HIZLANDIRICILARDA RADYASYON GÜVENL

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "HIZLANDIRICILARDA RADYASYON GÜVENL"

Transkript

1 HIZLANDIRICILARDA RADYASYON GÜVENLİĞİ Doç. Dr. Yeşim ÖKTEM İstanbul Üniversitesi

2 İÇERİK Radyasyondan korunma ve radyasyon güvenliği Radyasyon dozimetrisinde i i d nicelikler ve birimler Hızlandırıcılarda Radyasyon Güvenliği

3 RADYASYONDAN KORUNMA VE RADYASYON GÜVENLİĞİ

4 RADYASYON NEDİR? Kararsız çekirdekler enerji vererek kararlı hale geçerler. Parçacık veya elektromanyetik dalga olarak yayınlanan bu enerjiye RADYASYON denir. Kararsız durumdaki atom veya çekirdeklerin fazla enerjilerini parçacık veya elektromanyetik dalga olarak yayınlayarak gidermeleri olayına RADYOAKTİVİTE, bu çekirdeklere ise RADYOAKTİF ÇEKİRDEKLER denir. Doğal ve yapay olmak üzere çok sayıda radyoaktif madde bulunmaktadır.

5 Madde ile etkileşmesine göre radyasyon; İYONLAŞTIRICI RADYASYON İYONLAŞTIRICI OLMAYAN RADYASYON

6 İYONİZE (GİRİCİ) RADYASYON İnsanlarl bugün iyonlaştırıcı ve iyonlaştırıcı olmayan radyasyonlara maruz kalmaktadır. İyonlaştırıcı radyasyon olarak; Alfa Işınları Beta Işınları X ve Gamma Işınları α β γ Nötronlar n Bu radyasyonlar, X-ışınları hariç, atom çekirdeğinden d çıkmakta ve bundan dolayı bunlara nükleer radyasyonlar denilmektedir.

7 İYONİZE (GİRİCİ) RADYASYON Alfa Işınları, Ağır kütleli, oldukça yavaş hareket eder, giricilikleri çok küçüktürüktü ve enerjisine i bağlı olarak havanın bir kaç cm si, cildin ölü tabakası veya bir kağıt tarafından durdurulabilir. Beta Işınları, Alfa ışınlarına göre daha hafif kütleli, hızlı ve giricilikleri i ilikl i daha yüksek k olmasına rağmenğ enerjisine i bağlı olarak bir kaç metre hava, oldukça ince bir plastik veya alüminyum tabaka tarafından durdurulabilir. İnsan vücuduna ancak 1 ila 2 cm girebilirler.

8 İYONİZE (GİRİCİ) RADYASYON Xve Gama Işınlar nları, Giricilikleri çok yüksek olup insan vücudundan kolayca geçerler. X ve gama ışınları enerjilerine bağlı olarak oldukça kalın beton duvarlarla veya kurşun gibi ağır metallerden yapılmış zırhlarla durdurulabilir. Nötronlar, Giricilikleri çok yüksek olup nükleer reaktörlerde meydana getirilir. X ve gama ışınlarının aksine su ve hidrojen ağırlıklığ diğerğ bazı hafif elementler nötronların durdurulmasında çok etkindir.

9

10 RADYASYONDAN KORUNMANIN AMACI Radyasyondan korunmanın hedefi, radyasyona maruz kalmaya neden olabilecek faydalı uygulamaları aksatmadan, kişilerin ve toplum üyelerinin maruz kalacağı radyasyon dozunu mümkün olabildiği kadar düşük düzeye indirerek kişilerinş ve toplumun korunmasını sağlamaktır. ğ Bu amaç ve hedefe erişebilmek için radyasyon korunması International Commission of Radiation Protection (ICRP ICRP) tarafından yayınlanan 26 No'lu raporda bir doz sınırlama sistemi önerilmiştir.

11 ICRP DOZ SINIRLAMA SİSTEMİ JUSTIFICATION (Gereklilik): İyonlayıcı radyasyonla yapılacak çalışmalarda net bir yarar sağlamayan hiçbir uygulamaya yer verilmeyecektir. OPTIMIZATION (ALARA Prensibi): Radyasyona maruz kalarak kçalışan kişileril tarafından alınan tüm radyasyon dozları, ekonomik ve sosyal koşullar da göz önüne alınarak, mümkün olduğu kadar düşük tutulacaktır. DOZ SINIRLARI: Kişilerin maruz kaldıkları eşdeğer radyasyon dozları normal şartlar altında ICRP tarafından önerilen sınırları aşmayacaktır.

12 MAKSİMUM MÜSAADE EDİLEBİLİR DOZ Uluslararası Radyolojik Korunma Komisyonu (ICRP), bir şahıs için maksimum müsaade edilebilir dozu, edinilen bilgiler ışığında bedensel veya genetik tehlikesi olması ihtimalinin ihmal edilebilecek kadar küçük olduğu, uzun zaman süresince birikmiş bir doz veya tek bir ışınlama sonucu alınan doz olarak tanımlamıştır.

13 ICRP DOZ SINIRLARI Doz Sınırları Mesleki Toplum Etkin Doz 20 msv/yıl * Tek bir yılda 50 msv 1 msv/yıl* Tek bir yılda 5 msv Yıllık Eşdeğer Doz Göz Merceği 150 msv 15 msv Cilt 500 msv 50 msv El-Ayak 500 msv - *Ardışık 5 yılın ortalaması

14 RADYASYONDAN KORUNMA YÖNTEMLERİ Dış Radyasyondan Korunmak İç Radyasyondan Korunmak

15 DIŞ RADYASYONDAN KORUNMA Dış radyasyon tehlikelerine karşı korunma yöntemlerinde, vücut dışında bulunan radyasyon kaynaklarından alınan radyasyon dozlarının, temel radyasyon korunması standartlarıyla öngörülen sınırlar içinde tutulmaları için uzaklık, zaman ve zırhlama olmak üzere üç fizikseliksel korunma yönteminden yararlanılır.

16 DIŞ RADYASYONDAN KORUNMA MESAFE : Radyoaktif madde veya radyasyon üreten cihazlarla çalışırken mümkün olduğunca uzakta durmak gerekmektedir. kt ZAMAN : Radyoaktif madde veya radyasyon üreten cihazların yanında, çalışma esnasında gerekenden fazla sürede kalmamak ZIRHLAMA : Radyoaktif madde veya radyasyon yayınlayan yy y cihazlar ile çalışırken ş radyasyon y kaynağı ğ ile çalışılacak yer arasına radyasyonu tamamen durdurabilecek veya şiddetini azaltacak nitelikte bir engelin konmasıdır.

17 İÇ RADYASYONDAN KORUNMA İç ışınlanma, radyoaktif partiküllerin gıda yolu ile, solunum, yara ve kesiklerden vücut içerisindeki belirli doku ve organlara yerleşerek etrafına ışıma yapmasıdır. İç ışınlanmanın oluşumunu engellemek için açık radyoaktif maddelerle çalışılırken uyulması gereken kurallara titizlikle dikkat etmek gerekmektedir.

18 İÇ RADYASYONDAN KORUNMA Laboratuvarda çalışan personel dozimetre kullanmalı, Çeker ocaklarda çalışılmalı ve eldiven kullanılmalı, Laboratuvarın havalandırılması Laboratuvarın havalandırılması sağlanmalıdır.

19 RADYASYON DOZİMETRİSİNDE İ İ İ NİCELİKLER VE BİRİMLER

20 Amacımız.. Radyasyondan korunmada, radyolojide hasta doz tahminlerinde kullanılan radyolojik nicelikleri ve birimlerini tanımlamaktır.

21 Radyolojik nicelikler; Işınlama dozu (exposure), X Absorblanmış Doz, D KERMA Eşdeğer doz (Equivalent Dose), H Etkin doz (Effective Dose), E

22 IŞINLAMA DOZU (Exposure), X Işınlama dozu (exposure), radyasyonun havada iyonizasyon yapma yeteneğine dayanan iyonizan elektromanyetik radyasyonun dozimetrik bir niceliğidir. Bu nicelik yalnızca havada iyonizasyona neden olan elektromanyetik radyasyon için tanımlanmıştır.

23 IŞINLAMA DOZU (Exposure), X X- ışınları hastayla (direkt ışın) veya personelle (saçılmış radyasyon) etkileşmeden önce, hava ile etkileşir. Exposure niceliği, havada belirli bir etki oluşturan X-ışınlarının kapasitesinin bir göstergesini vermektedir. Genellikle, X-ışınlarının dokuda oluşturacağı etki, havadaki etki ile orantılı olacaktır.

24 IŞINLAMA DOZU (Exposure), X Işınlama dozu (exposure), havanın birim kütlesinde elektromanyetik radyasyon (X ve gama ışınları) ) tarafından açığa ğ çıkarılan bütün elektronlar havada tamamen durdurulduğunda, havada oluşan aynı işaretli iyonların toplam elektrik yükü olarak ifade edilmektedir. X= dq/dm Işınlama doz birimi [SI] [C/kg]. ş do b [S ] [C/ g]. Işınlama dozunun önceki birimi Roentgen [R]. 1 R = 2.58 x 10-4 C/kg 1 C/kg = 3876 R

25 IŞINLAMA DOZ ŞİDDETİ, X/t Işınlama doz şiddeti, birim zamandaki ışınlama dozudur. Işınlama doz şiddeti birimi [SI] veya (eski birimde) [R/s]. Radyasyon korunmasında bu birim saniye yerine saat (h) olarak gösterilmektedir, (R/h).

26 ABSORBLANMIŞ DOZ, D Absorblanmış doz D, birim kütlede absorblanmış enerjidir. Bu nicelik herhangi bir malzeme için (yalnızca ışınlama dozu olan elektromanyetik radyasyon için değil) bütün iyonizan radyasyon için tanımlanmıştır. Birimi [SI] Gray y[ [Gy] dir. 1 Gy = J/kg. Önceki birimi rad idi. 1 Gy = 100 rad. D=dE/dm

27 ABSORBLANMIŞ DOZ VE IŞINLAMA DOZU ARASINDAKİ İLİŞKİ Şayet ışınlama dozu biliniyorsa bir malzemenin absorbladığı dozu hesaplamak mümkün. 1 R lik X-ışınlarına maruz kalan 1 gram havada absorblanan enerji rad dır. D( (rad)= fx(r) f.x(r) f değerleri ğ Foton Su Kemik Kas enerjisi 10 kev kev

28 ABSORBLANMIŞ DOZ, D ve KERMA KERMA (Kinetic Energy Released in a MAterial) bir malzemenin birim kütlesinde yüksüz iyonize radyasyon ileserbest hale getirilen il bütün yüklü iyonize parçacıkların ilk kinetik enerjilerinin toplamına oranı olarak ifade edilmekte de K = tr d m birim J/kg = Gray (Gy) Diagnostik radyolojide, Kerma ve absorblanmış doz, D birbirine eşittir.

29 BİR DOKU VEYA ORGANDAKİ ORTALAMA ABSORBLANMIŞ DOZ Bir doku veya organdaki ortalama absorblanmış doz D T, organda biriken enerjinin o organın kütlesine oranıdır.

30 IŞINLAMA DOZU ve ABSORBLANMIŞ DOZ veya KERMA Işınlama dozu uygun dönüşüm faktörleri kullanarak hava dozu veya kerma ile ilişkilendirilebilir. Örnek olarak, bir noktada 1 R lik ışınlama dozu oluşturan 100 kv X-ışınları ışınları, o noktada yaklaşık 8.7 mgy (0.87 rad) bir hava kerma ve yaklaşık 9.5 mgy (0.95 rad) bir doku kerma oluşturmaktadır

31 YUMUŞAK DOKUDAKİ ABSORBLANMIŞ DOZUN HAVADAKİNE ORANI Dokudaki absorblanmış doz değerleri yumuşak dokuyu temsil eden ortamın bileşimine bağlı olarak düşük bir yüzdeyle değişecektir. 80 kv ve 2.5 mm Al için, faktör 1.06 kullanılır: Yumuşak dokudaki daki doz= 106Ha 1.06 Havadaki adaki doz

32 EŞDEĞER DOZ, H Eşdeğer doz, absorblanmış doz ile boyutsuz olan radyasyon ağırlık faktörünün çarpımıdır. H = D.w R H = Eşdeğer doz D = Absorblanmış doz w R = Radyasyon ağırlık faktörü Dokudaki kive malzemedeki absorblanmış bl doz arasındaki karışıklığı önlemek için, eşdeğer dozun SI birimine sievert (Sv) denilmiştir. ş Eski birimi rem 1 Sv = 100 rem

33 RADYASYON AĞIRLIK FAKTÖRÜ, w R Tıpta kullanılan hemen hemen bütün radyasyon enerji türleri için, w R 1 e eşittir. Böylelikle; Absorblanmış Doz ve Eşdeğer Doz sayısal olarak eşittir. Enerji tipi ve düzeyi Fotonlar, bütün enerjileri 1 W R Elektronlar ve muonlar, bütün enerjileri 1 Nötronlar, enerjisi: < 10 kev 5 10 kev ile 100 kev 10 > 100 kev ile 2 MeV 20 > 2 MeV ile 20 MeV 10 > 20 MeV 5 Protonlar, recoil protonlardan başka, enerji > 2 5 MeV Alfa parçacıkları, fisyon ürünleri, ağır çekirdekler 20

34 ETKİN DOZ, E Vücudun tüm doku ve organlarındaki eşdeğer dozun neden olduğu stokastik etkilerin sonucunda oluşan hasarı göstermek amacıyla, her bir organ ve dokudaki eşdeğer doz, doku ağırlıkfaktörü faktörü, w T, ile çarpılır ve bu veriler tüm vücut üzerinden toplanarak Etkin doz (E) elde edilir. Vücuttaki farklı organ ve dokuların radyasyona maruz kalması, farklı şiddetlerde ve farklı olasılıklarda hasara neden olmaktadır.

35 ETKİN DOZ, E E = Σ T w T.H T E = etkin doz w T = Td doku veya organ için i ağırlık ğ kfaktörü ktöü H T = T doku veya organdaki eşdeğer doz veya E = D. w R. Σ T w T

36 DOKU AĞIRLIK FAKTÖRÜ, w T ORGAN / DOKU W T ORGAN / DOKU W T KEMİK İLİĞİ 0.12 AKCİĞER 0.12 MESANE 0.05 YEMEK 0.05 BORUSU KEMİK YÜZEYİ 0.01 DERİ 0.01 MEME 0.05 MİDE 0.12 KALIN 0.12 TİROİD 0.05 BAĞIRSAK GONADLAR 0.20 VÜCUDUN GERİ 0.05 KALANI KARACİĞER 0.05

37 RADYOLOJİK NİCELİKLERE GENEL BAKIŞ Daha önce sözü edilen bütün radyolojik nicelikler ışınlanmış malzemenin her noktasında farklı değerlere sahiptir. Havadaki doz, cilt dozundan ve derin dozdan farklıdır.

38 MESLEKİ DOZİMETRİDEKİ NİCELİKLER Yüzey ve derin dozlar genellikle personel dozimetrisinde kullanılan niceliklerdir. Bu nicelikler (msv) personel dozimetresinde, dokunun 1 cm derinliğinde ve cilt yüzeyinde alınan doku eşdeğeri dozları olduğu kabul edilmektedir. Genellikle, derin doz efektif doz olarak alınır.

39 HIZLANDIRICILARDA RADYASYON GÜVENLİĞİ

40 RADYASYON KAYNAKLARI İyonize radyasyon, hızlandırıcıların belli amaçlar için kullanımı sonucunda ortaya çıkar. Küçük hızlandırıcılar bile insanlara zararlı olacak seviyede radyasyon oluşturabilir. Hızlandırıcılarda iki çeşit radyasyon tehlikesi söz konusudur: Ani radyasyon İndüklenmiş aktivite

41 Ani Radyasyon y Ani radyasyon, genellikle, demet hattı bileşenlerinde ş (kolimatörler, durdurucular, demet dump, magnetler vb.) birincil (asıl) demetin istenerek ya da istenmeyerek kaybı ile oluşur. Asıl demetin kendisi ani radyasyon tehlikesi oluşturabilir. Ani radyasyon alanı sadece hızlandırıcı çalışıyorken vardır, hızlandırıcı kapatıldığında bu thlik tehlike azalır.

42 Parçacıkların tipi ve enerji spektrumları gibi ani radyasyon alanlarının karakteristikleri birincil parçacıklar ve parçacıkların etkileştiği materyaller ile belirlenir. Örneğin, ğ,yüksek enerjili elektronlar elektromanyetik sağanağa sebep olurken, yüksek enerjili protonlar hadronik kaskatlara neden olur. Her iki durumda da oluşan radyasyon alanı çoğunlukla nötron ve foton alanları karışımıdır. Bunlara ek olarak, müonlar çok yüksek enerjilerde önemli hale gelir.

43

44 Çok kalın zırhlamanın dışındaki nötron spektrumları, proton ve elektron hızlandırıcıları için benzerdir. Zırhı geçebilen yüksek enerjili nötronlardan oluşan bu nötron spektrumları, zırh katmanlarının dışında ikincil düşük enerjili bileşenleri içeren nötron spektrumları oluşturur.

45 Ani Radyasyon Alanının Karakteristikleri Protonların enerjisi i arttıkça, hızlandırılmış l protonların etkileştikleri noktanın yakınında bir yerde ani radyasyon alanı oluşur. Bu alan, hem fotonları hem de yüklü ve yüksüz parçacıkları içermektedir. e ed Etkileşme noktalarının yakınındaki ani radyasyonun y ölçülmesi (hedefte ve mermi yolunda absorblanan enerjinin hesaplanması) ve mevcut etkileşmeleri anlamayı mümkün kılan simülasyon kodları bulunmaktadır.

46 Nötronların, diğer parçacıklar ile karşılaştırıldığında kat edebilecekleri mesafe fazla olduğundan; hızlandırıcı dışındaki dkizırhlama kalınlığı l ğ nötronların sahip olabileceği enerji aralığına bağlı olarak belirlenir. Ayrıca, nötronların sadece radyasyon alanında bulunduğunu söylemek yanlış olur, çünkü zırh malzemenin çekirdeği tarafından yakalanarak gama yayınlanmasına da sebep olabilirler. l Bu nedenle nötronlar, yeterli kalınlıkta zırhlamaya sahip proton hızlandırıcılarınındışındakidışındaki ani radyasyon alanını her zaman arttırırlar.

47 İndüklenmiş Aktivite Birincil ve ikincil ani radyasyon çevrelenen materyallerle etkileşir ve indüklenmiş radyoaktivite oluşturabilir. Aktivite çoğunlukla, büyük demet kayıplarınınortayaçıktığı demet hattı bileşenlerinde (demet dump, kolimatörler, enjeksiyon noktaları vb.) meydana gelir. İndüklenmiş aktivite, materyal özelliklerine (tesir kesitleri) bağlıdır. Bu sebeple, aktivite, it demet hattı bileşenleri l iiçin i kullanılan l materyallerin akıllıca seçilmesi ile azaltılabilir.

48 Ayrıca gama kaynaklarından dış radyasyon çıkışı riski ile birlikte, aktive olmuş toz ve gazlardan beta kaynaklarının solunum ile alınması ve kontaminasyon tehlikesi i de vardır. İndüklenen aktivitenin yanında radyasyon y tarafından oluşan ozon ve diğer gazlar hızlandırıcı kapatıldıktan kısa süre sonra ortaya çıkabilir. H h t ll i i lt l Havanın, zırh materyallerinin, yer ve yer altı sularının aktivasyonu, çevresel etkileri nedeni ile dikkate alınmalıdır. Bu sebeple materyal aktivasyonu hızlandırıcı dizaynında dikkate alınmalıdır.

49 Ani Radyasyon Alanının Azaltılması Nötronların zırh malzemenin içinde aldıkları yolun azaltılma uzunluğu (attenuation lenght), zırh tarafından sağlanan doz eşdeğerinin azaltılmasını belirler. Nötronlar için zırhlama iki kriteri sağlamalıdır : Kaynak ile alan noktası arasında yeterli kütle (yüksek atomik kütleli liyoğun bir materyal) konulması Nötronların azaltılması (hidrojen ile elastik saçılma yaptırarak) Bu iki kriter ve bu kriterlere ek olarak aynı anda kullanılan en az bütçeli ve en kolay zırhlama yöntemi betondur çünkü yüksek hidrojen içeriğine sahiptir. Eğer daha yüksek yoğunluk istenirse, kaynak noktası civarında çelik zırh kullanılır.

50 Demir üzerine gelen nötronlar için toplam tesir kesiti MeV arasında kaldığı için çelik bu enerjide nötron geçirgendir. Bundan dolayı hidrojen içeren materyalin dış yüzeyi iher zaman çelikten sonra gelir.

51 Burada, Bir 20 enerji Şekilde, kaç MeV MeV yüksek değerinin beton lik altında, proton enerji malzemede üzerindeki (ρλ) limiti enerjilerinin tek değerlerde kg.m kgm enerjili -2 üzerinde, değerine nötronlara azalma sahiptir. mesafesinde ait azaltılma artış uzunluğu söz konusudur (ρλ), ve bu durumun enerjisine sebebi bağlı direkt olarak elastik görülmektedir. saçılma -2 olup beton 100 MeV malzemenin den fazla yoğunluğu enerjiye sahip ρ nötronlar, = 2400 kgm sahip yoluyla nötronların hedef -3 tür. oldukları büyük azaltma uzunluğundan dolayı zırh boyunca bir çekirdeklerle ğ nötron alanı etkileşmesidir. oluştururlar. l

52 Nötronların zırh malzemesi ile etkileşimleri sonucu, zırhın her mesafesinde daha düşük enerjili nötronlar ve yüklü parçacıklar yeniden üretilir. Yani, alanın herhangi bir noktasında en yüksek enerjili nötronlar, kaynaktan çıktıktan sonra hiçbir şekilde etkileşmeye girmeyen veya elastik saçılma yaparak enerjisinde çok az kayıp ve bununla beraber açısında az değişime uğrayan nötronlardır. Gl Gelen protonların (b bu proton hızlandırıcısının enerjisi i birkaç 100 MeV in üzerindedir) hedef malzeme ile ilk çarpışması sonucu oluşan yüksek enerjili nötronların (E n > 100 MeV ) yüzdesi, zırhın dışında d oluşacak ani radyasyon alanının büyüklüğünü belirler.

53 Şekil, hedeflerle etkileşen protonlar sonucu elde edilen ve enerjisi 100 MeV in üzerinde olan nötronların oranını proton enerjisine bağlı olarak göstermektedir. Nokta ile gösterilen değerler FLUKA99 ile hesaplanmıştır.

54 Zırh Dışındaki Doz Hızı Işın demeti ile zırh dışında 90 0 doğrultudaki bir noktada doz hızı; eşitliği ile bulunur. H π/2 : Kaynak kdeğeri r: kaynak ile istenilen nokta arasında uzaklık d: zırh kalınlığı λ: zırh maddesinin zayıflatma faktörü

55 Şekilde, TRIUMF da yapılmış zırhlamanın dikey bir bölümü görülmektedir. 049G 0.49 GeV Vlikbi bir proton demeti i m uzunluğunda ğ grafite geldiğinde durur. Taralı alanlar beton zırhlaması olan bölgeleri ve içi dolu noktalar ise BF 3 sayacı ile yavaşlatılmış ölçümlerin yerini göstermektedir. İçi boş daireler ise 12 C(n,2n) 11 C değerlerinin yerini belirtmektedir.

56 Zırh malzemeleri için zayıflatma faktörleri 56

57 HızlandırıcıAlanlarının Radyasyon Dozuna Göre Sınıflandırılması Alan Doz limiti (Yıllık)

58 Çevresel Etkiler İkincil Radyasyon Hızlandırıcılarda radyoaktif atıklardan radyasyon yayınlanma ihtimali bizi çevresel etkilerinden dolayı ilgilendirir. Böyle bir durum dışarıda radyolojik etkilere neden olabilir. Ani radyasyonun dış bileşeni skyshine olarak adlandırılır. Çünkü çoğu durumda gerekli zırhlamanın hızlandırıcıda çalışan personelin sağlığı açısından yatay düzlemde yapılması gerekir. Ancak dikey düzlemde zırhlama da bazen yapılabilir, bu durumda çoğu radyasyon (genelde nötron), hızlandırıcının tavan zırhlaması tarafından yayınlanırvebudış etkiye neden olur.

59 Radyasyon Güvenlik Sistemi (RSS) Hızlandırıcıya ait Radyasyon Güvenlik Sistemi (RSS) nin birincil amacı, ani radyasyon tehlikesinden insanları korumaktır. RSS genellikle birbirini tamamlayan iki alt sisteme ayrılır: Erişim Kontrol Sistemi (ACS) Radyasyon Kontrol Sistemi (RCS) ACS insanları tehlikeli ve sıklıkla öldürücü ü ü ani radyasyonun bulunduğu yer olan zırhlanmış bölgenin içerisinde olmaktan koruyan sistemdir. RCS ise demet ve radyasyon şartlarının her ikisini i i de sınırlandıran ve/veya içeren, normal ya da normal olmayan işletim şartları altında, zırhlamanın dışında potansiyel ani radyasyon tehlikelerinden insanları koruyan sistemdir.

60 ACS, insanları radyasyondan uzak tutarken, RCS, y y z, radyasyonu insanlardan uzak tutar.

61 Beam Containment System(BCS) BCS, istenilen yolda demeti koruyacak şekilde dizayn edilen aktif (akım monitörü, eğici magnetler, radyasyon dedektörleri vb,) ve pasif (demet dumpı, durdurucular, kolimatörler vb,) aletleri içerir. Bu aletler demetin et korunmasını sağlar. a.

62 Sonuç olarak; Düşük ve orta enerjili hızlandırıcılardaki radyasyon güvenliği sorunları, bütün parçacık hızlandırıcıları için benzerdir. Hızlandırıcılarda ortaya çıkan ani radyasyon, önlenmediği takdirde önemli bir tehlikedir. Ani ve artık radyasyon şiddetinin ve bunların çevresel etkilerinin i i belirlenmesi l ive korunmak kiçin i gerekli hesaplamaların uygun bir şekilde yapılması çok önemlidir.

63 REFERANSLAR: 1- Dr. Doğan Yaşar, RADYASYONDAN KORUNMA VE RADYASYON GÜVENLİĞİ, TAEK, ÇEKMECE NÜKLEER ARAŞTIRMA ve EĞİTİM MERKEZİ 2- Dr. Doğan Yaşar, RADYASYON DOZİMETRİSİNDE NİCELİKLER VE BİRİMLER, TAEK, ÇEKMECE NÜKLEER ARAŞTIRMA ve EĞİTİM MERKEZİ 3- Yard. Doç. Dr. Rahmi KÜÇER, THM PH için i RADYASYON GÜVENLİĞİ, V. YUUP Çalıştayı, Sullivan, A. H. A Guide to Radiation and Radioactivity Levels Near High Energy Particle Accelerators. (Ashford: Nuclear Technology Publishing) (1992). 5- RADIATION SAFETY SYSTEMS FOR ACCELERATOR FACILITIES, J. C. Liu, et al., Radiation Protection Dosimetry,Vol. 96, No 4, pp (2001) Nuclear Technology Publishing 6- RADIATION PROTECTION AT LOW ENERGY PROTON ACCELERATORS, L. E. Moritz, Radiation Protection Dosimetry Vol. 96, No 4, pp (2001) Nuclear Technology Publishing 7- ACCELERATOR RADIATION SAFETY, V. Vylet, Duke University, Durham, NC, USA

64 TEŞEKKÜRLER Prof. Dr. Baki Akkuş Yaz Okulu Başkanı Prof. Dr. Ömer Yavaş Bilim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Pervin Arıkan Danışma Kurulu Başkanı Yrd. Doç. Dr. Hatice Duran Yıldız Düzenleme Kurulu Başkanı Dr. Doğan Yaşar Dr. Ela Ganioğlu

65 ÖDEV (2 Eylül - Çarşamba ş Saat 12 de teslim edilmeli.. ) 1- Üç tane bisküviniz var: Alfa, Beta, Gama Hangisini yersiniz (illa yemeniz gerekiyorsa!), hangisini cebinize koyarsınız, hangisinden kaçarsınız? 2- Hızlandırıcılarda ani radyasyon ve indüklenmiş aktivite nasıl oluşur? Azaltmak için neler yapılmalıdır? 3- Sınavda sorulmak üzere silindi

Radyasyon, Radyoaktivite, Doz, Birimler ve Tanımlar. Dr. Halil DEMİREL

Radyasyon, Radyoaktivite, Doz, Birimler ve Tanımlar. Dr. Halil DEMİREL Radyasyon, Radyoaktivite, Doz, Birimler ve Tanımlar Dr. Halil DEMİREL Radyasyon, Radyoaktivite, Doz ve Birimler Çekirdek Elektron Elektron Yörüngesi Nötron Proton Nükleon Atom 18.05.2011 TAEK - ADHK 2

Detaylı

Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti

Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti Radyasyonun Keşfi 1895 yılında Wilhelm Conrad Röntgen tarafından X-ışınlarının keşfi yapılmıştır. Radyasyonun Keşfi 1896 yılında

Detaylı

Nötronlar kinetik enerjilerine göre aşağıdaki gibi sınıflandırılırlar

Nötronlar kinetik enerjilerine göre aşağıdaki gibi sınıflandırılırlar Nötronlar kinetik enerjilerine göre aşağıdaki gibi sınıflandırılırlar Termal nötronlar (0.025 ev) Orta enerjili nötronlar (0.5-10 kev) Hızlı nötronlar (10 kev-10 MeV) Çok hızlı nötronlar (10 MeV in üzerinde)

Detaylı

İŞYERLERİNDE İYONLAŞTIRICI RADYASYONDAN KORUNMA

İŞYERLERİNDE İYONLAŞTIRICI RADYASYONDAN KORUNMA İŞYERLERİNDE İYONLAŞTIRICI RADYASYONDAN KORUNMA Dr. Sibel TÜRKEŞ YILMAZ Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Radyasyon Sağlığı ve Güvenliği Dairesi sibel.turkes@taek.gov.tr İçerik Türkiye Atom Enerjisi Kurumu

Detaylı

İYON ODALARI VE DOZİMETRE KALİBRASYONLARI

İYON ODALARI VE DOZİMETRE KALİBRASYONLARI İYON ODALARI VE DOZİMETRE KALİBRASYONLARI Dr. Doğan YAŞAR TAEK,ÇNAEM Radyasyon Metrolojisi Birimi dogan.yasar@taek.gov.tr İçerik 2 Tedavi amaçlı dozimetreler Korunma amaçlı dozimetreler - doz hızı ölçerler

Detaylı

RADYASYON GÜVENLİĞİ. Öğr.Gör. Şükrü OĞUZ KTÜ Tıp Fakültesi Radyoloji AB

RADYASYON GÜVENLİĞİ. Öğr.Gör. Şükrü OĞUZ KTÜ Tıp Fakültesi Radyoloji AB RADYASYON GÜVENLİĞİ Öğr.Gör. Şükrü OĞUZ KTÜ Tıp Fakültesi Radyoloji AB İyonlaştırıcı radyasyonlar canlılar üzerinde olumsuz etkileri vardır. 1895 W.Conrad Roentgen X ışınını bulduktan 4 ay sonra saç dökülmesini

Detaylı

Doz Birimleri. SI birim sisteminde doz birimi Gray dir.

Doz Birimleri. SI birim sisteminde doz birimi Gray dir. Doz Birimleri Bir canlının üzerine düşen radyasyon miktarından daha önemlisi ne kadar doz soğurduğudur. Soğurulan doz için kullanılan birimler aşağıdaki gibidir. 1 rad: Radyoaktif bir ışımaya maruz kalan

Detaylı

Doz azaltma teknikleri. Süre. Mesafe. Zırhlama. Yapısal Zırhlama 11/18/2015 RADYOLOJİDE ZIRHLAMA. Prof.Dr.Nail Bulakbaşı

Doz azaltma teknikleri. Süre. Mesafe. Zırhlama. Yapısal Zırhlama 11/18/2015 RADYOLOJİDE ZIRHLAMA. Prof.Dr.Nail Bulakbaşı Doz azaltma teknikleri RADYOLOJİDE ZIRHLAMA Radyasyondan korunma parametreleri Prof.Dr.Nail Bulakbaşı Süre Mesafe Zırhlama Süre Mesafe Doz = (Doz Şiddeti)x(Süre) Bir ölçüm cihazının 50 µsv/saat lik radyasyon

Detaylı

TIPTA RADYASYONDAN KORUNMA

TIPTA RADYASYONDAN KORUNMA TIPTA RADYASYONDAN KORUNMA 1. Ulusal Radyasyondan Korunma Kongresi İş Sağlığı ve Güvenliğinde Temel Radyasyondan Korunma Kursu Prof. Dr. Doğan BOR Ankara Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fizik Mühendisliği

Detaylı

MANYETİK REZONANS TEMEL PRENSİPLERİ

MANYETİK REZONANS TEMEL PRENSİPLERİ MANYETİK REZONANS TEMEL PRENSİPLERİ Dr. Ragıp Özkan Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji ABD REZONANS Sinyal intensitesini belirleyen faktörler Proton yoğunluğu TR T1 TE T2

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI EĞİTİM TEKNOLOJİLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Ölçme Değerlendirme ve Açıköğretim Kurumları Daire Başkanlığı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI EĞİTİM TEKNOLOJİLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Ölçme Değerlendirme ve Açıköğretim Kurumları Daire Başkanlığı T.C. MİLLÎ EĞİTİM BKNLIĞI EĞİTİM TEKNOLOJİLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Ölçme Değerlendirme ve çıköğretim Kurumları Daire Başkanlığı KİTPÇIK TÜRÜ T.C. SĞLIK BKNLIĞI PERSONELİNİN UNVN DEĞİŞİKLİĞİ SINVI 12. GRUP:

Detaylı

ALARA RGD RKS SINAVI ÇALIŞMA SORULARI

ALARA RGD RKS SINAVI ÇALIŞMA SORULARI 1) Radyoaktivite nedir? ALARA RGD RKS SINAVI ÇALIŞMA SORULARI a. Çekirdeğin enerji açığa çıkararak 2 farklı atoma bölünmesidir b. Atomun yörünge elektronlarından birinin koparılmasıdır. c. Karasız atom

Detaylı

RADYASYON VE RADYASYONDAN KORUNMA

RADYASYON VE RADYASYONDAN KORUNMA RADYASYON VE RADYASYONDAN KORUNMA Mehmet YÜKSEL Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fizik Anabilim Dalı MADDENİN YAPISI (ATOM) Çekirdek Elektronlar RADYASYON NEDİR? Radyasyon; iç dönüşüm geçiren

Detaylı

Radyasyon nedir Nasıl ölçülür Günlük pratikte alınan radyasyon ERCP de durum ne Azaltmak için ne yapılabilir

Radyasyon nedir Nasıl ölçülür Günlük pratikte alınan radyasyon ERCP de durum ne Azaltmak için ne yapılabilir MÖ 460-377 980-1037 MÖ 460-377 980-1037 Radyasyon nedir Nasıl ölçülür Günlük pratikte alınan radyasyon ERCP de durum ne Azaltmak için ne yapılabilir RADYASYON NEDİR X ışınını 1895 te Wilhelm Conrad Roentgen

Detaylı

Sağlık Fiziği. 1. Bölüm

Sağlık Fiziği. 1. Bölüm Sağlık Fiziği 1. Bölüm Tıbbi Uygulamalar Tanı Radyasyon başta Radyoloji olmak üzere, Nükleer Tıp, Radyoterapi ve çeşitli tıp dallarında tanı amaçlı kullanılmaktadır. En yüksek oranda tanı amaçlı kullanımı

Detaylı

Türkiye de Kişisel Dozimetri Hizmeti

Türkiye de Kişisel Dozimetri Hizmeti 1. ULUSAL RADYASYONDAN KORUNMA KONGRESİ 19-21 Kasım 2015 Türkiye de Kişisel Dozimetri Hizmeti Dr. Çiğdem YILDIZ Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Sarayköy Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezi Sağlık Fiziği Bölümü

Detaylı

RADYASYON VE SAĞLIK A.HİKMET ERİŞ TIBBİ RADYOFİZİK UZM. BEZMİALEM VAKIF ÜNİV.TIP FAK.

RADYASYON VE SAĞLIK A.HİKMET ERİŞ TIBBİ RADYOFİZİK UZM. BEZMİALEM VAKIF ÜNİV.TIP FAK. RADYASYON VE SAĞLIK A.HİKMET ERİŞ TIBBİ RADYOFİZİK UZM. BEZMİALEM VAKIF ÜNİV.TIP FAK. RADYASYON ÇALIŞANLARI VE BİLİNMESİ GEREKENLER RADYASYON TANIMI: DALGA VE TANECİK ÖZELLİKTE UZAYDA DOLAŞAN ENERJİ PAKETİ.

Detaylı

Bölüm 7 Radyasyon Güvenliği. Prof. Dr. Bahadır BOYACIOĞLU

Bölüm 7 Radyasyon Güvenliği. Prof. Dr. Bahadır BOYACIOĞLU Bölüm 7 Radyasyon Güvenliği Prof. Dr. Bahadır BOYACIOĞLU RADYASYON NEDİR? Radyasyon, elektromanyetik dalgalar veya parçacıklar biçiminde enerji yayılımı ya da aktarımıdır. RADYASYON ÇEŞİTLERİ İYONLAŞTIRICI

Detaylı

Nükleer Tekniklerin Endüstriyel Uygulamalarında Radyasyondan Korunma. Prof.Dr.Ali Nezihi BİLGE İstanbul Bilgi Üniversitesi

Nükleer Tekniklerin Endüstriyel Uygulamalarında Radyasyondan Korunma. Prof.Dr.Ali Nezihi BİLGE İstanbul Bilgi Üniversitesi Nükleer Tekniklerin Endüstriyel Uygulamalarında Radyasyondan Korunma Prof.Dr.Ali Nezihi BİLGE İstanbul Bilgi Üniversitesi Endüstride Nükleer Teknikler Radyoaktif izleyiciler Radyasyonla Ölçüm Cihazları

Detaylı

Radyasyona Bağlı Hücre Zedelenmesi. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015

Radyasyona Bağlı Hücre Zedelenmesi. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Radyasyona Bağlı Hücre Zedelenmesi Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Radyasyon nedir? «Yüksek hızlı partiküller ya da dalgalar şeklinde yayılan enerji» Radyasyon kaynakları 1- Doğal kaynaklar 2- Yapay kaynaklar

Detaylı

27.01.2014. İçerik. Temel Atom ve Çekirdek Yapısı RADYASYON TEMEL KAVRAMLAR. Çekirdek. Nötronlar (yüksüz) Elektronlar (-1)

27.01.2014. İçerik. Temel Atom ve Çekirdek Yapısı RADYASYON TEMEL KAVRAMLAR. Çekirdek. Nötronlar (yüksüz) Elektronlar (-1) TEKNİKERLERE YÖNELİK BİLGİSAYARLI TOMOGRAFİ SİSTEMLERİNDE RADYASYONDAN KORUNMA VE PERFORMANS TESTLERİ BİLGİLENDİRME SEMİNERLERİ 24-25 OCAK 2014 RADYASYON TEMEL KAVRAMLAR Dr. Aydın PARMAKSIZ Türkiye Atom

Detaylı

İYONLAŞTIRICI RADYASYON BULUNAN İŞYERLERİNDE RİSK DEĞERLENDİRMESİ

İYONLAŞTIRICI RADYASYON BULUNAN İŞYERLERİNDE RİSK DEĞERLENDİRMESİ İYONLAŞTIRICI RADYASYON BULUNAN İŞYERLERİNDE RİSK DEĞERLENDİRMESİ Dr. Sibel TÜRKEŞ YILMAZ İçerik Türkiye de Radyasyon Kaynakları Radyasyona Maruz Kalma Çeşitleri Temel Güvenlik Standartları Doz Sınırları

Detaylı

TIBBİ RADYOLOJİ LABORATUVARLARININ TASARIMINDA DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR VE ZIRHLAMA KOŞULLARI 1. RADYOLOJİ ODASI SEÇİMİNDE DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR

TIBBİ RADYOLOJİ LABORATUVARLARININ TASARIMINDA DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR VE ZIRHLAMA KOŞULLARI 1. RADYOLOJİ ODASI SEÇİMİNDE DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR TIBBİ RADYOLOJİ LABORATUVARLARININ TASARIMINDA DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR VE ZIRHLAMA KOŞULLARI. RADYOLOJİ ODASI SEÇİMİNDE DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR a) Radyoloji cihazı odası tercihen binanın zemin/bodrum

Detaylı

Hızlandırıcılardan Yayınlanan Çatı Radyasyonunun Uzaklığa Bağlı Doz Değerleri

Hızlandırıcılardan Yayınlanan Çatı Radyasyonunun Uzaklığa Bağlı Doz Değerleri SDU Journal of Science (E-Journal), 01, 7 (1): 9-14 Hızlandırıcılardan Yayınlanan Çatı Radyasyonunun Uzaklığa Bağlı Doz Değerleri Rahmi Küçer 1, Demet Sarıyer, Nermin Küçer 1,* 1 Celal Bayar Üniversitesi,

Detaylı

İŞYERLERİNDE İYONLAŞTIRICI RADYASYONDAN KORUNMA

İŞYERLERİNDE İYONLAŞTIRICI RADYASYONDAN KORUNMA İŞYERLERİNDE İYONLAŞTIRICI RADYASYONDAN KORUNMA Dr. Sibel TÜRKEŞ YILMAZ Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Radyasyon Sağlığı ve Güvenliği Dairesi sibel.turkes@taek.gov.tr İçerik Türkiye Atom Enerjisi Kurumu

Detaylı

RADYASYON GÜVENLİĞİ BARIŞ ÜNLÜ BİYOMEDİKAL MÜHENDİSİ

RADYASYON GÜVENLİĞİ BARIŞ ÜNLÜ BİYOMEDİKAL MÜHENDİSİ RADYASYON GÜVENLİĞİ BARIŞ ÜNLÜ BİYOMEDİKAL MÜHENDİSİ Radyasyon Nedir? Radyasyon veya ışınım, elektromanyetik dalgalar veya parçacıklar biçiminde ki enerji yayımı ya da aktarımıdır.radyoaktif maddelerin

Detaylı

27.01.2014. İçerik. Radyasyondan Korunmada RADYASYONDAN KORUNMA SİSTEMİ VE BT ZIRHLAMA

27.01.2014. İçerik. Radyasyondan Korunmada RADYASYONDAN KORUNMA SİSTEMİ VE BT ZIRHLAMA 7.01.01 TEKNİKERLERE YÖNELİK BİLGİSAYARLI TOMOGRAFİ SİSTEMLERİNDE RADYASYONDAN KORUNMA VE PERFORMANS TESTLERİ BİLGİLENDİRME SEMİNERLERİ -5 OCAK 01 RADYASYONDAN KORUNMA SİSTEMİ VE BT ZIRHLAMA Emine BULUR

Detaylı

Öğr. Gör. Demet SARIYER

Öğr. Gör. Demet SARIYER Öğr. Gör. Demet SARIYER ÖĞRENİM DURUMU Derece Üniversite Bölüm / Program Lisans Afyon Kocatepe Üniversitesi Fizik Bölümü 2004-2008 Y. Lisans Celal Bayar Üniversitesi Fizik / Nükleer Fizik 2008-200 Doktora

Detaylı

Bölüm 1 Maddenin Yapısı ve Radyasyon. Prof. Dr. Bahadır BOYACIOĞLU

Bölüm 1 Maddenin Yapısı ve Radyasyon. Prof. Dr. Bahadır BOYACIOĞLU Bölüm 1 Maddenin Yapısı ve Radyasyon Prof. Dr. Bahadır BOYACIOĞLU İÇİNDEKİLER X-ışınlarının elde edilmesi X-ışınlarının Soğrulma Mekanizması X-ışınlarının özellikleri X-ışını cihazlarının parametreleri

Detaylı

RÖNTGEN FİZİĞİ 5 X-ışınlarının özellikleri, kalitesi ve kantitesi. Doç. Dr. Zafer KOÇ Başkent Üniversitesi Tıp Fak

RÖNTGEN FİZİĞİ 5 X-ışınlarının özellikleri, kalitesi ve kantitesi. Doç. Dr. Zafer KOÇ Başkent Üniversitesi Tıp Fak RÖNTGEN FİZİĞİ 5 X-ışınlarının özellikleri, kalitesi ve kantitesi Doç. Dr. Zafer KOÇ Başkent Üniversitesi Tıp Fak X-ışınlarının özellikleri, kalitesi ve kantitesi X-ışınları cam veya metal kılıfın penceresinden

Detaylı

İçerik. İçerik. Radyasyon. Radyasyon güvenliği ve radyasyondan korunma yöntemleri

İçerik. İçerik. Radyasyon. Radyasyon güvenliği ve radyasyondan korunma yöntemleri İçerik Radyasyon güvenliği ve radyasyondan korunma yöntemleri Dr. Zeynep Yazıcı Uludağ Üniversitesi, Radyoloji AD Radyasyon ve iyonlaştırıcı radyasyon nedir? İyonlaştırıcı radyasyonun biyolojik İyonlaştırıcı

Detaylı

Radyasyondan Korunma Prensipleri ve Yönetmelikler Dr. Emin GÜNGÖR

Radyasyondan Korunma Prensipleri ve Yönetmelikler Dr. Emin GÜNGÖR Radyasyondan Korunma Prensipleri ve Yönetmelikler Dr. Emin GÜNGÖR İçerik Radyasyon Nedir? Radyasyonun Biyolojik Etkileri Radyasyondan Korunma Yapay kaynaklardan toplum ışınlanmaları Radyasyon etkilerinin

Detaylı

Radyoterapide Zırhlama Hesapları (NCRP 151) Medikal Fizik Uzmanı Güngör ARSLAN

Radyoterapide Zırhlama Hesapları (NCRP 151) Medikal Fizik Uzmanı Güngör ARSLAN Radyoterapide Zırhlama Hesapları (NCRP 151) Medikal Fizik Uzmanı Güngör ARSLAN Radyasyon Kaynakları Birincil Radyasyon ; Cihaz kolimatörleri ile yönlendirilen ve tedavi amacıyla kullanılan radyasyasyon

Detaylı

ISTAKOZ KABUĞUNDAKİ KİTİN SAYESİNDE RADYASYONDAN KORUNUYORUM

ISTAKOZ KABUĞUNDAKİ KİTİN SAYESİNDE RADYASYONDAN KORUNUYORUM ISTAKOZ KABUĞUNDAKİ KİTİN SAYESİNDE RADYASYONDAN KORUNUYORUM HAZIRLAYAN ÖĞRENCİLER 7-E Janset GÜNEY Su Hazal ÇALLI DANIŞMAN ÖĞRETMEN Nilüfer DEMİR İZMİR 2014 İÇİNDEKİLER 1.PROJENİN AMACI...2 2. RADYASYON

Detaylı

RÖNTGEN FİZİĞİ X-Işınları Absorbsiyon ve saçılma. Doç. Dr. Zafer KOÇ Başkent Üniversitesi Tıp Fak

RÖNTGEN FİZİĞİ X-Işınları Absorbsiyon ve saçılma. Doç. Dr. Zafer KOÇ Başkent Üniversitesi Tıp Fak RÖNTGEN FİZİĞİ X-Işınları Absorbsiyon ve saçılma Doç. Dr. Zafer KOÇ Başkent Üniversitesi Tıp Fak ABSORBSİYON VE SAÇILMA X-ışınları maddeyi (hastayı) geçerken enerjileri absorbsiyon (soğurulma) ve saçılma

Detaylı

T. C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ GAZİ EĞİTİM FAKÜLTESİ FİZİK EĞİTİMİ A. B. D. PROJE ÖDEVİ

T. C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ GAZİ EĞİTİM FAKÜLTESİ FİZİK EĞİTİMİ A. B. D. PROJE ÖDEVİ T. C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ GAZİ EĞİTİM FAKÜLTESİ FİZİK EĞİTİMİ A. B. D. PROJE ÖDEVİ ÖĞRETİMİ PLANLAMA VE DEĞERLENDİRME Dr. Yücel KAYABAŞI ÖLÇME ARACI Hazırlayan : Hasan Şahin KIZILCIK 98050029457 Konu : Çekirdek

Detaylı

Öğr. Gör. Demet SARIYER

Öğr. Gör. Demet SARIYER Öğr. Gör. Demet SARIYER ÖĞRENİM DURUMU Derece Üniversite Bölüm / Program Lisans Afyon Kocatepe Üniversitesi Fizik Bölümü 200-2008 Y. Lisans Celal Bayar Üniversitesi Fizik / Nükleer Fizik 2008-200 Doktora

Detaylı

SPECT/BT 16-19 MAYIS 2015 XV ULUSAL MEDİKAL FİZİK KONGRESİ TRABZON

SPECT/BT 16-19 MAYIS 2015 XV ULUSAL MEDİKAL FİZİK KONGRESİ TRABZON SPECT/BT 16-19 MAYIS 2015 XV ULUSAL MEDİKAL FİZİK KONGRESİ TRABZON * Nükleer tıp SPECT görüntülerinde artan tutulum bölgesini tanımlamada, Bölgenin kesin anatomik lokalizasyonunu belirlemekte zorlanılmaktadır.

Detaylı

Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti

Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti Endüstriyel Uygulamalar Radyasyon endüstriyel alanda oldukça yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Örneğin, X ve gama ışınlarından

Detaylı

İşyeri ortamlarında, çalışanların sağlığını. ve güvenliğini korumak amacıyla yapılan bilimsel çalışmaların tümü diye tanımlanabilir.

İşyeri ortamlarında, çalışanların sağlığını. ve güvenliğini korumak amacıyla yapılan bilimsel çalışmaların tümü diye tanımlanabilir. İş Sağlığı ve Güvenliği İşyeri ortamlarında, çalışanların sağlığını ve güvenliğini korumak amacıyla yapılan bilimsel çalışmaların tümü diye tanımlanabilir. Çalışanların sağlığı ve güvenliğin bozulması

Detaylı

Alüminyum Hedefte Depolanan Enerjinin Elektron Enerjisi ile Değişimi. Variation of Deposition Energy with Electron Energy in Aluminum Target

Alüminyum Hedefte Depolanan Enerjinin Elektron Enerjisi ile Değişimi. Variation of Deposition Energy with Electron Energy in Aluminum Target Alüminyum Hedefte Depolanan Enerjinin Elektron Enerjisi ile Değişimi Zehra Nur Demirci 1,*, Nilgün Demir 2, İskender Akkurt 1 1 Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Fizik Bölümü, Çünür

Detaylı

AAPM NĠN TG-51 KLĠNĠK REFERANS DOZĠMETRĠ PROTOKOLÜ VE UYGULAMALARI

AAPM NĠN TG-51 KLĠNĠK REFERANS DOZĠMETRĠ PROTOKOLÜ VE UYGULAMALARI Çukurova Üniversitesi AAPM NĠN TG-51 KLĠNĠK REFERANS DOZĠMETRĠ PROTOKOLÜ VE UYGULAMALARI Mehmet YÜKSEL, Zehra YEĞĠNGĠL Lüminesans Dozimetri Kongresi IV Gaziantep Üniversitesi, 20-22 Eylül 2010 1 İÇERİK

Detaylı

Nükleer Spektroskopi Arş. Gör. Muhammed Fatih KULUÖZTÜRK fatih.fizik@gmail.com

Nükleer Spektroskopi Arş. Gör. Muhammed Fatih KULUÖZTÜRK fatih.fizik@gmail.com BİTLİS EREN ÜNİVERSİTESİ FİZİK BÖLÜMÜ BÖLÜM SEMİNERLERİ 26.03.2014 Nükleer Spektroskopi Arş. Gör. Muhammed Fatih KULUÖZTÜRK fatih.fizik@gmail.com NÜKLEER SPEKTROSKOPİ Radyasyon ve Radyoaktivite Radyasyon

Detaylı

RADYASYON FİZİĞİ 5. Prof. Dr. Kıvanç Kamburoğlu

RADYASYON FİZİĞİ 5. Prof. Dr. Kıvanç Kamburoğlu RADYASYON FİZİĞİ 5 Prof. Dr. Kıvanç Kamburoğlu X ışını atenuasyonu X ışını, madde içerisinden geçerken başlıca fotoelektrik absorbsiyon ve compton saçılma ile şiddetini kaybeder Işın demetinin absorbsiyonu

Detaylı

Radyasyondan Korunma. Radyofizik Uzm.Dr.Öznur Şenkesen

Radyasyondan Korunma. Radyofizik Uzm.Dr.Öznur Şenkesen Radyasyondan Korunma Radyofizik Uzm.Dr.Öznur Şenkesen Acıbadem Kozyatağı Hastanesi İçerik Radyasyonun biyolojik etkileri Radyasyon dozu birimleri Radyasyondan korunmada temel prensipler ve doz sınırlamaları

Detaylı

Radyasyon Zırhlama. Mehmet Tombakoğlu Hacettepe Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Nükleer Enerji Mühendisliği Bölümü. 15. Medikal Fizik Kongresi

Radyasyon Zırhlama. Mehmet Tombakoğlu Hacettepe Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Nükleer Enerji Mühendisliği Bölümü. 15. Medikal Fizik Kongresi Radyasyon Zırhlama Mehmet Tombakoğlu Hacettepe Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Nükleer Enerji Mühendisliği Bölümü 15. Medikal Fizik Kongresi Neden Radyasyon Zırhlama Kanser tedavisinde kullanılan radyolojik

Detaylı

RADYASYON FİZİĞİ 4. Prof. Dr. Kıvanç Kamburoğlu

RADYASYON FİZİĞİ 4. Prof. Dr. Kıvanç Kamburoğlu RADYASYON FİZİĞİ 4 Prof. Dr. Kıvanç Kamburoğlu Filtrasyon X ışın demeti içerisinde farklı enerjili fotonlar bulunur (farklı dalga boylu ışınlar heterojen ışın demetini ifade eder) Sadece, anatomik yapılardan

Detaylı

Kazdağları/Edremit Ormanlık Alanlarında 137 Cs Kaynaklı Gama Doz Hızı Tahmini

Kazdağları/Edremit Ormanlık Alanlarında 137 Cs Kaynaklı Gama Doz Hızı Tahmini Kazdağları/Edremit Ormanlık Alanlarında 137 Cs Kaynaklı Gama Doz Hızı Tahmini Rukiye Çakır 1 ve Özlem Karadeniz 2 1 Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Medikal Fizik Anabilim Dalı, İzmir;

Detaylı

Kişisel dozimetre nedir?

Kişisel dozimetre nedir? TEKNİKERLERE YÖNELİK BİLGİSAYARLI TOMOGRAFİ SİSTEMLERİNDE RADYASYONDAN KORUNMA VE PERFORMANS TESTLERİ BİLGİLENDİRME SEMİNERLERİ 24-25 Ocak 2014 KİŞİSEL DOZİMETRİ SİSTEMİ VE DOZİMETRE KULLANIMI Erinç REYHANİOĞLU

Detaylı

RADYOTERAPİ CİHAZLARINDAKİ GELİŞMELER. Hatice Bilge

RADYOTERAPİ CİHAZLARINDAKİ GELİŞMELER. Hatice Bilge RADYOTERAPİ CİHAZLARINDAKİ GELİŞMELER Hatice Bilge KISA TARİHÇE 1895: X-ışınlarının keşfi 1913: W.E.Coolidge, vakumlu X-ışını tüplerinin geliştirilmesi 1931: Sikletronun Lawrence tarafından geliştirilmesi

Detaylı

RADYASYON ALANLARINDA RADYASYON GÜVENLİĞİ VE İŞ GÜVENLİĞİ

RADYASYON ALANLARINDA RADYASYON GÜVENLİĞİ VE İŞ GÜVENLİĞİ RADYASYON ALANLARINDA RADYASYON GÜVENLİĞİ VE İŞ GÜVENLİĞİ İYONİZE RADYASYON ALANINDA RİSK DEĞERLENDİRMESİ Fizikçi Okan ŞAR A Sınıfı İş Güvenliği Uzmanı Radyasyon Güvenliği Uzmanı İSG DE BAZI TANIMLAR VE

Detaylı

X. THM YUUP ÇALIġTAYI PROGRAMI 9 11 Aralık 2011. A.Ü. Hızlandırıcı Teknolojileri Enstitüsü Ankara Üniversitesi 50. Yıl Kampüsü, Gölbaşı, ANKARA

X. THM YUUP ÇALIġTAYI PROGRAMI 9 11 Aralık 2011. A.Ü. Hızlandırıcı Teknolojileri Enstitüsü Ankara Üniversitesi 50. Yıl Kampüsü, Gölbaşı, ANKARA X. THM YUUP ÇALIġTAYI PROGRAMI 9 11 Aralık 2011 A.Ü. Hızlandırıcı Teknolojileri Enstitüsü Ankara Üniversitesi 50. Yıl Kampüsü, Gölbaşı, ANKARA 1. GÜN (9 Aralık 2011, Cuma) Oturum BaĢkanı: Ömer YavaĢ 09.00-09.30

Detaylı

TANISAL ve GİRİŞİMSEL RADYOLOJİDE RADYASYONDAN KORUNMA

TANISAL ve GİRİŞİMSEL RADYOLOJİDE RADYASYONDAN KORUNMA www.trkd.org.tr e-posta:bilgi@trkd.org.tr Tel :0312 384 00 00 Fax:0312 217 41 11 TANISAL ve GİRİŞİMSEL RADYOLOJİDE RADYASYONDAN KORUNMA RADYOLOJİ LABORATUVARLARININ TASARIMI ve ZIRHLANMASI 1 Zırhlama Hesaplamaları

Detaylı

SELÇUK ÜNİVERSİTESİ "RADYASYON GÜVENLİĞİ ÜST KURULU KURULUŞ VE ÇALIŞMA ESASLARI YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Yasal Dayanak ve Tanımlar

SELÇUK ÜNİVERSİTESİ RADYASYON GÜVENLİĞİ ÜST KURULU KURULUŞ VE ÇALIŞMA ESASLARI YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Yasal Dayanak ve Tanımlar SELÇUK ÜNİVERSİTESİ "RADYASYON GÜVENLİĞİ ÜST KURULU KURULUŞ VE ÇALIŞMA ESASLARI YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Yasal Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1- Bu yönerge, Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi

Detaylı

DIŞKAPI YILDIRIM BEYAZIT EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ RADYASYON GÜVENLİK KOMİTESİ TEMEL RADYASYON BİLGİSİ TESTİ

DIŞKAPI YILDIRIM BEYAZIT EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ RADYASYON GÜVENLİK KOMİTESİ TEMEL RADYASYON BİLGİSİ TESTİ DIŞKAPI YILDIRIM BEYAZIT EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ RADYASYON GÜVENLİK KOMİTESİ TEMEL RADYASYON BİLGİSİ TESTİ 1. Elementlerin özelliklerini taşıyan en küçük yapı birimine... denir. A) Bileşik B) Molekül

Detaylı

Malzeme Bilgisi Prof. Dr. Akgün ALSARAN. Temel kavramlar Atomsal yapı

Malzeme Bilgisi Prof. Dr. Akgün ALSARAN. Temel kavramlar Atomsal yapı Malzeme Bilgisi Prof. Dr. Akgün ALSARAN Temel kavramlar Atomsal yapı İçerik Temel kavramlar Atom modeli Elektron düzeni Periyodik sistem 2 Temel kavramlar Bütün maddeler kimyasal elementlerden oluşur.

Detaylı

Lineer Enerji Transferi (LET) ve Rölatif Biyolojik Etkinin (RBE) Radyobiyolojik Önemi

Lineer Enerji Transferi (LET) ve Rölatif Biyolojik Etkinin (RBE) Radyobiyolojik Önemi Lineer Enerji Transferi (LET) ve Rölatif Biyolojik Etkinin (RBE) Radyobiyolojik Önemi Klinik Radyobiyoloji Kursu 19-20 Şubat 2010 Dr. Serra Kamer serra.kamer@ege.edu.tr Radyosensitiviteyi Etkileyen Fiziksel

Detaylı

ÇALIŞTAY İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNDE RADYASYONDAN KORUNMANIN YERİ VE ÖNEMİ. Prof. Dr. Doğan Bor

ÇALIŞTAY İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNDE RADYASYONDAN KORUNMANIN YERİ VE ÖNEMİ. Prof. Dr. Doğan Bor ÇALIŞTAY İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNDE RADYASYONDAN KORUNMANIN YERİ VE ÖNEMİ 11, Ekim, 2014 Antalya Radyasyondan Korunma Uzmanlığı Eğitim programları ve Uygulamaları Prof. Dr. Doğan Bor RADYASYON Yaşamın

Detaylı

RÖNTGEN FİZİĞİ 6. X-Işınlarının madde ile etkileşimi. Doç. Dr. Zafer KOÇ Başkent Üniversitesi Tıp Fak

RÖNTGEN FİZİĞİ 6. X-Işınlarının madde ile etkileşimi. Doç. Dr. Zafer KOÇ Başkent Üniversitesi Tıp Fak RÖNTGEN FİZİĞİ 6 X-Işınlarının madde ile etkileşimi Doç. Dr. Zafer KOÇ Başkent Üniversitesi Tıp Fak X-IŞINI MADDE ETKİLEŞİMİ Elektromanyetik enerjiler kendi dalga boylarına yakın maddelerle etkileşime

Detaylı

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ Ayşe Gülbin ÖZGER CEYHAN, YUMURTALIK VE POZANTI BÖLGELERİNİN DOĞAL RADYOAKTİVİTE DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ FİZİK ANABİLİM DALI ADANA, 2005

Detaylı

Türkiye de radon ölçümleri Radon measurements in Turkey

Türkiye de radon ölçümleri Radon measurements in Turkey Bu makale, 2008. Uluslararası Katılımlı Tıbbi Jeoloji Sempozyumu Kitabı (Editör: Dr. Eşref Atabey), ISBN: 978-975-7946-33-5, Sayfa: 69-72 yayımlanmıştır. Türkiye de radon ölçümleri Radon measurements in

Detaylı

100-250 MeV Enerjili Proton Hızlandırıcıları için Beton ve Toprak Zırh Kalınlıklarının FLUKA Monte Carlo Kodu ile Belirlenmesi

100-250 MeV Enerjili Proton Hızlandırıcıları için Beton ve Toprak Zırh Kalınlıklarının FLUKA Monte Carlo Kodu ile Belirlenmesi SDU Journal of Science (E-Journal), 2014, 9 (1): 117-124 100-250 MeV Enerjili Proton Hızlandırıcıları için Beton ve Toprak Zırh Kalınlıklarının FLUKA Monte Carlo Kodu ile Belirlenmesi Demet Sarıyer¹,*,

Detaylı

Büyük Patlama ve Evrenin Oluşumu. Test 1 in Çözümleri

Büyük Patlama ve Evrenin Oluşumu. Test 1 in Çözümleri 7 Büyük Patlama ve Evrenin Oluşumu 225 Test 1 in Çözümleri 1. Elektrikçe yüksüz parçacıklar olan fotonların kütleleri yoktur. Işık hızıyla hareket ettikleri için atom içerisinde bulunamazlar. Fotonlar

Detaylı

BĠR BETA KAYNAĞININ LÜMĠNESANS ÖLÇÜMLERĠ ĠÇĠN KALĠBRASYONU

BĠR BETA KAYNAĞININ LÜMĠNESANS ÖLÇÜMLERĠ ĠÇĠN KALĠBRASYONU BĠR BETA KAYNAĞININ LÜMĠNESANS ÖLÇÜMLERĠ ĠÇĠN KALĠBRASYONU Ş. KAYA, K. DURUER, B. KOZANLILAR, H.Y. GÖKSU Ankara Üniversitesi Nükleer Bilimler Enstitüsü, Ankara, Türkiye sule.kaya@ankara.edu.tr LÜMİDOZ

Detaylı

Yeni bir radyoterapi yöntemi: Hadron terapi

Yeni bir radyoterapi yöntemi: Hadron terapi Yeni bir radyoterapi yöntemi: Hadron terapi Hadron terapi, nükleer kuvvetlerle (yeğin kuvvet) etkileşen parçacıkları kullanarak yapılan bir radyasyon tedavi (ışın tedavisi) yöntemidir. Bu parçacıklar protonlar,

Detaylı

RADYASYON KAYNAKLARI VE RADYASYONDAN KORUNMA

RADYASYON KAYNAKLARI VE RADYASYONDAN KORUNMA RADYASYON KAYNAKLARI VE RADYASYONDAN KORUNMA SABRİ HIZARCI Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Radyasyon Sağlığı ve Güvenliği Dairesi RADYASYON NEDİR? ENERJİDİR Yaşamımızın doğal bir parçasıdır. Radyasyon Türleri

Detaylı

Radyasyon Uygulamalarının Fizik Mühendisliği ve Eğitiminden Beklentileri. Dr. Abdullah ZARARSIZ Fizik Mühendisleri Odası

Radyasyon Uygulamalarının Fizik Mühendisliği ve Eğitiminden Beklentileri. Dr. Abdullah ZARARSIZ Fizik Mühendisleri Odası Radyasyon Uygulamalarının Fizik Mühendisliği ve Eğitiminden Beklentileri Dr. Abdullah ZARARSIZ Fizik Mühendisleri Odası İÇERİK - İYONLAŞTIRICI RADYASYON Endüstriyel Uygulamalar Medikal Uygulamalar Diğer

Detaylı

GÜNEŞİN ELEKTROMANYETİK SPEKTRUMU

GÜNEŞİN ELEKTROMANYETİK SPEKTRUMU GÜNEŞİN ELEKTROMANYETİK SPEKTRUMU Güneş ışınımı değişik dalga boylarında yayılır. Yayılan bu dalga boylarının sıralı görünümü de güneş spektrumu olarak isimlendirilir. Tam olarak ifade edilecek olursa;

Detaylı

METRİ HIZLANDIRICILAR. Mehmet YÜKSELY ÇÜ FBE Fizik ABD. www.yukselmehmet.com

METRİ HIZLANDIRICILAR. Mehmet YÜKSELY ÇÜ FBE Fizik ABD. www.yukselmehmet.com TG-51 DOZİMETR METRİ PROTOKOLÜ VE LİNEER L HIZLANDIRICILAR Mehmet YÜKSELY ÇÜ FBE Fizik ABD İÇERİK 1. TG-51 DOZİMETR METRİ PROTOKOLÜ a) Araç-Gere Gereçler b) Ölçüm m Sistemi c) TG-51 51 de Veriler d) Ölçüm

Detaylı

Radyasyon Yaralılarının Tıbbi Yönetimi

Radyasyon Yaralılarının Tıbbi Yönetimi Radyasyon Yaralılarının Tıbbi Yönetimi İyonize Radyasyonun Tipleri Radyasyon Kaynağı Alfa Partikülü Kağıt Beta Partikülü Plastik, Deri Gamma Işını Kurşun veya beton 2 / 19 Radyoaktif Materyal ÖLÇÜM FİZİKİ

Detaylı

UYGULAMA 3 ÖRNEK PROBLEMLER

UYGULAMA 3 ÖRNEK PROBLEMLER ÖRNEK PROBLEMLER Gerekli Bilgiler ÖN EK ÇARPAN ÇARPAN T (tera) 1.000.000.000.000 10 12 G (giga) 1.000.000.000 10 9 M (mega) 1.000.000 10 6 K (kilo) 1.000 10 3 m (mili) 0.001 10-3 μ (mikro) 0.000001 10-6

Detaylı

ÇEKİRDEK KİMYASI. Kimya Ders Notu

ÇEKİRDEK KİMYASI. Kimya Ders Notu ÇEKİRDEK KİMYASI Kimya Ders Notu ÇEKİRDEK KİMYASI Atomaltı Tanecikler Atomaltı parçacıklar bağımsız olarak ömürleri çok kısa olduğu için normal şartlar altında gözlemlenemezler. Bu amaçla oluşturulan parçacık

Detaylı

Radyoaktivitenin Canlılar Üzerindeki Etkisi

Radyoaktivitenin Canlılar Üzerindeki Etkisi Radyoaktivitenin Canlılar Üzerindeki Etkisi Atom: Elementin tüm özelliklerini gösteren en küçük yapı taşıdır. Yunanlı filozofların, tüm maddelerin bölünmeyen yapıtaşları ndan oluştuğunu ilk olarak öne

Detaylı

1.) 18 MV Foton Enerjisinde 3B-KRT Ve YART tekniği ile Tedavi Planlaması Yapılan Prostat Kanserli Hastalarda Nötron Kontaminasyonundan Kaynaklı

1.) 18 MV Foton Enerjisinde 3B-KRT Ve YART tekniği ile Tedavi Planlaması Yapılan Prostat Kanserli Hastalarda Nötron Kontaminasyonundan Kaynaklı 1.) 18 MV Foton Enerjisinde 3B-KRT Ve YART tekniği ile Tedavi Planlaması Yapılan Prostat Kanserli Hastalarda Nötron Kontaminasyonundan Kaynaklı İkincil Kanser Riskinin Değerlendirilmesi, Fatih Biltekin,

Detaylı

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İŞ HİJYENİ-4 PROF. DR. SARPER ERDOĞAN İş Hijyeni-4 Işınlar İyonizan olmayan ışınlar İyonizan ışınlar Eşik değerler 1 Işınlar

Detaylı

RÖNTGEN FİZİĞİ. Doç. Dr. Zafer KOÇ Başkent Üniversitesi Tıp Fak

RÖNTGEN FİZİĞİ. Doç. Dr. Zafer KOÇ Başkent Üniversitesi Tıp Fak RÖNTGEN FİZİĞİ Doç. Dr. Zafer KOÇ Başkent Üniversitesi Tıp Fak RÖNTGEN FİZİĞİNE GİRİŞ VE RADYASYON RADYOLOJİ TANIMI ve Radyolojik görüntüleme yöntemleri ana prensipleri RADYOLOJİ BİLİMİNİN TANIMI Radyoloji

Detaylı

Radyasyon Güvenliğinde Mesleki Olarak Bilmemiz Gerekenler Need To Knows About Radiation Safety Vocationally

Radyasyon Güvenliğinde Mesleki Olarak Bilmemiz Gerekenler Need To Knows About Radiation Safety Vocationally SDÜ Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi Cilt 7 / Sayı 2 / 2016 BİLİMLERİ SAĞLIK ENSTİTÜSÜ DERLEME Radyasyon Güvenliğinde Mesleki Olarak Bilmemiz Gerekenler Need To Knows About Radiation Safety Vocationally

Detaylı

ANKARA ÜNİVERSİTESİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA PROJELERİ KOORDİNATÖRLÜĞÜ'NE

ANKARA ÜNİVERSİTESİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA PROJELERİ KOORDİNATÖRLÜĞÜ'NE ANKARA ÜNİVERSİTESİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA PROJELERİ KOORDİNATÖRLÜĞÜ'NE 2006K-120470 No lu YUUP Projesi Kapsamında temin edilecek olan teknik sartname dökünanı numarası ile verilen KİŞİSEL PASİF DOZİMETRE

Detaylı

Radyasyondan Korunmanın Temel Kriterleri. Temel Radyasyondan Korunma Kursu 21 Kasım 2015-Ankara

Radyasyondan Korunmanın Temel Kriterleri. Temel Radyasyondan Korunma Kursu 21 Kasım 2015-Ankara Radyasyondan Korunmanın Temel Kriterleri Temel Radyasyondan Korunma Kursu 21 Kasım 2015-Ankara Radyasyondan korunma çalışanların, halkın ve çevrenin radyasyonun zararlı etkilerinden korunmasıdır. Radyasyondan

Detaylı

THM PROTON HIZLANDIRICISI İÇİN WBS YAPISI. Ela GANİOĞLU İstanbul Üniversitesi THM PHT Grubu Adına

THM PROTON HIZLANDIRICISI İÇİN WBS YAPISI. Ela GANİOĞLU İstanbul Üniversitesi THM PHT Grubu Adına THM PROTON HIZLANDIRICISI İÇİN WBS YAPISI Ela GANİOĞLU İstanbul Üniversitesi THM PHT Grubu Adına İçerik Proje planlama Work Breakdown Structure(WBS) tanımı, amacı,.. WBS oluşturma süreci Proje Takvimi

Detaylı

ATOM ve İZOTOPLAR. Prof. Dr. Arif Altıntaş.

ATOM ve İZOTOPLAR. Prof. Dr. Arif Altıntaş. ATOM ve İZOTOPLAR RADYOAKTİVİTE TE ve RADYASYON Prof. Dr. Arif Altıntaş altintas@veterinary.ankara.edu.tr Atom nedir? Atomlar tüm maddeler için yapıyı oluşturan çok küçük partiküllerdir. Atom; bir elementin

Detaylı

Nötr (yüksüz) bir için, çekirdekte kaç proton varsa çekirdeğin etrafındaki yörüngelerde de o kadar elektron dolaşır.

Nötr (yüksüz) bir için, çekirdekte kaç proton varsa çekirdeğin etrafındaki yörüngelerde de o kadar elektron dolaşır. ATOM ve YAPISI Elementin özelliğini taşıyan en küçük parçasına denir. Atom Numarası Bir elementin unda bulunan proton sayısıdır. Protonlar (+) yüklü olduklarından pozitif yük sayısı ya da çekirdek yükü

Detaylı

Hızlandırıcı Fiziği-2. Veli YILDIZ (Veliko Dimov) 04.02.2016

Hızlandırıcı Fiziği-2. Veli YILDIZ (Veliko Dimov) 04.02.2016 Hızlandırıcı Fiziği-2 Veli YILDIZ (Veliko Dimov) 04.02.2016 1 İçerik Hızlı bir tekrar. Doğrusal hızlandırıcılar Doğrusal hızlandırıcılarda kullanılan bazı yapılar. Yürüyen dalga kovukları ve elektron hızlandırma

Detaylı

RADYOTERAPİ TEDAVİSİNDE ÖLÇÜMÜN YERİ

RADYOTERAPİ TEDAVİSİNDE ÖLÇÜMÜN YERİ 1 RADYOTERAPİ TEDAVİSİNDE ÖLÇÜMÜN YERİ Fatih DOĞAN TÜBİTAK Ulusal Metroloji Enstitüsü PK. 54 41470 Gebze/KOCAELİ Tel: 0262 679 50 00 Tel: 0 554 251 82 68 E-Mail: f.dogan@windowslive.com ÖZET Bu çalışmada,

Detaylı

Ç.Ü Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi Yıl:2012 Cilt:28-5

Ç.Ü Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi Yıl:2012 Cilt:28-5 RADYASYON TERAPİLERİNDE ÇEŞİTLİ RADYOİZOTOPLARIN DOZ EŞDEĞERİNİN HESAPLANMASI Calculation of dose equıvalent of dıfferent radioisotopes in radiation therapy Tülin ÇABUK Fizik Anabilim Dalı Süleyman GÜNGÖR

Detaylı

İÇİNDEKİLER -BÖLÜM / 1- -BÖLÜM / 2- -BÖLÜM / 3- GİRİŞ... 1 ÖZEL GÖRELİLİK KUANTUM FİZİĞİ ÖNSÖZ... iii ŞEKİLLERİN LİSTESİ...

İÇİNDEKİLER -BÖLÜM / 1- -BÖLÜM / 2- -BÖLÜM / 3- GİRİŞ... 1 ÖZEL GÖRELİLİK KUANTUM FİZİĞİ ÖNSÖZ... iii ŞEKİLLERİN LİSTESİ... İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... iii ŞEKİLLERİN LİSTESİ... viii -BÖLÜM / 1- GİRİŞ... 1 -BÖLÜM / 2- ÖZEL GÖRELİLİK... 13 2.1. REFERANS SİSTEMLERİ VE GÖRELİLİK... 14 2.2. ÖZEL GÖRELİLİK TEORİSİ... 19 2.2.1. Zaman Ölçümü

Detaylı

FİZ314 Fizikte Güncel Konular

FİZ314 Fizikte Güncel Konular FİZ34 Fizikte Güncel Konular 205-206 Bahar Yarıyılı Bölüm-7 23.05.206 Ankara A. OZANSOY 23.05.206 A.Ozansoy, 206 Bölüm 7: Nükleer Reaksiyonlar ve Uygulamalar.Nötron İçeren Etkileşmeler 2.Nükleer Fisyon

Detaylı

Doç.Dr.Bahar DİRİCAN Gülhane Askeri Tıp Akademisi Radyasyon Onkolojisi AD 10 Nisan 2014 -ANKARA

Doç.Dr.Bahar DİRİCAN Gülhane Askeri Tıp Akademisi Radyasyon Onkolojisi AD 10 Nisan 2014 -ANKARA Elektron Dozimetrisi IAEA TRS-398 Doç.Dr.Bahar DİRİCAN Gülhane Askeri Tıp Akademisi Radyasyon Onkolojisi AD 10 Nisan 2014 -ANKARA Elektron Derin Doz Eğrisi Farklı Enerjilerdeki Elektronların Derin Doz

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI RADYASYON GÜVENLİĞİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam Ve Yasal Dayanak

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI RADYASYON GÜVENLİĞİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam Ve Yasal Dayanak ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI RADYASYON GÜVENLİĞİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam Ve Yasal Dayanak Amaç Madde 1- Bu yönergenin amacı, Uludağ Üniversitesi Sağlık Kuruluşlarında (UÜ-SK) iyonlaştırıcı

Detaylı

BETON KARIŞIM HESABI (TS 802)

BETON KARIŞIM HESABI (TS 802) BETON KARIŞIM HESABI (TS 802) Beton karışım hesabı Önceden belirlenen özellik ve dayanımda beton üretebilmek için; istenilen kıvam ve işlenebilme özelliğine sahip; yeterli dayanım ve dayanıklılıkta olan,

Detaylı

Epsilon Landauer Hakkında. OSL Nedir? Neden OSL? Kişisel Dozimetre Sistemi Kullanım. Kişisel Dozimetre Değerlendirme ve Doz Raporu.

Epsilon Landauer Hakkında. OSL Nedir? Neden OSL? Kişisel Dozimetre Sistemi Kullanım. Kişisel Dozimetre Değerlendirme ve Doz Raporu. İçindekiler Epsilon Landauer Hakkında 2 OSL Nedir? 5 Neden OSL? 7 Kişisel Dozimetre Sistemi Kullanım 11 Kişisel Dozimetre Değerlendirme ve Doz Raporu 12 OSL Teknolojisi 15 Dozimetre Teknolojilerinin Karşılaştırılması

Detaylı

ATOM ve İZOTOPlar RADYOAKTİVİTE ve RADYASYON. Prof. Dr. Arif Altıntaş

ATOM ve İZOTOPlar RADYOAKTİVİTE ve RADYASYON. Prof. Dr. Arif Altıntaş ATOM ve İZOTOPlar RADYOAKTİVİTE ve RADYASYON Prof. Dr. Arif Altıntaş Atom nedir? Atomlar tüm maddeler için yapıyı oluşturan çok küçük partiküllerdir. Atom; bir elementin kimyasal özelliklerini gösteren

Detaylı

aşağıdaki jüri tarafından oy birliği ile Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fizik

aşağıdaki jüri tarafından oy birliği ile Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fizik ANKARA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ DOĞRUSAL İVMELENDİRİCİ CİHAZLARININ NCRP-151 RAPORUNA GÖRE ZIRHLANMASI Mehmet Nuri ÇATAK FİZİK ANABİLİM DALI ANKARA 2012 Her hakkı saklıdır

Detaylı

MALZEME BİLGİSİ. Atomların Yapısı

MALZEME BİLGİSİ. Atomların Yapısı MALZEME BİLGİSİ Dr.- Ing. Rahmi ÜNAL Konu: Atomların Yapısı 1 Atomların Yapıları Atomlar başlıca üç temel atom altı parçacıktan oluşur; Protonlar (+ yüklü) Nötronlar (yüksüz) Elektronlar (- yüklü) Basit

Detaylı

ULUSAL PROTON HIZLANDIRICILARI ÇALIŞTAYI

ULUSAL PROTON HIZLANDIRICILARI ÇALIŞTAYI ULUSAL PROTON HIZLANDIRICILARI ÇALIŞTAYI Dr. Ali Tanrıkut SANAEM Müdürü 18-19 Nisan 2013 TAEK-SANAEM Ankara Düzenleyenler: UPHÇ-2013 Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Ankara Üniversitesi, Hızlandırıcı Teknolojileri

Detaylı

Hızlandırıcı Fiziği-1. Veli YILDIZ (Veliko Dimov) 03.02.2016

Hızlandırıcı Fiziği-1. Veli YILDIZ (Veliko Dimov) 03.02.2016 Hızlandırıcı Fiziği-1 Veli YILDIZ (Veliko Dimov) 03.02.2016 1 2 İçerik Rutherford ve çekirdeğin keşfi, İlk defa yapay yollar ile atom çekirdeğinin parçalanması, Elektrostatik hızlandırıcılar, Hızlandırıcılarda

Detaylı

Hızlandırıcılar ve Çarpıştırıcılar

Hızlandırıcılar ve Çarpıştırıcılar Hızlandırıcılar ve Çarpıştırıcılar 1 Hızlandırıcı nedir? Çarpıştırıcı nedir? Parçacık hızlandırıcıları, elektrik yükü olan atomik veya atom-altı parçacıkları oldukça yüksek hızlara (ışık hızına bile oldukça

Detaylı

TARLA IR-SEL Salındırıcı Magnetler İçin Benzetim Çalışmaları. Simulation Studies for TARLA IR-FEL Undulator Magnets

TARLA IR-SEL Salındırıcı Magnetler İçin Benzetim Çalışmaları. Simulation Studies for TARLA IR-FEL Undulator Magnets SDU Journal of Science (E-Journal), 2014, 9 (1): 109-116 TARLA IR-SEL Salındırıcı Magnetler İçin Benzetim Çalışmaları Halime Tugay 1,*, Suat Özkorucuklu 2 1 Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen-Edebiyat

Detaylı

GİRİŞ. Sayın Tıbbi cihaz sektör çalışanları ve Yöneticileri

GİRİŞ. Sayın Tıbbi cihaz sektör çalışanları ve Yöneticileri TCESİS GİRİŞ Sayın Tıbbi cihaz sektör çalışanları ve Yöneticileri Sağlık sektöründeki yöneticiler ve çalışanlar, çalıştıkları ortamlarda zaman zaman radyoaktif risklerle karşı karşıya kalabilirler. Sağlık

Detaylı