BOGOMİLİZM VE BOSNA- HERSEK BOGOMİLLERİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "BOGOMİLİZM VE BOSNA- HERSEK BOGOMİLLERİ"

Transkript

1 Ondokuzmayıs Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı BOGOMİLİZM VE BOSNA- HERSEK BOGOMİLLERİ Hazırlayan İsmajil Hodziç Danışman Doç. Dr. Mahmut Aydın Yüksek Lisans Tezi Samsun, 2007

2

3 Ondokuzmayıs Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı BOGOMİLİZM VE BOSNA- HERSEK BOGOMİLLERİ Hazırlayan İsmajil Hodziç Danışman Doç. Dr. Mahmut Aydın Yüksek Lisans Tezi Samsun, 2007

4 KABUL VE ONAY İsmail HODZİÇ tarafından hazırlanan Bogomilizm ve Bosna-Hersek Bogomilleri başlıklı bu çalışma, 23 /02 /2007 tarihinde yapılan savunma sınavı sonucunda başarılı bulunarak jürimiz tarafından Yüksek Lisans Tezi olarak kabul edilmiştir. Başkan: Prof.Dr. Mustafa Zeki TERZİ Üye: Doç. Dr. Mahmut AYDIN (Danışman) Üye: Doç. Dr. Erkan PERŞEMBE Yukarıdaki imzaların adı geçen öğretim üyelerine ait olduğunu onaylarım. / /

5 BİLDİRİM Hazırladığım tezin tamamen kendi çalışmam olduğunu ve her alıntıya, kullandığım başka yazarlara ait her özgün fikre kaynak gösterdiğimi bildiririm. 16 /03 /2007 İsmail HODZİÇ

6 i ÖNSÖZ Bulgaristan, Güneydoğu Avrupa da, Balkan Yarımadası nın merkezinde, coğrafik konumu gereği doğu ve batının kesiştiği bir noktada yer alan bir ülkedir. Ülke, batıda Sırbistan ve Makedonya Cumhuriyeti, doğuda Karadeniz, kuzeyde Romanya, güneyde ise Yunanistan ve Türkiye ile çevrilidir. Bu coğrafik konumundan dolayı çok erken dönemlerden itibaren uluslararası ticaretin köprüsü olan Bulgaristan, aynı zamanda çeşitli kültür ve inanç hareketlerine de ev sahipliği yapmış, ayrıca bununla da kalmayıp zaman içerisinde adeta değişik inançların üssü olmuştur. Ancak IX. yüzyılın ortalarında Bulgaristan ın hâkimiyetinin zayıflamasıyla doğan siyasi boşluk, dini, sosyal ve kültürel çatışmaları da beraberinde getirmiştir. Batıdan gelen Katolik baskılara karşı Ortodoks Slavların direnişi, özellikle dağlık arazide yaşayan ve eski pagan inançlarını devam ettiren insanların varlığı ve dini ve kültürel çatışmalar iktidar boşluğu nedeniyle yaşanan gelişmelerden bir kaçı olarak zikredilebilir. Ayrıca sınır komşusu olan Bizans ta var olan Pavlosçular, Messelianlar, Ermeni Monofizitler, Yahudiler ve Müslümanların kendilerine taraftarlar bulmaya çalışması da Bulgaristan da içinden çıkılmaz dini ve kültürel çatışmalara neden olmuştur. Bu çatışmadan kurtulmak için Bulgar hükümdarı Boris, 864 yılında Ortodoks Hıristiyanlığı seçmiştir. Bulgaristan da Hıristiyanlığın resmi din olmasıyla birlikte sorunun çözüldüğü düşünülse de, tam tersine bu kısa vadeli bir çözüm olarak kalmış, özellikle Çar Peter (MS ) döneminde durum daha da kötüleşmiştir. Hatta var olan inançların yanı sıra birtakım değişik inanç ve gruplar da ortaya çıkmıştır. Papaz Bogomil önderliğinde kurulan ve daha sonra Bogomilizm olarak adlandırılacak hareket de bu dönemde ortaya çıkan dinsel gruplardan biridir. Bosna Hersek ise Avrupa kıtasının güneybatı, Balkan yarımadasının ise kuzeybatısında yer alan, kilometre yüz ölçümüne sahip bir ülkedir. Büyük ülkelerin bazı şehirlerinden çok daha az bir yüz ölçümüne sahip olan Bosna Hersek, sahip olduğu tarihsel, dinsel, etnik ve kültürel doku açısından ise, çoğu ülkeden daha zengin bir mirasa sahiptir. Bu nedenle Bosna nın, ülke olarak küçük ama tarihi açıdan önemli ülkelerden biri olduğu söylenebilir. Bosna Hersek, ifade ettiğimiz

7 ii özellikleri nedeniyle birçok milletin mücadelesine sahne olmasının yanı sıra, aynı zamanda eski pagan inanç ve gelenekler ile Hıristiyanlık, Bogomilizm ve İslam gibi dinlerin mücadelesine de sahne olmuştur. Bizim çalışmamızın konusunu Bosna Bogomilleri teşkil etmektedir. Çalışmamız başlıca üç ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Bogomilizm in Bulgaristan ta ortaya çıkışı, yayılışı ve Bulgaristan dışında yayılmasını inceledik. İkinci bölümde Bogomilizm ile tanışmadan önce Bosna nın durumunu, Bogomilizm in Bosna ya yayılıp zirve noktasına ulaşmasını ve tarih sahnesinden silinişini ele almaya çalıştık. Üçüncü ve son bölümde ise Bosna Bogomil Kilisesi nin kurumsallaşması, hiyerarşik yapısı ve inanç esaslarını ortaya koymaya çalıştık. Tez konusunun ve sınırlarının belirlenmesinden tezin dil, muhteva ve teknik oluşumuna kadar çalışmamın bütün aşamalarında bana rehberlik eden danışman hocam Doç. Dr. Mahmut Aydın a, çalışmamın tümünü okuyarak dil ve üslup konusunda katkılarda bulunan Arş. Gör. Süleyman Turan a, arkadaşım Ahmet Ateşyürek ve katkıda bulunan diğer herkese teşekkürlerimi sunmayı bir borç bilirim.

8 iii ÖZ [HODZİÇ, İsmail]. [Bogomilizm ve Bosna-Hersek Bogomilleri], [Yüksek Lisans], Samsun, [2007]. Bogomilizm ve Bosna Hersek Bogomilleri adlı çalışmamızda Avrupa nın doğusunda yer alan Bulgaristan ta X. yüzyılda ortaya çıkan Bogomilizm inancını, bu inancın Bosna topraklarına gelişini, burada yayılışını ve tarih sahnesinden silinişini, son olarak da heretik olarak kabul edilmesini sağlayan inanç esasları ve pratiklerini ortaya koymaya çalıştık. Bu çerçevede çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır; Birinci bölümde Bogomil kelimesinin etimolojik yapısı ve Bogomillere verilen farklı isimler üzerinde durduktan sonra Bogomilizm in Bulgaristan da ortaya çıkışı, yayılışı ve Bulgaristan dışında taşması hususlarını ele almaya çalıştık. Bu gelişmelerin daha iyi anlaşılması için Bulgaristan ın Hıristiyanlık öncesi ve sonrası durumunu da ortaya koymanın uygun olacağını düşündük. İkinci bölümde Bogomilizm in gelişinden önce Bosna nın durumunu ve Boşnak halkın Hıristiyanlıkla tanışmasını açıklığa kavuşturduktan sonra Bogomilizm in Bosna da ortaya çıkışını, yayılmasını, zirve noktaya ulaşmasını, Osmanlı nın bölgeyi fethedişini ve son olarak da zayıflama sürecine giren bu heretik Hıristiyan mezhebin tarih sahnesinden silinişini inceledik. Üçüncü ve son bölümde ise Bosna Bogomil Kilisesi nin kurumsallaşması, hiyerarşik yapısı ve inanç esaslarını ortaya koymaya çalıştık. Netice olarak bu çalışmamızda, Bulgaristan ın X. yüzyıldaki kendine has şartları içerisinde ortaya çıkan Bogomilizm in Ortodoks ve Katoliklerin iddialarının aksine XIX. yüzyılın ikinci yarısına kadar varlığını sürdüren kurumsal bir kiliseye, kendine has kurumlara ve farklı inançlara sahip bir hareket olduğunu gördük. Anahtar Sözcükler: Balkanlar, Bogomilizm, Hıristiyanlık, Bosna-Hersek, Bulgaristan

9 iv ABSTRACT [HODZİÇ, İsmail]. [Bogomilism and Bogomils of Bosnia-Herzegovina], [Master s Thesis], Samsun, [2007]. This thesis, called Bogomilism and Bogomils of Bosnia-Herzegovina, deals with the following issues, how Bogomilism came out as a religious sect in Bulgaria, its arrival in Bosnia, its spread and development in Bosnia, its disappearing from the world scene, its main beliefs and rituals. This study consists of three main chapters. In the first section we have examined emergence of Bogomilism in Bulgaria and its spread to other parts of the Balkans and Europe. While doing this, first of all we have thought to explore the situation of Bulgaria before and after Christianity came to this region. In the second section first of all we examined the situation of Bosnia before the arrival of Bogomilism. Secondary we have studied arrival of Bogomilism to Bosnia, its expansion and development as a separate church after giving some information about the arrival of Christianity to Bosnia. Thirdly, we have dealt with the conquest of Bosnia by the Ottoman Empire and as parallel to this the decline and disappearing of Bogomilism from the world scene. In the third and final section we have pursued institutionalization of Bosnian Bogomilism, its main beliefs and rituals. In the end of the thesis we have concluded that Bogomilism emerged as a separate religious sect within the context of special circumstances of tenth century Bulgaria and it kept its existence with its own church structure, belief system and rituals contrary to the claims of Orthodox and Catholic Churches. Key Words: Balkans, Bogomilism, Christianity, Bosnia and Herzegovinia, Bulgaria

10 v KISALTMALAR a.g.e : Adı Geçen Eser a.g.m : Adı Geçen Makale ANUBİH: Akademija Nauka i Umjetnosti Bosne i Hercegovine c. : Cilt çev : Çeviren ed. : Editör GZM : Glasnik Zemaljskog Muzeja haz. : Hazırlayan İSAM : İslam Araştırmaları Merkezi JAZU : Jugoslovenska Akademija Znanosti i Umjetnosti MEBY : Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları MÖ : Milattan Önce MS : Milattan Sonra Prv : Preveo/Prevela s. : Sayfa ss. : Sayfalar S. : Sayı TDV : Türkiye Diyanet Vakfı

11 vi İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... I ÖZ...III ABSTRACT... IİV KISALTMALAR...V İÇİNDEKİLER... Vİ GİRİŞ...1 BÖLÜM I. BOGOMİLİZM İN ORTAYA ÇIKIŞI VE YAYILIŞI 1.1. Bogomilizm İnancı ve Mensupları Bogomilizm in Bulgaristan da Ortaya Çıkışı Hıristiyanlık Öncesi Bulgaristan Hıristiyanlık Sonrası Bulgaristan Papaz Bogomil ve Bogomilizm in Ortaya Çıkışı Bogomilizm in Bulgaristan Dışında Yayılması İstanbul da Bogomilizm Karadağ da Bogomilizm Sırbistan da Bogomilizm Bosna da Bogomilizm İtalya da Bogomilizm Fransa da Bogomilizm...38 BÖLÜM II. BOSNA BOGOMİLLERİ VE BOGOMİL KİLİSESİ 2.1. Bogomilizm Öncesi Bosna Hersek Bosna Hersek in Coğrafik ve Siyasi Yapısı Bosna Hersek in Hıristiyanlıkla Tanışması Bosna Bogomilleri ve Bogomil Kilisesi Bogomilizm in Bosna da Ortaya Çıkışı Bogomilizm in Bosna da Yayılması Bogomilizm in Bosna da Zirve Noktaya Ulaşması...66

12 vii Bosna nın Osmanlı Devleti Tarafından Fethedilmesi ve Bogomilizm in Tarih Sahnesinden Silinmesi...68 BÖLÜM III. KURUMSAL BOSNA KİLİSESİ VE KİLİSE NİN İNANÇ YAPISI 3.1. Bosna Bogomil Kilisesi nin Kurumsallaşması Bosna Bogomil Kilisesi nin Mahiyeti Ve Hiyerarşik Yapısı Bosna Bogomil Kilisesi nin İnanç Yapısı...80 SONUÇ VE DEĞERLENDİRME...91 BİBLİYOGRAFYA...94 EKLER Ek 1: Bosna Ban'ı Kulin'e Ait Bir Ahitname Ek 2: Bosna Hıristiyanlarına Ait Bir Apokalips Metninin Giriş Kısmı Ek 3: Bogomillere Ait Bazı Mezar Taşı Resimleri Ek 4: Bogomil Hükümdarları Döneminde Kullanılan Para Örnekleri Ek 5: Orta Çağ da Bosna Hersek Bölgesini Gösteren Bir Harita Ek 6: XVII Yüzyıla Bir Ait Bosna Hersek Haritası...107

13 1 GİRİŞ İnsanlık tarihi incelendiğinde tarihin belli dönemlerinde çok çeşitli inançların ortaya çıktığı, bu inançların bir kısmının tarihsel süreçte ortadan yok olduğu, evrensel olarak nitelendirdiğimiz bir kısmının ise günümüze kadar varlığını devam ettirdiği görülmektedir. Bu dinlerden biri olan ve bugün mensupları dünya nüfusunun yaklaşık % 30 nu oluşturan Hıristiyanlık, diğer büyük dinler olan İslam ve Yahudiliğe nazaran daha çok bölünme yaşamıştır ve bu nedenle içerisinde daha fazla mezhep barındırmaktadır. Elbette ister beşeri isterse manevi olsun hâkim görüşten farklı düşünen değişik anlayış, inanç ve yaşayışların bulunması insanlığın doğası gereğidir. Hatta bazen bu inanç ve anlayışların ortaya çıktıkları coğrafyada ana inançtan daha fazla kabul görmeleri bile söz konusudur. Mezhep ve inançların çokluğu olgusunun bizi ilgilendiren yönü, tez konumuzu oluşturan, ortaçağda ortaya çıkıp Avrupa nın doğu ve batısında pek çok ülkede insan kitlelerini etkilemiş heretik bir Hıristiyan mezhep olan Bogomilizm in de bu tarz gruplardan biri olmasıdır. Bogomilizm, ortaya çıktığı ve yayılma alanı bulduğu değişik yerlerde Katharizm, Albigenler, Poturlar, Babunlar gibi farklı isimlerle anılmışlardır. Bu isimleri kendilerine muhalifleri tarafından verilmiştir. Katolik ve Ortodoks gibi baskın ve hâkim inanç grupları arasında yaşam alanı bulmaya çalışan bu inanç, bahsi geçen inançlar tarafından baskı ve zulümlere maruz bırakılmış, tabiri caizse kökünün kazınması için gereken ne varsa yapılmıştır. Bu baskıların bir neticesi olsa gerektir ki Bogomilizm hakkında günümüze ulaşan çok fazla kaynak yoktur. Bugün biz Bogomilizm i Bogomillerin yazdığı eser ve kaynaklardan değil onların muhaliflerinin yazmış olduğu kaynaklardan araştırmak durumundayız. Elimizde Bogomillere ait herhangi bir yazılı belge bulunmamaktadır. Ortaçağ Avrupa sında özellikle Balkanlarda kilise, devlet, edebiyat, din ve folklor alanlarında yüzyıllarca etkisini göstermiş bir mezhep olarak dikkate değer olsa da Bogomilizm, günümüz itibariyle yaşayan bir inanç olmamasından dolayı gözlerden kaçmış ve üzerinde fazlaca araştırma yapılmamıştır. Hâlbuki bu tarz heretik

14 2 akımların nasıl ortaya çıktıkları ve hangi sebeplerle ortadan yok olduklarının araştırılıp ortaya konulması günümüze de ışık tutması açıan önemli olsa gerektir. Bogomilizm ve Bogomillere yönelik doğru ve geçerli bilgilere ulaşamamanın bir nedeni de konuyla ilgili ciddi araştırmaların yapılmamış olmasıdır. Bogomilizm hakkında yapılan çalışmaların mazisi çok eskilere dayanmamaktadır. Yapılan çalışmaların çoğu ise, ırksal ve siyasi sebepler içeren önyargılarla yapılmıştır. Hâlihazırda Bosna Hersek te bulunan üç millet olan Boşnak, Hırvat ve Sırplar ın tarih boyunca aralarında yaşadıkları problemler de bu konuya olan yaklaşımı etkilemiştir. Boşnaklar, önceki inançlarının Bogomilizm olduğunu savunurken Hırvat ve Sırplar, Bogomilizm diye bir inancın olmadığını, eskiden Bogomil inancına sahip olduklarını iddia eden bu insanların aslında Hırvat veya Sırp olduğunu iddia etmektedir. Çalışmamızda yeri geldikçe bu tarz iddiaların doğruluk değerini ortaya koymaya çalıştık. Tarihi ve kültürel bağlarımızın bulunduğu bu coğrafyayla ilgili Türkiye de yeterli derecede çalışmanın yapılmamış olması bizi bu araştırmaya iten önemli sebeplerden biridir. Konuyla ilgili Türkiye de yapılan en ciddi çalışma Kadir Albayrak ın Bogomilizm ve Bosna Kilisesi isimli eseridir. Bu çalışma büyük oranda Türkçe ve İngilizce tarih kitaplarından ve ansiklopedi maddelerinden yararlanarak hazırlanmıştır. Konuyla ilgili bu ve diğer çalışmalardan farklı olarak biz, konuyla ilgili birincil yani Slavca yazılan kaynaklardan hareket etmeye çalıştık. Bu kaynakların en önemlilerinden sayılan Franjo Raçki nin Bogomili i Patareni eserini çalışmamızda sıklıkla kullandık. Bunun yanında konuyla ilgili önemli sayılan Salih Jalimam ın, Historija Bosanskih Bogomila ve Dominik Mandić in, Bogomilska Crkva Bosnaskih Krstjana isimli eserinden de çalışmamızda istifade etmeye çalıştık. Bunların yanı sıra Bogomilizm ve Bosna Kilisesi hakkında ikincil kaynaklar olarak nitelendirilebilecek çeşitli kitap ve makaleler ile bazı noktalarda önemli gördüğümüz internet sitelerinden de yer yer yararlandık. Bölgenin dini ve siyasi tarihi çoğu zaman birbiriyle iç içe ele alınmıştır. Bu açıdan bakıldığında çalışmamız tarih ve dinler tarihi disiplinlerini ilgilendiren disiplinler arası bir yapı arz etmektedir. Bunun nedeni bölge halkının siyasi çıkarlarının korunması noktasında kilisenin çoğu zaman siyasete müdahil olması ve bazen de

15 3 siyasi bir araç olarak kullanılmasıdır. Çalışmamız içerisinde de görüleceği üzere bölgedeki neredeyse her önemli gelişme kilise ve kilise mensuplarının konumunun da değişmesine neden olmaktadır. Bu nedenle çalışmamızda dini gelişmeleri siyasi gelişmelerle birlikte ele almayı uygun gördük. Çalışmamızda objektif olma ilkesine sadık kalmak suretiyle yeri geldikçe kendi kanaatlerimizi ve araştırmalarımız sonucunda ulaştığımız sonuçları da ifade etmeye çalıştık. Slavca kaynaklara inmemiz ve tarihsel süreçte kullanılan yer, mekân ve kişi isimlerine sıkça atıfta bulunmamız nedeniyle kullandığımız özel isimlerin öncelikle Türkçesini vermeye kelimenin aslını ise ilk geçtiği yerde parantez içerisinde vererek daha sonra geçtiği yerlerde ise sadece Türkçesini vermeye çalıştık. Yine okunuşta ve yazılışta farklılıklar olduğunda da aynı yöntemi takip etmeye çalıştık.

16 4 BÖLÜM I. BOGOMİLİZM İN ORTAYA ÇIKIŞI VE YAYILIŞI Giriş Bulgaristan, Güneydoğu Avrupa da, Balkan Yarımadası nın merkezinde, coğrafik konumu gereği doğu ve batının kesiştiği bir noktada yer alan bir ülkedir. Ülke, batıda Sırbistan ve Makedonya Cumhuriyeti, doğuda Karadeniz, kuzeyde Romanya, güneyde ise Yunanistan ve Türkiye ile çevrilidir. Günümüzdeki Bulgaristan toprakları ilkçağda Trakya adı ile biliniyordu. Ülkede yaşadığı bilinen en eski topluluk, M.Ö. 1. yüzyılda Romalıların egemenliğindeki Hint-Avrupa kökenli bir kavim olan Traklardır. Bölge daha sonra, Bulgarların gelişine dek Bizans İmparatorluğu nun bir parçası olarak kalmıştır. Bulgarların kökeni 679 yılında Tuna ırmağını geçip Bizanslıları yenen ve zamanla bölgede yaşayan yerli Slav boylarıyla karışan Kuman Türklerine dayanır (Albayrak 2004: 93). Aristokrat tabakayı oluşturan ve egemenliği ellerinde tutan Türk Bulgarları Slavlar ile birleşip kurdukları devlete Türk adını vermelerine rağmen, bu kaynaşma onların zaman içerisinde Slavlaşarak, dillerini ve kültürlerini kaybetmelerine neden olmuştur (Kuyucuklu 1992: 395). IX. yüzyıl ın sonuna doğru ise Ortodoksluğu kabul edip din değiştirerek asimile olmuşlardır. Ortaya çıkan Bulgar Kilisesi ise İstanbul a bağlanmıştır (Kuyucuklu 1992: 395). Bu coğrafik konumundan dolayı çok erken dönemlerden itibaren uluslararası ticaretin köprüsü olan Bulgaristan, aynı zamanda çeşitli kültür ve inanç hareketlerine de ev sahipliği yapmış, ayrıca bununla da kalmayıp zaman içerisinde adeta değişik inançların üssü olmuştur. Ancak IX. yüzyılın ortalarında Bulgaristan ın hâkimiyetinin zayıflamasıyla doğan siyasi boşluk, dini, sosyal ve kültürel çatışmaları da beraberinde getirmiştir. Batıdan gelen Katolik baskılara karşı Ortodoks Slavların direnişi, özellikle dağlık arazide yaşayan ve eski pagan inançlarını devam ettiren insanların varlığı ve dini ve kültürel çatışmalar iktidar boşluğu nedeniyle yaşanan gelişmelerden bir kaçı olarak zikredilebilir. Ayrıca sınır komşusu olan Bizans ta var olan Pavlosçular, Messelianlar, Ermeni Monofizitler, Yahudiler ve Müslümanların kendilerine taraftarlar bulmaya çalışması da Bulgaristan da içinden çıkılmaz dini ve

17 5 kültürel çatışmalara neden olmuştur. Bu çatışmadan kurtulmak için Bulgar hükümdarı Boris, 864 yılında Ortodoks Hıristiyanlığı seçmiştir (Rački 2003: 38). Bulgaristan da Hıristiyanlığın resmi din olmasıyla birlikte sorunun çözüldüğü düşünülse de, tam tersine bu kısa vadeli bir çözüm olarak kalmış, özellikle Çar Peter (MS ) döneminde durum daha da kötüleşmiştir. Hatta var olan inançların yanısıra birtakım değişik inanç ve gruplar da ortaya çıkmıştır. Papaz Bogomil önderliğinde kurulan ve daha sonra Bogomilizm olarak adlandırılacak hareket de bu dönemde ortaya çıkan dinsel gruplardan biridir. Biz, bu bölümünde Bogomil kelimesinin anlamı, Bogomilizm in Bulgaristan da ortaya çıkışı Hıristiyanlık öncesi ve sonrası olan siyasi, iktisadi, sosyal, kültürel ve dini yapısını ve ayrıca Bogomilizm in Bulgaristan dışında yayılması konularını dört ana başlık altında incelemeye çalışacağız Bogomilizm İnancı ve Mensupları Heretik bir dinsel mezhep olarak kabul edilen Bogomilizm, Bulgar Çar ı Peter (MS ) zamanında Bulgaristan da ortaya çıkmıştır (Albayrak 2004: 89). Faranjo Rački ye göre Bogomiller, pesimist bakış açısına sahip Hıristiyanlar olup, Messelianlar (Euchitler) 1 ve düalist 2 anlayışa sahip Pavlosçuların (Paulikanlar) 3 tesirinde gelişen ve ana gövde Hıristiyanlıktan ayrılan bir Hıristiyan grubunu temsil etmektedir (Rački 2003: 29). Bu grubun mensupları, Yunan kaynaklarında Messelianlar (Euchitler) MS 4. yy da Mezopotamya da ortaya çıkan bir Hıristiyan mezhep. Messelianlar, Âdem in günahıyla (ilk günah) ilişkili olarak, her kişinin yapısında ruhuyla bütünleşmiş bir şeytanın bulunduğu ve bunun vaftizle çıkarılmadığını savunurlardı. Onlara göre bunu def etmenin tek yolu, arzu ve ihtirasları yok etmek amacıyla sürekli dua ve ibadet etmektir (Gündüz 1998: 258). Düalizm, İyilik ve kötülüğün ya da ışık ve karanlığın birbirinden ayrı ve birbirine eşit derecede olan iki ezeli ve ebedi güçten kaynakladığı görüşünü savunan bir metafizik sistem. İkicilik ya da iki tanrıcılık. Düalizm terimi, Thomas Hyde tarafından 1700 lerde kullanılmaya başlandı. Genellikle düalist sistemlerde düalizmin iki kutbunu oluşturan tanrısal güçler arsında bitmek tükenmek bilmeyen bir çekişme ve mücadelenin varlığı kabul edilir. Mecusilikte, Hinduizmde ve bütün gnostik dinlerde düalizme rastlanır (Gündüz 1998: 103). Pavlosçular (Paulikanlar, Pavlikanlar, kaynaklarda aynı mezhep için farklı şekilde ifade edilmektedir) Bizans imparatorluğundaki bir Hıristiyan mezhep. Bu mezhebin kurucusunun Mananalili Konstantin olduğu söylenir. Konstantin, Kibossa da bir cemaat teşekkül ettirmiş ve 684 te heresi ile suçlandığından dolayı taşlanarak öldürülmüştür. Özellikle 9. yüzyılda şiddetle takibat altında alınan Paulikanlar birçoğu Müslüman olmuş, bir kısmı ise Bogomillerle birleşmişlerdir. Paulikanlar, düalist bir inanç sistemine sahip oldukları ve İsa nın bedenini reddettikleri söylenir. Ayrıca onlar tıpkı Marcion gibi, Eski Ahit i tanımadıkları, kaynak olarak ise Luka İncili ve Pavlus un Mektuplarına özel bir ilgi gösterdikleri belirtilir (Gündüz 1998: 302).

18 6 fundagiagita (Yunancada Founda; çanta, torba anlamına gelir), Slav kaynaklarında ise babuni veya torbeşi olarak zikredilmiştir. Bogomilizm adının, mezhebin kurucusu papaz Bogomil den geldiği (Albayrak 2004: 89) ifade edilmekle birlikte, bu ismin gerçekten hareketin kurucucusunun adından mı yoksa kendilerini Tanrı nın sevdiği veya Tanrı yı seven olarak ifade eden inanç sahiplerinin kendi kendilerini bu şekilde tanımlamasıyla mı ortaya çıktığı bugüne kadar netlik kazanmamıştır. Bogomilizm e yönelik bu kısa girişten sonra şimdi de mezhebin mensupları için kullanılan çeşitli isimleri ortaya koymak istiyoruz. 1. Bogomil: Slavca da Bog=Tanrı, o=nın ve mil=sevimli kelimelerinin karşılığı olup bu bağlamda Bogomil kelimesi Tanrının sevdiği anlamına gelmekte ve Yunanca Theophilus teriminin karşılığı olarak kullanılmaktadır. Kelimenin Slavca ön eki olan Bog, büyük ihtimalle doğu ve İran etkisi altında Slavcaya geçmiş bir kelimedir (Albayrak 2004: 90). Bogomil isminin bir Bulgar heretiğinden türemiş olup daha çok Bulgar ve Bizans yazarlarınca kullanıldığı ve Bulgaristan ve Bizans dışında çok bilinmediği ifade edilmektedir (Albayrak 2004: 21,90). Alija Avdibašić in Trajanje Bosne adlı eserinde ifade ettiğine göre ise, Bogomil adı, Messelianlar için kullanılan Ermenice kökenli bir kelime olup msln kökünden türemiştir ve ibadet eden anlamına gelmektedir. Messelianlar literatürde çoğu zaman Bogomillerle eşanlamda kullanılmaktadır. Ayrıca Kilise belgelerinde bu mezhep mensuplarını ifade etmek için euchitler tabiri de kullanılmaktadır. Yunanca olan bu kelime Bogomol anlamına gelmektedir. Zamanla Bogomol kelimesi harf değişimine uğrayarak Bogomil halini almıştır. Bu noktadan hareketle bazı araştırmacılara göre Bogomil kelimesi, aslında daha önce ifade ettiğimiz üzere Tanrının sevdiği değil de aslında Tanrıya ibadet eden anlamına gelmektedir (Alibašić 1995: 55). XIX. yüzyılın sonlarına doğru ve XX. yüzyılda Bosna heretiklerini ifade etmek için Katolik, Müslüman ve nadir da olsa Ortodoks yazarlarca Bogomil ismi kullanılmıştır. 4 4 Burada bütün yazarları tek tek yazmak niyetinde değiliz, birkaç örnek vermekle yetineceğiz. Katolik yazarlar, Franjo Rački, Dominik Mandić; Müslüman yazarlar, Mehmed Handžić, Salih Jalimam; Ortodoks yazar, A.V. Solovjev.

19 7 2. Phundait: Yunan kaynaklarda bu mezhebin mensuplarını ifade etmek için çuval ve torba anlamına gelen Founda kökünden türeyen fundagiagita ismi kullanılır. Heretiklerin yanlarında taşıdıkları deriden yapılmış bir kese veya torbadan dolayı bu adı aldıkları tahmin edilmektetir. Bu kavram sadece XII. yüzyıl Bizans yazarlarınca kullanılmıştır (Šanjek 1975: 67). 3. Kuduger: Bu kavramın kökeni ve anlamı konusunda iki farklı görüş mevcuttur. Birinci görüş XV. yüzyıl Bizans yazarlarından Thessalonicia Metropoliti Symeon e aittir. O, mezhebin mensuplarını ifade etmek için kullanılan Kuduger kelimesinin, Vodena yakınındaki Kutugertsi veya Kotugri kasabasına nispetle kullanıldığını ileri sürmüştür (Albayrak 2004: 21). Vlad Skarić in ifade ettiğine göre (Skarić 1932: 357) ikinci görüş, XV. yüzyıl Bizans tarihçisi Laonik Halkokondila aittir. Halkokondila, Bosna Hersek teki Bogomilleri haç karşıtları oldukları için haç karşıtı anlamına gelen Kudugeri olarak adlandırmıştır. 4. Babun/Babuna/Babuni: XIV. yüzyıla kadar Sırbistan ve Bosna daki düalist heretikleri ifade etmek için kullanılan bir isimdi. Bogomilizm X. yüzyıldan XIV. yüzyılın sonuna kadar bütün Balkan Yarımadası, İtalya, İspanya, Fransa, Almanya, Avusturya, Bohemya, Macaristan, Anadolu üzerinden Ermenistan ve diğer ülkelere kadar yayıldı. Makedonya da önce Vardar Irmağı, Ohri Gölü ve Babusna Dağı arasında uzanan topraklarda Bogomil belediyeler kuruldu. Bogomil Köyü, Babuna Dağı nın civarında bulunduğundan bu hareketin mensuplarına bulundukları yere nispetle Babunalılar da denmiştir (Albayrak 2004: 21-22). 5. Pataren: Kelimenin Patareni, Patarinus, Paterini, Patrini, Patrini, Patarelli, Patari, Patalini ve daha başka birçok kullanımları vardır. Pataren kavramının kökeni konusunda farklı görüşer mevcuttur. Bu ismin, Valentinizm 5 deki en büyük aeon 6 5 Valentinus, MS 2.yy da yaşayan bir Hıristiyan gnostik ve Valentinianlar ekolün kurucusu. Aslen Mısırlı olduğu söylenen Valentinus, bir müddet Romada kalmış ancak oradaki Hıristiyanlarla düştüğü ayrılık nedeniyle Roma dan ayrılmıştır. Valentinus a göre tanrısal alem olan Pleroma, birçok ilahi alemden (aeondan) oluşur. Öte yandan maddi alem ise yüce bir varlık olan Sophia anın düşüşü sonucundan oluşur. Maddi alemin yaratıcısı olan demiurg, Sophia nın karanlık alemdeki bir yansımasıdır. Bu yaratıcı tanrı, Eski Ahit in tanrısıyla özdeşleştirilmiştir. Valentinian ekolüne mensup gnostikler, ihtiras ve günahı nedeniyle düşüş olayını yaşayan Sophia nın, daha sonra yaptığına pişman olduğuna ve ışık aleminden gelen ilahi elçi tarafından uyarıldığına inanırlar. Genelikle Gerçeklik İncili (The Gospel of Truth) nin yazarının Valentinus olduğu söylenir Gündüz 1998: 381).

20 8 olan Patera dan türemiş olabileceği ifade edilmektedir (Basler 1975: 481). Bir diğer görüşe göre Pataren kavramı, orta çağda Avrupa da yayılmakta olan dinsel bir mezhep için kullanılmış olup, yaygın düşünceye göre adını Mila nın dış mahalesi olan Pataria dan, daha doğrusu Patta kelimesinden almaktadır. Bu kelime, o yöresel dilde eskimiş elbise anlamına gelmektedir (Mandić 1962: 253). Farnjo Šanjek, bu bağlamda vakayinameci Arnulfus un görüşlerine yer vermektedir. Arnulfus a göre Pataren kavramı, Yunanca Pathos kökünden türemiş olup kaos, huzursuzluk ve devrim anlamlarına gelmektedir ve XI. yüzyıldan itibaren kullanılmaya başlanmıştır (Šanjek 1976: 300). Araştırmacı Đuro Basler ise, Pataren isminin kökeni hakkında ilk bilgi veren kişinin A. Dondaine olduğunu ifade etmektedir. Pataren kökeni araştırırken, Dondaine yi yol Patara ya 7 götürmüştür. Çünkü O, Patara nın XI ve XII yy da düalistlerin merkezlerinden biri olarak kullanıldığını tespit etmiştir (Basler 1974: 1204). Bu topraklarda VI. yüzyılda Montanistler 8 yaşamıştı. Dolayısıyla Dondaine ye göre Pataren ismi Anadolu daki Patera şehrinin adından türemiştir. Bu sonuca varan tek araştırmacı Dondaine değildi. Aynı veya benzer sonuçlara A. Frugoni, Ernest Werner ve Milan Budimir de ulaşmıştır (Basler 1974: 1205). I. Justinyanus ( ) un kanunname kodeksinin heretiklere yönelik birinci kitabın VIII. bölümündeki XIX maddenin eki, Gazaros, Patarenos, Leonistas şeklinde başlamaktadır. Bu metnin devamında ise, heretiklerin mallarına el konulması ve diğer kişilerin onlardan etkilenmemesi emredilmektedir. Bu kanun, her ne kadar heretikler hakkında detaylı bilgi vermiyorsa da, en azından metinden Pataren isminin geç antikçağda bilinen ve heretikler için kullanılan bir terim olduğunu öğreniyoruz (Basler 1974: 1205). Bir Hıristiyan olan Justinyanus un bu kanunu heretiklere Aeon (Aion, Eon), Yunanca çağ, devir, zaman anlamlarına gelir. Gnostisizmde ilahi âlemleri ifade etmek için kullanılan bir terimdir. Yeni Ahit te dünyanın geçirdiği devirleri ifade eder. Gnostik geleneklerde Işık âlemini oluşturan bu ilahi mekânların 7, 9, 365 gibi çeşitli rakamlarla ifade edildiği gibi, bazı metinlerde bunun sonsuz sayıda olduğu da belirtilir. Işık âleminin merkezinde yer alan yüce tanrıyı çevreleyen bütün bu varlıklar (Aeonlar ve buralarda ikamet eden ışık varlıkları) bir bakıma yüce tanrının tezahürlerinden ibarettir Gündüz 1998: 18). Patara; Roma döneminde bir şehir olup, bugünkü Antalya iline bağlı Kaş ve Kalkan arasında bulunduğu ifade edilir. Bununla birlikte bu yerin başka bölgelerde olduğuna dair rivayetler de mevcuttur. Montanizm; Hıristiyanlıkta 2. yy da, Semavi Kudüs yakınında Frigya daki Pepuza yakınlarında bir yere ineceğini ilan eden Montanus un kurdu apokaliptik bir akımdır. Montanistler, Kutsal Ruh un çabukça inmesini bekleyerek yaşadılar ve çok sıkı bir yaşantı sürdürdüler. Ünlü kilise babası Tertullian ın bir Montanist olduğu belirtilmektedir (Gündüz 1998: 266).

21 9 yönelik çıkartması onların antitrinitaryanist 9 olduklarını göstermektedir. Araştırmalar Pataren isminin, ilk defa yazılı olarak, 1179 yılında toplanan III. Lateran Konsili nin 10 XXVII. kanonunda 11 kullanıldığını göstermektedir. Zikredilen metinde kavram daha ziyade yöresel heretikler için kullanılmıştır. XI. yüzyılın başlarında Milan Kilisesi içindeki aşırı reformcu bir topluluk için kullanılan bu isim (Albayrak 2004: 22) özellikle XIII. yüzyıldan sonra olmak üzere İtalya da çok sık kullanılmış oradan da Dalmaçya ya geçmiştir. Bosna düalist heretikleri de aynı şekilde İtalyan ve Dalmaçyalı yazarlarca Patarenler olarak adlandırılmıştır. Diğer taraftan Pataren veya Patareni tabirinin Maniheist nitelendirmesi gibi bütün heretiklere yönelik bir isimlendirme olduğu da ifade edilmektedir (Šanjek 1976: 22; Albayrak 2004: 22). 6. Kathar: Yunanca Katharos kelimesi saf, temiz anlamına gelmektedir. 12 Bunun Cathari, Kathati, Catari veya Almanca Ketzer ya da hatalı bir seslendirme sonucu Yunanca Cazari veya Gazari kelimesinden türediği ifade edilmektedir (Albayrak 2004: 21-23). Bu adın büyük ihtimalle Yunanca Carharaoi den geldiğini ve heretiklerin bu adı ilk başlarda seçkin veya mükemmel kişiler için kullandıklarını, ancak daha sonra bütün mezhebin mensuplarını kapsadığını söylemek mümkündür. Kathar kavramı, ilk olarak XII. yüzyılın ortalarında Almanya da Ekcbert tarafından kullanılmıştır. Aynı zamanda İtalya da Moneta ve Sacconi da bu kavramı kullanmıştır. Fransa da düalistler için yaygın olarak Albigenler adı kullanıldığı için Katharlar ifadesi fazla yaygın değildi. Araştırmacı Mosheim ise, Kathar kelimesinin Güney Rusya da yaşayan Yahudi Hazar Türklerinden kaynaklandığını ileri sürmüştür (Albayrak 2004: 22). Bugün bu kavram, daha çok ortaçağdaki düalistler, Antitrinitaryanizm (Antiteslisciler); Hıristiyan geleneğinde teslis fikrini reddeden ekolleri ifade için kullanılan bir terim. Antitrinitaryanist ekoller arasında Ebonitler, Subordinationizmi savunanlar, Modalistler, Donatizm ve Arianizm taraftarlarıyla modern dönemdeki Unitaryanizm taraftarları sayılabilir (Gündüz 1998: 35). Konsil; Çeşitli dinsel geleneklerde (özellikle Hıristiyanlık ve Budizm de) inanç esasları, ibadet ve yönetim gibi konulardaki sorunları görüşmek ve karara bağlamak gayesiyle üst düzey din adamlarının bir araya gelerek yaptığı toplantı. Hıristiyanlıkta belirli bölgelere sınırlı olan yerel konsiller var olduğu gibi bütün Hıristiyan grupların veya büyük çoğunluğunun temsilcilerinin katıldığı evrensel konsiller de vardır. Bu tür konsillere genel konsiller ya da ökümenik konsiller adı verilir (Gündüz 1998: 222). Kanon; (1) Herhangi bir katedral ya da kilisede görev yapan laik görevlilere verilen rütbe. Kanonlar iki gruba toplanır; Kalıcı kanonlar, bir katedralde maaşla çalışan ve görevlerini yapmakla sorumlu olanları içerir. Kalıcı olmayan kanonlar ise maaşsız olarak bir görev üstlenmiş kişilerdir. (2) Hıristiyan literatüründe kutsal kitap olarak değerlendirilen kitaplar listesini, Komünyon Ayini nin (Mass) temel yapısını ve kilise disiplini ve yaşantısıyla ilgili kuraları ifade eder (Gündüz 1998: ). Kelime ile ilgili daha fazla bilgi için Bkz.

Türklerin Anayurdu ve Göçler Video Ders Anlatımı

Türklerin Anayurdu ve Göçler Video Ders Anlatımı Türklerin Anayurdu ve Göçler Video Ders Anlatımı III. ÜNİTE TÜRKLERİN TARİH SAHNESİNE ÇIKIŞI VE İLK TÜRK DEVLETLERİ ( BAŞLANGIÇTAN X. YÜZYILA KADAR ) A- TÜRKLERİN TARİH SAHNESİNE ÇIKIŞI I-Türk Adının Anlamı

Detaylı

T.C. BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ GÖNEN MESLEK YÜKSEKOKULU TURİZM VE OTELCİLİK BÖLÜMÜ İNANÇ TURİZMİ

T.C. BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ GÖNEN MESLEK YÜKSEKOKULU TURİZM VE OTELCİLİK BÖLÜMÜ İNANÇ TURİZMİ T.C. BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ GÖNEN MESLEK YÜKSEKOKULU TURİZM VE OTELCİLİK BÖLÜMÜ İNANÇ TURİZMİ DANIŞMAN:Özer YILMAZ HAZIRLAYAN: Erşad TAN,Tacettin TOPTAŞ İÇİNDEKİLER GİRİŞ I-İNANÇ TURİZMİ A- İnanç Kavramı

Detaylı

Kazak Hanlığı nın kuruluşunun 550. yılı dolayısıyla Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümümüzce düzenlenen Kazak

Kazak Hanlığı nın kuruluşunun 550. yılı dolayısıyla Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümümüzce düzenlenen Kazak Kazak Hanlığı nın kuruluşunun 550. yılı dolayısıyla Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümümüzce düzenlenen Kazak Hanlığı ve Kazakistan konulu bu toplantıda Kısaca Kazak

Detaylı

Göç yani hicret dini bir vazifedir.insanların dinlerini daha iyi yaşamaları,hayatlarını devam ettirebilmeleri için göç bir ihtiyaçtır.

Göç yani hicret dini bir vazifedir.insanların dinlerini daha iyi yaşamaları,hayatlarını devam ettirebilmeleri için göç bir ihtiyaçtır. TÜRKİYE'DEKİ GÖÇLER VE GÖÇMENLER Göç güçtür.hem güç ve zor bir iştir hem de güç katan bir iştir. Göç yani hicret dini bir vazifedir.insanların dinlerini daha iyi yaşamaları,hayatlarını devam ettirebilmeleri

Detaylı

Makedonya Cumhuriyeti ; 1991 yılında Yugoslavya Sosyalist Federatif Cumhuriyeti nin iç savaşlara girdiği dönemde bağımsızlığını ilan etmiştir.

Makedonya Cumhuriyeti ; 1991 yılında Yugoslavya Sosyalist Federatif Cumhuriyeti nin iç savaşlara girdiği dönemde bağımsızlığını ilan etmiştir. Makedonya Cumhuriyeti ; 1991 yılında Yugoslavya Sosyalist Federatif Cumhuriyeti nin iç savaşlara girdiği dönemde bağımsızlığını ilan etmiştir. Kuzeyde Sırbistan ve Kosova batıda Arnavutluk, güneyde Yunanistan,

Detaylı

Bu durum, aşağıdakilerden hangisin gösteren bir kanıt olabilir?

Bu durum, aşağıdakilerden hangisin gösteren bir kanıt olabilir? DÜNYA GÜCÜ OSMANLI 1. Anadolu Selçuklu Devleti zamanında ve Osmanlı İmparatorluğu nun Yükselme döneminde Anadolu daki zanaatkarlar lonca denilen zanaat gruplarına ayrılarak yöneticilerini kendileri seçmişlerdir.

Detaylı

Fevzi Karamuc;o TARIH 11 SHTEPIA BOTUESE LIBRI SHKOLLOR

Fevzi Karamuc;o TARIH 11 SHTEPIA BOTUESE LIBRI SHKOLLOR Fevzi Karamuc;o TARIH 11 SOSYAL BiLiMLER LiSESi DERS KiTABI SHTEPIA BOTUESE LIBRI SHKOLLOR Prishtine, 2012 ic;indekiler I ÜNiTE: BÜYÜK COGRAFYA KESiFLERi 3 1. BÜYÜK COGRAFYA KESiFLERi 3 A. COGRAFYA KESiFLERi

Detaylı

Elveda Rumeli Merhaba Rumeli. İsmail Arslan, Kitap Yayınevi, İstanbul, 2013, 134 Sayfa.

Elveda Rumeli Merhaba Rumeli. İsmail Arslan, Kitap Yayınevi, İstanbul, 2013, 134 Sayfa. Elveda Rumeli Merhaba Rumeli İsmail Arslan, Kitap Yayınevi, İstanbul, 2013, 134 Sayfa. Hamdi Fırat BÜYÜK* Balkan Savaşları nın 100. yılı anısına Kitap Yayınevi tarafından yayınlanan Elveda Rumeli Merhaba

Detaylı

Edirne Tarihi - Bizans Döneminde Edirne. Ahmet Usal - Edirne Vergi Dairesi Başkanlığı

Edirne Tarihi - Bizans Döneminde Edirne. Ahmet Usal - Edirne Vergi Dairesi Başkanlığı Edirne Tarihi - Bizans Döneminde Edirne Ahmet Usal - Edirne Vergi Dairesi Başkanlığı Aralık 25, 2006 2 İçindekiler 0.1 Hadrianopolis ten Edrine ye : Bizans Dönemi.......... 4 0.2 Hadrianopolis Önce Edrine

Detaylı

Tokat ın 68 km güneybatısında yer alan Sulusaray, Sabastopolis antik kenti üzerinde kurulmuştur.

Tokat ın 68 km güneybatısında yer alan Sulusaray, Sabastopolis antik kenti üzerinde kurulmuştur. Çekerek ırmağı üzerinde Roma dönemine ait köprüde şehrin bu adı ile ilgili kitabe bulunmaktadır. Tokat ın 68 km güneybatısında yer alan Sulusaray, Sabastopolis antik kenti üzerinde kurulmuştur. Antik Sebastopolis

Detaylı

SORU CEVAP METODUYLA TEKRAR (YÜKSELİŞ-DURAKLAMA VE AVRUPA)

SORU CEVAP METODUYLA TEKRAR (YÜKSELİŞ-DURAKLAMA VE AVRUPA) SORU CEVAP METODUYLA TEKRAR (YÜKSELİŞ-DURAKLAMA VE AVRUPA) Osmanlı devletinde ülke sorunlarının görüşülüp karara bağlandığı bugünkü bakanlar kuruluna benzeyen kurumu: divan-ı hümayun Bugünkü şehir olarak

Detaylı

AVRUPA DA MEYDANA GELEN TEKNİK GELİŞMELER : 1)BARUTUN ATEŞLİ SİLAHLARDA KULLANILMASI: Çinliler tarafından icat edilen barut, Çinlilerden Türklere,

AVRUPA DA MEYDANA GELEN TEKNİK GELİŞMELER : 1)BARUTUN ATEŞLİ SİLAHLARDA KULLANILMASI: Çinliler tarafından icat edilen barut, Çinlilerden Türklere, COĞRAFİ KEŞİFLER 1)YENİ ÇAĞ AVRUPASI AVRUPA DA MEYDANA GELEN TEKNİK GELİŞMELER : 1)BARUTUN ATEŞLİ SİLAHLARDA KULLANILMASI: Çinliler tarafından icat edilen barut, Çinlilerden Türklere, Türklerden Müslüman

Detaylı

KAMU YÖNETİMİ PROGRAMI

KAMU YÖNETİMİ PROGRAMI İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ KAMU YÖNETİMİ PROGRAMI SİYASAL DÜŞÜNCELER TARİHİ YARD. DOÇ. DR. MUSTAFA GÖRKEM DOĞAN 7. ERKEN MODEN DÖNEMDE SİYASAL DÜŞÜNCE 7 ERKEN MODEN DÖNEMDE

Detaylı

KIRGIZİSTAN DAKİ YABANCI DESTEKLİ ÜNİVERSİTELER VE DİĞER EĞİTİM KURUMLARI

KIRGIZİSTAN DAKİ YABANCI DESTEKLİ ÜNİVERSİTELER VE DİĞER EĞİTİM KURUMLARI KIRGIZİSTAN DAKİ YABANCI DESTEKLİ ÜNİVERSİTELER VE DİĞER EĞİTİM KURUMLARI Yrd. Doç. Dr. Yaşar SARI Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi, Kırgızistan Giriş Kırgızistan Orta Asya bölgesindeki toprak ve

Detaylı

İÇİNDEKİLER. A. Tarih B. Siyasal Tarih C. XIX.yüzyıla Kadar Dünya Tarihinin Ana Hatları 3 D. Türkiye"nin Jeo-politik ve Jeo-stratejik Önemi 5

İÇİNDEKİLER. A. Tarih B. Siyasal Tarih C. XIX.yüzyıla Kadar Dünya Tarihinin Ana Hatları 3 D. Türkiyenin Jeo-politik ve Jeo-stratejik Önemi 5 İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ V GİRİŞ 1 A. Tarih B. Siyasal Tarih C. XIX.yüzyıla Kadar Dünya Tarihinin Ana Hatları 3 D. Türkiye"nin Jeo-politik ve Jeo-stratejik Önemi 5 BİRİNCİ BÖLÜM: AVRUPA SİYASAL TARİHİ 1 2 I.

Detaylı

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Yakın Doğu Üniversitesi Uzaktan Eğitim Merkezi ne aittir. Bu ders içeriğinin bütün hakları saklıdır. İlgili kuruluştan

Detaylı

HELEN VE ROMA UYGARLIKLARI

HELEN VE ROMA UYGARLIKLARI HELEN VE ROMA UYGARLIKLARI DERS NOTLARI-ŞİFRE ETKİNLİK TANER ÖZDEMİR DETAY TARİHÇİ TÜRK TELEKOM NURETTİN TOPÇU SOSYAL BİLİMLER LİSESİ TARİH ÖĞRETMENİ HELEN UYGARLIĞI Makedonyalı İskender in doğu ile batı

Detaylı

Müslümanlar için yeni ve yabancı bir anlayış değildir. Zira yaşamalarına denir. İslam dini ilk zamanlardan itibaren farklı inançlara dinî

Müslümanlar için yeni ve yabancı bir anlayış değildir. Zira yaşamalarına denir. İslam dini ilk zamanlardan itibaren farklı inançlara dinî 1. DİNİ ÇOĞULCULUK Dini çoğulculuk (plüralizm), dinlere mensup insanların Dini çoğulculuk, zengin farklı tarihi tecrübeye sahip olan Allah tan başkasına tapanlara putlarına) sövmeyin; sonra onlar da Sizin

Detaylı

GÜNÜMÜZ BALKAN ORTODOKS KİLİSELERİNE GENEL BİR BAKIŞ

GÜNÜMÜZ BALKAN ORTODOKS KİLİSELERİNE GENEL BİR BAKIŞ Ç. Ü. İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt 3, Sayı 1, Ocak-Haziran 2003 GÜNÜMÜZ BALKAN ORTODOKS KİLİSELERİNE GENEL BİR BAKIŞ Dr. Münir YILDIRIM * Günümüz Balkan Ortodoks Kiliseleri, Hıristiyan Kilisesinin

Detaylı

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Yakın Doğu Üniversitesi Uzaktan Eğitim Merkezi ne aittir. Bu ders içeriğinin bütün hakları saklıdır. İlgili kuruluştan

Detaylı

AVRUPA VE OSMANLI (18.YÜZYIL) GERİLEME DÖNEMİ

AVRUPA VE OSMANLI (18.YÜZYIL) GERİLEME DÖNEMİ AVRUPA VE OSMANLI (18.YÜZYIL) GERİLEME DÖNEMİ 1. Osmanlı İmparatorluğu nun Gerileme Devrindeki olaylar ve bu olayların sonuçları göz önüne alındığında, aşağıdaki ilişkilerden hangisi bu devir için geçerli

Detaylı

Yak ndo u Medyas nda Türkiye ve AB Müktesebatlar - srail örne inde

Yak ndo u Medyas nda Türkiye ve AB Müktesebatlar - srail örne inde Yak ndo u Medyas nda Türkiye ve AB Müktesebatlar - Dr. Gil Yaron Dostumun dostu, benim en iyi dostumdur - veya İsrail gözüyle Türkiye AB Geçenlerde Tel Aviv kentinin en merkezi yeri olan Rabin Meydanı

Detaylı

İÇİNDEKİLER SUNUŞ İÇİNDEKİLER... III GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ DÜNYADA SİYASİ DURUM 1. Üçlü İttifak... 5 2. Üçlü İtilaf...

İÇİNDEKİLER SUNUŞ İÇİNDEKİLER... III GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ DÜNYADA SİYASİ DURUM 1. Üçlü İttifak... 5 2. Üçlü İtilaf... İÇİNDEKİLER SUNUŞ İÇİNDEKİLER... III GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ DÜNYADA SİYASİ DURUM 1. Üçlü İttifak... 5 2. Üçlü İtilaf... 7 a. Fransız-Rus İttifakı (04 Ocak 1894)... 7 b. İngiliz-Fransız

Detaylı

YILDIRIM BEYAZIT ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ TARİH BÖLÜMÜ LİSANSÜSTÜ PROGRAMLARI

YILDIRIM BEYAZIT ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ TARİH BÖLÜMÜ LİSANSÜSTÜ PROGRAMLARI YILDIRIM BEYAZIT ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ TARİH BÖLÜMÜ LİSANSÜSTÜ PROGRAMLARI TARİH TEZLİ YÜKSEK LİSANS Tezli yüksek lisans programında eğitim dili Türkçedir. Programın öngörülen süresi 4

Detaylı

ŞANLIURFA YI GEZELİM

ŞANLIURFA YI GEZELİM ŞANLIURFA YI GEZELİM 3. Gün: URFA NIN KALBİNDEN GÜNEŞİN BATIŞINA GEZİ TÜRKİYE NİN GURURU ATATÜRK BARAJI Türkiye de ki elektrik üretimini artırmak ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi ndeki 9 ili kapsayan tarım

Detaylı

BOSNA-HERSEK İSLAM TOPLUMU

BOSNA-HERSEK İSLAM TOPLUMU Boşnakların İslam Geleneği Enstitüsü Boşnakların İslam geleneği teorik bir oluşumdan ziyade, İslamı anlamanın ve yaşamanın asıl halidir. F. Karčić Šta je to islamska tradicija Bošnjaka?, Preporod, 2006

Detaylı

CAMİ İNŞA PROJESİ ÇAD ( 200 M² )

CAMİ İNŞA PROJESİ ÇAD ( 200 M² ) CAMİ İNŞA PROJESİ ÇAD ( 200 M² ) İHH Projeler Birimi PROJENİN KONUSU Bu proje, Çad ın başkenti N'Djamena'daki Diguel semtinde 200 m² büyüklüğünde bir cami ve imam evi inşa edilmesini kapsamaktadır. ÇAD

Detaylı

T.C. ANKARA ÜNĠVERSĠTESĠ SOSYAL BĠLĠMLER ENSTĠTÜSÜ FELSEFE-DĠN BĠLĠMLERĠ (DĠN EĞĠTĠMĠ) ANABĠLĠM DALI

T.C. ANKARA ÜNĠVERSĠTESĠ SOSYAL BĠLĠMLER ENSTĠTÜSÜ FELSEFE-DĠN BĠLĠMLERĠ (DĠN EĞĠTĠMĠ) ANABĠLĠM DALI T.C. ANKARA ÜNĠVERSĠTESĠ SOSYAL BĠLĠMLER ENSTĠTÜSÜ FELSEFE-DĠN BĠLĠMLERĠ (DĠN EĞĠTĠMĠ) ANABĠLĠM DALI ORTAÖĞRETĠM DĠN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BĠLGĠSĠ ÖĞRETĠM PROGRAMLARINDA ÖĞRENCĠ KAZANIMLARININ GERÇEKLEġME DÜZEYLERĠ

Detaylı

TARİH BOYUNCA ANADOLU

TARİH BOYUNCA ANADOLU TARİH BOYUNCA ANADOLU Anadolu, Asya yı Avrupa ya bağlayan bir köprü konumundadır. Üç tarafı denizlerle çevrili verimli topraklara sahiptir. Dört mevsimi yaşayan iklimi, akarsuları, ormanları, madenleriyle

Detaylı

DÜNYADA DİN EĞİTİMİ UYGULAMALARI

DÜNYADA DİN EĞİTİMİ UYGULAMALARI HOŞGELDİNİZ DÜNYADA DİN EĞİTİMİ UYGULAMALARI Prof. Dr. Mehmet Zeki AYDIN Marmara Üniversitesi EMAİL:mza@mehmetzekiaydin.com TEL:0506.3446620 Problem Türkiye de din eğitimi sorunu, yaygın olarak tartışılmakta

Detaylı

Skolastik Dönem (8-14.yy)

Skolastik Dönem (8-14.yy) Skolastik Felsefe Skolastik Dönem (8-14.yy) Köklü eğitim kurumlarına sahip olma avantajı 787: Fransa da Şarlman tüm kilise ve manastırların okul açması için kanun çıkardı. Üniversitelerin çekirdekleri

Detaylı

11.SINIF TÜRK EDEBİYATI DERSİ KURS KAZANIMLARI VE TESTLERİ

11.SINIF TÜRK EDEBİYATI DERSİ KURS KAZANIMLARI VE TESTLERİ EKİM AY HAFTA DERS SAATİ KONU ADI YENİLEŞME DÖNEMİ TÜRK EDEBİYATI TANZİMAT DÖNEMİ EDEBİYATININ OLUŞUMU KAZANIMLAR.Osmanlı Devleti ni güçlü kılan sosyal, siyasi düzenin bozulma nedenlerini.batı düşüncesine,

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Tarih Celal Bayar Üniversitesi 2007 Y. Lisans Tarih - Ortaçağ Celal Bayar Üniversitesi

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Tarih Celal Bayar Üniversitesi 2007 Y. Lisans Tarih - Ortaçağ Celal Bayar Üniversitesi ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Zafer Duygu 2. Doğum Tarihi : 11.08.1976 3. Unvanı : Yardımcı Doçent Doktor 4. Öğrenim Durumu : Doktora Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Tarih Celal Bayar Üniversitesi 2007 Y.

Detaylı

AİLE İRŞAT VE REHBERLİK BÜROLARINDA YAPILAN DİNİ DANIŞMANLIK - ÇORUM ÖRNEĞİ -

AİLE İRŞAT VE REHBERLİK BÜROLARINDA YAPILAN DİNİ DANIŞMANLIK - ÇORUM ÖRNEĞİ - T.C. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı AİLE İRŞAT VE REHBERLİK BÜROLARINDA YAPILAN DİNİ DANIŞMANLIK - ÇORUM ÖRNEĞİ - Necla YILMAZ Yüksek Lisans Tezi Çorum

Detaylı

Kiliseler ile yap lan Resmi Sözleflmeler ve her iki ülkede ibadet yerlerininin yap m

Kiliseler ile yap lan Resmi Sözleflmeler ve her iki ülkede ibadet yerlerininin yap m Kiliseler ile yap lan Resmi Sözleflmeler ve her iki ülkede ibadet yerlerininin yap m Rainer Korten 6 yıldan beri Türkiye de yaşama memnuniyetini tadiyorum ve sayıları yaklaşık 12-14000 i bulan, ana dili

Detaylı

TÜRK DÜNYASINI TANIYALIM

TÜRK DÜNYASINI TANIYALIM TÜRK DÜNYASINI TANIYALIM Türk Dünyası, Türk milletine mensup bireylerin yaşamlarını sürdürdüğü ve kültürlerini yaşattığı coğrafi mekânın tümünü ifade eder. Bu coğrafi mekân içerisinde Türkiye, Malkar Özerk,

Detaylı

Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923)

Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923) Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923) Lozan Antlaşması, Türk Kurtuluş Savaşı nı sona erdiren antlaşmadır. Bu antlaşma ile Misak-ı Milli büyük ölçüde gerçekleşmiştir. Şekil 1. Kasım 1922 de Lozan Konferansı

Detaylı

İSLAMİYET ÖNCESİ TÜRK TARİHİ TEST

İSLAMİYET ÖNCESİ TÜRK TARİHİ TEST İSLAMİYET ÖNCESİ TÜRK TARİHİ TEST TANER ÖZDEMİR DETAY TARİHÇİ TÜRK TELEKOM NURETTİN TOPÇU SOSYAL BİLİMLER LİSESİ TARİH ÖĞRETMENİ İSLAMİYET ÖNCESİ TÜRK TARİHİ TEST 1 1) Türklerin Anadolu ya gelmeden önce

Detaylı

MİLLİ MÜCADELE TRENİ www.egitimhane.com

MİLLİ MÜCADELE TRENİ www.egitimhane.com MİLLİ MÜCADELE TRENİ TRABLUSGARP SAVAŞI Tarih: 1911 Savaşan Devletler: Osmanlı Devleti İtalya Mustafa Kemal in katıldığı ilk savaş Trablusgarp Savaşı dır. Trablusgarp Savaşı, Mustafa Kemal in ilk askeri

Detaylı

AR&GE BÜLTEN. Kültür Turizmi ve İzmir

AR&GE BÜLTEN. Kültür Turizmi ve İzmir Kültür Turizmi ve İzmir Ümit ÇİÇEK Ege Bölgesi, Anadolu nun batısında, tarihin akışı içerisinde birçok farklı medeniyete ev sahipliği yapmış, suyun hayat verdiği nehirleri ile bereketli ovalara sahip bir

Detaylı

HZ. PEYGAMBER DÖNEMİNDE SAĞLIK HİZMETLERİNDE KADINLARIN YERİ Levent Öztürk, Ayışığı Kitapları, İstanbul 2001, 246 s. Fatmatüz Zehra KAMACI

HZ. PEYGAMBER DÖNEMİNDE SAĞLIK HİZMETLERİNDE KADINLARIN YERİ Levent Öztürk, Ayışığı Kitapları, İstanbul 2001, 246 s. Fatmatüz Zehra KAMACI sakarya üniversitesi ilahiyat fakültesi dergisi 9 / 2004 s. 219-223 kitap tanıtımı HZ. PEYGAMBER DÖNEMİNDE SAĞLIK HİZMETLERİNDE KADINLARIN YERİ Levent Öztürk, Ayışığı Kitapları, İstanbul 2001, 246 s. Fatmatüz

Detaylı

Bölüm 1: Felsefeyle Tanışma

Bölüm 1: Felsefeyle Tanışma İÇİNDEKİLER Bölüm 1: Felsefeyle Tanışma 1. FELSEFE NEDİR?... 2 a. Felsefeyi Tanımlamanın Zorluğu... 3 i. Farklı Çağ ve Kültürlerde Felsefe... 3 ii. Farklı Filozofların Farklı Felsefe Tanımları... 5 b.

Detaylı

SANAT TARİHİ SANAT TARİHİ NEDİR? Sanat Tarihi, geçmişte varlık göstermiş uygarlıkların ortaya koyduğu her tür taşınır ve taşınmaz maddi kültür varlıklarını inceleyen bir bilim dalıdır. Güzel Sanatlar ve

Detaylı

Tefsir, Kıraat (İlahiyat ve İslâmî ilimler fakülteleri)

Tefsir, Kıraat (İlahiyat ve İslâmî ilimler fakülteleri) ARAŞTIRMA ALANLARI 1 Kur an İlimleri ve Tefsir Kur an ilimleri, Kur an tarihi, tefsir gibi Kur an araştırmalarının farklı alanlarına dair araştırmaları kapsar. 1. Kur an tarihi 2. Kıraat 3. Memlükler ve

Detaylı

Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi

Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi tarafından tam algılanmadığı, diğer bir deyişle aynı duyarlılıkla değerlendirilmediği zaman mücadele etmek güçleşecek ve mücadeleye toplum desteği sağlanamayacaktır.

Detaylı

VEFEYÂT. Doç. Dr. Musa Süreyya Şahin

VEFEYÂT. Doç. Dr. Musa Süreyya Şahin İslâm Araştırmaları Dergisi, Sayı 22, 2009, 155-181 VEFEYÂT Doç. Dr. Musa Süreyya Şahin Doç. Dr. M. Süreyya Şahin i 24 Ocak 2008 tarihinde Hakk ın rahmetine tevdi ile ebedî yolculuğuna uğurladık. Akademik

Detaylı

Kalem İşleri 60. Ağaç İşleri 61. Hünkar Kasrı 65. Medrese (Darülhadis Medresesi) 66. Sıbyan Mektebi 67. Sultan I. Ahmet Türbesi 69.

Kalem İşleri 60. Ağaç İşleri 61. Hünkar Kasrı 65. Medrese (Darülhadis Medresesi) 66. Sıbyan Mektebi 67. Sultan I. Ahmet Türbesi 69. İÇİNDEKİLER TARİHÇE 5 SULTANAHMET CAMİ YAPI TOPLULUĞU 8 SULTAN I. AHMET 12 SULTAN I. AHMET İN CAMİYİ YAPTIRMAYA KARAR VERMESİ 15 SEDEFKAR MEHMET AĞA 20 SULTANAHMET CAMİİ NİN YAPILMAYA BAŞLANMASI 24 SULTANAHMET

Detaylı

SAMSUN BÜYÜKŞEHIR BELEDİYE BAŞKANI YUSUF ZİYA YILMAZ & SAM-DER Avusturyada yaşayan Samsunlular Derneğinin

SAMSUN BÜYÜKŞEHIR BELEDİYE BAŞKANI YUSUF ZİYA YILMAZ & SAM-DER Avusturyada yaşayan Samsunlular Derneğinin SAMSUN BÜYÜKŞEHIR BELEDİYE BAŞKANI YUSUF ZİYA YILMAZ & SAM-DER Avusturyada yaşayan Samsunlular Derneğinin (kısa adı ile SAM-DER in) davetlisi olarak 2010 yılında kurulduğu dönemde Sam-der e geldim ve büyük

Detaylı

Yeni Yerler keşfetmek lazım

Yeni Yerler keşfetmek lazım Yeni Yerler keşfetmek lazım Dans, Eğlence Diyorsanız! Rio Sizi Bekliyor Rio Hakkında Rio de Janeiro, Brezilya'nın 26 eyaletinden birisinin başkenti ve Brezilya'nın en büyük ikinci kentidir. Ekvatoral iklimin

Detaylı

Arnavutça (DİL-2) Boşnakça (DİL-2)

Arnavutça (DİL-2) Boşnakça (DİL-2) Arnavutça () Programın amacı, Arnavut dili, kültürü, tarihi ve edebiyatını tanıyan bu alanda çalışma yapacak nitelikte bireyler yetiştirmektir Metinlerinden yola çıkarak Arnavut dilinde metin okur ve yazar,

Detaylı

ORTA ASYA (ANONİM) KURAN TERCÜMESİ ÜZERİNDE ÖZBEKİSTAN DA YAPILMIŞ BİR İNCELEME. ТУРКИЙ ТAФСИР (XII-XII acp) *

ORTA ASYA (ANONİM) KURAN TERCÜMESİ ÜZERİNDE ÖZBEKİSTAN DA YAPILMIŞ BİR İNCELEME. ТУРКИЙ ТAФСИР (XII-XII acp) * - International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, p.981-986, TURKEY ORTA ASYA (ANONİM) KURAN TERCÜMESİ ÜZERİNDE ÖZBEKİSTAN DA YAPILMIŞ BİR İNCELEME ТУРКИЙ ТAФСИР

Detaylı

Şehir devletlerinin merkezlerinde tapınak bulunurdu. Yönetim binası, resmî yapılar ve pazar meydanları tapınağın etrafında yer alırdı.

Şehir devletlerinin merkezlerinde tapınak bulunurdu. Yönetim binası, resmî yapılar ve pazar meydanları tapınağın etrafında yer alırdı. M.Ö 2000 den itibaren Eski Yunan da ve Ege de polis adı verilen şehir devletleri ortaya çıkmıştır. Bunlardan en önemlileri Atina,Sparta,Korint,Larissa ve Megara dır. Şehir devletlerinin merkezlerinde tapınak

Detaylı

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM AVRUPA KÖMÜR VE ÇELİK TOPLULUĞU, AVRUPA EKONOMİK TOPLULUĞU VE AVRUPA ATOM ENERJİSİ TOPLULUĞU

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM AVRUPA KÖMÜR VE ÇELİK TOPLULUĞU, AVRUPA EKONOMİK TOPLULUĞU VE AVRUPA ATOM ENERJİSİ TOPLULUĞU İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM AVRUPA KÖMÜR VE ÇELİK TOPLULUĞU, AVRUPA EKONOMİK TOPLULUĞU VE AVRUPA ATOM ENERJİSİ TOPLULUĞU I. AVRUPA DA BİR B İR LİK YARATILMASI FİK R İN İN DOĞUŞU... 1 II. 9 MAYIS 1950 BİLDİRİSİ

Detaylı

MİT VE DİN İLİŞKİSİ. (Kutsal Metinlerle İlişkisi) DR. SÜHEYLA SARITAŞ 1

MİT VE DİN İLİŞKİSİ. (Kutsal Metinlerle İlişkisi) DR. SÜHEYLA SARITAŞ 1 MİT VE DİN İLİŞKİSİ (Kutsal Metinlerle İlişkisi) DR. SÜHEYLA SARITAŞ 1 Mit ve Din Mitolojiler genel olarak dinsel, ruhani ve evrenin ya da halkların oluşumu gibi yaratılış veya türeyiş gibi temaları içerirler.

Detaylı

Yard. Doç. Dr. Ali AHMETBEYOĞLU

Yard. Doç. Dr. Ali AHMETBEYOĞLU Yard. Doç. Dr. Ali AHMETBEYOĞLU 1964 yılında Kayseri de dünyaya gelen Ali Ahmetbeyoğlu, 1976 yılında Kayseri Namık Kemal İlkokulu ndaki, 1979 yılında Kayseri 50. Dedeman Ortaokulu ndaki, 1982 yılında ise

Detaylı

Doktora Tezi: Kırım Hanlığı nı Kuruluşu ve Osmanlı Himayesinde Yükselişi (1441-1569)

Doktora Tezi: Kırım Hanlığı nı Kuruluşu ve Osmanlı Himayesinde Yükselişi (1441-1569) ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı: Muzaffer Ürekli 2. Doğum Tarihi: 03.05.1955 3. Ünvanı: Yrd.Doç.Dr. 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Siyasi Tarih İstanbul Üniversitesi 1977 Y. Lisans ------------

Detaylı

TÜRK BİLİMLERI VE ÇAĞDAŞ ASYA BİLİMLERİ BÖLÜMÜ. ID Başlık ECTS

TÜRK BİLİMLERI VE ÇAĞDAŞ ASYA BİLİMLERİ BÖLÜMÜ. ID Başlık ECTS TÜRK BİLİMLERI VE ÇAĞDAŞ ASYA BİLİMLERİ BÖLÜMÜ ID Başlık ECTS 1 Yarıyıl 70001 Α Türk Dili I Biçimbilim ve Sözdizimi 70001 Β Türk Dili I Okuma - Anlama ve Yazılı Anlatım Becerileri 70001 C Türk Dili I-

Detaylı

HALKBİLİMİNE GİRİŞ I DR. SÜHEYLA SARITAŞ 1

HALKBİLİMİNE GİRİŞ I DR. SÜHEYLA SARITAŞ 1 HALKBİLİMİNE GİRİŞ I DR. SÜHEYLA SARITAŞ 1 KONULAR Avrupa da Folklor sözcüğünün kullanımı ile ilgili çalışmalar Folklorun ilk derneği Folklorun tanımı DR. SÜHEYLA SARITAŞ 2 AVRUPA DA FOLKLOR SÖZCÜĞÜNÜN

Detaylı

BURUNDİ. Demokratik Kongo Cumhuriyeti (Zaire) ile komşudur. Tanganika Gölü ile kıyısı vardır. Ülkede Ekvator

BURUNDİ. Demokratik Kongo Cumhuriyeti (Zaire) ile komşudur. Tanganika Gölü ile kıyısı vardır. Ülkede Ekvator BURUNDİ Burundi, Orta Afrika'da, Büyük Göller bölgesinde yer alan küçük bir ülkedir. Tanzanya, Ruanda, Demokratik Kongo Cumhuriyeti (Zaire) ile komşudur. Tanganika Gölü ile kıyısı vardır. Ülkede Ekvator

Detaylı

HAÇLI SEFERLERi Orta Çağ'da Avrupalıların Müslümanların elinde bulunan ve Hristiyanlarca kutsal sayılan Kudüs ve çevresini geri almak için

HAÇLI SEFERLERi Orta Çağ'da Avrupalıların Müslümanların elinde bulunan ve Hristiyanlarca kutsal sayılan Kudüs ve çevresini geri almak için HAÇLI SEFERLERi Orta Çağ'da Avrupalıların Müslümanların elinde bulunan ve Hristiyanlarca kutsal sayılan Kudüs ve çevresini geri almak için düzenledikleri seferlere "Haçlı Seferleri" denir. Haçlı Seferlerinin

Detaylı

KURU MEYVE VE MAMULLERİ İHRACATI

KURU MEYVE VE MAMULLERİ İHRACATI İSTANBUL İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TÜRKİYE GENELİ ve İİB MAL GRUPLARI VE BAZINDA KURU MEYVE VE MAMULLERİ İHRACATI OCAK TEMMUZ 2014 / 15 0 TABLOLAR I. Mal Grupları Bazında Türkiye Geneli Kuru

Detaylı

Derece Alan Üniversite Yıl Lisans İlahiyat Atatürk Üniversitesi 1979 Y. Lisans Tarih Atatürk Üniversitesi 1981 Doktora Tarih Atatürk Üniversitesi 1985

Derece Alan Üniversite Yıl Lisans İlahiyat Atatürk Üniversitesi 1979 Y. Lisans Tarih Atatürk Üniversitesi 1981 Doktora Tarih Atatürk Üniversitesi 1985 1. Adı Soyadı : MEHMET ÇELİK 2. Doğum Tarihi: 05 Haziran 195. Unvanı : Prof.Dr.. Öğrenim Durumu Derece Alan Üniversite Lisans İlahiyat Atatürk Üniversitesi 1979 Y. Lisans Tarih Atatürk Üniversitesi 1981

Detaylı

Seçim süreci hakkında sorular ve cevaplar

Seçim süreci hakkında sorular ve cevaplar Hamburg Uyum Meclisi Genel bilgiler Seçim süreci hakkında sorular ve cevaplar 1. Uyum Meclisi ne için gereklidir? Entegrasyon; örneğin politika, ekonomi, iş piyasası, eğitim, sosyal işler, kültür, din,

Detaylı

Dünya üzümden sadece şarap yaparken, biz ise üzümden sadece şarap değil, başka neler yapacağımızı göstermeye devam edeceğiz.

Dünya üzümden sadece şarap yaparken, biz ise üzümden sadece şarap değil, başka neler yapacağımızı göstermeye devam edeceğiz. Dünya üzümden sadece şarap yaparken, biz ise üzümden sadece şarap değil, başka neler yapacağımızı göstermeye devam edeceğiz. Festivalin Amacı Gaziantep, yeryüzünde, derin tarihi, çok sesli, çok renkli

Detaylı

KAYACIK KÖYÜ HAKKINDA GENEL BİLGİLER. Kayacık Köyü nün isminin kaynağı hakkında iki rivayet bulunmaktadır. Bunlar şöyle açıklanabilir.

KAYACIK KÖYÜ HAKKINDA GENEL BİLGİLER. Kayacık Köyü nün isminin kaynağı hakkında iki rivayet bulunmaktadır. Bunlar şöyle açıklanabilir. Araştırmanın Yapıldığı Kayacık Köyü Hakkında Genel Bilgiler KAYACIK KÖYÜ HAKKINDA GENEL BİLGİLER KAYACIK İSMİNİN KAYNAĞI Kayacık Köyü nün isminin kaynağı hakkında iki rivayet bulunmaktadır. Bunlar şöyle

Detaylı

2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI.. LİSESİ TARİH I DERSİ BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ EĞİTİM PROGRAMI (BEP) FORMU

2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI.. LİSESİ TARİH I DERSİ BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ EĞİTİM PROGRAMI (BEP) FORMU EYLÜL - EKİM I.ÜNİTE :TARİH BİLİMİ Kaynaştırma *İşlenen ve anlatılan konular aracılığı ile öğrenci tarihin tanımı eğitimine tabi olan * Tarihin zamanla alakalı bir bilim olduğunu kavrar. hakkında bilgi

Detaylı

AYA THEKLA YERALTI KİLİSESİ

AYA THEKLA YERALTI KİLİSESİ AYA THEKLA YERALTI KİLİSESİ Thekla, genç ve güzel bir kadın... Hem de bakire... Aynı Meryem gibi.. Halk bu yüzden, Thekla nın yaşadığı yeraltı kilisesine, Meryemlik demiş. Thekla nın yaşadığı, sonunda

Detaylı

MANASTIR TIBBI (Monastic Medicine)

MANASTIR TIBBI (Monastic Medicine) MANASTIR TIBBI (Monastic Medicine) Hipokratik-Galenik Tıp ekolunun devamı Cerrahi teknikler bilinmesine rağmen, yüksek enfeksiyon riski nedeniyle zorunlu haller dışında pek uygulanmıyor Tam olarak hangi

Detaylı

Yunan Medeniyeti kendinden sonraki Hellen ve Roma Medeniyetleri üzerinde etkili olmuştur.

Yunan Medeniyeti kendinden sonraki Hellen ve Roma Medeniyetleri üzerinde etkili olmuştur. Yunan Grek Uygarlığı Video Ders Anlatımı YUNAN (GREK) (M.Ö. 1200 336) Akalara son veren DORLAR tarafından kurulan bir medeniyettir. Yunan Medeniyeti kendinden sonraki Hellen ve Roma Medeniyetleri üzerinde

Detaylı

Sosyal bilgiler öğretmeninin verdiği bu bilgiye dayanarak Mustafa Kemal Paşa ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Sosyal bilgiler öğretmeninin verdiği bu bilgiye dayanarak Mustafa Kemal Paşa ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir? S-1 Sosyal bilgiler öğretmeni: (ikinci Meşrutiyet in ilanının ardından (Meşrutiyet karşıtı gruplar tarafından çıkarılan 31 Mart Ayaklanması, kurmay başkanlığını Mustafa Kemal in yaptığı Hareket Ordusu

Detaylı

MOĞOLİSTANDA YENİ BULUNAN DONGOİN ŞİREEN ANITLARI ÜZERİNE MÖNHTULGA RİNCHİNHOROL İLE SÖYLEŞİ *

MOĞOLİSTANDA YENİ BULUNAN DONGOİN ŞİREEN ANITLARI ÜZERİNE MÖNHTULGA RİNCHİNHOROL İLE SÖYLEŞİ * Türkbilig, 2013/26: 165-171. MOĞOLİSTANDA YENİ BULUNAN DONGOİN ŞİREEN ANITLARI ÜZERİNE MÖNHTULGA RİNCHİNHOROL İLE SÖYLEŞİ * Ekrem KALAN ** Ekrem KALAN: Mönhtulga Bey, öncelikle Dongoin Şireen anıtlarının

Detaylı

Adı Soyadı : AHMET GÜÇ. Akademik Unvanı : PROF. DR.

Adı Soyadı : AHMET GÜÇ. Akademik Unvanı : PROF. DR. Kişisel Bilgiler Adı Soyadı : AHMET GÜÇ Akademik Unvanı : PROF. DR. Doğum Yeri / Doğum Tarihi : TOSYA /98 Uyruğu : T.C. Cinsiyet : ERKEK Yabancı Diller : ARAPÇA, İNGİLİZCE Tel (İş) : 0 () 0000 (70) Faks

Detaylı

Murat Çokgezen. Prof. Dr. Marmara Üniversitesi

Murat Çokgezen. Prof. Dr. Marmara Üniversitesi Murat Çokgezen Prof. Dr. Marmara Üniversitesi 183 SORULAR 1. Ne zaman, nasıl, hangi olayların, okumaların, faktörlerin veya kişilerin tesiriyle ve nasıl bir süreçle liberal oldunuz? 2. Liberalleşmeniz

Detaylı

KURU MEYVE VE MAMULLERİ İHRACATI

KURU MEYVE VE MAMULLERİ İHRACATI İSTANBUL İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ TÜRKİYE GENELİ ve İİB MAL GRUPLARI VE BAZINDA KURU MEYVE VE MAMULLERİ İHRACATI OCAK ARALIK 2014 / 15 0 TABLOLAR I. Mal Grupları Bazında Türkiye Geneli Kuru

Detaylı

FOCUS ON LANGUAGE and MULTI MEDIA LANGUAGE ASSISTANT

FOCUS ON LANGUAGE and MULTI MEDIA LANGUAGE ASSISTANT June21,2011 ADEEPAPPROACH TOTURKISH SUGGESTIONCARDFORSELF DIRECTEDLEARNING CARDNUMBER:7 THEME:DİNVEFELSEFE RELIGIONANDPHILOSOPHY (Sufilik,İslâmiyeteGiriş,FârâbiveÇokkültürlülük) (Sufism,IntroductiontoIslam,Farabiand

Detaylı

Balkanlar da Nüfus Sayımları ve Kimlik Tartışması. Dr. Erhan Türbedar Dış Politika Analisti

Balkanlar da Nüfus Sayımları ve Kimlik Tartışması. Dr. Erhan Türbedar Dış Politika Analisti Balkanlar da Nüfus Sayımları ve Kimlik Tartışması Dr. Erhan Türbedar Dış Politika Analisti TEPAV Değerlendirme Notu Mart 2011 Balkanlar da Nüfus Sayımları ve Kimlik Tartışması Avrupa Birliği (AB) üyesi

Detaylı

Ankara da SELÇUKLU MİRASI. Arslanhane Camii. (Ahi Şerafeddin) 58 YEDİKITA

Ankara da SELÇUKLU MİRASI. Arslanhane Camii. (Ahi Şerafeddin) 58 YEDİKITA Ankara da SELÇUKLU MİRASI Arslanhane Camii (Ahi Şerafeddin) 58 YEDİKITA Çizim: Yük. Mim. Mehmet Emin Yılmaz 11. yüzyıldan başlayarak Anadolu ya yerleşmeye başlayan Türkler, doğuda Ermeni ve Gürcü yapıları,

Detaylı

10.SINIF TÜRK EDEBİYATI DERSİ KURS KAZANIMLARI VE TESTLERİ

10.SINIF TÜRK EDEBİYATI DERSİ KURS KAZANIMLARI VE TESTLERİ EKİM AY HAFTA DERS SAATİ KONU ADI KAZANIMLAR TEST NO TEST ADI 1 EDEBİYAT TARİHİ / TÜRK EDEBİYATININ DÖNEMLERE AYRILMASINDAKİ ÖLÇÜTLER 1.Edebiyat tarihinin uygarlık tarihi içindeki yerini.edebiyat tarihinin

Detaylı

SELANİK AYASOFYA CAMİSİ

SELANİK AYASOFYA CAMİSİ SELANİK AYASOFYA CAMİSİ BAKİ SARI SAKAL SELANİK AYASOFYA CAMİSİ Aya Sofya (Azize Sofya) tapınağı Selanik in merkezinde, Ayasofya ve Ermou sokaklarının kesiştiği noktadadır. Kutsal İsa ya, Tanrının gerçek

Detaylı

Hayatı ve Çalışmaları

Hayatı ve Çalışmaları Hayatı ve Çalışmaları Hayatı Albert Einstein, 14 Mart 1879 da, Almanya nın Ulm şehrinde dünyaya geldi. Babası Hermann Einstein bir mühendis ve satıcıydı. Annesi Pauline Einstein müziğe oldukça ilgiliydi.

Detaylı

...Bir kitap,bir mesaj!

...Bir kitap,bir mesaj! ...Bir kitap,bir mesaj! Bu dünyada ne yapıyorum sorusuna yanıt veren bir kitap Tüm soru ve şüphelerınize yanıt verebilecek bir kitap. Bu kitap sizin doğal olarak Tanrı dan ayrı olduğunuzu anlatacak, ancak

Detaylı

1.Birlik ilkesi: İslam inancına göre bütün varlıklar, bir olan Allah tarafından yaratılmıştır.

1.Birlik ilkesi: İslam inancına göre bütün varlıklar, bir olan Allah tarafından yaratılmıştır. İnsanın toplumsal bir varlık olarak başkaları ile iyi ilişkiler kurabilmesi, birlik, barış ve huzur içinde yaşayabilmesi için birtakım kurallara uymak zorundadır. Kur an bununla ilgili ne gibi ilkeler

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS DİNLER TARİHİ II ILA316 6 2+0 2 3 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Yüz Yüze / Zorunlu Dersin Koordinatörü

Detaylı

Roma ve Bizans Dönemi Tarihi Eserleri. Ahmet Usal - Edirne Vergi Dairesi Başkanlığı

Roma ve Bizans Dönemi Tarihi Eserleri. Ahmet Usal - Edirne Vergi Dairesi Başkanlığı Roma ve Bizans Dönemi Tarihi Eserleri Ahmet Usal - Edirne Vergi Dairesi Başkanlığı Aralık 25, 2006 2 İçindekiler 0.1 Antik Yerleşimler......................... 4 0.2 Roma - Bizans Dönemi Kalıntıları...............

Detaylı

Dersin Adı İSLAM TARİHİ Sınıf 12 İSLAM TARİHİ

Dersin Adı İSLAM TARİHİ Sınıf 12 İSLAM TARİHİ Dersin Adı İSLAM TARİHİ Sınıf 12 İSLAM TARİHİ Tarihi Öğretim Yılı Dönemi Sırası 2014-2015 2 1 B GRUBU SORULARI 12.Sınıflar Öğrencinin Ad Soyad No Sınıf Soru 1: Aşağıdaki yer alan ifadelerde boşluklara

Detaylı

BÜLTEN İSTANBUL AZİZ BABUŞCU. FİLİSTİN MESELESİ 2 5 te B İ L G İ NOTU. Öğretmenler ile öğrenciler yıllar sonra bir araya geldi

BÜLTEN İSTANBUL AZİZ BABUŞCU. FİLİSTİN MESELESİ 2 5 te B İ L G İ NOTU. Öğretmenler ile öğrenciler yıllar sonra bir araya geldi 2 de Öğretmenler ile öğrenciler yıllar sonra bir araya geldi AK Parti İstanbul İl Kadın Kolları nda AK Öğretmenler ile öğrenciler yıllar sonra bir araya gelmenin mutluluğunu yaşadı. 8 de YIL: 2012 SAYI

Detaylı

TÜRKĠYE ve DÜNYA BAĞCILIĞI. Dr. Selçuk KARABAT 1

TÜRKĠYE ve DÜNYA BAĞCILIĞI. Dr. Selçuk KARABAT 1 TÜRKĠYE ve DÜNYA BAĞCILIĞI Dr. Selçuk KARABAT 1 Bağcılığın Tarihi Dünya da çok geniş bir alanda yapılmakta olan bağcılıkta asma veya omca (Vitis sp.) denilen bitki yetiştirilmektedir. Milyonlarca yıl öncesine

Detaylı

2015 YILI KUTLU DOĞUM HAFTASI SEMPOZYUMU. Hz. Peygamber ve Birlikte Yaşama Hukuku

2015 YILI KUTLU DOĞUM HAFTASI SEMPOZYUMU. Hz. Peygamber ve Birlikte Yaşama Hukuku 2015 YILI KUTLU DOĞUM HAFTASI SEMPOZYUMU Hz. Peygamber ve Birlikte Yaşama Hukuku DÜZENLEYEN Diyanet İşleri Başkanlığı Din Hizmetleri Genel Müdürlüğü SEMPOZYUMUN AMACI VE GEREKÇESİ Etnik, dini ve siyasi

Detaylı

SELANİK ALACA İMARET CAMİSİ

SELANİK ALACA İMARET CAMİSİ SELANİK ALACA İMARET CAMİSİ BAKİ SARISAKAL SELANİK ALACA İMARET CAMİSİ (İSHAK PAŞA CAMİSİ) Selanik Alaca İmaret Camisi Alaca İmaret Camisi Selanik şehir merkezinin kuzey bölümünde bulunmaktadır. Aziz Dimitris

Detaylı

Konuşulan Dil Türkiye Türkçesinin Sahası Cuma, 02 Ağustos 2013 15:27

Konuşulan Dil Türkiye Türkçesinin Sahası Cuma, 02 Ağustos 2013 15:27 Türk dünyasının batı kanadında, Balkanlar da konuşulan Türk ağızları, konuşan nüfus ve yaygınlık bakımlarından Türk yazı dillerinin en büyüğü olan Türkiye Türkçesinin ağızlarıdırlar. Balkan Türkleri, bu

Detaylı

TÜRKİYE ve IRAK. I I. TARİHSEL ARKA PLAN: ABD İŞGALİNE KADAR TÜRKİYE-IRAK İLİŞKİLERİ İngiliz Ordusu, 30 Ekim 1918'de imzaladığı Mondros Mütarekesi'ne rağmen, kuzeye doğru yaptığı son bir hamle ile Musul

Detaylı

KAMU DİPLOMASİSİ ARACI OLARAK ÖĞRENCİ DEĞİŞİM PROGRAMLARI VE TÜRKİYE UYGULAMALARI. M. Musa BUDAK 11 Mayıs 2014

KAMU DİPLOMASİSİ ARACI OLARAK ÖĞRENCİ DEĞİŞİM PROGRAMLARI VE TÜRKİYE UYGULAMALARI. M. Musa BUDAK 11 Mayıs 2014 KAMU DİPLOMASİSİ ARACI OLARAK ÖĞRENCİ DEĞİŞİM PROGRAMLARI VE TÜRKİYE UYGULAMALARI M. Musa BUDAK 11 Mayıs 2014 İNCE GÜÇ VE KAMU DİPLOMASİSİ ÖĞRENCİ DEĞİŞİM PROGRAMLARI TÜRKİYE NİN ULUSLARARASI ÖĞRENCİ PROGRAMLARI

Detaylı

HALKBİLİMİNE GİRİŞ I DR. SÜHEYLA SARITAŞ 1

HALKBİLİMİNE GİRİŞ I DR. SÜHEYLA SARITAŞ 1 HALKBİLİMİNE GİRİŞ I DR. SÜHEYLA SARITAŞ 1 Erken Dönem Halkbilimi Kuram ve Yöntemleri DR. SÜHEYLA SARITAŞ 2 KONULAR Mitolojik Teori Mitlerin Meteorolojik Gelişimi Teorisi Güneş Mitolojist Okul ve Güneş

Detaylı

1-Anlatım 2-Soru ve Cevap 3-Sunum 4-Tartışma

1-Anlatım 2-Soru ve Cevap 3-Sunum 4-Tartışma DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS ARAP DİLİ VE EDEBİYATI I İLH 103 1 2+0 2 3 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Yüz Yüze / Zorunlu

Detaylı

Tarihi Evlerin Restorasyon ve İmar Projesi Projenin Önemi: Projenin amacı: Projenin Uygulanması: Projenin Maliyeti:

Tarihi Evlerin Restorasyon ve İmar Projesi Projenin Önemi: Projenin amacı: Projenin Uygulanması: Projenin Maliyeti: Tarihi Evlerin Restorasyon ve İmar Projesi Kutsal Mescid in kutlu komşularının evlerini restore ederek onlara karşı vefa borcumuzu öderken Aksa dan Müslümanları uzaklaştırıp Yahudilere yer açmaya çalışan

Detaylı

PROGRAMI PROGRAM GENEL TANITIMI

PROGRAMI PROGRAM GENEL TANITIMI PROGRAMI PROGRAM GENEL TANITIMI T.C. AVRUPA BİRLİĞİ BAKANLIĞI TÜRK ULUSAL AJANSI AB Eğitim ve Gençlik Programları Merkezi Başkanlığı HAYATBOYU ÖĞRENME GENÇLİK Aralık 1999 2002 Helsinki Zirvesi - Topluluk

Detaylı

Geçmişten Bugüne Yunanlılar (Dil, din ve kimlikleri)

Geçmişten Bugüne Yunanlılar (Dil, din ve kimlikleri) 1 Geçmişten Bugüne Yunanlılar (Dil, din ve kimlikleri) Herkül Millas 2003 2 ĐÇĐNDEKĐLER Önsöz Birinci Bölüm Yunanca nın Tarihi 1. Antik ve Çağdaş Yunanca 2.1 Antik Yunanca 2.2 Yunanca öncesi diller 2.3.En

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ VE YAYINLAR

ÖZGEÇMİŞ VE YAYINLAR 1 ÖZGEÇMİŞ VE YAYINLAR Adı Soyadı: Ebru ALTAN Doğum Tarihi: 5.11.1969 Unvanı: Doç. Dr. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans TARİH İSTANBUL ÜNİ. 199 Y. Lisans ORTAÇAĞ TARİHİ İSTANBUL ÜNİ. 1995

Detaylı

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 2 7 Ekim 2012

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 2 7 Ekim 2012 ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 2 7 Ekim 2012 TÜYAP Fuar ve Kongre Merkezi Büyükçekmece İstanbul İÇİNDEKİLER SAYFA 1. ARAŞTIRMANIN KONUSU 3 1.1.ARAŞTIRMANIN AMACI 3 1.2.ARAŞTIRMANIN YÖNTEMİ VE ÖRNEK

Detaylı