Yayınları. Para Problemleri. H. A vni ŞANDA İSTANBUL

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Yayınları. Para Problemleri. H. A vni ŞANDA İSTANBUL"

Transkript

1 Yayınları Osmanlı Para Problemleri imparatorluğunda H. A vni ŞANDA 968 İSTANBUL

2 istanbul TİCARET ODAsı Yayınları Osmanlı Para Problemleri imparatorluğunda H. A vni ŞANDA 968 İSTANBUL

3

4 tçtndeikiler Sayfa i ÖN SÖZ AKÇE SİSTEMİ Akç~ değeri Züyuf akçe... '"... Para buhranı ".... "......, '"." Ayarsız yabancı paralar." !slilhatı Mangırların sürümü 5 ' II KURUŞ SİSTEMİ Batı ülkelerinde para meselesi Toprak ve para " Parayı koruma tedbirleri Çürük para ticareti Tashih-i Ayar Kararnamesi...',...,.. _...,... Gümüş fiatları....., '" Gümüş para enfliısyonu Kurşun değeri dlişüyor Yeni bir para birimi... Devlet Bankası ihtiyacı III ALTIN PARA 879 Kararnamesi "... '"..,...,...,,,,..., inkılabı ~formu..,.,..., Para birim! altın '"...,,... Kağıt para sistemi...'..."...' LV FİATLAR VE PARA 877 konjonktürü... Liranın değeri konjonktliıü SONUÇ KAYNAKLAR LO ıı

5

6 ÖN SÖZ Yakın tarihlere kadar. bir KURUŞ ve bunun parçaları olan PARA'larla birçok şeyler satın aulk kabildi. Mesel~, Birinci Dünya Savaşı'ndan önce. bir öğrenci, okul kantinin de «beş ekmek, beş peynin (x) ve on para olan bir bardak çay ile karnını doyurabilirdi. O günleri bilenler, bu ucuz luğu hatırladıkları zaman. haytetler içinde kalulktartırlar. Meselenin hayret edecek taraflarını bir yana bırakarak, fiyat ilerlememelerinin nedenlerini, bütün dünyayı kavrayan yüksek fiyat mnjönktüründe aramak zorundayız. Fi yatların, çeşitli sebeplerle ilni bir surete yükselmesi veyahut düşmesi ve bütün bu anornwl olayıarın d4şında, zaulnla sinsi bir surette ilerleme kaydetmesi, tepkilerini, para de ğeri üzerinde göstermiş bulunulktadır. Bu yüzden, devlet idareleri, çözümil zor problemler karşısında kalmaktadırlar. Bu araştırma yazımızda. tarihimizin çeşitli dönüm yer lerinde, para birimlerinden ve bunlara ait meselelerden bilgiler vermeye gayret edeceğiz. (x) Beş paralık ekmek. beş paralık peynir. geçmiş bır dev. redeki ucuzluğu karekterize eden meşhur bir söz haline girmiştir. 5

7

8 Osmanlı Imparatorluğunda Para Problemleri AKÇE SİSTEMİ Bilindiği gibi ilk para, akçe olarak (*) Bursa'da, Orhan Gazi zamanında basılmıştır_ İstanbul Darphanesi'nin madeni paralar müzesin. de bulunan bu gümüş paranın ağırlığı.50 dirhem, genişliği de 22 milimdir_ Bir para birimi olan akçenin, parçalarını da MANGIR denilen bakır paralar teşkil ediyordu. 8 mangır, akçeye karşılıktı. Osmanlı parası komşu ülkelerde sağlam bir para olarak itibar görmüştür. Bu sağlam durumuun ne kadar sürdüğünü bilmiyoruz_ «Netayiç.l Vukuat» sahibinin dediği gibi () Osmanlı Devletinin kuru. luşundan, Kanuni zamanına kadar devletin gelir ve giderlerine ait bir defterde bir kayda tesadüf edilmemiştir_ Bu bakımdan bu devreye ait akçe değerinin değişip değişmediği ha:kkında kesin bir bilgiye sahip değiliz. Bahis konusu devrelet «Fütuhat Devri» diye bilinmektedir. O zamanlar her ülkede paranın değeri, hazınenin dolup boşalmasına dayanıyordu. Eğer yeni bir ülke elde edilir, bir anlaşma ile haraca ve yıllık vergilere bağlanır ve devlet hazinesi altın ve gümüşle dolup taşarsa, paranın değeri yükselirdi. Bunun aksi de olabilir, hazine karşı tarafın da eline geçebilirdi. Akçenin değeri : Her halde uzun bir süre akçenin değerinde bir de'ğişikiik olmamıştı. Madeni paralar hakkında araştırma yapan bir maliyeciye göre (2) akçanın ilk basıldığı zamandan 444 yılına kadar, ağırlığı ve ayarında bir değişiklik yapılmış değildi. O yıl, hazinedeki gümüş srkıntısından dolayı, akçenin ayarında C') bir krat nisbetinde bir indirme yapılmıştı. Böylece noksan para basmak sureti/e, paranın değeri azalmıştı. Hazinedeki servetin azalıp çoğalması ve bundan meydana gelen istikrarsızlıklar, Y:avuz Sultan Selim'in Mısır seferinden sonra düzene () Netayiç.il Vukuat. Sayfa 76. Mustafa Paşa, Yıl : 878. (2) B~rsa Rehberi. Sahife: 38. Yıl: 928. Darplıaine Müdürü Niya.zi Asım Beyin, 'Da.rphane arşivlerinden çıkatdığ'ı notlardan. (.) Akçe kelimrn>inin etimolojisi hakkında kısaca şu bilgileri vermek kabıldir: Esk; Türkçede, AKÇE demek gümıüş demektir. Aym zamanda. «beyaz para» manasına da g-eimektedir. «Ak akge» tabiri de bu paramn /{ÜmüŞ ))Lira olduğunu belirtmektedir. Hı\ıa Hsıınımı.zda «AK AiKÇE KARA G"ON İÇİNDİR» tabiri mliiaııılmakta. (") Eski Yunan ölçüsüne göre'. krat, 4 nohut ağırlığı olarak kabul edilnıiştir. i 7

9 girebiimiştir. Kanunı SULtan Süleyman devrinde ise, yalınız Sektuvar seferine Gıkılacağı zaman, olağanüstü masraflara ihtiyaç hasıl olmuş, saraydaki altın ve gümüş takımlar Darphane'de eritilerek para basılmıştı. Bu suretle paranın değerini tutmak ve hacmini artırmak kabil olmuştur (Demek oluyor ki, saraylardaki altın ve' gümüş takımlar, za' manımızdaki Devlet bankalarının kasalarındaki altın rezervleri gibi kullanıımıştır. ) Züyuf Akge : Hazinede para sıkıntısı başgösterdiği zaman, akçadaki gumuş nis' betini indirmek bir usul haline girmiştir. Bu yüzden ortaya «Züyuf akçe» diye bir problem çıkmıştı. Bir çok madw imkwllsızlıklar karşısında, bahis konusu olan (**) bu problemi çözme'k kabil olamamıştır. Mesela 596 yılında bir dirhem gümüşten 8 akçe, bir süre soura da, aynı miktardaki gümüşten 0 akçe basılmıştır. Devletin mali itibarı bozulduğu için, halk ve esnaf hangi parayla alış veriş yapılabileceğini şaşırmış, sağlam paralar ise, o zamanın sarrafları tarafından ortadan kaldırılmış, bu spekülatif hareketler bir zümrenin zenginleşmesine sebebiyet vermiştir. 650 yılında, karışık para meselesinden canı yanan esnaf, toplu bir halde ayaklanmış, Sarayın önüne kadar giderek gördükleri zulümden feryat etmişlerdir. Evliya Çelebi (3) bu isyan hareketini uzun uzadıya anlatmaktadır. Para buhmnlail' : Devlet masrafları 54 yılında (3 üncü Murat zamanında) akçeye kadar yükselmişti. Gelir ise, akçeden ibaretti. Aradaki açığı kapatmak için yapılan ıslahat arasında, Zeamet ve Tımarların hazine tarafından kiraya verilmesi de bulunmaktadır. (Bu suretle, Osmanlı İmparatorluğu'nun dayandığı toprak rejimi, çöküntü devresine girmişti.) Islahat hareketlerinden biri de, hıristiyanlardan alman Cizye denilen verginin miktarını artırmak ve ölen büyük devlet adamlarının nakit paralarını gelir diye hazineye mal etmekten ibaretti. Bu yeni bir usul değildi. Bu suretle devletin, şahsi serveti gas' pederek hazineye mal etmesi, sermaye birikmesine mani olmaktan başka bir işe yaramadı. Bütün bu ıslahat hareketlerine rağmen, para buhranını önlemek mümkün olamamış, akçedeki gümüş nisbetini indirmek suretiyle hazi' neye tasarruf sağlamak yoluna gidilmiştir. Böylece, 59 yılında, 00 dirherr giimüşten 800 akçe bastırılmıştır. Fakat, bu yeni paraların Darphane'de nekadar basıldığına dair bir kayda tesadüf edemiyoruz. Herhalde, para miktarı piyasanın, ihtiyacına yetmemiş olacak ki, buh' ran halledilmiş değildi. Bu buhranı yaratan, basılan paraların mikta rından başka, ayarının düşük olması idi. Sarraflar da, bu sıkıntılı durumdan faydalanarak, ayarı yükseık akçelerin kenarlarını kesrnek su' retiyle, bu paraları piyasaya sürmüşlerdir. Bu sebeple, 59 para ıs!ahatından müsbet bir sonuç elde edilememiştir. (.0) Züylıiakçe demek, aya.rı bozuk para demektir. Ayını zanıruıoo bu gtibi, bozuk (S) Evliya Çelebi Sejryahatruı.Jnesi. S üncü cilt. Sahile: 278. paralara hurda. para ve kalp pa,ra tabirbıri de kullanılmıştır. 8

10 AY'ars~,Yabancı par:al:ar : O zamanlar, piyasada, Macar, Yıldız ve Tunus altınları, serbest bir surette tedavül etmekteydi. Zamanın hükumetieri, yabancı paranın te' davülüne mani olmayı hiç düşünmemiş, veyahut da bu işte bir mahzur görerek yerli paranın kullanılmasını bir usulolarak tathike imkan bu' lamamışlardır. Halbuki, bu yabancı paralar arasında, züyuf paralar, ve vezni noksan altınlar da vardı. (4) Bunlara ait, karakteristik bir mi, sal vermek kabildir : «Un tacirleri, yerinde un Ve buğdayı, beyaz akçe ile aldıkları hal' de, Unkilpanı'nda Tunus, Macar, Yaldız cıltını gibi vezni noksan para' IClrla satmışlardır. Aynı tacirler, üretim merkezlerinden un ve buğday alacakları zaman, ayarı bozuk bu paraları tekrar akçeye çevirmek zo' runda kalmışlardır. Tüccar ve esnaf, bu pilra değiştirmelerinde, büyük ziyanda idiler.» Yukarıda belirttiğimiz gibi. para sıkıntısı, zaman geçtikc:;e şiddetini artırmış bulunuyordu. Bir tarihc:;inin kaydettiğine göre, (5) 6. asrın sonlarına doğru, Osmanlı İmparatorluğu, müzayıka altına girdikçe, pa' rayı tilğbiş (ayarsız bozuk para) usulüne müracaat etmekten kendisini rıjamamıı::tl. Bu yüzde.:ı, eşya fiyatları yükselmiş, sağlam para ortadan çekikrek, züyuf akçe, halkı ve esnafı şaşkın hale g etirmişti. 595 İs!ahatı : Devlet adamları arasında, para işlerini ıslah eden ve devlet mas' raflarını kıs.an kişiler de vardı. Kemankeş Kara Mustafa Paşa bir çok liizumsuz masrafları kısmış, bu suretle, hazinenin gelirini artırmıştır. Bundan başka, 60 yılında da, Sadrazam (Başbakan) Yemişçi Hasan Paşa, tam ayar akçe bastırmış, piysadaki yabancı paraların değerini düşürmüştür, Bu arada, Mısır parasında da iki akçelik gerileme görül, müştür. Para ıslahatına devam edilirken, 595 yılında yeni akçeler basıldığı igin, piyasadaki züyuf akçeierin bir kısmı toplanabilmiştir.,bundan bir süre sonra (Onluk Osman!) diye bir para basılmıştır. Bu paradaki gümüş miktarı, bir dirhemdi. Bir aralık da, Fre:ık Mustafa isminde bir para uzmanı, bir okka bakırddn, 800 mangır basılmasını sağlamıştır. Bundan esnaf ve ahali büyük zararlara girmiş, en sonunda yapılan şi' kayetler üzerine Frenk Mustafa idam edilmiştir. ~lailgi'i'l~arın sürümü : Bakır mangırlarm tedavülde dönmesi meselesi, noksan vezinli ak <;eye nisbetle daha Getin bir hale gelmişti. Tüccar Ve esnafın bu bakır pd-raları almaktan çekindiğini, buna ait fermanlardan anlıyoruz. (6) Mesela: 686 yılında, saraydan, İstanbul Kaymakamı olan Ve-zir"i Mü' kerrem Ömer Pdşa ile İstanbul Kadısına ve Defterdara verilen emirde, bir mangırın bir akge karşılığı olacağı bildirilmiştir. Hal buki, bu fer- (4.) Meceııe.; "Cmuru BeledIye. İnci Cilt. S<!hife: 475. Paranın Kı.vnwt ve Ra. yicı: bahsi. (Bu bahis, Divam Hümayün, 6 No.!u İstanhlIl defterindeki kayıtlardıuı alınmıştır.) (5) Osrru-.nııı İmparatorluğu'nda Mes'kô.kltt, Türk Tarih Eııcüıııeni mecmuası. Ah. met Refik, (6) Hicri Hı nm A"ırıla İstanhul Hayatı. (E\'r:;k hazinesi arşivlerindeu çıkarılmı~. tır. Yıl: 930. Ahmet Refik. 9

11 manın ilanma kadar, bir mangır bir akçe olarak kabul edildiği hald~, sürümü, yine kolayolmuyordu. O sırada, yeni bir savaş seferine çıkılacağı i<;in, hazineye menfa at sağlamak amacıyla, mangırın değerini iki misli artırmak icap etmişti. Bir tarihçi bundan bahsederken, (7) ticaret erbabının bundan dolayı büyük zararlara girdiğine değinmektedir. Aynı yıl içinde, tüccarın mangır karşılığında zahire getirmedikleri veyahut az miktarda getirdikleri anlaşılınca, yin.e sert bir fermanla, mesele önlenmek istenmiş, sokaklarda telliljlar gezdirilerek, mangır almak istemeyenıerin bir ibret olmak üzere en büyük cezaya çarptırı lacakları ilan edilmiştir. Öte yandan, mangır paraya zoraki bir surette değer takdir etmek te ve bunu piyasaya zorla kabul ettirmekte, bir fayda hasıl olamaya cağı anlaşılmıştır. Her halde, bu zorlamalar karşısında, tüccarın piya_ saya zahire getirmek istemediğinden Ve bu yüzden bir kıtlığa meydan verileceğinden endişe edilmiş olacak ki, fermandaki sert kararlar, da ha yumuşak bir hale getirilmiş ve zahir", satışlarında, iki gümüş akçe İle bir mangırın (bir akçe olarak) kahul edilmesi, karara bağlanmış tır. Buna göre de, yukarıda bahis konusu ettiğimiz yüksek mercilere ferman çıkarılmıştır. KURUŞ SİSTEMİ II Şimdiye kadar verdiğimiz misallerden anlaşılacağı üzere, akçe sis teminin çevresinde kalmak şartiyle, para ıslahatına imkan hasıl olama mıştır. Bir maliyeei, bu konu hakkında!iunları söylüyor (8) : «On ak çelik ve üç akçelik paralar mağşuş (karışık) hale geldiği için, zamanın ihtiyacına yetmemiş, iç ve dış ticaret muamelelerinde ayrı bir para bi rimine ihtiyaç hasıl olmuştur.» Bundan önceki bahislerde belirttiğimiz gibi, mangıriarın zorla te davülde bulundurulması, akçelerdeki gümüş miktarının indirilmesi ve bu gibi denemelerden olumlu bir sonuç alınamaması, paranın kesin bir surette islahına ihtiyaç olduğunu yeter derecede hissettirmiştir. ;Su itibarla, 686 yılı, paranın bir düzene konulmasına doğru, isabetli ol mak üzere bir adım atılmıştır. O yıl, Alman parası modelolarak ele alınmış, ilk defa olmak üzere Darphatede (KURUŞ) basılmıştır. (') Bu suretle akça sisteminden kuruş sistemine gegilmiş demekti. Bir iktisatçı; (9) «Yarım yüz yıllık bir zaman içinde, hem kuruş, hem de (7) Aynı eserden. (8) EOl'Sa Rehbed. Niyazi Asım. ~Iadeııi Para bahisleri. Sabife: 38 (9) İktisat: Cilt:, Sayfa : , Yıl : 927 İbrahim Fazı!. (.) Kuruş kelimesin n etinıolojisi: Sözlüklerde, bu para isminin AlmaiUcaıdan tli. Iimize geçtiki, ashnd lihinee olduk" beiirtilme'ktet!r. 0

12 akce bir para birimi olarak mevcudiyetini muhafaza etmişti.» demektedir. Bir maliyeociye göre de (0)_ 686 tarihinden itibaren para hesapları ve temeli (yani para birimi) kuru!? üzerinden, parçaları da, PARA olarak kabul edilmiştir. Öyle anlaşılıyor ki, KURUŞ, tamamiyle bir para birimi oluncaya kadar, para meseleleri, devlet gelirinin azalması, masrafların çoğalması gibi olaylar bu işin gecikmesi~e sebebiyet vermiştir. Yukarıda bahsettiğimiz evsafta Osmanlı kuruşu basılmış, bir' süre sonra, C' ) Zloti ismi altında bir gümüş para daha basmak lüzumu hasıl olmuştur Bu yeni paranın ağırlığı, 7 dirhem, değeri de 90 akçeye yani, kuruşun dörtte üçüne karşılıktı. ( kuruş 40 para olduğuna göre, Zloti, 30 para demektl) Kuruş sistemine geçildiğ'i bir safhada, ayrıca Zloti ismi altında, ayrı de-ğerde bir para basılmasına neden lüzum görülmüştür? Bunu anlamak mümkün deihldir. Görülüyor ki para politikası, rasyonel bir düzene bağlı olmaktan ziyade, günlük kararlarla yürütülüyordu. Mesela: Yukarıda belirttiğimiz gibi, 7 dirhem olarak basılan Kuruş'un, kısa bir süre sonra 6 dirheme indirilmesi, gümüşten tasarruf salğamak için Zlotenin ayarının düşürülmesi gibi tedbirler, para işlerinin nekadar sistemsiz bir surette id are edildiği hakkında, bize yeter derecede bir bilgi verebilmektedir. Batı Ülkelerinde Para Meseleleri : Para işlerinde bu gibi aksaklıklara, bir zamanlar Avrupa ülkelerinde de tesadüf edilmişti. Fakat böyle- haller, yani mağşuş (karışık) para basmak, ancak Orta çağın ilk devresinde, Feodal rejimin tamamiyle hüküm sürdüğü bir sırada, kügük ve büyük prensierin, para işlerinde göze çarpmaktadır. PrensIer, mall sıkıntı içinde kaldıkları zaman, paralarını tağ'şiş etmekte hig bir mahzur görmezler, zor kuvveti~'le paralarının tedavül edpbileceğini zannederlerdi. Halbuki, iş hiç de böyle olmazdı, Piyasanın normal kanunları, değerli para ile karışık parayı birbirinden ayırt etmekteydi. Avrupa'da ve diğer ülkelerde görülen, o zamanın şartları ve icaplarına göre, bu g-ibi para karışıklıkları, Osmanlı İmparatorluğu'nda daha uzun bir süreyi coktan geçirmiş ve modern zamanların ekonomik temellerini teşkil eden bankalar ile-, deniz aşırı ticaret yapan şirketler kurulmuş, iktisaden yeni g-elişme imkanları elde edilmiştir. Mesela: Floransa bankalarından biri, İng-iltere, Baltık ülkeleri, Kuzey Afrika, Mısır, Suriye ve İstanbul'da, şubeler açmıştır. Böylece, ticaret kapitalizminin filizleri gelişmiş ve kısa bir zaman içinde, Akdeniz kıyılarını kaplamışh. Batıdaki bu gelişmeye karşılık, Osmanlı İmparatorluğu'nda, aksine olarak iktisadı bir çöküntü görmmekteydi. Böyle bir çöküntü devresinde, haraca ve yıllık vergilere bağladığı ülkelerden de gelir kaynaklarını kaybetmiş bulunuyordu. Bu şartlar içinde, bir para politikası yürütmek ve bunda bir başarı elde etmek, parayı değişmeyen bir değer Uzerinde tutturmak ne dereceye kadar kabil olabilirdi? (0) Borsa Rehberi'nden, Niyazi Asım. (**) Zloti, Poloııya parasıdır. Gilmii~ para manasına yelmektedir. Bizdeki eski arşıvlerde, «ZoIota» olarak kaydedilmiştir,

13 Toprak ve paııa : 688 ile 768 yılları nrasındil, devlet hazinesinin geliri arttığı için, para sıkıntısı pek hissedilmiyordu. Bunun nedenlerini tahlil eden ta_ rihçiler, bahis konusu olan devrede, uzun ve yıpratıcı seferler (sefer" den maksat savaşlar) olmadığını olanların ise, kısa sürdüğünü, bu se' bepten hazinenin büyük masraflara katlanmadığını ileri sürmekte' dirler. Bundan önceki bahislerde de değindiğimiz gibi, mesele yalnız bun' dan ibaret değildi, Has, Zeamet ve Tımar diye gelir kaynaklarına göre ayırt edilm topraklar rejimi, eski fonksiyonunu kaybetmişti. Bu iti barla, çöküntü devresinde bulunuyordu. Koçu Bey, zamanın hukiimdarına sunduğu bir risalede, bu cöküntüyii bir felaket diye anlatıyordu. Oysa, mesele bir toprak rejiminin çökmesinden ibaret, tarihi bir ola,ydan başka birşey değildi. Bu durum karşısında, eskidm olduğu gibi, bu topraklara tasarruf eden kimselerin (Sipahi Beylerinin) hiikümdara olan mükellefiyetleri, o giiniin ihtiy.açlarım karşılamilktan çok uzaktı. Bu itibarla, bahis konusu olan toprakların, (Sahib-i arz) olan asıl sahibine verilmesi gerekiyordu. Hükümdar, bu toprakları (Miri arazi, yani beylik arazi) acık artırma ile müıtezimlere kiray8 verecek, böylece, hazineye gelir sağlanacaktı. Toprak reiiminin değişmesi, bir zaman meselesiydi. Yıllarca önce, bir hak- sahibi diye kendisine belirli şartlar içinde verilen bu toprak_ ları, hicbir sebep olmadan geri almak da miimkii' olamazdı, Bunun siddetli reaksiyonları olabilirdi. Netekim keyfi hareketlerle elinden tı ~arları alın:l kimselerin, isyan ettikleri Gok göriilmiiştür. Bu yiizden, arazi sahipsiz kaldıkca. hazineve devredilcrek, feodal rejimin hiiküm sürdüğü zamanlarda olduğu gibi, bir başkasına verilmiyecekti. Bu kaidelere göre, toprak rejimi, biinyevı bir gelişme devresini, ağır bir tempoyla geçirmekteydi. Bir 'bırihci () Has, Zeamet ve TımilI' kilydına bağlı olan toprakların, müıtezimjere verilmesiyle, devlet gelirinin arttığını şu suretle anlatıyor : «Bu vechile, mutakaat-ı miriye kesb-i cesarnet ve kesret ettikten barka. büyük sehirlerde rj.e kara g-iimriikleri, müskirat resmi gibi bircok gelirler ihdas o]unmltkla...» diyerek hazii!,enin eskisi gibi darlık içinde olmadığını belirtmekte'dir. Acaba bütün bu gelir ka-lu~kları, devlet mekanizmasının işleme' sinde yeter derecede mivdi? Nonnal zamanlarda bile, elde edilen gelirin, masrafları zoraki bir surette karşıladığı arılaşılmaktadır. Bunun dısında. bir acıvaş başladığı zaman, gelirin ihtiyaca yetişmediği çok defa görülmüştür. Bu gibi olağanüstü zamanlarda, «İmdadiye», ve «Cihadiye» adı altında vergilerin alınması da normal masrafların dışında gelir kavmıklan ~:tj'~ndığmı göstermektedir. (Bu vergiler, bir defaya mahsus olmak üzere, herkesin servet derecesine göre takdir edilerek alınırdı. () Neta.yic il Vukua.t'dllll. 2

14 Para yerine, zahire, hayvan ve hayvan yemi vermek de kabildi.) Olağanüstü vergilerin alınmasına rağmen, III. Mustafa zama. nında, arasında, sarayda bulunan altın ve gümüş takımların, Darphaneye gönderilerek para basılmasına ihtiyaç görülmüştü. Öte yandan, o zam:m «Fünun-u cedide» denilen Batı tekniğini elde etmek ihtiyaçları duyulmuş, yeni silfilılar alrı;ıak ve ona göre tesisler kurmak gerektiği anlaşılmıştı. Bu ihtiyaçları karşılamak için tek çare, para bulmaktan ibaretti. Artık, Sipahi Beyinin tasarruf etti.ği topraklara karşılık, Padişah'a sadakatij, onun hesabına savunma gücü tedarik edeceğine dair söz vetmesi, bir değer olmaktan çıkmıştı. ;ı3!u değerlerin yerini, PARA almıştı. Pamyı,koruma tedbideri : Osmanlı İmparatorluğunun muhtelif devirlerinde altm ve gümüş paraların yabancı ülkelere gönderilmemesi ve para kaçakçılığının önlenmesi için, tedbirler alındığı hakkında (2) vesikalara tesadüf etmek kabil olmuştur. Mesela: 707 yılında Karadeniz Boğazı'nda, Kavrrk kövündeki bir idare amirine gönderilen bir emirde, «Boğazdan c{an gemilerin iyice yoklanması ve tüccar üzerinde bulunan yabancı altın Ve gümüş para varsa, derhal el konulması» bildirilmektedir. Bundan başka 78 yılında da, Gümüşhane madbnlerinden çıkarılan gümüslerin, yabancı iilkelere satılmaması için ilgili amirlere emirler verilmiştir. 82G yılında da, İzmit'deki idare amirierine gönderilen bir ferman_ da. İran ve Bağdat ve Anadolu'nun, çeşitli yerlerinden gelen tüccarın,?,iimrük memurları vasıtasile iyice muayene edilmediğinden bahsedilmektedir, «Bu gibi tacirlerin eşyal:wı arasında bile gizli olarak, (3) altın ve g-iimüi? para bulunduğu ve bunların İstanbul'da, el altında' bü "lük f:'ırklarla değ-istirildiği anlasılmaktadır. Bu yolsuzlukları önlemek i~in, ellerinde yabancı atın ve gümüş para bulunanlar, bunları. g-ümrük memurlarına teslim edecekler, buna karşılık Darphane'de, kendilerine rayiç bedeli ödenecektir» denilmektedir. A vnı fermanda, Halep ve Şam taraflarına altın Ve gümüş para gönderilmemesine dikkat edilmesi bildirilmektedir. Çürük Para Ticareti Biitün bu tedbirlere rıığ-men a varrız ve yahut cürük para ticaretini önlemek kabil olamamlrtl. Para değ-f'rleri arasındaki farklardan istibde ederf~k. cprim spekülatif isleregirişmek her ülkede olağan isler ;:ırasındavdı. Akcteniz'jn kozmopolit ticaret şehirlerinde ise, bu gibi işlet daha ziyade g-elişmişti. Ham zam::ınlarmda da, bu gibi olavların daha belirli bir hal aldığı görülmüştür. İstilacı ordubrın bir ülkeyi işgal etmesile, piyasalara (2) Hi...,., on iiiinci Asırdg, İSTANBUL HAYATI, Sayfa: Yıl: 930'. Ah. met Rlhik.. (l3) Meeelley.i, Uumuru Beledive. birinci cht, Sayfa: 470. Yıl: 922. Osman Nuri'nin, Divan i, Humaynn ılefterkrindeki kaytalaman çıkardıih vesika. 3

15 ayarsız paraların dolduğu gergek bir olaydır. Mesela: Napolyon sa' vaşlarında, Avrupa'da ayal'sız para bolluğu başgöstermişti. TaslıHl'i Ayar Kararnamesi : Piyasada çeşitli ve kusurlu paraların dönmesindeki mahzurlardan, bundan önceki böl ümlerde bahsetmiştik. Buna karşı alınan tedbirlerin fayda vermediği de görülmüş, 843 yılında paraları ayarlamak ve dü' zeltmek manasına gelen Tashih'i, Ayar Kararnamesi ~ıkmıştı. Bu bir para reformu olarak telakki edilmekte'dir. Biu reformun ana hatlarını şu suretle belirtmek kabildir : ıı Para birimi gene KURUŞ temeline' dayanmıştır. 2) Zamanın hükümdarı olan Abdülmecit'in ismine izafeten Meci' diye adında basılım paramn değeri 20 kuruştur. 3 ı Beş mecidiye 00 kuruşluk altın liraya karşılık gösterilmişti. (Mecidiye'deki giimüş nisbeti, bir kilo altına karşılık 5 kilo gü' müş tutuyordu) Bu ayarlama harek'etinden sonra, yerli paranın değeri artmış, es' kiden olduğu gibi paranın ayarında hi<; bir değişiklik yapılmamıştır. Gümüş Fiatları : Para ayarı, bir süre kadar istikrarını muhafaza. etmiştir. Fakat, elde olmayan dış Dİyasa konjönktlirii, para ayarının tekrar bozulması' na sebebiyet vermiştir. Mesele şu idi: Gümüş fiyatları ile, altın fiyat ları arasındaki dengesizlik, d2~ha belirli bir hal almıştı. Para ayarı ya' pıldığ-! zaman. milletlerarası. piyasada bir kilo altın, 6 kilo gümüşe karsılıktı. Halbuki, cak eskiden, bir kilo altının karşıiığma, daha az gümüş düşüyordu. Mesela: Roma'da, MilaUan önce, bir kilo arın. 8 gümüştii. Yüz yıllar geçince, gümüş madeni üretimi arttıkça, gümüşün altına karşı olan nisbeti de azalmıştır. 87 yılından sonra, gümüş fi yatlarınaaki!!f'rilf'mp. a~ h<t belirli bir hal almıştır. Bunun nedenleri, c;u suretle izah edilmektedir : Amerika'dan ve Meksika'dan başka, Kanada, gümüş üreticileri arasında önemli bir yc>r tutmustur. 87'de:. sonra, gümüş üretimi okadar artmıştır ki, fiyatları durdurmak mümkün olamamıştır. Üre' timdeki artlr rı,i"hptlpri h~kkında bir fikir vermek i~in, aşağıdaki lis' ye göz gezdirmek kafidir. Yıl Kilo ıs Bir iktisat~ıya göre, (4) gumuşun eskisine nisbetle değerini kay' betmesini, üretimin artışına bağlamak pek de doğru değildir. 9 uncu (4) İlrtisat. M";denİ paralar sistemi bölümü. Sayfa Yıl: 927. Prof. İbrahim Fazıl. 4

16 yüzyılın sonunda, ve bu yüzyılın başında bile, banka kasalarında bankonot karşılıklarının bir kısmını, bu değerli maden teşkil ediyordu. Zamanla, altın paranın, gümüşün yerini almasıyla beraber, gümüş fiyatının da gerileme kaydettiğini ek bir sebep olarak ele almak zorundayız. Artık giimüş para, bir para birimi olmaktan uzaklaşarak, ufak paralar birimine girmiş bulunuyordu. Gümüş Para Enflasyonu : Dünya piyasalarında, altın ve gümüş nisbetinin bozulması, yukarıda bahis konusu ettiğimiz para ayarı kararnamesinin tatbikinde zorluklara ve spekülatif olaylara meydan vermişti, Gümüş fiyatının düşmesini fırsat bilen bazı kimseler, yabancı ülkelerde bile, gümüş mecidiye bastırmışlar, piyasaya sürerek, karşılığında altın toplamışlardır. Bu suretle, piyasada, bol miktarda gümüş mecidiye bulunması, dikkati çekmiştir. Para işleriyle uğraşan resmi merciler, gümüş meddiye enmisyonunu önlemek ve bu paranın dcğerini tutmak maksadıyla, yeni bir pam kararnamesi yayınlamışlardır. Bu kararnameye göre, hiç kimse, Darphaneye kiliçe veyahut gü' müş eşya vermek suretiyle, gümüş mecidiye Ve gümüş para bastırma' yacaktl. Bu usule son verilmişti. Bu hak, tamamiyle hazineye aitti. Herhalde gümüş mecidiye karşılığında altın para toplamak günün en karlı bir işi haline girmişti. Prof. İbrahim Fazıl (5) bu konudan bahsederken, «o zaman piyasa gümüş para ile dolarak altın çekilmeye ve gümüşe karşı 7-8 kuruş nisbetinde bir prim yapmaya başlamıştı. liranın gümüş para ile kuruşa kadar çıkacağına, belki de' memlekette hiç altın kalmıyacağına şüphe yoktu.» demektedir. Piyasa' dan çekilen altın paraların yabancı piyasalara kayıp gittiği anlaşılmaktadır. Ve yine yabancı memleketlerde basılan mecidiyelerin piyasada resmı mercilerce ne suretle kontrol edildiğine dair bir bilgiye sahip değiliz. Zira bu mecidiyeler darphanede basılan mecidiyelerin ayarında olduğu için ayırd etmek de pek zor bir işti. Kuruşun Değeri Düşüyor : Mesele gümüş paranın basılmasını kontrol etmekten ibaret değildi. Piyasaya yayılan yabancı paralar ile yerli paralar arasında kar' şılıklı bir değer bulmak ıazımdı. Halbuki yeri paranın nominal değeri Eğer idarı bir kararla mccidiye basmak önlenmemiş olsaydı. bir altın gerçek değerinden çok aşağı düşmekteydi. O sıralarda İstanbul'da bu' lunan Fransız Büyük Elçisi (6) Engelhard, kitabının bir bölümünde para meselesine değinerek diyor ki : «,Beşlik denilen (beş kuruş olacak) paranın nominal değeri gerçek değerine nisbetle beşte bire düşmüştü. Öte yandan Avrupa paralarının değeri de sürekli bir sui'ette yükselmekteydi. İngiliz Lirası veyahut diğer bir yabancı parası karşılığında verilmesi gereken kuruşların mik tarı günden güne artıyordu.» Yeni Bir Para Birimi : Yukarıda yazıldığı gibi, (paraları düzeltme) (Tashih'i Sikke) ka' ramamesinin yürürıüğe girmesiyle de para problemi Gözülmüş değildi. (5) Avın eser. (6) TüI'kiye ve Taınzimat Tal"hi. Afi Reşat Bey tercümesi. 5

17 Esasen bu ihtiya<; çok önceden duyulmuş olacak ki, 840 yılınd:a kağıt para çıkarılmıştı_ Fakat bu tedbirde-n de, beklendiği kadar müsbet bir sonuç elde edilmiş değildi_ (.) Bütün bunlardan anlıyoruz ki, eşya fiyatlarının sürekli olarak yükselmesi, daha yüksek bir para birimine ihtiyaç göstermekteydi_ Batı ülkelerinde ise, gümüş para sisteminden, altın para sistemine ge "ilmiş, para meselesi rasyonel bir haıc getirilmişti. Bizde de, zamanm şartları ve icaplanna uyarak bir para reformu yapmak zaruret haline gelmiş bulunuyordu_ Avrupa ülkeleri ile dış ticaret ilişkilerinin gelişmesi ve piyasada ithal mallarının çoğ-alması, sahil şehirlerinde ticaretin gelişmesi karşısında, büyük paralal'la iş yapmak ihtiyacı kendisini hissettirmiş bulunuyordu. Devlet Bankası İhtiyacı : Yukarıda belirtilen enflasyonu önlemek ve devletin mali itibarını artırmak için, hazineyi destekleyen bir finansman kaynağına ihtiyaç hasil olmuştu. Bu kaynak, bir devlet bankası görevlerini üzerine alabilen bir banka da olabilirdi. Bu düşüncelerin hakim olduğu bir zamanda bir kredi kayaağı aranmıştı. O zaman, Galata'da bulunan yabancı sarraflar arasında, İtalyan ve Fransız bankalarının ajanları da bulunurdu. Yapılan temaslar neticesinde bu ajanlardan biri olan Baltazzi, (İtalyan) ile Aleon isminde bir (Fransız) bankerie anlaşmaya varılmıştır. Anlaşma hükümlerine göre hükumete yabancı para olmak şartiyle (döviz) borç para verecekti. }j6yle bir borçlanmaya karşılık, hükumet yılda 2 milyon kuruş vermek suretiyle, borcunu ödemiş olacaktı. 847 yılında bahis konusu anlaşma yenileneceği sırada, her iki banker (İstanbul Bankası) adı altında bir banka kurmak için hükumetten müsruade almışlardır. Bu suretle bir banka vasıtasiyle hazinenin daha sistemli bir surette desteklenmesi sağlanmış olacaktı. Fakat kısa bir süre sonra, bankanın sıkıntılara düştüğü görülmüştü. Bunun nedenlerini şu suretle ortaya koymak kabildir : ) Hükumet, bankaya karşı taahhüt ettiği borcunu zamcmında öderneğe imkan bulamamıştır. 2) 848 yılında Avrupa'yı sarsan ihtilaııer, para piyasasına geçmişti. Banka, bu mali buhrandan zarar görmüştü. 3) Banka idarecileri, devlet tahvillerini ucuza toplamak ve pahalıya satmak gibi, spekülatif teşebbüslere girişmişlerdir. Bu işlerden d:e, ayrıca ziyan etmişlerdir.. Bütün bu olaylar, en sonunda bankayı İflasa sürüklemi tir. Hazİne de bu iflastan dolayı büyük kayıplara uğramıştır. (*) Piyasaya «kalıne.i nakdiye.i mütebere» ismi altında (yani para yerime itibar edilen) değerli bir kağıt çıkaniımşh. Tarihçiler ta,rafından ya,pıian izahıara ı;:-öre, bn l<iıjtıt ımradan ziyade, bir hazine bonosu idi_ Bonolar bir matbaada Iıasılmamış, el ya.zısiyle yazılmış. her birilne bir de resmi mühür ~sılınıştı. Faiz nisbeti % 8. süre",i sekiz yıilılı. Çok geçmeden kaimeler ve yahut ha,zine bonoları taklit edilmiş, piyasada bu de,ğerli kağı.tlara karşı güven azalmııştı. Bu g'üven;;;izliğe SOn vermek için, 84'>- yılında kaimeleriıı bir matbaada basılması uyg-un görülmüştür. B~,sılan bonolar, 840 yıııında el yazısı bonola,rl.. değistirilm'ştir. Bu vesile ile, l0, 00, 250, 500, 000 kuruşluk kaimeler de tertip edilmiştir. 6

18 Bank_İ, Osmaniy_i, Şalıane : 8 Şubat 856 tarihli bir ıslahat fermanı iktisadi bir reforma ih tiyaç olduğunu ortaya koyması itibarile, dikk3jti çekecek derecede ni telikler taşımaktadır. Özet olarak Fermanda deniyorki : «Devlet i Aliyenin, Tashih i sikke (Paraları düzeltme) ile umur u maliyesine itibar verecek banka (*) müsüllü şeyler yapılması» istenınektedir. Bundan başka fermanda maddi kaynakları geliştirmek, ziraat ve ticaretin, genişlemesine engelolabilen sebepleri ortadan kal dırmak suretile Avrupa'daki serbest ticaret rejiminin bir örnek olarak ele alınması arzu edilmektedir..au arzu ve fikir şu suretle belirtil miştir : «Avrupa'nın ulum ve fünundan (İlimleri ve fenlerinden) ve se'r_ mayesiruden istifade etmek yollannı aramak.» Yukanda bahis konusu edildiği ÜZıere, İstanbul Bankası, hazineye faydalı olabilecek bir banka haline girememişti. Fernıanda belirtildiği gibi, bu görevi yapabilecek bir bankaya ihtiyaç görülmüştü, Ve böyle bir banka kurulmuştu. Bankanın adı, «Bankı Osmanİ» idi (7). Bir. süre sonra bu bankanın adı 863 yılında yeni fonksiyonlan üzerine almak suretile «Bankı Osmaniy i, Şahane» olmuştu. Biz, burada, Osmanlı Bankası'nın, ne gibi safhalardan geçtiğini, bir yandan devlet bankası fonksiyonlarma sahip olduğunu, öteyandan da, imtiyazlı şirketleri desteklediğini, dış ticaretin gelişmesinde büyük bir rolü olduğunu bir özet olarak bile bahis konusu edecek değiliz. Bütün bunlar konumuzun dışında kalmaktadır. ALTIN PARA DI 878 Kararn:a.ınesi : Yukandaki bahislerde de yazıldığı gibi, para işlerinin hali için devamlı bir surette ıslahat yapılmıştı. Fakat, bunlardan en radikal ıs ı.ahatın para birimi üzerinde olduğuna şüphe yoktur. ŞöYle ki : 878 «Meskukat ı Osmanİ» (Yani Osmanlı paraları) ıçın yeni bir değer ölçüsü bulunmuştur. Bunu sağlıyan kararnamenin ana hatlannı şu suretle özetlemek kabildir. (*) Bir lslajıat fermarunda. ilk defa oluaik <illanloı» ihtiyacı üzerinde dıınıl. muştıw-. Fakat fermanda. bujun ifade şeklinde bir l!:j.kiık olmanıa.sı da dikkati çekmektedir. Her ba.lde ;:fade tarzı ne kadar kapalı Ve Ifarip ohırsa olsun. para işlerini düzene koyacak bir anahankaya lilzum ollduğu anlaşıl. ma,ktadır. Bilindiğ; gibi Kırım Ho>"bi ile berliiber (Osmaınlı bol'(lan) dış borclian. maja>" birbirlıııi takip ediyordu. Bu yeni iktisadi bayatın seyri de. bir han kamn kurulmasına uygun ve elverişli şartfıtrı da s.aj!'lamış buhmuyordil (7) Enelhard, im bankaının 00 milyon kuruş sernıa,ye ile kurulduğımu yazıyor. Sayfa: 95. 7

19 - Para birimi 00 kuruş olan Osmanlı altınıdır. (*) 2 - Devlet geliri ve giderleri altın hesabına dayanmaktadır. 3 - Gümüş 20 kuruşluklar (mecidiye) değeri, 9 kuruşa indiril' miştir. ~unun küçük parçaları da bu nisbet üzerinden tedavüi ede' cektir. 4 - Hükumete borçlu olanlar ancak % 5 nisbetinde «magşuş sikke» (karışık madeni ı)"lra) verebileceklerdir. Kararnameye göre, bakır paralar da tedavülden kaldırılmıştı. Sa' dece ayarı düşük paralarl~, metelik denilen, değeri olmayan paralar kalmıştı. 878 kararnamesinin yii.rürlükte olduğu yıllarda, piyasada ufak para darlığı meydana gelm~ti. Bu yüzden bir altın liraya karşılık 95 kuruş ufak para verilmeye başlanmıştı. Ufak pı:tra buhranı dolayısiy' le, ortaya çıkan mahzurları önlemek için, 900 yılında (8) binde yüz nisbetinde gümüşü bulmak suretiyle, bakırdan liralık hacimde, 5, 0 paralar basılmıştı. 908 İnkılii.bı Reformları : 908 yılına gelinceye kadar, Maliye Nezareti, (Bakanlığı) devlet gelirlerini bir yerde top.layan ve bu gelirleri kontrol altına alabilen bir müessese olmaktan uzaktı. Gelirler ve giderer, Geşitli dairelerin elinde dağınık bir durumda bulunuyordu. Mesela: Pasaport, mürur te'zkeresi (Yurt icinde seyahat edenlerden alınan harç) gibi harçlar, Dahiliye Ne' zaretine, posta telgraf, orman ve madenıler, tapu gelirleri, bu görev' leri yapan daire'lere ait bulunuyordu. Hatta bunların arasında, Barut hane ve Tophane g-ibi müesseseler, MaliYe Nezaretine bilgi vermeden, Galata sarraflarından borç para alabilirlerdi, Dolmabahçe Gazlıanesi geliri de, Tophaneye (Ozamanki top fabrikası) ait bulunuyordu. Meşrutiyet inkılabında, ilk iş olarak, Maliye Nezareti teşkilatında.. Jlahat yapılmış. yukanda bahsettiğimiz gibi, herbiri kendi başına ha' ~ ket eden müesseselerin gelir Ve' giderleri yeniden organize edilerek, bir bütünlüğe bağlanmış, böylece, dağınıklığa son verilmiştir. Bu bah' settiğimiz organ,izasyon, ilk defa olarak, modern bir devlet bütçesinin düzenlenmesine de imkan vermiştir. Para Birimi, Altın : Pek tabii olarak, bu reforml.arın yapıldığı sırada, para problemlerinin çözülmesi ve makul bir rejime bağlanması için, elverişli şartlar meydana gelnıi~ti. Halbuki, bu meselelerin halline çok önceden de te' şebbüs edilmiş, bir sonuç elde edilememişti. Mesela: 856 yılında, Ma' (*) Bizde, kuruş ve lira gibi para isimleri, yabancı kaynaklaroan ıılımınşhr. Ak çe ise Türkçedir. Osmanlı akçesinden önce, Selçuklarda. AkkoyunIu devletin. de de akçe diye para lrullamılırdı. AJtın kelimesine gelince. eski Türkçede alt:ıp., killçe halindeki altına de. mlirdi. Bizde de. ajtın denimlği zaman, en önce hatıra p.ara nullnası gelmek tedir. Altın lira gibi... küiçe halindeki altın da «kül!)e altın» olarak bajııis ko nusu olınaktaıdır. Asya'da, ajtın paxa.ya te!nge denilirdi. Bu altın para, Anadolu'Ya da yayıı. nnştı. (8) Niyazi Asım BeYin Darphane arşivlerine göre: Borsa Rehberi, 928. IS

20 liye Nezaretinde, üçü yabancı uzmandan ibaret olmak üzere kurulan 7 kişilik bir komita, bu görevleri üzerine almış, devlet gelir ve giderlerini kontrol etmeye ve bu sahada formüller bulmaya imkan görememişti. Halbuki, Meşrutiyet inkılabından sonra, MaliYe Nezaretinde, 909 yılında kurulan Mali İslahat Komisyonu, daha rasyonel kamrlar vermek suretiyle görevini yapmıştı. 26 Mart 96 gününde, yayınlanan Tevhid'i Meskfıkat (paraları birleştirme) kanununda, para biriminin aıtın olduğu ortaya konulmuştur. Bu kanunun ana hatlarını, özet olarak aşağıya yazıyoruz : ) Bundan böyle, KURUŞ'luk para, para birimi olmaktan çıkmış, yerini altın almıştır. 2) Kuru~luk para, nikel madeninden basılarak, 40 para olarak de' ğerleııdirilmiştir. 3) Kuru~un küçük parcaları, 5, 0, 20 para. kendi değerinden üs' tün parclaiarı ise, 2, 5, LO, 20 kuruş olmak üzere gümü~den, 25, 50, 00, 250 ve 500 kuruş olmak üzere de altından basılacaktır. 4) Bir borçlu, borcunu öderken. bunun ancak 300 kuru~luğunu gü' müs Ve 50 kurusluıhınu da nikel olarak ödeyebilir. Kalanını, altın ola' rak ödemek zorundadır. 5) ~u kanuna göre, piyasada mevcut olan ce~itli akce raykleri kaldırılmıstır. Kanunenı, muayven rayiçlerden fazla veva noksan raviç ile para alıp vermek, vasak edilmi~tir. Bunun dı~ında hareket edenler, Ceza Kanununun 99 uncu maddesine göre. cezaya çarpılırlar. 6) Paralara konulan kanuni değetler dışında farklıar aravarak sarraflık muamelesi yapmak yasaktır. Bıınu yapan kimseler 3 aydan 2 seneve kadar hapis c 'zasına çarpılır. Eğer bu suc. bir müessese tarafından isienirse, suclu kimse aynı cezaya uğradığı gibi, müessese de bir haftadan 3 aya kadar kapanır. Kağıt para sistemi ': Yukarıda bahis konusu edildiği üzere, para birimi. 00 kuruş altın Dara temeline davanıvordu. Fakat altın liranın yerini kağıt lira almış' tl. 95 vılının 8 Ekim günü devletin resmi gazetesinde yayınlanan bir kanunda (9) kağıt para basmak yetkisinin Maliye Nezaretine verildiıh ve kağıt naraların aynen. nakit gibi kabulünün mecburi olduğu ve buna avkırı hareket edenlerin para ve hapis cezalarına çarpılacağı açıklanmıştı. FİYATLAR VE PARA LV Buraya kadar yazdıklarımızda, altın para biriminden önce, yüksek mübadele için kuruş ve para kullanıldığını, zamanla eşya fiyatiannm (9) Takvim i, Vekayi. 9

Bilgi Raporu. KONYA TİCARET ODASI Etüt Araştırma Servisi. Tarih: 24.04.2006

Bilgi Raporu. KONYA TİCARET ODASI Etüt Araştırma Servisi. Tarih: 24.04.2006 KONYA TİCARET ODASI Etüt Araştırma Servisi Tarih: 24.04.2006 Bilgi Raporu Sayı : 2006/130/190-2006/135/95 Konu : Osmanlı Dönemi Merkez Bankacılığı Cumhuriyet Dönemi Merkez Bankacılığı ve TCMB nin Kuruluşu

Detaylı

Gü ven ce He sa b Mü dü rü

Gü ven ce He sa b Mü dü rü Güvence Hesabı nın dünü, bugünü, yarını A. Ka di r KÜ ÇÜK Gü ven ce He sa b Mü dü rü on za man lar da bi lin me ye, ta nın ma ya S baş la yan Gü ven ce He sa bı as lın da ye - ni bir ku ru luş de ğil.

Detaylı

İHRACAT BEDELLERİNİN YURDA GETİRİLME MECBURİYETİ KALDIRILMIŞTIR

İHRACAT BEDELLERİNİN YURDA GETİRİLME MECBURİYETİ KALDIRILMIŞTIR Denet Sirküler Denet Yayıncılık A.Ş. Tel : 0212 275 96 90/274 77 06 Avni Dilligil Sokak No:6 Faks : 0212-272 62 16/272 33 23 34394 Mecidiyeköy-İSTANBUL E-mail: bdo.denet@bdodenet.com.tr Web : www.bdodenet.com.tr

Detaylı

AVRUPA VE OSMANLI (18.YÜZYIL) GERİLEME DÖNEMİ

AVRUPA VE OSMANLI (18.YÜZYIL) GERİLEME DÖNEMİ AVRUPA VE OSMANLI (18.YÜZYIL) GERİLEME DÖNEMİ 1. Osmanlı İmparatorluğu nun Gerileme Devrindeki olaylar ve bu olayların sonuçları göz önüne alındığında, aşağıdaki ilişkilerden hangisi bu devir için geçerli

Detaylı

GELİRLER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ NÜN TARİHİ GELİŞİMİ

GELİRLER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ NÜN TARİHİ GELİŞİMİ KURUMSAL TANITIM GELİRLER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ NÜN TARİHİ GELİŞİMİ 1. Gelirler Genel Müdürlüğü'nün Tarihi Gelişimi Aşıkpaşazade Tarihi ne göre Osman Gazi Her kim pazarda satış yapıp para kazanırsa bunun iki

Detaylı

UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİ Atatürk İlkeleri ve İnkilâp Tarihi 1 1.Ders

UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİ Atatürk İlkeleri ve İnkilâp Tarihi 1 1.Ders UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİ Atatürk İlkeleri ve İnkilâp Tarihi 1 1.Ders XIX. YÜZYIL ISLAHATLARI VE SEBEPLERİ 1-İmparatorluğu çöküntüden kurtarmak 2-Avrupa Devletlerinin, Osmanlı nın içişlerine karışmalarını

Detaylı

EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Eylül 2013, No: 74

EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Eylül 2013, No: 74 EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Eylül 2013, No: 74 i Bu sayıda; Ağustos Ayı Dış Ticaret Verileri, 2013 2. Çeyrek dış borç verileri değerlendirilmiştir. i 1 İhracatta Olağanüstü Yavaşlama

Detaylı

KÖY İÇME SULARI HAKKINDA KANUN

KÖY İÇME SULARI HAKKINDA KANUN 3287 KÖY İÇME SULARI HAKKINDA KANUN Kanun Numarası : 7478 Kabul Tarihi : 9/5/1960 Yayımlandığı R. Gazete : Tarih : 16/5/1960 Sayı : 10506 Yayımlandığı Düstur : Tertip : 3 Cilt : 41 Sayfa : 1019 Kanunun

Detaylı

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000)

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) 14.08.2014 SIRA SIKLIK SÖZCÜK TÜR AÇIKLAMA 1 1209785 bir DT Belirleyici 2 1004455 ve CJ Bağlaç 3 625335 bu PN Adıl 4 361061 da AV Belirteç 5 352249 de

Detaylı

Özelge: Yurt dışı mukimi 硸rmalardanشى alınan hizmetlerin gelir ve kurumlar vergisi ile KDV karşısındaki durumu ve belge düzeni hk.

Özelge: Yurt dışı mukimi 硸rmalardanشى alınan hizmetlerin gelir ve kurumlar vergisi ile KDV karşısındaki durumu ve belge düzeni hk. Özelge: Yurt dışı mukimi 硸rmalardanشى alınan hizmetlerin gelir ve kurumlar vergisi ile KDV karşısındaki durumu ve belge düzeni hk. Sayı: Tarih: 03/02/2012 B.07.1.GİB.4.34.19.02-019.01-436 T.C. GELİR İDARESİ

Detaylı

EVLİLİK SÖZLEŞMESİ. Toplumda yaygın kullanılan ve aslında içinde pek çok yanılsamayı barındıran kavramlardan biri de evlilik sözleşmeleri

EVLİLİK SÖZLEŞMESİ. Toplumda yaygın kullanılan ve aslında içinde pek çok yanılsamayı barındıran kavramlardan biri de evlilik sözleşmeleri Av. Afet Gülen KÖSE 1 EVLİLİK SÖZLEŞMESİ Toplumda yaygın kullanılan ve aslında içinde pek çok yanılsamayı barındıran kavramlardan biri de evlilik sözleşmeleri Evlilik sözleşmeleri önemli bir kesim tarafından

Detaylı

ĠÇĠN BAKANLAR KURULUNA YETKĠ VERĠLMESĠ HAKKINDA KANUN

ĠÇĠN BAKANLAR KURULUNA YETKĠ VERĠLMESĠ HAKKINDA KANUN 3729 MĠLLETLERARASI ANDLAġMALARIN YAPILMASI, YÜRÜRLÜĞÜ VE YAYINLANMASI ĠLE BAZI ANDLAġMALARIN YAPILMASI ĠÇĠN BAKANLAR KURULUNA YETKĠ VERĠLMESĠ HAKKINDA KANUN Kanun Numarası : 244 Kabul Tarihi : 31/5/1963

Detaylı

TİCARİ İŞLETME REHNİ SİCİLİ TÜZÜĞÜ

TİCARİ İŞLETME REHNİ SİCİLİ TÜZÜĞÜ 2105 TİCARİ İŞLETME REHNİ SİCİLİ TÜZÜĞÜ Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi : 25/7/1972, No : 7/4776 Dayandığı Kanunun Tarihi : 21/7/1971, No : 1447 Yayımlandığı R. Gazetenin Tarihi : 21/8/1972, No : 14283

Detaylı

TÜRK PARASI KIYMETİNİ YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER

TÜRK PARASI KIYMETİNİ YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER 11 TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER 30.12.2006 tarihli Resmi Gazetede 32 sayılı

Detaylı

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI BÜYÜK MÜKELLEFLER VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü. Sayı : 64597866-KDV-29-107 14/07/2014

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI BÜYÜK MÜKELLEFLER VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü. Sayı : 64597866-KDV-29-107 14/07/2014 T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI BÜYÜK MÜKELLEFLER VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü Sayı : 64597866-KDV-29-107 14/07/2014 Konu: DİR. kararına istinaden DİİB lerinin revize işlemlerinin

Detaylı

RE SEN TAAHÜTNAME VE KEFALETNAME

RE SEN TAAHÜTNAME VE KEFALETNAME RE SEN TAAHÜTNAME VE KEFALETNAME 1- Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi Rektörlüğünce lisansüstü öğrenim görmek üzere.üniversitesi Rektörlüğüne gönderileceğimden, aşağıdaki şartların aynen kabulüne ve iş bu

Detaylı

PARANIN ÖZELLİKLERİ, PARA ÇEŞİTLERİ VE EMİSYON REJİMLERİ

PARANIN ÖZELLİKLERİ, PARA ÇEŞİTLERİ VE EMİSYON REJİMLERİ PARANIN ÖZELLİKLERİ, PARA ÇEŞİTLERİ VE EMİSYON REJİMLERİ 1 1.PARANIN TANIMI VE FONKSİYONLARI A.Paranın Tanımı Para bir ekonomide mal ve hizmetlerin alım satımında kullanılan herkes tarafından kabul gören

Detaylı

İLK TÜRK DEVLETLERİNDE HUKUK

İLK TÜRK DEVLETLERİNDE HUKUK İLK TÜRK { DEVLETLERİNDE HUKUK Hukuk Anlayışı Hukuk fertlerin bir arada barış ve güven içinde yaşamasını sağlamak amacıyla oluşturulan hak ve kanunların bütünüdür. Bir devletin uzun ömürlü olabilmesi için

Detaylı

Türk Lirasından Sıfır Atılması

Türk Lirasından Sıfır Atılması Türk Lirasından Sıfır Atılması Ekonomik yaşamın önemli bir unsuru olan para, ülkemizde yıllardır yaşanmakta olan enflasyonist ortam nedeniyle sıkça kamuoyu gündeminde yer almakta, Türk Lirasından sıfır

Detaylı

İŞ MAHKEMELERİ KANUNU

İŞ MAHKEMELERİ KANUNU 2243 İŞ MAHKEMELERİ KANUNU Kanun Numarası : 5521 Kabul Tarihi : 30/1/1950 Yayımlandığı R.Gazete : Tarih : 4/2/1950 Sayı : 7424 Yayımlandığı Düstur : Tertip : 3 Cilt : 31 Sayfa : 753 Madde 1 İş Kanununa

Detaylı

TÜRK VERGİ SİSTEMİ-1.BÖLÜM

TÜRK VERGİ SİSTEMİ-1.BÖLÜM TÜRK VERGİ SİSTEMİ-1.BÖLÜM I. TÜRK VERGİ SİSTEMİNİN TARİHÇESİ Cumhuriyet öncesinde uygulanan Osmanlı dönemi vergileri, genel olarak şer i vergilerden oluşuyordu. Bunların arasında Müslüman olmayan tebaadan

Detaylı

FK YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK LTD. ŞTİ.

FK YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK LTD. ŞTİ. SİRKÜLER NO: 2015/93 24.Aralık.2015 İçindekiler: * Ödeme ve tahsilatların bankadan geçirilmesi zorunluluğuna ilişkin VUK Genel Tebliği yayımlandı. ÖDEME VE TAHSİLATLARIN BANKADAN GEÇİRİLMESİ ZORUNLULUĞUNA

Detaylı

GÜMRÜK SİRKÜLERİ İstanbul, 01.03.2013 Sayı: 2013/ 5 Ref: 6/5

GÜMRÜK SİRKÜLERİ İstanbul, 01.03.2013 Sayı: 2013/ 5 Ref: 6/5 GÜMRÜK SİRKÜLERİ İstanbul 01.03.2013 Sayı: 2013/ 5 Ref: 6/5 Konu : GÜMRÜK KANUNU NUN 242. MADDESİ ÇERÇEVESİNDE GÜMRÜK VERGİLERİ/İTHALAT VERGİLERİNDE YARGISAL İTİRAZ YOLUNA BAŞVURULMADAN ÖNCE İDARİ İTİRAZ

Detaylı

4081 SAYILI ÇİFTÇİ MALLARININ KORUNMASI HAKKINDA KANUN UYGULAMASI

4081 SAYILI ÇİFTÇİ MALLARININ KORUNMASI HAKKINDA KANUN UYGULAMASI 4081 SAYILI ÇİFTÇİ MALLARININ KORUNMASI HAKKINDA KANUN UYGULAMASI 4081 Sayılı Kanun; Çiftçi mallarının korunması esaslarını düzenlemek üzere 10.07.1941 tarihinde yayımlanmıştır. Kanun Hükümleri; -Köy sınırları

Detaylı

Araştırma Notu 15/179

Araştırma Notu 15/179 Araştırma Notu 15/179 27.03.2015 2014 ihracatını AB kurtardı Barış Soybilgen* Yönetici Özeti 2014 yılında Türkiye'nin ihracatı bir önceki yıla göre yüzde 3,8 artarak 152 milyar dolardan 158 milyar dolara

Detaylı

SERTAÇ BEZCİ MALİYE UZMANI GENEL YÖNETİM MALİ İSTATİSTİKLERİ ŞUBESİ ANKARA 2012

SERTAÇ BEZCİ MALİYE UZMANI GENEL YÖNETİM MALİ İSTATİSTİKLERİ ŞUBESİ ANKARA 2012 SERTAÇ BEZCİ MALİYE UZMANI GENEL YÖNETİM MALİ İSTATİSTİKLERİ ŞUBESİ ANKARA 2012 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun 5393 sayılı

Detaylı

ÖZEL MATRAH ŞEKLİNDE KDV YE TABİ OLAN KUYUMCU EMTİASININ ÖZEL TÜKETİM VERGİSİNİN

ÖZEL MATRAH ŞEKLİNDE KDV YE TABİ OLAN KUYUMCU EMTİASININ ÖZEL TÜKETİM VERGİSİNİN ÖZEL MATRAH ŞEKLİNDE KDV YE TABİ OLAN KUYUMCU EMTİASININ ÖZEL TÜKETİM VERGİSİNİN HESAPLANMASI 13 ÖZEL MATRAH ŞEKLİNDE KDV YE TABİ OLAN KUYUMCU EMTİASININ ÖZEL TÜKETİM VERGİSİNİN HESAPLANMASI Konumuzu ilgilendiren

Detaylı

AVIVA SİGORTA A.Ş. NİN 28 HAZİRAN 2010 TARİHLİ OLAĞANÜSTÜ GENEL KURUL TOPLANTISI GÜNDEMİ SAAT: 11.00

AVIVA SİGORTA A.Ş. NİN 28 HAZİRAN 2010 TARİHLİ OLAĞANÜSTÜ GENEL KURUL TOPLANTISI GÜNDEMİ SAAT: 11.00 AVIVA SİGORTA A.Ş. NİN 28 HAZİRAN 2010 TARİHLİ OLAĞANÜSTÜ GENEL KURUL TOPLANTISI GÜNDEMİ SAAT: 11.00 1. Açılış ve Başkanlık Divanının seçilmesi, 2. Olağanüstü Genel Kurul Toplantı Tutanağının imzası hususunda

Detaylı

II. MAHMUT (1808-1839) DÖNEMİ TANER ÖZDEMİR DETAY TARİHÇİ

II. MAHMUT (1808-1839) DÖNEMİ TANER ÖZDEMİR DETAY TARİHÇİ II. MAHMUT (1808-1839) DÖNEMİ TANER ÖZDEMİR DETAY TARİHÇİ TÜRK TELEKOM NURETTİN TOPÇU SOSYAL BİLİMLER LİSESİ TARİH ÖĞRETMENİ Halk arasında gâvur padişah ve püsküllü bela olarak adlandırılan padişah II.

Detaylı

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Mükellef Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Mükellef Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Mükellef Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü Sayı : 11395140-105[229-2012/VUK-1-...]--25513/02/2015 Konu : Tasfiye zararının geçmiş yıl karlarına

Detaylı

DEĞERLİ KULANICILARIMIZIN DİKKATİNE

DEĞERLİ KULANICILARIMIZIN DİKKATİNE DEĞERLİ KULANICILARIMIZIN DİKKATİNE Gümrük Yönetmeliği Değişikliği ile Gümrükler Genel Müdürlüğünün Basın duyurusu ve ekte 40216608/157.01 sayılı, Antrepolarda Teminat İşlemleri ile ilgili yazısına istinaden

Detaylı

-~-~- -----~ \1 j \ ~ J j \ \J r~ J ;..\ ;::: rj J' ıj j \ \1 ;::: J..r.l :_)..r.l J :J. :.J --.1 J.l J..r.l J _.

-~-~- -----~ \1 j \ ~ J j \ \J r~ J ;..\ ;::: rj J' ıj j \ \1 ;::: J..r.l :_)..r.l J :J. :.J --.1 J.l J..r.l J _. -~-~- -----~ li T \1 j \ ~ J j \ \J r~ J ;..\ ;::: rj J' ıj j \ \1 ;::: J..r.l :_)..r.l J :J. :.J --.1 J.l J..r.l J _. TÜRKiYE'DE YABANCI SERMAYE YATIRIMLARI Türkiye'de özellikle 1950 sonrasında çıkarılan

Detaylı

TAHSİLÂT VE ÖDEMELERDE BANKA, PTT VE ÖZEL FİNANS KURUMLARININ KULLANILMA ZORUNLULUĞU

TAHSİLÂT VE ÖDEMELERDE BANKA, PTT VE ÖZEL FİNANS KURUMLARININ KULLANILMA ZORUNLULUĞU TAHSİLÂT VE ÖDEMELERDE BANKA, PTT VE ÖZEL FİNANS KURUMLARININ KULLANILMA ZORUNLULUĞU 1- Mükellefler İçin UYGULANACAK CEZANIN TUTARI (*) YÜRÜRLÜK TARİHİ ASGARİ TUTAR UYGULANACAK CEZANIN NEVİ Serbest Meslek

Detaylı

1. Tacir hükmi şahıs ise yevmiye defteri, defteri kebir, envanter defteri ve karar defteri;

1. Tacir hükmi şahıs ise yevmiye defteri, defteri kebir, envanter defteri ve karar defteri; Ticari Defterler Bölümüne Git Kanunlarımıza Göre Ticari Defterler TÜRK TİCARET KANUNU TİCARİ DEFTERLER A) Defter Tutma Mükellefiyeti: I Şümulü: Madde 66 Her tacir, ticarî işletmesinin iktisadi ve mali

Detaylı

Ek: 18 Şubat 2014 tarih ve 28917 sayılı Resmi Gazete de yayınlanan 2014/5896 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı

Ek: 18 Şubat 2014 tarih ve 28917 sayılı Resmi Gazete de yayınlanan 2014/5896 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Sayı:Rehber.2014/005 Ankara,18.02.2014 Konu: Belediye Gelirleri Kanununda yer alan bazı maktu vergi ve harç tarifelerinin yeniden belirlenmesi 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununda yer alan bazı maktu

Detaylı

Tahsilat Genel Tebliği (Seri: A Sıra No: 1) nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Seri: A Sıra No: 7) Sonrasında Zamanaşımı Uygulaması

Tahsilat Genel Tebliği (Seri: A Sıra No: 1) nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Seri: A Sıra No: 7) Sonrasında Zamanaşımı Uygulaması 16/04/2016 tarihli ve 29686 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Seri:A Sıra No:7 Tahsilat Genel Tebliği ile; mevzuatta ve uygulamada ortaya çıkan değişiklikler dikkate alınarak 30/06/2007 tarihli ve 26568

Detaylı

ATA karnesi ile gelen tüm eşya için ithalar rejimi sırasında, gümrüklerce ve ithalatçı tarafından başka bir işlem yapılması gerekmemektedir.

ATA karnesi ile gelen tüm eşya için ithalar rejimi sırasında, gümrüklerce ve ithalatçı tarafından başka bir işlem yapılması gerekmemektedir. ATA KARNESİ NEDİR? ATA karneleri uluslararası Geçici İthalat Sözleşmesi (kısaca İstanbul Sözleşmesi) ve Ekleri kapsamında, taraf ülkeler arasında, başka herhangi bir belgeye gerek duyulmaksızın, eşyanın

Detaylı

Mühendislik Ekonomisi

Mühendislik Ekonomisi Mühendislik Ekonomisi Dersin Koordinatörü Prof. Dr. Orhan TORKUL Dersi Verenler Yrd. Doç. Dr. Alper GÖKSU Yrd. Doç. Dr. Abdülkadir HIZIROĞLU Yrd. Doç. Dr. Tijen ÖVER ÖZÇELİK Dr. Halil İbrahim CEBECİ Dersin

Detaylı

Ana Sözleflme De iflikli i Önerisi

Ana Sözleflme De iflikli i Önerisi Ana Sözleflme De iflikli i Önerisi Ünvan ve Merkez Madde 3 Şirketin ünvanı İŞ FİNANSAL KİRALAMA ANONİM ŞİRKETİ dir. Bu ünvan ana sözleşmenin aşağıdaki maddelerinde (Şirket) kelimesiyle ifade edilmiştir.

Detaylı

BORSA VE TÜRLERİ İÇİNDEKİLER

BORSA VE TÜRLERİ İÇİNDEKİLER BORSA VE TÜRLERİ İÇİNDEKİLER I. GİRİŞ...3 II. BORSALARIN DOĞUŞU VE GELİŞİMİ...4 III. BORSA TÜRLERİ...4 A. Menkul Kıymet Borsaları...4 B. Vadeli İşlem ( Futures ) Borsaları...6 C. Seçmeli İşlem ( Opsiyon

Detaylı

Rakamlarla 2011'de Türkiye Ekonomisi

Rakamlarla 2011'de Türkiye Ekonomisi On5yirmi5.com Rakamlarla 2011'de Türkiye Ekonomisi Avro bölgesindeki ülkelerde derinleşmekte olan kamu borç krizine rağmen 2011, Türkiye ekonomisinin yüksek büyüme hızı yakaladığı bir yıl oldu. Yayın Tarihi

Detaylı

SİRKÜLER NO: POZ-2015 / 5 İST, 05.01.2015. 2015 yılında geçerli olacak VUK nda yer alan bazı tutar ve hadler belirlendi.

SİRKÜLER NO: POZ-2015 / 5 İST, 05.01.2015. 2015 yılında geçerli olacak VUK nda yer alan bazı tutar ve hadler belirlendi. SİRKÜLER NO: POZ-2015 / 5 İST, 05.01.2015 ÖZET: 2015 yılında geçerli olacak VUK nda yer alan bazı tutar ve hadler belirlendi. 2015 YILINDA GEÇERLİ OLACAK VERGİ USUL KANUNU'NDA YER ALAN BAZI TUTAR VE HADLER

Detaylı

FİRMA YÖNETİCİLERİ VE MUHASEBE BİRİMLERİNİN DİKKATLERİNE,

FİRMA YÖNETİCİLERİ VE MUHASEBE BİRİMLERİNİN DİKKATLERİNE, K KANIT YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK LTD. ŞTİ. Adres : Meşrutiyet Cad.No:29/21 06420 Kızılay ANKARA Sicil ve Mühür No: SAKIP ŞEKER 861-898 Tel : 417 05 96-418 68 29-418 68 43 Fax : 417 66 73 E-mail : Kanitymm@superonline.com

Detaylı

BEYANANME VERME ZAMANI GELİR VERGİSİ GELİR VERGİSİ (BASİT USULDE VERGİLENDİRİ LENLER) GELİR VERGİSİ GELİR/KURUM GEÇİCİ VERGİ

BEYANANME VERME ZAMANI GELİR VERGİSİ GELİR VERGİSİ (BASİT USULDE VERGİLENDİRİ LENLER) GELİR VERGİSİ GELİR/KURUM GEÇİCİ VERGİ VERGİ TÜRÜ (BASİT USULDE VERGİLENDİRİ LENLER) /KURUM GEÇİCİ VERGİ STOPAJI (AYLIK) BEYANNAME TÜRÜ Yıllık Gelir Vergisi Yıllık Gelir Vergisi (Basit Usulde Vergilendirilenler İçin) Münferit (Dar Mükellefiyete

Detaylı

MAL VE HİZMET BEDELLERİNİN ÖDENMESİ VE TEVSİKİ (BELGELENDİRİLMESİ)

MAL VE HİZMET BEDELLERİNİN ÖDENMESİ VE TEVSİKİ (BELGELENDİRİLMESİ) MAL VE HİZMET BEDELLERİNİN ÖDENMESİ VE TEVSİKİ (BELGELENDİRİLMESİ) GİRİŞ Rasim SEZER 1 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 257. maddesi ile, mükelleflere muameleleri ile ilgili tahsilat ve ödemelerini

Detaylı

RASYO YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK LTD.ŞTİ.

RASYO YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK LTD.ŞTİ. T.C. MALİYE BAKANLIĞI Gelir İdaresi Başkanlığı 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu Sirküleri/15 Konusu : Bakanlar Kurulu Kararlarıyla Belirlenen Vergi Kesintisi Uygulamaları Tarihi : /02/2009 Sayısı İlgili

Detaylı

FAALİYET SONUÇLARI TABLOSU

FAALİYET SONUÇLARI TABLOSU Sayfa No:1 / 6 630 01 PERSONEL GİDERLERİ 0.00 41,315,953.79 44,609,693.18 630 01 1 MEMURLAR 0.00 5,641,495.95 6,236,655.84 630 01 1 1 Temel Maaşlar 0.00 3,040,891.55 3,271,081.21 630 01 1 1 01 Temel Maaşlar

Detaylı

Kamu Görevlileri Sendikaları Kanunu Kapsamına Giren Kurum ve Kuruluşların Girdikleri Hizmet Kollarının Belirlenmesine İlişkin Yönetmelik

Kamu Görevlileri Sendikaları Kanunu Kapsamına Giren Kurum ve Kuruluşların Girdikleri Hizmet Kollarının Belirlenmesine İlişkin Yönetmelik 4688 SAYILI KAMU GÖREVLİLERİ SENDİKALARI KANUNU KAPSAMINA GİREN KURUM VE KURULUŞLARIN GİRDİKLERİ HİZMET KOLLARININ BELİRLENMESİNE İLİŞKİN YÖNETMELİK Kamu Görevlileri Sendikaları Kanunu Kapsamına Giren

Detaylı

SORU CEVAP METODUYLA TEKRAR (YÜKSELİŞ-DURAKLAMA VE AVRUPA)

SORU CEVAP METODUYLA TEKRAR (YÜKSELİŞ-DURAKLAMA VE AVRUPA) SORU CEVAP METODUYLA TEKRAR (YÜKSELİŞ-DURAKLAMA VE AVRUPA) Osmanlı devletinde ülke sorunlarının görüşülüp karara bağlandığı bugünkü bakanlar kuruluna benzeyen kurumu: divan-ı hümayun Bugünkü şehir olarak

Detaylı

EKONOMİ DEKİ SON GELİŞMELER Y M M O D A S I P R O F. D R. M U S T A F A A. A Y S A N

EKONOMİ DEKİ SON GELİŞMELER Y M M O D A S I P R O F. D R. M U S T A F A A. A Y S A N 1 EKONOMİ DEKİ SON GELİŞMELER 1 3 M A R T 2 0 1 4, P E R Ş E M B E Y M M O D A S I P R O F. D R. M U S T A F A A. A Y S A N 1948 DEKİ EKONOMİK DURUM 2 TABLO I Ülke ABD Doları Danimarka 689 Fransa 482 İtalya

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYETİ MERKEZ BANKASININ I-M SAYILI GENELGESİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR GENELGESİ YAYIMLANDI

TÜRKİYE CUMHURİYETİ MERKEZ BANKASININ I-M SAYILI GENELGESİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR GENELGESİ YAYIMLANDI Sirküler Rapor 21.10.2013/185-1 TÜRKİYE CUMHURİYETİ MERKEZ BANKASININ I-M SAYILI GENELGESİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR GENELGESİ YAYIMLANDI ÖZET : Bankasının Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32

Detaylı

TAHSİLAT VE ÖDEMELERİN TEVSİKİ MECBURİYETİNDE UYULMASI GEREKEN ESASLAR

TAHSİLAT VE ÖDEMELERİN TEVSİKİ MECBURİYETİNDE UYULMASI GEREKEN ESASLAR Emre KARTALOĞLU Gelirler Kontrolörü GİRİŞ TAHSİLAT VE ÖDEMELERİN TEVSİKİ MECBURİYETİNDE UYULMASI GEREKEN ESASLAR Bilindiği üzere son dönemlerde ekonominin kayıt altına alınması amacıyla pek çok düzenleme

Detaylı

TEBLİĞ. h) Bu maddede sayılanların bağlı ortaklıkları, müessese ve işletmeleri ile birlikleri,

TEBLİĞ. h) Bu maddede sayılanların bağlı ortaklıkları, müessese ve işletmeleri ile birlikleri, 11 Eylül 2013 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 28762 TEBLİĞ Başbakanlık (Hazine Müsteşarlığı) ile Maliye Bakanlığından: KAMU HAZNEDARLIĞI GENEL TEBLİĞİ Amaç MADDE 1 (1) Bu Tebliğin amacı, kapsamda yer alan

Detaylı

Tarım alanlarının bölünmesi 50 bin kişiye sorulacak

Tarım alanlarının bölünmesi 50 bin kişiye sorulacak Tarım alanlarının bölünmesi 50 bin kişiye sorulacak Şubat 29, 2012-1:29:29 Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanı Mehdi Eker, Türkiye'nin her yıl arazi bölünmesinden, parsel küçülmesinden dolayı yaklaşık 8 milyar

Detaylı

İÇİNDEKİLER. A. Tarih B. Siyasal Tarih C. XIX.yüzyıla Kadar Dünya Tarihinin Ana Hatları 3 D. Türkiye"nin Jeo-politik ve Jeo-stratejik Önemi 5

İÇİNDEKİLER. A. Tarih B. Siyasal Tarih C. XIX.yüzyıla Kadar Dünya Tarihinin Ana Hatları 3 D. Türkiyenin Jeo-politik ve Jeo-stratejik Önemi 5 İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ V GİRİŞ 1 A. Tarih B. Siyasal Tarih C. XIX.yüzyıla Kadar Dünya Tarihinin Ana Hatları 3 D. Türkiye"nin Jeo-politik ve Jeo-stratejik Önemi 5 BİRİNCİ BÖLÜM: AVRUPA SİYASAL TARİHİ 1 2 I.

Detaylı

KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ GÜVENLİK KUVVETLERİNİ GÜÇLENDİRME KURUMU GELİR KAYNAKLARI VE YARDIM KOMİTELERİ TÜZÜĞÜ

KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ GÜVENLİK KUVVETLERİNİ GÜÇLENDİRME KURUMU GELİR KAYNAKLARI VE YARDIM KOMİTELERİ TÜZÜĞÜ KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ GÜVENLİK KUVVETLERİNİ GÜÇLENDİRME KURUMU GELİR KAYNAKLARI VE YARDIM KOMİTELERİ TÜZÜĞÜ [(30.4.1981 R.G. 37 EK III A.E. 211 Sayılı Tüzüğün), (12.6.1981 R.G. 53 EK III A.E. 301),

Detaylı

Sirküler no: 013 İstanbul, 3 Şubat 2009

Sirküler no: 013 İstanbul, 3 Şubat 2009 Sirküler no: 013 İstanbul, 3 Şubat 2009 Konu: Dar mükellef kurumlara yapılan ödemelerdeki tevkifat uygulamasında değişiklikler yapıldı. (KVK md. 30) Özet: 3 Şubat 2009 tarihli Resmi Gazete de yayımlanan

Detaylı

TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARA İLİŞKİN 2008-32/35 SAYILI TEBLİĞDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ

TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARA İLİŞKİN 2008-32/35 SAYILI TEBLİĞDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ Sirküler Rapor 30.05.2013/118-1 TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARA İLİŞKİN 2008-32/35 SAYILI TEBLİĞDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ ÖZET : TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA

Detaylı

Sirküler Rapor 18.02.2014/72-1 BELEDİYE GELİRLERİ KANUNU NDA YER ALAN BAZI MAKTU VERGİ VE HARÇ TARİFELERİ YENİDEN DEĞİŞTİRİLDİ

Sirküler Rapor 18.02.2014/72-1 BELEDİYE GELİRLERİ KANUNU NDA YER ALAN BAZI MAKTU VERGİ VE HARÇ TARİFELERİ YENİDEN DEĞİŞTİRİLDİ Sirküler Rapor 18.02.2014/72-1 BELEDİYE GELİRLERİ KANUNU NDA YER ALAN BAZI MAKTU VERGİ VE HARÇ TARİFELERİ YENİDEN DEĞİŞTİRİLDİ ÖZET : Belediye Gelirleri Kanunun 96/B Maddesinin, bazı vergi ve harçların

Detaylı

Muhterem Hayrettin Karaman Hocam,evvela selam eder,saygılar sunarım. 1974 yılı İmam-Hatib talebeliğimden beri sizleri duyduk ve istifade ettik.

Muhterem Hayrettin Karaman Hocam,evvela selam eder,saygılar sunarım. 1974 yılı İmam-Hatib talebeliğimden beri sizleri duyduk ve istifade ettik. HAYRETTİN KARAMAN HOCAMA CEVAB Muhterem Hayrettin Karaman Hocam,evvela selam eder,saygılar sunarım. 1974 yılı İmam-Hatib talebeliğimden beri sizleri duyduk ve istifade ettik. Ancak sizlerin bazı noktalarda

Detaylı

SAYIŞTAYA VERİLEN HER ÇEŞİT GiDER VE GELİR EVRAKI İLE HER ÇEŞİT BELGELERİN SAKLANMA SÜRELERİ VE YOKEDİLME USULLERİ HAKKINDA TÜZÜK

SAYIŞTAYA VERİLEN HER ÇEŞİT GiDER VE GELİR EVRAKI İLE HER ÇEŞİT BELGELERİN SAKLANMA SÜRELERİ VE YOKEDİLME USULLERİ HAKKINDA TÜZÜK 1891 SAYIŞTAYA VERİLEN HER ÇEŞİT GiDER VE GELİR EVRAKI İLE HER ÇEŞİT BELGELERİN SAKLANMA SÜRELERİ VE YOKEDİLME USULLERİ HAKKINDA TÜZÜK Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi : 16.11.1970, No : 7/1564 Dayandığı

Detaylı

SİRKÜLER İstanbul, 07.07.2015 Sayı: 2015/122 Ref: 4/122

SİRKÜLER İstanbul, 07.07.2015 Sayı: 2015/122 Ref: 4/122 SİRKÜLER İstanbul, 07.07.2015 Sayı: 2015/122 Ref: 4/122 Konu: NAKİT SERMAYE ARTIŞLARINDA UYGULANACAK İNDİRİM ORANI HALKA AÇIK ŞİRKETLER İLE TEŞVİK BELGELİ YATIRIMLAR İÇİN YÜKSELTİLMİŞ, BAZI ŞİRKETLER İÇİN

Detaylı

Pay Opsiyon Sözleşmeleri. Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası

Pay Opsiyon Sözleşmeleri. Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası Pay Opsiyon Sözleşmeleri Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası Bu dokümanda kullanılan içeriğin bir kısmı, Türkiye deki düzenlemeler çerçevesinde menkul kıymetler veya türev araçlarla ilgili faaliyet göstermek

Detaylı

İş ve Meslek Bakımından Ayırım Hakkında Sözleşme 44

İş ve Meslek Bakımından Ayırım Hakkında Sözleşme 44 İş ve Meslek Bakımından Ayırım Hakkında Sözleşme 44 Milletlerarası Çalışma Bürosu Yönetim Kurulu tarafından toplantıya çağırılarak 4 Haziran 1958 de Cenevre de kırk ikinci toplantısını yapan, Milletlerarası

Detaylı

Resmi Gazete Tarihi:7/2/2001 Resmi Gazete Sayısı:24311 24311 MĠLLĠ EMLAK GENEL TEBLĠĞĠ (SIRA NO:)

Resmi Gazete Tarihi:7/2/2001 Resmi Gazete Sayısı:24311 24311 MĠLLĠ EMLAK GENEL TEBLĠĞĠ (SIRA NO:) Resmi Gazete Tarihi:7/2/2001 Resmi Gazete Sayısı:24311 24311 MĠLLĠ EMLAK GENEL TEBLĠĞĠ (SIRA NO:) Bulgaristan dan zorunlu göçe tabi tutulan ve daha sonra Türk vatandaşlığına kabul edilenleri konut sahibi

Detaylı

A MUHASEBE KPSS/1-AB-PS/2006. 3. Kayıtlarında nâzım hesapları kullanan bir işletmenin, 1. I. Amortisman ayrılması

A MUHASEBE KPSS/1-AB-PS/2006. 3. Kayıtlarında nâzım hesapları kullanan bir işletmenin, 1. I. Amortisman ayrılması MUHASEBE 1. I. Amortisman ayrılması II. Özel fon ayrılması III. Karşılık ayrılması IV. Reeskont ayrılması Yukarıdaki muhasebe işlemlerinden hangileri ihtiyatlılık kavramı gereği yapılır? A) Yalnız I B)

Detaylı

Arkan & Ergin Uluslararası Denetim ve Y.M.M. A.Ş.

Arkan & Ergin Uluslararası Denetim ve Y.M.M. A.Ş. İstanbul, 09.02.2009 5520 Sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu nun 15. ve 30. Maddeleri Uyarınca Yapılacak Vergi Kesintilerine İlişkin 15 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Kanunu Sirküleri Yayımlandı DUYURU NO:2009/21

Detaylı

Madde 1 - Köylerin içme ve kullanma suyu ihtiyacı, DSİ Umum Müdürlüğü tarafından temin ve tedarik olunur.

Madde 1 - Köylerin içme ve kullanma suyu ihtiyacı, DSİ Umum Müdürlüğü tarafından temin ve tedarik olunur. KÖY İÇME SULARI HAKKINDA KANUN Kanun Numarası: 7478 Kanun Kabul Tarihi: 09/05/1960 Yayımlandığı Resmi Gazete Tarihi: 16/05/1960 Yayımlandığı Resmi Gazete Sayısı: 10506 KANUNUN ŞÜMULÜ Madde 1 - Köylerin

Detaylı

Sirküler Rapor Mevzuat 09.11.2015/160-1

Sirküler Rapor Mevzuat 09.11.2015/160-1 Sirküler Rapor Mevzuat 09.11.2015/160-1 VERGİ İNCELEMELERİNDE UYULACAK USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİKTE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK YAYIMLANDI ÖZET : Birinci sınıf tüccarların, vergi incelemesine

Detaylı

Konya Büyükşehir Belediyesi Yemekhane Ve Yemek Servisi Yönetmeliği. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Konya Büyükşehir Belediyesi Yemekhane Ve Yemek Servisi Yönetmeliği. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Konya Büyükşehir Belediyesi Yemekhane Ve Yemek Servisi Yönetmeliği Kabul Tarihi: 17/03/2008 Kabul Sayısı: 164 Sayılı Belediye Meclis Kararı Yayım Tarihi: 11/04/2008 Tarihli Memleket Gazetesi BİRİNCİ BÖLÜM

Detaylı

KARAKO LAW OFFICE. 1- ŞİRKETLERİN KURULUŞU ve ŞİRKETLER TOPLULUĞU :

KARAKO LAW OFFICE. 1- ŞİRKETLERİN KURULUŞU ve ŞİRKETLER TOPLULUĞU : 1- ŞİRKETLERİN KURULUŞU ve ŞİRKETLER TOPLULUĞU : Limited Şirketlerin sermayesi 10.000.- TL, Anonim Şirketlerin sermayesi 50.000.- TL. ve kayıtlı sermaye sistemini kabul eden Anonim Şirketlerde 100.000.-

Detaylı

FAALİYET RAPORU 01.01.2011-31.03.2011

FAALİYET RAPORU 01.01.2011-31.03.2011 Sayfa No: 1 FAALİYET RAPORU 01.01.2011-31.03.2011 Sayfa No: 2 I. GİRİŞ 1. Raporun Dönemi: 01/01/2011 31/032011 2. Ortaklığın Ünvanı: Euro Portföy Yönetimi A.Ş. 3. Euro Portföy ve Tarihsel Gelişimi: Euro

Detaylı

EURO MENKUL KIYMETLER YATIRIM ORTAKLIĞI ESAS SÖZLEŞMESĐ 2, 11 VE 12 NCĐ MADDELERĐ TADĐL TASARILARI

EURO MENKUL KIYMETLER YATIRIM ORTAKLIĞI ESAS SÖZLEŞMESĐ 2, 11 VE 12 NCĐ MADDELERĐ TADĐL TASARILARI EURO MENKUL KIYMETLER YATIRIM ORTAKLIĞI ESAS SÖZLEŞMESĐ 2, 11 VE 12 NCĐ MADDELERĐ TADĐL TASARILARI 1 ESKĐ METĐN ŞĐRKETĐN ÜNVANI: MADDE 2- Şirketin ticaret ünvanı "Euro Menkul Kıymetler Yatırım Ortaklığı

Detaylı

TÜRK PARASI KIYMETĐNĐ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARDA DEĞĐŞĐKLĐK YAPILMASINA DAĐR KARARDA DEĞĐŞĐKLĐKLER YAPILDI

TÜRK PARASI KIYMETĐNĐ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARDA DEĞĐŞĐKLĐK YAPILMASINA DAĐR KARARDA DEĞĐŞĐKLĐKLER YAPILDI 11.02.2008/41 TÜRK PARASI KIYMETĐNĐ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARDA DEĞĐŞĐKLĐK YAPILMASINA DAĐR KARARDA DEĞĐŞĐKLĐKLER YAPILDI ÖZET : 1567 sayılı Yasaya Đstinaden Çıkarılan Türk Parası Kıymetini Koruma

Detaylı

20 Derste Eski Türkçe

20 Derste Eski Türkçe 20 Derste Eski Türkçe Sunuş: Yaklaşık iki yıldır Osmanlı madeni paraları toplamaktayım. Paraların üzerindeki eski türkçeyi okumak için bir kaç kitap inceledim, olmadı. Bu konudaki kurslara katılmaya da

Detaylı

GİDER VERGİLERİ KANUNU 1, 2

GİDER VERGİLERİ KANUNU 1, 2 GİDER VERGİLERİ KANUNU 1, 2 Kanun Numarası : 6802 Kabul Tarihi : 13/7/1956 Yayımlandığı R.Gazete : Tarih : 23/7/1956 Sayı: 9362 Yayımlandığı Düstur : Tertip: 3 Cilt: 37 Sayfa: 1982 BİRİNCİ KISIM Madde

Detaylı

İŞSİZLİK SİGORTASI FONU KAYNAKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİNE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK

İŞSİZLİK SİGORTASI FONU KAYNAKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİNE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK İŞSİZLİK SİGORTASI FONU KAYNAKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİNE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi : 20/8/2004 No:2004/7753 Dayandığı Kanunun Tarihi : 25/8/1999 No :

Detaylı

TRAKYA CAM SANAYİİ A.Ş. 2013 YILI ORTAKLAR OLAĞAN GENEL KURUL GÜNDEMİ

TRAKYA CAM SANAYİİ A.Ş. 2013 YILI ORTAKLAR OLAĞAN GENEL KURUL GÜNDEMİ TRAKYA CAM SANAYİİ A.Ş. 2013 YILI ORTAKLAR OLAĞAN GENEL KURUL GÜNDEMİ 1. Başkanlık Divanı Seçimi ve Başkanlık Divanı'na Genel Kurul Tutanağını İmza Yetkisi Verilmesi, 2. Şirketimizin 2013 Yılı Çalışmaları

Detaylı

MEVZUAT BİLGİLENDİRME SERVİSİ

MEVZUAT BİLGİLENDİRME SERVİSİ 9 Şubat 2014 PAZAR Resmî Gazete Sayı : 28908 BAKANLAR KURULU KARARI Karar : 2014/5860 Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü ve Türkiye Şeker Fabrikaları Anonim Şirketinin görevlendirilmesiyle ilgili

Detaylı

SİRKÜLER NO: POZ-2015 / 4 İST, 05.01.2015

SİRKÜLER NO: POZ-2015 / 4 İST, 05.01.2015 SİRKÜLER NO: POZ-2015 / 4 İST, 05.01.2015 ÖZET: 2015 yılında geçerli olacak Gelir Vergisi Kanunu nda yer alan bazı maktu had ve tutarlar ile bazı iratların beyanında uygulanacak indirim oranı belirlendi.

Detaylı

TARAMA BÖLÜM 11 TARIM VE KIRSAL KALKINMA GÜNDEM MADDESİ

TARAMA BÖLÜM 11 TARIM VE KIRSAL KALKINMA GÜNDEM MADDESİ ÇELTİK 23-26 Ocak 2006 Türkiye Cumhuriyeti 1 İÇİNDEKİLER I. ÇELTİK ÜRETİM İSTATİSTİKLERİ II. ÇELTİK TÜKETİM İSTATİSTİKLERİ III. ÇELTİK DIŞ TİCARETİ IV. ÇELTİK PİYASA AKTÖRLERİ V. AB MEVZUATIYLA MUKAYESE

Detaylı

SERBEST BÖLGELER KANUNU İLE GÜMRÜK KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (TASLAĞI)

SERBEST BÖLGELER KANUNU İLE GÜMRÜK KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (TASLAĞI) SERBEST BÖLGELER KANUNU İLE GÜMRÜK KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (TASLAĞI) MADDE 1-6/6/1985 tarihli ve 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanununun; 1) 1 inci maddesi aşağıdaki şekilde

Detaylı

.. /.. /... Adı - SOYADI/Ticaret unvanı Kaşe ve İmza 3

.. /.. /... Adı - SOYADI/Ticaret unvanı Kaşe ve İmza 3 GÖTÜRÜ BEDEL TEKLİF MEKTUBU İHALE KOMİSYONU BAŞKANLIĞINA İhale Kayıt Numarası 04/3364 İhalenin adı Teklif sahibinin adı ve soyadı/ ticaret unvanı Uyruğu TC Kimlik Numarası (gerçek kişi ise) Vergi Kimlik

Detaylı

Sayı : 2013/197 10 Tarih : 20.12.2013 Ö Z E L B Ü L T E N TAPU HARCI UYGULAMALARI

Sayı : 2013/197 10 Tarih : 20.12.2013 Ö Z E L B Ü L T E N TAPU HARCI UYGULAMALARI Sayı : 2013/197 10 Tarih : 20.12.2013 Ö Z E L B Ü L T E N TAPU HARCI UYGULAMALARI I- Giriş Tapu ve Kadastro Harçları, 492 sayılı Harçlar Kanununun dördüncü kısmında düzenlenmiştir. Bu bültenimizde kanunun

Detaylı

Yurtiçinde ise TUİK İşsizlik Oranı, TCMB Kısa Vadeli Dış Borç İstatistikleri, MB Merkezi Yönetim Bütçe Gerçekleşmeleri rakamları izlenecek.

Yurtiçinde ise TUİK İşsizlik Oranı, TCMB Kısa Vadeli Dış Borç İstatistikleri, MB Merkezi Yönetim Bütçe Gerçekleşmeleri rakamları izlenecek. Ekonomik Gündem Bugün takip edilecek veriler arasında Avrupa seansında İngiltere kasım ayı TÜFE, Almanya ZEW Ekonomik Güven Endeksi, Euro Bölgesi 3. Çeyrek İstihdam, ABD seansında ise kasım ayı TÜFE, NY

Detaylı

1-MERKEZ TEŞKİLATI. A- Hükümdar B- Saray

1-MERKEZ TEŞKİLATI. A- Hükümdar B- Saray 1-MERKEZ TEŞKİLATI A- Hükümdar B- Saray MERKEZ TEŞKİLATI Önceki Türk ve Türk-İslam devletlerinden farklı olarak Osmanlı Devleti nde daha merkezi bir yönetim oluşturulmuştu.hükümet, ordu ve eyaletler doğrudan

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 17 Ağustos 2015, Sayı: 23. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 17 Ağustos 2015, Sayı: 23. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni 17 Ağustos 2015, Sayı: 23 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Orhan Kaya İnci Şengül

Detaylı

Amaç Madde 1-Bu Kanunun amacı finansman sağlamaya yönelik finansal kiralamayı düzenlemektir.

Amaç Madde 1-Bu Kanunun amacı finansman sağlamaya yönelik finansal kiralamayı düzenlemektir. 6. FİNANSAL KİRALAMA KANUNU Kanunun tam adı : Finansal Kiralama Kanunu Kanun No. : 3226 Kabul Tarihi : 10 Haziran 1985 Resmi Gazete Tarih ve Sayısı : 28 Haziran 1985 / 18795 BİRİNCİ BÖLÜM GENEL HÜKÜMLER

Detaylı

EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Mart 2012, No: 28

EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Mart 2012, No: 28 EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Mart 2012, No: 28 Bu sayıda; Ocak Ayı Net Uluslararası Yatırım Pozisyonu, Merkez Bankası Net Döviz Pozisyonu, Şubat Ayı Merkezi Yönetim Bütçe Verileri değerlendirilmiştir.

Detaylı

8.000,00 YTL ÜZERİNDEKİ TAHSİLAT VE ÖDEMELERİN TEVSİK ZORUNLULUĞU İLE CEZAİ YAPTIRIMLARI

8.000,00 YTL ÜZERİNDEKİ TAHSİLAT VE ÖDEMELERİN TEVSİK ZORUNLULUĞU İLE CEZAİ YAPTIRIMLARI 8.000,00 YTL ÜZERİNDEKİ TAHSİLAT VE ÖDEMELERİN TEVSİK ZORUNLULUĞU İLE CEZAİ YAPTIRIMLARI I-GİRİŞ: 04.07.2003 tarihinde Vergi Usul Kanunu 320 sıra numaralı genel tebliği ile yeni bir düzenlemeye gitmişti.

Detaylı

KARE YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. B TİPİ KISA VADELİ TAHVİL VE BONO FONU 1 OCAK - 31 ARALIK 2013 HESAP DÖNEMİNE AİT PORTFÖY DAĞILIM RAPORU

KARE YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. B TİPİ KISA VADELİ TAHVİL VE BONO FONU 1 OCAK - 31 ARALIK 2013 HESAP DÖNEMİNE AİT PORTFÖY DAĞILIM RAPORU KARE YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. B TİPİ KISA VADELİ TAHVİL VE 1 OCAK - 31 ARALIK 2013 HESAP DÖNEMİNE AİT PORTFÖY DAĞILIM RAPORU İÇİNDEKİLER Sayfa No I- FONU TANITICI BİLGİLER... 1 II- FONUN PERFORMANSINA

Detaylı

Ayın Yatırım Sözü: Dünün kazananlarını alıp, düşenlerini satmak, yarının getirisini azaltır. David Swensen

Ayın Yatırım Sözü: Dünün kazananlarını alıp, düşenlerini satmak, yarının getirisini azaltır. David Swensen Ayın Yatırım Sözü: Dünün kazananlarını alıp, düşenlerini satmak, yarının getirisini azaltır. David Swensen Ata Portföy Birinci Hisse Senedi Fonu Performans Verisi Son 12 Aylık Performans Fonun Başlangıcından

Detaylı

Konya Büyükşehir Belediyesi İnsan Kaynakları ve Eğitim Dairesi Başkanlığı Görev, Yetki ve Çalışma Yönetmeliği

Konya Büyükşehir Belediyesi İnsan Kaynakları ve Eğitim Dairesi Başkanlığı Görev, Yetki ve Çalışma Yönetmeliği Konya Büyükşehir Belediyesi İnsan Kaynakları ve Eğitim Dairesi Başkanlığı Görev, Yetki ve Çalışma Yönetmeliği BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak Amaç MADDE 1- (1) Bu yönetmelik Konya Büyükşehir Belediyesi,

Detaylı

KHK'nin Tarihi - No: 08/06/1984-234

KHK'nin Tarihi - No: 08/06/1984-234 DARPHANE VE DAMGA MATBAASI GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN KURULUŞ VE GÖREVLERİ HAKKINDA KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME KHK'nin Tarihi - No: 08/06/1984-234 Yetki Kanunu Tarihi - No: 17/06/1982-2680 Yayımlandığı Resmi Gazete

Detaylı

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş PARA PİYASASI LİKİT EMEKLİLİK YATIRIM FONU(KAMU) YILLIK RAPOR

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş PARA PİYASASI LİKİT EMEKLİLİK YATIRIM FONU(KAMU) YILLIK RAPOR ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş PARA PİYASASI LİKİT EMEKLİLİK YATIRIM FONU(KAMU) YILLIK RAPOR Bu rapor ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş Para Piyasası Likit Emeklilik Yatırım Fonu(KAMU) Emeklilik Yatırım Fonu nun

Detaylı

Sirküler Rapor Mevzuat 25.12.2015/169-1 459 SIRA NO LU VERGİ USUL KANUNU GENEL TEBLİĞİ YAYIMLANDI

Sirküler Rapor Mevzuat 25.12.2015/169-1 459 SIRA NO LU VERGİ USUL KANUNU GENEL TEBLİĞİ YAYIMLANDI Sirküler Rapor Mevzuat 25.12.2015/169-1 459 SIRA NO LU VERGİ USUL KANUNU GENEL TEBLİĞİ YAYIMLANDI ÖZET : Tebliğde tahsilat ve ödemelerde tevsik zorunluluğuna ilişkin limitin 1 Ocak 2016 tarihinden itibaren

Detaylı