4. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi 4 th National Bone Marrow Transplantation & Stem Cell Therapies Congress

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "4. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi 4 th National Bone Marrow Transplantation & Stem Cell Therapies Congress"

Transkript

1 4. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi 4 th National Bone Marrow Transplantation & Stem Cell Therapies Congress KONUŞMA METİNLERİ Lecture Notes 1-4 Mart Uludağ, BURSA Türk Hematoloji Derneği 40. YIL

2 TÜRK HEMATOLOJİ DERNEĞİ YÖNETİM KURULU Türk Hematoloji Derneği 40. YIL Başkan: II. Başkan: Genel Sekreter: Araştırma Sekreteri: Sayman: Üye: Üye: Muhit ÖZCAN M. Nejat AKAR Mutlu ARAT G. Hayri ÖZSAN Mustafa N. YENEREL Mustafa ÇETİN Savaş KANSOY KONGRE ONURSAL BAŞKANI Ahmet TUNALI KONGRE BAŞKANI Muhit ÖZCAN KONGRE SEKRETERİ Mutlu ARAT Organizasyon Hizmetleri SERENAS Turizm Kongre ve Organizasyon Hizmetleri Ltd. Şti. Turan Güneş Bulvarı 5. Cad. No:13, Yıldız, Çankaya - ANKARA Tel: Faks:

3 Türk Hematoloji Derneği 40. YIL İçindekiler Önsöz v Bilimsel Program vi Konuşma Metinleri Kök Hücre Biyolojisi ve Plastisitesinde Güncel Kavramlar 1 Emin KANSU Mezenkimal Kök Hücreler: Nerede? Ne Zaman? 8 Duygu UÇKAN ÇETİNKAYA Kök Hücresi Nişleri Yapı-İşlev İlişkisi 15 Alp CAN Kök Hücre Mobilizasyonu Yetmezliği 17 Önder ARSLAN Zor Bir Karar: Kemik İliği Tutulumu Olan Transplant Adayı Lenfoma Olgusu 22 Fikret ARPACI Kök Hücre Toplanması, İşlenmesi ve Saklanmasında GMP Kuralları 24 Yener KOÇ Türkiye de JACIE 26 Osman İLHAN Multiple Miyelom da Otolog Kök Hücre Desteğinde Yüksek Doz Kemoterapinin Yeri 35 Gülsan Türköz SUCAK Rituksimab ve Radyoimmunoterapi Bazlı Hazırlık Rejimleri 43 Burhan FERHANOĞLU Hematolojik Malignansili Hastalıklarda Yoğunlaştırılmış Hazırlama Rejimleri ile Kök Hücre Nakli 48 Zafer GÜLBAŞ Hodgkin Dışı Lenfomada Otolog Kök Hücre Transplantasyonu: Diffüz Büyük B Hücreli Lenfoma (DBBHL) ve Foliküler Lenfoma 51 Muhit ÖZCAN Solid Tümörlerde Yüksek Doz Kemoterapi 55 Taner DEMİRER Otolog Kök Hücre Transplantasyonu: Türkiye Deneyimi 58 Mustafa ÇETİN Kronik Myeloid Lösemide Allojeneik Hematopoetik Kök Hücre Nakli 64 Teoman SOYSAL Ülkemizde Allojenik Hematopoetik Hücre Transplantasyonu (HHT) Deneyimi: EBMT - Avrupa Aktivitesi Tarama Analizleri 71 Mutlu ARAT Ülkemizde Akraba Dışı Allojenik Hematopoetik Hücre Nakli Deneyimi 76 Sevgi KALAYOĞLU-BEŞIŞIK Unrelated Donor Transplants 79 A. BACIGALUPO, A. DOMINIETTO, F. GUALANDI, N. SACCHI, S. POLLICHENI, D. OCCHINI, C. Di GRAZIA, S. BREGANTE, A.M. RAIOLA, F. FRASSONI, M.T. Van LINT, T. LAMPARELL Donor Lymphocyte Transfusions: State of the Art 80 Hans-Jochem KOLB, Christoph SCHMID, Michael SCHLEUNING, Raymund BUHMANN, Belinda SIMOES, Johanna TISCHER, Georg LEDDEROSE Hematopoietic Cell Transplantation for Acute Leukemia: Different Therapy for Different Phenotype 81 Daniel WEISDORF Treatment Options in Acquired Aplastic Anemia 83 André TICHELLI iii

4 Türk Hematoloji Derneği 40. YIL Early Complications After Stem Cell Transplantation (SCT) 87 Bernd HERTENSTEIN Treatment Approaches for GVHD 88 Hans-Jochem KOLB, Roland REIBKE, Johanna ULLMANN, Andreas RANK, Johanna TISCHER, Andreas HAUSMANN, Georg LEDDEROSE Allogeneic Stem Cell Transplantation for Follicular Lymphoma 89 Matt KALAYCIO The Role of Allogeneic Stem Cell Transplantation in Chronic Lymphocytic Leukemia 93 Peter DREGER Umbilical Cord Blood: Biology and Transplantation 97 Nelson J. CHAO Immunomodulation by Mesenchymal Stem Cells and Use in Hematopoietic Stem Cell Transplantation 102 Olle RİNGDÉN Haploidentical Transplantation: State of the Art 103 Franco AVERSA Current Allogeneic Transplant Indications and Transplant Rates in Europe 107 Ahmet ELMAAĞAÇLI Thalasemide Hematopoietik Kök Hücre Nakli 112 Mehmet ERTEM Pediatrik Olgularda Otolog Kök Hücre Nakli ve Yüksek Doz Tedaviler: Türkiye Nerede? _119 S. Sema ANAK Pediatrik Olgularda Akraba İçi Allojenik Kök Hücre Nakli Türkiye Deneyimi 126 Savaş KANSOY Pediatrik Olgularda Akraba Dışı Kök Hücre Transplantasyonu Deneyimi 128 M. Akif YEŞİLİPEK Transplant Related Toxicity in the Pediatric Population: Is Veno-occlusive Disease (VOD) of Historical Interest or a Persistent Threat in the Pediatric Population? 132 Selim ÇORBACIOĞLU From Cure at Any Price Towards Cure at the Lowest Possible Price 138 N. Albert BÉKÁSSY Current Strategies to Cure Chronic Granulomatous Disease by Allogeneic Hematopoietic Stem Cell Transplantation 148 Tayfun GÜNGÖR Kök Hücrenin Moleküler Biyolojisi 149 Ali Uğur URAL Otolog Erişkin Kemik İliği Kök Hücreleri ve Kardiyovasküler Hastalıklar 154 A. Rüçhan AKAR Jinekoloji ve Obstetrikte Kök Hücreler ve Hücre Tedavisi 155 Erkut ATTAR Stem Cells in Acute Myocardial Infarction 159 Hüseyin İNCE Cell Therapy for Parkinson s Disease: Current Challenges for Clinical Translation 160 Deniz KIRIK Fetal Stem Cells for Cellular Therapy: From Laboratory to Clinics 162 Gönül OĞUR Mukozit Korunma ve Tedavisinde Gelişmeler 164 Şeref KÖMÜRCÜ Kök Hücre Naklinde Yoğun Bakım Desteğinin Önemi 166 Hakan GÖKER Kök Hücre Nakli ve Erken İnfeksiyonlar 170 Hamdi AKAN iv

5 Önsöz Türk Hematoloji Derneği 40. YIL Ülkemizde 20 yılı aşkın bir süredir yapılan kemik iliği transplantasyonu, bugünkü adıyla kök hücre tedavileri ile yüzlerce yaşam kurtarıldı. Türkiye, dünyanın önemli transplantasyon merkezleri ile birlikte anılıyor, önemli araştırmalarda yer alıyor. Hematoloji bilim dallarımızın çoğu başarıyla transplantasyon yapmakta. EBMT kongrelerinde daha fazla çalışmamız ve bilim adamımız boy gözteriyor. Ancak hala yeterli sayıda transplantasyona ulaşamadık. Bu konuda sağlık politikası anlamında yenilenmeye gereksinimimiz var. THD, her uygun zeminde bunu resmi olarak vurguluyor. Bunun yanı sıra bu alanda eğitim çabalarımızı yoğunlaştırmamız da gerekli. Bu kongre ayrıca, daha çok Türkçe ve daha güzel Türkçeyi kök hücre nakli alanında da denememize olanak sağlayacak. Tüm bunları göz önüne alarak artık kök hücre kongrelerinin derneğimiz öncülüğünde ve ilkelerimize uygun olarak düzenlenmesi gerektiğine karar verdik. Önümüzdeki yıl derneğimizin 40. yılı. Bu da bizim için ayrı bir heyecan kaynağı. Ülke hematolojimizi uluslararası topluluk ile bütünleştirme hedefimiz de bu kongrelerle gerçekleştirmeye başlıyoruz. Önümüzdeki yıllarda EBMTde daha çok Türk hekiminin bilimsel komitelerde ve yönetim aşamalarında görev alması arzusu ortak paydamız olmalı. İlki 1996 yılında Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesinde düzenlenen ve sırası ile İstanbul ve Mersin de devam eden Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu kongrelerinden dördüncüsü bu kez Bursa da yapılacak. Bursa nın tarihi, doğası ve kış sporlarına elverişliliği, kongrenin yoğun bilimsel programı ile beraber katılımcılara unutulmayacak bir kongre ortamı sunacaktır inancındayız. Yurtdışından konusunda uzman onyabancı bilim adamının da konuşmacı olarak katılacağı bu kongrede kemik iliği transplantasyonu ve kök hücre tedavileri konusundaki temel bilgiler yanında konu hakkındaki son gelişmeler ve çalışmalar da sunulacaktır. Türk Hematoloji Derneği adına derneğimizin kırkıncı yılında düzenlenecek bu bilimsel şölende, tüm üyelerimiz ve alanda çalışan tüm arkadaşlarımızı görmekten mutluluk duyacağız. Prof. Dr. Muhit Özcan, Kongre Başkanı Değerli Meslektaşlarım; Türk Hematoloji Derneği tarafından 1-4 Mart 2007 tarihleri arasında düzenlenecek olan 4. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi nin Bursa-Uludağ da yapılacak olması biz Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji Bilim Dalı üyeleri için ayrı bir heyecan ve mutluluk kaynağı oluşturmaktadır yılında Uludağ-Kirazlıyayla da yapılan Ulusal Hematoloji Kongresi ve 9-12 Mart 2006 da Uludağ da tarafımızdan düzenlenen Hematolojik Onkoloji sempozyumundan edindiğimiz unutulmaz olumlu izlenimler, bu kongrenin de hem bilimsel hem de sosyal dayanışma açısından çok başarılı olacağı ve katılımcıların mutlu anılarla ayrılacağı ümidimizi pekiştirmektedir. Kemik iliği transplantasyonu (veya kök hücre nakli) dünyadaki gelişmelere paralel olarak yaklaşık 20 yıldır ülkemizde de başarı ile uygulanmaktadır. Başlangıçta kök hücre kaynağı olarak kemik iliği ve çevre kanından elde edilen kök hücreler kullanılmakta iken daha sonra bunlara kordon kanından elde edilen kök hücreler eklenmiştir. Son yıllarda in vitro döllenmeyle geliştirilmiş ve ihtiyaç fazlası embriyolardan veya istem üzerine sonlandırılan gebeliklerden elde edilen embriyonik kök hücrelerin kan hücreleri dışında değişik doku hücrelerine (nöron, miyokard hücresi, kemik ve kıkırdak hücresi, pankreas beta-adacık hücresi, karaciğer hücreleri, damar endotel hücreleri gibi) farklılaşabildiğinin gösterilmesi ile kök hücre araştırmaları, günümüzün bilim ve teknoloji gündeminin en önemli, aynı zamanda en tartışmalı konusu haline gelmiştir. Son gelişmeler amniyon sıvısındaki kök hücrelerin de bu amaçla kullanılabileceğini düşündürmektedir. Bu kongrede kök hücre nakli ile ilgili klinik uygulamalar ve sürdürülen yeni çalışmalar, konularında uzman meslektaşlarımız tarafından sunulacaktır. Ayrıca yurt dışından konusunda uzman on sekiz yabancı bilim adamının da konuşmacı olarak katılacak olması, kongreye uluslar arası bir kimlik kazandıracaktır. Türk Hematoloji Derneği nin 40. kuruluş yılında düzenlenecek olan bu kongre için Bursa nın ve ülkemizin bir numaralı kış sporları merkezi Uludağ ın seçilmesi nedeniyle Türk Hematoloji Derneği Başkanı sayın Prof. Dr. Muhit Özcan ve yönetim kurulu üyelerine teşekkür ediyor ve tüm meslektaşlarımızı bu anlamlı kongreye bekliyoruz. En içten sevgi ve saygılarımla. Prof. Dr. Ahmet Tunalı, Kongre Onursal Başkanı v

6 4. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi Türk Hematoloji Derneği 40. YIL 1 Mart 2007, Perşembe 08:00 09:30 Oturum 1: Kök Hücre Temel Kavramları Oturum Başkanları: Osman İLHAN, Emin KANSU Kök Hücre Biyolojisi Emin KANSU Ankara Mezenkimal Kök Hücreler: Nerede ve Ne Zaman? Duygu UÇKAN Ankara Kök Hücre Nişleri. Yapı ve İşlev İlişkisi Alp CAN Ankara Tartışma 09:30 09:45 ARA 09:45 11:30 Oturum 2: Kök Hücre Mobilizasyonu, Toplanması ve İşlenmesi Oturum Başkanları: Fahir ÖZKALEMKAŞ, Osman İ. ÖZCEBE Kök Hücre Mobilizasyon Yetmezliğinde Ne Yapmalıyız? Önder ARSLAN Ankara Zor Bir Karar, Kemik İliği Tutulumu Olan Transplant Adayı Lenfoma Fikret ARPACI Ankara Olgusu Kök Hücre Toplanması, İşlenmesi ve Saklanmasında GMP Kuralları Yener KOÇ İstanbul JACIE Türkiye Osman İLHAN Ankara Tartışma 11:30 13:00 YEMEK 13:00 14:30 Oturum 3: Yüksek Doz Tedavi ve Hazırlık Rejimleri Oturum Başkanları: Gülsüm ÖZET, Seçkin ÇAĞIRGAN Multiple Miyelom da Otolog Kök Hücre Desteğinde Yüksek Doz Gülsan Sucak TÜRKÖZ Ankara Kemoterapinin Yeri Malin Lenfomalarda Monoklonal Antikor ve Radyoimmuno Konjugat Burhan FERHANOĞLU İstanbul Tabanlı Hazırlık Rejimleri Hazırlık Rejimlerinin Yoğunlaştırılması Zafer GÜLBAŞ Eskişehir Tartışma 14:30 14:45 ARA 14:45 16:15 Oturum 4: Lenfoma ve Solid Tümörlerde Kök Hücre Transplantasyonu Oturum Başkanları: Ahmet TUNALI, Ahmet ÖZTÜRK Malin Lenfomalarda Otolog Kök Hücre Desteğinde Yüksek Doz Tedavi Muhit ÖZCAN Ankara Solid Tümörlerde Otolog Kök Hücre Desteğinde Yüksek Doz Tedavi Taner DEMİRER Ankara Ülkemizde Otolog Kök Hücre Desteğinde Yüksek Doz Tedavi Deneyimi Mustafa ÇETİN İstanbul Tartışma 16:15 16:30 ARA 16:30 18:00 Oturum 5: Allojenik Hematopoetik Hücre Transplantasyonu - I Oturum Başkanları: Ahmet ELMAAĞAÇLI, Cengiz BEYAN KML de Allojenik Kök Hücre Transplantasyonu Teoman SOYSAL İstanbul Ülkemizde Allojenik Hematopoetik Hücre Transplantasyonu Mutlu ARAT Ankara Deneyimi: EBMT - Avrupa Aktivitesi Tarama Analizleri Ülkemizde Akraba Dışı Allojenik Hematopoetik Hücre Transplantasyonu Deneyimi Sevgi BEŞIŞIK KALAYOĞLU İstanbul Tartışma vi

7 4. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi Türk Hematoloji Derneği 40. YIL 2 Mart 2007, Cuma 08:00 09:30 Session 6: Allogenic Stem Cell Transplantation I Chairs: Günhan GÜRMAN, Andrea BACIGALUPO Unrelated Donor Transplants Andrea BACIGALUPO Italy Chimerism and MRD Based Tailoring in Stem Cell Transplantation Dietger NIEDERWIESER Germany The Current Staus of DLI : State of the Art Hans J. KOLB Germany Discussion 09:30 09:45 COFFEE BREAK 09:45 10:45 Session 7: Allogenic Stem Cell Transplantation II Chairs: Muhit ÖZCAN, Mutlu ARAT Stem Cell Transplantation for Acute Leukemias Daniel J. WEISDORF USA Allogenic Stem Cell Transplantation for Aplastic Anemia André TICHELLI Switzerland Discussion 10:45 11:00 BREAK 11:00 12:00 Session 8: Early Complications of Stem Cell Transplantation Chairs: Hakan GÖKER, Mehmet Ali ÖZCAN Regimen Related Toxicity and its Prediction by Indexes Bernd HERTERNSTEIN Germany Novel Treatment Approaches for GVHD H. Jochem KOLB Germany Discussion 12:00 13:30 LUNCH 13:30 14:30 Session 9: Allogenic Stem Cell Transplantation in Lymphoproliferative Disorders Chairs: Burhan FERHANOĞLU, Bülent ÜNDAR Allogeneic Stem Cell Transplantation for Follicular Lymphoma Matt KALAYCIO USA The Role of Allogenic Stem Cell Transplantation in CLL Peter DREGER Germany Discussion 14:30 14:45 COFFEE BREAK 14:45 16:15 Session 10: Stem Cell Sources and Immunomodulation Chairs: Olle RINGDEN, Mehmet ERTEM The Current Status of Cord Blood Transplantation Nelson J. CHAO USA Immunomodulation by Mesenchymal Stem Cells and Use in Olle RINGDEN Sweden Hematopoietic Stem Cell Transplantation Haploidentical Transplantation: State of the Art Franco AVERSA Italy Discussion 16:15 16:30 BREAK 16:30 18:00 Session 11: Indications, Legal and Ethical Issues Chairs: Yücel TANGÜN, Cengiz BEYAN Current Allogenic TX Indications and Transplant Rates in Europe Ahmet ELMAAĞAÇLI Germany Legal and Ethical Issues in Stem Cell Research. EU Perspective TBA EU Discussion vii

8 4. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi Türk Hematoloji Derneği 40. YIL 3 Mart 2007, Cumartesi 08:00 09:30 Oturum 12: Pediatride Kök Hücre Transplantasyonu Oturum Başkanları: Gündüz GEDİKOĞLU, Savaş KANSOY Thalasemilerde Hematopoetik Hücre Nakli Mehmet ERTEM Ankara Pediatrik Olgularda Otolog Kök Hücre Nakli ve Yüksek Doz Tedaviler: Türkiye Nerede? Sema ANAK İstanbul Pediatrik Olgularda Akraba İçi Allojenik Kök Hücre Nakli Deneyimi Savaş KANSOY İzmir Pediatrik Olgularda Akraba Dışı Kök Hücre Nakli Deneyimi M. Akif YEŞİLİPEK Antalya Tartışma 09:30 09:45 ARA 09:45 11:15 Session 13: Stem Cell Transplantation in Pediatrics Chairs: Atila TANYELİ, Murat TUNCER Transplant Related Toxicity in Pediatrics: Is Veno- occlusive Disease of the Liver Selim ÇORBACIOĞLU Germany (VOD) of Historical Interest or a Persistent Threat in the Pediatric Population? From Cure at Any Price Towards Cure at the Lowest Possible Price Albert N. BÉKÁSSY Sweden Current Strategies to Cure Chronic Granulomatous Disease (CGD) by Stem Cell Tayfun GÜNGÖR Switzerland Transplantation Discussion 11:15 11:30 BREAK 11:30 12:30 KML Vaka Tartışma Oturumu: Moderatör : Tartışmacılar: Ayşen TİMURAĞAOĞLU Sevgi BEŞIŞIK KALAYOĞLU 12:30 14:00 YEMEK İbrahim HAZNEDAROĞLU Ankara Antalya İstanbul 14:00 15:30 Oturum 14: Hücresel Tedaviler Oturum Başkanları: Levent ÜNDAR, Hayri ÖZSAN Kök Hücre Moleküler Genetiği Ali Uğur URAL Ankara Kardiyomiyopati ve Burger Hastalığında Kök Hücre Uygulamaları Rüçhan AKAR Ankara Jinekoloji ve Obstetrikte Kök hücre Tedavisi Erkut ATTAR İstanbul Tartışma 15:30 15:40 ARA 15:40 16:50 Session 15: Cellular Therapies Chairs: Zafer GÜLBAŞ, Ahmet Rüçhan AKAR Stem Cells in Acute Myocardial Infarction Hüseyin İNCE Germany Cell Therapy for Parkinson s Disease: Current Challenges for Clinical Translation Deniz KIRIK Sweden Fetal Stem Cells for Cellular Therapy: from Laboratory to Clinics Gönül OĞUR Turkey Discussion 16:50 17:00 ARA 17:00 18:30 Oturum 16: Kök Hücre Naklinde İnfeksiyonlar ve Destek Tedavi Oturum Başkanları: Rıdvan ALİ, Can BOĞA Mukozit: Korunma ve Tedavide Gelişmeler Şeref KÖMÜRCÜ Ankara Kök Hücre Transplantasyonunda Yoğun Bakım Desteğinin Önemi Hakan GÖKER Ankara Post Transplant İnfeksiyöz Komplikasyonlar Hamdi AKAN Ankara Tartışma viii

9 Konuşma Metinleri

10

11 Kök Hücre Biyolojisi ve Plastisitesinde Güncel Kavramlar Emin KANSU Hacettepe Üniversitesi Onkoloji Enstitüsü ve Hematopoietik Stem Hücre Transplantasyon Ünitesi, Ankara Kök hücre araştırmaları konusunda bugüne kadar ulaşılan nokta gelecek için büyük umut vaad etmektedir. Organ veya doku transplantasyonunun tek tedavi seçeneği olduğu hastalıklarda uygun verici teminindeki zorluk tedavi şansını engelleyen en önemli etmendir. Kök hücre araştırmaları istenildiği doğrultuda gelişirse hasta kişilere nakil uygulanmasında yeni bir hücre kaynağı oluşturabilecektir. Ayrıca kök hücrelerin, kendini yenileme yeteneği zayıf olan doku ve organların yenilenmesi amacıyla kullanımı önemli bir konu olarak gündemde bulunmaktadır. HEMATOPOEZ VE STEM HÜCRELERİ İnsan organizmasında eritrositler, miyeloid hücreler trombositler kemik iliğindeki kök hücreleri tarafından başlatılan farklılaşma ve matürasyon süreci sonucunda oluşmaktadır. Kök hücreleri kendilerini yenileyebilme, proliferasyon ve farklılaşma özelliklerine sahiptirler. Kök hücrelerinin çok primitif olan ve birçok yönde farklılaşma gösterebilen tipleri Eritroid seri, miyeloid seri ve megakaryositik seri ile lenfoid serilerin herbiri için birer unipotansiyel stem hücre olduğu kabul edilmektedir. Kök Hücreler, bölünerek kendini yenileyen ve kan, karaciğer ve kas gibi özelleşmiş, görev yapan organları oluşturabilen ve farklılaşma yeteneğinde olan hücrelerdir. Bu hücreler, totipotent, pluripotent ve unipotent kök hücreler olarak üç grupta incelenmektedirler (Bkz. ŞEKİL-1). Kök Hücreler Bölünerek kendini yenileyerek (self-renewal) sayılarını devamlı sabit tutan, kan, karaciğer ve kas gibi özelleşmiş, görev yapan organları oluşturabilen ve farklılaşma yeteneğinde olan primitif nitelikte olan hücrelerdir. Türleri: a. Totipotent kök hücreler: Sınırsız farklılaşma ve farklı yönlere gidebilme özelliğinde olan kök hücrelerdir. Bu hücreler embriyo, embriyo-sonrası tüm doku ve organlar ile embriyo-dışı membranların ve organların kaynağını oluşturan kök hücre türleri olarak tanımlanırlar. Bu hücreler embryo, bütün embryo-sonrası doku ve organlar ile embryo-dışı membranları ve organları veren kök hücreleridir (ŞEKİL-1). b. Pluripotent kök hücreler: Organizmada birçok dokunun oluşmasına kaynak oluşturan kök hücrelerdir (ŞEKİL-1). c. Unipotent kök hücreler: Multi-potansiyel stem hücresi ve bu hücrelerin bölümleri sonucu oluşan ve tek bir yönde farklılaşmak üzere programlanmış bulunan hücrelerdir (ŞEKİL- 1). Erişkin kök hücresi, erişkin dokularda bulunabilen ve birçok hücreye dönüşebilen kök hücrelerdir. Hematopoietik Kök Hücresi, kemik iliğinde, bebek göbek kordon kanında ve çevre kanında bulunan ve özel yöntemlerle erişkin de belli büyüme faktörlerinin yardımı ile üretilebilen ve kan hücrelerine dönüşebilen kök hücreleridir ( ŞEKİL- 2). Kanı oluşturan eritrosit, lökosit ve trombositler erişkin hayatta da devamlı olarak üretildikleri için kök hücrelerini elde etmek daha kolay olmuştur. Bu hücreler uzun yıllardan beri dünyada ve yurdumuzda lösemi ve kansızlık gibi birçok kan has- 1-4 Mart 2007, KARİNNA OTEL - ULUDAĞ, BURSA 1

12 Emin KANSU Kök Hücre Biyolojisi ve Plastisitesinde Güncel Kavramlar talıkları olan hastalara verilerek tedavide başarı ile kullanılmaktadırlar. Son yıllarda bazı araştırmalar kan üreten kök hücrelerin uygun koşullarda kalp kası, sinir dokusu gibi alanlara da yerleşebilip hasar mevcutsa bu alanları tamir edebileceğini göstermiştir. Ancak insanda bu nitelikte kan üreten kök hücrelerin kendini tamir etme kapasitesi sınırlı dokuların hastalıklarının tedavisi henüz başarılamamıştır. Şekil 1. Stem Hücrelerin Totipotent, Pluripotent ve Unipotent türleri Embriyonik kök hücre, embriyoda erken evrede bulunan totipotent kök hücreler olarak tanımlanırlar. Embriyonik kök hücreleri, İn-vitro olarak döllenmiş ve ihtiyaç fazlası embriyolardan veya istemli sonlandırılan gebeliklerden elde edilmektedir. (Bkz. ŞEKİL-3). Şekil 2. Pluripotent ve Unipotent Hematopoietik Stem Hücrelerin farklılaşma ve matürasyonu sürecinde hücre yüzey antijenleri ve reseptörlerinin ekspresyonu 2 4. ULUSAL KEMİK İLİĞİ TRANSPLANTASYONU ve KÖK HÜCRE TEDAVİLERİ KONGRESİ

13 Kök Hücre Biyolojisi ve Plastisitesinde Güncel Kavramlar Emin KANSU (colony assay) tekniğini tanımlamışlardır. Özellikle Metcalf in çalışmaları ile G-CSF ve GM-CSF başta olmak üzere Hematopoietik Büyüme Faktörleri nin tanımları ve etkilerini tanımlanmaya başlanmıştır. Şekil 3. İn vitro Fertilizasyon sonrası artık tüplerden hazırlanan blastositlerden iç hücre kitlesinin ( inner cell mass ) ayrılması ve in-vitro şartlarda Embryonik Kök Hücre kültürlerinin oluşturulması Stem Hücrelerin Belirlenmeleri Son yirmi yıl içinde, insan ve fare hematopoietik hücre progenitör hücrelerini incelemek amacıyla geliştirilen semi-solid in vitro kemik iliği kültür teknikleri, normal ve patolojik şartlarda hematopoez dinamiğini ve hematopoetik hücrelerin farklılaşmasını anlamamıza yardımcı olmuştur. İnsandan ve deney hayvanlarından elde edilen kemik iliği hücrelerinin in vitro şartlarda klonal hücre kültürleri, stem hücrelerinin proliferasyon ve farklılaşma ile kendini yenileyebilme özelliklerinin anlaşılmasına ışık tutmuştur. In vitro koloni oluşumunu esas alan bu teknikler öncelikle farelerde yapılan deneysel çalışmalar sayesinde hızlı bir ilerleme göstermiş ve hematopoez biyolojisi ve stem hücre biyolojisi ile kinetiğinde bir araştırma disiplini haline gelmiş bulunmaktadır. Hematopoietik stem hücrelerinin farklılaşması sonucunda morfolojik olarak tanınabilir durumda olan prekürsörler oluşmaktadır. Kendi kendini yenileyebilen (repopulating) hücrelerin varlığı ilk kez 1950 li yılların başında gösterilmiş olmakla birlikte stem hücre tanımını bugünkü anlayışımıza uygun olarak 1961 yılında Till ve Mc Culloch irradiye edilmiş farelere sinjeneik türden kemik iliği verildiği zaman fare dalakları üzerinde oluşan koloniler ile tanımlamışlardır. İrradiye edildikten sonra sinjeneik kemik iliği nakli yapılan farelerin dalaklarında mikroskopik olarak belirlenmiş eritroid, miyeloid ve megakaryositik elemanlara farklılaşma gösterebilen kolonilerin varlığının gösterilmesi bu kolonilerin multipotansiyel stem hücresini ifade edeceği göşünden hareketle bu kolonilere CFU-S (Colony-Forming-Unit-Spleen) adı verilerek multipotansiyel stem hücrenin tanımı yapılmıştır. Daha sonraları Bradley, Sachs ve Metcalf hematopoietik progenitor hücreler için in-vitro koloni oluşturma Günümüzde multipotansiyel stem hücre yavaş bölünen ve gerektiğinde eritroid, miyeloid, lenfositik ve megakaryositik unipotansiyel stem hücrelerini verebilen en primitif hücre olarak kabul edilmektedir. İlerleyen yıllar içerisinde semi-solid ortamlarda uygun büyüme faktörlerinin (Eritropoietin, G-CSF, GM-CSF ve IL-3 gibi) varlığında kemik iliği stem hücrelerinin üretilebileceği görülmüş ve bu deneyler sonucunda eritroid seride erken dönemde BFU-E (Burst Forming Unit-Eritroid) adı verilen stem hücre, daha sonraki dönemde CFU-E adı verilen (Colony Forming Unit-Eritroid) olarak belirlenen eritroid stem hücreler tanımlanmıştır. Bu kolonilerin herbiri eritropoez sürecindeki iki ayrı dönemdeki unipotansiyel karakterde iki stem hücre evresini ifade etmektedir ve her ikisi de eritropoetin etkisi altında farklılaşma ve proliferasyon göstermektedir Granülosit-Makrofaj Koloni stimüle edici faktör (GM-CSF) veya granülosit koloni stimüle edici faktör (G-CSF) varlığında kemik iliği kültürlerinde oluşan koloniler yardımıyla miyeloid stem hücre CFU- GM veya CFU-C olarak tanımlanmıştır ( ŞEKİL- 2). G-CSF veya GM-CSF varlığında ortamda oluşan kolonilerin herbiri bir miyeloid stem hücreyi ifade etmektedir ve CFU-GM günümüzde miyeloid stem hücre anlamına gelmektedir. Son üç yıl içinde tanımlanmış bulunan trombopoietin varlığında semi-solid ortamlardaki kemik iliği kültürlerinde oluşan koloniler CFU-Meg olarak isimlendirilmekte ve bu koloniler megakaryositik unipotansiyel stem hücrelerini ifade etmektedir. Hematopoezde yer alan stem hücreler ve hematopoietik progenitörler şematik olarak ŞEKİL-2 de gösterilmiştir. Hematopoietik erişkin stem hücreleri laboratuvar şartlarında hücre yüzey marker larının monoklonal antikorlar ile belirlenmesi sonucunda da immünofenotipik olarak tanınabilmekte ve sayılabilmektedir. Bunlar arasında CD 34 antijeni özellikle laboratuvarlarda stem hücre mobilizasyonlarında ve stem hücre nakillerinde sıklıkla kullanılan önemli ve pratik önemi olan bir stem hücre yüzey antijenidir. Kemik iliğinden 24 saat içinde her saatte 1-5x10 9 eritrosit ve 1-5x10 9 lökosit yapılarak dolaşıma verilmektedir. Kan kaybı veya infeksi- 1-4 Mart 2007, KARİNNA OTEL - ULUDAĞ, BURSA 3

14 Emin KANSU Kök Hücre Biyolojisi ve Plastisitesinde Güncel Kavramlar yon gibi akut stress durumlarında bu hücrelerin yapımlarında hızla artım olmaktadır. Ancak, dolaşıma geçen hücrelerin ihtiyaç duyuları anatomik bölgelere giderek fonksiyonel olmaları beklenir. Kan hücrelerinin yeterince yapılamadığı aplastik anemi, sitopeniler, lösemiler ve diğer miyeloproliferatif hastalıklarda normal hematopoezin bozulması yaşamı tehdit edici derecelerde sorunlara neden olabilmektedir. Kan üreten (hematopoietik) kök hücresi: Kemik iliğinde, bebek göbek kordon kanında ve kanda bulunan ve erişkinde de özel yöntemlerle ve belli büyüme faktörlerinin yardımı ile çoğaltılabilen ve gelişimler sonunda kan hücrelerine dönüşebilen kök hücreleridir. Kanı oluşturan eritrosit, lökosit ve trombositler erişkin yaşamda da devamlı olarak üretildikleri için bu tür kök hücrelerini elde etmek daha kolay olmuştur. Bu hücreler uzun yıllardan beri dünyada ve yurdumuzda lösemi ve kansızlık gibi birçok kan hastalığının tedavisinde başarı ile kullanılmaktadırlar. Son yıllarda bazı araştırmalar kan üreten kök hücrelerin uygun koşullarda kalp kası, sinir dokusu gibi alanlara da yerleşebilip hasar mevcutsa bu alanları tamir edebileceğini göstermiştir. Ancak, insanda bu nitelikte kan üreten kök hücrelerin kullanımıyla, kendini onarma kapasitesi sınırlı dokuların hastalıklarının tedavisi henüz başarılamamıştır. Embriyo üreme hücrelerinden yumurta ve spermin birleşmesi ile oluşan ve cenin gelişiminin ilk aşamasındaki hücre grubudur (ŞEKİL-3). Embriyonal kök hücreleri olarak embriyoda erken evrede bulunan totipotent kök hücreleri tanımlanır. Embriyonal kök hücreleri, in vitro döllenmeyle geliştirilen, ancak ihtiyaç fazlası olan embriyolardan veya istem üzerine sonlandırılan gebeliklerden elde edilmektedir. Erişkin kök hücreleri erişkin bireylerden elde edilen, embriyonal kök hücreleri gibi totipotent ya da pluripotent nitelikte, bir çok hücre tipine dönüşebilen hücrelerdir. Kök hücre dizileri embriyonik kök hücre özelliğinde ya da yalnızca belirli farklılaşmış hücreleri (örneğin, deri yada kas hücresi gibi) geliştirmeye doğru yönlendirilmiş olan, laboratuvarda in vitro ortamlarda koşullar sağlandığında, sınırsız çoğaltılabilen hücrelerdir. Farklılaşma, hücrelerin gelişim süreçlerinde farklı işlevler ve görevler üstlenen buna bağlı olarak farklı yapı ve görüntüdeki hücrelerin ortaya çıkışı olarak tanımlanır. Farklılaşma normalde yönlenme (programlama) sürecini izler. Çekirdek aktarımı ile klonlama yönteminde hedef, çekirdeği çıkarılmış olan bir yumurta hücresine bir vücut hücresi (somatik hücre) çekirdeğinin aktarımı ile oluşturulacak yeni bir hücreden yapay bir embriyonun geliştirilmesidir. Böyle bir embriyodan oluşturulan canlı, somatik hücrenin elde edildiği canlının klonu (özdeşi) olmaktadır. Tedavi amaçlı klonlama (terapötik klonlama), bireylerin gereksinim duyabileceği bazı hücreleri elde etme amacıyla kullanılan bir yöntemdir. Hastalıklı ve/veya işlevini yitirmiş hücrelerin çekirdek aktarımlı klonlama yöntemiyle üretilmiş embriyonik kök hücrelerle ikamesi işleminin gerçekleştirmesidir. Embriyonik Kök Hücreleri Elde Etme Yöntemleri Embriyonik kök hücreler farklı teknolojiler ile elde edilebilmektedir. 1. İn vitro döllenmeyle geliştirilmiş ve ihtiyaç fazlası olan embriyolardan kök hücre eldesi: Bu yöntemin ilk aşamaları tüp bebek yöntemi olarak da bilinen in vitro döllenme (fertilizasyon) işlemi ile aynıdır. Çocuksuz ailelerde anne adayından elde edilen en az 7-9 yumurta hücresi baba adayının spermleri ile laboratuvar koşullarında döllenir ve yine laboratuvar koşullarında embriyoların gelişmesi için üç gün beklenir. Elde edilen embriyolardan iki ile üçü rahime yerleştirilir. Bu işlem başarılı bir gebeliğe yol açarsa, hazırlanmış olan diğer embriyolara gereksinim kalmaz. Bu embriyolar çiftlerin isteği doğrultusunda, daha sonra kendileri için başka bir gebelikte kullanılmak veya başka evli ve çocuksuz çiftlere bağışlanmak üzere veya kök hücre geliştirmek üzere dondurulabilir. Bu işlemler sırasında ülkelerde geçerli olan yasal ve etik düzenlemelere uyulması gereklidir. Rahime yerleştirilmeye hazır 3-5 günlük embriyoların hücreleri sonsuz çoğalma ve tüm farklılaşmış (örneğin sinir, kas, deri, kalp vb) hücreleri geliştirme kapasiteleri nedeniyle alıcı bir bireye tedavi amacıyla aktarılabilirler. Embriyo basit bir hücre yumağıdır. Küre şeklindeki bu oluşumun dış katmanı ilerde ceninin gelişmesi için gerekli olan plasentayı (eş) oluşturma, kürenin iç kısmındaki hücreler ise diğer tüm dokuları geliştirme görevini üstlenmiştir. Bu özelliklerinden dolayı embriyonun içinde konumlanmış hücrelere embriyonik kök hücreleri denilmektedir. Bu hücreler ilk kez 1998 de Wisconsin deki J.A.Thomson ve arkadaşları tarafından 4 4. ULUSAL KEMİK İLİĞİ TRANSPLANTASYONU ve KÖK HÜCRE TEDAVİLERİ KONGRESİ

15 Kök Hücre Biyolojisi ve Plastisitesinde Güncel Kavramlar Emin KANSU ayrıştırılıp laboratuvar ortamına aktarılmış ve tek tipte hücre üreten hücre dizilerine dönüştürülebilmişlerdir. 2. İstem üzerine sonlandırılan gebeliklerden embriyonik kök hücre eldesi: Anne ve babanın izni ile yetkili hekimlerce yasal ve sistemli olarak sonlandırılmış olan doğal gebeliklerden, yine anne ve babanın izni alınarak elde edilen embriyolardan da kök hücreleri geliştirilebilmektedir. Her iki yöntemle elde edilen hücreler birbirine benzer görünüm ve özelliktedirler. Ancak etik açıdan her iki yöntemin değerlendirilmesi farklılıklar içermektedir. İlk yöntem rahim öncesi dönemdeki hücreler üzerinde yapılan işlemleri, ikinci yöntem ise rahime yerleşmiş olan embriyonun hücreleriyle yapılan işlemleri kapsamaktadır. Şubat 2004 de Seul Üniversitesi nden Woo Suk Hwang ve arkadaşları klonladıkları insan embriyo keseciklerinden (blastosit) somatik hücre çekirdek transferi yöntemini kullanarak pluripotent embryonik kök hücre dizisi (SCNT-hES-1) elde etmişlerdir. Bu dizideki hücrelerin embryonik kök hücre görüntüsünde oldukları, embriyonik hücrelerin yüzey işaretlerini taşıdıkları ve ağır birleşik immün yetmezliği olan dolayısıyla aktarılan yabancı kökenli hücrelere bağışık yanıt geliştiremeyen ( severe combined immunodeficient (SCID) farelerde ektoderm, endoderm ve mezoderm tabakalarından türemiş hücreler içeren tümörler (teratomlar) oluşturduğu gösterilmiştir. Araştırıcılar, hücre dizilerinin sürdürülen 70 in üzerinde aktarım işlemine rağmen normal kromozom yapılarını (karyotiplerini) koruduklarını ve somatik çekirdek donör hücreleri ile genetik yönden özdeş olduklarını göstermişlerdir. Bu çalışmada ilk kez canlı bireylerden elde edilen somatik hücrelerden somatik hücre çekirdek transferi tekniği kullanarak insan embriyonik kök hücrelerinin elde edilebileceği gösterilmiştir. KÖK HÜCRELERİN KULLANIM ALANLARI ABD de Wisconsin Universitesi nde başlatılan kök hücre araştırmaları sonucunda insanlardan elde edilen ilk embriyonik kök hücre dizileri üretilmeye başlanılmıştır. Embriyonik kök hücrelerinin ABD, İngiltere ve Avustralya başta olmak üzere birçok ülkede deneysel aşamaları tamamlanmış olup, hayvan uygulamaları yapılmaktadır. Her ülkenin tedavi ve araştırma amaçlı tüp bebek ve kök hücre uygulamalarına yasal ve ahlaki yaklaşımı farklılık göstermektedir. Yaşamın başlangıcının tanımının dinsel inançlara bağlı olarak farklı olabilmesi bu açıdan önemli bir faktördür. Ülkemizde ise tüp bebek uygulamalarına yönelik bir yönetmelik iki yıldan beri yürürlükte olup, bu alanda yapılan araştırmalar ve faaliyet gösteren merkezler onay ve denetime tabidir. Son 20 yıldır dünyada kabul gören şekliyle, kök hücre nakli, kemik iliği veya kandan elde edilen ve kan üretebilen hücrelerin nakli, Akdeniz anemisi, lösemi ve lenfoma gibi hastalıkların ve bazı kanser türlerinin tedavisinde başarılı bir şekilde uygulanmaktadır. Bu yöntemin kullanılmasını sınırlayan en önemli faktör alıcı ile verici arasında tam bir doku uyumunun gerekli olmasıdır. Toplumda doku uyumu açısından binlerce farklı özellikte birey türünün varlığı nedeniyle bu uyum ancak kardeşler arasında, o da ancak %25 olasılıkla gerçekleşmektedir. Yumurta hücresine somatik hücre çekirdeğinin nakli ile çekirdeğin vericisi olan bireyin hücreleriyle uyumlu kök hücreleri geliştirilebilmektedir. Bu işlem yakın zamanda insanlarda da denenmiş ve elde edilen klon hücreler laboratuvar şartlarında 5 gün kadar yaşatılabilmiştir. Basında insan klonlaması olarak yorumlanan bu çalışmalar aslında üreme amaçlı klonlama dan farklıdır. Önceleri, erişkinde kemik iliği kök hücrelerinin sadece kan hücrelerini oluşturduğu bilinirken son veriler bu hücrelerin karaciğer ve kalp gibi diğer dokuları da oluşturabileceğini göstermiştir. Embriyonik ve erişkin kök hücrelerinin sağlık bilimlerinde tedavi amacıyla çok geniş uygulama alanlarına sahip olacağı beklenmektedir. Totipotent yönlenme özelliklerine sahip embryonik kök hücreleri invitro şartlarda üretilebilmekte ve farklılaşmaları kontrol edilebilmektedir. Günümüzde embriyonik kök hücrelerinin insanlarda kullanımına ait bilgilere internet ortamında ulaşılabilmektedir (www.emcell.com ve com). Embriyonik kök hücre dizileri yapay kültür ortamlarında ve laboratuvar şartlarında çoğalma gösterirler ve sınırsız canlı tutulabilirler. Son dört yıl içinde yapılan araştırmalar da embriyonik kök hücrelerinin uygun kültür şartlarında ve uyaranlar varlığında miyosit (kas hücresi), adiposit (yağ hücresi), kondrosit (kıkırdak hücresi), osteosit (kemik hücresi), kan hücreleri ile damar cıdarı (endotel) hücrelerine farklılaşabildiğini göstermiştir. Bu farklılaşmalar özgün biyolojik, immünolojik, biyokimyasal, elektrofizyolojik ve moleküler çalışmalarla kanıtlanmıştır.kök Hücre Plastisitesi olarak yeni 1-4 Mart 2007, KARİNNA OTEL - ULUDAĞ, BURSA 5

Kök hücre araştırmaları konusunda bugüne kadar ulaşılan nokta gelecek için büyük

Kök hücre araştırmaları konusunda bugüne kadar ulaşılan nokta gelecek için büyük DERLEME Hacettepe T p Dergisi 2005; 36:191-197 Kök hücre biyolojisi ve plastisitesinde güncel kavramlar Emin Kansu 1 1 Prof. Dr., Hacettepe Üniversitesi Onkoloji Enstitüsü, Hematopoietik Kök Hücre Transplantasyonu

Detaylı

ALLOJENİK KORDON KANI BANKACILIĞINDA UMUTLAR

ALLOJENİK KORDON KANI BANKACILIĞINDA UMUTLAR ALLOJENİK KORDON KANI BANKACILIĞINDA UMUTLAR Prof. Dr. İhsan Karadoğan Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji Bilim Dalı Öğretim Üyesi Kök Hücre Nedir? Kendileri için uygun olan bir çevre içinde

Detaylı

HASTALIKLARA YENİ YAKLAŞIM: MEZENKİMAL KÖK HÜCRE. Melis Doğanay, Buse Gürcan, Cenk Anıl Olşen, İrem Darka, Dilara Alpan

HASTALIKLARA YENİ YAKLAŞIM: MEZENKİMAL KÖK HÜCRE. Melis Doğanay, Buse Gürcan, Cenk Anıl Olşen, İrem Darka, Dilara Alpan HASTALIKLARA YENİ YAKLAŞIM: MEZENKİMAL KÖK HÜCRE Melis Doğanay, Buse Gürcan, Cenk Anıl Olşen, İrem Darka, Dilara Alpan Danışman: Prof. Dr. Namık Özbek ÖZET Canlı vücudunda bulunan, kendini yenileyebilen

Detaylı

«BEST OF ASBMT TANDEM MEETINGS» ULUSLARARASI SEMPOZYUM Mart 21-22

«BEST OF ASBMT TANDEM MEETINGS» ULUSLARARASI SEMPOZYUM Mart 21-22 2014 «BEST OF ASBMT TANDEM MEETINGS» ULUSLARARASI SEMPOZYUM Mart 21-22 Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Morfoloji Binası Konferans Salonu Sıhhiye, Ankara TÜRKİYE KEMİK İLİĞİ TRANSPLANTASYON VAKFI DAVET

Detaylı

Kök Hücre Biyolojisi. Prof. Dr. Gönül KANIGÜR Prof. Dr. Melek ÖZTÜRK

Kök Hücre Biyolojisi. Prof. Dr. Gönül KANIGÜR Prof. Dr. Melek ÖZTÜRK Kök Hücre Biyolojisi Prof. Dr. Gönül KANIGÜR Prof. Dr. Melek ÖZTÜRK Kök hücre nedir? Kök hücreler organizmanın tüm dokularını ve organlarını oluşturan ana hücrelerdir. Henüz farklılaşmamış olan bu hücreler

Detaylı

HEMATOPOIETIK KÖK HÜCRE

HEMATOPOIETIK KÖK HÜCRE KÖK HÜCRE AFEREZİ HEMATOPOİESİS Kandaki sellüler bileşenleri üretim süreci Erişkinlerde, kemik iliği içeren pelvis, sternum, vertebral ve kafatasında kemik iliği mikroçevresinde üretilir HEMATOPOIETIK

Detaylı

Kuramsal: 28 saat. 4 saat-histoloji. Uygulama: 28 saat. 14 saat-fizyoloji 10 saat-biyokimya

Kuramsal: 28 saat. 4 saat-histoloji. Uygulama: 28 saat. 14 saat-fizyoloji 10 saat-biyokimya HEMATOPOETİK SİSTEM Hematopoetik Sistem * Periferik kan * Hematopoezle ilgili dokular * Hemopoetik hücrelerin fonksiyon gösterdikleri doku ve organlardan meydana gelmiştir Kuramsal: 28 saat 14 saat-fizyoloji

Detaylı

7. Enver Tali ÇET N Konferansı

7. Enver Tali ÇET N Konferansı 7. Enver Tali ÇET N Konferansı ANKEM Derg 2006;20(Ek 2):1-8. KÖK HÜCRE B YOLOJ S VE PLAST S TES NDE GÜNCEL KAVRAMLAR Emin KANSU Hacettepe Üniversitesi, Onkoloji Enstitüsü ve Hematopoietik Stem Hücre Transplantasyon

Detaylı

KÖK HÜCRE NAKLİ. Doç. Dr. Mustafa ÖZTÜRK GATA Tıbbi Onkoloji BD.

KÖK HÜCRE NAKLİ. Doç. Dr. Mustafa ÖZTÜRK GATA Tıbbi Onkoloji BD. KÖK HÜCRE NAKLİ Doç. Dr. Mustafa ÖZTÜRK GATA Tıbbi Onkoloji BD. Kök hücre nedir? Bazı dokularda bulunan ve gereksinim halinde pek çok hücreyi oluşturarak yaşamın devamını sağlayan, farklı dokulara dönüşebilme

Detaylı

HEMAToLOJİ BAYINDIR SÖĞÜTÖZÜ HASTANESİ KEMİK İLİĞİ NAKLİ MERKEZİ

HEMAToLOJİ BAYINDIR SÖĞÜTÖZÜ HASTANESİ KEMİK İLİĞİ NAKLİ MERKEZİ HEMAToLOJİ BAYINDIR SÖĞÜTÖZÜ HASTANESİ KEMİK İLİĞİ NAKLİ MERKEZİ BAYINDIR SÖĞÜTÖZÜ HASTANESİ KEMİK İLİĞİ (KÖK HÜCRE) NAKLİ MERKEZİ Sağlıkta referans merkezi olma vizyonuyla faaliyetlerini sürdüren Bayındır

Detaylı

HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE TRANSPLANTASYONUNDA HEMŞİRENİN ROLÜ. Nevin Çetin Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİT Ünitesi

HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE TRANSPLANTASYONUNDA HEMŞİRENİN ROLÜ. Nevin Çetin Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİT Ünitesi HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE TRANSPLANTASYONUNDA HEMŞİRENİN ROLÜ Nevin Çetin Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİT Ünitesi Hematopoetik kök hücre transplantasyonu hematoloji-onkoloji alanında özel bir daldır

Detaylı

Fanconi Anemisinde Hematopoetik Kök Hücre Transplantasyonu

Fanconi Anemisinde Hematopoetik Kök Hücre Transplantasyonu 1945 K SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI UANKARA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ÇOC Fanconi Anemisinde Hematopoetik Kök Hücre Transplantasyonu Dr. Mehmet ERTEM Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatrik Hematoloji

Detaylı

2. HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE NAKLİ HEMŞİRELİĞİ KURSU 14-15-16/KASIM/2013

2. HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE NAKLİ HEMŞİRELİĞİ KURSU 14-15-16/KASIM/2013 2. HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE NAKLİ HEMŞİRELİĞİ KURSU 14-15-16/KASIM/2013 KURS DÜZENLEME KURULU Sevinç Kutlutürkan Başkanı Şerife Koçubaba Hematopoetik Kök Hücre Nakil Alt Grubu Koordinatörü Nevin Çetin Hematopoetik

Detaylı

HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE UYGULAMALARI Doç. Dr. Mustafa ÇETİN

HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE UYGULAMALARI Doç. Dr. Mustafa ÇETİN HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE UYGULAMALARI Doç. Dr. Mustafa ÇETİN Standart Endikasyonlar 50 yıldan daha uzun süredir, Hematopoetik Kök Hücre (HKH) olarak isimlendirilen ve kan dokusunu yeniden yapılandırabilen

Detaylı

Hematopoetic Kök Hücre ve Hematopoez. Dr. Mustafa ÇETİN 2013-2014

Hematopoetic Kök Hücre ve Hematopoez. Dr. Mustafa ÇETİN 2013-2014 Hematopoetic Kök Hücre ve Hematopoez Dr. Mustafa ÇETİN 2013-2014 Konunun Başlıkları 1. Hematopoetik sistem 2. Hematopoez 3. Hematopoetik kök hücre Karekteristiği Klinik kullanımı Hematopoetik Sistem Hemato

Detaylı

AVRASYA ÜNİVERSİTESİ

AVRASYA ÜNİVERSİTESİ Ders Tanıtım Formu Dersin Adı Öğretim Dili Kök Hücre Biyolojisi Türkçe Dersin Verildiği Düzey Ön Lisans () Lisans (X) Yüksek Lisans( ) Doktora( ) Eğitim Öğretim Sistemi Örgün Öğretim (X) Uzaktan Öğretim(

Detaylı

Kök Hücre Nakli Hastalarında TRANSFÜZYON

Kök Hücre Nakli Hastalarında TRANSFÜZYON Kök Hücre Nakli Hastalarında TRANSFÜZYON Prof. Dr. İhsan KARADOĞAN IV. ULUSAL KAN MERKEZLERİ VE TRANSFÜZYON TIBBI KONGRESİ 14-18 Aralık 2011, Maritim Pine Beach Resort Otel BELEK, ANTALYA Olgu 32 y kadın

Detaylı

5. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi

5. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi 6 Mart 2008, Perşembe 09:00-10:30 ALLO Oturum Başkanı: Günhan Gürman - Ankara Üniv.Tıp Fakültesi Bilim Dalı,Ankara Multiple Miyelomda Allojeneik Nakil: Rüyalar Gerçek Olsa Levent Ündar - Akdeniz Üniversitesi

Detaylı

9. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi Basın Bülteni Konuşmacılar:

9. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi Basın Bülteni Konuşmacılar: 9. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi Basın Bülteni Konuşmacılar: Ahmet Muzaffer Demir Tülin Tiraje Celkan Güner Hayri Özsan Görgün Akpek THD Başkanı 9. KİTKHT Kongre

Detaylı

BİLİMSEL PROGRAM TEMEL KAVRAMLAR: KÖK HÜCRE VE REJENERATİF TIP

BİLİMSEL PROGRAM TEMEL KAVRAMLAR: KÖK HÜCRE VE REJENERATİF TIP 6 Mart 2014 - Perşembe SAAT SALON A SALON B KURS SALONU TEMEL KAVRAMLAR: KÖK HÜCRE VE REJENERATİF TIP 08:30-10:00 Oturum Başkanları: Teoman Soysal (İstanbul Üniversitesi, İstanbul), Emin Kansu (Hacettepe

Detaylı

«BEST OF ASBMT TANDEM MEETINGS» ULUSLARARASI SEMPOZYUM Mart 21-22

«BEST OF ASBMT TANDEM MEETINGS» ULUSLARARASI SEMPOZYUM Mart 21-22 2014 «BEST OF ASBMT TANDEM MEETINGS» ULUSLARARASI SEMPOZYUM Mart 21-22 Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Morfoloji Binası Konferans Salonu Sıhhıye, Ankara KONUŞMACILAR Sergio A. Giralt, MD Memorial Sloan-Kettering

Detaylı

KÖK HÜCRELERI ve KLONLAMA

KÖK HÜCRELERI ve KLONLAMA AVRASYA DOSYASI 41 KÖK HÜCRELERI ve KLONLAMA Emin KANSU* This article deals with stem cells and the process of cloning. The author first presents definitions of stem cells and then ways of producing embrionic

Detaylı

BİLİMSEL PROGRAM 10:30-11:00 KAHVE ARASI 12:30-14:00 YEMEK

BİLİMSEL PROGRAM 10:30-11:00 KAHVE ARASI 12:30-14:00 YEMEK 8 Mart 2012 - Perşembe 09:00-10:30 TOPLANTI SALONU TEMEL KAVRAMLAR Oturum Başkanları: Teoman Soysal (İstanbul Üniversitesi, İstanbul), Hale Ören (Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir) - Hematopoetik Kök Hücre

Detaylı

KLONLAMA. Prof. Dr. Fatma Savran Oğuz

KLONLAMA. Prof. Dr. Fatma Savran Oğuz KLONLAMA Prof. Dr. Fatma Savran Oğuz Tek yumurta ikizleri doğal klonlardır. Araştırıcılar ilk önceleri bu doğal olayı taklit ederek klonlama çalışmalarına başlamışlardır. Tek yumurta ikizlerinde embriyo

Detaylı

TRANSPLANT ÖNCESİ HASTA DEĞERLENDİRME VE HAZIRLIK AŞAMASI

TRANSPLANT ÖNCESİ HASTA DEĞERLENDİRME VE HAZIRLIK AŞAMASI TRANSPLANT ÖNCESİ HASTA DEĞERLENDİRME VE HAZIRLIK AŞAMASI Prof. Dr. Mualla Çetin Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatrik Hematoloji YAPILACAKLAR KİT kararının verilmesi Donör seçimi Transplant öncesi

Detaylı

Kök Hücre Nakli: Temel prensipler

Kök Hücre Nakli: Temel prensipler Kök Hücre Nakli: Temel prensipler Doç. Dr. Fevzi ALTUNTAŞ Ankara Onkoloji Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kök Hücre Nakli Merkezi KÖK HÜCRE Farklı hücre tiplerine dönüşebilme ve kendisini yenileyebilme gücüne

Detaylı

MİYELODİSPLASTİK SENDROM

MİYELODİSPLASTİK SENDROM MİYELODİSPLASTİK SENDROM Türk Hematoloji Derneği Tanı ve Tedavi Kılavuzu 2013 30.01.2014 İnt. Dr. Ertunç ÖKSÜZOĞLU Miyelodisplastik sendrom (MDS) yetersiz eritropoez ve sitopenilerin varlığı ile ortaya

Detaylı

KÖK HÜCRE, HÜCRESEL TEDAVİ - REJENERATİF TIP

KÖK HÜCRE, HÜCRESEL TEDAVİ - REJENERATİF TIP KÖK HÜCRE, HÜCRESEL TEDAVİ - REJENERATİF TIP Prof.Dr.Gülyüz Öztürk İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi, Pediatrik Hematoloji-Onkoloji Bilim Dalı, Kan Merkezi -Kök Hücre Nakli Ünitesi KÖK HÜCRELER

Detaylı

Lösemi. Lenfoma Miyelom. Hastaları. Kongresi. 11-12 Mayıs 2013, Ankara. Yer: Congresium, Söğütözü. Lösemi Lenfoma Miyelom

Lösemi. Lenfoma Miyelom. Hastaları. Kongresi. 11-12 Mayıs 2013, Ankara. Yer: Congresium, Söğütözü. Lösemi Lenfoma Miyelom Hastaları ve Araştırma Eğitim Birliği Derneği 2 0 11 Hastaları ve Araştırma Eğitim Birliği Derneği Hastalar Konuşuyor Hastalar ve Yakınları Soruyor Lösemi Lenfoma Miyelom Hastaları Kongresi 11-12 Mayıs

Detaylı

Kemik İliği Nakli Merkezi Kemik İliği (Kök Hücre) Nakli Merkezi

Kemik İliği Nakli Merkezi Kemik İliği (Kök Hücre) Nakli Merkezi Kemik İliği Nakli Merkezi Kemik İliği (Kök Hücre) Nakli Merkezi +90 216 BR.HLİ.103 World Hospital Standarts Approved by JCI Acreditation Certificate K-Q TSE-ISO-EN 9000 Saray Mah. Siteyolu Cad. No:7 34768

Detaylı

DİCLE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM I HÜCRE BİLİMLERİ 2 KOMİTESİ KÖK HÜCRELER

DİCLE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM I HÜCRE BİLİMLERİ 2 KOMİTESİ KÖK HÜCRELER DİCLE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM I HÜCRE BİLİMLERİ 2 KOMİTESİ KÖK HÜCRELER Doç.Dr. Engin DEVECİ KÖK HÜCRELER Farklılaşmamış,Kendini yenileyebilen, Özelleşmiş hücrelere farklılaşabilen hücrelerdir.

Detaylı

ETİK KURUL BAŞVURU DOSYASI

ETİK KURUL BAŞVURU DOSYASI ETİK KURUL BAŞVURU DOSYASI Ülkemizde Hematolojik Kanserlerin Yükü, Coğrafi Dağılımı, Demografik Karakteristiği, İmmünohistokimyasal Özellikleri ve Klinik Davranışı Epidemiyolog Danışman Doç. Dr. Mutlu

Detaylı

KÖK HÜCREDEN BÖBREK YAPMAK MÜMKÜN OLACAK MI? Doç Dr Serhan Tuğlular MÜTF Nefroloji Bilim Dalı

KÖK HÜCREDEN BÖBREK YAPMAK MÜMKÜN OLACAK MI? Doç Dr Serhan Tuğlular MÜTF Nefroloji Bilim Dalı KÖK HÜCREDEN BÖBREK YAPMAK MÜMKÜN OLACAK MI? Doç Dr Serhan Tuğlular MÜTF Nefroloji Bilim Dalı Lösemilerde kemik iliği nakli Kordon kanından Kök hücre nakli Kök Hücreler BLASTOSİSTTEN EMBRİYONİK KÖK HÜCREYE

Detaylı

26 Eylül 2014 Cuma (Mavi Salon)

26 Eylül 2014 Cuma (Mavi Salon) 13.00-13.15 13.15-15.30 15.30-15.45 15.45-17.15 17.15-18.00 18:00-18:45 26 Eylül 2014 Cuma (Mavi Salon) Açılış Dr. Zafer Gülbaş, Dr. Osman İlhan, Dr. Şehsuvar Ertürk Sempozyum: Geriatrik Hematolojide Destek

Detaylı

ÇEKİRDEK EĞİTİM PROGRAMI

ÇEKİRDEK EĞİTİM PROGRAMI ÇEKİRDEK EĞİTİM PROGRAMI Tıp Fakülteleri Mezuniyet Öncesi İmmünoloji Eğitim Programı Önerisi in hücre ve dokuları ilgi hücrelerini isim ve işlevleri ile bilir. Kemik iliği, lenf nodu, ve dalağın anatomisi,

Detaylı

Hücre Farklılaşması. Prof.Dr. Gönül Kanıgür

Hücre Farklılaşması. Prof.Dr. Gönül Kanıgür Hücre Farklılaşması Prof.Dr. Gönül Kanıgür Diploid canlılar yaşam süreçlerinde eşeyli çoğalma gereği tek hücreli bir evreden(döllenmiş yumurta hüc) geçerler Döllenmiş yumurta hücresinin on üzeri on-on

Detaylı

PEDİATRİK KEMİK İLİĞİ TRANSPLANTASYON HEMŞİRELERİNİN EĞİTİM GEREKSİNİMLERİNİN BELİRLENMESİNE İLİŞKİN ANKET

PEDİATRİK KEMİK İLİĞİ TRANSPLANTASYON HEMŞİRELERİNİN EĞİTİM GEREKSİNİMLERİNİN BELİRLENMESİNE İLİŞKİN ANKET Pediatrik kemik iliği transplantasyon hemşirelerinin eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi amacıyla tasarlanan Anket Alanına hoş geldiniz. Anketi tamamlamak ve ekibimize değerli geri bildiriminizi iletmek

Detaylı

ASBMT-CIBMTR TANDEM MEETING Sonrası Değerlendirme Sempozyumu

ASBMT-CIBMTR TANDEM MEETING Sonrası Değerlendirme Sempozyumu TÜRKİYE KEMİK İLİĞİ TRANSPLANTASYON VAKFI ASBMT-CIBMTR TANDEM MEETING Sonrası Değerlendirme Sempozyumu 1-2 Mart 2013 Dedeman Ankara Cinnah Cad. No:67 Çankaya 06680 Ankara Tel: 0.312.440 56 00 meetings@alabanda.com.tr

Detaylı

Kan Kanserleri (Lösemiler)

Kan Kanserleri (Lösemiler) Lösemi Nedir? Lösemi bir kanser türüdür. Kanser, sayısı 100'den fazla olan bir hastalık grubunun ortak adıdır. Kanserde iki önemli özellik bulunur. İlk önce bedendeki bazı hücreler anormalleşir. İkinci

Detaylı

T. C. MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014 2015 EĞİTİM - ÖĞRETİM YILI DÖNEM III

T. C. MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014 2015 EĞİTİM - ÖĞRETİM YILI DÖNEM III T. C. MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014 2015 EĞİTİM - ÖĞRETİM YILI DÖNEM III DOKU ZEDELENMESI VE ENFEKSIYON DERS KURULU ( 1. ) DERS KURULU (15 EYLÜL- 24 EKİM 2014) DERS PROGRAMI T. C.

Detaylı

(ZORUNLU) MOLEKÜLER İMMÜNOLOJİ I (TBG 607 TEORİK 3, 3 KREDİ)

(ZORUNLU) MOLEKÜLER İMMÜNOLOJİ I (TBG 607 TEORİK 3, 3 KREDİ) T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TIBBİ BİYOLOJİ VE GENETİK ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS PROGRAMI 2015-2016 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ I. YARIYIL (ZORUNLU) MOLEKÜLER

Detaylı

Başkent Üniversitesi. Biyomedikal Mühendisliği Bölümü. Tıbbi Biyoloji Sunum Raporu

Başkent Üniversitesi. Biyomedikal Mühendisliği Bölümü. Tıbbi Biyoloji Sunum Raporu Başkent Üniversitesi Biyomedikal Mühendisliği Bölümü Tıbbi Biyoloji Sunum Raporu Ad-soyad: Y.Alparslan AYDIN Öğrenci no: 20493224 Konu: Kök Hücre İçindekiler : 1-Kök Hücre Nedir? 2-Kaç Çeşit Kök Hücre

Detaylı

Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi

Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi TÜRKİYEDE BÖBREK NAKLİ 1975 yılında canlı 1978 yılında kadavra E.Ü.T.F Hastanesi Organ Nakli Uygulama ve Araştırma Merkezi 1988

Detaylı

T. C. İZMİR KÂTİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014 2015 EĞİTİM - ÖĞRETİM YILI DÖNEM I V. KURUL DERS PROGRAMI HEMOPOETİK VE İMMÜN SİSTEM

T. C. İZMİR KÂTİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014 2015 EĞİTİM - ÖĞRETİM YILI DÖNEM I V. KURUL DERS PROGRAMI HEMOPOETİK VE İMMÜN SİSTEM T. C. İZMİR KÂTİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014 2015 EĞİTİM - ÖĞRETİM YILI DÖNEM I Dekan Baş Koordinatör Dönem I Koordinatörü Dönem I Koordinatör Yardımcısı Dönem I Koordinatör Yardımcısı Kurulun

Detaylı

HEMATOPOİETİK KÖK HÜCRE NAKLİNDE KAN ÜRÜNLERİ KULLANIMI DOÇ.DR.BETÜL TAVİL HÜTF PEDİATRİK HEMATOLOJİ/KİT ÜNİTESİ

HEMATOPOİETİK KÖK HÜCRE NAKLİNDE KAN ÜRÜNLERİ KULLANIMI DOÇ.DR.BETÜL TAVİL HÜTF PEDİATRİK HEMATOLOJİ/KİT ÜNİTESİ HEMATOPOİETİK KÖK HÜCRE NAKLİNDE KAN ÜRÜNLERİ KULLANIMI DOÇ.DR.BETÜL TAVİL HÜTF PEDİATRİK HEMATOLOJİ/KİT ÜNİTESİ *Transfüzyonlar HKHT sürecinin en önemli ve sürekli uygulamalarındandır. *Transfüzyon Tıbbı,

Detaylı

ASBMT-CIBMTR TANDEM MEETING Sonrası Değerlendirme Sempozyumu Evaluation Symposium

ASBMT-CIBMTR TANDEM MEETING Sonrası Değerlendirme Sempozyumu Evaluation Symposium TÜRKİYE KEMİK İLİĞİ TRANSPLANTASYON VAKFI TURKISH BONE MARROW TRANSPLANTATION FOUNDATION ASBMT-CIBMTR TANDEM MEETING Sonrası Değerlendirme Sempozyumu Evaluation Symposium 1-2 Mart / March 2013 Dedeman

Detaylı

Akut Miyeloid Lösemide Hematopoietik Kök Hücre Nakli

Akut Miyeloid Lösemide Hematopoietik Kök Hücre Nakli Akut Miyeloid Lösemide Hematopoietik Kök Hücre Nakli Dr. Günhan Gürman Hematopoietik hücre nakli (HHN) işleminin tüm gelişmelere rağmen yüksek sayılabilecek oranda mortaliteye sebep olması, günümüzdeki

Detaylı

KANSER AŞILARI. Prof. Dr. Tezer Kutluk Hacettepe Üniversitesi

KANSER AŞILARI. Prof. Dr. Tezer Kutluk Hacettepe Üniversitesi KANSER AŞILARI Prof. Dr. Tezer Kutluk Hacettepe Üniversitesi Bir Halk Sağlığı Sorunu Şu an dünyada 24.600.000 kanserli vardır. Her yıl 10.9 milyon kişi kansere yakalanmaktadır. 2020 yılında bu rakam %50

Detaylı

KLONLAMA VE BİYOETİK UNESCO TÜRKİYE MİLLİ KOMİSYONU BİYOETİK İHTİSAS KOMİTESİ KLONLAMA ÇALIŞMA ALT GRUBU UNESCO TÜRKİYE MİLLİ KOMİSYONU

KLONLAMA VE BİYOETİK UNESCO TÜRKİYE MİLLİ KOMİSYONU BİYOETİK İHTİSAS KOMİTESİ KLONLAMA ÇALIŞMA ALT GRUBU UNESCO TÜRKİYE MİLLİ KOMİSYONU UNESCO TÜRKİYE MİLLİ KOMİSYONU KLONLAMA VE BİYOETİK BİYOETİK İHTİSAS KOMİTESİ KLONLAMA ÇALIŞMA ALT GRUBU RAPORU İÇERİK UNESCO TÜRKİYE MİLLİ KOMİSYONU BİYOETİK İHTİSAS KOMİTESİ KLONLAMA ÇALIŞMA ALT GRUBU

Detaylı

OTOLOG YENİLENME HIZLANDIRICISI KAS VE İSKELET SİSTEMİNİ ONARICI, SPOR TRAVMA VE ORTOPEDİK RAHATSIZLIKLARIN TEDAVİLERİNDE YENİLKÇİ BİR PROGRAM

OTOLOG YENİLENME HIZLANDIRICISI KAS VE İSKELET SİSTEMİNİ ONARICI, SPOR TRAVMA VE ORTOPEDİK RAHATSIZLIKLARIN TEDAVİLERİNDE YENİLKÇİ BİR PROGRAM OTOLOG YENİLENME HIZLANDIRICISI YENİLENMEK KENDİ İÇİMİZDE KAS VE İSKELET SİSTEMİNİ ONARICI, SPOR TRAVMA VE ORTOPEDİK RAHATSIZLIKLARIN TEDAVİLERİNDE YENİLKÇİ BİR PROGRAM DENSITY PLATELET GEL ONARICI TIPTA

Detaylı

AML PROTOKOLLERİNDE KHT İNDİKASYONLARI

AML PROTOKOLLERİNDE KHT İNDİKASYONLARI AML PROTOKOLLERİNDE KHT İNDİKASYONLARI Prof. Dr. S. Sema Anak İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi, Pediatrik Hematoloji-Onkoloji Bilim Dalı, Kök Hücre Nakli Ünitesi, Çapa, İSTANBUL Giriş Son

Detaylı

Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Kanser Çalışmaları. Dr Fikri İçli

Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Kanser Çalışmaları. Dr Fikri İçli Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Kanser Çalışmaları Dr Fikri İçli AÜTF Onkoloji Birimleri Tıbbi Onkoloji BD Cerrahi Onkoloji BD Radyasyon Onkolojisi AnaBD Pediatrik Onkoloji BD Onkoloji Uygulama ve Araştırma

Detaylı

23-25 ŞUBAT 2007. www.febrilnotropeni.net BİLKENT OTEL VE KONFERANS MERKEZİ, ANKARA. Derneği

23-25 ŞUBAT 2007. www.febrilnotropeni.net BİLKENT OTEL VE KONFERANS MERKEZİ, ANKARA. Derneği www.febrilnotropeni.net BİLKENT OTEL VE KONFERANS MERKEZİ, ANKARA Derneği 4. Febril Nötropeni Mezuniyet Sonrası Eğitim Kursu na Davet Febril Nötropeni Derneği tarafından düzenlenecek 4. Mezuniyet Sonrası

Detaylı

EMBRİYOLOJİ VE GENETİK DERSİNE GİRİŞ ARŞ. GÖR. KEVSER İLÇİOĞLU

EMBRİYOLOJİ VE GENETİK DERSİNE GİRİŞ ARŞ. GÖR. KEVSER İLÇİOĞLU EMBRİYOLOJİ VE GENETİK 1 DERSİNE GİRİŞ ARŞ. GÖR. KEVSER İLÇİOĞLU 2/16 EMBRİYOLOJİ NEDİR? Embriyoloji; zigottan, hücreler, dokular, organlar ile tüm vücudun oluşmasına kadar geçen ve doğuma kadar devam

Detaylı

Kök Hücre Plastisitesi ve Kan Bankacılığı. Prof. Dr.Ercüment Ovalı

Kök Hücre Plastisitesi ve Kan Bankacılığı. Prof. Dr.Ercüment Ovalı Kök Hücre Plastisitesi ve Kan Bankacılığı Prof. Dr.Ercüment Ovalı Tıbbi Sağalt altımın n Klasik Elemanları Kimyasal-farmakolojik ajanlar Fiziksel ajanlar Cerrahi İşlemler Bugünün n Yeni(?) Elemanı Hücre

Detaylı

KÖK HÜCRE NAKLİNE GENEL BAKIŞ

KÖK HÜCRE NAKLİNE GENEL BAKIŞ KÖK HÜCRE NAKLİNE GENEL BAKIŞ (AKİT,OKİT,HAPLOİDENTİK, T CELL DEPLESYONU) FİLİZ KIZILKAYA ERCİYES ÜNİVERSİTESİ ŞAHİNUR DEDEMAN KEMİK İLİĞİ VE KÖK HÜCRE NAKLİ HASTANESİ KÖK HÜCRE NAKLİ İlk kök hücre nakli

Detaylı

LİSTEYE EKLENENLER DEĞİŞİKLİK YAPILANLAR

LİSTEYE EKLENENLER DEĞİŞİKLİK YAPILANLAR 01.05.2013-14.11.2013 TARİHLERİ ARASINDA SAĞLIK BAKANLIĞI EK ONAYI ALINMADAN KULLANILABİLECEK ENDİKASYON DIŞI HEMATOLOJİ-ONKOLOJİ İLAÇLARI LİSTESİNDE YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER LİSTEYE EKLENENLER SIRA NO İLAÇLAR

Detaylı

FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON YÜKSEK LİSANS PROGRAMI

FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON YÜKSEK LİSANS PROGRAMI FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON YÜKSEK LİSANS PROGRAMI YÜKSEK LİSANS PROGRAMI NA GİRİŞ KOŞULLARI : Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Yüksekokullarının veya Yüksekokul ve Fakültelerin Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon

Detaylı

TEKNOLOJİLER LERİ. Sevda IŞIKI

TEKNOLOJİLER LERİ. Sevda IŞIKI KÖK K HÜCRE H TEKNOLOJİLER LERİ Sevda IŞIKI IK Kök k Hücre H Nedir? Farklı hücre tiplerine dönüşme potansiyeline ve kendini yenileme gücüne sahip olan hücrelere kök k k hücre h denmektedir. Kök k Hücre

Detaylı

YARA İYİLEŞMESİ. Yrd.Doç.Dr. Burak Veli Ülger

YARA İYİLEŞMESİ. Yrd.Doç.Dr. Burak Veli Ülger YARA İYİLEŞMESİ Yrd.Doç.Dr. Burak Veli Ülger YARA Doku bütünlüğünün bozulmasıdır. Cerrahi ya da travmatik olabilir. Akut Yara: Onarım süreci düzenli ve zamanında gelişir. Anatomik ve fonksiyonel bütünlük

Detaylı

İMMÜNOLOJİK TRANSFÜZYON REAKSİYONLARI: DİĞERLERİ. Prof.Dr. Levent Ündar Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi

İMMÜNOLOJİK TRANSFÜZYON REAKSİYONLARI: DİĞERLERİ. Prof.Dr. Levent Ündar Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi İMMÜNOLOJİK TRANSFÜZYON REAKSİYONLARI: DİĞERLERİ Prof.Dr. Levent Ündar Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi İMMÜNOLOJİK Hemolitik Akut Gecikmiş Tipte Ateş Reaksiyonları (FnhTR) Akut Akciğer Hasarı (TRALI)

Detaylı

Telomeraz enzim eksikliğinin tedavisinde yeni yaklaşımlar. Prof. Dr. Fatma İnanç Tolun 08.11.2013 / Kahramanmaraş

Telomeraz enzim eksikliğinin tedavisinde yeni yaklaşımlar. Prof. Dr. Fatma İnanç Tolun 08.11.2013 / Kahramanmaraş Telomeraz enzim eksikliğinin tedavisinde yeni yaklaşımlar Prof. Dr. Fatma İnanç Tolun 08.11.2013 / Kahramanmaraş Sunum Akışı DNA replikasyonu Telomer Telomeraz Telomeraz eksikliğinde görülen hastalıklar

Detaylı

T.C. BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 3. SINIF DERS PROGRAMI

T.C. BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 3. SINIF DERS PROGRAMI DİSİPLİN/BÖLÜM Teorik Pratik TOPLAM AKTS Patoloji 24 8 32 Farmakoloji 24 24 İç Hastalıkları (Hematoloji) 14 14 İç Hastalıkları (Onkoloji) 6 6 İmmünoloji 12 12 Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları 6 6 Tıbbi Genetik

Detaylı

III. ULUSLARARASI AVRASYA HEMATOLOJİ KONGRESİ PROGRAMI 17-21 EKİM 2012, ANTALYA, TÜRKİYE

III. ULUSLARARASI AVRASYA HEMATOLOJİ KONGRESİ PROGRAMI 17-21 EKİM 2012, ANTALYA, TÜRKİYE III. ULUSLARARASI AVRASYA HEMATOLOJİ KONGRESİ PROGRAMI 17-21 EKİM 2012, ANTALYA, TÜRKİYE 17 Ekim 2012 Çarşamba PROF. DR. ATİLLA YALÇIN ANISINA -Özel Oturum- 16.00-16.30 Açılış Konuşması Süleyman Dinçer

Detaylı

KÖK HÜCRE BANKACILIĞINDA YASAL DURUM PROF.DR.ERCÜMENT OVALI KTÜ-ATİ TEKNOLOJİ PROJE KOORDİNATÖRÜ

KÖK HÜCRE BANKACILIĞINDA YASAL DURUM PROF.DR.ERCÜMENT OVALI KTÜ-ATİ TEKNOLOJİ PROJE KOORDİNATÖRÜ KÖK HÜCRE BANKACILIĞINDA YASAL DURUM PROF.DR.ERCÜMENT OVALI KTÜ-ATİ TEKNOLOJİ PROJE KOORDİNATÖRÜ Tanımlar İleri Tıbbi Ürün: Bu ürünler İlaç kavramından ayrılarak ayrı bir tanımlamaya alınmıştır. Biyolojik

Detaylı

TİP I HİPERSENSİTİVİTE REAKSİYONU. Prof. Dr. Bilun Gemicioğlu

TİP I HİPERSENSİTİVİTE REAKSİYONU. Prof. Dr. Bilun Gemicioğlu TİP I HİPERSENSİTİVİTE REAKSİYONU Prof. Dr. Bilun Gemicioğlu HİPERSENSİTİVİTE REAKSİYONLARI TİP I TİP II TİPII TİPIII TİPIV TİPIV TİPIV İmmün yanıt IgE IgG IgG IgG Th1 Th2 CTL Antijen Solübl antijen Hücre/

Detaylı

TUSYAD 1. Uzmanlar Kurulu Toplantısı. Tarih: 17-18 Ekim 2015 Yer: Koru Otel - Bolu, Abant

TUSYAD 1. Uzmanlar Kurulu Toplantısı. Tarih: 17-18 Ekim 2015 Yer: Koru Otel - Bolu, Abant TUSYAD 1. Uzmanlar Kurulu Toplantısı Tarih: 17-18 Ekim 2015 Yer: Koru Otel - Bolu, Abant Sayfa 2 TUSYAD 1. Uzmanlar Kurulu Toplantısı, 17-18 Ekim 2015 Değerli Meslektaşlarım, TUSYAD bünyesinde görev yapan

Detaylı

KRONİK AMR TEDAVİ EDİLMELİ Mİ? EVET DR. ÜLKEM ÇAKIR ACIBADEM ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ

KRONİK AMR TEDAVİ EDİLMELİ Mİ? EVET DR. ÜLKEM ÇAKIR ACIBADEM ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ + KRONİK AMR TEDAVİ EDİLMELİ Mİ? EVET DR. ÜLKEM ÇAKIR ACIBADEM ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ + RENAL ALLOGREFTİN UZUN DÖNEM SAĞKALIMI 1 yıllık sağkalım %95 5 yıllık sağkalım %80 10 yıllık sağkalım %50 USRDS,

Detaylı

ERKEN ÇOCUKLUKTA GELİŞİM

ERKEN ÇOCUKLUKTA GELİŞİM 9.11.2015 ERKEN ÇOCUKLUKTA GELİŞİM Konular Doğum öncesi gelişim aşamaları Zigot Doğum öncesi çevresel etkiler Teratojenler Doğum Öncesi G elişim Anneyle ilgili diğer faktörler Öğr. Gör. C an ÜNVERDİ Zigot

Detaylı

OTOİMMUN HASTALIKLAR. Prof.Dr.Zeynep SÜMER

OTOİMMUN HASTALIKLAR. Prof.Dr.Zeynep SÜMER OTOİMMUN HASTALIKLAR Prof.Dr.Zeynep SÜMER İmmun tolerans Organizmanın kendinden olan antijeni tanıyarak bunlara karşı reaksiyon vermemesi durumuna İMMUN TOLERANS denir Otoimmunitenin oluşum mekanizmaları

Detaylı

XX. KÖK HÜCRE ve DOKU MÜHENDİSLİĞİ KURSU:

XX. KÖK HÜCRE ve DOKU MÜHENDİSLİĞİ KURSU: XX. KÖK HÜCRE ve DOKU MÜHENDİSLİĞİ KURSU: TEMEL TEKNİKLER ve MOLEKÜLER BİYOLOJİ UYGULAMALARI 7-11 ARALIK 2015 KOU-KÖGEM KURS BAŞKANI: KURS SEKRETERİ: Doç. Dr. Yusufhan YAZIR Uzm. Gen. Müh. Sema YUSUFOĞLU

Detaylı

Vücutta dolaşan akkan sistemidir. Bağışıklığımızı sağlayan hücreler bu sistemle vücuda dağılır.

Vücutta dolaşan akkan sistemidir. Bağışıklığımızı sağlayan hücreler bu sistemle vücuda dağılır. HODGKIN LENFOMA HODGKIN LENFOMA NEDİR? Hodgkin lenfoma, lenf sisteminin kötü huylu bir hastalığıdır. Lenf sisteminde genç lenf hücreleri (Hodgkin ve Reed- Sternberg hücreleri) çoğalır ve vücuttaki lenf

Detaylı

Onkolojide Sık Kullanılan Terimler. Yrd.Doç.Dr.Ümmügül Üyetürk 2013

Onkolojide Sık Kullanılan Terimler. Yrd.Doç.Dr.Ümmügül Üyetürk 2013 Onkolojide Sık Kullanılan Terimler Yrd.Doç.Dr.Ümmügül Üyetürk 2013 Kanser Hücrelerin aşırı kontrolsüz üretiminin, bu üretime uygun hücre kaybıyla dengelenemediği, giderek artan hücre kütlelerinin birikimi..

Detaylı

XIX. KÖK HÜCRE ve DOKU MÜHENDİSLİĞİ KURSU:

XIX. KÖK HÜCRE ve DOKU MÜHENDİSLİĞİ KURSU: XIX. KÖK HÜCRE ve DOKU MÜHENDİSLİĞİ KURSU: TEMEL TEKNİKLER ve MOLEKÜLER BİYOLOJİ UYGULAMALARI 16-20 KASIM 2015 KOU-KÖGEM KURS BAŞKANI: KURS SEKRETERİ: Doç. Dr. Yusufhan YAZIR Uzm. Bio. Ayşegül BAĞLAR KURS

Detaylı

BİRİNCİ BASAMAKTA PRİMER İMMÜN YETMEZLİK

BİRİNCİ BASAMAKTA PRİMER İMMÜN YETMEZLİK 1 İmmün sistemin gelişimini, fonksiyonlarını veya her ikisini de etkileyen 130 farklı bozukluğu tanımlamaktadır. o Notarangelo L et al, J Allergy Clin Immunol 2010 Primer immün yetmezlik sıklığı o Genel

Detaylı

Regülatör T hücreleri ve İnsan Hastalıkları

Regülatör T hücreleri ve İnsan Hastalıkları Regülatör T hücreleri ve İnsan Hastalıkları Haner Direskeneli Marmara Tıp Fakültesi İmmün-tolerans Adaptif immün yanıt etkili anti-bakteryal immünite ile antiself yanıtın dengede tutulmasına bağlıdır.

Detaylı

GERİATRİK HEMATOLOJİ DERNEĞİ

GERİATRİK HEMATOLOJİ DERNEĞİ 2. Ulusal GERİATRİK HEMATOLOJİ Kongresi * Palyatif Bakım ve Post * Geriatrik Hematolojik Onkoloji Hemşireliği Kursu 27-29 Eylül 2013 Kongre Başkanı: Prof. Dr. Osman İLHAN Ankara Ünv. Tıp Fakültesi Morfoloji

Detaylı

İSTANBUL TIP FAKÜLTESİ KEMİK İLİĞİ BANKASI

İSTANBUL TIP FAKÜLTESİ KEMİK İLİĞİ BANKASI İSTANBUL TIP FAKÜLTESİ KEMİK İLİĞİ BANKASI GÜNCEL ÇALIŞMA SİSTEMİ VE HİZMET SUNUMU İTF Kemik İliği Bankası 1999 yılında, hiçbir kar amacı gütmeyen bağımsız bir organizasyon olarak kurulmuştur ve çalışma

Detaylı

Tekrarlayan Gebelik Kayıpları

Tekrarlayan Gebelik Kayıpları Tekrarlayan Gebelik Kayıpları Tekrarlayan gebelik kaybı, üç ve daha fazla gebeliğin 20. gebelik haftasından önce düşükle sonlanması olarak tanımlanır. Kadınların %10-20'sinde 1 kez düşük görülebilir. Yani

Detaylı

AKUT GRAFT VERSUS HOST HASTALIĞI. Hemş.Birsel Küçükersan

AKUT GRAFT VERSUS HOST HASTALIĞI. Hemş.Birsel Küçükersan AKUT GRAFT VERSUS HOST HASTALIĞI Hemş.Birsel Küçükersan Graft vs Host Hastalığı (GVHH) Vericinin T lenfositlerinin alıcıyı yabancı olarak görmesi ve alıcının dokularına karşı reaksiyon göstermesi Allojenik

Detaylı

T.C. ÜSKÜDAR ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS PROGRAMLARI DERS İÇERİKLERİ I. YARIYIL ZORUNLU DERSLER

T.C. ÜSKÜDAR ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS PROGRAMLARI DERS İÇERİKLERİ I. YARIYIL ZORUNLU DERSLER T.C. ÜSKÜDAR ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS PROGRAMLARI DERS İÇERİKLERİ I. YARIYIL ZORUNLU DERSLER PSH 501 - Ruh Sağlığı ve Psikiyatri Hemşireliği Temelleri

Detaylı

KEMİK VE DİŞ ETİ SORUNLARI İÇİN EN GÜVENİLİR VE EN ETKİLİ ÇÖZÜM

KEMİK VE DİŞ ETİ SORUNLARI İÇİN EN GÜVENİLİR VE EN ETKİLİ ÇÖZÜM DOKU YENİLENMESİNDE OTOLOG ÇÖZÜM TÜRKİYEDE TEK DENTAL PRP KİTİ KEMİK VE DİŞ ETİ SORUNLARI İÇİN EN GÜVENİLİR VE EN ETKİLİ ÇÖZÜM YENİLENMEK KENDİ İÇİMİZDE ONARICI DOKU YENİLENMESİNİ HIZLANDIRAN YENİLİKÇİ

Detaylı

MEME KANSERİ KÖK HÜCRELERİNİN GEN EKSPRESYON PROFİLİ

MEME KANSERİ KÖK HÜCRELERİNİN GEN EKSPRESYON PROFİLİ MEME KANSERİ KÖK HÜCRELERİNİN GEN EKSPRESYON PROFİLİ Sait Murat Doğan, A. Pınar Erçetin, Zekiye Altun, Duygu Dursun, Safiye Aktaş Dokuz Eylül Üniversitesi Onkoloji Enstitüsü, İzmir Slayt 1 / 14 Meme Kanseri

Detaylı

Kronik Lenfositik Lösemi- Allojeneik Kök Hücre Naklinin Yeri

Kronik Lenfositik Lösemi- Allojeneik Kök Hücre Naklinin Yeri Kronik Lenfositik Lösemi- Allojeneik Kök Hücre Naklinin Yeri Dr Şahika Zeynep Akı Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloi B.D. Allojeneik kök hücre nakli kür şansı veren tedavi seçeneği Dirençli hastalık/yüksek

Detaylı

AKUT LENFOBLASTİK LÖSEMİDE HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE NAKLİ

AKUT LENFOBLASTİK LÖSEMİDE HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE NAKLİ AKUT LENFOBLASTİK LÖSEMİDE HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE NAKLİ Prof Dr Ali Ünal Dr Leylagül Kaynar Akut Lenfoblastik Lösemi tedavisinde en önemli hedef; - Başlangıçta uygulanan remisyon indüksiyon tedavisi ile

Detaylı

6. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi

6. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Kök Hücre Tedavileri Kongresi BİLİMSEL PROGRAM 4 Mart 2010 - Perşembe A SALONU 09:00-10:30 TEMEL KAVRAMLAR Oturum Başkanları : Tevfik Akoğlu, Görgün Akpek - Allojeneik KHN nin İmmunolojik Temeli : Emin Kansu - Endikasyonlar ve Verici

Detaylı

Türk Pediatrik Hematoloji Derneği (TPHD) Hemofilide Cerrahi Çalıştayı Uzlaşı Raporu

Türk Pediatrik Hematoloji Derneği (TPHD) Hemofilide Cerrahi Çalıştayı Uzlaşı Raporu Türk Pediatrik Hematoloji Derneği (TPHD) Hemofilide Cerrahi Çalıştayı Uzlaşı Raporu Türk Pediatrik Hematoloji Derneği Hemofili/Hemostaz/Tromboz Alt Çalışma grubu tarafından 25 Eylül 2010 tarihinde düzenlenen

Detaylı

Tip 1 diyabete giriş. Prof. Dr.Mücahit Özyazar Endokrinoloji,Diyabet,Metabolizma Hastalıkları ve Beslenme Bölümü

Tip 1 diyabete giriş. Prof. Dr.Mücahit Özyazar Endokrinoloji,Diyabet,Metabolizma Hastalıkları ve Beslenme Bölümü Tip 1 diyabete giriş Prof. Dr.Mücahit Özyazar Endokrinoloji,Diyabet,Metabolizma Hastalıkları ve Beslenme Bölümü ENTERNASYONAL EKSPER KOMİTE TARAFINDAN HAZIRLANAN DİABETİN YENİ SINIFLAMASI 1 - Tip 1 Diabetes

Detaylı

Chapter 10. Summary (Turkish)-Özet

Chapter 10. Summary (Turkish)-Özet Chapter 10 Summary (Turkish)-Özet Özet Vücuda alınan enerjinin harcanandan fazla olması durumunda ortaya çıkan obezite, günümüzde tüm dünyada araştırılan sağlık sorunlarından birisidir. Obezitenin görülme

Detaylı

Febril Nötropeni Derneği Yönetim Kurulu, Sayın Meslekdaşlarımız,

Febril Nötropeni Derneği Yönetim Kurulu, Sayın Meslekdaşlarımız, Sayın Meslekdaşlarımız, 1995 yılından bu yana her iki yılda bir yapılan Febril Nötropeni Simpozyumları nın 8.sini bu yıl 21-24 Şubat 2008 tarihleri arasında Ankara Sheraton Kongre Merkezi nde düzenliyoruz.

Detaylı

(İlk iki harfleri - TR)

(İlk iki harfleri - TR) VET-A Kayıt Tarihi:. /. /.. THD Veritabanları Kemik İliği Yetmezliği Veritabanı Hasta Kayıt Formu VET-A HEKİM BİLGİLERİ 1. Merkez 2. Hekim HASTA BİLGİLERİ 3. Hasta Kodu Sistem tarafından otomatik olarak

Detaylı

GEBELİK VE MEME KANSERİ

GEBELİK VE MEME KANSERİ GEBELİK VE MEME KANSERİ Doç. Dr. Ramazan YILDIZ Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı, 27 Kasım 2014, Ankara Gebelikte Kanser Gebelikte kanser insidansı % 0.07-0.1 arasında Gebelik

Detaylı

En Etkili Kemoterapi İlacı Seçimine Yardımcı Olan Moleküler Genetik Test

En Etkili Kemoterapi İlacı Seçimine Yardımcı Olan Moleküler Genetik Test En Etkili Kemoterapi İlacı Seçimine Yardımcı Olan Moleküler Genetik Test Yeni Nesil DNA Dizileme (NGS), İmmünHistoKimya (IHC) ile Hastanızın Kanser Tipinin ve Kemoterapi İlacının Belirlenmesi Kanser Tanı

Detaylı

FEN ve TEKNOLOJİ / GENETİK MÜHENDİSLİĞİ ve BİYOTEKNOLOJİ. GENETİK MÜHENDİSLİĞİ ve BİYOTEKNOLOJİ

FEN ve TEKNOLOJİ / GENETİK MÜHENDİSLİĞİ ve BİYOTEKNOLOJİ. GENETİK MÜHENDİSLİĞİ ve BİYOTEKNOLOJİ GENETİK MÜHENDİSLİĞİ ve BİYOTEKNOLOJİ 1 Genetik mühendisliği canlıların kalıtsal özelliklerinin değiştirilerek onlara yeni işlevler kazandırılmasına yönelik araştırmalar yapan bilim dalıdır. Genetik mühendisleri

Detaylı

Radyasyona Bağlı Hücre Zedelenmesi. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015

Radyasyona Bağlı Hücre Zedelenmesi. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Radyasyona Bağlı Hücre Zedelenmesi Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Radyasyon nedir? «Yüksek hızlı partiküller ya da dalgalar şeklinde yayılan enerji» Radyasyon kaynakları 1- Doğal kaynaklar 2- Yapay kaynaklar

Detaylı

Tıbbi Onkoloji Uzmanları için TEMEL ONKOLOJİ KURSU

Tıbbi Onkoloji Uzmanları için TEMEL ONKOLOJİ KURSU Sayın meslektaşım, -I temalı toplantı serilerinin ilki tarihinde İstanbul da yapılacaktır. Son dekadlardaki sağlık alanında gelişmeleri takip eden herkes, 1950 lerde antibiyotik tedavilerindeki gelişmeler

Detaylı

KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM I 2013-2014 Eğitim Öğretim Yılı Akademik Takvimi. (9 Eylül 2013 04 Temmuz 2014)

KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM I 2013-2014 Eğitim Öğretim Yılı Akademik Takvimi. (9 Eylül 2013 04 Temmuz 2014) KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ DÖNEM I Hücre Bilimleri Ders Kurulu I (5 hafta) (9 Eylül 2013 04 Temmuz 2014) : 9 Eylül 2013 : 11 Ekim 2013 Hücre Bilimleri Ders Kurulu II (6 hafta) : 14 Ekim 2013 : 29 Kasım 2013

Detaylı

MİDE KANSERİNDE APOPİTOZİSİN BİYOLOJİK BELİRTEÇLERİNİN PROGNOSTİK ÖNEMİ

MİDE KANSERİNDE APOPİTOZİSİN BİYOLOJİK BELİRTEÇLERİNİN PROGNOSTİK ÖNEMİ MİDE KANSERİNDE APOPİTOZİSİN BİYOLOJİK BELİRTEÇLERİNİN PROGNOSTİK ÖNEMİ Cem Sezer 1, Mustafa Yıldırım 2, Mustafa Yıldız 2, Arsenal Sezgin Alikanoğlu 1,Utku Dönem Dilli 1, Sevil Göktaş 1, Nurullah Bülbüller

Detaylı

HODGKIN DIŞI LENFOMA

HODGKIN DIŞI LENFOMA HODGKIN DIŞI LENFOMA HODGKIN DIŞI LENFOMA NEDİR? Hodgkin dışı lenfoma (HDL) veya Non-Hodgkin lenfoma (NHL), vücudun savunma sistemini sağlayan lenf bezlerinden kaynaklanan kötü huylu bir hastalıktır. Lenf

Detaylı

T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK DOKTORA PROGRAMI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ

T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK DOKTORA PROGRAMI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK DOKTORA PROGRAMI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ I. YARIYIL (ZORUNLU) SAĞLIK BİLİMLERİNDE KURAM VE MODELLER Sağlık

Detaylı