TOPLU TAŞIMACILIĞIN GELİŞTİRİLMESİ İÇİN BİR TIKANIKLIK FİYATLANDIRMASI MODELİ ÖNERİSİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "TOPLU TAŞIMACILIĞIN GELİŞTİRİLMESİ İÇİN BİR TIKANIKLIK FİYATLANDIRMASI MODELİ ÖNERİSİ"

Transkript

1 i YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TOPLU TAŞIMACILIĞIN GELİŞTİRİLMESİ İÇİN BİR TIKANIKLIK FİYATLANDIRMASI MODELİ ÖNERİSİ İnş. Yük. Müh. Haluk YÜKSEL F.B.E. İnşaat Mühendisliği Anabilim Dalı Ulaştırma Programında Hazırlanan DOKTORA TEZİ Tez Savunma Tarihi : Tez Danışmanı : Prof. Dr. Zerrin BAYRAKDAR (YTÜ) Jüri Üyeleri : Prof. Dr. Güngör EVREN (İTÜ) : Prof. Dr. Ergun GEDİZLİOĞLU (İTÜ) : Prof. Dr. Haluk GERÇEK (İTÜ) : Prof. Dr. Aydın EREL (YTÜ) İSTANBUL, 2004

2 i İÇİNDEKİLER Sayfa SİMGE LİSTESİ...iii KISALTMA LİSTESİ... v ŞEKİL LİSTESİ...vi ÇİZELGE LİSTESİ...vii ÖNSÖZ...viii ÖZET...ix ABSTRACT... x 1. GİRİŞ KAYNAKLARIN GENEL DEĞERLENDİRMESİ TIKANIKLIK FİYATI MODELİ GELİŞTİRİLMESİ Tıkanıklık Fiyatı Hesabının Esası ve Aşamaları Hız-akım Bağıntısının Seçilmesi Araç Sahipliği Maliyeti Hıza Bağlı Maliyetler Yolculuk zamanının maliyeti Hava kirliliği ve yakıt tüketimi maliyetleri Ortalama ve Marjinal Maliyetler ve Teorik Tıkanıklık Fiyatı Modelinin Oluşturulması Modelin Yapısı ve Yapılan Kabuller Hız-akım Modelinin Katsayılarının Seçilmesi Teorik Tıkanıklık Fiyatı ve Tercih Aşamasında Dikkate Alınan Maliyetler Tercih Modelinin Yapısı Tercih Modelinin Kalibrasyonu Optimum Tıkanıklık Fiyatının Bulunması Fiyat Uygulamasının Otobüs Taşımacılığına Etkileri Fiyat Uygulamasının Getirisi ve Maliyeti ÖRNEK UYGULAMALAR VE DEĞERLENDİRME SONUÇ VE ÖNERİLER KAYNAKLAR EKLER Ek 1 Toplam ortalama maliyet ve marjinal maliyet denklemleri i

3 ii Ek 2 Tercih modelinin kalibrasyonu için yapılan anket formu ÖZGEÇMİŞ ii

4 iii SİMGE LİSTESİ α Yolculuk süresi akım bağıntısı kalibrasyon katsayısı β Yolculuk süresi akım bağıntısı kalibrasyon katsayısı µ Yolculuk süresi akım bağıntısı kalibrasyon katsayısı a Türe özgün katsayı b Yararlılık fonksiyonu katsayısı bo Birim oto B yıllıkoto Toplam yıllık tıkanıklık fiyatı geliri ($) B yıllıkotb Toplam yıllık otobüs fiyatı geliri ($) c Yararlılık fonksiyonu katsayısı C otb Otobüs alış maliyeti ($) C otbişl 1 km otobüs işletme maliyeti ($) D Ortalama özel otomobil doluluğu d Yararlılık fonksiyonu katsayısı f1(v) Yakıt tüketimi-hız bağıntısı (gr/km) f2(v) HC emisyonu-hız bağıntısı (gr/km) f3(v) CO emisyonu-hız bağıntısı (gr/km) f4(v) NO x emisyonu-hız bağıntısı (gr/km) J Yolculuk süresi akım bağıntısı kalibrasyon katsayısı K Otobüs kapasite kullanım oranı l Yol uzunluğu L Tıkanıklık yaşanan güzergah kesiminin uzunluğu MM Marjinal maliyet M otb Otobüs yolculuk maliyeti M oto Özel otomobil yolculuk maliyeti N ekotb Ek otobüs sayısı n Örnek sayısı n gün Yıl boyunca fiyat uygulaması yapılan gün sayısı n sefer Bir saatte bir otobüsün yapabileceği sefer sayısı n şerit Yoldaki şerit sayısı O K Ortalama otobüs yolcu kapasitesi OM Ortalama maliyet O S Yolculuk talebini oluşturan kesimin özel otomobil sahipliği oranı P Tercih olasılığı q Trafik akım değeri (bo/saat.şerit) Q1 Serbest akım hızında geçebilecek maksimum taşıt sayısı (bo/saat.şerit) Q2 Pratik kapasite (bo/saat.şerit) Q otoilk Uygulama öncesinde bir şeritten bir saatte geçen özel otomobil sayısı (otomobil/saat.şerit) Q otoson Optimum fiyat uygulandığında bir şeritten bir saatte geçen özel otomobil sayısı (otomobil/saat.şerit) Q s Durgun akım kapasitesi s Doygun akım değeri S g Saatlik gerekli sefer sayısı T Şerit başına saatlik yolculuk talebi t Yolculuk süresi t 0 Serbest akım hızında yolculuk süresi t aralık Sefer aralığı (dakika) TM(q) Toplam maliyet TTF Teorik tıkanıklık fiyatı iii

5 iv t zirve Gün içinde fiyat uygulaması yapılan zirve saatler toplamı (saat) F opt Optimum tıkanıklık fiyatı ($) F otb Otobüs bilet fiyatı ($) u otb Otobüs yararlılık fonksiyonu u oto Özel otomobil yararlılık fonksiyonu V Trafik akım hızı (km/saat) Vk Kapasitedeki akım hızı (km/saat) V opt Optimum akım hızı (km/saat) Vs Serbest akım hızı (km/saat) V sk V s V k / Q 1 Q 2 iv

6 v KISALTMA LİSTESİ ALS Area Licensing Scheme (Bölge Plaka Uygulaması) BPR Bureau of Public Roads (Kamuya ait Karayolları Bürosu) EU-15 Avrupa Birliği üyesi 15 ülkeden oluşan komisyon İETT İstanbul Elektrik Tramvay Troleybüs işletmeleri OECD Organization for Economic Cooperation and Development (Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Topluluğu) OEK Otomobil eşdeğerlik katsayısı OSD Otomobil Sanayicileri Derneği TFL Transport for London (Londra Ulaşımı Merkezi İdaresi) VOC Volatile Organic Compounds (Uçucu Organik Bileşikler) v

7 vi ŞEKİL LİSTESİ Şekil 1.1 Merkezi Londra ücretli bölge uygulamasının sınırları (TFL, 2004)... 4 Şekil 1.2 Merkezi Londra ücretli bölge genişletme önerisi (TFL, 2004)... 5 Şekil 3.1 Ortalama ve marjinal maliyet eğrileri ve ters talep eğrisi ilişkisi (Li, 2002) Şekil 3.2 Model akış çizelgesi Şekil itibarıyla İstanbul da otomobillerin motor hacmine göre dağılımı Şekil itibarıyla İstanbul da otomobillerin yaş gruplarına dağılımı Şekil 3.5 Hidrokarbon emisyonlarının araç hızıyla değişimi Şekil 3.6 Karbon monoksit emisyonlarının araç hızıyla değişimi Şekil 3.7 Azotoksit emisyonlarının araç hızıyla değişimi Şekil 3.8 Yakıt tüketiminin araç hızıyla değişimi Şekil 3.9 Marjinal maliyet, ortalama maliyet ve tıkanıklık fiyatı ilişkisi Şekil 3.10 Boğaziçi köprüsü Beylerbeyi katılımı sonrası ölçülen hız-akım değerlerinin dağılımı Şekil 3.11 Değerleri kullanılan sayımın yapıldığı kesitler Şekil 3.12 Hız-akım eğrisi Şekil 3.13 Akım değerlerine karşılık gelen km başına teorik tıkanıklık fiyatları Şekil 3.14 Anket sonuçlarına göre grupların geçiş fiyatına bağlı olarak tercihlerinin değişimi Şekil 3.15 Gelir gruplarının ankette belirlenen oranlarda ve eşit oranlarda dağılmaları sonucu oluşan tercihler Şekil 3.16 Anket verileri ve model sonuçlarının karşılaştırması Şekil 3.17 Optimum tıkanıklık fiyatının bulunması Şekil 3.18 Uygulama güzergahının şematik gösterimi Şekil 4.1 Uygulama örneği 1 için optimum akım ve tıkanıklık fiyatının bulunması Şekil 4.2 Uygulama örneği 2 için optimum akım ve tıkanıklık fiyatının bulunması Şekil 4.3 Uygulama örneği 3 için optimum akım ve tıkanıklık fiyatının bulunması Şekil 4.4 Uygulama örneği 4 için optimum akım ve tıkanıklık fiyatının bulunması Şekil 4.5 Uygulama örneği 5 için optimum akım ve tıkanıklık fiyatının bulunması Şekil 4.6 Otobüs bilet fiyatı, talep ve optimum tıkanıklık fiyatı ilişkisi vi

8 vii ÇİZELGE LİSTESİ Çizelge 3.1 Araç sahipliği maliyetleri Çizelge 3.2 Yakıt tüketimi ve kirletici gaz emisyonlarının araç hızıyla değişimi (Haworth ve ark., 2001) Çizelge 3.3 Zararlı gaz emisyonlarının özellikleri (Litman, 2003) Çizelge 3.4 Zararlı gaz emisyonlarının Türkiye koşullarına uyarlanmış gram maliyetleri Çizelge 3.5 Tıkanıklık fiyatı hesabında dikkate alınan maliyet türleri ve değerleri Çizelge 3.6 Anket tercih sonuçlarının gelir gruplarına göre dağılımı Çizelge 3.7 Gelir gruplarının toplam içindeki oranları ve özel otomobilini bırakmayan kullanıcıların oranları Çizelge 3.8 Özel otomobil kullanıcılarının ağırlıklı gelir ortalaması Çizelge 3.9 Regresyonda kullanılan veriler Çizelge 3.10 Gelir gruplarının yararlılık fonksiyonlarına ait katsayılar Çizelge 3.11 Anket ve model sonuçlarının karşılaştırılması Çizelge 3.12 Tercih modeline ait standart hata ve değişim katsayıları Çizelge 3.13 İETT filosunun ortalama otobüs yolcu kapasitesi Çizelge 3.14 Otobüs kapasite kullanım oranlarının yolcu ve işletme açısından değerlendirilmesi (Yüksel, 2003) Çizelge 3.15 Uygulamada kullanılan parametrelerin değişim aralıkları Çizelge 3.16 Otobüs işletme maliyetinin bulunması Çizelge 3.17 Yolcu.km otobüs işletme maliyetinin kapasite kullanım oranıyla değişimi Çizelge 3.18 Boğaziçi köprüsünden geçen araçların saatlere dağılımı (Boğaziçi Köprüsü Bakım İşletme Baş Mühendisliği, 2003) Çizelge 4.1 Uygulama örnekleri girdileri Çizelge 4.2 Uygulama örnekleri model sonuçları Çizelge 4.3 Farklı otobüs bilet fiyatları için model yardımıyla bulunan optimum değerler, uygulamanın maliyetleri ve gelirleri (Örnek 6) Çizelge 4.4 Farklı otobüs bilet fiyatları için model yardımıyla bulunan optimum değerler, uygulamanın maliyetleri ve gelirleri (Örnek 7) Çizelge 4.5 Farklı otobüs bilet fiyatları için model yardımıyla bulunan optimum değerler, uygulamanın maliyetleri ve gelirleri (Örnek 8) Çizelge 4.6 Farklı otobüs bilet fiyatları için model yardımıyla bulunan optimum değerler, uygulamanın maliyetleri ve gelirleri (Örnek 9) vii

9 viii ÖNSÖZ Bu güne kadarki akademik kariyerimde en önemli kilometre taşını oluşturan doktora tezimin hazırlanmasında benden hiçbir konuda desteğini esirgemeyen danışmanım Prof. Dr. Zerrin Bayrakdar a, çalışmalarım boyunca bilgi ve tecrübelerinden faydalandığım tez izleme komitesi üyeleri Prof. Dr. Güngör Evren ve Prof. Dr. Ergun Gedizlioğlu na, her konuda yardımlarını gördüğüm kürsümüzdeki tüm hocalarıma ve arkadaşlarıma, hep yanımda olan ve sabırla moral desteği sağlayan aileme ve eşime en içten teşekkürlerimi sunarım. viii

10 ix ÖZET Dünyadaki bir çok büyük kentte trafik tıkanıklığının yoğun olarak yaşandığı bölge ve güzergahlarda, toplu taşımacılığın geliştirilmesi, desteklenmesi, özel otomobil kullanımının azaltılması amacıyla yapılan pek çok teorik çalışma ve ücretli bölge/güzergah giriş uygulamaları mevcuttur. Bu tür uygulamalar, trafiğe katılan her özel otomobilin, trafikteki diğer araçlara ve hatta bölgede yaşayanlara getirdiği ve kendisinin üstlenmediği maliyetin, kullanıcıdan giriş fiyatı olarak alınması esasına dayanmaktadır. Bu fiyatın belirlenmesi ve uygulanması durumunda bölge/güzergah trafik akımında oluşacak değişikliklerin tahmin edilebilmesi, gerekli toplu taşıma hizmetinin öngörülebilmesi ve uygulamanın fizibilitesinin araştırılabilmesi için büyük önem taşımaktadır. Dünyada yapılmış olan çalışmalar ve uygulamalar ışığında; İstanbul gibi yoğun trafik sorunları yaşayan bir kentte bu tür bir uygulamaya altyapı oluşturmak amacıyla bir tıkanıklık fiyatlandırması modeli ortaya koymak ve bu uygulamanın toplu taşımacılığa etkilerini araştırmak bu tezin konusunu oluşturmaktadır. Çalışmada tıkanıklığın marjinal maliyetinin bulunmasında, araç sahipliği maliyetleri, yolculuğun zaman maliyeti, yakıt tüketimi ve hava kirleticilerin emisyon maliyetleri dikkate alınmıştır. Fiyat uygulaması sonucunda yolculuk talebinin türel ayrımında oluşacak değişiklikleri önceden belirlemek amacıyla bir tercih modeli oluşturulmuş ve yapılan bir anketle modelin katsayıları belirlenmiştir. Talepte oluşacak değişikliğin model yardımıyla belirlenmesinin ardından sunulması gerekecek ek toplu taşıma hizmetinin miktarı ve maliyeti hesaplanmıştır. Farklı koşullar için toplanan fiyatın oluşturduğu gelir ve gerekli ek toplu taşıma kapasitesi sunmanın maliyeti karşılaştırılarak maliyet analizleri yapılmıştır. Son olarak tıkanıklık fiyatlandırmasından elde edilen gelir tarafından karşılanabilecek ek toplu taşıma yolcu kapasitesi araştırılmıştır. Model, Boğaziçi Köprüsü nde yapılacağı düşünülen bir uygulama için çalıştırılmış; farklı koşullar altında model parametreleri değiştirilerek bulunan sonuçlar yorumlanmıştır. Anahtar kelimeler: Tıkanıklık fiyatlandırması, toplu taşıma, marjinal maliyet, dışsal maliyetler, hız-akım ilişkisi ix

11 x ABSTRACT There are numerous area/link congestion pricing applications in many metropolitan cities with traffic problems to decrease car use and support public transportation and there are even more research going on. These applications are based on the fact that the cost each private automobile joining the traffic imposes on other users in traffic and on the people living in that area which is not compensated by the user is to be charged from the user as the entrance fee. The determination of congestion price and the changes to the traffic due to the application are very important for the prediction of public transportation capacity needs after the application and also for feasibility of the project. The aim of the this study, after reviewing the literature and the projects realized so far around the world, is to put forward a congestion pricing model for Istanbul and to analyze the effects of the pricing scheme on the public transportation system. In the study, while determining the marginal costs of congestion, the car ownership costs, the trip time costs and the costs for fuel consumption and toxic gas emissions are taken into consideration. A mode choice model is constructed and calibrated with the help of a survey study to determine the changes in modal split after the pricing scheme is introduced. After the change in demand due to the pricing scheme is calculated, the amount and the cost of extra public transit capacity needed is determined. For different scenarios, the benefits from pricing scheme and the costs of the extra public transit supply are compared and cost-benefit analysis s are made. Also the amount of extra public transit capacity that can be compensated with the benefits of the pricing scheme is also calculated for these scenarios. This model is used for a pricing application that is supposed to be on the Boğaziçi Bridge and the results are interpreted. Keywords : Congestion pricing, public transport, marginal costs, external costs, speed-flow relationship x

12 1 1. GİRİŞ Ulaşımda motorlu kara taşıtları kullanılmaya başladığında, büyük kentlerde ulaşım sorunlarının sonlanacağı düşünülmüştü.fakat varolan yollar kısa bir süre içinde yaygınlaşan ve çoğalan otomobillere yetmez oldu. Kentler karayolu ağlarıyla sarıldı, ancak inşa edilen her yol kendi trafiğini oluşturuyordu. Başlangıçta düşünülenin aksine ulaşımda sorunlar yeni başlıyordu. Trafik sorunları hızla gündeme geldi. Bir süre sonra yaşanan büyük petrol krizi insanları düşünmeye mecbur etti. Kentiçi toplu taşımacılık ciddi bir seçenek olarak öne çıktı. Bu arada insanların çoğu özel otomobile bağımlı hale gelmişti bile. Giderek toplumların çarpık kentleşme, çevre kirliliği, toplum refahı gibi konulardaki bilinç düzeyi yükseldi.kentiçi ulaşım sorunlarına pek çok farklı açıdan yaklaşılarak yepyeni bakış açılarıyla geliştirilen çözüm önerileri üretilmeye başlandı. Günümüzde kentiçi ulaşım konusunda üretilen çözümler, mevcut altyapıdan en iyi şekilde yararlanmak, ekonomik ve sosyal eşitliği gözetmek, yolculuk talebini güvenli, güvenilir, konforlu ve ekonomik şekilde geçekleştirmek ve çevreci bir yaklaşım sergilemek zorundadır. Özel otomobil kullanımını azaltırken, sunulacak cazip hizmetlerle toplu taşımacığın payını arttırmak bu çözümlerin özünü oluşturmaktadır. Çalışmaların sözü edilen kısıtları sağlamak dışında, hem uygulanabilir, hem de yönetimler ve toplum açısından kabul edilebilir olmaları gerekmektedir. Bu kadar karmaşıklaşan çözümler arasında ümit vaat edenlerden birisi de trafik tıkanıklığının fiyatlandırılması yaklaşımıdır. Günümüzde geçerli olan serbest piyasa ekonomisi koşullarında ulaşım hizmetlerinin fiyatlandırılması önemli bir sorundur. Bir mal ya da hizmetin maliyetinin kullanıcı tarafından tam olarak karşılanması ekonomik dengelerin bozulmaması açısından gereklidir. Özel otomobille yolculuk eden kişinin yolculuk kararı aşamasında dikkate aldığı kişisel maliyetler aslında ortaya çıkan maliyetin yalnızca bir kısmıdır. Trafiğe özel otomobiliyle katılan bir kişi, trafikteki diğer yolculara ve toplumun geri kalanına da bir takım maliyetler yüklemektedir. Bu maliyetler toplum tarafından, hatta özel otomobil sahibi dahi olmayan kesim tarafından da karşılanmaktadır. Bu durum sosyal eşitlik açısından önemli bir sorun oluşturmaktadır. Bu maliyetlerin toplumun ilgisiz kesimleri tarafından karşılanması, bir yandan da toplumsal refah anlayışına ters düşmektedir. Diğer yandan da, kentiçi toplu taşımacılık hizmetlerinin geliştirilmesi için oluşturulabilecek ve adil şekilde finanse edilebilecek önemli bir fon göz ardı edilmiş olmaktadır.

13 2 Ulaştırmada talep yönetimine göre, mevcut altyapıdan en yüksek faydayı sağlayacak şekilde, toplu taşımayı iyileştirerek çekiciliğini arttırmak ve özel otomobil kullanımının sebep olduğu maliyetleri kullanıcıdan talep ederek çekiciliğini azaltmak anlamlı ve etkili bir çözümdür. Teorik olarak basit görünen bu yöntemin aşağıda belirtilen hazırlık ve planlama aşamaları pek çok sorunu içinde barındırmaktadır; Uygulamanın yönetimler ve toplum tarafından kabul görmesinin sağlanması. Uygulama yeri ve zamanının belirlenmesi. Uygulamada karşılaşılabilecek bölgeye/güzergaha özel durumların belirlenmesi. Uygulamanın hedefinin ve buna uygun tıkanıklık fiyatının belirlenmesi. Uygulama için gerekli teknolojinin seçilmesi. Uygulamanın fizibilitesinin araştırılması. Planlama ve uygulama aşamalarında pek çok güçlükle karşılaşılacağı bilinmesine rağmen geçmişten günümüze benzer birçok tıkanıklık fiyatlandırması uygulamasına rastlanmaktadır. Tıkanıklık fiyatlandırması teorisine ilk olarak 1920 lerde Pigou nun çalışmalarında rastlanmaktadır yılında ise Walters tarafından tıkanıklık fiyatının hesaplanması için basit ama akılcı bir teori ortaya konmuştur. Kentiçi yollarda tıkanıklık fiyatlandırması çalışmaları, ilk olarak İngiltere Ulaştırma Bakanlığı tarafından verilen destekle 1964 te hazırlanan, Smeed Raporu nda ortaya çıkmıştır. Raporda fiyatın hesaplanması ve toplanması konularındaki teknolojik yetersizliklerden sözedilmiş, ayrıca kentiçi yolların doğrudan fiyatlandırılmasının kentiçinde otomobil kullanımını varlıklı kesime ait bir ayrıcalığa dönüştüreceği kaygısından bahsedilmiştir yılında Londra Büyükşehir Belediyesince Londra nın merkezindeki yolları kullanan araçları fiyatlandırmak için günlük bilet uygulanması teklifi gündeme gelmiştir. Uygulamaya göre, özel araçlar için günlük fiyat 1 Pound, ticari araçlar içinse 3 Pound öngörülmüş fakat ertesi yıl politik muhalefet sebebiyle teklif geri çekilmiştir. Singapur şehri, 1975 yılında uygulamaya koyduğu, ALS adını taşıyan tıkanıklık fiyatlandırması programıyla bu konuda öncü olmuştur. Şehrin iş merkezine yönelik olan bu uygulamada elektronik olmayan bir fiyat toplama sistemi oluşturulmuştur. İlerleyen yıllarda benzer teorik çalışmalara devam edilmiştir. Teknolojik gelişmeler sonucunda 1980 lerin ortalarında Hong Kong da gerçek bir elektronik fiyatlandırma uygulaması denenmeye başlanmıştır. İki yıllık deneme süresince umut verici sonuçlar elde edilmesine karşılık, sosyal ve politik baskılar sonucu program durdurulmuştur. Baskıların arkasında yatan

14 3 sebep kişilerin mahremiyetine müdahale ediliyor olması iddiası ve bu iddianın kaynağı da sistemin araç plakalarını kaydediyor olmasıdır. Singapur ise teknolojinin ilerlemesiyle birlikte akıllı kart kullanılan fiyatlandırma programlarını 1998 yılının Nisan ayında ekspres yollarda Eylül ayında ise kent iş merkezi bölgesinde uygulamaya başlamıştır. (Li, 2002). Geride bıraktığımız on yıllar süresince dünyanın bir çok ülkesinde benzer uygulamalar geliştirilerek, uygulanmaya başlandı. Avrupa daki kentlerin bazılarında benzer uygulamalara rastlanmaktadır. Yakın zamanda gerçekleşen en önemli uygulamalardan biri de Londra daki Merkezi Londra Ücretli Bölge Projesi dir. 17 Şubat 2003 tarihinde uygulanmaya başlanan bu proje elde ettiği olumlu sonuçlarla tıkanıklık fiyatlandırması uygulamaları konusunda önemli bir örnek oluşturmaktadır. Londra daki uygulamanın dört öncelikli amacı aşağıdaki şekilde ortaya konmuştur: Trafik tıkanıklığını azaltmak. Otobüs hizmetlerinin geliştirilmesini sağlamak. Otomobil kullanıcıları için yolculuk zamanı tahminlerinin güvenilirliğini arttırmak. Mal ve hizmetlerin dağıtımını daha güvenilir, sürdürülebilir ve etkin kılmak. Uygulamanın yapıldığı bölgede hafta içi 07:00 18:30 saatleri arasında özel otomobille yolculuk yapmak ve park etmenin fiyatı günlük 5 Pound olarak belirlenmiştir. Bu fiyat bölge sakinleri için %90, engelli kullanıcılar içinse %100 indirimli olarak uygulanmaktadır. Taksi, motosiklet ve otobüsler fiyatlandırma dışında tutulmuşlardır. Uygulamanın yapıldığı bölge Londra nın merkezinde 22 km 2 lik bir alanı kapsamaktadır. Giriş fiyatı satış noktalarından, benzin istasyonlarından, telefon veya posta yoluyla, cep telefonu mesajı veya internet üzerinden ödenebilmektedir. Bölgedeki araçların plakaları elektronik olarak okunarak veri tabanındaki araç listesi ile karşılaştırılmakta ve fiyatı ödeyip ödemediği saptanmaktadır. Fiyatı ödemeksizin giriş yapan araçlara cezalı fiyat uygulanmaktadır (TFL, 2004). Projenin uygulandığı süre sonunda bölge içindeki trafikte %30 civarında bir azalma sağlanmıştır. Yapılan bir ankete katılan Londralıların %70 i fiyatlandırma uygulamasın trafik tıkanıklığını azalttığı görüşündedir. Uygulama yılda 70 milyon Pound ek getiri sağlamaktadır ve bu miktarın tamamının Londra nın ulaşım sistemini iyileştirmek için kullanılması yasal olarak zorunludur (TFL, 2004).

15 4 Şekil 1.1 Merkezi Londra ücretli bölge uygulamasının sınırları (TFL, 2004) Uygulamanın ilk yılı sonunda bölge içinde otomobiller tarafından gerçekleştirilen araç.km yolculuklarda %34 azalma gözlenirken, yaralanmalı kaza sayısı da % 8 azalmıştır. Bölge içi yolculuklarda km başına düşen ortalama gecikme süresi 2,3 dak/km den 1,7 dak/km ye düşmüştür. Sabah 07:00 10:00 arasındaki zirve saatlerde ek otobüs yolcusu oluşmuş buna karşılık otobüs hizmetlerinde sabah zirve trafiğinde saatlik ek koltuk kapasitesi uygulama başlamadan sağlanmıştır. Bölge içine hizmet veren otobüs hatlarında trafik tıkanıklıklarına bağlı olarak oluşan hizmet aksamaları %60 oranında azalmış, Londra genelinde ise bu azalma %40 olarak hesaplanmıştır (TFL, 2004). Bu veriler ışığında projenin faydalı olduğuna inancını tazeleyen Londra Büyükşehir Belediyesi ücretli bölgenin genişletilmesi düşüncesiyle yeni planlar yapmakta ve Londralıların bu konudaki düşüncelerini öğrenmek amacıyla anketler düzenlemektedir.

16 5 Şekil 1.2 Merkezi Londra ücretli bölge genişletme önerisi (TFL, 2004) Tıkanıklık fiyatlandırması uygulamalarının, günümüz koşullarında trafik sorunları yaşayan büyük kentlerde bu sorunların çözümü için bir alternatif olarak gözardı edilmemesi gereklidir. Avrupa Birliği Ulaşım Komisyonunun gözetiminde Halcrow Fox Şirketi tarafından yapılan ve Avrupa daki pek çok şehri kapsayan çalışmada, tıkanıklık fiyatlandırması uygulamalarının özel otomobilden toplu taşımaya geçişi sağlamada ve toplu taşımacılık için finansal kaynak yaratmada en etkili yöntem olduğu belirtilmiştir (European Commission, 1996) Tıkanıklık fiyatlandırmasının, Türkiye nin nüfus, ekonomi ve özel otomobil sayısı açısından en büyük kenti olan İstanbul un yaşadığı ciddi trafik problemlerine bir çözüm alternatifi olarak değerlendirilmesi gereklidir. Böyle bir uygulama İstanbul daki toplu taşıma hizmetlerinin geliştirilmesi açısından da önemli bir fırsat oluşturacaktır. Yapılan kaynak araştırması (2. Bölümde sunulmuştur) sonucunda tıkanıklık fiyatlandırması amacıyla oluşturulan modelin kaynak taraması sırasında karşılaşılanlardan farklılaştığı noktalardan biri dışsal maliyetlerin de hesaba katılması, bir diğeri yakıt tüketimi ve dışsal maliyetlerin km başına sabit değerler olarak değil hıza göre değişecek şekilde modelde yer alması ve bir diğeri ise fiyatlandırma sonucu oluşacak gerekli ek toplu taşıma kapasitesinin

17 6 bulunması ve bu kapasitenin fiyatlandırma geliriyle karşılanıp karşılamayacağının model içinde araştırılmasıdır. Modelde kullanılan tercih modelinin ve hız-akım bağıntısının kalibrasyonunda ve tüm maliyet hesaplarında İstanbul a ait veriler kullanılmıştır. Hazırlanan bu tezde, İstanbul da bu tip bir uygulama için gerekli planlama çalışmalarının altyapısının oluşturulması ve farklı koşullar için optimum tıkanıklık fiyatının belirlenmesi amaçlanmış ve oluşturulan matematik modelle farklı senaryolar incelenerek, olası uygulamanın trafik koşullarına ve otobüs hizmetlerine etkileri araştırılmıştır. Elde edilen sonuçlardan yola çıkılarak benzer projelerin yapılabilirliği yorumlanmıştır. Tezin gelişme bölümünde öncelikle tıkanıklık fiyatlandırması projelerinin dayandığı esaslar konu edilmiş, dikkate alınması gereken faktörler tartışılmış ve ülkemiz koşulları için temel bir modelin çatısı oluşturulmuştur. İlerleyen bölümlerde modelin matematik yapısı ortaya konmuş ve verdiği sonuçlar sunulmuştur. Sonuçlar bölümünde ise modelin sonuçları yorumlanmış ve modelin geliştirilmesi ve uygulanması için önerilerde bulunulmuştur.

18 7 2. KAYNAKLARIN GENEL DEĞERLENDİRMESİ Tıkanıklık fiyatlandırması özel otomobil kullanımın azaltılmasında etkili bir yöntemdir, ancak bir şartla, kullanıcılar otomobillerini kullanabilmek için sebep oldukları maliyetleri ödemek zorunda olsalar da tercihlerini otomobillerini bırakma yönünde kullandıkları takdirde kendilerine ekonomik ve konforlu bir toplu taşıma hizmeti sunulacağını bilirlerse bu yöntem etkili olacaktır. İngiltere de yapılan bir anketin sonuçlarına göre özel otomobil kullanıcılarının %33 ü önlerindeki 12 ay içinde özel araç kullanımlarını azaltmak istediklerini ancak sadece %7 si bunu başarabileceğini düşündüğünü ifade etmiştir. Özel otomobil kullanımını azaltmaya yönelik uygulamaların büyük çoğunluğu, otomobil kullanımını güçleştirme yolunu izlese de, destek ve ek hizmet yoluyla bu işin daha kolay gerçekleşebileceği sosyologlar tarafından iddia edilmektedir (Ison, 2000). Tıkanıklığın fiyatlandırılması için bir model oluşturulması amacıyla yapılmış olan çalışmalar incelenirken, oluşturulması planlanan modelin karmaşık olmaması ve istenildiğinde belli kısımlarının farklı koşullara uygun hale getirilecek şekilde esnek olması hedeflenmiştir. Bu konuda Tıkanıklığın modellenmesi isimli makalede basit modellerin, günümüzün teknolojik olanaklarının imkan sağladığı karmaşık simülasyon modellerine yenik düşmediğine ve her zaman gerçekçilik uğruna esneklik ve işlenebilirlikten vazgeçmek gerekmediği ifade edilmiştir (Lindsay, 1999). Tıkanıklığın fiyatlandırılmasında temel bileşenlerin, trafik tıkanıklığının maliyeti, fiyatlandırılacak güzergah kesimindeki hız-akım ilişkisini veren bağıntı ve fiyata göre talebin değişimini veren talep eğrisi olduğu görülmüştür. Ancak trafik tıkanıklığının maliyeti hesaplanırken, tıkanıklıkta en büyük pay sahibi olan özel otomobillerin kullanım maliyetinin bulunması gerekir. Bu maliyetin hesaplanması konusunda değişik görüşler sözkonusudur. Aralarında, Amsterdam, Brüksel, Dublin ve Londra nın da bulunduğu Avrupa daki altı şehirdeki ulaşım türlerine, vergi, geçiş fiyatları vb. yöntemlerle uygulanan fiyatlarla, ekonomik refah gözetilerek belirlenen ve dışsal maliyetleri de içeren daha gerçekçi fiyatlar arasındaki farkların incelendiği makalede, özellikle talep dikkate alınarak bulunan optimum fiyatların mevcut marjinal dışsal maliyetlerin 1/3 ünü bile karşılamadığı bulunmuş fiyatların ve/veya vergilerin % 35 ile % 233 oranında yükseltilmesi gerektiği iddia edilmiştir (Proost, 2002). Demografik, ekonomik, sosyal ve kentiçi yolcu ulaşım hizmetleri açısından İstanbul a benzeyen özellikleri ile Santiago da ulaşım türleri kişisel harcamalar ve dışsal maliyetler açısından incelenmiş, ulaşım maliyetlerinin %26 sının kullanıcılar tarafından karşılanmayan dışsal maliyetler olduğu gösterilmiştir. Bu olumsuzluğu ortadan kaldırmak için

19 8 uygulanabilecek yöntemler özetlenmiş ve marjinal maliyetlerin bulunmasının daha gerçekçi değerlere ulaşmak için gerekli olduğu vurgulanmıştır (Zegras, 1998). Ulaştırmanın fayda ve maliyetlerinin araştırılması ve analizi konusunda kapsamlı bir başvuru kaynağı olan ve bu bilgileri planlama ve politikalar geliştirme konularında kullanabilmek için rehber niteliği taşıyan Ulaştırma fayda-maliyet analizi. Teknikler, tahminler ve uygulamalar adlı dokümanda 11 farklı ulaşım türü için 20 farklı maliyet kaleminin parasal karşılıkları ve tahmin yöntemleri ayrıntılı olarak incelenmiştir. Maliyetler sabit-değişken, içsel-dışsal, pazar içi-dışı olarak sınıflandırılmıştır. Çalışmalarda otomobil maliyetlerinin yaklaşık 1/3 ünün dışsal olduğu vurgulanmaktadır (Litman, 2003). Ulaştırmanın dışsal maliyetlerinin yanı sıra dışsal faydalarının incelendiği sıra dışı bir çalışmada ise ulaştırmanın türetilmiş bir hizmet olmasından dolayı dışsal faydalarının da piyasada dağınık ve ayrılması güç bir şekilde bulunduğu belirtilmiştir (Blum, 1998). Adı geçen çalışmalarda da vurgulandığı üzere özel otomobil kullanımının maliyetinin bulunmasında dışsal maliyetlerin gözardı edilmemesi gerekmektedir. Ayrıca kişisel kullanım maliyetinin değil, trafiğe katılan bir otomobilin diğer kullanıcılara getireceği ek maliyetin dikkate alınması yani marjinal maliyetin bulunması daha anlamlı olacaktır. Bu konuda yazılmış olan makalede Brüksel de kentiçi ulaşımın tıkanıklık, kaza, hava kirliliği, gürültü gibi dışsal marjinal maliyetlerinin hesap yöntemleri üzerinde durulmuştur. Bu maliyetlerin, otomobil, otobüs, raylı sistemler ve yük taşıyan karayolu araçları için hesaplanmasına yönelik geliştirilen yöntemler açıklanmıştır (Mayerers, 1996). Benzer şekilde yine Belçika için hazırlanan bir projenin özetlendiği makalede Kentiçi ve kentlerarası ulaşımın dışsal maliyetlerinin içselleştirilmesi amacıyla uygulanabilecek alternatif politikalar ve bunların toplumsal refaha katkıları, bu çalışmada, oluşturulan modeller yardımıyla incelenmiştir. Çalışmada farklı toplu taşıma hizmetleri dikkate alınmış, kentiçi ve kentlerarası ulaşım birarada düşünülmüş ve yük taşımacığı modele dahil edilmiştir. Vergilendirme, fiyatlandırma ve araç üretimine getirilecek teknolojik kısıtlamalar gibi düzenlemelerle dışsal maliyetin içselleştirilmesi amaçlanmıştır (De Borger,1997). Oluşturulacak modelde kullanılacak dışsal maliyetlerin seçimi için araştırmalara devam edilmiştir. Avustralya da hazırlanmış olan bir raporda, otomobil sürüş tarzının yakıt tüketimi, zararlı gazların emisyonu ve trafik kazalarına karışma olasılığı üzerindeki etkisi incelenmiştir. Sözedilen ilişkilerle ilgili gözlem ve araştırma sonuçları sunulmuştur. Kaza riskinin, yakıt tüketimi ve zararlı gaz emisyonlarının trafik akım hızı ile değişimi de raporda sunulan bilgiler arasındadır (Haworth, 2001). Oluşturulacak modelin, Türkiye, özellikle de İstanbul

20 9 koşullarında kullanılması amaçlandığından maliyete dahil edilecek dışsal maliyetleri seçimi ve parasal değerlerinin hesaplanması için ülkemize özgü bir değerlendirme yapılmasının gerekli olduğu ortadadır. Bir diğer dışsal maliyet olan trafiğin oluşturduğu gürültü maliyetinin parasal karşılığının bulunması üzerine bir çalışmada, Hollanda da gürültünün azaltılması için uygulanan yöntemlerin fayda-maliyet analizleri sunulmuştur.. Faydanın ölçülmesinde, kent sakinlerinin konut seçimi konusundaki tercihleri dikkate alınmıştır (Nijlanda, 2003). Sonuç olarak, tıkanıklık maliyetinin bulunması için, temel ekonomi ve trafik akım kuramlarından faydalanılarak oluşturulmuş olan hız-akım ilişkisinden faydalanılarak marjinal maliyetin bulunması yöntemi benimsenmiştir. Ancak modelin araştırmalar sırasında karşılaşılan çalışmalardan ayrıldığı ilk nokta, yalnızca araç sahipliği maliyetleri, yakıt tüketimi ve zaman maliyetinin bulunduğu genelleştirilmiş maliyet değil, dışsal maliyetlerin de hesaba katılmasıdır. İkinci fark ise yakıt tüketiminin km başına ortalama bir değer olarak değil akım hızına bağlı olarak değişecek şekilde modele dahil edilmesidir. Dışsal maliyet kalemlerinin çok çeşitli olması ve parasal karşılıklarının bulunmasındaki zorluk araştırmalar sonucunda ortaya çıkmıştır. Modelin sağlığı açısından ülkemizdeki istatistiksel çalışmaların azlığı da gözönünde bulundurularak, dışsal maliyet kalemlerinden pek çoğu elenmiştir. Hava ve gürültü kirliliğinin modele dahil edilmesi planlanmış olsa da, gürültü kirliliği maliyetinin parasal karşılığının bulunması konusunda gerçekçilikten uzak kalınacağı anlaşılmıştır. Yurtdışında gürültü maliyetinin parasal karşılığı bulunurken genellikle kent sakinlerinin gürültü seviyesi düşük konutları tercih etmesinden yola çıkılarak, emlak değerleri ile gürültü seviyesi arasında bir ilişki bulunarak desibel başına düşen parasal değerlerin hesaplandığı görülmüştür. Oysa ülkemizde bir konutun önünden ana cadde geçmesi durumunda, belediyelerin konut sahibinden, konut değeri arttığı için şerefiye adıyla bir ek bedel talep ettiği düşünüldüğünde, gürültü maliyetinin emlak fiyatlarıyla bu şekilde ilişkilendirilemeyeceği ve yurtdışından alınacak değerlerin burada kullanılmasının anlamlı olmayacağı anlaşılmıştır. Hava kirliliği maliyetlerinin parasal karşılıkları ise hava kirliliğinden kaynaklanan sağlık sorunlarının tedavisi ve işgücü kaybıyla ölçülebilmektedir. Bu değerlerin ülkemize uyarlanması olasıdır. Böylece kirletici maddelerin gram başına düşen parasal karşılıkları modele dahil edilmiştir. İstanbul da özel araçların yaş ve motor özelliklerine göre dağılımları dikkate alınarak buna uygun km başına düşen hız-yakıt tüketimi ve hız-kirletici emisyonu bağıntıları bulunarak kullanılmıştır. Dikkat edilirse kirletici

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi Sigma 2005/4 A MODEL PROPOSAL FOR CALCULATING THE THEORETICAL CONGESTION PRICE FOR PRIVATE AUTOMOBILES IN ISTANBUL Haluk

Detaylı

PROJEM İSTANBUL ARAŞTIRMA PROJESİ

PROJEM İSTANBUL ARAŞTIRMA PROJESİ PROJEM İSTANBUL ARAŞTIRMA PROJESİ TIKANIKLIK ÜCRETLENDİRMESİ UYGULAMALARININ EMİNÖNÜ BÖLGESİ NDE BİR TRAFİK İYİLEŞTİRME YÖNTEMİ OLARAK KULLANILABİLİRLİĞİNİN ARAŞTIRILMASI Proje Yüklenicisi : Dr. Haluk

Detaylı

Eminönü İçin Bir Trafik Tıkanıklık Fiyatlandırması Modeli *

Eminönü İçin Bir Trafik Tıkanıklık Fiyatlandırması Modeli * İMO Teknik Dergi, 2010 4995-5022, Yazı 327 Eminönü İçin Bir Trafik Tıkanıklık Fiyatlandırması Modeli * Haluk YÜKSEL* Mustafa Sinan YARDIM** Mustafa GÜRSOY*** ÖZ Bu çalışmada, İstanbul un ağır trafik problemi

Detaylı

UTY nin esas amacı, yol ağını kullanan araç sayısını azaltırken, seyahat etmek isteyenlere de geniş hareketlilik imkanları sağlamaktır.

UTY nin esas amacı, yol ağını kullanan araç sayısını azaltırken, seyahat etmek isteyenlere de geniş hareketlilik imkanları sağlamaktır. ULAŞTIRMADA TALEP YÖNETİMİ (UTY) NEDİR? Basit olarak, UTY programları bir araçtaki kişi sayısını arttırarak ya da seyahat zamanını ya da ihtiyacını etkileyerek taşımacılık sistemlerinin hareket kazandırdığı

Detaylı

YEREL YÖNETİMLERDE ULAŞIM HİZMETLERİ 26.11.2011

YEREL YÖNETİMLERDE ULAŞIM HİZMETLERİ 26.11.2011 YEREL YÖNETİMLERDE ULAŞIM HİZMETLERİ 26.11.2011 5216 sayılı kanunda; Büyükşehir Belediyelerinin görev, yetki ve sorumlulukları Büyükşehir ulaşım ana plânını yapmak veya yaptırmak ve uygulamak; ulaşım ve

Detaylı

Dünya Enerji Konseyi Türk Milli Komitesi TÜRKİYE 10. ENERJİ KONGRESİ ULAŞTIRMA SEKTÖRÜNÜN ENERJİ TALEBİNİN MODELLENMESİ VE SÜRDÜRÜLEBİLİR POLİTİKALAR

Dünya Enerji Konseyi Türk Milli Komitesi TÜRKİYE 10. ENERJİ KONGRESİ ULAŞTIRMA SEKTÖRÜNÜN ENERJİ TALEBİNİN MODELLENMESİ VE SÜRDÜRÜLEBİLİR POLİTİKALAR Dünya Enerji Konseyi Türk Milli Komitesi TÜRKİYE 1. ENERJİ KONGRESİ ULAŞTIRMA SEKTÖRÜNÜN ENERJİ TALEBİNİN MODELLENMESİ VE SÜRDÜRÜLEBİLİR POLİTİKALAR Özgür BAŞKAN, Soner HALDENBİLEN, Halim CEYLAN Pamukkale

Detaylı

BİNEK ARAÇLARINDA SÜRÜŞ KOŞULLARININ KİRLETİCİ EGZOZ EMİSYONLARINA ETKİSİ

BİNEK ARAÇLARINDA SÜRÜŞ KOŞULLARININ KİRLETİCİ EGZOZ EMİSYONLARINA ETKİSİ BİNEK ARAÇLARINDA SÜRÜŞ KOŞULLARININ KİRLETİCİ EGZOZ EMİSYONLARINA ETKİSİ Cem SORUŞBAY (*), Metin ERGENEMAN, H.A. Taha ÖZTÜRK ve Ender SEL İstanbul Teknik Üniversitesi, Makina Fakültesi, Otomotiv Laboratuvarı,

Detaylı

DLH Genel Müdürlüğü Kentiçi Raylı Toplutaşım Kriterleri Ve Mevzuatın Geliştirilmesi Đşi

DLH Genel Müdürlüğü Kentiçi Raylı Toplutaşım Kriterleri Ve Mevzuatın Geliştirilmesi Đşi EK - ETÜDÜ VE TOPLU TAŞIM FĐZĐBĐLĐTE ETÜDÜ TEKNĐK ŞARTNAME Tablo-1: Mevcut Bilgilerin Toplanması Çalışmalarının Kapsamı Kent ile Đlgili Genel Bilgiler (coğrafi, tarihi, ekonomik yapı ve turizme yönelik

Detaylı

Avrupa ve Amerika da uygulanan emisyon standartlarının incelenmesi Türkiye de uygulanan egzoz gazı emisyon kontrol yönetmeliğinin incelenmesi Emisyon

Avrupa ve Amerika da uygulanan emisyon standartlarının incelenmesi Türkiye de uygulanan egzoz gazı emisyon kontrol yönetmeliğinin incelenmesi Emisyon SAKARYA 2011 Avrupa ve Amerika da uygulanan emisyon standartlarının incelenmesi Türkiye de uygulanan egzoz gazı emisyon kontrol yönetmeliğinin incelenmesi Emisyon kontrolünde kullanılan sürüş çevrimlerinin

Detaylı

SAKARYA ULAŞIM ANA PLANI

SAKARYA ULAŞIM ANA PLANI VE ÖNCELİKLİ TOPLU TAŞIMA SİSTEMLERİ PROJELERİNİN HAZIRLANMASI SAKARYA ULAŞIM ANA PLANI ULAŞIM DAİRE BAŞKANLIĞI UKOME ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ EYLÜL, 2012 VE ÖNCELİKLİ TOPLU TAŞIMA SİSTEMLERİ PROJELERİNİN HAZIRLANMASI

Detaylı

Bir Plansızlık Örneği: Deniz Kenti İstanbul da Denizin Ulaşımdaki Payının İrdelenmesi

Bir Plansızlık Örneği: Deniz Kenti İstanbul da Denizin Ulaşımdaki Payının İrdelenmesi TMMOB Gemi Mühendisleri Odası Gemi Mühendisliği Haftası 2015 10 11 Aralık 2015 Bir Plansızlık Örneği: Deniz Kenti İstanbul da Denizin Ulaşımdaki Payının İrdelenmesi İsmail Şahin Yıldız Teknik Üniversitesi

Detaylı

ÇEVRECİ EKONOMİK GÜVENLİ

ÇEVRECİ EKONOMİK GÜVENLİ ÇEVRECİ EKONOMİK GÜVENLİ İçindekiler 1. Dünya daki ve Türkiye deki CNG Otobüs Pazarı 2. Neden CNG Yakıt Tercih Edilmeli? 3. Doğalgaz (CNG) ile Dizel Yakıt Karşılaştırması 4. CNG Yakıtlı Otobüslerin SWOT

Detaylı

2015 FİLO BAROMETRE. Türkiye

2015 FİLO BAROMETRE. Türkiye 1 2015 FİLO BAROMETRE Türkiye Araştırmanın sınırları Avrupa & BRT 1 1 Brezilya, Rusya, Türkiye 2002: Fransa da oluşturuldu 2005: İtalya, Portekiz, İsviçre 2006: Polonya 2007: Belçika, Çek Cumhuriyeti 2008:

Detaylı

Trafik Mühendisliğine Giriş. Prof.Dr.MustafaKARAŞAHİN

Trafik Mühendisliğine Giriş. Prof.Dr.MustafaKARAŞAHİN Trafik Mühendisliğine Giriş Prof.Dr.MustafaKARAŞAHİN Trafik Nedir? İnsanların ve/veya eşyaların bir yol boyunca hareketidir.? Trafik Problemi: Trafik miktarı ile yol kapasitesi arasındaki dengesizlik sonucu

Detaylı

Daha Yeşil ve Daha Akıllı: Bilgi ve İletişim Teknolojileri, Çevre ve İklim Değişimi

Daha Yeşil ve Daha Akıllı: Bilgi ve İletişim Teknolojileri, Çevre ve İklim Değişimi Daha Yeşil ve Daha Akıllı: Bilgi ve İletişim Teknolojileri, Çevre ve İklim Değişimi Bu sunum Greener and Smarter, ICTs, the Environment and Climate Change başlıklı Eylül 2010 tarihli OECD raporundan uyarlanmıştır.

Detaylı

KONYA İLİ HAVA KALİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

KONYA İLİ HAVA KALİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ KONYA İLİ HAVA KALİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Bu çalışma da 2000-2010 yıllarındaki yıllık, aylık, saatlik veriler kullanılarak kirleticilerin mevsimsel değişimi incelenmiş, sıcaklık, rüzgar hızı, nisbi

Detaylı

Ulaştırma Sektörü ve Çevre Kirliliği

Ulaştırma Sektörü ve Çevre Kirliliği Ulaştırma Sektörü ve Çevre Kirliliği - Türkiye deki Durumun Değ Prof.Dr. Cem Soruşbay İstanbul Teknik Üniversitesi, Makina Fakültesi, Otomotiv Anabilim Dalı, Ayazağa Yerleşkesi, Maslak İstanbul 10. Ulaştırma

Detaylı

Akıllı Şehirler de Ulaşım Çözümleri

Akıllı Şehirler de Ulaşım Çözümleri Akıllı Şehirler de Ulaşım Çözümleri Yrd. Doç. Dr. Hediye Tüydeş Yaman ODTÜ BİLTİR Merkezi Akıllı Ulaşım Sistemleri Birim Başkanı Açıklama notu: Bu sunumda bazı konuların daha akılda kalıcı olması için

Detaylı

Su Ekonomisi ve Doğal Kaynak Değerlemesi. Doç. Dr. Serkan GÜRLÜK Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Ekonomisi Bölümü serkan@uludag.edu.

Su Ekonomisi ve Doğal Kaynak Değerlemesi. Doç. Dr. Serkan GÜRLÜK Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Ekonomisi Bölümü serkan@uludag.edu. Su Ekonomisi ve Doğal Kaynak Değerlemesi Doç. Dr. Serkan GÜRLÜK Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Ekonomisi Bölümü serkan@uludag.edu.tr Su kaynağı için ödeme isteği ve kabul edilen tazminat bedeli

Detaylı

İŞLETMENİN KURULUŞ ÇALIŞMALARI. Doç. Dr. Mahmut AKBOLAT

İŞLETMENİN KURULUŞ ÇALIŞMALARI. Doç. Dr. Mahmut AKBOLAT İŞLETMENİN KURULUŞ ÇALIŞMALARI Doç. Dr. Mahmut AKBOLAT İŞLETMENİN KURULUŞ ÇALIŞMALARI Bu Dersimizde; Kuruluşla İlgili Bazı Temel Kavramlar Genel Olarak İşletmenin Kuruluş Aşamaları Fizibilite Çalışmalarının

Detaylı

ESKİŞEHİR KENT MERKEZİ YANMA KAYNAKLI EMİSYON ENVANTERİ ÇALIŞMASI

ESKİŞEHİR KENT MERKEZİ YANMA KAYNAKLI EMİSYON ENVANTERİ ÇALIŞMASI ESKİŞEHİR KENT MERKEZİ YANMA KAYNAKLI EMİSYON ENVANTERİ ÇALIŞMASI Sunan: Arş. Gör. Hicran Altuğ Anadolu Üniversitesi MMF Çevre Mühendisliği Bölümü MATRA Eskişehir ve İskenderun da Temiz Hava için Elele

Detaylı

ENERJĐ ELDESĐNDE ORTALAMA RÜZGAR HIZI ÖLÇÜM ARALIĞI ve HELLMANN KATSAYISININ ÖNEMĐ: SÖKE ÖRNEĞĐ

ENERJĐ ELDESĐNDE ORTALAMA RÜZGAR HIZI ÖLÇÜM ARALIĞI ve HELLMANN KATSAYISININ ÖNEMĐ: SÖKE ÖRNEĞĐ ENERJĐ ELDESĐNDE ORTALAMA RÜZGAR HIZI ÖLÇÜM ARALIĞI ve HELLMANN KATSAYISININ ÖNEMĐ: SÖKE ÖRNEĞĐ Mete ÇUBUKÇU1 mecubuk@hotmail.com Doç. Dr. Aydoğan ÖZDAMAR2 aozdamar@bornova.ege.edu.tr ÖZET 1 Ege Üniversitesi

Detaylı

ÇORUM DİNAMİK KAVŞAK KONTROL SİSTEMİ UYGULAMASININ PERFORMANS ANALİZİ Şubat 2014

ÇORUM DİNAMİK KAVŞAK KONTROL SİSTEMİ UYGULAMASININ PERFORMANS ANALİZİ Şubat 2014 ÇORUM DİNAMİK KAVŞAK KONTROL SİSTEMİ UYGULAMASININ PERFORMANS ANALİZİ Şubat 014 Çorum da 6 kavşakta hayata geçirilen Dinamik Kavşak Kontrol Sistemi CHAOS TM ile kavşaklarda bekleme sürelerinin azaltılması

Detaylı

TÜRKİYEDEKİ ENERJİ VERİMLİLİĞİ MEVZUATI. Ekim 2009. İstanbul Büyükşehir Belediyesi. Fen İşleri Daire Başkanlığı. Şehir Aydınlatma ve Enerji Müdürlüğü

TÜRKİYEDEKİ ENERJİ VERİMLİLİĞİ MEVZUATI. Ekim 2009. İstanbul Büyükşehir Belediyesi. Fen İşleri Daire Başkanlığı. Şehir Aydınlatma ve Enerji Müdürlüğü TÜRKİYEDEKİ ENERJİ VERİMLİLİĞİ MEVZUATI Ekim 2009 İstanbul Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Daire Başkanlığı Şehir Aydınlatma ve Enerji Müdürlüğü Genel Enerji Durumu 2006 yılında, ülkemizin genel enerji

Detaylı

ÂLÂN ANALİZİ YÖNTEMİ ELE KAZALARIN GERÇEK NEDENLERİNİN SAPTANMASI

ÂLÂN ANALİZİ YÖNTEMİ ELE KAZALARIN GERÇEK NEDENLERİNİN SAPTANMASI ÂLÂN ANALİZİ YÖNTEMİ ELE KAZALARIN GERÇEK NEDENLERİNİN SAPTANMASI * Dr. N. CAMKESEN, * Prof. Dr. Z. BAYRAKDAR ÖZET Yapılan tüm uygulamalara rağmen, trafik kazaları, artan boyutlarda ülke gündeminin değişmez

Detaylı

Kent içi ulaşım Modları Üstün ve zayıf yönler. Dr. Hediye Tuydes Yaman IMO Ulaştırma Kurulu

Kent içi ulaşım Modları Üstün ve zayıf yönler. Dr. Hediye Tuydes Yaman IMO Ulaştırma Kurulu Kent içi ulaşım Modları Üstün ve zayıf yönler Dr. Hediye Tuydes Yaman IMO Ulaştırma Kurulu Başlarken... Ulaşım modlarının zayıf-güçlü yönleri... Kime göre? Neye göre? Kent içi ulaşım Karmaşık ağ yapısı

Detaylı

Zaman Serileri Tutarlılığı

Zaman Serileri Tutarlılığı Bölüm 3 Zaman Serileri Tutarlılığı Ulusal Sera Gazı Envanterleri Uygulamalı Eğitim Çalıştayı - IPCC Kesişen Konular 4-5-6 Kasım 2015, Ankara Türkiye Giriş Çok yıllı sera gazı (GHG) envanterleri, emisyonların

Detaylı

3.6.1.1.1. Toplu Taşıma Aracı Kullanım Sıklığı

3.6.1.1.1. Toplu Taşıma Aracı Kullanım Sıklığı 3.6.1. Ulaşım Tipleri Yaşam Kalitesi Grubu araştırmaları çerçevesinde şehir yönetimi açısından önem taşıyan halkın beğeni ve eğilimleri, kamu hizmetlerinin kullanım özellikleri, ulaşım ilişkileri, gibi

Detaylı

SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK KONULARI. EKONOMİK Üretkenlik Ticaret Vergi yükü İstihdam İş hareketliliği

SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK KONULARI. EKONOMİK Üretkenlik Ticaret Vergi yükü İstihdam İş hareketliliği SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK Sürdürülebilirlik daimi olma yeteneği olarak adlandırılabilir. Birleşmiş Milletler Çevre ve Kalkınma Komisyonu nun 1987 yılı tanımına göre: "İnsanlık, gelecek kuşakların gereksinimlerine

Detaylı

COPERT 4 Eğitimi. 3. Faaliyet Verileri Başlangıç Rehberi

COPERT 4 Eğitimi. 3. Faaliyet Verileri Başlangıç Rehberi COPERT 4 Eğitimi 3. Faaliyet Verileri Başlangıç Rehberi Ulusal envanter oluşturma rehberi - 1 Fizibil yaklaşım!" Ulusal istatistiklerden yakıt tüketim değerlerini isteyin (satılan yakıt miktarı) #" Eğer

Detaylı

RÜZGAR ENERJĐSĐ. Erdinç TEZCAN FNSS

RÜZGAR ENERJĐSĐ. Erdinç TEZCAN FNSS RÜZGAR ENERJĐSĐ Erdinç TEZCAN FNSS Günümüzün ve geleceğimizin ekmek kadar su kadar önemli bir gereği; enerji. Son yıllarda artan dünya nüfusu, modern hayatın getirdiği yenilikler, teknolojinin gelişimi

Detaylı

SORUMLULUĞUNDA OLAN DEVLET YOLLARI ÜZERİNDE MEYDANA GELEN ÖLÜMLÜ-YARALANMALI TRAFİK KAZALARI VE TRAFİK TALEBİNDEKİ DEĞİŞİMLER

SORUMLULUĞUNDA OLAN DEVLET YOLLARI ÜZERİNDE MEYDANA GELEN ÖLÜMLÜ-YARALANMALI TRAFİK KAZALARI VE TRAFİK TALEBİNDEKİ DEĞİŞİMLER T.C. ULAŞTIRMA BAKANLIĞI KARAYOLLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2007 YILI BAYRAM TATİLLERİNDE KARAYOLLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ SORUMLULUĞUNDA OLAN DEVLET YOLLARI ÜZERİNDE MEYDANA GELEN ÖLÜMLÜ-YARALANMALI TRAFİK KAZALARI

Detaylı

SİSTEM ANALİZİ ve TASARIMI. ÖN İNCELEME ve FİZİBİLİTE

SİSTEM ANALİZİ ve TASARIMI. ÖN İNCELEME ve FİZİBİLİTE SİSTEM ANALİZİ ve TASARIMI ÖN İNCELEME ve FİZİBİLİTE Sistem Tasarım ve Analiz Aşamaları Ön İnceleme Fizibilite Sistem Analizi Sistem Tasarımı Sistem Gerçekleştirme Sistem Operasyon ve Destek ÖN İNCELEME

Detaylı

Sayı: 2012-35 / 13 Aralık 2012 EKONOMİ NOTLARI. Akım Verilerle Tüketici Kredileri Defne Mutluer Kurul

Sayı: 2012-35 / 13 Aralık 2012 EKONOMİ NOTLARI. Akım Verilerle Tüketici Kredileri Defne Mutluer Kurul Sayı: 212-3 / 13 Aralık 212 EKONOMİ NOTLARI Akım Verilerle Tüketici Kredileri Defne Mutluer Kurul Özet: Akım kredi verileri, kredilerin dönemsel dinamiklerini daha net ortaya koyabilmektedir. Bu doğrultuda,

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇEVRE YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YER SEVİYESİ OZON KİRLİLİĞİ BİLGİ NOTU

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇEVRE YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YER SEVİYESİ OZON KİRLİLİĞİ BİLGİ NOTU T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇEVRE YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YER SEVİYESİ OZON KİRLİLİĞİ BİLGİ NOTU Temmuz 2014 OZON NEDİR Ozon (O 3 ) üç tane oksijen atomunun birleşmesi ile oluşmaktadır. Ozon, atmosferde

Detaylı

Gürcan Banger 21 Mayıs 17 Haziran 2012

Gürcan Banger 21 Mayıs 17 Haziran 2012 Gürcan Banger 21 Mayıs 17 Haziran 2012 Üretim Yatırımı Girişim kapsamında hedeflenen ürün veya hizmetlerin üretilmesi için gerekli işletme faaliyetleri planlanmalıdır. Girişimcinin uzmanlığına da bağlı

Detaylı

HANEHALKI İŞGÜCÜ ANKETİNDE YAPILAN YENİ DÜZENLEMELERE İLİŞKİN AÇIKLAMALAR

HANEHALKI İŞGÜCÜ ANKETİNDE YAPILAN YENİ DÜZENLEMELERE İLİŞKİN AÇIKLAMALAR HANEHALKI İŞGÜCÜ ANKETİNDE YAPILAN YENİ DÜZENLEMELERE İLİŞKİN AÇIKLAMALAR (1) Türkiye İstatistik Kurumu, işgücü piyasasının temel veri kaynağını oluşturan hanehalkı işgücü araştırmasını1988 yılından beri,

Detaylı

vizyon escarus hakkında misyon hakkında Escarus un misyonu, müşterilerine sürdürülebilirlik çözümleri sunan öncü bir şirket olmaktır.

vizyon escarus hakkında misyon hakkında Escarus un misyonu, müşterilerine sürdürülebilirlik çözümleri sunan öncü bir şirket olmaktır. escarus hakkında Nisan 2011 de faaliyetine başlayan Escarus Sürdürülebilir Danışmanlık A.Ş., deneyimli ve profesyonel kadrosuyla sürdürülebilirlik çözümleri geliştirerek, danışmanlık hizmetleri vermek

Detaylı

Kaynak: KGM, Tesisler ve Bakım Dairesi, 2023 Yılı Bölünmüş Yol Hedefi. Harita 16 - Türkiye 2023 Yılı Bölünmüş Yol Hedefi

Kaynak: KGM, Tesisler ve Bakım Dairesi, 2023 Yılı Bölünmüş Yol Hedefi. Harita 16 - Türkiye 2023 Yılı Bölünmüş Yol Hedefi ULAŞIM Kara taşımacılığı 2023 hedeflerinde büyük merkezler otoyollarla bağlanırken, nüfusu nispeten küçük merkezlerin bu otoyollara bölünmüş yollarla entegre edilmesi hedeflenmektedir. Harita 16 ve Harita

Detaylı

Kentsel Hava Kirliliği Riski için Enverziyon Tahmini

Kentsel Hava Kirliliği Riski için Enverziyon Tahmini DEVLET METEOROLOJİ İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ARAŞTIRMA ve BİLGİ İŞLEM DAİRESİ BAŞKANLIĞI ARAŞTIRMA ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ Kentsel Hava Kirliliği Riski için Enverziyon i 2008-2009 Kış Dönemi (Ekim, Kasım, Aralık,

Detaylı

MALATYA TRAMBÜS HATTI

MALATYA TRAMBÜS HATTI TROLEYBÜS Troleybüs dünyada 310 farklı şehirde, 56 ülke tarafından kullanılan ve insanlar tarafından kabul görmüş toplu taşıma sistemidir. Dünyada şuanda 40 binden fazla troleybüs hizmet vermektedir. Günümüzde

Detaylı

BÖLÜM 7 ULAŞTIRMA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI

BÖLÜM 7 ULAŞTIRMA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI BÖLÜM 7 ULAŞTIRMA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI Ulaştırma mühendisliği, insan ve yükün güvenli, yeterli, ekonomik ve doğa koşullarına uygun bir biçimde taşınabilmesini sağlayacak ulaşım sistemlerinin ve bileşenlerinin

Detaylı

T.C. ULAŞTIRMA BAKANLIĞI ULAŞIMDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ

T.C. ULAŞTIRMA BAKANLIĞI ULAŞIMDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ T.C. ULAŞTIRMA BAKANLIĞI ULAŞIMDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ Strateji Geliştirme Başkanlığı Mart 2011 İÇERİK 1. Ulaşımda Enerji Verimliliği Nedir? 2. Enerji Verimliliğinde Ulaştırma Sektörünün Mevcut Durumu 3.

Detaylı

İstanbul Kara Ulaşımında Alan Kullanımı Ekolojik Faktörünün Belirlenmesi *

İstanbul Kara Ulaşımında Alan Kullanımı Ekolojik Faktörünün Belirlenmesi * İMO Teknik Dergi, 2010 4979-4985, Yazı 325, Kısa Bildiri İstanbul Kara Ulaşımında Alan Kullanımı Ekolojik Faktörünün Belirlenmesi * Zübeyde ÖZTÜRK* Turgut ÖZTÜRK** ÖZ Ulaştırmanın çevreye olumsuz etkilerinden

Detaylı

Mühendislik Ekonomisi

Mühendislik Ekonomisi Mühendislik Ekonomisi Dersin Koordinatörü Prof. Dr. Orhan TORKUL Dersi Verenler Yrd. Doç. Dr. Alper GÖKSU Yrd. Doç. Dr. Abdülkadir HIZIROĞLU Yrd. Doç. Dr. Tijen ÖVER ÖZÇELİK Dr. Halil İbrahim CEBECİ Dersin

Detaylı

MOTORLU TAŞITLARDAN KAYNAKLANAN EMİSYON ENVANTERİNİN HESAPLANMASI: ÇORLU İLÇESİ ÖRNEĞİ

MOTORLU TAŞITLARDAN KAYNAKLANAN EMİSYON ENVANTERİNİN HESAPLANMASI: ÇORLU İLÇESİ ÖRNEĞİ MOTORLU TAŞITLARDAN KAYNAKLANAN EMİSYON ENVANTERİNİN HESAPLANMASI: ÇORLU İLÇESİ ÖRNEĞİ Dilek ÜNSAL (*), Hatice Kübra ERDOĞAN, Büşra BAHÇACI, Mine BULUT, Gamze SÖYLER, Begüm COKAY, Merve FIÇICI, Lokman

Detaylı

ELEKTRİK ENERJİSİ TALEP TAHMİNLERİ, PLANLAMASI ve ELEKTRİK SİSTEMİNİN DETAYLI İNCELENMESİ

ELEKTRİK ENERJİSİ TALEP TAHMİNLERİ, PLANLAMASI ve ELEKTRİK SİSTEMİNİN DETAYLI İNCELENMESİ ELEKTRİK ENERJİSİ TALEP TAHMİNLERİ, PLANLAMASI ve ELEKTRİK SİSTEMİNİN DETAYLI İNCELENMESİ YUSUF BAYRAK TEİAȘ APK Daire Bașkanlığı 1. GİRİȘ 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ve sektörün yeniden yapılanmasından

Detaylı

CHAOS TM Dinamik Kavşak Kontrol Sistemi

CHAOS TM Dinamik Kavşak Kontrol Sistemi CHAOS TM Dinamik Kavşak Kontrol Sistemi Sistemin yerleştirildiği kavşaklarda CHAOS ile araçların trafik ışıklarında bekleme süresini en aza indirgemektedir. Dinamik Kavşak Kontrol Sistemi Dinamik kavşak

Detaylı

Ö N S Ö Z. Binali YILDIRIM Ulaştırma Bakanı

Ö N S Ö Z. Binali YILDIRIM Ulaştırma Bakanı Ö N S Ö Z Ülkemizde ulaştırma sektörü; taşıma türlerinin birbirlerini tamamlayıcı, dengeli bir yapı içinde geliştirilmesine yönelik, maliyet, erişilebilirlik, trafik güvenliği, çevresel etki gibi önemli

Detaylı

9. ULAŞTIRMA SİSTEMLERİNİN TAŞIMA MALİYETİ ANALİZİ ve ÇEVRESEL ETKİLERİ

9. ULAŞTIRMA SİSTEMLERİNİN TAŞIMA MALİYETİ ANALİZİ ve ÇEVRESEL ETKİLERİ 9. ULAŞTIRMA SİSTEMLERİNİN TAŞIMA MALİYETİ ANALİZİ ve ÇEVRESEL ETKİLERİ 9.1. MALİYET ANALİZ YÖNTEMİ Optimal ulaştırma sisteminin belirlenmesinde en önemli amaçlardan birisi ekonomikliktir. Ulaştırmada

Detaylı

Hız, Seyir Süresi ve Gecikmeler. Prof.Dr.Mustafa KARAŞAHİN

Hız, Seyir Süresi ve Gecikmeler. Prof.Dr.Mustafa KARAŞAHİN Hız, Seyir Süresi ve Gecikmeler Prof.Dr.Mustafa KARAŞAHİN Hız, Seyir Süresi ve Gecikme Karayolu altyapısı ve trafik işletme modelinin performansının göstergesidir. Genellikle, sürücüler veya yolcular A

Detaylı

Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı. Gaziantep 2014

Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı. Gaziantep 2014 Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı Gaziantep 2014 It is a general warming effect felt on Earth s surface, produced by greenhouse gases. Küresel ısınma nedir? Atmosfere verilen gazların sera etkisi

Detaylı

NEC Direktifi Emisyon Envanteri, Tasarıların ve Olası Tavan Değerlerinin Tamamlanmasına ilişkin Planlar

NEC Direktifi Emisyon Envanteri, Tasarıların ve Olası Tavan Değerlerinin Tamamlanmasına ilişkin Planlar TD Projesi: Emisyon Denetiminin İyileştirilmesi NEC Direktifi Emisyon Envanteri, Tasarıların ve Olası Tavan Değerlerinin Tamamlanmasına ilişkin Planlar Dr Russell C Frost Proje Ekip Lideri Content Aşağıdakilerin

Detaylı

DEĞERLİ İŞ ORTAĞIMIZ,

DEĞERLİ İŞ ORTAĞIMIZ, SAFEPLAN DEĞERLİ İŞ ORTAĞIMIZ, FİLO YÖNETİMİ KONUSUNDA HİZMET SAĞLAYICI MARKA OLARAK HEDEFİMİZ, KİRALIK ARAÇLARINIZI MAKSİMUM FAYDAYLA KULLANMANIZDIR. BU SEBEPLE FİLONUZUN BAKIM VE ONARIM İHTİYAÇLARINI

Detaylı

Emisyon Envanteri ve Modelleme. İsmail ULUSOY Çevre Mühendisi Ennotes Mühendislik

Emisyon Envanteri ve Modelleme. İsmail ULUSOY Çevre Mühendisi Ennotes Mühendislik Emisyon Envanteri ve Modelleme İsmail ULUSOY Çevre Mühendisi Ennotes Mühendislik İçerik Emisyon Envanteri Emisyon Kaynaklarına Göre Bilgiler Emisyon Faktörleri ve Hesaplamalar Modelleme Emisyon Envanteri

Detaylı

2023 ve Ötesi KAMU VERİSİ KULLANILARAK GELİŞTİRİLEN AKILLI UYGULAMALAR

2023 ve Ötesi KAMU VERİSİ KULLANILARAK GELİŞTİRİLEN AKILLI UYGULAMALAR TÜRKİYE BİLİŞİM DERNEĞİ Kamu-BİB Kamu Bilişim Platformu - 18 2023 ve Ötesi KAMU VERİSİ KULLANILARAK GELİŞTİRİLEN AKILLI UYGULAMALAR 19-22 Mayıs 2016 Belek, Antalya 1 Kamu Bilişim Platformu - 18 İçindekiler

Detaylı

Çevreci motorlar için 10 adım

Çevreci motorlar için 10 adım Otomobilleri Yeşil Yapın kampanyasının amacı, araçların çevreye verdiği zararları azaltmak ve sürücülerin çevreye daha duyarlı bir biçimde araç kullanmalarını teşvik etmektir. Çevreci motorlar için 10

Detaylı

Ulaşımdan Kaynaklanan Emisyonlar

Ulaşımdan Kaynaklanan Emisyonlar TA Project: Improving Emissions Control Ulaşımdan Kaynaklanan Emisyonlar Alper Ünal Istanbul Teknik Üniversitesi 1. Yaklaşım İçerik Eldeki emisyon hesapları (Ulaştırma Bakanlığı, TUIK) Araç filosunun belirlenmesi

Detaylı

2002 HANEHALKI BÜTÇE ANKETİ: GELİR DAĞILIMI VE TÜKETİM HARCAMALARINA İLİŞKİN SONUÇLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ

2002 HANEHALKI BÜTÇE ANKETİ: GELİR DAĞILIMI VE TÜKETİM HARCAMALARINA İLİŞKİN SONUÇLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ TÜRKİYE EKONOMİ KURUMU TARTIŞMA METNİ 2003/6 http://www.tek.org.tr 2002 HANEHALKI BÜTÇE ANKETİ: GELİR DAĞILIMI VE TÜKETİM HARCAMALARINA İLİŞKİN SONUÇLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ Zafer Yükseler Aralık, 2003

Detaylı

ISTKA TR10/14/YEN/0088 Yenilikçi ve Sürdürülebilir Elektrikli ve Hibrid Araç Teknolojileri Geliştirme ve Kümelenme Merkezi (E-HIKE) Ağustos 2015

ISTKA TR10/14/YEN/0088 Yenilikçi ve Sürdürülebilir Elektrikli ve Hibrid Araç Teknolojileri Geliştirme ve Kümelenme Merkezi (E-HIKE) Ağustos 2015 ISTKA TR10/14/YEN/0088 Yenilikçi ve Sürdürülebilir Elektrikli ve Hibrid Araç Teknolojileri Geliştirme ve Kümelenme Merkezi (E-HIKE) Ağustos 2015 Ezgi Akpolat 01.08.2015 MÜŞTERİ BEKLENTİLERİ Anket MÜŞTERİ

Detaylı

Proje/Sipariş/İş Emri (PSI) Bazında Maliyet Analizi

Proje/Sipariş/İş Emri (PSI) Bazında Maliyet Analizi Proje/Sipariş/İş Emri (PSI) Bazında Maliyet Analizi Amaç ve Fayda Bilindiği gibi mamul maliyetleri direkt hammadde (direkt ilk madde ve ambalaj), direkt işçilik ve genel üretim giderlerinden oluşmaktadır.

Detaylı

Piyasaya Hazırlık Ortaklık Girişimi

Piyasaya Hazırlık Ortaklık Girişimi Piyasaya Hazırlık Ortaklık Girişimi Geleceğin Karbon Piyasaları Şekilleniyor Pazara Hazırlık Ortaklık Girişimi (PMR) Kyoto Protokolü nün ilk yükümlülük döneminin sona ereceği 2020 yılı sonrası yeni iklim

Detaylı

Bölünmüş Karayolu Çalışmalarının Trafik Güvenliğine Etkisi

Bölünmüş Karayolu Çalışmalarının Trafik Güvenliğine Etkisi Bölünmüş Karayolu Çalışmalarının Trafik Güvenliğine Etkisi Nuran Bağırgan Dumlupınar Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü, Merkez Kampüs KÜTAHYA Tel:. () nuranbagirgan@mynet.com

Detaylı

Kurumsal Şeffaflık, Firma Değeri Ve Firma Performansları İlişkisi Bist İncelemesi

Kurumsal Şeffaflık, Firma Değeri Ve Firma Performansları İlişkisi Bist İncelemesi T.C İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı Finans Bilim Dalı Yüksek Lisans Tezi Özeti Kurumsal Şeffaflık, Firma Değeri Ve Firma Performansları İlişkisi Bist İncelemesi Prof.

Detaylı

Kentsel Planlamada Toplu Taşımanın Yeri ve Kalite

Kentsel Planlamada Toplu Taşımanın Yeri ve Kalite Kentsel Planlamada Toplu Taşımanın Yeri ve Kalite Güzin AKYILDIZ ALÇURA Mustafa GÜRSOY Elektrikli Raylı Ulaşım Sistemleri Sempozyumu 2013 erusis 14-15 Haziran 2013 Sunum Planı Giriş Toplu Taşıma Sistemlerinin

Detaylı

Multicar ile şirketinize hız ve avantaj katın.

Multicar ile şirketinize hız ve avantaj katın. ulticar ulticar Multicar ile şirketinize hız ve avantaj katın. Kurumsal araç ve filo kiralama hizmetlerinde anahtar teslim rahatlık sunan Multicar ile detaylarla yorulmayın, finansal ve operasyonel avantajlardan

Detaylı

İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNDE LİSANS SONRASI AKADEMİK EĞİTİM: SAYILARLA TÜRKİYE DEKİ MEVCUT DURUM

İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNDE LİSANS SONRASI AKADEMİK EĞİTİM: SAYILARLA TÜRKİYE DEKİ MEVCUT DURUM - 169 - İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNDE LİSANS SONRASI AKADEMİK EĞİTİM: SAYILARLA TÜRKİYE DEKİ MEVCUT DURUM Cemalettin Dönmez * Özet Türkiye de inşaat mühendisliğinde lisans sonrası eğitimin hacim ve temel uzmanlık

Detaylı

ORDU BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ ULAŞIM KOORDİNASYON ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ GÖREV VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam Dayanak ve Tanımlar

ORDU BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ ULAŞIM KOORDİNASYON ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ GÖREV VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam Dayanak ve Tanımlar ORDU BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ ULAŞIM KOORDİNASYON ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ GÖREV VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİ Meclis Karar Numarası : 2014/029 Meclis Karar Tarihi : 12.06.2014 Yürürlüğe Girdiği Tarih : 19.06.2014 Amaç ve

Detaylı

FMEA. Hata Türleri ve Etkileri Analizi

FMEA. Hata Türleri ve Etkileri Analizi FMEA Hata Türleri ve Etkileri Analizi 2007 FMEA Tanımı FMEA (HTEA), bir ürün veya prosesin potansiyel hatalarını ve bunların sonucu olabilecek etkilerini tanımlama, değerlendirme, potansiyel hatanın ortaya

Detaylı

BAŞVURU FORMU ÖRNEK DÖKÜMAN

BAŞVURU FORMU ÖRNEK DÖKÜMAN BAŞVURU FORMU ÖRNEK DÖKÜMAN YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ GELİŞTİRME BÖLGESİ TEKNOPARK A.Ş YTÜ TEKNOPARK BİLGİ FORMU Bu formu, YTÜ- TEKNOPARK bünyesinde oluşturmayı düşündüğünüz birim için doldurunuz.

Detaylı

1 Şubat 2015 PAZAR Resmî Gazete Sayı : 29254

1 Şubat 2015 PAZAR Resmî Gazete Sayı : 29254 1 Şubat 2015 PAZAR Resmî Gazete Sayı : 29254 BÜYÜKŞEHİR BELEDİYELERİ VE İL ÖZEL İDARELERİ TARAFINDAN AFET VE ACİL DURUMLAR İLE SİVİL SAVUNMAYA İLİŞKİN YATIRIMLARA AYRILAN BÜTÇEDEN YAPILACAK HARCAMALARA

Detaylı

TÜRK BANKACILIK SİSTEMİ BASEL-II 1. ANKET ÇALIŞMASI SONUÇLARI

TÜRK BANKACILIK SİSTEMİ BASEL-II 1. ANKET ÇALIŞMASI SONUÇLARI BANKACILIK DÜZENLEME VE DENETLEME KURUMU TÜRK BANKACILIK SİSTEMİ BASEL-II 1. ANKET ÇALIŞMASI SONUÇLARI Araştırma Dairesi Temmuz 2005 1 Bu çalışma Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu Araştırma Dairesi

Detaylı

Onur ELMA TÜRKIYE DE AKILLI ŞEBEKELER ALT YAPISINA UYGUN AKILLI EV LABORATUVARI. Yıldız Teknik Üniversitesi Elektrik Mühendisliği

Onur ELMA TÜRKIYE DE AKILLI ŞEBEKELER ALT YAPISINA UYGUN AKILLI EV LABORATUVARI. Yıldız Teknik Üniversitesi Elektrik Mühendisliği 1 TÜRKIYE DE AKILLI ŞEBEKELER ALT YAPISINA UYGUN AKILLI EV LABORATUVARI SMART HOME LABORATORY FOR SMART GRID INFRASTRUCTURE IN TURKEY Yıldız Teknik Üniversitesi Elektrik Mühendisliği Sunan Onur ELMA 2

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ ÇEVRE FASLI MÜZAKERE SÜRECİ

AVRUPA BİRLİĞİ ÇEVRE FASLI MÜZAKERE SÜRECİ AVRUPA BİRLİĞİ ÇEVRE FASLI MÜZAKERE SÜRECİ 1. Genel Süreç Çevre Faslı Müzakere Sürecine ilişkin; Çevre Faslı Tanıtıcı Tarama Toplantısı 03-11 Nisan 2006, Çevre Faslı Ayrıntılı Tarama Toplantısı 29 Mayıs

Detaylı

Çözümleri TRAFİK MÜHENDİSLİĞİ. İSBAK A.Ş., İstanbul Büyükşehir Belediyesi iştirakidir.

Çözümleri TRAFİK MÜHENDİSLİĞİ. İSBAK A.Ş., İstanbul Büyükşehir Belediyesi iştirakidir. Çözümleri TRAFİK MÜHENDİSLİĞİ İSBAK A.Ş., İstanbul Büyükşehir Belediyesi iştirakidir. Trafik Mühendisliği İnsan-araç ve yol üçgeninde ulaşım çalışmalarının ve yatırımlarının temelini; planlama, projelendirme

Detaylı

Otopark Etüdleri. Prof.Dr.Mustafa KARAŞAHİN

Otopark Etüdleri. Prof.Dr.Mustafa KARAŞAHİN Otopark Etüdleri Prof.Dr.Mustafa KARAŞAHİN Niçin Otopark Gereklidir? Karayolunda hareket halinde olan Her bir taşıt belli bir süre sonra kısa veya uzun süreli otoparka gereksinim duyacaktır. Arazi kullanım

Detaylı

Lojistik. Lojistik Sektörü

Lojistik. Lojistik Sektörü Lojistik Sektörü Gülay Dincel TSKB Ekonomik Araştırmalar dincelg@tskb.com.tr Kasım 014 1 Ulaştırma ve depolama faaliyetlerinin entegre lojistik hizmeti olarak organize edilmesi ihtiyacı, imalat sanayi

Detaylı

Devlet Demiryolları için Maliyet Tabanlı Rekabetçi Fiyatlandırma Sistemi (MATRİS) Selim Çetiner Serhan Turhan - 9 Aralık 2014, Salı

Devlet Demiryolları için Maliyet Tabanlı Rekabetçi Fiyatlandırma Sistemi (MATRİS) Selim Çetiner Serhan Turhan - 9 Aralık 2014, Salı Devlet Demiryolları için Maliyet Tabanlı Rekabetçi Fiyatlandırma Sistemi (MATRİS) Selim Çetiner Serhan Turhan - 9 Aralık 2014, Salı MATRİS Gündem Maliyet Tabanlı Rekabetçi Fiyatlandırma Sisteminin İhtiyaç

Detaylı

FĐLO BAROMETRE. Türkiye

FĐLO BAROMETRE. Türkiye FĐLO BAROMETRE 2010 Türkiye CVO (Kurumsal Araç Gözlemi) Nedir? Tüm filo profesyonelleri için bir uzman platformu: Filo müdürleri, tedarik uzmanları, üreticiler, leasing şirketleri, reklamcılar, sigortacılar,

Detaylı

Neden İşletme Kurarız?

Neden İşletme Kurarız? 1 Neden İşletme Kurarız? Bağımsız çalışma isteği Miras yoluyla işletme sahipliği Yeni bir buluş veya fikri pazara sunma arzusu Başka fırsatların yokluğu Toplumsal itibar sağlama Kazanç sağlama ve ülke

Detaylı

TMMOB İNŞAAT MÜHENDİSLERİ ODASI İZMİR ŞUBESİ

TMMOB İNŞAAT MÜHENDİSLERİ ODASI İZMİR ŞUBESİ TMMOB İNŞAAT MÜHENDİSLERİ ODASI İZMİR ŞUBESİ Kentsel ve Kent dışı Alanlarda Yaya Trafiği ve Sosyal Yaşam Olarak İnsan Yaşamında Önemli Yer Tutan Hemzemin Geçitler Trafik Güvenliği olarak en tehlikesiz

Detaylı

Sigma Vol./Cilt 26 Issue/Sayı 3 Araştırma Makalesi / Research Article ESTIMATION OF TURKISH ROAD TRANSPORT EMISSIONS AND EMISSION REDUCTION SCENARIOS

Sigma Vol./Cilt 26 Issue/Sayı 3 Araştırma Makalesi / Research Article ESTIMATION OF TURKISH ROAD TRANSPORT EMISSIONS AND EMISSION REDUCTION SCENARIOS Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi Sigma Vol./Cilt 26 Issue/Sayı 3 Araştırma Makalesi / Research Article ESTIMATION OF TURKISH ROAD TRANSPORT EMISSIONS AND

Detaylı

KONYA HAVA KALİTESİ DEĞERLENDİRMESİ, KİRLETİCİ DAĞILIMLARI VE NÜFUS MARUZİYET İLİŞKİSİ

KONYA HAVA KALİTESİ DEĞERLENDİRMESİ, KİRLETİCİ DAĞILIMLARI VE NÜFUS MARUZİYET İLİŞKİSİ KONYA HAVA KALİTESİ DEĞERLENDİRMESİ, KİRLETİCİ DAĞILIMLARI VE NÜFUS MARUZİYET İLİŞKİSİ EKİM-2015 Seferihisar-İZMİR Hasan Basri GÜNEŞ Konya Büyükşehir Belediyesi Çevre Kontrol Şube Müdürü GİRİŞ «Büyükşehirlerde

Detaylı

YEŞİL FİLO Filo Yönetim Sistemleri. http://www.yesilfilo.com/ http://www.yesilgps.com/ http://www.8gdop.com/

YEŞİL FİLO Filo Yönetim Sistemleri. http://www.yesilfilo.com/ http://www.yesilgps.com/ http://www.8gdop.com/ YEŞİL FİLO Filo Yönetim Sistemleri http://www.yesilfilo.com/ http://www.yesilgps.com/ http://www.8gdop.com/ HAKKIMIZDA; Araç Filo Yönetim sektöründe hizmet veren Yeşil Filo Yönetim Hizmetleri,eşsiz filo

Detaylı

BİNALARDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ ÖN ETÜDÜ

BİNALARDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ ÖN ETÜDÜ BİNALARDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ ÖN ETÜDÜ Murat BAYRAM Binalarda Enerji Verimliliği Şubesi Şube Müd.V. bayram.bay@gmail.com Enerji Nedir? İş yapabilme kabiliyetidir. Enerji Yönetimi Nedir? Yaşam için gerekli

Detaylı

İSTANBUL DERELERİNİN TAŞKIN DEBİLERİNİN TAHMİNİ ESTIMATION OF FLOOD DISCHARGE IN ISTANBUL RIVERS

İSTANBUL DERELERİNİN TAŞKIN DEBİLERİNİN TAHMİNİ ESTIMATION OF FLOOD DISCHARGE IN ISTANBUL RIVERS SAÜ. Fen Bilimleri Dergisi, 16. Cilt, 2. Sayı, s. 130-135, 2012 29.05.2012 İlk Gönderim 14.06.2012 Kabul Edildi İstanbul Derelerinin Taşkın Debilerinin Tahmini O. SÖNMEZ İSTANBUL DERELERİNİN TAŞKIN DEBİLERİNİN

Detaylı

GELİR VE YAŞAM KOŞULLARI ARAŞTIRMASI. Son Güncelleme

GELİR VE YAŞAM KOŞULLARI ARAŞTIRMASI. Son Güncelleme TÜRKİYE ŞEKER SANAYİİ İŞÇİLERİ SENDİKASI GENEL MERKEZİ GELİR VE YAŞAM KOŞULLARI ARAŞTIRMASI 2008 Son Güncelleme 29/07/2010 Şeker-İş Sendikası Genel Merkezi AR-GE(Araştırma Geliştirme) Birimi Karanfil Sokak,

Detaylı

Zaman Serileri. IENG 481 Tahmin Yöntemleri Dr. Hacer Güner Gören

Zaman Serileri. IENG 481 Tahmin Yöntemleri Dr. Hacer Güner Gören Zaman Serileri IENG 481 Tahmin Yöntemleri Dr. Hacer Güner Gören Zaman Serisi nedir? Kronolojik sırayla elde edilen verilere sahip değișkenlere zaman serisi adı verilmektedir. Genel olarak zaman serisi,

Detaylı

BSBEEP Karadeniz Havzası Binalarda Enerji Verimliliği Planı. Faaliyet GA1.3

BSBEEP Karadeniz Havzası Binalarda Enerji Verimliliği Planı. Faaliyet GA1.3 ENPI-Karadeniz Havzasında Sınır Ötesi İşbirliği Programı 2007-2013 BSBEEP Karadeniz Havzası Binalarda Enerji Verimliliği Planı GA1: Mevcut Dış Durumun Analizi Veri ve Bilgi Toplanması ve Dağıtılması Faaliyet

Detaylı

UZAYSAL VE DOLU GÖVDELİ AŞIKLARIN ÇELİK ÇATI AĞIRLIĞINA ETKİSİNİN İNCELENMESİ

UZAYSAL VE DOLU GÖVDELİ AŞIKLARIN ÇELİK ÇATI AĞIRLIĞINA ETKİSİNİN İNCELENMESİ UZAYSAL VE DOLU GÖVDELİ AŞIKLARIN ÇELİK ÇATI AĞIRLIĞINA ETKİSİNİN İNCELENMESİ Mutlu SEÇER* ve Özgür BOZDAĞ* *Dokuz Eylül Üniv., Müh. Fak., İnşaat Müh. Böl., İzmir ÖZET Bu çalışmada, ülkemizde çelik hal

Detaylı

1).S.Ü. MÜH.-MİM. FAKÜLTESİ, MİMARLIK BÖLÜMÜ/KONYA mutosun@selcuk.edu.tr, mustosun@hotmail.com tel: 0542 644 83 19

1).S.Ü. MÜH.-MİM. FAKÜLTESİ, MİMARLIK BÖLÜMÜ/KONYA mutosun@selcuk.edu.tr, mustosun@hotmail.com tel: 0542 644 83 19 YAPILARDA ENERJİ TASARRUFUNA YÖNELİK ÇABALAR İÇİN BİR BİLGİSAYAR ANALİZ PROGRAM MODELİ Dr. Mustafa TOSUN 1 1).S.Ü. MÜH.-MİM. FAKÜLTESİ, MİMARLIK BÖLÜMÜ/KONYA mutosun@selcuk.edu.tr, mustosun@hotmail.com

Detaylı

1 ÜRETİM VE ÜRETİM YÖNETİMİ

1 ÜRETİM VE ÜRETİM YÖNETİMİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ III Bölüm 1 ÜRETİM VE ÜRETİM YÖNETİMİ 13 1.1. Üretim, Üretim Yönetimi Kavramları ve Önemi 14 1.2. Üretim Yönetiminin Tarihisel Gelişimi 18 1.3. Üretim Yönetiminin Amaçları ve Fonksiyonları

Detaylı

ULUSLAR ARASI KARBON PİYASASI

ULUSLAR ARASI KARBON PİYASASI ULUSLAR ARASI KARBON PİYASASI Doç. Dr. Cevdet DEMİR Uludağ Üniversitesi 06 Nisan 2007 TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi Karbon piyasası nedir? Ülkelerin ve şirketlerin sera gazları hedeflerine ulaşabilmeleri

Detaylı

CARRIER ve ENERJİ VERİML

CARRIER ve ENERJİ VERİML Carrier HAP e20 programı ile yapılan enerji simülasyonlarında yılın 8.760 saatlik hava verileri kullanılarak gerçek bir saatlik enerji analizi gerçekleştirilir. Program, bina ısı akışını hesaplamak için

Detaylı

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ÇEVRECİ ŞEHİRLERE DOĞRU Kadir DEMİRBOLAT İklim Değişikliği Dairesi Başkanı 7 Temmuz 2012, Gaziantep Çevreci Şehircilik; Yaşam kalitesi yüksek, Çevreye duyarlı, Tarihi ve kültürel

Detaylı

Proje DöngD. Deniz Gümüşel REC Türkiye. 2007,Ankara

Proje DöngD. Deniz Gümüşel REC Türkiye. 2007,Ankara Proje Yönetiminde Y Temel Kavramlar Proje DöngD ngüsü Yönetimi ve Mantıksal Çerçeve eve Yaklaşı şımı Deniz Gümüşel REC Türkiye 2007,Ankara TEMEL KAVRAMLAR Proje nedir? Proje Yönetimi nedir???? Proje Döngüsü

Detaylı

TÜRKİYE DE İNŞAAT SEKTÖRÜ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME

TÜRKİYE DE İNŞAAT SEKTÖRÜ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME TÜRKİYE DE İNŞAAT SEKTÖRÜ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME TÜRKİYE KALKINMA BANKASI A.Ş. EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR MÜDÜRLÜĞÜ Ağustos 2008 ANKARA TÜRKİYE KALKINMA BANKASI A.Ş. TÜRKİYE DE İNŞAAT SEKTÖRÜ ÜZERİNE

Detaylı

KARAYOLU ŞEHİRİÇİ TRAFİKTE TIKANMA MALİYETİ

KARAYOLU ŞEHİRİÇİ TRAFİKTE TIKANMA MALİYETİ KARAYOLU ŞEHİRİÇİ TRAFİKTE TIKANMA MALİYETİ Zübeyde ÖZTÜRK İTÜ İnşaat Fakültesi, Ulaştırma Anabilim Dalı, İstanbul ÖZET Büyük metropollerde fazla miktarda trafik, ortalama hızı düşürerek tıkanmaya, hava

Detaylı

Yol Derecelendirmesi: Trafik Karakteristiği: Yön

Yol Derecelendirmesi: Trafik Karakteristiği: Yön Şekil 9.6.9 Yol Derecelendirmesi: Trafik Karakteristiği: Yön Şekil 9.6.9 Yol Derecelendirmesi: Trafik Karakteristiği: Yön Kısım 9:Kentsel Hasargörebilirlik Hesaplaması 9-97 Türkiye Cumhuriyeti İstanbul

Detaylı