZET: ÇOCUK VE ERGENLERDE AT P K NÖROLEPT KLER N KUL- LANIM ALANLARI Çocuk ve gençlerde,

Detaylı

Atipik Antipsikotiklerin Kad n Fertilitesi ve Gebelik Üzerine Etkileri: Olgu Sunumu

Atipik Antipsikotiklerin Kad n Fertilitesi ve Gebelik Üzerine Etkileri: Olgu Sunumu Olgu Sunumu/Case Report Atipik antipsikotiklerin kad n fertilitesi ve gebelik üzerine etkileri: Olgu sunumu Atipik Antipsikotiklerin Kad n Fertilitesi ve Gebelik Üzerine Etkileri: Olgu Sunumu A. Ender

Detaylı

İÇİNDEKİLER. 1 Projenin Amacı... 1. 2 Giriş... 1. 3 Yöntem... 1. 4 Sonuçlar ve Tartışma... 6. 5 Kaynakça... 7

İÇİNDEKİLER. 1 Projenin Amacı... 1. 2 Giriş... 1. 3 Yöntem... 1. 4 Sonuçlar ve Tartışma... 6. 5 Kaynakça... 7 İÇİNDEKİLER 1 Projenin Amacı... 1 2 Giriş... 1 3 Yöntem... 1 4 Sonuçlar ve Tartışma... 6 5 Kaynakça... 7 FARKLI ORTAMLARDA HANGİ RENK IŞIĞIN DAHA FAZLA SOĞURULDUĞUNUN ARAŞTIRILMASI Projenin Amacı : Atmosfer

Detaylı

Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl. Tıpta Doktora Farmakoloji Marmara Üniversitesi 1989

Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl. Tıpta Doktora Farmakoloji Marmara Üniversitesi 1989 Adı Soyadı: Mehmet Emin Ceylan Doğum Tarihi: 25 08 1956 Unvanı: Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans Diploması Lisans Eğitimi Sivas Tıp Fakültesi Hacettepe Tıp Fakültesi Cumhuriyet

Detaylı

Antipsikotik ilaçların gelişim öyküsü, klorpromazinin

Antipsikotik ilaçların gelişim öyküsü, klorpromazinin Şizofrenide İlaç Sağaltımı Dr. Leyla Gülseren, Dr. Almıla Erol 1 ÖZET: fi ZOFREN DE LAÇ SA ALTIMI fiizofrenide ilaç sa alt m klorpromazinin bulunmas ile bafllam flt r. Giderek daha baflka antipsikotik

Detaylı

C: Kaydırma ruleti D: Pil yuvası E: Aç/Kapa anahtarı F: Bağlantı düğmesi G: Optik hareket algılayıcısı

C: Kaydırma ruleti D: Pil yuvası E: Aç/Kapa anahtarı F: Bağlantı düğmesi G: Optik hareket algılayıcısı Ürün bilgileri Alıcı Fare Miniklavye A: Gösterge B: Bağlantı düğmesi Kurulum C: Kaydırma ruleti D: Pil yuvası E: Aç/Kapa anahtarı F: Bağlantı düğmesi G: Optik hareket algılayıcısı H: Pil yuvası I: Bağlantı

Detaylı

Siklotimik bozukluk, hipomani ve hafif þiddette

Siklotimik bozukluk, hipomani ve hafif þiddette Siklotimik Bozukluk Yrd. Doç. Dr. Adnan CANSEVER*, Prof. Dr. Aytekin ÖZÞAHÝN* Siklotimik bozukluk, hipomani ve hafif þiddette depresyon dönemlerinin sýk aralýklarla yer deðiþtirdiði, kronik bir duygudurum

Detaylı

Sağlık Bakanlığından Muaf Hekimin Ünvanı - Adı Soyadı. Bildiriyi Sunacak Kişi Ünvanı - Adı Soyadı. Bildiriyi Sunacak Kişi Kurumu

Sağlık Bakanlığından Muaf Hekimin Ünvanı - Adı Soyadı. Bildiriyi Sunacak Kişi Ünvanı - Adı Soyadı. Bildiriyi Sunacak Kişi Kurumu Sağlık Bakanlığından Muaf Hekimin Ünvanı - Adı Soyadı Dr. Asım Armağan Aydın Bildiriyi Sunacak Kişi Ünvanı - Adı Soyadı Dr. Asım Armağan Aydın Bildiriyi Sunacak Kişi Kurumu antalya EAH Çalışmaya Katılan

Detaylı

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar Hmfl. Özlem SANDIKCI SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi, nfeksiyon Kontrol Hemfliresi,

Detaylı