Fotosentez ile organik bileşikler ile bütünleşen hidrojen atomlarının büyük bir bölümünü ve bazı oksijen atomlarını sağlar.

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Fotosentez ile organik bileşikler ile bütünleşen hidrojen atomlarının büyük bir bölümünü ve bazı oksijen atomlarını sağlar."

Transkript

1 MBG 112 BİYOLOJİ II BİTKİLERDE BESLENME YRD. DOÇ. DR. YELDA ÖZDEN Otsu bir bitkinin % i sudur. Su Fotosentez ile organik bileşikler ile bütünleşen hidrojen atomlarının büyük bir bölümünü ve bazı oksijen atomlarını sağlar. Bitki tarafından tutulan suyun büyük bir bölümü çözücü olarak iş görür. Bitkiler tarafından absorblanan suyun % 90 dan fazlası transpirasyon ile kaybedilir. Hücre uzaması için kütlenin büyük bir bölümüne katkı yapar ve hücrenin turgorunu koruyarak yumuşak dokunun şeklini sürdürmesine yardım eder. 1

2 Su (Odunsu bitkilerde %70) Bitki Organik madde (%27) (Kuru ağırlığın %95 i) Atmosferden özümlenen CO2 den köken alır. İnorganik madde (%3) (kuru ağırlığın % 5 i) Organik maddenin büyük bir bölümü karbonhidratlardan oluşur. Kuru madde bu nedenle en çok karbon, oksijen ve hidrojen bulunur. Bitkiler ve diğer fotosentetik ototroflar (Mavi-yeşil algler, klorofilli bakteriler, Öglena gibi bazı tek hücreliler); inorganik bileşikleri organik bileşiklere dönüştürdükleri için, ekosistemin enerji ve madde döngüsünde önemli role sahiptirler. 2

3 Bitkiler fotosentezde enerji kaynağı olarak güneş ışığına, organik madde sentezlemek için de inorganik maddelere (CO 2, H 2 O ve bazı mineraller) gerek duyarlar. Bunun için ise, bir bitki; kök ve gövde sistemi sayesinde inorganik besin maddeleri kaynağı olan toprak ve hava ile geniş bir ilişki ağı oluşturur. 3

4 Büyüme ve gelişme için gerekli olan kimyasal bileşiklerin çevreden bünyeye alınması olayına BESLENME, beslenme için gerekli kimyasal bileşiklere de BESİN adı verilir. Bitkiler; inorganik nitelikte olan üç grup besleyiciye gerek duyarlar. Bunlar: CO 2, H 2 O ve bazı minerallerdir. Ototrof canlılar olan bitkiler, ihtiyaç duyduğu organik bileşikleri; atmosferden sağladıkları CO 2 ile, topraktan aldıkları su ve mineral besinleri yardımıyla sentezleyebilirler. 4

5 Kimyasal analizlerle, bitkilerde 50 den fazla elementin bulunduğu saptanmış olmakla birlikte, bu elementlerin tümü bitkiler için gerekli değildir. Bunlardan ancak bir grup element, biyolojik yapının oluşumu ve bitkinin gelişimi için önemlidir. Bitkilerin yaşamları için mutlak gerekli (elzem) olan bu elementlere Bitki Besin Elementleri adı verilir. Makroelementler Fazla gereksinim duyulan Karbon Oksijen Hidrojen Azot Kükürt Fosfor Potasyum Kalsiyum Magnezyum Mikroelementler Çok az miktarda gereksinim duyulan Klor Demir Bor Manganez Çinko Bakır Molibden Nikel 5

6 Makrobesin elementlerinden altısı (C,O,H,N,S,P); organik maddenin temel bileşenidir. Diğer üçü K, Ca ve Mg dur. Mikrobesin elementlerinin büyük bir bölümü, enzimlerin kofaktörü olarak görev yaparlar. Bunun yanında, elektron taşıma sistemlerinde de rol alırlar. Mikrobesin elementlerine bitkilerce çok az miktarda ihtiyaç duyulması, işlevleri nedeniyledir. Bitki besin elementleri, bitki kökleri tarafından; topraktan inorganik iyonlar biçiminde absorblanır. Örneğin; bitkiler topraktan azotu nitrat ve amonyum iyonları ( NO 3, NH 4+ ), fosforu fosfat iyonları ( H 2 PO 4, HPO 2 4 ), molibdeni ise molibdat iyonu(moo 2 4 ) biçiminde absorblar. Her bir bitki besin elementi; bitkide bir ya da birden fazla işleve sahiptir. 6

7 Makroelement Kuru dokuda bulunma yüzdesi (%) Eksiklik belirtileri Karbon 45 Zayıf büyüme Oksijen 45 Zayıf büyüme Hidrojen 6 Solma, zayıf büyüme Azot 1.5 Yaşlı yaprakların ucunda sararma Potasyum 1 Yaşlı yapraklarda beneklenme, yaprak kenarlarının kuruması, güçsüz gövde ve zayıf kök gelişimi Kalsiyum 0.5 Genç yaprakların buruşması, apikal tomurcuğun ölümü Magnezyum 0.2 Yaşlı yapraklarda damarlar arası sararma Fosfor 0.2 Yavaş gelişme, damarların morlaşması Kükürt 0.1 Genç yapraklarda genel bir sararma 7

8 Mikroelementler Kuru dokuda bulunma yüzdesi (%) Eksiklik belirtileri Klor 0.01 Solma, yaprakta beneklenme Demir 0.01 Genç yapraklarda damarlar arası sararma Mangan Genç yapraklarda damarlar arası sararma Boron Meristemin ölmesi, renksiz yapraklar Çinko Internod aralığının kısalması, buruşuk yapraklar Bakır Genç yapraklarda açık yeşil renk, yaprak ucu kuruması Nikel Tüm yapraklarda sararma, yaprak ucunun ölmesi Molibden Yaşlı yapraklarda sararma, kök ve gövde ucunun ölmesi 2.1. Bitki Besin Elementi Noksanlığı Bir mineral besin elementinin eksikliğine bağlı olarak, bitkide; semptom olarak adlandırılan, yapısal bozukluklar oluşur. Besin elementi noksanlığından oluşan semptomlar; kısmen o besin elementinin bitkideki işlevine ve de hareketliliğine bağlıdır. Birden fazla besin elementi noksanlığında ise; ilk önce, noksanlığı en fazla olan besin elementinin semptomu ortaya çıkar. 8

9 Bitki besin elementi noksanlığının neden olduğu semptomlar; aynı zamanda, besin elementinin bitkideki hareketliliğine de bağlıdır. Eğer bir besin elementi, floem ile bitkinin bir kısmından diğer kısmına serbestçe taşınabiliyorsa yani hareketli ise; noksanlığı ile ilgili semptomlar, ilk olarak yaşlı doku ve organlarda görülür. Bunun nedeni, hareketli olan besin elementinin; bitki tarafından tercihen, floem ile genç doku ve organlara gönderilmesidir. N, P, K, Mg gibi besin elementlerinin noksanlık belirtileri, ilk önce yaşlı yapraklarda başlar. Örneğin; Magnezyum kıtlığı çeken bir bitkide, klorozis ilk olarak yaşlı yapraklarda ortaya çıkar. 9

10 Buna karşılık, bitkide nispeten hareketsiz olan bir besin elementinin, noksanlığının neden olduğu semptomlar ise; ilk olarak bitkinin genç yapraklar, yaprak ve sürgün uçları gibi genç kısımlarını etkiler. 10

11 Mikro besin elementlerinin çoğunluğunun noksanlık belirtileri; ilk olarak bitkinin genç yaprak ve sürgün uçlarından başlar. Örneğin; Demir (Fe), klorofilin sentezinde kofaktör olarak gereklidir. Bir bitkide demir (Fe) serbestçe hareket etmez ve noksanlığında, işlevine bağlı olarak ilk önce genç yapraklarda sararmaya (klorozis) neden olur. Jojoba bitkisinde demir eksikliği 11

12 Bitki beslemede, azot, potasyum ve fosfor (N,K,P) eksikliği; en yaygın sorundur. Mikrobesin elementi noksanlığı ise daha az yaygın olup, noksanlığından ziyade, çoğunluğunun ağır metal olması nedeniyle, aşırı dozlarının bitkideki toksik etkileri daha önemlidir. 12

13 Toprak, yeryüzünün dış kısmını ince bir tabaka halinde kaplayan, kayalar ve organik artıkların çeşitli ayrışma ürünlerinin karışımından meydana gelen, içinde ve üzerinde geniş bir canlılar alemini barındıran, bitkilere durak yeri ve besin kaynağı görevi yapan, belli oranlarda su ve hava içeren, dinamik bir varlıktır. 13

14 Katı madde (%90 mineral + %10 organik madde) Toprak (%50 katı madde, %50 boşluk) Boşluk (por) (%50 su + %50 hava) Yekpare kaya parçalanması Liken, mantar, bakteri, karayosunu, iletim demetli bitki köklerinin asit salgılaması Köklerin genişlemesi Toprak 14

15 Toprağın Mineral Maddesi; kayaların fiziksel ve kimyasal ayrışması ile oluşur. Toprağın mineral kısmı, tane (partikül) iriliğine göre iki bölümde incelenebilir: Teksel tane büyüklüğü 2 mm den büyük olan taş, çakıl gibi kısmına İskelet adı verilir. Toprağın özellikleri üzerinde etkili olan kısım, teksel tane iriliği 2 mm den küçük olanıdır. Bunlar; kum ( mm), silt ( mm) ve kil (0.002 mm den küçük ) fraksiyonlarına ayrılır. Kil; kolloidal özellikte olup, toprağın özellikleri üzerinde önemli etkiye sahiptir. Killi (ağır) topraklar, havalanması ve drenajı kötü topraklardır. Kumlu (hafif) topraklar ise; havalanması ve drenajı iyi olmasına rağmen, su ve besin elementlerini tutamayan ve dolayısıyla bitkileri besleyemeyen topraklardır. 15

16 Topraktaki mineral taneler (partiküller) teksel veya gruplar halinde kümeli yapıda bulunur. Topraktaki teksel tanelerin gruplar halinde kümeleşme (agregasyon) derecesine toprak strüktürü adı verilir. Strüktür; toprağın fiziksel özellikleri (havalanma,su tutma,drenaj ) üzerinde olumlu etkiye sahiptir. Bakteri Mantar Ölü organizma Dökülmüş yaprak, diğer organik kalıntılar Humus (parçalanmış organik madde) 16

17 Humus; toprağın strüktürünü iyileştirir, su ve besin elementlerini tutma kapasitesini arttırır, kilin sıkışmasını önleyerek gevşek ve işlenmesi kolay bir toprak oluşturur. Humus ve kil mineralleri; toprağın kolloidal kısmını oluşturur. Toprak kolloidleri; su ve besin elementlerinin tutulması, toprağın havalanması ve drenajı başta olmak üzere, toprağın fiziksel ve kimyasal özellikleri üzerinde önemli etkiye sahiptir. Toprak havasının kaynağı, atmosfer havasıdır. Toprak içinde yaşayan organizmaların ve bitki köklerinin gereksinimlerini karşılamak için, atmosfer havasına nazaran daha fazla CO 2 içeren, bir miktar hava içermektedir. Toprak havası; topraktaki su miktarı ile ters orantılı olarak değişmektedir. 17

18 Drenajı iyi olan topraklarda; suyun bir kısmı alt katmanlara sızarken, onun boşalttığı yeri, oksijence zengin olan atmosfer havası alır ( toprak havalanması). Topraktaki biyolojik olayların devamlılığı ve köklerce aktif (metabolik) iyon alımının artması bakımından, toprağın iyi havalanması gerekir. Verimli Toprak; Bitki besinlerini yeterli miktarda içeren ve bunların bitki köklerince alınmasını (absorbsiyon) engellemeyecek biçimde fiziksel ve kimyasal özelliklere sahip olan topraktır. Yeterli besin maddesi içermesine rağmen, fiziksel özellikleri bozuk olan toprakta; bitki iyi beslenemez ve gelişemez. 18

19 Örneğin; eğer toprağın drenajı iyi değilse; kök zarar görür. Toprak boşluklarının tümünün su ile dolması, kök solunumunu ve dolayısıyla besin elementi alımını engeller. kökler küf mantarlarının saldırısına uğrayarak zarar görür. Drenajı kötü olan ve aşırı sulanan saksılardaki ev bitkilerinde, küf mantarlarının olumsuz etkisini görebiliriz.. En verimli toprak; içinde organik madde (humus) bulunan ve kabaca eşit miktarlarda kum, silt (mil) ve kil karışımından meydana gelen ve de gevşek yapılı olan, Loam adı verilen topraktır. Bu tür topraklar; su ve besin elementlerinin tutulması, drenaj ve havalanma başta olmak üzere, fiziksel ve kimyasal özellikleri bakımından bitki beslenmesi ve gelişmesine en uygun topraklardır. 19

20 Toprak yüzeyinden ana kayaya kadar uzanan, toprağın dikine kesitine toprak profili adı verilir. Toprak profili incelendiğinde; yeryüzüne az çok paralel olan ve yapısal özellikleri bakımından farklılıklar gösteren toprak katmanları mevcuttur ki, bunlara Horizon adı verilir. Üst toprak katmanı; mineral ve organik madde bakımından zengin olup, hava ve su ilişkileri ve de biyolojik aktivitenin en yoğun olduğu, toprağın en verimli katmanıdır. Kayadan gelen partiküller Humus Üst toprak katmanı 20

21 Toprak suyunun ve minerallerinin kullanımı Su Partiküllere gevşek bağlanan su yararlıdır. Mineral (+ yüklü olanlar) kilin yüklü yüzeyine bağlanır. Kil mineralleri bağlamak için geniş yüzey alanı sağlar. Mineral (- yüklü olanlar) toprak partikülüne sıkı bağlanmaz, daha hızlı süzülürler. Toprak 21

22 Bitkiler, mineral besin elementlerini; çoğunlukla toprak çözeltisinden absorblar. Toprakta besin elementlerinin hareketliliği ve taşınması da, toprak suyu ile ilişkilidir. Toprak suyunun azalması ile birlikte, boşlukların hava ile dolması; besin elementlerinin hareketliliğini ve kök etki alanına taşınmasını engeller. Kurak mevsimlerde, bitki gelişme ve yaşamını sınırlandıran temel etken; suyun kendi etkisinden çok, besin elementlerinin topraktaki hareketsizliğidir. 22

23 Toprak korunmasını anlamak için, tarımın doğal olmadığını kabul etmeliyiz. Doğal ekosistemlerde; mineral elementler, toprağa düşen organik artıkların biyoayrışması ile yenilenerek, denge içinde bulunurlar. Bunun aksine, tarımsal faaliyetler ile bir ürünü hasat ettiğimizde ise; besin elementlerinin o alanda süren madde döngüsünden çıkması sonucunda, tarımsal toprakların mineral içeriği azalır. Toprağın korunması, sürdürülebilir tarım yönünden bir adımdır. Doğal ekosistemlerin aksine, tarımsal faaliyetler; toprağın mineral element içeriğini ve su kaynaklarını azaltır ve aynı zamanda erozyonu da arttırır. Toprak koruma stratejilerinin amacı; bu zararı en aza indirmek olup, bilinçli gübre uygulaması, bilinçli sulama ve erozyonun önlenmesi, toprağı korumanın en önemli üç amacıdır. 23

24 Gübreleme Gübre Hayvan dışkısıdır olarak işaretli ise gübre paketi %10 azot, %12 fosfor ve %8 potasyum içeriyor demektir. Toprağın ph sı önemlidir. Alkali ise sülfat; asidik ise kalsiyum karbonat veya kalsiyum hidroksit eklenir. Hayvan gübresi Organik gübre Balık yemi Kompost 24

25 Sulama Aşırı sulama Özellikle kurak bölgelerde sorundur. Toprakta tuz artar Su buharlaşınca sulama suyundaki tuzlar toprakta birikir. Kök hücreleri su kaybeder. Tuz toprak çözeltisinin su potansiyelini kök hücreninkine göre düşürür. Bitki suyu kullanamaz. Erozyon Önlemler: Tarlaları ayıran ağaç sıraları Eğimli arazilerin teraslanması Adi yonca ve buğday gibi ürünler toprağı korur. 25

26 Fitoremediasyon Bazı bitki türleri topraktan ağır metalleri ve diğer kirleticileri topraktan alarak, bünyelerinde biriktirir. AZOTUN ÖZGÜN DURUMU Atmosferin yaklaşık %80 i azottur. AMA AZOT Bitkiler gaz halindeki azotu (N 2 ) kullanamaz. Azotun önce amonyum (NH 4+ ) yada nitrata (NO 3- ) dönüştürülmesi gerekir. NH 4+ ve NO 3- ana kayacın parçalanmasından oluşmaz. Azot fikse eden bakteriler tarafından humusun ayrıştırılması ile oluşur. 26

27 Azot fiksasyonu Organik azotun amonyaklaştırıcı bakteriler ile NH 4+ e dönüştürülmesi «amonifikasyon» Amonyumun da nitrit bakterileri (Nitrosomas, Nitrobakter) ile oksitlenerek nitrata NO 3 - dönüştürülmesi «nitrifikasyon» Bununla birlikte, nitratın; anaerobik olan denitrifikasyon bakterileri aracılığıyla N 2, N 2 O, NO ve NO 2 gazlarına dönüştürülerek, topraktan atmosfere uzaklaştırılması olayına da denitrifikasyon adı verilir. Denitrifikasyon bakterileri, solunum sırasında elektron taşıyıcısı olarak, daha çok nitratı ( NO 3 ) kullanırlar. Denitrifikasyon ile, bitkilere yararlı azot; topraktan atmosfere geçerek, bu lokal döngüden kaybedilmiş olur. 27

28 N e H ATP NİTROJENAZ 2 NH 3 + H ADP + 16 P İ 28

29 Amonyum ksilem ile, kökten, gövde ve yapraklara taşınamaz. Aminoasitler; hem floem hem de ksilem ile taşınabilir. Bitkiler, azotu kökten, gövdeye ve yapraklara; ksilem aracılığı ile, nitrat ya da köklerde sentezlenmiş amino asitler gibi, organik bileşikleri şeklinde gönderir. Besin elementi ile ilgili adaptasyonlar Azot fiksasyonu (kökler + bakteriler) Mikoriza (kökler + mantarlar) S İ M B İ Y O Z 29

30 a)simbiyotik Azot Fiksasyonu: Baklagiller başta olmak üzere, Akçaağaç, Azolla gibi pek çok bitki; azot fikse(tespit) eden bakterilerle simbiyotik ilişki kurarlar. Baklagil köklerindeki nodül adı verilen yumruların içi, Rhizobium cinsine ait bakterilerle doludur. Aerobik olan Rhizobium bakterileri, bitki köküne enfekte olana kadar saprofit (çürükçül) yaşarlar. Nodüller, küresel ya da silindir şekildedir. Her bir baklagil türü; belirli, özelleşmiş bir Rhizobium türü ile birliktelik oluşturur. Bir baklagil ve azot fikse eden bakteri arasındaki simbiyozluk (ortak yaşam); her iki tarafın da yarar sağladığı mutualistik ilişkidir. Bakteri, baklagile fikse edilmiş azot (NH 4+ ) sağlar. Baklagil ise bakteriye karbonhidrat sağlar. 30

31 Simbiyotik azot fiksasyonu ile oluşan amonyak (NH 3 ), nodülden konak bitkiye aktarılmadan önce, fizyolojik ph dan dolayı amonyum (NH 4+ ) iyonuna dönüşür. Simbiyotik azot fiksasyonu sonucu üretilen amonyumun çoğu, nodüllerde aminoasit yapımında kullanılır. Bu aminoasitler daha sonra, baklagil bitkisinin ksilemi ile gövdeye ve yapraklara taşınır. 31

32 Tarımda ürün rotasyonunda (münavebeli tarım); birinci yıl mısır, pamuk gibi baklagil olmayan bir bitki, ikinci yıl ise toprakta azalan azot konsantrasyonunu artırmak ve yenilemek için de diğer bazı baklagiller ekilir. Baklagil hasat edilmeyip, yeşil gübre olarak ayrışsın diye sürülerek toprağa karıştırılır. 32

33 Baklagillerin yanı sıra pek çok bitki familyası da simbiyotik azot fiksasyonundan yaralanan türler içerir. Örneğin; Akçaağaç, Azolla gibi. Ticari önemi büyük olan pirinç bitkisi, simbiyotik azot fiksasyonundan dolaylı olarak yararlanır. Pirinç üreticileri, çeltik tarlalarında Azolla olarak isimlendirilen bir su eğreltisi yetiştirirler. Bu eğrelti ile azot fikse eden siyanobakteriler simbiyotik yaşar. Azotla; çeltik tarlalarını azotça zenginleştirerek, verimliliğini artırır. Sonunda, büyüyen pirinç bitkisi, Azolla bitkisini gölgeleyerek öldürür. Organik maddenin parçalanması ile de çeltik tarlasına daha fazla azot eklenir. 33

34 b) Mikoriza (Mantar kökleri): Mikoriza; mantarlar ve köklerin simbiyotik birlikteliğinden oluşan, değişime uğramış köklerdir. Bu simbiyoz, mutualistik tir. Mantar, konuksever bir ortamdan ve konak bitkinin karbonhidratlarından yararlanır. Buna karşılık mantar ise; su ve mineral alımı için kökün absorblama alanını artırır, kökte büyüme ve dallanmayı teşvik eden büyüme maddeleri salgılar, Ayrıca bitkiyi topraktaki hastalık yapıcı bakterilerden ve diğer mantarlardan koruyan antibiyotikler üretir, 34

35 ve de topraktan seçiçi olarak fosfat ve diğer mineralleri absorblayarak bitkiye sunar. Hemen hemen tüm bitki türlerinde mikorizalar bulunabilmektedir. Özellikle besin elementlerince fakir olan genç ve verimsiz topraklarda yetişen bitkiler, çoğunlukla mikorizalarla daha iyi donanmıştır. Ektomikoriza Miselyum kök yüzeyinde yoğun bir kılıf oluşturur. Hif kök hücrelerine girmez. Hücre dışı alanlarda bir ağ oluşturur. Endomikoriza Kök dıştan kuşatılmaz. Hif küçük parçacıklar halinde kök hücre çeperlerini sindirerek içeri doğru girer. Hif plazma zarını parçalayıp, sitoplazmaya girmez. Hücre zarı içe doğru girinti yapar. 35

36 Simbiyotik azot fiksasyonu ve mikoriza; bitki kökleri ile diğer organizmalar (azot fiske eden bakteriler ve bazı mantarlar) arasındaki mutualistik ilişkinin önemini ortaya koyar. Bu ilişki özellikle besin elementleri ile ilgili adaptasyonlardır. Bunun yanında, diğer organizmalar ile ilişki kurarak, beslenmeyi artıran, diğer bitki adaptasyonları da vardır ki bunlar iki grupta incelenir: a) Parazitizm ve Parazitik Bitkiler. b) Avlanma ve Karnivor (böcekçil) Bitkiler. 36

37 a) Parazitizm ve Parazitik Bitkiler: Bir canlının üzerinde veya içinde yaşadığı canlıya zarar vererek, ondan yararlanması biçimindeki birlikteliğe Parazitizm (zararlı birliktelik) adı verilir. Zararlı birliktelikte; yaşadığı canlıya zarar veren organizmaya Parazit, parazitin yaşadığı canlıya ise Konak adı verilir. Konak, canlı parazitten az ya da çok zarar görür. Parazit ise, konaklarından ayrılınca ölürler, çünkü başka türlü beslenemezler. Parazit bitkiler, besinlerini konak bitkiden elde ederler. Parazit bitkilere en iyi örnek; tam parazit olan küsküt (cin saçı), ve yarı parazit olan ökseotu dur. Küsküt (cin saçı) gibi bazı parazitik bitkiler, hiç fotosentez yapmaz ve organik besinler dahil tüm besinlerini, emeç adı verilen kök benzeri yapıları ile konak bitkinin iletim dokusuna ( floem ve ksilem) girerek sağlar. Ökseotu, doğada elma, meşe ve diğer ağaçların üzerinde yaşar. Ökseotu, fotosentez yapar, fakat besinini konukçu ağacın iletim dokusunun ksilem öz suyundan da sağlar. Bunun için haustoriyum denen çıkıntıları kullanır 37

38 Bazı eğrelti ve karayosunları, bromeliaceae familyası ve orkidelerin pek çok türü gibi,epifitik olarak isimlendirilen bitkiler, bazen yanlışlıkla parazit olarak algılanır. Epifitler, fotosentez ile kendi kendini besleyen, ototrof canlılardır. Fakat çoğunlukla ağaçların gövde ve dallarında olmak üzere, diğer bitkinin yüzeyinde yaşar. Epifitler, bu bitkilere tutunmuş olmakla birlikte, suyu ve mineralleri çoğunlukla, yapraklarının üzerine düşen yağmurdan absorblar. 38

39 a) Avlanma ve Karnivor (Böcekçil) Bitkiler Bu tür avcılık; azot başta olmak üzere, besin elementleri bakımından fakir topraklara sahip ekosistemlerde çok yaygındır. Özellikle azotça fakir topraklarda yaşayan bazı bitkiler; zaman zaman böcekleri ve diğer küçük hayvanları avlayıp- öldürüp sindirerek, azotu ve mineral besinlerin bir kısmını absorbe ederler. Bu beslenme biçimiyle heterotrof olmalarına rağmen, bu kornivor bitkiler; aynı zamanda ototrof olup, kloroplastları sayesinde fotosentez yaparak karbonhidratlarını sentezler Dolayısıyla karnivor bitkiler; beslenmeleri için topraktan yeterli miktarda alamadıkları azot ve minerallerin bir kısmını, avlanarak elde ederler. Bu nedenledir ki, karnivor bitkiler, hem ototrof hem de heterotrof canlılar olarak değerlendirilirler. Karnivor(böcekçil) bitkiler, avlanmaksızın yaşamlarını sürdürebilirler. Ancak, avlarını yakalayarak, azot başta olmak üzere elde ettiği besinler, daha iyi büyüme ve gelişmelerini sağlar. 39

40 40

TOPRAK TOPRAK TEKSTÜRÜ (BÜNYESİ)

TOPRAK TOPRAK TEKSTÜRÜ (BÜNYESİ) TOPRAK Toprak esas itibarı ile uzun yılların ürünü olan, kayaların ve organik maddelerin türlü çaptaki ayrışma ürünlerinden meydana gelen, içinde geniş bir canlılar âlemini barındırarak bitkilere durak

Detaylı

Ekosistem Ekolojisi Yapısı

Ekosistem Ekolojisi Yapısı Ekosistem Ekolojisi, Ekosistemin Yapısı Ekosistem Ekolojisi Yapısı A. Ekoloji Bilimi ve Önemi Ekoloji canlıların birbirleriyle ve çevreleriyle olan etkileşimlerini inceleyen bilim dalıdır. Günümüzde teknolojinin

Detaylı

ENERJİ AKIŞI VE MADDE DÖNGÜSÜ

ENERJİ AKIŞI VE MADDE DÖNGÜSÜ ENERJİ AKIŞI VE MADDE DÖNGÜSÜ Ekosistem, birbiriyle ilişkili canlı ve cansız unsurlardan oluşur. Ekosistem, bu unsurlar arasındaki madde ve enerji dolaşımı ile kendini besler ve yeniler. Madde döngüsü

Detaylı

ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK

ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK ÜNİTENİN KONULARI Toprağın Oluşumu Fiziksel Parçalanma Kimyasal Ayrışma Biyolojik Ayrışma Toprağın Doğal Yapısı Katı Kısım Sıvı Kısım ve Gaz Kısım Toprağın Katmanları

Detaylı

ARIKÖY TOPLU YAPI YÖNETİMİ BİTKİLER NE İSTER

ARIKÖY TOPLU YAPI YÖNETİMİ BİTKİLER NE İSTER ARIKÖY TOPLU YAPI YÖNETİMİ BİTKİLER NE İSTER Hazırlayan ZİRAAT MÜHENDİSİ:Murad Ali DEMİR İSTANBUL 2009 N (DAL) (AZOT) Bitkilerin en fazla ihtiyaç duyduğu besin maddelerinden biri olan azot vejetatif gelişmeyi

Detaylı

Ekosistem ve Özellikleri

Ekosistem ve Özellikleri Ekosistem ve Özellikleri Öğr. Gör. Özgür ZEYDAN http://cevre.beun.edu.tr/zeydan/ Ekosistem Belirli bir bölgede yaşayan ve birbirleriyle sürekli etkileşim halindeki canlılar (biyotik faktörler) ve cansız

Detaylı

ÜNİTE 3 YAŞAM KAYNAĞI TOPRAK

ÜNİTE 3 YAŞAM KAYNAĞI TOPRAK ÜNİTE 3 YAŞAM KAYNAĞI TOPRAK ÜNİTENİN KONULARI Toprak Nedir? Toprağın Tanımı Toprağın İçindeki Maddeler Toprağın Canlılığı Toprak Neden Önemlidir? Toprağın İnsanlar İçin Önemi Toprağın Hayvanlar İçin Önemi

Detaylı

ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ/İSTASYONLARI MÜDÜRLÜKLERİ DÖNER SERMAYE İŞLETMELERİ 2014 YILI BİRİM FİYAT LİSTESİ. 1 ph 14,00. 2 Elektriksel İletkenlik 14,00

ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ/İSTASYONLARI MÜDÜRLÜKLERİ DÖNER SERMAYE İŞLETMELERİ 2014 YILI BİRİM FİYAT LİSTESİ. 1 ph 14,00. 2 Elektriksel İletkenlik 14,00 ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ/İSTASYONLARI MÜDÜRLÜKLERİ DÖNER SERMAYE İŞLETMELERİ 2014 YILI BİRİM FİYAT LİSTESİ Sıra No: SULAMA SUYU ANALİZLERİ: 2014 FİYATI 1 ph 14,00 2 Elektriksel İletkenlik 14,00 3 Sodyum (Na)

Detaylı

Mineral Maddeler (1)

Mineral Maddeler (1) Mineral Maddeler Mineral Maddeler (1) Mineral maddeler topraktan kökler yoluyla su ile birlikte suda erimiş olarak ve çok azı da havadan alınan besin maddeleridir. C, O ve H; havadan CO 2 olarak ve sudan

Detaylı

1. B HÜCRELER N YAPISI... 1 2. ENZ MLER VE LEVLER ... 19

1. B HÜCRELER N YAPISI... 1 2. ENZ MLER VE LEVLER ... 19 İÇİNDEKİLER 1. BİTKİ HÜCRELERİNİN YAPISI... 1 1.1. BİTKİ HÜCRELERİ VE YAPISI... 1 1.1.1. Meristematik Bitki Hücresi... 2 1.1.2. Olgun Bitki Hücresi... 3 1.1.3. Odunsu Bitki Hücresi... 4 1.1.4. Otsu Bitki

Detaylı

AZOT (N) amonyum (NH + 4 ) nitrat (NO3 )

AZOT (N) amonyum (NH + 4 ) nitrat (NO3 ) AZOT (N) Azot tüm yaşayan canlıların temel yapı taşıdır. Bitki gen, enzim ve klorofilinin temel bileşenidir. Proteinin yapısının %16 sı azottur. Toprağı oluşturan materyalde azot bulunmadığı için, ayrıca

Detaylı

BACTOGEN ORGANİK GÜBRELER,

BACTOGEN ORGANİK GÜBRELER, BACTOGEN ORGANİK GÜBRELER, mikrobiyal formülasyondan ve bitki menşeli doğal ürünlerden oluşur. Bu grupta yer alan gübreler organik tarım modelinde gübre girdisi olarak kullanılırlar. Bitkilerin ihtiyaç

Detaylı

FOTOSENTEZ C 6 H 12 O 6 + 6 O 2. Fotosentez yapan canlılar: - Bitkiler - Mavi yeşil algler - Bazı bakteriler - Bazı protistalar. Glikoz IŞIK KLOROFİL

FOTOSENTEZ C 6 H 12 O 6 + 6 O 2. Fotosentez yapan canlılar: - Bitkiler - Mavi yeşil algler - Bazı bakteriler - Bazı protistalar. Glikoz IŞIK KLOROFİL Fotosentez FOTOSENTEZ Işık enerjisinin kullanılarak organik bileşiklerin üretilmesidir. Yeşil yapraklı bitkilerin inorganik maddelerden (H 2 O, CO 2 ), ışık enerjisi ve klorofil yardımı ile organik besin

Detaylı

ÖĞRENME ALANI: Canlılar ve Hayat 6.ÜNİTE: Canlılar ve Enerji ilişkileri

ÖĞRENME ALANI: Canlılar ve Hayat 6.ÜNİTE: Canlılar ve Enerji ilişkileri ÖĞRENME ALANI: Canlılar ve Hayat 6.ÜNİTE: Canlılar ve Enerji ilişkileri Ayrıca bitkilerin yapraklarına yeşil rengi de klorofil adı verilen bu yapılar verir. Besin Zinciri: - Aynı ekosistemde yaşayan canlıların

Detaylı

CANLILAR VE ENERJİ İLŞKİLERİ

CANLILAR VE ENERJİ İLŞKİLERİ CANLILAR VE ENERJİ İLŞKİLERİ Besin Zincirindeki Enerji Akışı Madde Döngüleri Enerji Kaynakları ve Geri Dönüşüm Hazırlayan; Arif Özgür ÜLGER Besin Zincirindeki Enerji Akışı Bütün canlılar yaşamlarını devam

Detaylı

BİTKİLERDE BESLENME-BÜYÜME VE HAREKET

BİTKİLERDE BESLENME-BÜYÜME VE HAREKET BİTKİLERDE BESLENME-BÜYÜME VE HAREKET I. BİTKİLERDE BESLENME Her organizma, çevresiyle sürekli olarak enerji ve madde alış verişi yapan açık bir sistemdir. Bitkiler, ekosistemlerdeki madde ve enerji akışının

Detaylı

MBG 112 GENEL BİYOLOJİ II BİTKİLERDE TAŞIMA SİSTEMİ. Doç. Dr. Yelda ÖZDEN ÇİFTÇİ BİTKİLERDE TAŞINIM MEKANİZMALARI

MBG 112 GENEL BİYOLOJİ II BİTKİLERDE TAŞIMA SİSTEMİ. Doç. Dr. Yelda ÖZDEN ÇİFTÇİ BİTKİLERDE TAŞINIM MEKANİZMALARI MBG 112 GENEL BİYOLOJİ II BİTKİLERDE TAŞIMA SİSTEMİ Doç. Dr. Yelda ÖZDEN ÇİFTÇİ BİTKİLERDE TAŞINIM MEKANİZMALARI Tek tek hücreler ile su ve mineral alınımı Kök hücrelerinin topraktan su ve mineral alması

Detaylı

EKOLOJİ. EKOLOJİ: Canlıların yaşadıkları dış ortama çevre denir. Canlıların çevreyle ve birbirleriyle ilişkisini inceleyen bilim dalına Ekoloji denir.

EKOLOJİ. EKOLOJİ: Canlıların yaşadıkları dış ortama çevre denir. Canlıların çevreyle ve birbirleriyle ilişkisini inceleyen bilim dalına Ekoloji denir. EKOLOJİ EKOLOJİ: Canlıların yaşadıkları dış ortama çevre denir. Canlıların çevreyle ve birbirleriyle ilişkisini inceleyen bilim dalına Ekoloji denir. * Ekolojinin kapsamına giren biyolojik sistemler küçükten

Detaylı

A. TOHUMLU BİTKİLERİN TEMEL KISIMLARI

A. TOHUMLU BİTKİLERİN TEMEL KISIMLARI Bitkilerin Yapısı Biyoloji Ders Notları A. TOHUMLU BİTKİLERİN TEMEL KISIMLARI Karasal bitkiler iki organ sistemine sahiptir. Toprakların su ve mineral alınmasını sağlayan toprak altı kök sistemi ve gövde,

Detaylı

ORGANOMİNERAL GÜBRELERİ. Şubat 2014

ORGANOMİNERAL GÜBRELERİ. Şubat 2014 ORGANOMİNERAL GÜBRELERİ Şubat 2014 1 Hexaferm organomineral gübreleri nedir? Hexaferm organomineral gübreleri, organomineral gübre olarak anılan yeni cins bir gübredir. Organomineral gübrelerin özelliği;

Detaylı

2014 YILINDA UYGULANACAK ÜCRET TARİFELERİ İÇİNDEKİLER

2014 YILINDA UYGULANACAK ÜCRET TARİFELERİ İÇİNDEKİLER NDA UYGULANACAK ÜCRET TARİFELERİ İÇİNDEKİLER SIRA NO TARİFENİN NEV'İ KARAR NO KARAR TARİHİ SAYFA NO 1 ANADOLU YAKASI PARK VE BAHÇELER MÜDÜRLÜĞÜ 1 Ağaç Budama Bedeli 1.1 Ağaç Budama Ücreti 2 Ağaç Kesim

Detaylı

Mikroskobun Yapımı ve Hücrenin Keşfi Mikroskop: Robert Hooke görmüş ve bu odacıklara hücre demiştir.

Mikroskobun Yapımı ve Hücrenin Keşfi Mikroskop:  Robert Hooke görmüş ve bu odacıklara hücre demiştir. Mikroskobun Yapımı ve Hücrenin Keşfi Mikroskop: Gözümüzle göremediğimiz çok küçük birimleri (canlıları, nesneleri vs ) incelememize yarayan alete mikroskop denir. Mikroskobu ilk olarak bir kumaş satıcısı

Detaylı

ÖĞRENME ALANI : MADDE VE DEĞİŞİM ÜNİTE 4 : MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ

ÖĞRENME ALANI : MADDE VE DEĞİŞİM ÜNİTE 4 : MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ ÖĞRENME ALANI : MADDE VE DEĞİŞİM ÜNİTE 4 : MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ E BİLEŞİKLER VE FRMÜLLERİ (4 SAAT) 1 Bileşikler 2 Bileşiklerin luşması 3 Bileşiklerin Özellikleri 4 Bileşik Çeşitleri 5 Bileşik

Detaylı

2016 YILINDA UYGULANACAK ÜCRET TARİFELERİ İÇİNDEKİLER

2016 YILINDA UYGULANACAK ÜCRET TARİFELERİ İÇİNDEKİLER NDA UYGULANACAK ÜCRET TARİFELERİ İÇİNDEKİLER SIRA NO TARİFENİN NEV'İ KARAR NO KARAR TARİHİ SAYFA NO 1 ANADOLU YAKASI PARK VE BAHÇELER MÜDÜRLÜĞÜ UYGULANACAK İ 1 Ağaç Budama Bedeli 1.1 Ağaç Budama Ücreti

Detaylı

EKOLOJİ "DÜNYA ORTAMI ve CANLILAR"

EKOLOJİ DÜNYA ORTAMI ve CANLILAR EKOLOJİ "DÜNYA ORTAMI ve CANLILAR" Yaşam alanlarının tamamı ve içinde yaşayan canlıların oluşturduğu yapıya Biyosfer ya da Ekosfer denir. Bir bireyin veya türün doğal olarak yaşayıp, üreyerek, gelişebildiği

Detaylı

Hedefe Spesifik Beslenme Katkıları

Hedefe Spesifik Beslenme Katkıları Hedefe Spesifik Beslenme Katkıları Hayvan Beslemede Vitamin ve Minerallerin Önemi Vitaminler, çiftlik hayvanlarının, büyümesi, gelişmesi, üremesi, kısaca yaşaması ve verim vermesi için gerekli metabolik

Detaylı

BİTKİ BESLEME. Yrd.Doç.Dr. Nevzat GÜRLEVİK SDÜ Orman Fakültesi AGM Mesleğe Hazırlama Semineri, 5-10 mayıs 2009, İzmir

BİTKİ BESLEME. Yrd.Doç.Dr. Nevzat GÜRLEVİK SDÜ Orman Fakültesi AGM Mesleğe Hazırlama Semineri, 5-10 mayıs 2009, İzmir BİTKİ BESLEME Yrd.Doç.Dr. Nevzat GÜRLEVİK SDÜ Orman Fakültesi AGM Mesleğe Hazırlama Semineri, 5-10 mayıs 2009, İzmir İçerik Bitki gelişimini etkileyen faktörler Orman ekosisteminde besin döngüsü Bitki

Detaylı

ÖĞRENME ALANI : CANLILAR VE HAYAT ÜNİTE 6 : CANLILAR VE ENERJİ İLİŞKİLERİ

ÖĞRENME ALANI : CANLILAR VE HAYAT ÜNİTE 6 : CANLILAR VE ENERJİ İLİŞKİLERİ ÖĞRENME ALANI : CANLILAR VE HAYAT ÜNİTE 6 : CANLILAR VE ENERJİ İLİŞKİLERİ B FOTOSENTEZ : 1 Güneş Enerjisinin Dönüştürülüp Depolanması 2 Fotosentez Olayı (Karbondioksit Özümlemesi) 3 Fotosentez Hızını Etkileyen

Detaylı

İÇİNDEKİLER I. BÖLÜM: GÜBRE VE GÜBRELEMENİN TEMEL İLKELERİ...1 1. GÜBRE VE GÜBRELEMENİN TANIMI...3 KAYNAKÇA...6

İÇİNDEKİLER I. BÖLÜM: GÜBRE VE GÜBRELEMENİN TEMEL İLKELERİ...1 1. GÜBRE VE GÜBRELEMENİN TANIMI...3 KAYNAKÇA...6 İÇİNDEKİLER I. BÖLÜM: GÜBRE VE GÜBRELEMENİN TEMEL İLKELERİ...1 1. GÜBRE VE GÜBRELEMENİN TANIMI...3 KAYNAKÇA...6 2. GÜBRE-ÜRÜN İLİŞKİSİ...9 KAYNAKÇA...19 3. GÜBRE-ÇEVRE İLİŞKİSİ...23 3.1. Azotlu Gübrelerin

Detaylı

- Zn 120. Çinkolu Gübre Çözeltisi. Lignosulfanate UYGULAMA ŞEKLİ VE DOZLARI

- Zn 120. Çinkolu Gübre Çözeltisi. Lignosulfanate UYGULAMA ŞEKLİ VE DOZLARI - Zn 120 Çinkolu Gübre Çözeltisi Suda Çözünür Çinko (Zn) : % 10 1 Lt/5 Lt Lignosulfanate Erken dönem uygulamaları ile meyve büyüklüğünde ve verimde artış sağlar. Nişasta sentezi, artar, azot metabolizması

Detaylı

CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI

CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI Dünyamızda o kadar çok canlı türü var ki bu canlıları tek tek incelemek olanaksızdır. Bu yüzden bilim insanları canlıları benzerlik ve farklılıklarına göre sınıflandırmışlardır.

Detaylı

7. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi 4. Ünite: Madde ve Yapısı Konu: Elementler ve Sembolleri

7. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi 4. Ünite: Madde ve Yapısı Konu: Elementler ve Sembolleri ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞĐMĐ 7. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi 4. Ünite: Madde ve Yapısı Konu: Elementler ve Sembolleri Çalışma Yaprağı Konu Anlatımı-Değerlendirme çalışma Yaprağı- Çözümlü

Detaylı

ayxmaz/biyoloji Adı: 1.Aşağıda verilen atomların bağ yapma sayılarını (H) ekleyerek gösterin. C N O H

ayxmaz/biyoloji Adı: 1.Aşağıda verilen atomların bağ yapma sayılarını (H) ekleyerek gösterin. C N O H Adı: 1.Aşağıda verilen atomların bağ yapma sayılarını (H) ekleyerek gösterin. C N O H 2.Radyoaktif izotoplar biyologları için önemlidir? Aşağıda radyoakif maddelerin kullanıldığı alanlar sıralanmıştır.bunlarla

Detaylı

Hücrelerde gerçekleşen yapım, yıkım ve dönüşüm olaylarının bütününe metabolizma denir.

Hücrelerde gerçekleşen yapım, yıkım ve dönüşüm olaylarının bütününe metabolizma denir. METABOLİZMA ve ENZİMLER METABOLİZMA Hücrelerde gerçekleşen yapım, yıkım ve dönüşüm olaylarının bütününe metabolizma denir. A. ÖZÜMLEME (ANABOLİZMA) Metabolizmanın yapım reaksiyonlarıdır. Bu tür olaylara

Detaylı

GÜBRELEME TEKNĠĞĠ VE BAĞLARDA BĠTKĠ BESĠN MADDE EKSĠKLĠKLERĠ. Zir. Yük. Müh. Özen MERKEN BAĞLARDA GÜBRELEME. Ca K. Mg K. Zn Mn.

GÜBRELEME TEKNĠĞĠ VE BAĞLARDA BĠTKĠ BESĠN MADDE EKSĠKLĠKLERĠ. Zir. Yük. Müh. Özen MERKEN BAĞLARDA GÜBRELEME. Ca K. Mg K. Zn Mn. BAĞLARDA GÜBRELEME GÜBRELEME TEKNĠĞĠ VE BAĞLARDA BĠTKĠ BESĠN MADDE EKSĠKLĠKLERĠ Ca K Mg K Zir. Yük. Müh. Özen MERKEN Ca N Zn Mn Fe P Cu Makro elementler Mikro (iz) elementler Gübreleme; asmanın gelişme

Detaylı

«TARIMA BİLİMSEL HİZMET»

«TARIMA BİLİMSEL HİZMET» «TARIMA BİLİMSEL HİZMET» Bitki fizyolojisi bitkilerin hayatları süresince meydana gelen çeşitli hayati olay ve belirtilerini inceleyen bir bilimdir. Bitkilerde meydana gelen hayat olayları ise, hücrenin

Detaylı

İşyerlerinde çalışanlarımızın sağlığını olumsuz yönde tehdit eden, üretimi etkileyen ve İşletmeye zarar veren toz, gaz, duman, buhar, sis, gürültü,

İşyerlerinde çalışanlarımızın sağlığını olumsuz yönde tehdit eden, üretimi etkileyen ve İşletmeye zarar veren toz, gaz, duman, buhar, sis, gürültü, TOZ İşyerlerinde çalışanlarımızın sağlığını olumsuz yönde tehdit eden, üretimi etkileyen ve İşletmeye zarar veren toz, gaz, duman, buhar, sis, gürültü, Termal Konfor gibi unsurlardan biriside Tozdur. Organik

Detaylı

BAZI KÜLTÜR BİTKİLERİNDE KLASİK GÜBRELERE İLAVETEN ÖZEL GÜBRELERİN KULLANILMASI

BAZI KÜLTÜR BİTKİLERİNDE KLASİK GÜBRELERE İLAVETEN ÖZEL GÜBRELERİN KULLANILMASI BAZI KÜLTÜR BİTKİLERİNDE KLASİK GÜBRELERE İLAVETEN ÖZEL GÜBRELERİN KULLANILMASI Değerli çiftçilerimiz; hiç şüphesiz en doğru gübreleme tavsiyeleri usulüne uygun olarak alınmış toprak ve yaprak örneklerinin

Detaylı

Nuri ARI Ziraat Yüksek Mühendisi

Nuri ARI Ziraat Yüksek Mühendisi TURUNÇGÝLLERDE GÜBRELEME Nuri ARI Ziraat Yüksek Mühendisi Turunçgiller genel olarak su tutma ve havalanma özelliði iyi olan, 1.5-2.0 m derin profile sahip týnlý, milli týn, kumlu týn ve milli killi týn

Detaylı

KARBON ve CANLILARDAKİ MOLEKÜL ÇEŞİTLİLİĞİ

KARBON ve CANLILARDAKİ MOLEKÜL ÇEŞİTLİLİĞİ KARBON ve CANLILARDAKİ MOLEKÜL ÇEŞİTLİLİĞİ Karbonun önemi Hücrenin % 70-95ʼ i sudan ibaret olup, geri kalan kısmın çoğu karbon içeren bileşiklerdir. Canlılığı oluşturan organik bileşiklerde karbon atomuna

Detaylı

CANLILARIN KİMYASAL İÇERİĞİ

CANLILARIN KİMYASAL İÇERİĞİ CANLILARIN KİMYASAL İÇERİĞİ Prof. Dr. Bektaş TEPE Canlıların Savunma Amaçlı Kimyasal Üretimi 2 Bu ünite ile; Canlılık öğretisinde kullanılan kimyasal kavramlar Hiyerarşi düzeyi Hiyerarşiden sorumlu atom

Detaylı

TOPRAK İLMİ, ORMAN EKOLOJİSİ, HAVZA AMENAJMANI VE ETÜD-PROJE İŞLERİ

TOPRAK İLMİ, ORMAN EKOLOJİSİ, HAVZA AMENAJMANI VE ETÜD-PROJE İŞLERİ DİKKAT: 1- Sorular çoktan seçmeli test şeklinde olup, cevap kağıdındaki doğru cevaba ait kare kutunun içi X (çarpı) şeklinde işaretlenerek cevaplanacaktır. 2- Cevaplandırmada siyah kurşun kalem ve yumuşak

Detaylı

AKREDİTE ANALİZ LİSTESİ SU VE ATIK SU

AKREDİTE ANALİZ LİSTESİ SU VE ATIK SU AKREDİTE ANALİZ LİSTESİ SU VE ATIK SU Fiziksel ve Kimyasal Analizler - ph Değeri Elektrometrik AWWA 4500-H + B 21 st ed. 2005-103-105 o C de Toplam Katı Madde AWWA 2540-B 21 st ed. 2005 - İletkenlik AWWA

Detaylı

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur..

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. 1 BESLENME BİLİMİ 2 Yaşamımız süresince yaklaşık 60 ton besin tüketiyoruz. Besinler sağlığımız ve canlılığımızın devamını sağlar. Sağlıklı bir

Detaylı

00220 Gıda Biyokimyası

00220 Gıda Biyokimyası 00220 Gıda Biyokimyası Hazırlayan: Doç.Gökhan DURMAZ 00220 Gıda Biyokimyası-Şubat 2013 1 Bu notların hazırlanmasında aşağıdaki eserlerden yararlanılmıştır; Biyokimya, Engin Gözükara, Nobel Tip Kitabevi,

Detaylı

ORGANİK GÜBRELER VE ÖNEMİ

ORGANİK GÜBRELER VE ÖNEMİ T.C. SAMSUN VALİLİĞİ İl Tarım Müdürlüğü ORGANİK GÜBRELER VE ÖNEMİ Mehmet Ali YETGİN Ziraat Mühendisi Samsun / Nisan 2010 Dizgi/Baskı *********** Ofset Samsun İl Tarım Müdürlüğü Çiftçi Eğitimi ve Yayım

Detaylı

BESLENME İLKELERİ BESLEME, BESİN ÖĞESİ VE SAĞLIK

BESLENME İLKELERİ BESLEME, BESİN ÖĞESİ VE SAĞLIK BESLENME İLKELERİ BESLEME, BESİN ÖĞESİ VE SAĞLIK Beslenme İle İlgili Temel Kavramlar Beslenme: İnsanın büyümesi, gelişmesi, sağlıklı ve üretken olarak uzun süre yaşaması, Yaşam kalitesini artırması için

Detaylı

HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ EĞĐTĐM FAKÜLTESĐ ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME

HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ EĞĐTĐM FAKÜLTESĐ ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ EĞĐTĐM FAKÜLTESĐ KĐMYA ÖĞRETMENLĐĞĐ ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME 8. SINIF FEN VE TEKNOLOJĐ DERSĐ 3. ÜNĐTE: MADDENĐN YAPISI VE ÖZELLĐKLERĐ KONU: BAZLAR ÇALIŞMA YAPRAĞI

Detaylı

ELEMENT VE BİLEŞİKLER

ELEMENT VE BİLEŞİKLER ELEMENT VE BİLEŞİKLER 1- Elementler ve Elementlerin Özellikleri: a) Elementler: Aynı cins atomlardan oluşan, fiziksel ya da kimyasal yollarla kendinden daha basit ve farklı maddelere ayrılamayan saf maddelere

Detaylı

BİTKİ YETİŞTİRİCİLİĞİNDE HUMİK VE FULVİK ASİT KAYNAĞI OLAN TKİ-HUMAS IN KULLANIMI

BİTKİ YETİŞTİRİCİLİĞİNDE HUMİK VE FULVİK ASİT KAYNAĞI OLAN TKİ-HUMAS IN KULLANIMI BİTKİ YETİŞTİRİCİLİĞİNDE HUMİK VE FULVİK ASİT KAYNAĞI OLAN TKİ-HUMAS IN KULLANIMI Prof. Dr. Sait GEZGİN Selçuk Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Bölümü, Konya TKİ HÜMAS, Ülkemizin

Detaylı

1. Giriş. 2. Besinler Besin kaynakları. Bölüm 4 Gübreler ve İlave besinler. Modül 2 Toprak ve Besin döngüsü

1. Giriş. 2. Besinler Besin kaynakları. Bölüm 4 Gübreler ve İlave besinler.  Modül 2 Toprak ve Besin döngüsü Modül 2 Toprak ve Besin döngüsü Bölüm 4 Gübreler ve İlave besinler www.econewfarmers.eu 1. Giriş Bir önceki bölümde besin temininde ekim nöbetinin önemini gördünüz. Bu bölümde organik çiftçilerin kullandığı

Detaylı

Ekosistemi oluşturan varlıklar ve özellikleri

Ekosistemi oluşturan varlıklar ve özellikleri On5yirmi5.com Ekosistemi oluşturan varlıklar ve özellikleri Bir bölgedeki canlı varlıklarla cansız varlıkların oluşturduğu bütünlüğe ekosistem denir. Ekosistemdeki canlı ve cansız varlıklar birbiriyle

Detaylı

2+ 2- Mg SO 4. (NH 4 ) 2 SO 4 (amonyum sülfat) bileşiğini katyon ve anyonlara ayıralım.

2+ 2- Mg SO 4. (NH 4 ) 2 SO 4 (amonyum sülfat) bileşiğini katyon ve anyonlara ayıralım. KONU: Kimyasal Tepkimeler Dersin Adı Dersin Konusu İYONİK BİLEŞİKLERİN FORMÜLLERİNİN YAZILMASI İyonik bağlı bileşiklerin formüllerini yazmak için atomların yüklerini bilmek gerekir. Bunu da daha önceki

Detaylı

Biyoloji sözlüğü. Organizmanın yaşam ortamındaki toprak, su, iklim, inorganik. maddeler gibi biyolojik olmayan faktörlerin tümü.

Biyoloji sözlüğü. Organizmanın yaşam ortamındaki toprak, su, iklim, inorganik. maddeler gibi biyolojik olmayan faktörlerin tümü. Biyoloji sözlüğü -A- Organizmanın yaşam ortamındaki toprak, su, iklim, inorganik maddeler gibi biyolojik olmayan faktörlerin tümü. Belirli çevre koşullarında canlının yaşama ve üreme şansını arttıran kalıtsal

Detaylı

Prof.Dr. Mustafa ODABAŞI

Prof.Dr. Mustafa ODABAŞI Prof.Dr. Mustafa ODABAŞI Dokuz Eylül Üniversitesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Tınaztepe Yerleşkesi, 35160 Buca/İzmir E-mail : mustafa.odabasi@deu.edu.tr Ders İçeriği Temel Element Döngüleri Karbon Döngüsü

Detaylı

All from a Single Source. All from a Single Source. Products of Rotem Amfert Negev

All from a Single Source. All from a Single Source. Products of Rotem Amfert Negev Potash House P.O. Box 75 Beer-Sheva, 84100 Israel Tel: +972-8-6465731 Fax: +972-8-6465811 novapeak@iclfertilizers.com www.iclfertilizers.com All from a Single Source Products of Rotem Amfert Negev All

Detaylı

GENEL BAKIŞ Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu'

GENEL BAKIŞ Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu' ORGANİK GÜBRE GENEL BAKIŞ Günümüzde yaklaşık 7 milyar insanın yaşadığı dünyada 1 milyardan fazla insan açlıkla mücadele etmektedir. Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu'nun belirlemelerine göre dünya nüfusunun

Detaylı

Bölüm 29. Bitki Besleme ve Topraklar. Yeraltı orkidesi

Bölüm 29. Bitki Besleme ve Topraklar. Yeraltı orkidesi Bölüm 29 Bitki Besleme ve Topraklar Yeraltı orkidesi Tamamen yeraltında yaşayan bu nadir Avustralya orkidesini (Rhizanthella gardneri) görebilmek için üzerindeki toprak kısmen alınmıştır. Fotosentez yapamayan

Detaylı

1. KİMYASAL ANALİZLER

1. KİMYASAL ANALİZLER 1. KİMYASAL ANALİZLER HPLC VE LC-MS/MS CİHAZLARI İLE YAPILAN ANALİZLER SORBAT TAYİNİ BENZOAT TAYİNİ KAFEİN TAYİNİ HMF TAYİNİ SUDAN TÜREVLERİ TAYİNİ VANİLİN TAYİNİ GLUKOZ, FRUKTOZ VE SUKROZ TAYİNİ SAPONİN

Detaylı

Azot (Nitrojen, N) Azot doğada çeşitli değerliklerde bulunur:

Azot (Nitrojen, N) Azot doğada çeşitli değerliklerde bulunur: Azot (Nitrojen, N) Azot doğada çeşitli değerliklerde bulunur: -3 (NH 3, Amonyak), (NH 3 + H 2 O NH 4 OH) 0 (N 2, Moleküler azot), +1 (N 2 O Azot protoksit, nitröz oksit, güldürücü gaz, narkoz), +2 (NO,

Detaylı

2- Bileşim 3- Güneş İç Yapısı a) Çekirdek

2- Bileşim 3- Güneş İç Yapısı a) Çekirdek GÜNEŞ 1- Büyüklük Güneş, güneş sisteminin en uzak ve en büyük yıldızıdır. Dünya ya uzaklığı yaklaşık 150 milyon kilometre, çapı ise 1.392.000 kilometredir. Bu çap, Yeryüzünün 109 katı, Jüpiter in de 10

Detaylı

EKOSİSTEMLERİN İŞLEYİŞİ. Veli&Sümeyra YILMAZ

EKOSİSTEMLERİN İŞLEYİŞİ. Veli&Sümeyra YILMAZ EKOSİSTEMLERİN İŞLEYİŞİ Belli bir bölgede yaşayan ve birbirleriyle sürekli etkileşim içinde bulunan canlılar (biyotik) ile bunların cansız çevrelerinin (abiyotik) oluşturduğu bütüne EKOSİSTEM denir. EKOSİSTEM

Detaylı

Sunum ve Sistematik. Bu başlıklar altında uygulamalar yaparak öğrenciye yorum, analiz, sentez yetisinin geliştirilmesi hedeflenmiştir.

Sunum ve Sistematik. Bu başlıklar altında uygulamalar yaparak öğrenciye yorum, analiz, sentez yetisinin geliştirilmesi hedeflenmiştir. Sunum ve Sistematik 1. BÖLÜM: BİTKİLERİN YAPISI ALIŞTIRMALAR Bu başlık altında her bölüm kazanımlara ayrılmış, kazanımlar tek tek çözümlü temel alıştırmalar ve sorular ile taranmıştır. Özellikle bu kısmın

Detaylı

2. Yapraklardan Besin Maddesi Alımı

2. Yapraklardan Besin Maddesi Alımı Dünya nüfusunun gün geçtikçe artması gıda ihtiyacının hızlı artmasına sebep olmaktadır.tarım alanlarının sınırlı olduğu dikkate alınırsa artan gıda maddesi ihtiyacının birim alandan daha çok ürün elde

Detaylı

Akdem Tarım. Akdem Tarım. Bitki Besleme Ürünleri. www.akdemtarim.com.tr. Zahireciler Sitesi 3. Cad.

Akdem Tarım. Akdem Tarım. Bitki Besleme Ürünleri. www.akdemtarim.com.tr. Zahireciler Sitesi 3. Cad. Akdem Tarım Zahireciler Sitesi 3. Cad. No : 1 2 17 2 0 0 B i g a Çanakkale - TÜRK YE Tel : +90 286 316 71 62 Fax : +90 286 316 87 73 info@akdemtarim.com.tr www.akdemtarim.com.tr Akdem Tarım Bitki Besleme

Detaylı

Sulama Ot Mücadelesi ve Çapalama Gübreleme ve Toprak Islahı Seyreltme Gölgeleme veya Siperleme Budama Yerinde Kök Kesimi

Sulama Ot Mücadelesi ve Çapalama Gübreleme ve Toprak Islahı Seyreltme Gölgeleme veya Siperleme Budama Yerinde Kök Kesimi FİDAN ÜRETİMİNDE BAKIM ÇALIŞMALARI Sulama Ot Mücadelesi ve Çapalama Gübreleme ve Toprak Islahı Seyreltme Gölgeleme veya Siperleme Budama Yerinde Kök Kesimi SULAMA Sulamada kullanılan suyun miktarı; toprağın

Detaylı

Netar 1992 yılın da kurulmuştur. Biyolojik mücadele, tohum, organik ve inorganik gübre konuların da faaliyetlerine devam etmektedir.

Netar 1992 yılın da kurulmuştur. Biyolojik mücadele, tohum, organik ve inorganik gübre konuların da faaliyetlerine devam etmektedir. Netar 1992 yılın da kurulmuştur. Biyolojik mücadele, tohum, organik ve inorganik gübre konuların da faaliyetlerine devam etmektedir. Netar tohum, Netar Gübre ve Netar Biyoteknoloji adı altında faaliyetlerini

Detaylı

ayxmaz/lisebiyoloji.com

ayxmaz/lisebiyoloji.com Adı/Soyadı: Sınıf/No: / Fotosentez İnceleme Çalışma 1. Verilen terimleri kullanarak aşağıdaki ifadeleri tamamlayın. A.Terimler: Klorofil, Kloroplast, Mavi ve kırmızı ışık dalgalarının,yeşil ışık dalgalarının,

Detaylı

DÜNYADA ve TÜRKİYE DE YEMEKLİK TANE BAKLAGİLLER TARIMI

DÜNYADA ve TÜRKİYE DE YEMEKLİK TANE BAKLAGİLLER TARIMI DÜNYADA ve TÜRKİYE DE YEMEKLİK TANE BAKLAGİLLER TARIMI Prof. Dr. Cemalettin Yaşar ÇİFTÇİ Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü Ankara 2004 1 TMMOB ZİRAAT MÜHENDİSLERİ ODASI TEKNİK

Detaylı

Çiftçi Şartlarında Potasyumlu Gübrelemenin Verim ve Kaliteye Olan Etkisi

Çiftçi Şartlarında Potasyumlu Gübrelemenin Verim ve Kaliteye Olan Etkisi Çiftçi Şartlarında Potasyumlu Gübrelemenin Verim ve Kaliteye Olan Etkisi Âlim Çağlayan 1 Ertan Demoğlu 1 Besinlerin rolü Yeterli bir gübreleme programı sadece bütün besinlerin temel görevleri açık bir

Detaylı

HAYVANSAL KAYNAKLI AMİNO ASİT İÇEREN ORGANİK GÜBRE. Çabamız topraklarımız için. www.letafet.co

HAYVANSAL KAYNAKLI AMİNO ASİT İÇEREN ORGANİK GÜBRE. Çabamız topraklarımız için. www.letafet.co HAYVANSAL KAYNAKLI AMİNO ASİT İÇEREN ORGANİK GÜBRE Çabamız topraklarımız için www.letafet.co LETAMİN BASE HAYVANSAL KAYNAKLI AMİNO ASİT İÇEREN SIVI ORGANİK GÜBRE Letafet Uluslararası Pazarlama Gıda Satış

Detaylı

TOPRAK KİRLİLİĞİ VE KONTROLÜ DERSİ. Selçuk Üniversitesi, Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü

TOPRAK KİRLİLİĞİ VE KONTROLÜ DERSİ. Selçuk Üniversitesi, Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü TOPRAK KİRLİLİĞİ VE KONTROLÜ DERSİ Selçuk Üniversitesi, Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü 1 TOPRAK PROFİLİ Genel olarak herhangi bir toprağın profili demek o toprağın yüzeyden itibaren

Detaylı

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst.

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst. Yemlerde Amino asitler ve B Grubu Vitaminlerinin Önemi ve Test Metotları Süreyya ÖZCAN Besin Öğeleri Canlının yaşamını devam ettirmesi için gerekli olan kimyasal element veya bileşiklerdir. Hücrelerin

Detaylı

Görevi: Bütün vücut hücrelerinin içindeki ve dışlarındaki suyun düzenlenmesi, kalp ritmi, sinir uyarılarının ve kaskasılmalarının

Görevi: Bütün vücut hücrelerinin içindeki ve dışlarındaki suyun düzenlenmesi, kalp ritmi, sinir uyarılarının ve kaskasılmalarının İNORGANİK BİLEŞİKLER Su Asit Baz Tuz Mineraller SU Özellikleri Yüksek yüzey gerilimine sahiptir Yüksek özgül ısı nedeniyle sıcaklık değişimine karşı dirençlidir Yüksek buharlaşma ısısı nedeniyle soğutma

Detaylı

Yemlerde Amino asitler ve B Grubu Vitaminlerinin Önemi ve Test Metotları. Süreyya ÖZCAN

Yemlerde Amino asitler ve B Grubu Vitaminlerinin Önemi ve Test Metotları. Süreyya ÖZCAN Yemlerde Amino asitler ve B Grubu Vitaminlerinin Önemi ve Test Metotları Süreyya ÖZCAN Besin Öğeleri Canlının yaşamını devam ettirmesi için gerekli olan kimyasal element veya bileşiklerdir. Hücrelerin

Detaylı

Şehrin renklerinde biz varız!

Şehrin renklerinde biz varız! Şehrin renklerinde biz varız! www.gubretasbahcem.com.tr GÜBRETAŞ HAKKINDA Bu toprağın renklerinde biz varız! Tarımsal üretimde verimliliği artırmak hedefiyle 64 yıldır bu topraklara değer katan GÜBRETAŞ,

Detaylı

ULUSAL BOR ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ Ankara. Bor Bitkiler İçin Neden Çok Önemli?

ULUSAL BOR ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ Ankara. Bor Bitkiler İçin Neden Çok Önemli? ULUSAL BOR ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ Ankara Bor Bitkiler İçin Neden Çok Önemli? www.boren.gov.tr Çay Bitkisinde Borun Etkisi Bor, kültür bitkilerinin büyüme ve gelişmesi için mutlak gerekli olan besin elementlerinden

Detaylı

BĐTK TKĐLER NASIL BESLENĐR???

BĐTK TKĐLER NASIL BESLENĐR??? BĐTK TKĐLER NASIL BESLENĐR??? ÖĞRETĐMDE PLANLAMA ve DEĞERLENDĐRME GÜNLÜK YAŞAM OLAYLARI DERSĐN SORUMLUSU: PROF.DR.ĐNCĐ MORGĐL HAZIRLAYAN:ESRA ÇECE NUMARA:20338465 HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ ANKARA 2008 GÜNLÜK

Detaylı

Aşağıdaki bileşiklerde atomlar arasmda oluşan bağlan noktalı yerlere yazınız. (fi» jh» w& 12^S»ııNa, çf, 17CI) ı. ch4... 2...

Aşağıdaki bileşiklerde atomlar arasmda oluşan bağlan noktalı yerlere yazınız. (fi» jh» w& 12^S»ııNa, çf, 17CI) ı. ch4... 2... Aşağıdaki bileşiklerde atomlar arasmda oluşan bağlan noktalı yerlere yazınız. (fi» jh» w& 12^S»ııNa, çf, 17CI) ı. ch4... 2.... 3. MgCI2... 4. NaF... Bileşik Formülleri Bileşik formüllerinin yazılması İki

Detaylı

KEMAL BAY OTEL'İN MUZ BAHÇESİNDE EM ( Efektif mikroorganizmalar ) UYGULAMALARI. Elde Edilen Sonuçlar Ve Gözlemler ( 03.09.2004 --04.02.

KEMAL BAY OTEL'İN MUZ BAHÇESİNDE EM ( Efektif mikroorganizmalar ) UYGULAMALARI. Elde Edilen Sonuçlar Ve Gözlemler ( 03.09.2004 --04.02. KEMAL BAY OTEL'İN MUZ BAHÇESİNDE EM ( Efektif mikroorganizmalar ) UYGULAMALARI Elde Edilen Sonuçlar Ve Gözlemler ( 03.09.2004 --04.02.2005 ) Bu Bölgede Naturem'in Akdeniz Bölge Bayii Albi Tarım Ve Hayvancılık

Detaylı

Türkiye Hazır Beton Birliği İktisadi İşletmesi Deney / Kalibrasyon Laboratuvarı. Deney Listesi

Türkiye Hazır Beton Birliği İktisadi İşletmesi Deney / Kalibrasyon Laboratuvarı. Deney Listesi REVİZYON GÜNCELLEME DOKÜMAN NO YAYIN L27 01.01.2008 13.01.2014-06 08.05.2014 1/8 GÜNCELLEŞTİRMEYİ GERÇEKLEŞTİREN (İSİM / İMZA / TARİH) : DENEYLERİ A01 İri agregaların parçalanmaya karşı direnci Los Angeles

Detaylı

KANALİZASYONLARDA HİDROJEN SÜLFÜR GAZI OLUŞUMU SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ

KANALİZASYONLARDA HİDROJEN SÜLFÜR GAZI OLUŞUMU SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ KANALİZASYONLARDA HİDROJEN SÜLFÜR GAZI OLUŞUMU SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ Bu Çalışma Çevre Orman Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Sayın Prof. Dr. Mustafa Öztürk tarafından 2006 yılında yapılmıştır. Orijinal

Detaylı

1. Kıyı Bölgelerinde Çevre Kirliliği ve Kontrolü KÇKK

1. Kıyı Bölgelerinde Çevre Kirliliği ve Kontrolü KÇKK 1. Kıyı Bölgelerinde Çevre Kirliliği ve Kontrolü KÇKK Kentsel Atıksu Arıtım Tesislerinde Geliştirilmiş Biyolojik Fosfor Giderim Verimini Etkileyen Faktörler Tolga Tunçal, Ayşegül Pala, Orhan Uslu Namık

Detaylı

1-GİRİ 1.1- BİYOKİMYANIN TANIMI VE KONUSU.-

1-GİRİ 1.1- BİYOKİMYANIN TANIMI VE KONUSU.- 1-GİRİ 1.1- BİYOKİMYANIN TANIMI VE KONUSU.- Biyokimya sözcüğü biyolojik kimya (=yaşam kimyası) teriminin kısaltılmış şeklidir. Daha eskilerde, fizyolojik kimya terimi kullanılmıştır. Gerçekten de Biyokimya

Detaylı

Üzerinde kontrollü kopya kaşesi bulunmayan basılı kopyalar kontrolsüz dokümandır.

Üzerinde kontrollü kopya kaşesi bulunmayan basılı kopyalar kontrolsüz dokümandır. . /. /2015 Sayın....Üniversitesi MKÜ MARGEM bünyesinde bulunan cihaz ve analiz yöntemleri için EK te belirtilmiştir. Saygılarımla. MARGEM Md. Sayfa: 1 / 9 TOPRAK ANALİZLERİ ph Analizi Toprak 30 50 g İletkenlik

Detaylı

BİTKİLERİN BESLENMESİ VE BÜYÜMESİ

BİTKİLERİN BESLENMESİ VE BÜYÜMESİ BİTKİLERİN BESLENMESİ VE BÜYÜMESİ Bitkiler yaşamsal faaliyetleri için gerekli besinleri kendileri sentezlerler.bunun için gerekli ham maddelerin büyük bir kısmını havadan karbondioksit şeklinde mineralleri

Detaylı

2. Kanun- Enerji dönüşümü sırasında bir miktar kullanılabilir kullanılamayan enerji ısı olarak kaybolur.

2. Kanun- Enerji dönüşümü sırasında bir miktar kullanılabilir kullanılamayan enerji ısı olarak kaybolur. Enerji Dönüşümleri Enerji Enerji; bir maddeyi taşıma veya değiştirme kapasitesi anlamına gelir. Enerji : Enerji bir formdan diğerine dönüştürülebilir. Kimyasal enerji ;moleküllerinin kimyasal bağlarının

Detaylı

Hücre canlının en küçük yapı birimidir.

Hücre canlının en küçük yapı birimidir. Hücre canlının en küçük yapı birimidir. Bitkilerde bulunan hücredir.bu hücrelerde hücre duvarı bulunduğundan hayvan hücresinden ayrılır. Hücre duvarı vardır. Kofulu büyük ve az sayıdadır. Şekli dikdörtgen

Detaylı

Dersin Kodu 1200.9133

Dersin Kodu 1200.9133 Çevre Bilimi Dersin Adı Çevre Bilimi Dersin Kodu 1200.9133 Dersin Türü Zorunlu Dersin Seviyesi Dersin AKTS Kredisi 3,00 Haftalık Ders Saati (Kuramsal) 3 Haftalık Uygulama Saati 0 Haftalık Laboratuar Saati

Detaylı

Elazığ İlinde Bir Maden Sahasından Kaynaklanan Sızıntı Sularının Maden Çayına Etkisi: II. Diğer Parametreler

Elazığ İlinde Bir Maden Sahasından Kaynaklanan Sızıntı Sularının Maden Çayına Etkisi: II. Diğer Parametreler Karaelmas Science and Engineering Journal/Karaelmas Fen ve Mühendislik Dergisi 2 (1): 15-21, 212 Karaelmas Fen ve Mühendislik Dergisi Journal home page: www.fbd.karaelmas.edu.tr Araştırma Makalesi Elazığ

Detaylı

Simplast ve apoplast doku ve organlar arasındaki kısa mesafeli taşınımda görev yapar. Bitkilerdeki yanal taşınım üç şekilde gerçekleşir.

Simplast ve apoplast doku ve organlar arasındaki kısa mesafeli taşınımda görev yapar. Bitkilerdeki yanal taşınım üç şekilde gerçekleşir. BİTKİLERDE TAŞIMA Bitkilerin yaşamlarını devam ettirebilmeleri için kökleri ile aldıkları su ve mineralleri gövde ve yapraklara; yapraklarında fotosentez ile ürettikleri organik bileşikleri ise gövde ve

Detaylı

ÖĞRENME ALANI : CANLILAR VE HAYAT ÜNİTE 6 : CANLILAR VE ENERJİ İLİŞKİLERİ

ÖĞRENME ALANI : CANLILAR VE HAYAT ÜNİTE 6 : CANLILAR VE ENERJİ İLİŞKİLERİ ÖĞRENME ALANI : CANLILAR VE HAYAT ÜNİTE 6 : CANLILAR VE ENERJİ İLİŞKİLERİ C MADDE DÖNGÜLERİ (6 SAAT) 1 ATP Enerjisi 2 ATP Molekülünün Yapısı 3 Solunum 4 Solunum Çeşitleri 5 ATP Enerjisinin Hücrelerde Kullanılması

Detaylı

-...sentezlenemezse; - ortamda... birikir. - ortamda... oluşmadığından

-...sentezlenemezse; - ortamda... birikir. - ortamda... oluşmadığından 2014 2015 MEV KOLEJİ ÖZEL ANKARA OKULLARI 9. SINIF BİYOLOJİ DERSİ YAZ TATİLİ EV ÇALIŞMASI Ödevin Veriliş Tarihi:12.06.2015 Ödevin Teslim Tarihi: 21.09.2015 1.Aşağıda verilen özelliklerden hangisi canlılarda

Detaylı

Normal derişimler için: PE- HD, PTFE Nitrik asit (ρ 1,42 g/ml) ile ph 1-2 olacak şekilde asitlendirilmelidir. Düşük derişimler için: PFA, FEP

Normal derişimler için: PE- HD, PTFE Nitrik asit (ρ 1,42 g/ml) ile ph 1-2 olacak şekilde asitlendirilmelidir. Düşük derişimler için: PFA, FEP Ek-1 Nnumunelerin Muhafazası İçin Uygun Olan Teknikler Yapılacak Tayin Kabın Tipi Muhafaza Tekniği En uzun Muhafaza Süresi Yüksek derişimde çözünmüş gaz içeren numuneler için, alındıkları yerde analiz

Detaylı

1.018/7.30J Ekoloji I: Dünya Sistemi Güz 2009

1.018/7.30J Ekoloji I: Dünya Sistemi Güz 2009 1.018/7.30J Ekoloji I: Dünya Sistemi Güz 2009 OKUMALAR: Ders Kitabı, syf. 43, 84-88; 673-674 Luria. 1975. Overview of photosynthesis. Kaiser, J. 1995. Can deep bacteria live on nothing but rocks and water?

Detaylı

Hastanelerde Su Kullanımı. M.Ali SÜNGÜ Amerikan Hastanesi Bakım ve Onarım Müdürü alis@amerikanhastanesi.org

Hastanelerde Su Kullanımı. M.Ali SÜNGÜ Amerikan Hastanesi Bakım ve Onarım Müdürü alis@amerikanhastanesi.org Hastanelerde Su Kullanımı M.Ali SÜNGÜ Amerikan Hastanesi Bakım ve Onarım Müdürü alis@amerikanhastanesi.org Bir Çin atasözü der ki; Suyu içmeden önce, kaynağını öğren Hastanelerde infeksiyon kaynaklarını

Detaylı

Dünya nüfusunun hızla artması sonucu ortaya çıkan dünyanın artan besin ihtiyacını karşılamak ve birim alandan daha fazla ürün almak amacı ile

Dünya nüfusunun hızla artması sonucu ortaya çıkan dünyanın artan besin ihtiyacını karşılamak ve birim alandan daha fazla ürün almak amacı ile Dünya nüfusunun hızla artması sonucu ortaya çıkan dünyanın artan besin ihtiyacını karşılamak ve birim alandan daha fazla ürün almak amacı ile uygulanan kültürel önlemlerden biri de tarım ilacı uygulamalarıdır.

Detaylı

BĐLEŞĐK FORMÜLLERĐNĐN ADLANDIRILMASI

BĐLEŞĐK FORMÜLLERĐNĐN ADLANDIRILMASI BĐLEŞĐK FORMÜLLERĐNĐN KONU ANLATIMI FĐGEN HASRET BĐLEŞĐK FORMÜLLERĐNĐN 1) METAL ĐLE AMETALDEN OLUŞAN BĐLEŞĐKLERĐN METALĐN ADI + AMETALĐN ADI + ÜR EKĐ ***Ametal oksijen ise oksit; azot ise nitrür; kükürt

Detaylı