TMH AHÞAP YAPILAR VE DEPREM TMH - TÜRKÝYE MÜHENDÝSLÝK HABERLERÝ SAYI /4

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "TMH AHÞAP YAPILAR VE DEPREM TMH - TÜRKÝYE MÜHENDÝSLÝK HABERLERÝ SAYI 414-2001/4"

Transkript

1 AHÞAP YAPILAR VE DEPREM GÝRÝÞ Nejat BAYÜLKE (*) 17 Aðustos 1999 Depreminde çok sayýda betonarme yapýnýn yýkýlmasý sonrasýnýnki ilk tepkilerinden biri betonarme kötü ahþap yapý yapalým oldu. Sanki 17 Aðustos da hiç ahþap yapý hasarý olmamýþtý. (Fotoðraf-1) dayanýklý betonarme yapý yapýlamaz diye bir görüþle yola çýkýlýrsa depreme dayanmýþ pek çok betonarme yapý nereye konulacaktýr? Ahþap yapýlarýn tasarým, yapým ve deprem davranýþlarý gibi konular son yýl içinde inþaat mühendisliði eðitiminde çok az ya da hiç bir yer almamýþtýr. Sanki ahþap yapý yapmak ve depremde hasar gören ahþap yapýlar da unutulmuþtur. Ahþap yapý yapan usta ve kalfa da kalmamýþtýr. Bir ahþap yapý yapma kampanyasýna baþlamadan önce ahþap yapýlarýn özellikleri, tasarýmý ve inþaatý konularýna kýsaca bakmak gerekir. SON DEPREMLERDE AHÞAP YAPILAR 17 Aðustos 1999 Depreminde çok sayýda betonarme yapý yýkýldý. Deprem bölgesinde çok az sayýda ahþap yapý vardý ve bu nedenle ahþap yapýlarýn hasarý betonarme yapýlara bakýlýnca belirgin biçimde daha az oldu. Çünkü en az 40 yýldan beri ahþap yapý yapýlmýyor. Bu gözlemle bir sonuca varýlýyor: Betonarme yapýlar depreme dayanýklý deðil ahþap karkas yapýlar daha çok dayanýklý bundan sonra hep ahþap karkas ve geleneksel türde yapýlar yapalým. Ayný tür gözleme dayanan bu yöntemi baþka depremlere de uygulayalým: 1967 Mudurnu vadisi depreminde yýkýlan bütün kýrsal konutlar geleneksel biçimde yapýlmýþ ahþap karkas yapýlardýr, 1970 Gediz Depreminde de çok sayýda ahþap karkas yapý yýkýlmýþtýr. Örnek olarak Kayaköy deki bütün ahþap karkas yapýlar yýkýlmýþtýr (Fotoðraf-2). Fotoðraf-1 17 Aðustos 1999 Depreminde Adapazarý nda Yýkýlmýþ Ahþap Karkas Yapý Ahþap yapý da deprem davranýþý da unutulmuþtu ve yaklaþýk yýldýr çok az sayýda yapýlýyordu. Þimdi yeniden ahþap yapý yapma kampanyasýna baþlamadan önce ahþap yapý ve deprem davranýþýný biraz hatýrlamak gerek. 17 Aðustos 1999 Depremine çok dar bir açýdan bakýlarak çýkarýlan sonuçlarýn yanýnda, ahþap yapýlarýn, baþka depremlerdeki davranýþlarýný da dikkate alarak, deprem dayanýmý ve diðer özellikleri bakýmýndan gerçek durumunu daha iyi anlamak gerekir. Ahþap, betonarme ve diðer baþka malzemeden yapýlmýþ yapýlarýn deprem davranýþlarýna ön yargýsýz ve bilimsel bir yaklaþým gerekir. Yönetmelik ve standartlara uyulmadan Türkiye de yapýlmýþ betonarme yapýlarýn depremlerde büyük hasar görüp yýkýlacaðý kesindir. Ancak yönetmelik ve standartlara uyularak yapýlmýþ çok sayýda betonarme yapýnýn depremlerden çok az etkilendiði de geçmiþ 30 yýlda olan pek çok depremde görülmüþtür. Depreme (*) Ýnþaat Y. Mühendisi Fotoðraf Gediz Depreminde Kayaköy de Yýkýlmýþ Ahþap Karkas Yapýlar Bu iki depremdeki yapý hasarýna bakýlarak çýkarýlacak sonuç: ahþap karkas yapýlar çok kötü bir yapý sistemi dir Mudurnu Vadisi depreminde can kaybý az olmuþ: Yýkýlsa da can kaybý az oluyor. Ancak ahþap karkas yapýlara karþý kötü bir niyet varsa 1995 Kobe depremi de hemen hatýrlanabilir: Kobe depreminde olan 5500 can kaybýnýn yaklaþýk 4500 ü ahþap karkas yapýlarýn yýkýlmasý ve yanmasý ile olmuþtur. Ahþap yapý ve deprem sonucu çýkan yangýna en iyi örnek 1 Eylül 1923 Kanto, Japonya depremi: Bu depremde Tokyo da ölen kiþinin i deprem sonrasý çýkan yangýnda yanan ahþap yapýlar nedeni ile olmuþtur. Bu gözlemlerle yine 14

2 ayný sonuca varýlabilir: Ahþap yapýlar deprem açýsýndan son derece güvensizdir ve yapýlmamalýdýr. Bu yaklaþým birer yapý malzemesi olan ahþap ve betonarmeden yapýlmýþ yapýlarýn deprem davranýþ özelliklerinin bilinmeden yargýlanmasýdýr. Bu tür yaklaþýmlar, malzemesi ne olursa olsun depreme dayanýklý yapý tasarýmýnýn temel ilkelerini bilmemekten de kaynaklanmaktadýr. Asýl yapýlmasý gereken Kobe de ya da Mudurnu ve Gediz Depremlerinde yýkýlan ahþap yapýlar ile 17 Aðustos 1999 da yýkýlan betonarme yapýlarýn özellikleri neydi ve nasýl yapýlmýþlardý da yýkýldýlar ya da çok hasar gördüler sorusunu sormak ve yanýtýný araþtýrmaktýr. Bunun sonucunda da her iki tür malzeme ile yapýlmýþ yapýlar için deprem dayanýmý için gerekenleri belirlemek ya da bir daha belirlemektir. TEK BAÞINA YAPI MALZEMESÝ DEPREM DAYANIMINI BELÝRLEMEZ Bu tür yýkýlma nedenlerinin araþtýrma çalýþmalarýnýn sonucunda, malzemesi ne olursa olsun, yýkýlan yapýlarýn, yalnýzca düþey yük taþýyabilecek yapýlar olduðu, deprem yükleri ve etkileri dikkate alýnmadan yapýlmýþ ve yalnýzca düþey yükleri taþýmak için yapýlmýþ bu nedenle de depremlerde yýkýlmýþ ya da aðýr hasar görmüþ olduklarý ve herhangibir yapý malzemesinin kendiliðinden depreme dayanýklý ya da dayanýksýz olmadýðý anlaþýlacaktýr. Çünkü ayný malzeme ile yapýlmýþ olmasýna karþýn yýkýlan ve yýkýlmayan yapýlar bütün depremlerde vardýr. DEPREME DAYANIKLI YAPILAR ÝÇÝN TEMEL ÝLKELER Önce malzemesi ne olursa olsun depreme dayanýklý yapýlar için geçerli temel ilkeler vardýr: 1-Depremde yapýlara kendi aðýrlýklarý ve kullaným yüklerinden baþka yanal yükler gelmektedir. O zaman yapý sisteminde depremde gelen yanal yükleri taþýyabilecek ve bu yanal yüklerin yaratacaðý kesme ve eðilme etkilerini fazla ötelenmeden, bükülmeden ve kýrýlýp kopmadan taþýyabilecek elemanlar olmalýdýr. Bir diðer deyiþle yapý ve yapý elemanlarý deprem yüklerine karþý tasarlanmýþ olmalýdýr. Betonarme yapýlarda perde duvarlar, ahþap karkas yapýlarda diyagonal elemanlar gibi. 2-Yapýdaki düþey ve yatay yük taþýyan elemanlar birbirine iyi baðlanmalýdýr. Bir baþka deyiþle yapý elemanlarý arasýnda yeterli ve güvenli bir biçimde kuvvet aktarýmýný TMH saðlayacak birleþim yeri ayrýntýlarý olmalýdýr. Bir diðer deyiþle betonarme yapýda kolon kiriþ birleþim yerlerinde etriye sýklaþtýrmasý ve boyuna donatýlarýn yeterli boyda ankrajý, ahþap karkas yapýlarda kiriþ ve dikmeleri baðlayan metal elemanlar kullanýlmasý ve ahþap elemanlarýn yapýnýn temeline yeterli bir biçimde baðlanmýþ olmasý gibi. 3-Yatay ve düþey elemanlar kendilerine depremde gelen ek zorlamalarý taþýyabilecek boyutlarda olmalýdýr.yalnýzca düþey yük taþýyan yapýlarda elemanlar daha küçük en kesitli ve kiriþ açýklýklarý daha uzundur, düþey taþýyýcýlarýn, kolonlarýn, sayýsý azdýr. 4-Üst yapýda depremde olan atalet kuvvetleri temellere ve yapýnýn zeminine (topraða) güvenli bir biçimde aktarýlmalýdýr. Deprem sýrasýnda zeminde olacak mekanik deðiþmeler ve depremde yapýda oluþan ek kuvvetlerin temele ve zemine getireceði ek etkiler dikkate alýnmalýdýr. Bu temel ilkelere uyulduðu zaman malzemesi ahþap, çelik ya da betonarme olan her yapý depreme dayanýklý olarak yapýlabilir. Kýsaca malzemesi ne olursa olsun iki türlü yapý vardýr: deprem etkileri de dikkate alýnarak tasarlanmýþ yapýlar ve yalnýzca düþey yüklere göre tasarlanmýþ yapýlar. GELENEKSEL VE DÝÐER TÜR AHÞAP YAPILAR Türkiye de tek tip ahþap karkas yapý yoktur. Þekil-1 den görüleceði gibi ahþap yapýlar ya da ahþap karkas yapýlar vardýr. Bu yapýlar betonarme karkas yapýlarda olduðu gibi diðer bir deyiþle düþey ve yatay taþýyýcýlarý (kolon ve kiriþleri) olan yapýlardýr. Ahþap karkas yapýlar çeþitli biçimlerde yapýlmaktadýr ya da bir zamanlar yapýlmýþtýr: 1-Ahþap kolon ya da dikmeleri ve kiriþleri olan yapýlar. Kiriþ ve kolon gibi yapý elemanlarý çok büyük kesitli, Þekil-1 Ahþap ve Betonarme Yapý Taþýyýcý Sistem Tipleri 15

3 azman denilen büyük boyutta ve az sayýda elemanlardan oluþmaktadýr. Kiriþ ve kolonlarýn birleþim yerlerinde özellikle depremde gelen yatay kuvvet aktarýmý saðlayacak biçimde baðlantý yapmak zordur. (Fotoðraf-3) Kat döþemeleri de ahþaptýr. Dikmelerin arasý taþ, kerpiç ve tuðla yerleþtirilerek bir duvar oluþturulmaktadýr. Bu yapýlar aslýnda ahþap takviyeli yýðma yapý olarak nitelenmelidir. Bu yapýlar genellikle ahþabýn temin edilmesinin güç olduðu bölge ve dönemlerin yapýsýdýr. Bu günlerde ahþap dikme ve yatay elemanlarýn yerini betonarme düþey ve yatay hatýllar, ahþap kat döþemelerinin yerine de betonarme plak döþemeler yapýlmaktadýr. Nerdeyse düþey yükleri bile taþýyamayacak bir ahþap çerçeveden oluþan bu yapýlarýn deprem dayanýmlarý çok sýnýrlýdýr. Düþey yüklerin önemli bir bölümünü dolgu duvarlar taþýmaktadýr. Fotoðraf-3 de 1970 Gediz Depreminde aðýr hasar görmüþ iri tomruklardan yapýlmýþ bir ahþap karkas yapý görünmektedir. köþelerinde olmaktadýr. Bu farklýlýklar yapýlarýn deprem dayanýmlarýnda da etkilidir. Fotoðraf-4 Çapraz (Diyagonal) Elemanlarý Olmayan Ahþap Karkas Yapý Ahþap dikmelerin arasýna dolgu maddesi olarak kaba kesilmiþ küçük tomruklar da konulmaktadýr. Bu yapýlar Dizeme olarak adlandýrýlmaktadýr. Fotoðraf-5 de zemin katýndaki boþluk nedeni ile zemin katý esnek bir dizeme ahþap karkas yapýnýn 1967 Mudurnu Vadisi Depremindeki hasarýný göstermektedir. Fotoðraf-5 zemin katý esnek ahþap karkas yapýlarýn da olduðunu ve ahþabýn, zemin katý esnek olaný yapýyý deprem hasarýndan kurtaramadýðýný göstermektedir. Fotoðraf Gediz Depreminde Yýkýlmýþ Geleneksel Ahþap Karkas Yapý 2-Bu yapýlarda 5 x 10 cm gibi daha ince kesitli düþey ahþap elemanlar, daha sýk aralýklarla kullanýlmaktadýr. (Fotoðraf-4) Zayýf bir ahþap çerçeve den oluþan bu yapýlarýn yetersizliði 1940 lý yýllarda Kuzey Anadolu Fayý üzerinde ve baþka ülkelerde olan pek çok depremde gözlenmiþ, ahþap dikmelerin çift yönde X-biçiminde diyagonal ya da çapraz elemanlarla güçlendirilmesi gereði ortaya çýkmýþtýr. Bu durum Bolu ve çevresinde 1944 depreminden sonra yapýlan ahþap karkas yapýlarda daha çok X- biçiminde çaprazlarýn kullanýlmaða baþlanmasý ile gözlenmiþtir [2]. Bu yapýlarda da duvar dolgu maddesi olarak taþ, kerpiç ve tuðla kullanýlmýþtýr. Burada anlatýlan ahþap dikmeli ve diyagonalli ya da diyagonalsiz yapýlar hýmýþ yapýlar olarak adlandýrýlmaktadýr. Bazý ahþap karkas yapýlarda dikmeler arasýndaki aralýklar 1.00 metre kadar olurken bazýlarýnda bu mesafe 2-3 metredir ya da dikmeler yalnýz yapý Fotoðraf Mudurnu Vadisi Depreminde Hasarlý Zemin Katý Esnek Dizeme Tipi Yapý. Zemin katý Esnek Yapýnýn Mutlaka Betonarme Olmasý Gerekmiyor. Ancak yatay yükleri alacak diyagonalleri (çaprazlarý) olan dizeme tür bir baþka yapý depremden etkilenmemiþtir. (Fotoðraf-6) Bu yapýda hasarý önleyen þey ahþap malzemeden yapýlmýþ olmasý deðildir. Yatay deprem yüklerini taþýyabilecek çapraz elemanlarýn yeterli sayýda ve zemin katta da konulmuþ olmasýdýr. Týpký deprem yükleri nedeni ile betonarme perde duvarlý- 16

4 kolonlu yapýlarýn yýkýlmayýp yalnýzca düþey yükler için kolonlarý olan perde duvarsýz betonarme yapýlarýn yýkýlmasý gibi. panellerden oluþmaktadýr. Yaklaþýk 5 cm x 5 cm kesitli tahtalardan oluþturulan ve yapýnýn kat yüksekliði kadar ve en çok 3-4 metre kadar uzunluðu olan duvar panellerinin iç ve dýþ yüzüne 1 cm kadar kalýnlýkta kontraplak kaplanmakta ve bu kontraplaklar bütün dikme ve yatay çerçeve elemanlarýna 2-3 cm aralýklarla çivilenmektedir. Daha sonra bu duvar panelleri birbirlerine ya da bir ara dikmeye sýk konulmuþ çelik bulonlarla baðlanmaktadýr. Döþemeler de ayný biçimde yapýlmakta ancak döþemeyi oluþturan yatay panel elemanlar çok daha derin olmaktadýr. Döþeme panelinin iç elemanlarý, bir anlamda kiriþleri, 5 cm x cm gibi daha derin elemanlardan yapýlmakta, alt ve üst yüzeyleri yine kontraplakla kaplanmaktadýr. Bu paneller duvar panellerinin üzerine çakýlmakta ya da yine bulonlarla baðlanmaktdýr. (Þekil-2. Fotoðraf Mudurnu Vadisi Depreminde Geleneksel Ahþap Karkas Dizeme tür yapý. Zemin katýn dolu olmasý ve yatay deprem yükü taþýyan çapraz (diyagonal) elemanlar nedeni ile yýkým yok. 3-Ýklim koþullarýnýn yumuþak olduðu ve ahþabýn bol bulunduðu yerlerde geliþtirilmiþ bir baþka ahþap karkas yapý yöntemi baðdadi denilen ahþap karkas yapýdýr. Bu yapým yöntemine göre ahþap karkasýn iç ve dýþ yüzüne 2-3 cm aralarla 3-4 cm geniþliðinde ve 1-2 cm kalýnlýðýnda ahþap çýtalar çakýlmaktadýr. Bu durumdaki yapýlarda duvarýn yatay yükler altýnda davranýþ açýsýndan bir perde duvara a benzer konumda olacaðý sanýlmaktadýr. Çýtalarla sýnýrlanmýþ duvar boþluðu ýsý yalýtýmý için aðaç kabuðu, çakýl taþlarý ile doldurulmakta ya da tümü ile boþ da býrakýlmaktadýr. Duvar daha sonra kireçli bir harçla sývanmaktadýr. Sývanýn ahþaba yapýþmasý için çýtalarýn üstüne rabits teli çakýlmaktadýr Gediz depreminde baðdadi ahþap karkas yapýlarýn hýmýþ ahþap karkas yapýlara göre belirgin bir biçimde daha iyi davrandýklarý ve hasar düzeylerinin daha az olduðu gözlenmiþtir. 4- Bunun dýþýnda ahþabýn bol ve ucuz olduðu bölge ve dönemlerde yapýlmýþ dýþ yüzü tümü ile enli tahtalar kaplanmýþ ahþap karkas yapýlar da vardýr. Buraya kadar sayýlan ahþap karkas yapýlar Türkiye nin geleneksel ahþap karkas yapýlarýdýr. 5- Ormanlarýn çok büyük ve geniþ alanlarý kapsadýðý ABD ve Kanada da depreme karþý çok üstün olduðu söylenen ahþap karkas yapýlar ise bizim geleneksel ahþap karkas yapýlardan çok farklýdýr. Bu ülkelerdeki depremlerden edinilen gözlemlerin [3] dikmeleri ve diyagonalleri olan ahþap karkas yapýlarýn deprem karþýsýnda yeterli olamadýðýný kanýtlamasý üzerine daha deðiþik bir ahþap karkas yapý sistemi geliþtirilmiþtir. (Þekil-2) Bu yapýlarda duvarlar ve döþemeler ahþap karkas Þekil-2 Amerikan Tipi Ahþap Karkas Perde Duvar Nitelikli Yapýnýn Ayrýntýsý Bu tür ahþap karkas yapýlar aslýnda tümü ile ahþap perde duvarlý yapý olarak nitelenmelidir. Depremde gelen yatay yükleri taþýma mekanizmalarý açýsýndan da tünel kalýpla yapýlmýþ yerinde dökme betonarme perde duvarlý yapýlara benzemektedir. 17 Aðustos 1999 depreminde Ýzmit te hiç hasarý olmayan ve zemini çok zayýf olan Yahya Kaptan Mahallesindeki yapýlar tünel kalýp yöntemi ile yapýlmýþ betonarme perde duvarlý yapýlardýr. 17

5 Bu tür ahþap perde duvarlý yapýlar Amerika Birleþik Devletleri ve Kanada da en çok 3 katlý yapýlmaktadýr. Zemin katý betonarme olarak yapýlmýþ ve bunun üstüne 3 kat ahþap perde duvarlý olarak yapýlmýþ olan karma yapýlar da vardýr. Zemin katlarýn betonarme yapýlmasýnýn nedeni zemin katýn dükkan ya da garaj gibi geniþ açýklý olarak yapýlmak istenmesinden kaynaklanmaktadýr. Zemin katýn ahþap olarak yapýlmasý ise zemin katýn çok esnek olmasýna neden olduðu için daha rijit olan betonarme seçilmektedir. Amerikan tipi ahþap konut yapýlarýn depremde karþýlaþtýklarý en büyük sorun yapýnýn temel baðlantýlarýdýr. Bu tür yapýlarda deprem hasarý en çok ahþap duvar panellerinin temele yeterli bir biçimde baðlanmamýþ olmasýndan kaynaklanmaktadýr. Bu baðlantý yetersizliði nedeni ile yapý depremde temelden devrilmektedir. Çözüm ise duvar panellerinin, yeterli derinlikte betonarme bir duvar altý sömeline ankraj edilmiþ ucuna bulon takýlan vidalar kullanýlarak baðlanmasýdýr: Depreme dayanýklý ahþap karkas yapýlarýn en önemli bölümü olan temellerinin betonarme olmasý gerekmektedir Bolu ve 1967 Mudurnu Vadisi ve 1970 Gediz depremlerinde yýkýlan ahþap karkas yapýlarda ahþap karkas dikmeleri iri taþlarda yapýlmýþ temele oturmaktadýr. Duvarlarý oluþturan ahþap dikmeler ve alt baþlýklarla bu taþ temeller arasýnda bulonlu bir baðlantý olmadýðý ve ahþap temel taþlarýna sürtünme kuvveti ile oturduðu için pek çok ahþap karkas yapý temelden devrilerek ya da kayarak yýkýlmýþtýr [1]. Betonarme yapýlarla bir benzetme yapýlýrsa çaprazlarý olmayan ahþap dikmeli ve dolgu duvarlý yapýlar yalnýzca düþey yükler taþýmak için yapýlmýþ betonarme karkas yapýlara benzetilebilir. Deprem dayanýmýný yükseltmek için konulmuþ çapraz ya da diyagonal elemanlarý olan ahþap karkas yapýlar da kolonlarý kiriþlerden daha yüksek dayanýmlý ve az miktarda perde duvarlarý da olan betonarme karkas yapýlara benzetilebilir. Duvarlarý ABD ve Kanada da yapýlan kontraplak kaplý panellerden oluþan ahþap yapýlarýn yatay yükler altýndaki davranýþlarý ise tümü ile perde duvarlý ya da tünel kalýpla yapýlmýþ perde duvarlý betonarme yapýlarýn deprem davranýþlarý gibidir Kobe Depreminde yýkýlmýþ ahþap karkas yapýlar geleneksel Japon ahþap karkas yapýlarýndan farklý niteliktedir. Bu yapýlarda çerçeveler diyagonal elemanlarla güçlendirilmemiþtir. Bu yapýlarýn çoðu 2. Dünya savaþýnýn hemen sonrasýnda ekonomik koþullarýn kötü olduðu bir ortamda savaþta hava bombardýmanlarý ile yýkýlmýþ kentin konut gereksinimini hýzla gidermek için kýt malzeme ile hýzlý bir biçimde ve geleneksel yapým kurallarýna uyulmadan yapýlmýþ ahþap yapýlardýr. Japonya nýn yüksek düzeyde nemli iklimi ahþabýn hýzla niteliðini yitirmesine yol açmaktadýr. Ahþap yapýlar baþlangýçtaki üstün mekanik niteliklerini çürüme ve çeþitli böceklerin ve küflerin saldýrýsý ile hýzla yitirebilmektedir. Bu yapýlarýn yüksek nitelikli ahþaptan yapýlmamýþ olmalarý da zaafiyetleri olmuþtur. Ayrýca bu yapýlarýn çatýlarýnda aðýr seramik kiremit kaplamalar ve çatý altlarýnda aðýr bir toprak örtüsü olduðu söylenmektedir. Bu nitelikleri ile Kobe nin ahþap yapýlarý ahþabýn hafif bir malzeme olduðu þeklindeki üstünlüklerini de yitirmiþ bir durumda çok þiddetli bir depremle zorlanmýþ olduklarý için beklenenin üzerinde hasar görmüþler ve büyük can kaybýna neden olmuþlardýr. DEPREM, YANGIN VE AHÞAP YAPILAR Depremin yol açtýðý yangýn sonucu ahþap yapýlarýn yanmasý olayý ile sýk sýk karþýlaþýlmaktadýr. Ahþap yapýlarýn yangýn karþýsýndaki güçsüzlüðünü hatýrlatan en önemli deprem Japonya daki 1 Eylül 1923 Kanto Depremidir. Bu deprem de olan 120 bin civarýndaki can kaybýnýn yaklaþýk 110 bini depremden sonra çýkan yangýn sonucunda olmuþtur. Çok rüzgarlý bir günde yapýlarýn yýkýlmasý ile baþlayan yangýn büyük can kaybýna yol açmýþtýr. Yine Japonya daki 1995 Kobe depreminde ise 5500 civarýndaki can kaybýnýn yaklaþýk 1750 si ahþap yapýlardaki yangýn nedeni ile olmuþtur. Japonya da genel olarak nüfusun büyük ve yerleþim alanlarýnýn sýnýrlý olmasý nedeni ile yerleþimler çok yoðundur ve depremden sonra çýkan yangýnlar hýzla yayýlabilmektedir. Amerika Birleþik Devletleri ve Kanada da ise yerleþmeler çok yoðun olmadýðý için ahþap karkas bir yapýda depremden sonra çýkan bir yangýn hýzlý bir biçimde baþka yapýlara yayýlmamakta ve yangýn riski Japonya kadar yüksek olmamaktadýr. Ülkemizde de depremden kaynaklanan ahþap yapý yangýný olayý vardýr Gediz depreminde Gediz in bir mahallesi depremden sonra çýkan yangýnda tümü ile yanmýþ ve bu arada hasarlý yapýlardan kurtarýlamayarak ölenler olmuþtur. Yine bu depremde yangýn çýkan Akçaalan kasabasýndaki tümü ahþap olan evler yanmýþ, ancak bu yangýn nedeni ile kasabada can kaybý olmamýþtýr. YAPI MALZEMESÝ OLARAK AHÞAP VE DEPREM Ahþabýn Mutlak Basýnç ve Çekme Dayanýmý Düþüktür Ahþap hafiftir. Ancak dayanýmý düþüktür. Dayaným/ Aðýrlýk oraný yüksek olmakla birlikte, çekme ya da basýnç dayanýmýnýn mutlak deðeri önemlidir. Betonarmenin çekme ve basýnç dayanýmlarý ahþaptan yüksektir. Ýki farklý malzemeden oluþan betonarmede çekme etkilerini taþýyan demirin dayanýmý 2.4 ton/cm2, basýnç etkilerini taþýyan betonun dayanýmý ton/cm2 dir. Buna karþýlýk ahþabýn çekme ve basýnç dayanýmlarý ya da emniyet gerilmeleri liflere paralel doðrultuda en yüksek nitelikli kereste için ton/cm2 dir (DIN 1052) [5] ve [7]. Betonarme ise daha aðýr olmasýna karþýn dayanýmý daha yüksek olduðu için ayný geniþlikteki açýklýklar ahþaba göre daha küçük kiriþ en kesitleri ile aþýlabilir. 18

6 Ahþabýn yük taþýma gücünün sýnýrlý olmasý çok katlý ve geniþ açýklýklý yapýlarýn yapýlmasýna engel olmaktadýr. Ahþabýn hafif olmasý ve daha ince kesitlerde kullanýlmasý burkulma sorununa neden olur. Ahþabýn Elastisite Modülü Düþüktür Eksenine dik yönde yük taþýyan kiriþ gibi, bir yapý elemanýnýn önemli bir diðer özelliði de yapacaðý sehimdir. Sehim ise yapý malzemesinin elastisite modülü [E] ile ilgilidir. Ahþabýn elastisite modülü liflere dik yönde 6000 kg/cm2, paralel yönde kg/cm2 kadardýr [5], [7]. Betonarmenin elastisite modülü ise beton dayanýmýna göre ile kg/cm2 arasýnda deðiþmektedir [4]. Ahþabýn düþük elastisite modülü ahþap yapýda her zaman daha büyük sehimlere neden olmaktadýr [6]. Ahþabýn Zamana Baðlý Büzülmesi Yüksektir Ahþabýn bir baþka önemli özelliði zamanla büzülmesidir. Düþey yükler taþýyan elemanlarda bu büzülme daha da yoðun olmaktadýr [6]. Bu durum yatay ve düþey ahþap yapý elemanlarýn birleþimlerinin açýlmasýna ve baðlantýlarýn zayýflamasýna neden olmaktadýr [6]. Ahþabý baðlayan çivi ve bulon gibi metal elemanlarýn çevresinde boþluk oluþmaktadýr. Bu durumda yapýnýn rijitliði zamanla azalmakta ve yatay deprem yükleri altýnda giderek geri dönüþü olmayan yatay ötelenmeler yapan yapý hýzla yýkýma gitmektedir. Ahþabýn zamana karþý dayanýmý azdýr. Pek çok tarihi yapýnýn taþ ya da tuðla yýðma bölümleri asýrlara dayanmýþ ancak bu yapýlarýn ahþap bölümlerinden hiçbir þey kalmamýþtýr. Ahþabýn zamanla mekanik özelliklerini yitirmesi nedeni ile sehimleri artmaktadýr. Bunun önlenmesi için çok iyi kurutulmuþ ve yoðunluðu yüksek ve üstün nitelikli kereste kullanýlmasý gerekmektedir. Bu durum, beton dayanýmý proje dayanýmýndan çok düþük olan betonarme yapýlarýn kiriþlerinde gözlenen zamana baðlý rötre, eðilme ve kesme çatlaklarýnýn ve gözle farkedilen büyüklükte sehim olmasýna benzetilebilir. Ahþabýn Süneklik Oraný Düþüktür Ahþabýn bir diðer özelliði ise akma gerilmesi ile kopma noktasý arasýndaki birim þekil deðiþtirmenin çok az olmasýdýr[6]. Ahþap, malzeme olarak çelik kadar sünek deðildir. Çelik, akma noktasýndan sonra kopma noktasýna ulaþana kadar % 20 ye varabilen birim uzama yapabilmektedir. Bu özelliði nedeni ile çelik yapýlar çok daha fazla deprem enerjisi tüketebilmektedir. Betonarme yapýlarda da, etriye sýklaþtýrmasý, kolon ve kiriþ boyuna demirlerinin yeterli filiz boyunda betona gömülmüþ olmasý gibi inþaat demirinin bu özelliðini kullanabilecek önlemler alýnýrsa, deprem enerjisi tüketme gücü büyük ölçüde kullanýlabilmektedir. Ahþap yapý elemanlarýnýn sünek biçimde enerji tüketme yeteneði yoktur. Çivili ya da vidalý birleþim yerlerinin zamanla gevþemesi ahþabýn çok büyük yatay ötelenmeler yapmasýna ve yeniden düþeye gelemeyerek yýkýlmasýna neden olabilmektedir. Kýsaca ahþap yapýlarýn malzemesinin özelliðinden kaynaklanan sorunlarý vardýr ve ahþap yapý tasarýmýnda dikkate alýnmalýdýr. TÜRKÝYE'DE AHÞAP YAPI ARTIK NEDEN YAYGIN DEÐÝL? Yanýtlanmasý gereken bir soru da bugünlerde Türkiye de neden yaygýn bir biçimde ahþap yapý yapýlmamasýdýr? Yaklaþýk yýldýr ahþap yapý yapýlmamasýnýn nedenleri aþaðýda sýralanmaktadýr: 1- Birinci neden ormanlarýn azalmasý ile temin edilmesi güçleþen bir yapý malzemesi olarak ahþabýn pahalýlaþmasý ya da ahþabýn yerine geçebilen daha ucuz yapý malzemelerinin bulunmasýdýr. Bu durum yalnýzca ahþabýn yapýlarýn taþýyýcý elemanlarýnda artýk kullanýlmamasý ile sýnýrlý deðildir. Ahþap artýk yapýlarýn kapý ve pencerelerinde de kullanýlmamakta, metal ve plastik kullanýlmaktadýr. Bir zamanlar tahtadan yapýlan gazoz, kola ya da bira kasalarý da bugün artýk plastikten yapýlýyorsa bunun nedeni ayný iþi gören daha ucuz ve eþdeðer dayanýmlý bir malzemenin olmasýdýr. Kahve, pastane ve gazino gibi yerlerde tahta iskemle ve masanýn yerini plastikten yapýlmýþ masa ve sandalye almaktadýr. 2- Ahþabýn daha kolay saðlanabileceði umulan orman çevrelerindeki köylerde de bile yýldýr bir iki katlý yapýlarda ahþap dikme ve baþlýk yerine betonarme yatay ve düþey hatýllar kullanýlmaktadýr. Daha doðrusu yatay ve düþey betonarme hatýlla takviyeli yýðma yapýlar ahþap karkas yapýlarýn yerini almaktadýr [8]. Çünkü nitelikli aðaç kalmamýþtýr. 3- Büyük ya da küçük bütün kentlerde arsalarýn rant deðerinin artmasý ile imar durumlarý da deðiþmiþ ve 3-5 kat derken katlý yapýlara izin verilmiþtir. Doðal olarak bu kadar çok katlý yapýnýn ahþap olarak yapýlma olanaðý yoktur. Burada ahþap yapý yapýmýndan uzaklaþýlmasýnda kent arsalarýnýn rantýndan yararlanmanýn teþvik edilmesinin de katkýsýnýn olduðu doðrudur. Bu arada köyden kente göç edenlerin tek katlý gecekondularýný geleneksel ahþap yapý olarak yapmayýp, tuðla ya da briket yýðma olarak yapmalarý ahþaptan vazgeçme olayýnýn yalnýzca arazi rantý ile açýklanmasýnýn doðru olmadýðýný göstermektedir. Arsa rantý sorununun olmadýðý ve ormanlýk alanlara yakýn ve dolayýsý ile ahþabýn ucuz olabileceði, küçük yerleþimlerdeki 1-2 katlý yapýlarýn da betonarme ya da yatay ve düþey hatýllý tuðla yýðma olarak yapýlmasý [8] arsa rantý yaklaþýmý ile ahþaptan uzaklaþýlmasý tezini buralarda desteklememektedir. Fotoðraf-7 de oldukça eski bir ahþap karkas yapýnýn zemin katýnýn tuðla yýðma duvara taþýtýlmasý görülmektedir. Fotoðraf-8 de ise ahþap karkastan tuðla yýðmaya geçiþ görülmektedir. Bu Fotoðraflar 1973 yýlýnda Balýkesir-Çanakkale arasýndaki kýrsal alanlarda çekilmiþtir [8]. 19

7 ve titreþimi daha az ya da hissedilmez olmaktadýr. Bu durum yapý kullanýcýlarý için psikolojik bir üstünlük olmaktadýr. Ahþabýn ise kolon - kiriþ ya da çapraz birleþim yerlerinde baðlantý sürtünme kuvvetleri ile saðlanabilmektedir. Ahþap malzemeden depremde gelen yatay yüklerin oluþturduðu momentleri taþýyabilen birleþim yerleri oluþturulamaz. Fotoðraf-7 Ahþap Karkas Yapýnýn Zemin Katý Tuðla Yýðmaya Çevrilmiþtir (1973) SONUÇ Ahþap yapýlarýn hafiflikleri deprem açýsýndan bir üstünlüktür. Ancak çelik, betonarme ve tuðla gibi diðer yapý malzemelerinde de olduðu gibi depreme dayanýklý ahþap yapý yaparken ahþabýn da kendine özel sorunlarý vardýr. Malzemesi betonarme, ahþap ya da ne olursa olsun iki türlü yapý olduðu unutulmasýn: Yalnýzca, kendi aðýrlýðý ve kullaným yüklerinden oluþan, düþey yükleri taþýyacak biçimde tasarlanýp yapýlmýþ yapýlar olduðu gibi düþey yüklerle birlikte deprem yükleri ve etkilerini de taþýyacak biçimde tasarlanýp yapýlmýþ yapýlar da vardýr. Yine malzemesi ne olursa olsun yapýlarýn depreme dayanýklý olmasý için gerekli temel ilkelerin olduðu da unutulmamalýdýr. Bu genel ilkeler ve malzemenin nitelikleri dikkate alýnarak depreme dayanýklý ahþap yapý da betonarme yapý da yapýlabilir. Fotoðraf-8 Ahþap Karkas Yapýdan Tuðla Yýðmaya Geçiþ (1973) 4- Amerika Birleþik Devletleri ve Kanada gibi ülkelerde ormanlýk alanlarýn bolluðu ve bu ormanlarda çok üstün nitelikli kereste veren aðaçlarýn hala var olmasý gibi ahþap bina yapýmýný destekleyen bir üstünlük ülkemizde artýk yoktur. Ülkemizde yaygýn ve zengin bir orman varlýðý olsaydý yine de ahþap karkas yapýlarýn yapýmýna geçmeden önce teknolojik ve endüstriyel bir alt yapýnýn oluþmasý gerekmektedir: Kaliteli kereste için çok önemli bir nokta ahþabýn kurutulmasýdýr. Bunun için önemli boyutta yatýrým gerekmektedir. Yine ahþabý iþleyecek usta ve iþçi þu anda yetiþtirilmesi ve eðitimi gereklidir. yoktur, Ahþap malzemelerin birleþiminde kullanýlan özel metal parçalar, bulonlar ve çiviler, üstün nitelikli ahþap yapýþtýrýcýlarý, yangýn, böcek ve diðer etmenlerden koruyucu boya ve kaplama malzemeleri çok önemli bir yer tutmaktadýr. Bu malzemeleri üreten metal ve kimya sanayinin de yurt içinde kurulmasý gerekir. 5- Betonarme plastik bir malzemedir. Burada plastik kolayca þekil verilebilen bir malzeme anlamýnda kullanýlmaktadýr. Kalýp yaparak deðiþik biçimlerde yapý elemanlarý çok kolayca yapýlabilmektedir. Kolon - kiriþ birleþim yerleri kolayca ve rijitliklerini zamanla yitirmeyecek biçimde tek parça olarak yapýlabilmektedir. En kesiti yeterli kalýnlýkta betonarme elemanlar yapýlabilmesi nedeni ile betonarme yapýlar daha rijit olmakta, yatay ve düþey yükler altýnda eleman sehimi KAYNAKLAR 1 Arýoðlu, Ersin ve Anadol, Köksal Response of Rural Dwellings to Recent Destructive Earthquakes in Turkey ( ) and Design Criteria of Earthquake Resistant Rural Dwellings 2 Bayülke,Nejat Building Types in Bolu, West Turkey, and Their Probable Earthquake Damage A Comprehensive Study on Earthquake Disasters in Turkey with a view of Seismic Risk Reduction, Hokkaido University (1983), Sapporo, Japan 3 David Yeomans Depreme Karþý Ahþap Yapýlarýn Güvenilirliði 4 Ekim 1999 da Istanbul Yapý Merkezinde verilen Konferansý Metni, ÝMO Ýzmir Þubesi Haber Bülteni Sayý 94, Aðustos TS Enstitüsü TS-500 Betonarme Yapýlarýn Tasarým ve Yapým Kurallarý Ankara, Enver Çetmeli Çubuk Sistemler Teknik Kitaplar Yayýnevi, Istanbul, Architectural Institute of Japan Design Essentials in Earthquake Resistant Buildings Tokyo, TS Enstitüsü TS-647 Ahþap Yapýlarýn Hesap ve Yapým Kurallarý, Ýkinci Baský Ankara Bayülke, Nejat Türkiye de Konut Yapýlarýnýn Deprem Davranýþlarý Mimarlýk, No.153, 1977/4, Mimarlar Odasý, Ankara, N.N. Ambraseys, A. Zatopek, M. Taþdemiroðlu, A. Aytun The Mudurnu Valley (West Anatolia) Earthquake of July Unesco, Serial No.622/BMS.RD/AVS, Paris, June,

TAŞIYICI SİSTEM TASARIMI I DERSİ

TAŞIYICI SİSTEM TASARIMI I DERSİ TAŞIYICI SİSTEM TASARIMI I DERSİ Doç. Dr. Deniz GÜNEY SUNUM 10 AHŞAP YAPILAR 1 Ahşap Yapılar Ahşap, tarih boyunca her kültür tarafından oldukça fazla kullanılmış bir yapım malzemesidir. Kolaylıkla ormandan

Detaylı

TAŞIYICI SİSTEM TASARIMI 1 Prof. Dr. Görün Arun

TAŞIYICI SİSTEM TASARIMI 1 Prof. Dr. Görün Arun . Döşemeler TAŞIYICI SİSTEM TASARIMI 1 Prof. Dr. Görün Arun 07.3 ÇELİK YAPILAR Döşeme, Stabilite Kiriş ve kolonların düktilitesi tümüyle yada kısmi basınç etkisi altındaki elemanlarının genişlik/kalınlık

Detaylı

PÝLSA PE 100 BORULARI

PÝLSA PE 100 BORULARI PÝLSA PE BORULARI Plastik teknolojisinin hýzlý geliþimi hammadde üretiminde de önemli geliþmelerin yaþanmasýný saðlamýþtýr. PE 32, 40 ve 63 ten imal borular yüksek basýnç gerektirmeyen sistemlerde baþarý

Detaylı

Taşıyıcı Sistem Elemanları

Taşıyıcı Sistem Elemanları BETONARME BİNALARDA OLUŞAN YAPI HASAR BİÇİMLERİ Bu çalışmanın amacı betonarme binaların taşıyıcı sistemlerinde meydana gelen hasarlar ve bu hasarların nedenleri tanıtılacaktır. Yapılarda hasarın belirtisi

Detaylı

ANTAKYA MÜZE OTEL TAŞIYICI SİSTEM PROJESİ. İnş.Yük.Müh. Bülent DEVECİ

ANTAKYA MÜZE OTEL TAŞIYICI SİSTEM PROJESİ. İnş.Yük.Müh. Bülent DEVECİ ANTAKYA MÜZE OTEL TAŞIYICI SİSTEM PROJESİ İnş.Yük.Müh. Bülent DEVECİ Proje Künyesi : Yatırımcı Mimari Proje Müellifi Statik Proje Müellifi Çelik İmalat Yüklenicisi : Asfuroğlu Otelcilik : Emre Arolat Mimarlık

Detaylı

ÇELİK PREFABRİK YAPILAR

ÇELİK PREFABRİK YAPILAR ÇELİK PREFABRİK YAPILAR 3. Bölüm Duvarlar. 4. Bölüm Kafes Kirişler. Duvarlar Çelik çerçeveli yapılarda kullanılan duvarlar da taşıyıcı yapı elemanları gibi çoğunlukla prefabriktir. Bu özellik üretimin

Detaylı

Prefabrike Beton Kolonlar. Prefabrike Beton Kolon - Temel Birleşimi. Prefabrike Beton Kolon - Temel Birleşimi

Prefabrike Beton Kolonlar. Prefabrike Beton Kolon - Temel Birleşimi. Prefabrike Beton Kolon - Temel Birleşimi Prefabrike Beton Yapılar TAŞIYICI SİSTEM TASARIMI 1 Prof. Dr. Görün Arun 09.1 PREFABRİKE BETON YAPILAR Kurgu, Kolon, Kiriş Prefabrike beton yapılar, genellikle öngerilmeli olarak fabrika koşullarında imal

Detaylı

YAPILARDA HASAR TESPĐTĐ-II

YAPILARDA HASAR TESPĐTĐ-II YAPILARDA HASAR TESPĐTĐ-II VII.Bölüm BETONARME YAPILARDA HASAR Konular 7.2. KĐRĐŞ 7.3. PERDE 7.4. DÖŞEME KĐRĐŞLERDE HASAR Betonarme kirişlerde düşey yüklerden dolayı en çok görülen hasar şekli açıklıkta

Detaylı

SÜNEK OLMAYAN B/A ÇERÇEVELERİN, ÇELİK ÇAPRAZLARLA, B/A DOLGU DUVARLARLA ve ÇELİK LEVHALAR ile GÜÇLENDİRİLMESİ. Email: fsbalik@selcuk.edu.

SÜNEK OLMAYAN B/A ÇERÇEVELERİN, ÇELİK ÇAPRAZLARLA, B/A DOLGU DUVARLARLA ve ÇELİK LEVHALAR ile GÜÇLENDİRİLMESİ. Email: fsbalik@selcuk.edu. SÜNEK OLMAYAN B/A ÇERÇEVELERİN, ÇELİK ÇAPRAZLARLA, B/A DOLGU DUVARLARLA ve ÇELİK LEVHALAR ile GÜÇLENDİRİLMESİ ÖZET: Mehmet KAMANLI, Hasan Hüsnü KORKMAZ, Fatih Süleyman BALIK 2, Fatih BAHADIR 2 Yrd.Doç.Dr.,

Detaylı

TAŞIYICI SİSTEM TASARIMI 1 Prof. Dr. Görün Arun

TAŞIYICI SİSTEM TASARIMI 1 Prof. Dr. Görün Arun TAŞIYICI SİSTEM TASARIMI 1 Prof. Dr. Görün Arun 06.1 AHŞAP YAPILAR Malzeme + Yapı Elemanları Ahşap, tarih boyunca her kültür tarafından oldukça fazla kullanılmış bir yapım malzemesidir. Kolaylıkla ormandan

Detaylı

Tanım: Boyuna doğrultuda eksenel basınç kuvveti taşıyan elemanlara Basınç Çubuğu denir.

Tanım: Boyuna doğrultuda eksenel basınç kuvveti taşıyan elemanlara Basınç Çubuğu denir. BASINÇ ÇUBUKLARI Tanım: Boyuna doğrultuda eksenel basınç kuvveti taşıyan elemanlara Basınç Çubuğu denir. Basınç çubukları, sadece eksenel basınç kuvvetine maruz kalırlar. Bu çubuklar üzerinde Eğilme ve

Detaylı

. TAŞIYICI SİSTEMLER Çerçeve Perde-çerçeve (boşluklu perde) Perde (boşluksuz perde) Tüp Iç içe tüp Kafes tüp Modüler tüp

. TAŞIYICI SİSTEMLER Çerçeve Perde-çerçeve (boşluklu perde) Perde (boşluksuz perde) Tüp Iç içe tüp Kafes tüp Modüler tüp 1 . TAŞIYICI SİSTEMLER Çerçeve Perde-çerçeve (boşluklu perde) Perde (boşluksuz perde) Tüp Iç içe tüp Kafes tüp Modüler tüp 2 Başlıca Taşıyıcı Yapı Elemanları Döşeme, kiriş, kolon, perde, temel 3 Çerçeve

Detaylı

İTME ANALİZİ KULLANILARAK YÜKSEK RİSKLİ DEPREM BÖLGESİNDEKİ BİR PREFABRİK YAPININ SİSMİK KAPASİTESİNİN İNCELENMESİ

İTME ANALİZİ KULLANILARAK YÜKSEK RİSKLİ DEPREM BÖLGESİNDEKİ BİR PREFABRİK YAPININ SİSMİK KAPASİTESİNİN İNCELENMESİ İTME ANALİZİ KULLANILARAK YÜKSEK RİSKLİ DEPREM BÖLGESİNDEKİ BİR PREFABRİK YAPININ SİSMİK KAPASİTESİNİN İNCELENMESİ ÖZET: B. Öztürk 1, C. Yıldız 2 ve E. Aydın 3 1 Yrd. Doç. Dr., İnşaat Müh. Bölümü, Niğde

Detaylı

İÇERİSİ BETON İLE DOLDURULMUŞ ÇELİK BORU YAPI ELEMANLARININ DAYANIMININ ARAŞTIRILMASI ÖZET

İÇERİSİ BETON İLE DOLDURULMUŞ ÇELİK BORU YAPI ELEMANLARININ DAYANIMININ ARAŞTIRILMASI ÖZET İÇERİSİ BETON İLE DOLDURULMUŞ ÇELİK BORU YAPI ELEMANLARININ DAYANIMININ ARAŞTIRILMASI Cemal EYYUBOV *, Handan ADIBELLİ ** * Erciyes Üniv., Müh. Fak. İnşaat Müh.Böl., Kayseri-Türkiye Tel(0352) 437 49 37-38/

Detaylı

KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI

KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI DENEY ADI: EĞİLME (BÜKÜLME) DAYANIMI TANIM: Eğilme dayanımı (bükülme dayanımı veya parçalanma modülü olarak da bilinir), bir malzemenin dış fiberinin çekme dayanımının ölçüsüdür. Bu özellik, silindirik

Detaylı

Çelik Yapılar - INS /2016

Çelik Yapılar - INS /2016 Çelik Yapılar - INS4033 2015/2016 DERS III Yapısal Analiz Kusurlar Lineer Olmayan Malzeme Davranışı Malzeme Koşulları ve Emniyet Gerilmeleri Arttırılmış Deprem Etkileri Fatih SÖYLEMEZ Yük. İnş. Müh. İçerik

Detaylı

Geçmiş depremlerde gözlenen hasarlar Güncellenen deprem yönetmelikleri Tipik bir binada depremsellik incelemesi

Geçmiş depremlerde gözlenen hasarlar Güncellenen deprem yönetmelikleri Tipik bir binada depremsellik incelemesi TÜRKİYE DE BETONARME BİNALARDA SİSMİK GÜVENİLİRLİĞİ NASIL ARTTIRABİLİRİZ? How to Increase Seismic Reliability of RC Buildings in Turkey? Prof. Dr. Mehmet INEL Pamukkale University, Denizli, TURKEY İçerik

Detaylı

Yapı Elemanlarının Davranışı

Yapı Elemanlarının Davranışı Kolon Türleri ve Eksenel Yük Etkisi Altında Kolon Davranışı Yapı Elemanlarının Davranışı Yrd. Doç. Dr. Barış ÖZKUL Kolonlar; bütün yapılarda temel ile diğer yapı elemanları arasındaki bağı sağlayan ana

Detaylı

KISA KOLON TEŞKİLİNİN YAPI HASARLARINA ETKİSİ. Burak YÖN*, Erkut SAYIN

KISA KOLON TEŞKİLİNİN YAPI HASARLARINA ETKİSİ. Burak YÖN*, Erkut SAYIN Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 24 (1-2) 241-259 (2008) http://fbe.erciyes.edu.tr/ ISSN 1012-2354 KISA KOLON TEŞKİLİNİN YAPI HASARLARINA ETKİSİ Burak YÖN*, Erkut SAYIN Fırat Üniversitesi,

Detaylı

SAFE v7. Yazýlýmýn bir aylýk tam sürümlü CD-ROM unu ücretsiz isteyebilirsiniz. baser@comp-engineering.com http://www.comp-engineering.

SAFE v7. Yazýlýmýn bir aylýk tam sürümlü CD-ROM unu ücretsiz isteyebilirsiniz. baser@comp-engineering.com http://www.comp-engineering. Yazýlýmýn bir aylýk tam sürümlü CD-ROM unu ücretsiz isteyebilirsiniz. baser@comp-engineering.com http://www.comp-engineering.com Sonlu elemanlar yöntemiyle betonarme kiriþli ve mantar döþeme, plak sistemleri,

Detaylı

DEPREME DAYANIKLI YAPI İNŞAATI SORULAR

DEPREME DAYANIKLI YAPI İNŞAATI SORULAR DEPREME DAYANIKLI YAPI İNŞAATI SORULAR 1- Dünyadaki 3 büyük deprem kuşağı bulunmaktadır. Bunlar nelerdir. 2- Deprem odağı, deprem fay kırılması, enerji dalgaları, taban kayası, yerel zemin ve merkez üssünü

Detaylı

Temeller. Onur ONAT Tunceli Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü, Tunceli

Temeller. Onur ONAT Tunceli Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü, Tunceli Temeller Onur ONAT Tunceli Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü, Tunceli 1 Temel Nedir? Yapısal sistemlerin üzerindeki tüm yükleri, zemine güvenli bir şekilde aktaran yapısal elemanlara

Detaylı

ESKİŞEHİR İLİ BİNA ENVANTERİNİN YAPISAL KUSURLAR VE DÜZENSİZLİKLER BAKIMINDAN İRDELENMESİ

ESKİŞEHİR İLİ BİNA ENVANTERİNİN YAPISAL KUSURLAR VE DÜZENSİZLİKLER BAKIMINDAN İRDELENMESİ ÖZET: ESKİŞEHİR İLİ BİNA ENVANTERİNİN YAPISAL KUSURLAR VE DÜZENSİZLİKLER BAKIMINDAN İRDELENMESİ O. Kaplan 1, Y. Güney 2, A.E. Cengiz 3, Y. Özçelikörs 4 ve A. Topçu 4 1 Araştırma Görevlisi, Yer ve Uzay

Detaylı

YAPAN: ESKISEHIR G TIPI LOJMAN TARİH: 15.02.2010 REVİZYON: Hakan Şahin - ideyapi Bilgisayar Destekli Tasarım

YAPAN: ESKISEHIR G TIPI LOJMAN TARİH: 15.02.2010 REVİZYON: Hakan Şahin - ideyapi Bilgisayar Destekli Tasarım YAPAN: PROJE: TARİH: 15.02.2010 REVİZYON: Hakan Şahin - ideyapi Bilgisayar Destekli Tasarım YAPI GENEL YERLEŞİM ŞEKİLLERİ 1 4. KAT 1 3. KAT 2 2. KAT 3 1. KAT 4 ZEMİN KAT 5 1. BODRUM 6 1. BODRUM - Temeller

Detaylı

Orta Doğu Teknik Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü

Orta Doğu Teknik Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Orta Doğu Teknik Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Gazbeton, Tuğla ve Bims Blok Kullanımının Bina Statik Tasarımına ve Maliyetine olan Etkilerinin İncelenmesi 4 Mart 2008 Bu rapor Orta Doğu Teknik

Detaylı

ÇOK KATLI BİNALARIN DEPREM ANALİZİ

ÇOK KATLI BİNALARIN DEPREM ANALİZİ ÇOK KATLI BİNALARIN DEPREM ANALİZİ M. Sami DÖNDÜREN a Adnan KARADUMAN a a Selçuk Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Konya Özet Bu çalışmada elips, daire, L, T, üçgen,

Detaylı

DEPREME DAYANIKLI YAPI TASARIMI

DEPREME DAYANIKLI YAPI TASARIMI DEPREME DAYANIKLI YAPI TASARIMI 4 TASARIM KRİTERLERİ Doç. Dr. Deniz GÜNEY www.yildiz.edu.tr/~deguney deguney@yildiz.edu.tr TASARIM Deprem bölgeleri haritasına göre, Türkiye nin %92sinin, büyük sanayi merkezlerinin

Detaylı

) = 2.5 ve R a (T 1 1 2 2, 3 3 4 4

) = 2.5 ve R a (T 1 1 2 2, 3 3 4 4 BÖLÜM 5 YIĞMA BİNALAR İÇİN DEPREME DAYANIKLI TASARIM KURALLARI 5.. KAPSAM Deprem bölgelerinde yapılacak olan, hem düşey hem yatay yükler için tüm taşıyıcı sistemi doğal veya yapay malzemeli taşıyıcı duvarlar

Detaylı

Orta Doğu Teknik Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü

Orta Doğu Teknik Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Orta Doğu Teknik Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Gazbeton, Tuğla ve Bims Blok Kullanımının Bina Statik Tasarımına ve Maliyetine olan Etkilerinin İncelenmesi 4 Mart 2008 Bu rapor Orta Doğu Teknik

Detaylı

DEPREM BÖLGELERĐNDE YAPILACAK BĐNALAR HAKKINDA YÖNETMELĐK (TDY 2007) Seminerin Kapsamı

DEPREM BÖLGELERĐNDE YAPILACAK BĐNALAR HAKKINDA YÖNETMELĐK (TDY 2007) Seminerin Kapsamı DEPREM BÖLGELERĐNDE YAPILACAK BĐNALAR HAKKINDA YÖNETMELĐK (TDY 2007) Prof. Dr. Erkan Özer Đstanbul Teknik Üniversitesi Đnşaat Fakültesi Yapı Anabilim Dalı Seminerin Kapsamı 1- Bölüm 1 ve Bölüm 2 - Genel

Detaylı

BETONARME BĠR OKULUN DEPREM GÜÇLENDĠRMESĠNĠN ĠDE-CAD PROGRAMI ĠLE ARAġTIRILMASI: ISPARTA-KESME ĠLKÖĞRETĠM OKULU ÖRNEĞĠ

BETONARME BĠR OKULUN DEPREM GÜÇLENDĠRMESĠNĠN ĠDE-CAD PROGRAMI ĠLE ARAġTIRILMASI: ISPARTA-KESME ĠLKÖĞRETĠM OKULU ÖRNEĞĠ MYO-ÖS 2010- Ulusal Meslek Yüksekokulları Öğrenci Sempozyumu 21-22 EKİM 2010-DÜZCE BETONARME BĠR OKULUN DEPREM GÜÇLENDĠRMESĠNĠN ĠDE-CAD PROGRAMI ĠLE ARAġTIRILMASI: ISPARTA-KESME ĠLKÖĞRETĠM OKULU ÖRNEĞĠ

Detaylı

BİNALARDA KISA KOLONA ETKİ EDEN PARAMETRELERİN İNCELENMESİ

BİNALARDA KISA KOLONA ETKİ EDEN PARAMETRELERİN İNCELENMESİ Altıncı Ulusal Deprem Muhendisliği Konferansı, 16-20 Ekim 2007, İstanbul Sixth National Conference on Earthquake Engineering, 16-20 October 2007, Istanbul, Turkey BİNALARDA KISA KOLONA ETKİ EDEN PARAMETRELERİN

Detaylı

1502 TİPİ AFET KONUTUNUN NONLİNEER STATİK İTME ANALİZİ VE DEPREM HASARININ KARŞILAŞTIRILMASI

1502 TİPİ AFET KONUTUNUN NONLİNEER STATİK İTME ANALİZİ VE DEPREM HASARININ KARŞILAŞTIRILMASI 1502 TİPİ AFET KONUTUNUN NONLİNEER STATİK İTME ANALİZİ VE DEPREM HASARININ KARŞILAŞTIRILMASI NONLINEAR STATIC PUSHOVER ANALYSIS OF 1502 TYPE DISASTER BUILDINGS AND COMPARISON EARTHQUAKE DAMAGE Fikret KURAN

Detaylı

GENEL KESİTLİ KOLON ELEMANLARIN TAŞIMA GÜCÜ (Ara donatılı dikdörtgen kesitler)

GENEL KESİTLİ KOLON ELEMANLARIN TAŞIMA GÜCÜ (Ara donatılı dikdörtgen kesitler) GENEL KESİTLİ KOLON ELEMANLARIN TAŞIMA GÜCÜ (Ara donatılı dikdörtgen kesitler) BOYUTLANDIRMA VE DONATI HESABI Örnek Kolon boyutları ne olmalıdır. Çözüm Kolon taşıma gücü abaklarının kullanımı Soruda verilenler

Detaylı

1.7 ) Çelik Yapılarda Yangın (Yüksek Sıcaklık) Etkisi

1.7 ) Çelik Yapılarda Yangın (Yüksek Sıcaklık) Etkisi 1.7 ) Çelik Yapılarda Yangın (Yüksek Sıcaklık) Etkisi Çelik yapıların en büyük dezavantajlarından biri yüksek ısı (yangın) etkisi altında mekanik özelliklerinin hızla olumsuz yönde etkilemesidir. Sıcaklık

Detaylı

RİSKLİ YAPILARIN TESPİT EDİLMESİNE İLİŞKİN ESASLAR. 5- Risk Tespit Uygulaması: Betonarme Bina

RİSKLİ YAPILARIN TESPİT EDİLMESİNE İLİŞKİN ESASLAR. 5- Risk Tespit Uygulaması: Betonarme Bina RİSKLİ YAPILARIN TESPİT EDİLMESİNE İLİŞKİN ESASLAR 5- Risk Tespit Uygulaması: Betonarme Bina İncelenen Bina Binanın Yeri Bina Taşıyıcı Sistemi Bina 5 katlı Betonarme çerçeve ve perde sistemden oluşmaktadır.

Detaylı

Prefabrik yapıların tasarımı, temelde geleneksel betonarme yapıların tasarımı ile benzerdir.

Prefabrik yapıların tasarımı, temelde geleneksel betonarme yapıların tasarımı ile benzerdir. Prefabrik yapıların tasarımı, temelde geleneksel betonarme yapıların tasarımı ile benzerdir. Tasarımda kullanılan şartname ve yönetmelikler de prefabrik yapılara has bazıları dışında benzerdir. Prefabrik

Detaylı

ÇELİK LEVHA PERDELİ YAPILAR

ÇELİK LEVHA PERDELİ YAPILAR ÇELİK LEVHA PERDELİ YAPILAR Dr. Güven Kıymaz, Dr. Erdal Coşkun İstanbul Kültür Üniversitesi, Mühendislik-Mimarlık Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü g.kiymaz@iku.edu.tr e.coskun@iku.edu.tr GİRİŞ Yapılarda

Detaylı

06.03.2009 İÇİNDEKİLER

06.03.2009 İÇİNDEKİLER 06.03.2009 1. DUVARLAR İÇİNDEKİLER 1.1 Duvarların Sınıflandırılması 1.2 Duvarların Görevleri 1.3 Kagir Duvarlar 1.4 Cam Tuğla Duvarlar 1.5 Modüler Duvarlar 06.03.2009 DUVARLAR Duvarlar, yapılarda mekanları

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Şevket ATEŞ Karadeniz Teknik Üniversitesi, İnşaat Mühendisliği Bölümü Yapı Anabilim Dalı Öğretim Üyesi

Yrd. Doç. Dr. Şevket ATEŞ Karadeniz Teknik Üniversitesi, İnşaat Mühendisliği Bölümü Yapı Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Şevket ATEŞ Karadeniz Teknik Üniversitesi, İnşaat Mühendisliği Bölümü Yapı Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Ahşap, insanlar tarafından kullanılan en eski yapı malzemelerinden biridir. Modern anlamda

Detaylı

DUVAR TEKNİKLERİ İÇİNDEKİLER

DUVAR TEKNİKLERİ İÇİNDEKİLER T.C. AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ TEKNİK EĞİTİM FAKÜLTESİ YAPI EĞİTİMİ BÖLÜMÜ DUVAR TEKNİKLERİ DERS NOTU Öğr.Grv.Gökhan GÖRHAN 1 1. DUVARLAR İÇİNDEKİLER 1.1 Duvarların Sınıflandırılması 1.2 Duvarların Görevleri

Detaylı

YAPI VE DEPREM. Prof.Dr. Zekai Celep

YAPI VE DEPREM. Prof.Dr. Zekai Celep YAPI VE DEPREM Prof.Dr. 1. Betonarme yapılar 2. Deprem etkisi 3. Deprem hasarları 4. Deprem etkisi altında taşıyıcı sistem davranışı 5. Deprem etkisinde kentsel dönüşüm 6. Sonuç 1 Yapı ve Deprem 1. Betonarme

Detaylı

ÇATI KONSTRÜKSİYONLARINDA GAZBETON UYGULAMALARI Doç.Dr.Oğuz Cem Çelik İTÜ Mimarlık Fakültesi Yapı Statiği ve Betonarme Birimi

ÇATI KONSTRÜKSİYONLARINDA GAZBETON UYGULAMALARI Doç.Dr.Oğuz Cem Çelik İTÜ Mimarlık Fakültesi Yapı Statiği ve Betonarme Birimi ÇATI KONSTRÜKSİYONLARINDA GAZBETON UYGULAMALARI Doç.Dr.Oğuz Cem Çelik İTÜ Mimarlık Fakültesi Yapı Statiği ve Betonarme Birimi ÖZET Donatılı gazbeton çatı panellerinin çeşitli çatı taşıyıcı sistemlerinde

Detaylı

TDY 2007 de Kullanılan Farklı Zemin Sınıfları İçin Performans Değerlendirme Yöntemleri Üzerine Bir Araştırma

TDY 2007 de Kullanılan Farklı Zemin Sınıfları İçin Performans Değerlendirme Yöntemleri Üzerine Bir Araştırma TDY 2007 de Kullanılan Farklı Zemin Sınıfları İçin Performans Değerlendirme Yöntemleri Üzerine Bir Araştırma * Naci Çağlar, Muharrem Aktaş, Aydın Demir, Hakan Öztürk, Gökhan Dok * Mühendislik Fakültesi,

Detaylı

1 MAKİNE ELEMANLARINDA TEMEL KAVRAMLAR VE BİRİM SİSTEMLERİ

1 MAKİNE ELEMANLARINDA TEMEL KAVRAMLAR VE BİRİM SİSTEMLERİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ III Bölüm 1 MAKİNE ELEMANLARINDA TEMEL KAVRAMLAR VE BİRİM SİSTEMLERİ 11 1.1. SI Birim Sistemi 12 1.2. Boyut Analizi 16 1.3. Temel Bilgiler 17 1.4.Makine Elemanlarına Giriş 17 1.4.1 Makine

Detaylı

Yeni Nautilus. İki doğrultuda çalışan boşluklu döşemeler oluşturmak için Plastik «Kör Kalıp» Sistemi

Yeni Nautilus. İki doğrultuda çalışan boşluklu döşemeler oluşturmak için Plastik «Kör Kalıp» Sistemi Yeni Nautilus İki doğrultuda çalışan boşluklu döşemeler oluşturmak için Plastik «Kör Kalıp» Sistemi Taşıyıcı Sistem Olarak Döşemeler Yapı ağırlığının büyük kısmı, döşeme plaklarının ağırlıklarından oluşmaktadır.

Detaylı

Çelik Bina Tasarımında Gelişmeler ve Yeni Türk Deprem Yönetmeliği

Çelik Bina Tasarımında Gelişmeler ve Yeni Türk Deprem Yönetmeliği Çelik Bina Tasarımında Gelişmeler ve Yeni Türk Deprem Yönetmeliği Prof. Dr. Erkan Özer İstanbul Teknik Üniversitesi ehozer@superonline.com Özet Çelik yapı sistemlerinin deprem etkileri altındaki davranışlarına

Detaylı

Japon Sismik Bina Şartnamesi Işığında DBYBHY-2007 nin Değerlendirilmesi

Japon Sismik Bina Şartnamesi Işığında DBYBHY-2007 nin Değerlendirilmesi Japon Sismik Bina Şartnamesi Işığında DBYBHY-2007 nin Değerlendirilmesi Yrd. Doç. Dr. Mustafa Türkmen Süleyman Demirel Üniversitesi mustafaturkmen@sdu.edu.tr Osman Kelle İnşaat Yüksek Mühendisi osmankelle@gmail.com

Detaylı

BÖLÜM 6 - TEMEL ZEMİNİ VE TEMELLER İÇİN DEPREME DAYANIKLI TASARIM KURALLARI 6.1. KAPSAM

BÖLÜM 6 - TEMEL ZEMİNİ VE TEMELLER İÇİN DEPREME DAYANIKLI TASARIM KURALLARI 6.1. KAPSAM TDY 2007 Öğr. Verildi BÖLÜM 6 - TEMEL ZEMİNİ VE TEMELLER İÇİN DEPREME DAYANIKLI TASARIM KURALLARI 6.1. KAPSAM Deprem bölgelerinde yapılacak yeni binalar ile deprem performansı değerlendirilecek veya güçlendirilecek

Detaylı

DUVARLAR. İç mekan iç mekan İç mekan dış mekan Dış mekan dış mekan. arasında ayırıcı elemandır.

DUVARLAR. İç mekan iç mekan İç mekan dış mekan Dış mekan dış mekan. arasında ayırıcı elemandır. DUVARLAR Bir yapının düşey bölücü ve/veya taşıyıcı yüzeysel elamanları olarak mekanları ayırır ve/veya sınırlar ve yapıyı çevreleyerek dış etkenlere karşı koruma oluşturur. İç mekan iç mekan İç mekan dış

Detaylı

Betonarme Yapılarda Perde Duvar Kullanımının Önemi

Betonarme Yapılarda Perde Duvar Kullanımının Önemi Betonarme Yapılarda Perde Duvar Kullanımının Önemi ĠnĢaat Yüksek Mühendisi MART 2013 Mustafa Berker ALICIOĞLU Manisa Çevre ve ġehircilik Müdürlüğü, Yapı Denetim ġube Müdürlüğü Özet: Manisa ve ilçelerinde

Detaylı

BETONARME BĠR OKULUN DEPREM GÜÇLENDĠRMESĠNĠN STA4-CAD PROGRAMI ĠLE ARAġTIRILMASI: ISPARTA-SELAHATTĠN SEÇKĠN ĠLKÖĞRETĠM OKULU ÖRNEĞĠ

BETONARME BĠR OKULUN DEPREM GÜÇLENDĠRMESĠNĠN STA4-CAD PROGRAMI ĠLE ARAġTIRILMASI: ISPARTA-SELAHATTĠN SEÇKĠN ĠLKÖĞRETĠM OKULU ÖRNEĞĠ MYO-ÖS 2010- Ulusal Meslek Yüksekokulları Öğrenci Sempozyumu 21-22 EKİM 2010-DÜZCE BETONARME BĠR OKULUN DEPREM GÜÇLENDĠRMESĠNĠN STA4-CAD PROGRAMI ĠLE ARAġTIRILMASI: ISPARTA-SELAHATTĠN SEÇKĠN ĠLKÖĞRETĠM

Detaylı

BÜYÜKADA ÇARŞI CAMİİ MİMARİ PROJE YARIŞMASI STATİK RAPORU

BÜYÜKADA ÇARŞI CAMİİ MİMARİ PROJE YARIŞMASI STATİK RAPORU BÜYÜKADA ÇARŞI CAMİİ MİMARİ PROJE YARIŞMASI STATİK RAPORU GİRİŞ: 1.1 Raporun Anafikri Bu rapor Büyükada da yapılacak Çarşı Camii projesinin tasarım parametrelerini ve taşıyıcı sistem bilgilerini açıklayacaktır.

Detaylı

Nautilus kalıpları, yerinde döküm yapılarak, hafifletilmiş betonarme plak döşeme oluşturmak için geliştirilmiş kör kalıp sistemidir.

Nautilus kalıpları, yerinde döküm yapılarak, hafifletilmiş betonarme plak döşeme oluşturmak için geliştirilmiş kör kalıp sistemidir. Nautilus kalıpları, yerinde döküm yapılarak, hafifletilmiş betonarme plak döşeme oluşturmak için geliştirilmiş kör kalıp sistemidir. Mimari ve statik tasarım kolaylığı Kirişsiz, kasetsiz düz bir tavan

Detaylı

Gazbeton Duvar ve Döşeme Elemanları ile İnşa Edilen Az Katlı Konut Binalarının Deprem Güvenliği*

Gazbeton Duvar ve Döşeme Elemanları ile İnşa Edilen Az Katlı Konut Binalarının Deprem Güvenliği* Gazbeton Duvar ve Döşeme Elemanları ile İnşa Edilen Az Katlı Konut Binalarının Deprem Güvenliği* Dr.Haluk SESİGÜR Yrd.Doç.Dr. Halet Almıla BÜYÜKTAŞKIN Prof.Dr.Feridun ÇILI İTÜ Mimarlık Fakültesi Giriş

Detaylı

RİSKLİ BİNALARIN TESPİT EDİLMESİ HAKKINDA ESASLAR 5-Özel Konular

RİSKLİ BİNALARIN TESPİT EDİLMESİ HAKKINDA ESASLAR 5-Özel Konular RİSKLİ BİNALARIN TESPİT EDİLMESİ HAKKINDA ESASLAR 5-Özel Konular Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Alt Yapı ve Kentsel Dönüşüm Hizmetleri Genel Müdürlüğü Konular Bina Risk Tespiti Raporu Hızlı Değerlendirme

Detaylı

CE498 PROJE DERS NOTU

CE498 PROJE DERS NOTU CE498 PROJE DERS NOTU İnşaat Mühendisliği Bölümü Mühendislik Fakültesi Yakın Doğu Üniversitesi Temmuz 2015, Lefkoşa, KKTC CE498 - PROJE Genel Kapsam: Bu derste 3 katlı betonarme konut olarak kullanılacak

Detaylı

GEBZE TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MİMARLIK FAKÜLTESİ MİMARLIK BÖLÜMÜ

GEBZE TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MİMARLIK FAKÜLTESİ MİMARLIK BÖLÜMÜ GEBZE TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MİMARLIK FAKÜLTESİ MİMARLIK BÖLÜMÜ MİM 241 YAPI BİLGİSİ II Prof.Dr. Nilay COŞGUN Arş.Gör.Dr. Seher GÜZELÇOBAN MAYUK Arş.Gör. Nurşah SETER Arş.Gör. Fazilet TUĞRUL Arş.Gör. Selin

Detaylı

İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ TASARIMI

İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ TASARIMI T.C SAKARYA ÜİVERSİTESİ MÜHEDİSLİK FAKÜLTESİ İŞAAT MÜHEDİSLİĞİ BÖLÜMÜ İŞAAT MÜHEDİSLİĞİ TASARIMI DAIŞMA: Prof. Adil Altundal KOU: Çok katlı betonarme bir yapının her iki yönde deprem hesabı yapılarak kolon

Detaylı

ÖZHENDEKCİ BASINÇ ÇUBUKLARI

ÖZHENDEKCİ BASINÇ ÇUBUKLARI BASINÇ ÇUBUKLARI Kesit zoru olarak yalnızca eksenel doğrultuda basınca maruz kalan elemanlara basınç çubukları denir. Bu tip çubuklara örnek olarak pandül kolonları, kafes sistemlerin basınca çalışan dikme

Detaylı

BETONARME KALIPLARININ SINIFLANDIRILMASI. 3. Bölüm. Öğr. Gör. Mustafa KAVAL Afyon Meslek Yüksekokulu İnşaat Programı

BETONARME KALIPLARININ SINIFLANDIRILMASI. 3. Bölüm. Öğr. Gör. Mustafa KAVAL Afyon Meslek Yüksekokulu İnşaat Programı BETONARME KALIPLARININ SINIFLANDIRILMASI 3. Bölüm 1 BETONARME KALIPLARININ SINIFLANDIRILMASI Kalıp Malzemeleri Bir kalıp sistemini meydana getiren kısımlar kaplama ve kalıp iskelesi olmak üzere ikiye ayrılır.

Detaylı

CEPHE KAPLAMA KILAVUZU

CEPHE KAPLAMA KILAVUZU CEPHE KAPLAMA KILAVUZU STONITE TERASTONE STONITE Terastone yüzey kaplamaları yapısına giren materyallerin estetik ve mekanik özelliklerini öne çıkaran doğal bir üründür. Üretiminde kullanılan İtalyan Breton

Detaylı

BETONARME YAPILARDA BETON SINIFININ TAŞIYICI SİSTEM DAVRANIŞINA ETKİSİ

BETONARME YAPILARDA BETON SINIFININ TAŞIYICI SİSTEM DAVRANIŞINA ETKİSİ BETONARME YAPILARDA BETON SINIFININ TAŞIYICI SİSTEM DAVRANIŞINA ETKİSİ Duygu ÖZTÜRK 1,Kanat Burak BOZDOĞAN 1, Ayhan NUHOĞLU 1 duygu@eng.ege.edu.tr, kanat@eng.ege.edu.tr, anuhoglu@eng.ege.edu.tr Öz: Son

Detaylı

MİMARİ TASARIMIN DEPREM DAYANIMINA ETKİSİ: ANTALYA TED KOLEJİ NİN DEPREM YÖNETMELİĞİNE GÖRE İNCELENMESİ

MİMARİ TASARIMIN DEPREM DAYANIMINA ETKİSİ: ANTALYA TED KOLEJİ NİN DEPREM YÖNETMELİĞİNE GÖRE İNCELENMESİ MİMARİ TASARIMIN DEPREM DAYANIMINA ETKİSİ: ANTALYA TED KOLEJİ NİN DEPREM YÖNETMELİĞİNE GÖRE İNCELENMESİ Semra ARSLAN SELÇUK ve Aslı ER AKAN * ODTÜ Mimarlık Fakültesi Mimarlık Bölümü, Ankara ÖZET Depreme

Detaylı

T.C PENDĠK BELEDĠYE BAġKANLIĞI ĠSTANBUL. Raporu Hazırlanan Bina Bilgileri

T.C PENDĠK BELEDĠYE BAġKANLIĞI ĠSTANBUL. Raporu Hazırlanan Bina Bilgileri T.C PENDĠK BELEDĠYE BAġKANLIĞI ĠMAR VE ġehġrcġlġk MÜDÜRLÜĞÜ NE ĠSTANBUL Raporu Hazırlanan Bina Bilgileri Yapı Sahibi : Ġl : Ġlçe : Mahalle : Cadde : Sokak : No : Pafta : Ada : Parsel : Yukarıda bilgileri

Detaylı

TEMELLER. Celal Bayar Üniversitesi Turgutlu Meslek Yüksekokulu İnşaat Bölümü. Öğretim Görevlisi Tekin TEZCAN İnşaat Yüksek Mühendisi

TEMELLER. Celal Bayar Üniversitesi Turgutlu Meslek Yüksekokulu İnşaat Bölümü. Öğretim Görevlisi Tekin TEZCAN İnşaat Yüksek Mühendisi TEMELLER Celal Bayar Üniversitesi Turgutlu Meslek Yüksekokulu İnşaat Bölümü Öğretim Görevlisi Tekin TEZCAN İnşaat Yüksek Mühendisi TEMELLER Yapının kendi yükü ile üzerine binen hareketli yükleri emniyetli

Detaylı

ÇELİK YAPILAR. Hazırlayan: Doç. Dr. Selim PUL. KTÜ İnşaat Müh. Bölümü

ÇELİK YAPILAR. Hazırlayan: Doç. Dr. Selim PUL. KTÜ İnşaat Müh. Bölümü ÇELİK YAPILAR Hazırlayan: Doç. Dr. Selim PUL KTÜ İnşaat Müh. Bölümü ÇEKME ÇUBUKLARI BASINÇ ÇUBUKLARI KİRİŞLER (KAFES KİRİŞLER) ÇEKME ÇUBUKLARI ve EKLERİ Boylama ekseni doğrultusunda çekme kuvveti taşıyan

Detaylı

İZMİR İLİ BUCA İLÇESİ 8071 ADA 7 PARSEL RİSKLİ BİNA İNCELEME RAPORU

İZMİR İLİ BUCA İLÇESİ 8071 ADA 7 PARSEL RİSKLİ BİNA İNCELEME RAPORU İZMİR İLİ BUCA İLÇESİ 8071 ADA 7 PARSEL RİSKLİ BİNA İNCELEME RAPORU AĞUSTOS 2013 1.GENEL BİLGİLER 1.1 Amaç ve Kapsam Bu çalışma, İzmir ili, Buca ilçesi Adatepe Mahallesi 15/1 Sokak No:13 adresinde bulunan,

Detaylı

HASAR TÜRLERİ, MÜDAHALEDE GÜVENLİK VE ÖNCELİKLER

HASAR TÜRLERİ, MÜDAHALEDE GÜVENLİK VE ÖNCELİKLER HASAR TÜRLERİ, MÜDAHALEDE GÜVENLİK VE ÖNCELİKLER Yapım amacına göre bina sınıflandırması Meskenler-konutlar :Ev,apartman ve villalar Konaklama Binaları: Otel,motel,kamp ve mokamplar Kültür Binaları: Okullar,müzeler,kütüphaneler

Detaylı

Peyzaj Yapıları I ÇATI ELEMANLARI. Çatı elemanlarının tasarımında görsel karakteri etkileyen özellikler Sığınma ve Korunma

Peyzaj Yapıları I ÇATI ELEMANLARI. Çatı elemanlarının tasarımında görsel karakteri etkileyen özellikler Sığınma ve Korunma ÇATI ELEMANLARI Dersi Dış mekan içinde yapılan ve daha çok dinlenme ihtiyacını karşılayan yapay çatı elemanları Pergola Kameriye Çardaklar Sığınma ve Korunma Işık ve Gölge Yoğunluğu Yağış durumu Çatı elemanlarının

Detaylı

Tablo 1 Deney esnasında kullanacağımız numunelere ait elastisite modülleri tablosu

Tablo 1 Deney esnasında kullanacağımız numunelere ait elastisite modülleri tablosu BASİT MESNETLİ KİRİŞTE SEHİM DENEYİ Deneyin Amacı Farklı malzeme ve kalınlığa sahip kirişlerin uygulanan yükün kirişin eğilme miktarına oranı olan rijitlik değerin değişik olduğunun gösterilmesi. Kiriş

Detaylı

Aquapanel ve Sistem Aksesuarları. Aquapanel 10/2015

Aquapanel ve Sistem Aksesuarları. Aquapanel 10/2015 Aquapanel ve Sistem Aksesuarları Aquapanel 10/2015 Aquapanel Matkap Uçlu Vida Aquapanel İç ve Dış Cephe Plakalarının 0,8-2,00 mm arası sac kalınlığında metal konstrüksiyonlara tespit edilmesinde kullanılan

Detaylı

Proje Adı: İstinat Duvarı Sayfa 1. Analiz Yapı Tel:

Proje Adı: İstinat Duvarı Sayfa 1.  Analiz Yapı Tel: Proje Adı: İstinat Duvarı Sayfa 1 BETONARME KONSOL İSTİNAT DUVARI HESAP RAPORU GEOMETRİ BİLGİLERİ Duvarın zeminden itibaren yüksekliği H1 6 [m] Ön ampatman uç yüksekliği Ht2 0,4 [m] Ön ampatman dip yüksekliği

Detaylı

W118 Bölme Duvar. W118 WK2 _ Her iki yüzünde çift kat Diamant ve tek kat 0,5mm sac levha

W118 Bölme Duvar. W118 WK2 _ Her iki yüzünde çift kat Diamant ve tek kat 0,5mm sac levha W118 Bölme Duvar W118 WK2 _ Her iki yüzünde çift kat Diamant ve tek kat 0,5 sac levha W118 WK3 _ Her iki yüzünde üç kat Diamant ve çift kat 0,5 sac levha Tek dikmeli 5075/100 duvar Duvar C veya M Profili

Detaylı

Doç. Dr. Halit YAZICI

Doç. Dr. Halit YAZICI Dokuz Eylül Üniversitesi Đnşaat Mühendisliği Bölümü ÖZEL BETONLAR ONARIM VE GÜÇLENDĐRME MALZEMELERĐ-3 Doç. Dr. Halit YAZICI http://kisi.deu.edu.tr/halit.yazici/ İDEAL BİR B R ONARIM / GÜÇG ÜÇLENDİRME MALZEMESİNİN

Detaylı

34. Dörtgen plak örnek çözümleri

34. Dörtgen plak örnek çözümleri 34. Dörtgen plak örnek çözümleri Örnek 34.1: Teorik çözümü Timoshenko 1 tarafından verilen dört tarafından ankastre ve merkezinde P=100 kn tekil yükü olan kare plağın(şekil 34.1) çözümü 4 farklı model

Detaylı

W345 Vidipan Ses Duvarı

W345 Vidipan Ses Duvarı W345 Vidipan Ses Duvarı Çift dikmeli 75/100 mm duvar M Profili ve her iki tarafta 12,5mm kalınlığında üç kat Vidipan kullanılarak oluşturulan, içinde Profil genişliğine göre 40mm kalınlığında üç kat yalıtım

Detaylı

1.2. Aktif Özellikli (Her An Deprem Üretebilir) Tektonik Bölge İçinde Yer Alıyor (Şekil 2).

1.2. Aktif Özellikli (Her An Deprem Üretebilir) Tektonik Bölge İçinde Yer Alıyor (Şekil 2). İzmir Metropol Alanı İçin de Yapılan Tübitak Destekli KAMAG 106G159 Nolu Proje Ve Diğer Çalışmalar Sonucunda Depreme Dayanıklı Yapı Tasarımı İçin Statik ve Dinamik Yükler Dikkate Alınarak Saptanan Zemin

Detaylı

STRÜKTÜREL İZOLELİ PANELLER (Structural Insulated Panels- SIP)

STRÜKTÜREL İZOLELİ PANELLER (Structural Insulated Panels- SIP) STRÜKTÜREL İZOLELİ PANELLER (Structural Insulated Panels- SIP) STRÜKTÜREL İZOLELİ PANELLER (Structural Insulated Panels- SIP) Strüktürel izoleli paneller (SIP), bir yalıtım tabakasının her iki yüzeyine

Detaylı

5. BASINÇ ÇUBUKLARI. Euler bağıntısıyla belirlidir. Bununla ilgili kritik burkulma gerilmesi:

5. BASINÇ ÇUBUKLARI. Euler bağıntısıyla belirlidir. Bununla ilgili kritik burkulma gerilmesi: 5. BASINÇ ÇUBUKLARI Kesit zoru olarak, eksenleri doğrultusunda basınç türü normal kuvvet taşıyan çubuklara basınç çubukları adı verilir. Bu tür çubuklarla, kafes sistemlerde ve yapı kolonlarında karşılaşılır.

Detaylı

BAŞLICA ÇATI ŞEKİLLERİ

BAŞLICA ÇATI ŞEKİLLERİ ÇATILAR Yapıları dış atmosferden gelen yağmur, rüzgar, kar ve dolu gibi etkenlerden koruyan elemanlara "ÇATI" denilmektedir. Genellikle ahşap, çelik ve betonarmeden yapılan çatılar konut, işyeri, atelye,

Detaylı

Betonarme Bina Tasarımı Dersi Yapı Özellikleri

Betonarme Bina Tasarımı Dersi Yapı Özellikleri 2016-2017 Betonarme Bina Tasarımı Dersi Yapı Özellikleri Adı Soyadı Öğrenci No: L K J I H G F E D C B A A Malzeme Deprem Yerel Zemin Dolgu Duvar Dişli Döşeme Dolgu Bölgesi Sınıfı Cinsi Cinsi 0,2,4,6 C30/

Detaylı

Çelik Yapılar - INS /2016

Çelik Yapılar - INS /2016 Çelik Yapılar - INS4033 2015/2016 DERS I Türkiye de Deprem Gerçeği Standart ve Yönetmelikler Analiz ve Tasarım Felsefeleri Fatih SÖYLEMEZ Yük. İnş. Müh. İçerik Türkiye de Deprem Gerçeği Standart ve Yönetmelikler

Detaylı

Olu an yeni malzeme belirli bir hedef için birle en malzemelerden çok daha sa lam ve faydal olabilir.

Olu an yeni malzeme belirli bir hedef için birle en malzemelerden çok daha sa lam ve faydal olabilir. 18 SORUDA L FL POL MERLER LE YAPILARIN GÜÇLEND R LMES Ü Tyfo Fibrwrap Sistemleri Bayram Aygün, n. Yük. Müh M: + 90 536 525 9027 E: bayramaygun@fyfeeurope.com S1. Kompozit malzeme kabaca nas l tan mlan

Detaylı

Yrd.Doç.Dr. Hüseyin YİĞİTER

Yrd.Doç.Dr. Hüseyin YİĞİTER Dokuz Eylül Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü İNŞ2023 YAPI MALZEMESİ I AHŞAP Yrd.Doç.Dr. Hüseyin YİĞİTER http://kisi.deu.edu.tr/huseyin.yigiter Canlı bir organizma olan ağaçtan elde edilen lifli,

Detaylı

29.03.2016 LTESİ. Yrd.Do ÇELİK K YAPILAR-II ÇELİK YAPILAR II (IMD3202) 2. BAÜ. MÜH. MİM. FAK. İNŞAAT MÜH. BL. Yrd.Doç.Dr.

29.03.2016 LTESİ. Yrd.Do ÇELİK K YAPILAR-II ÇELİK YAPILAR II (IMD3202) 2. BAÜ. MÜH. MİM. FAK. İNŞAAT MÜH. BL. Yrd.Doç.Dr. BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK K MİMARLIK M MARLIK FAKÜLTES LTESİ İNŞAAT MÜHENDM HENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÇELİK K YAPILAR-II II Yrd.Do Doç.Dr.. Kaan TÜRKERT ÇELİK YAPILAR II (IMD3202) 1 ÇELİK YAPILAR II (IMD3202)

Detaylı

RİSKLİ BİNALARIN TESPİT EDİLMESİ HAKKINDA ESASLAR 5-Kontrol Uygulaması

RİSKLİ BİNALARIN TESPİT EDİLMESİ HAKKINDA ESASLAR 5-Kontrol Uygulaması RİSKLİ BİNALARIN TESPİT EDİLMESİ HAKKINDA ESASLAR 5-Kontrol Uygulaması Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Alt Yapı ve Kentsel Dönüşüm Hizmetleri Genel Müdürlüğü Kontrol edilecek noktalar Bina RBTE kapsamında

Detaylı

AQUA BLOCKER Solvent içermez Bitüm içermez Silikon içermez Yüksek elastikiyet özelliðine sahiptir Ýþçilikten tasarruf saðlar Rulo ile rahatça sürülebilir 10 mm ye kadar çatlak köprüleme özelliði vardýr

Detaylı

K VE DİRSEK TİPİ EĞİK ELEMANLARLA RİJİTLEŞTİRİLMİŞ DEPREM ETKİSİNDEKİ YAPILARIN LİNEER DAVRANIŞLARININ KARŞILAŞTIRMALI OLARAK İNCELENMESİ

K VE DİRSEK TİPİ EĞİK ELEMANLARLA RİJİTLEŞTİRİLMİŞ DEPREM ETKİSİNDEKİ YAPILARIN LİNEER DAVRANIŞLARININ KARŞILAŞTIRMALI OLARAK İNCELENMESİ K VE DİRSEK TİPİ EĞİK ELEMANLARLA RİJİTLEŞTİRİLMİŞ DEPREM ETKİSİNDEKİ YAPILARIN LİNEER DAVRANIŞLARININ KARŞILAŞTIRMALI OLARAK İNCELENMESİ Özlem ÇAVDAR 1, Yusuf AYVAZ 2 ozlem_cavdar@hotmail.com, ayvaz@ktu.edu.tr

Detaylı

TÜRKİYE DE KAMU BİNALARININ DEPREM RİSKİ VE YAPISAL HASAR DURUMLARININ İNCELENMESİ: EDİRNE ÖRNEĞİ

TÜRKİYE DE KAMU BİNALARININ DEPREM RİSKİ VE YAPISAL HASAR DURUMLARININ İNCELENMESİ: EDİRNE ÖRNEĞİ http://dergipark.ulakbim.gov.tr/tujes Trakya University Journal of Engineering Sciences, 15(2): 29-40, 2014 ISSN 2147 0308 Araştırma Makalesi / Research Article TÜRKİYE DE KAMU BİNALARININ DEPREM RİSKİ

Detaylı

ÇELİK PREFABRİK YAPILAR

ÇELİK PREFABRİK YAPILAR ÇELİK PREFABRİK YAPILAR 5. Bölüm Prefabrik Çelik Kirişli Çatılar 6. Bölüm Dairesel Kesitli Çelik Yapılar PREFABRİK ÇELİK KİRİŞLİ ÇATILAR 5. Çelik Kirişli Çatılar Çatılar; çatı kaplaması, mertekler, aşıklar

Detaylı

YAPI ELEMANLARI DERS SUNUMLARI 4. HAFTA

YAPI ELEMANLARI DERS SUNUMLARI 4. HAFTA YAPI ELEMANLARI DERS SUNUMLARI 4. HAFTA 1 IV.1.1. Basit Kanallarda İksa Şekilleri aşağıda verilen bu iksa türü genellikle derinliği ve akıcılığı az olan ve düşey olarak 1.00-2.00 m. aralıklarla kalasların

Detaylı

Elde tutulan bir kağıt bir kenarından düz olarak tutulduğunda kolayca eğilir ve kendi ağırlığını bile taşıyamaz. Aynı kağıt kıvrılarak, hafifçe

Elde tutulan bir kağıt bir kenarından düz olarak tutulduğunda kolayca eğilir ve kendi ağırlığını bile taşıyamaz. Aynı kağıt kıvrılarak, hafifçe KATLANMIŞ PLAKLAR Katlanmış plaklar Katlanmış plak kalınlığı diğer boyutlarına göre küçük olan düzlemsel elemanların katlanmış olarak birbirlerine mesnetlenmesi ile elde edilen yüzeysel bir taşıyıcı sistemdir.

Detaylı

T.C. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

T.C. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ T.C. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 3 NOKTA EĞME DENEY FÖYÜ (TEK EKSENLİ EĞİLME DENEYİ) ÖĞRETİM ÜYESİ YRD.DOÇ.DR. AHMET TEMÜGAN DERS ASİSTANI ARŞ.GÖR. FATİH KAYA

Detaylı

RİSKLİ BİNALARIN TESPİT EDİLMESİ HAKKINDA ESASLAR 7-Örnekler 2. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Alt Yapı ve Kentsel Dönüşüm Hizmetleri Genel Müdürlüğü

RİSKLİ BİNALARIN TESPİT EDİLMESİ HAKKINDA ESASLAR 7-Örnekler 2. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Alt Yapı ve Kentsel Dönüşüm Hizmetleri Genel Müdürlüğü RİSKLİ BİNALARIN TESPİT EDİLMESİ HAKKINDA ESASLAR 7-Örnekler 2 Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Alt Yapı ve Kentsel Dönüşüm Hizmetleri Genel Müdürlüğü Amaç Mevcut Yapılar için RBTE yönteminin farklı taşıyıcı

Detaylı

teknik uygulama detayları

teknik uygulama detayları teknik uygulama detayları içindekiler Panel Detayları Betonarme Hatıl-Gazbeton Döşeme Paneli Orta Nokta Bağlantı Detayı...03 Çelik Konstrüksiyon -Gazbeton Döşeme Paneli Orta Nokta Bağlantı Detayı...04

Detaylı

Proje Adı: İstinat Duvarı Sayfa 1. Analiz Yapı Ltd. Şti. Tel:

Proje Adı: İstinat Duvarı Sayfa 1.  Analiz Yapı Ltd. Şti. Tel: Proje Adı: İstinat Duvarı Sayfa 1 BETONARME NERVÜRLÜ İSTİNAT DUVARI HESAP RAPORU GEOMETRİ BİLGİLERİ Duvarın zeminden itibaren yüksekliği H1 10 [m] Nervür Üst Genişliği N1 0,5 [m] Nervürün Alt Genişliği

Detaylı

11/10/2013 İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ BETONARME YAPILAR BETONARME YAPILAR

11/10/2013 İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ BETONARME YAPILAR BETONARME YAPILAR BETONARME YAPILAR İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ BETONARME YAPILAR 1. Giriş 2. Beton 3. Çelik 4. Betonarme yapı elemanları 5. Değerlendirme Prof.Dr. Zekai Celep 10.11.2013 2 /43 1. Malzeme (Beton) (MPa) 60

Detaylı

TAŞIYICI SİSTEM TASARIMI 1 Prof. Dr. Görün Arun

TAŞIYICI SİSTEM TASARIMI 1 Prof. Dr. Görün Arun Dolu Gövdeli Kirişler TAŞIYICI SİSTEM TASARIMI 1 Prof Dr Görün Arun 072 ÇELİK YAPILAR Kirişler, Çerçeve Dolu gövdeli kirişler: Hadde mamulü profiller Levhalı yapma en-kesitler Profil ve levhalarla oluşturulmuş

Detaylı

İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ (Bölüm-3) KÖPRÜLER

İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ (Bölüm-3) KÖPRÜLER İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ (Bölüm-3) KÖPRÜLER Yrd. Doç. Dr. Banu Yağcı Kaynaklar G. Kıymaz, İstanbul Kültür Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Ders Notları, 2009 http://web.sakarya.edu.tr/~cacur/ins/resim/kopruler.htm

Detaylı