titel Undertitel Tütün satmak Turkiska

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "titel Undertitel Tütün satmak Turkiska"

Transkript

1 titel Undertitel Tütün satmak Turkiska

2 İÇİNDEKİLER 1 TÜTÜN SATMAK 4 TÜTÜN ÜRÜNLERİ SATIŞINDA GEÇERLİ OLAN KURALLAR NELERDİR? 10 TÜTÜN YASASININ GEREKTİĞİ GİBİ UYGULANDIĞINI KİMLER DENETLER? 12 SATIŞLA İLGİLİ OLARAK TÜTÜN YASASI ÇİĞNENDİĞİNDE NE OLUR? 15 TÜTÜN ÜRÜNLERİNİN İŞARETLENMESİNE DAİR DAHA GENİŞ BİLGİLER 16 TÜTÜN VERGİSİ İLE İLGİLİ GEÇERLİ KURALLAR NELERDİR? 18 TÜTÜNLE İLGİLİ ÖZEL KURALLAR NEDEN VARDIR? 22 SERİ KILAVUZ 27 KAYNAKÇA İSVEÇ HALK SAĞLIK ENSTİTÜSÜ, ÖSTERSUND 2010 ISBN KAPAK FOTOĞRAFI: SANDRA PETTERSSON/FOTOGRAFTINA & CO FOTOĞRAF EKİ: S. 2 GEORGE DOYLE/GETTY IMAGES, S. 3 NETTAN OLIW, S. 6, 23, 24 SANDRA PETTERSSON/FOTOGRAFTINA & CO, S. 8 OCH S. 17 PHOTOS.COM, S. 11 TINA STAFRÉN/FOTOGRAFTINA & CO, S. 26 TRANSPORTSTYRELSEN İLLÜSTRASYON: S. 20 SYRE GRAFİK PRODÜKSİYON: AB TYPOFORM BASKI: TABERGS TRYCKERI, TABERG 2010

3 TÜTÜN SATMAK Bu broşür tüketicilere ve tütün satmakta olan ya da satmayı düşünenlere yöneliktir. Burada yer alan bilgiler, valilikler, belediyeler, Tüketiciler Dairesi, Gümrükler Genel Md. ve Vergi Dairesinin çalışanlarıyla birlikte İsveç Halk Sağlık Enstitüsü tarafından oluşturulmuştur. Öte yandan broşür özet bilgiler içermektedir. Daha ayrıntılı bilgi, Tütün Ürünleri Yasası (1993:581 sayılı) ile İsveç Halk Sağlık Enstitüsü nün adresli sitesinde bulabileceğiniz Tütün Yasası kılavuz kitabında yer almaktadır. Daha fazla bilgi ve destek için bağlı olduğunuz belediyeye de başvurabilirsiniz. Giriş Bugün batı dünyasında görülen hastalık, ıstırap ve erken ölümlerin en büyük nedeni sigara kullanmaktır. Tütün kişide bağımlılık yaratmaktadır ve kişi ne kadar erken yaşta tütün kullanmaya başlarsa hastalık riskleri de o derece artmaktadır. Öte yandan, gelişme evresinde tütün kullanılmaz ise yetişkin yaşlarda tütün kullanmaya başlama riski çok azalır. O nedenle, erken tütün kullanımını engelleyecek ya da geciktirecek önlemler alınması halkın daha sağlıklı olmasına yol açar. Tütünün zararlı etkilerini sınırlandırmak için, Tütün Yasasında tütün ürünleri ticaretine ilişkin bir dizi kurallar vardır. Bunların arasında, 18 yaş altındakilere tütün satılamayacağı ve tütün ürünlerinin üzerinde, tütünün zararlarını belirten uyarı ibareleri olması gerektiği gibi hükümler vardır. 1

4 2

5 Tütün ürünü nedir? Tütün ürünü, içinde belli bir oranda tütün bulunan ve içmek, çiğnemek, dudak altına yerleştirmek ya da emmek (bkz. AB yönergesi 2001/37/EG) amacıyla kullanılır. Örneğin, sigara, puro, puro yaprağı, ince puro, pipo ve sarma tütünü, dudak altı enfiyesi, çiğneme tütünü, porsiyon tütünü, ham tütün ve nargile tütünü tütün ürünlerindendir. Tütün ürünleri işaretlenmelidir İsveç te satılan tüm tütün ürünlerinin üzerinde İsveççe uyarı yazıları olmalı ve bu yazının belli bir iriliği ve şekli olmalıdır. Ayrıca, sigara paketlerinin üzerinde içerik beyanı bulunmalıdır. Tütün ürünlerinin işaretlenmesi şartları, AB yönergesi 2001/37/EG, Tütün Ürünleri Yasası (1993:581 sayılı) ve İsveç Halk Sağlık Enstitüsü nün FHIFS 2001:2 ile FHIFS 2002:4 sayılı yönetmeleiklerinde kurallara bağlanmıştır. Daha ayrıntılı bilgi için 15. sayfadaki Tütün ürünleri işaretlenmesi hakkında ayrıntılı bilgiler bölümüne bakınız. Yanlış işaretlenmiş tütün ürünleri gördüğünüzde, önleminin alınabilmesi için üreticiyle ya da ithalatçıyla en kısa zamanda irtibat kurunuz. Tütün ürünlerinden alınan vergi Tütün ürünleri, Tütün Vergisi Yasası (1994:1563 sayılı) gereğince vergiye tabidir. Daha ayrıntılı bilgi için 16. sayfada Tütün vergisi konusunda geçerli kurallar bölümüne bakınız. 3

6 TÜTÜN ÜRÜNLERİ SATIŞINDA GEÇERLİ KURALLAR NELERDİR? Tütün satışı hakkında belediyeye bildirim Tütün Yasası gereğince, satışın yapılacağı bölgenin bağlı olduğu belediyeye bildirim yapılmadan önce tütün ürünlerini satışa çıkaramazsınız. Bildirim yükümlülüğü, belediyenin tütün satışına ilişkin kurallar konusunda sizleri bilgilendirebilmesi için getirilmiştir. Belediye, satış yapılan yerde denetim yaparak faaliyetin yasaya uygunluğunu kontrol edebilmelidir. Tütün satışı bildirim formunuzda belediyenin denetim için gerekli gördüğü, örneğin satış yeri ve ticari işletmeciyle ilgili bilgiler yer almalıdır. Ticari işletmeciyle, tüketicilere tütün ürünleri satışını yapan sorumlu ya da buna denk olan kişi kastedilmektedir. Satış yerinin sahibi değiştiğinde, işyerinin yeni sahibi belediyeye yeni bir bildirim göndermelidir. Belediyenizden ya da İsveç Halk Sağlık Enstitüsü nün sitesinden bildirim formunu temin edebilirsiniz. Bildirimle birlikte, tütün satarken, örneğin, yaş sınırı kuralını uygulamak için ne gibi rutin ve çalışma yönteminiz olduğunu belirten kendi denetim programınızı da göndermelisiniz (bkz. İşletmenin kendi denetim programı ). Belediye bildiriminizi kayıtlara geçirdikten sonra size alındı makbuzu ya da benzeri bir belge gönderir. 4

7 İşletmenin kendi denetim programı Tütrün ürünleri satıcısı olarak, satışla ilgili özel bir denetim yapmakla yükümlüsünüz. Buna kendi denetiminiz denilir. Yani, işletme sahibi olarak Tütün Yasasının gerektiği şekilde uygulanması için çalışanlarınızla birlikte izleyeceğiniz rutinlerin yer aldığı bir program oluşturmanız gerekmektedir. Tütün ürünleri satan bütün dükkân ve diğer satış yerlerinde yazılı bir denetim programı bulundurulmalıdır. Ticari işletmeci olarak, kendi denetim programının bir kopyasını belediyeye bildiriminizle birlikte göndermelisiniz. İşletmenin kendi denetim programının aslı dükkânınızda bulundurulmalıdır. İşletmenin kendi denetim programının, çalışanlar için bir destek olması düşünülmüştür. Satış kurallarının güvenceli bir şekilde uygulanmasında da işletme sahibi olarak size yardımı olur. Satışla ilgili ortaya çıkabilecek sorunların engellenmesi için alınacak önlemlerin yazılı olarak bu programda yer alması gerekir. Çalışanlarınız ile konuyu tartışmanız ve rutinleri sağlamlaştırmanız gerekir. Programın güncellenmesi ve günlük çalışmada göz önüne alınması önemlidir. İşletmenin kendi denetim programı için yardıma ihtiyaç duyarsanız bunu belediyenize bildiriniz. İşletmenin kendi denetim programı örneklerini İsveç Halk Sağlık Enstitüsü nün sitesinde bulabilirsiniz. 5

8 Çalışanlara bilgi ve destek Tütün ürünlerinin satışıyla ilgili kurallara uyulması için ticari işletme sahibi olarak çalışanlarınıza gereken bilgi ve desteği vermelisiniz. Örneğin, sorulduğunda müşterinin kimliğini göstermemesi gibi durumlarda, nasıl davranacaklarını da çalışanlarınıza anlatmalısınız. 18 yaş altındaki çalışanların bu desteği alması özel bir önem taşır. Örneğin, tütün satışını başka bir kasada yetişkin bir çalışanın üstlenmesini sağlayabilirsiniz. 18 yaş altındaki çalışanların, çalışma süresince yetişkin çalışanlardan destek almasını da olanaklı hale getirebilirsiniz. İşletmenin kendi denetim programı ile tütün ürünleri satış yönetmeliğini en az yılda bir kez düzenli olarak gözden geçirmeniz uygun olur. Çalışanlar bayilik rutinleri ile Tütün Yasasında yer alan satış kuralları hakkında bilgilendirildiklerinde, işletme sahibi olarak bunu belgelemiş olmanız da gerekir. Son olarak, tüm çalışanların, kişisel cezai sorumlulukları hakkında da bilgilendirilmiş olmaları çok önemlidir (bkz. Tütün Yasası çiğnendiğinde ne olur? bölümü). 6

9 Yaş sınırı ve kontrolü 18 yaşını doldurmamış olanlara tütün ürünleri satamaz ya da teslim edemezsiniz. Bir başka deyişle, tütün alıcısının 18 yaşını doldurmuş olduğundan emin olmanız gerekir. Alıcının yaşı konusunda kararsız iseniz kimliğini sormalısınız. İsveç Halk Sağlık Enstitüsü, alıcının 25 yaş altında görünmesi durumunda daima kimlik sormanızı tavsiye etmektedir. Alıcı geçerli bir kimlik gösteremez ise ona tütün ürünü satmanız yasaktır. 18 yaşını doldurmamış kişilere tütün ürünleri satış yasağı tüm satış yöntemlerinde geçerlidir. Örneğin, tütün satış makineleri ya da internet yoluyla yapılan satışlarda da alıcının yaşı kontrol edilebilmelidir. Ticari işletmeci olarak, satış işlemlerinizi küçük yaştakilerin tütün ürünlerini alamayacağı şekilde organize etmekle sorumlusunuzdur. Yaş sınırı hakkında bilgilendirme Tüm satış bayilerinde en az bir tane açık ve net olarak görülen tabela ya da afişle 18 yaş sınırı belirtilmelidir. Bu yazının kasa yanında bulunması uygundur. Yaş sınırı yazılı olan afişleri İsveç Halk Sağlık Enstitüsü nün sayfasından sipariş edebilirsiniz. 7

10 Yasaya aykırı olarak tütünün başkasına verileceği şüphesinde satış yasağı Tütün ürününün 18 yaş altındaki birine yasadışı yoldan verileceğinden şüphe ettiğinizde tütünü satmanız yasaktır. Her farklı durumda bu risk değerlendirmesini yapmalısınız. Tütünün yasa dışı yoldan başkasına verilmek amacıyla alındığı satıcı için şüpheye yer vermeyecek şekilde ise satış yasağı geçerlidir. 8

11 Sigaraları tane ile satış yasağı Sigaraları tek tek satmak (taneyle) ya da içinde 19 adetten az sayıda sigara olan sigara paketi satmak yasaktır. Bu yasak sigara dışındaki hiçbir ürünü kapsamaz. Örneğin, puro kutusundaki puroları taneyle satmak serbesttir. Pazarlama Tütün ürünlerinin, satış yerinin dışında ve vitrindeki reklam panolarında tanıtılması yasaktır. Dükkânın içindeki reklam ve pazarlama, zorlayıcı, yönlendirici ya da tütün kullanımını teşvik edici olamaz. Nelerin zorlayıcı, yönlendirici ya da tütün kullanımını teşvik edici olduğu ise her farklı durumda ayrı değerlendirilir. Tanıtım reklamları, tütün ürünlerinin satıldığı yerde olmalıdır, aksi durumda bu tanıtım yazısı yönlendirici olarak değerlendirilir. Ucuz şimdi alın! gibi ifadelerden kaçınılması gerekir, çünkü bu gibi ifadeler tütün kullanımını teşvik edici olarak görülebilir. Daha geniş bilgi için telefonundan Tüketiciler Dairesi ile irtibat kurunuz ya da sitesini ziyaret ediniz. 9

12 TÜTÜN YASASININ GEREKTİĞİ ŞEKİLDE UYGULANDIĞINI KİMLER DENETLER? Denetim 1 Ağustos 2010 tarihinden itibaren polis teşkilatı da tütün ürünleri ticaretiyle ilgili kuralları denetleyici kurumdur. Bu, hem belediye hem de polis tarafından, tütün satışında Tütün Yasası hükümlerine uyulduğunun kontrol edileceği anlamına gelmektedir. Polisin asli görevi suça müdahale etmektir. Belediyenin görevi ilk elde engelleyici tedbir almaktır. Hem bilgilendirmek hem de destek hizmeti vermekle beraber, tütün satışıyla ilgili kurallara uyulmasının sağlanması amacıyla denetim yapmak ve idari önlemlere başvurmak da bu çalışmalara dahildir. Belediye, denetim faaliyetinin finansmanı için denetim ücreti alma hakkına sahiptir. Bu ücretin ne kadar olacağına belediye karar verir. Belediye ve polis görevlileri satış yerinde denetime geldiklerinde, işyerindeki lokal ve odalara girebilirler. Denetim çalışması için gerekli olan bilgi ve belgelere ulaşma hakları da vardır. Ayrıca, Tütün Yasası hükümlerine ya da ek yönetmeliklere aykırı şekilde tütün ürünleri satmanız durumunda ya da tütün ürününü yasaya aykırı olarak satmayı düşündüğünüz açıkça anlaşıldığında, belediye ya da polis, tütün ürününe el koymaya karar verebilir. Ticari işletmeci olarak, tütün ürününün satışını yasal olarak yapmak için gerekli işlemleri yerine getirdiğinizde el konulan ürün size geri iade edilebilir. 10

13 Tütün Yasasında yer alan satış kurallarına uyulduğunu denetleyen başka kurumlar da vardır: Valilik, İsveç Halk Sağlık Enstitüsü ve Tüketiciler Dairesi. Valilik bölgesel, İsveç Halk Sağlık Enstitüsü ise merkezi denetleme kurumudur. Tüketiciler Dairesi, tütün ürünlerinin pazarlama kurallarıyla ilgili merkezi denetleme kurumudur. Öte yandan, satış yerinde ya da hemen yakınındaki pazarlamaya yönelik acil ve ilk denetimden belediyeler sorumludur. 11

14 TÜTÜN ÜRÜNLERİ SATIŞINDA TÜTÜN YASASINA AYKIRI HAREKET EDİLİRSE NE OLUR? Tütün Yasasında iki tür yaptırım olanağı mevcuttur. Gerek, suç oluştuğunda polis ve savcılık ceza kanununda öngörülen yaptırımlara başvurur. Bu durumda suç yasa dışı tütün satışıdır ve suçlu para ya da hapis cezası ile cezalandırılır. Gerekse, ileride bir değişim sağlanması için denetleme kurumları tarafından idari yaptırımlara başvurulur. Örneğin, yanlış yere konulmuş bir sigara satış makinesinin yerini değiştirmesi ticari işletmeciden istenebilir. Ceza kanununda yer alan yaptırımlar Tütün Yasasında kişisel ceza sorumluluğu hükmü yer alır, buna göre kişisel olarak para cezası ya da en fazla altı ay hapis riski vardır. Kasiyer olarak çalışmakta iseniz, şunları yaptığınızda cezaya çaptırılırsınız: Bilerek ya da ihmal nedeniyle 18 yaşını doldurmamış bir kişiye tütün ürünü satarsanız. Tütünün 18 yaşını doldurmamış bir kişiye yasaya aykırı olarak verileceği (kaçakçılık) şüphesi olmasına rağmen bilerek ya da ihmal nedeniyle tütün ürününü satarsanız. 12

15 Ticari işletmeci iseniz, şunları yaptığınızda cezaya çaptırılırsınız: Belediyeye satış bildiriminde bulunmaksızın, bilerek ya da ihmal nedeniyle tütün ürününü satışa çıkarırsanız. Belediyenin satış yapmanızı yasaklamasına rağmen tütün ürününü satmaya devam ederseniz. Örneğin, uyrarı ibareleri olmayan ya da İsveççe dışında bir dilde uyarı ibareleri yer alması gibi yanlış işaretlenmiş tütün ürünlerini bilerek satışa çıkarmak. Tütün ürünleriyle ilgili olarak başka yasal mevzuatlarda da cezai yaptırımlara yer verilmektedir. Vergi suçları, orijinal pakette belirtilen en yüksek perakende satış fiyatından farklı fiyatla sigara satmak ve yasaya aykırı şekilde madde kaçakçılığı gibi suçlarda bu yaptırımlar uygulanır. Vergiyle ilgili daha geniş bilgi için nolu telefondan Vergi Dairesi ile irtibat kurunuz. Ürünün gümrükten geçirilmesiyle ilgili daha geniş bilgi için nolu telefondan Gümrük Dairesi ile irtibat kurunuz. İdari yaptırımlar Ticari işletmeci olarak Tütün Yasası hükümlerine aykırı hareket ederseniz, belediye idari yaptırımlara, yani yasaklama ve para cezasına karar verebilir. Para cezası miktarı binlerce krona çıkabilir. Yasak ya da ihtara uymazsanız, idare mahkemesi tarafından para cezası hükmolunabilir. 13

16 Belediyenin yasaklama ve ihtarda bulunabileceği denetim alanları şunlardır: Tütün ürünleri ticareti. Satış yerinde uygulanan pazarlama. Tütün ürünlerinin işlaretlenmesi. Tütün Yasası kurallarını ciddi şekilde ya da birkaç kez çiğnemeniz durumunda ticari işletmeci olarak tütün satışını devam ettirmeniz belediye tarafından yasaklanabilir. Bu durumda satış yasağı en fazla altı aydır. Satış yasağının, kapsamlı bir müdahale olarak görülmesi halinde, kurala aykırı hareketinizin belediye tarafından ciddi görüldüğünün gösterilmesi amacıyla önce size bir ihtar verilmesi yoluna gidilebilir. İdari yaptırım kararlarına karşı idare mahkemesinde itiraz edebilirsiniz. Merkez idari yaptırım olanakları Pazarlama, bir tütün şirketinin ulusal pazarlamasına dahil bir halka ise Tüketiciler Dairesince, merkezi düzeyde para cezasıyla yasaklama getirilebilir. Tüketiciler Dairesi bu şirkete karşı dava da açabilir. Aynı durum, ithalatçı ve üreticilerin tütün ürünlerini doğru işaretlemesi şartında da geçerli olup, bu durumda İsveç Halk Sağlığı Enstitüsü, yasaklama, ihtarda bulunma ve el konulan tütün ürünlerini imha etme olanaklarına sahiptir. 14

17 TÜTÜN ÜRÜNLERİNİN İŞARETLENMESİ HAKKINDA DAHA GENİŞ BİLGİLER Uyarı ibareleri ve içerik beyanı İsveç ve AB ülkelerinde tütün ürünlerinin işaretlenmesi konusunda özel şartlar aranır. Apaçık yanlış işaretlenmiş tütün ürünlerini bilinçli olarak satışa sunuyor iseniz günlük para cezasına ya da en fazla altı ay hapse mahkûm edilebilirsiniz. Aşağıda tütün ürünlerinin işaretlenmesi konusunda bu şartlardan bazılarını okuyabilirsiniz. Daha geniş bilgi için, 2001/37/EG sayılı AB yönergesi, Tütün Yasası (1993:581 sayılı) ve İsveç Halk Sağlığı Enstitüsü nün sitesindeki FHIFS 2001:2 ve FHIFS 2002:4 sayılı yönetmeliklerine bakınız. Uyarı ibareleri İsveççe dilinde, belli bir büyüklük ve şekle sahip olmalıdır. İçilecek olan tüm tütün ürünleri paketlerinin her iki yüzünde uyarı ibaresi bulunmalıdır. İçilecek olan tütün ürünleri (sigara gibi) paketlerinin üzerindeki uyarı ibareleri, örneğin dudak altı enfiyesi, çiğneme tütünü ve içilmeyen diğer tütün ürünlerine kıyasla sayı olarak daha fazla ve çeşitlidir. En fazla düzenlemeye tabi tutulan paketler sigara paketleridir. Paketlerin üzerindeki uyarı ibarelerinden başka, sigara dumanının ihtiva ettiği katran, nikotin ve karbonmonoksit oranını belirten içerik beyanları da bulunmalıdır Yanıltıcı ürün tanımlamaları Tütün ürünleri paketlerinde, belli bir tütün ürününün diğerlerinden daha az zararlı olduğunu ima edecek yazı, isim, ürün markaları ve resimli işaretler bulundurulamaz. Örneğin, paketlerin üzerinde düşük katran oranı, light, ultra light, zayıf, hafif ve yumuşak gibi ibareler bulundurulamaz. 15

18 TÜTÜN VERGİSİ HANGİ ÜRÜNLERİ KAPSAR? (1994:1563 sayılı) Tütün Vergisi Yasası gereğince, sigara, puro, puro yaprağı, sigaril, dumanlı tütün, dudak arkası enfiyesi ve çiğneme tütünleri vergiye tabidir. Sigara ve dumanlı tütünler için olduğu gibi, tütün ihtiva etmeyen, ama sigara ve dumanlı tütünlerle ilgili kriterlere sahip duman ürünleri de bu vergiye tabidir. Benzer kurallar puro ve sigarillerle ilgili olarak da mevcuttur. Böylece, örneğin bitkisel sigaralar ve nargile için duman hamuru gibi tütün ihtiva etmeyen bazı ürünler için de tütün vergisi ödenmelidir. Güncel vergi oranları, Vergi Dairesinin sitesinde yer almaktadır. Tütün vergisi, normal şartlarda ürün İsveç te üretildiğinde, ülke sınırından geçirildiğinde, teslim alındığında ya da İsveç e ithal edildiğinde ödenir. Tütün vergisi, Vergi Dairesine ya da Gümrük Müdürlüğüne ödenir. Tütün vergisini kimin ve hangi tarihte ödeyeceği konusunda daha geniş bilgi için lütfen nolu telefondan Vergi Dairesi ile irtibat kurunuz. Tütün ürünleri bulunduranlar için de tütün vergisi ödeme yükümü getirilebilir. Daha önceden İsveç te vergilendirilmiş olması gereken, ama vergilendirilmemiş olan ve ürünleri İsveç te kimin ürettiği, AB ülkesinden kimin İsveç e getirdiği ve teslim aldığı ya da kimin ithal ettiğinin araştırılamayacağı ürünler söz konusu olduğunda 16

19 bu yola gidilir. Örneğin, ürünün kim tarafından İsveç e getirildiği, teslim alındığı ya da ithal edildiği belli değil ise, vergilendirilmemiş tütün ürünlerini İsveç te tüketicilere satışa sunan bir işletme sahibi tütün vergisi ödemekle yükümlendirilebilir. O nedenle, ticari işletme sahibi olarak İsveç te sattığınız tütün ürünlerinin vergisinin ödenmiş olduğunun kontrolüne ilişkin rutinlere sahip olmanız önem taşımaktadır. Sigaralar, sadece üzerinde perakende fiyatı belirtilmiş olan, bir başka deyişle sigara paketinin üzerinde perakende piyasasında serbest olan en yüksek satış fiyatı yazılı olan orijinal paketlerinde satılabilir. Perakende piyasa fiyatına tütün vergisi, katma değer ve diğer vergi ve ücretler de dahil olmalıdır. Fiyat, normal olarak üretici ya da ithalatçı firma tarafından belirlenir. Sigaraların, üzerinde perakende satış fiyatı belirtilmiş orijinal paketlerde değil de başka bir şekilde satanlar, para ya da en fazla altı ay hapisle cezalandırılabilirler. 17

20 TÜTÜNLE İLGİLİ NEDEN ÖZEL KURALLAR GETİRİLMİŞTİR? Tütün sağlığı olumsuz etkiler İsveç te, insanların bağımlı olmamaları ve sigara ve dudak arkası enfiyesinin zararlı etkilerine maruz kalmamaları için tutucu bir tütün politikası ile insanları koruma amaçlı bir Tütün Yasası vardır. Son yirmi yıl içinde sigara kullananların oranı yarı yarıya azaldı. Ama, hâlâ yaş arasında 1,6 milyon kişi tütün kullanmakta olup, 9. sınıf öğrencilerinin üçte biri sigara ya da dudak arkası enfiyesi kullandıklarını belirtmektedir. Sigara kullanan gençlerin çoğunluğu 13 ya da daha erken yaşlarda; tütün kullanan yetişkinlerin çoğu ise tütün kullanmaya 18 yaşından önce başlamışlardır. Sigara kullanımı: Sigara dumanı yaklaşık kimyasal madde içermekte olup, bunların %90 ı kanserojendir. Maddelerin birçoğu, imalat sanayiinde kullanımı yasaklanacak denli tehlikeli ve zarar vericidir. İsveç teki hastalıkların en büyük nedeni sigaradır. 40 kadar hastalık doğrudan sigarayla bağlantılıdır ve bu hastalıkların birçoğu da ölümcüldür. Sigaradan kaynaklanan hastalıkların en sık görülenleri, kalp ve damar hastalıkları, akciğer kanseri ve KOL dür. Her iki sigara kullanıcısından biri erken ölmekte ve ömründen ortalama 10 yıl kaybetmektedir. 18

21 Birçok sigara tiryakisi uzun yıllar acı çeker. Bir sigara tiryakisi, sigara kullanmayan birine kıyasla 5 7 yıl daha fazla sağlıksız bir yaşam sürer. İsveç te her yıl kişi sigaradan ölmektedir. Her yıl 200 kişi pasif içicilikten, yani başkalarının sigara dumanından ölmektedir. Nargile içmek, sigaranın neden olduğu aynı hastalıklara yol açar. Sigara kullanan 10 kişiden 9 u 18 yaşından önce sigaraya başlamıştır. Sigara içmek, sadece sağlığı olumsuz etkilemekle kalmaz, ekonomiyi de etkiler. İsveç te sigara kullanımının yıllık maliyeti yaklaşık 30 milyardır. Buna hastalık bakımı, üretim kaybı ve hastalık nedeniyle işe gidememenin maliyeti de dahildir. Sigara, içindeki birçok zehirli madde nedeniyle çevreyi de olumsuz etkiler. Tütün ekiminden toprağa atılan izmaritlere kadar geçen bütün süreçte çevre olumsuz etkilenmektedir. Dudak arkası enfiyesi kullanımı: Dudak arkası enfiyesi yaklaşık kimyasal madde içermekte olup, bunların en az 28 i kanserojendir. Dudak arkası enfiyesi yüksek bağımlılık yaratır ve ortalama bir dudak arkası enfiyesi kullanıcısının vücuduna günde sigaradaki kadar nikotin girer. Dudak arkası enfiyesi pankreas kanseri, ölümcül kalp krizi, ölümcül beyin kanaması ve yüksek tansiyon risklerini artırır. Dudak arkası enfiyesi ağız mukozasında bozulmalara yol açar. Dudak arkası enfiyesinin yemek borusu ve mide kanserine, metabol sendroma, diyabet tip 2 ye, gebelerde zehirlenmeye, erken doğuma ve doğan bebeklerde düşük kiloya sebep olduğunu gösteren işaretler vardır. Genç yaşlarda tütüne bağımlı olmak ile sonraki yaşlarda alkol bağımlısı olmak arasında bağlantı vardır. 19

22 Karbonmonoksit egzos dumanları Arsenik öldürücü zehir Glikol antifriz Nikotin haşarat zehiri Yanıcı hidrokarbür çözücü Heksamin yanıcı akışkan Metan bataklık gazı Fenol dezenfeksiyon ilacı Vinül klorid plastik imalatı Amonyak gübre temizlik ilacı SİGARANIN İÇERİĞİNDE ŞUNLAR VARDIR Aseton oje çıkarıcı madde Formaldehit sinir sisteminde ve sperm hücrelerinde hasar oluşturur Hidrojen siyanür asit idamda verilen zehirli gaz Butan çakmak gazı Kadmiyum ağır metal Metanol raket yakıtı ve bunlardan başka den fazla madde örneğin, şeker (nikotin tadını bastırır), kakao (bronşları açar), mentol (gırtlağı uyuşturur). Nitrozamin kanserojen madde Arsenik öldürücü zehir Nikotin bağımlılık yaratıcı ve damar tıkayıcı, haşarat zehiri DUDAK ALTI ENFİYESİNİN İÇERİĞİNDE ŞUNLAR VARDIR Kurşun sinir sisteminde ve sperm hücrelerinde hasar oluşturur Cıva sinir sisteminde hasar oluşturan çevre zehiri Krom cilt alerjisi oluşturabilir 20

23 Tütünün zararlı etkileri ve ekonomik sonuçları konusunda daha geniş bilgiyi, sitesindeki Tütün ve tütünü bırakma tütünün zararlı etkileri ile tütün bırakma ihtiyacı adlı raporda bulabilirsiniz (Bu rapor sadece İsveççe dilinde vardır). Tütün kullanımını nasıl azaltırız? İsveç in tütün politikasındaki genel hedef tütün kullanımının düşürülmesidir. Parlamentoda böyle kararlaştırılmıştır. Araştırmalara göre, sigara ve dudak arkası enfiyesi kullananların sayısını belirleyen en büyük sebepler şunlardır: Tütün ürünlerinin fiyatı ve tütünden alınan vergi. Tütün ürünlerinin pazarlamasına maruz kalınıp kalınmadığı. Tütün tedarikinin kolaylığı. Sigara ve dudak arkası enfiyesinin kullanılabileceği alan sınırlamaları. Tütün konusunda daha geniş bilgi için, İsveç Halk Sağlık Enstitüsü nün sitesi ya da adresini ziyaret ediniz. 21

24 SERİ KILAVUZ Bir tütün ürünü, içeriğinde tütün olan ve içme, dudak arkası enfiyesi olarak kullanma, emme ya da çiğneme amaçlı bir üründür. Tütün ürünlerine örnek olarak, sigara, puro, puro yaprağı, sigaril, pipo ve sarma tütünü, dudak arkası enfiyesi, çiğneme tütünü, porsiyon tütünü, ham tütün ve nargile tütünü gösterilebilir. 18 yaşını doldurmamış olanlara tütün ürünü satmanız ve vermeniz yasaktır. Müşterinin tütün ürününü 18 yaşın altındaki birine vereceğinden (kaçakçılık) şüpheniz olduğunda ona satış yapmanız yasaktır. Müşterinin yaşı konusunda kararsız iseniz daima kimliğini sormalısınız. Yaş sınırı konusunda müşterileri bilgilendirmek amacıyla tabela/afişler asmalısınız. Pazarda, sigara odasında, tütün satış makinelerinde ya da internette yapılan satışlar da dahil olmak üzere nerede olursa olsun her türden tütün satışı için bildirimde bulunmak zorundasınız. Bildirimi satışın yapılacağı yerin bağlı olduğu belediyeye gönderirsiniz. Kendi denetim programınızın bir kopyasını belediyeye göndermelisiniz. Taneyle sigara satmanız yasaktır. Tütün ürünleri için tütün vergisi ödenir. İşaretsiz ya da yanlış işaretli tütün ürünlerini satmanız yasaktır. Tütün ürünlerindeki uyarı ibareleri İsveççe olmalıdır. Satış yerinin dışında reklam tabelalarında ya da vitrinde tütün ürünleri tanıtımı yapmanız yasaktır. 22

25 Satış yerinde zorlayıcı, yönlendirici ya da tütün kullanmayı teşvik edici tanıtım ve reklam yapmanız yasaktır. Tütün satışına ilişkin kurallar konusunda çalışanlarınızı bilgilendirmelisiniz. Tütün Yasası (1993: 581 sayılı) konusunda daha geniş bilgi için, İsveç Halk Sağlık Enstitüsü nün sitesi de Denetim başlıklı bölüme bakınız. İlgili diğer kurumlar arasında, valilik, belediye, Tüketiciler Dairesi, Vergi Dairesi, Gümrük Md. ve Polis teşkilatı da vardır. 23

26 İşletmenin kendi denetimi uygulamasında aklınızda bulundurmanız gereken hususlar Eğitim ve bilgilendirme: Çalışanlar ne zaman ve nasıl bilgilendirilmeli? Müşterilerin bilgilendirilmesi: Yaş sınırını belirten afişler nerelere konulmalı? Kasa rutinleri: Küçük yaştakilere tütün satışını engellemek için hangi rutinler mevcut? Kaçakçılıkla nasıl mücadele edilir? 18 yaşın altındaki çalışanlara özel bir destek verilmekte midir? Önlemler: Satış kurallarına uyulmadığında ne gibi dahili önlemler mevcut? Tütün ürünlerinin işaretlenmesi: Tütün ürünlerinin doğru işaretlenmiş olduğunun denetlenmesi konusunda ne gibi rutinler mevcut? Belgeler: İşletmenin kendi denetimiyle ilgili, eğitime katılımlar vs. gibi hangi belgeler mevcut? 24

27 Satış sırasında birkaç pratik öneri Müşterinin yaşından emin değilseniz daima kimlik sorunuz. 25 yaş altında görünen biri tütün almak istediğinde kimliğini görmek istediğinizi söyleyin. Unutmayın ki, 18 yaşın üstünde olanlar normal şartlarda kimlik göstermeye itiraz etmezler. Müşterinin yaşı yeterli görünmüyor ve kimlik gösteremiyorsa, ona tütün satmaya hakkınız bulunmadığını belirtin. Mobiletler için yeni çıkan sürücü belgelerine dikkat edin. Bunlar normal sürücü belgelerini andırmaktadır, bu sürücü belgesinin sahibi 18 yaş altında olabilir. Tütün Yasasındaki kuralların çiğnendiği şüphesi oluştuğunda tütün satmayı reddetmeye yasal olarak hakkınız vardır. Kuralı çiğnemeniz durumunda para ya da hapis cezası alabileceğinizi müşteriye anlatın. 18 yaş altındaki çalışanların, kendi yaşıtlarına tütün satmayı reddetmelerinin zor olabileceği aklınızda bulunsun. O nedenle, daima bir yetişkin çalışanın onları desteklemesi uygun olabilir. Yaşı yeterli birinin 18 yaş altındaki başka birine tütünü vereceğinden şüphelendiğinizde bunu sormak zorunda olduğunuzu belirtin. Aldığınız cevap üzerine hâlâ şüphedeyseniz, ürünü satmayı reddedin. Satış yerinin dışında toplanan gençlere dikkat edin. O zaman, bir yetişkinin 18 yaş altındakiler için tütün satın alarak, bunu onlara vereceği ihtimali söz konusudur. Şüphelendiğiniz böyle birine tütün satamazsınız. Tütün satmadığınız bu kişiler ısrar eder ya da saldırganlaşırlarsa siz sakin davranın. Verdiğiniz mesaj net olsun. Tartışmanın onlar için bir yarar sağlamayacağını belirtin. Mümkünse bir şef ya da meslektaşınızın yardımını isteyin. 25

28 Bir müşteri yasaya aykırı bir şey yaparsa, müdahale etmeyin, neler olduğunu gözlemleyin ve olay bittiğinde durumu not edin. Tanık olarak size sonradan ihtiyaç duyulabilir. Gerekirse polisi arayın. Neler olduğunu şefinize anlatın. Daha geniş öneri ve danışma için bağlı olduğunuz belediyeye başvurunuz! KİMLİK KONTROLÜ. Mobilet için çıkan yeni sürücü belgeleri normal sürücü belgelerini andırmakta olup bu sürücü belgesinin sahibi 18 yaş altında olabilir. 26

29 KAYNAKÇA Avrupa Komisyonu (2001). 5 Haziran 2001 tarih ve 2001/37/EG sayılı, tütün ürünlerinin imalatı, tanıtımı ve satışı hakkında üye ülkelerin kanun ve anayasa hükümlerine uyuma dair yönerge. Avrupa Parlamentosu ve Konseyi. FHIFS 2001:2. Statens folkhälsoinstituts föreskrifter om varningstexter på tobaksvaror samt innehållsdeklaration för och begränsning av halten av vissa beståndsdelar i cigarettrök. [İsveç Halk Sağlık Enstitüsü nün, tütün ürünlerindeki uyarı ibaresi, içerik beyanı ve dumandaki bazı maddelerin oranının sınırlandırılmasına dair yönergeler.] Östersund: İsveç Halk Sağlık Enstitüsü. FHIFS 2002:4. Statens folkhälsoinstituts föreskrifter om ändring i Statens folkhälsoinstituts föreskrifter (FHIFS 2001:2) om varningstexter på tobaksvaror samt innehålls-deklaration för och begränsning av halten av vissa beståndsdelar i cigarettrök. [İsveç Halk Sağlık Enstitüsünün, tütün ürünlerindeki uyarı ibaresi, içerik beyanı ve dumandaki bazı maddelerin oranının sınırlandırılmasına dair (FHIFS 2001:2) sayılı yönergenin değişikliğine dair yönerge.] Östersund: İsveç Halk Sağlık Enstitüsü. Hükümet yasa teklifi 2009/10:207. Olovlig tobaksförsäljning. [Yasaya aykırı tütün satışı.] Stockholm: Sosyal Hizmetler Bakanlığı Hükümet yasa teklifi 2002/03:35. Mål för folkhälsan. [Halk sağlığı için konulan hedefler.] Stockholm: Sosyal Hizmetler Bakanlığı SFS 1993:581. Tütün Yasası. Stockholm: İsveç Parlamentosu. 27

30 SFS 1994:1563. Tütün Vergisi Hakkında Yasa. Stockholm: İsveç Parlamentosu. SOU 2009:23. (2009). Olovlig tobaksförsäljning. [Yasaya aykırı tütün satışı.] (Araştırma Komisyonları 2009:23). Stockholm: Fritzes. İsveç Halk Sağlık Enstitüsü. (2009). Handbok Tobakslagen. [Tütün Yasası elkitabı.] Östersund İsveç Halk Sağlık Enstitüsü. (2005). Tonåringar om tobak: Vanor, kunskaper och attityder [Ergenlik Çağındakiler ve Tütün: Alışkanlıklar, bilgi ve davranışlar] (R nr. 2005:32). Stockholm. İsveç Halk Sağlık Enstitüsü. (2009). Tobak och avvänjning: En faktaskrift om tobakens skadeverkningar och behovet av tobaksavvänjning [Tütün ve tütünü bırakmak: Tütünün zarar verici etkileri ve tütün bırakma ihtiyacı konusunda nesnel bir yazı]. (R nr. 2009:17). Östersund. İsveç Halk Sağlık Enstitüsü. (2010). Nationella folkhälsoenkäten: Hälsa på lika villkor. [Ulusal halk sağlığı anketi: Eşit şartlarda sağlık.] tarihinde, sitesinden alınmıştır. Dünya Sağlık Örgütü. (2003). WHO, Tütün Denetimi Hakkında Çerçeve Anlaşma. Dünya Sağlık Örgütü. (2004). Tütün ve yoksulluk:bir kısırdöngü. Alındığı site:

E-postadress. İrtibat kişisi Telefon Çalışan sayısı

E-postadress. İrtibat kişisi Telefon Çalışan sayısı 1 (7) Turkiska Tütün satışı için işletmenin kendi denetim programı Tütün Yasasının (1993:581 sayılı) 12 c maddesi İşletmenin denetim programı hakkında bilinmesi gerekenler Tüketicilere tütün satmayı düşünmekte

Detaylı

Tütün ürünleri satışı için işletmenin öz denetim programı

Tütün ürünleri satışı için işletmenin öz denetim programı TURKISKA Tütün ürünleri satışı için işletmenin öz denetim programı Tütün Ürünleri Yasası (1993:581) 12. Madde/ c fıkrası Öz denetim programı hakkında bilinmesi gerekenler Tüketicilere tütün ürünleri satmayı

Detaylı

TURKISKA. Tütün Ürünleri Satmak

TURKISKA. Tütün Ürünleri Satmak TURKISKA Tütün Ürünleri Satmak 1 Tütün ürünleri satmak 3 Tütün ürünleri satışında geçerli kurallar nelerdir? 4 Satış yapılan butiklerde yasaya uygun davranıldığını kim denetler? 8 Test alımı 9 Tütün ürünleri

Detaylı

Alkol ürünleri satışı için işletmenin öz denetim programı

Alkol ürünleri satışı için işletmenin öz denetim programı Alkol ürünleri satışı için işletmenin öz denetim programı Alkol Yasası (2010:1622) 8. Bölümünün 8. Maddesi 8. fıkrası TURKISKA Öz denetim programı hakkında bilinmesi gerekenler Tüketicilere hafif bira

Detaylı

TURKISKA. Hafif bira ve tütün ürünlerinin test alımı

TURKISKA. Hafif bira ve tütün ürünlerinin test alımı TURKISKA Hafif bira ve tütün ürünlerinin test alımı 1 18 yaşını doldurmuş olanın hangisi olduğunu görebiliyor musun? Bir kişinin yaşını sadece dış görünüşüne bakarak anlamak ne zor değil mi? CEVAP: Soldan

Detaylı

Sigara içme alışkanlığı hakkında ne kadar bilgilisiniz? Sayın (ebeveyn / bakıcı)

Sigara içme alışkanlığı hakkında ne kadar bilgilisiniz? Sayın (ebeveyn / bakıcı) Sayın (ebeveyn / bakıcı) Aşağıdaki faaliyet, sigara kullanımıyla ilgili konuları çocuğunuzla konuşmanıza yardımcı olmak için kullanılabilir. Bu aynı zamanda çocuğunuzun bilgilenmesinde katkınız olmasını

Detaylı

Tütün mamullerinin yasa dışı ticareti, devlet gelirlerinde kayba, organize suç örgütlerinin gelirlerinin artmasına neden olmaktadır.

Tütün mamullerinin yasa dışı ticareti, devlet gelirlerinde kayba, organize suç örgütlerinin gelirlerinin artmasına neden olmaktadır. 1/5 TÜM TÜTÜN MAMULLERİNİN TÜKETİMİ SAĞLIĞA ZARARLIDIR İster yasal satıcısından yasalara uygun olarak satın alınsın, isterse yasa dışı piyasadan satın alınsın tüm tütün mamullerinin tüketimi sağlığa zararlıdır.

Detaylı

SİGARA VE GENÇLİK. Doç.Dr.Hacer Kuzu OKUR. Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi. Göğüs Hastalıkları Bölümü. 01.Nisan.

SİGARA VE GENÇLİK. Doç.Dr.Hacer Kuzu OKUR. Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi. Göğüs Hastalıkları Bölümü. 01.Nisan. SİGARA VE GENÇLİK Doç.Dr.Hacer Kuzu OKUR Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göğüs Hastalıkları Bölümü 01.Nisan. 2015 TÜTÜN ZEHİRLİ BİR BİTKİDİR VE İSTER ELDE İSTER FABRİKADA İŞLENSİN BU

Detaylı

T Ü R K Ç E T Y R K I S K. hakkında gerçekler ve tavsiyeler

T Ü R K Ç E T Y R K I S K. hakkında gerçekler ve tavsiyeler T Ü R K Ç E T Y R K I S K S I G A R A I Ç M E V E S I G A R A B I R A K M A hakkında gerçekler ve tavsiyeler SIGAR A DUMANININ TEHLIK ELERI Sigaranızdan veya piponuzdan bir nefes aldığınızda dumanıyla

Detaylı

ilkokul Yeşilcan la Temiz Hava

ilkokul Yeşilcan la Temiz Hava ilkokul Yeşilcan la Temiz Hava SUNUM İÇERİĞİ Bağımlılık Nedir? Tütün Ürünleri Nelerdir? Sigaranın Arttırdığı Riskler Kendimi Nasıl Korurum? Sigara İçmemenin Faydaları 2 3 4 5 Bağımlılık Nedir? Bağımlılık

Detaylı

MADDE BAĞIMLILIĞI SEMİNERİ (SİGARA, ALKOL KULLANIMI VE KORUNMA YOLLARI) SELÇUK ÖZTÜRK PSİKOLOJİK DANIŞMAN ve REHBER ÖĞRETMEN

MADDE BAĞIMLILIĞI SEMİNERİ (SİGARA, ALKOL KULLANIMI VE KORUNMA YOLLARI) SELÇUK ÖZTÜRK PSİKOLOJİK DANIŞMAN ve REHBER ÖĞRETMEN MADDE BAĞIMLILIĞI SEMİNERİ (SİGARA, ALKOL KULLANIMI VE KORUNMA YOLLARI) SELÇUK ÖZTÜRK PSİKOLOJİK DANIŞMAN ve REHBER ÖĞRETMEN MADDE BAĞIMLILIĞI NEDİR? Madde kullanımı sonucunda gelişen belirli bir hastalık

Detaylı

SİGARAYI DEĞİL KENDİNİZİ YAKIYORSUNUZ SİGARANIN ZARARLARI

SİGARAYI DEĞİL KENDİNİZİ YAKIYORSUNUZ SİGARANIN ZARARLARI SİGARAYI DEĞİL KENDİNİZİ YAKIYORSUNUZ SİGARANIN ZARARLARI AKCİĞER KANSERİNİN ÖLÜMLERİNİN %90 neden sigaradır. SİGARA NEDİR? Zehirli bir bitki olan tütünün, ince bir kağıt içine sıkıştırılarak sarılmış

Detaylı

sigara vücudun düşmanı YETİŞKİN

sigara vücudun düşmanı YETİŞKİN sigara vücudun düşmanı YETİŞKİN Sunum içeriği Elektronik Sigara (E Sigara) Kullanımı ve Zararları Kaçak ve Sahte Sigara Kullanımı ve Zararları Hayır Diyebilmek Sigara Hakkında Yanlış Bilinenler Sigaraya

Detaylı

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ SAKARYA NIN HAVASI ARTIK %100 DUMANSIZ HAVA SAHASI. Eğitim Koordinatörlüğü

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ SAKARYA NIN HAVASI ARTIK %100 DUMANSIZ HAVA SAHASI. Eğitim Koordinatörlüğü TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ SAKARYA NIN HAVASI ARTIK %100 DUMANSIZ HAVA SAHASI Eğitim Koordinatörlüğü BANA 3 SORU SOR Herkes sağlıkla ilgili konularda bilgi

Detaylı

EK 3 4207 SAYILI TÜTÜN ÜRÜNLERİNİN ZARARLARININ ÖNLENMESİ VE KONTROLÜ HAKKINDA KANUN İLE DÜZENLENEN

EK 3 4207 SAYILI TÜTÜN ÜRÜNLERİNİN ZARARLARININ ÖNLENMESİ VE KONTROLÜ HAKKINDA KANUN İLE DÜZENLENEN SIRA NO 1 2 KABAHATİN/SUÇUN ADI Kamu hizmet binalarının kapalı alanlarında tütün mamullerinin tüketilmesi Koridorları dâhil olmak üzere her türlü eğitim, sağlık, üretim, ticaret, sosyal, kültürel, spor,

Detaylı

Tütün Kullanımını ve Zararlarını Nasıl Önleyelim?

Tütün Kullanımını ve Zararlarını Nasıl Önleyelim? Tütün Kullanımını ve Zararlarını Nasıl Önleyelim? Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015 Bu sunum Arş. Gör. Dr. Nuray Uğur tarafından Prof.

Detaylı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı çeken sigara vücuda birçok zarar vermekte ve uzun süre

Detaylı

Sayın (ebeveyn / bakıcı)

Sayın (ebeveyn / bakıcı) Sigara içmenin insan vücudu üzerine etkileri Sayın (ebeveyn / bakıcı) Aşağıdaki faaliyet, sigara kullanımıyla ilgili konuları çocuğunuzla konuşmanıza yardımcı olmak için kullanılabilir. Bu aynı zamanda

Detaylı

SİGARANIN ZARARLARI FEYZANUR SENA ÇİM 133 BİLGE BAĞCI 141 SINIF: 9ANESTEZİ

SİGARANIN ZARARLARI FEYZANUR SENA ÇİM 133 BİLGE BAĞCI 141 SINIF: 9ANESTEZİ SİGARANIN ZARARLARI FEYZANUR SENA ÇİM 133 BİLGE BAĞCI 141 SINIF: 9ANESTEZİ SİGARA NEDİR? Zehirli bir bitki olan tütünün ince bir kağıt içine sıkıştırılarak sarılmış halidir Sigara dumanında vücudumuz için

Detaylı

SAĞLIK BEYANI İLE SATIŞA SUNULAN ÜRÜNLERİN SAĞLIK BEYANLARI HAKKINDA YÖNETMELİK

SAĞLIK BEYANI İLE SATIŞA SUNULAN ÜRÜNLERİN SAĞLIK BEYANLARI HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM SAĞLIK BEYANI İLE SATIŞA SUNULAN ÜRÜNLERİN SAĞLIK Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç BEYANLARI HAKKINDA YÖNETMELİK MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı; sağlık beyanı ile satışa sunulacak

Detaylı

Dünyada 1.3 milyar, Türkiye de ise 20 milyon insan maalesef sigara içiyor.

Dünyada 1.3 milyar, Türkiye de ise 20 milyon insan maalesef sigara içiyor. Bağımlı Olma Özgür Ol! Çok şey öğreneceksiniz, çok şaşıracaksınız, çok eğleneceksiniz. Daha da önemlisi bilmek kurtuluşunuz olacak! Bu sloganı, 30 Nisan 2009 da Sakarya Üniversitesi Tütün Kontrolü Koordinasyon

Detaylı

İSTANBULSPOR EĞİTİM YAYINLARI. Engin TUNCER. Nikotin

İSTANBULSPOR EĞİTİM YAYINLARI. Engin TUNCER. Nikotin İSTANBULSPOR EĞİTİM YAYINLARI Engin TUNCER Nikotin İNSANLARIN SİGARAYA BAŞLAMA NEDENLERİ CAZİP REKLAMLAR YATIŞTIRICI, SAKİNLEŞTİRİCİ OLDUĞU İÇİN AKRAN BASKISI SİGARA HAKKINDA BİLGİLER VE GERÇEKLER Tiryakilerin

Detaylı

TASLAK TÜZÜK ÇEVRE DENETİMİ

TASLAK TÜZÜK ÇEVRE DENETİMİ Versiyon 4 16 Ekim 2012 TASLAK TÜZÜK ÇEVRE DENETİMİ Bölüm 1: Genel 1. Kısa Başlık 2. Yetkili Kurum 3. Kapsam 4. Tanımlar 5. Denetim Türleri 6. Çevre Hususlarının Kapsamı 7. İşletmecinin Sorumlulukları

Detaylı

Hipertansiyon. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı. Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015

Hipertansiyon. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı. Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015 Hipertansiyon HT Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015 Bu sunum Arş. Gör. Dr. Neslihan Yukarıkır ve Arş. Gör. Dr. Dilber Deryol Nacar

Detaylı

SİGARANIN SAĞLIĞA ETKİLERİ. Doç. Dr. Pınar Yıldız Göğüs Hastalıkları Uzmanı

SİGARANIN SAĞLIĞA ETKİLERİ. Doç. Dr. Pınar Yıldız Göğüs Hastalıkları Uzmanı SİGARANIN SAĞLIĞA ETKİLERİ Doç. Dr. Pınar Yıldız Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dünya Sağlık Örgütü SİGARA ALIŞKANLIĞININ DÜNYANIN EN BÜYÜK SAĞLIK SORUNU olduğunu ilan etmiştir. SİGARANIN İÇİNDEKİ ZEHİRLİ

Detaylı

İL TÜTÜN KONTROL KURULLARI (İTKK) NEDEN GEREKLİDİR? YASAL MEVZUAT

İL TÜTÜN KONTROL KURULLARI (İTKK) NEDEN GEREKLİDİR? YASAL MEVZUAT İL TÜTÜN KONTROL KURULLARI (İTKK) NEDEN GEREKLİDİR? YASAL MEVZUAT Oğuz KILINÇ Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları AD. oguz.kilinc@deu.edu.tr SUNUM PLANI Tütün kontrol hiyerarşisi

Detaylı

SİGARADAN. ortaokul UZAK DUR

SİGARADAN. ortaokul UZAK DUR SİGARADAN UZAK DUR ortaokul SUNUM İÇERİĞİ Bağımlılık Nedir? Tütün Ürünleri Nelerdir? Sigaranın İçinde Neler Var? Sigara İçen Bir Kişiye Neler Olur? Sigara İçmenin Tetiklediği Hastalıklar Nelerdir? Sigaradan

Detaylı

Risk Altında ve Korunması Gereken Çocuklar Uluslararası Sempozyumu Nisan 2011-Ankara

Risk Altında ve Korunması Gereken Çocuklar Uluslararası Sempozyumu Nisan 2011-Ankara 36-72 Aylık Çocukların Sigara Algısı ve Ebeveynlerin Sigara Kullanım Profili Uzm. Dilek Erol Sahillioğlu 02.05.2011 1 Sigara İlk kullanıcıları Aztekler ve Mayalar olduğu tahmin edilen sigaranın geçmişi

Detaylı

Yaşınız kaç diye sorduk;

Yaşınız kaç diye sorduk; #UKGE- UYUŞTURUCUYA KARŞI GENÇ EYLEM PROJESİ ANKET DEĞERLENDİRMESİ TEMMUZ- AĞUSTOS/2015 Uyuşturucuya Karşı Genç Eylem Projesi nin ikinci aşaması olan anket çalışması Temmuz- Ağustos ayı içerisinde gerçekleştirildi.

Detaylı

dumansız bir hayat için LİSE

dumansız bir hayat için LİSE dumansız bir hayat için LİSE Sunum içeriği Bağımlılık Nedir? Sigara Nedir? Sigara İçer İçmez Ortaya Çıkan Etkiler Uzun Süre Kullanımda Ortaya Çıkan Etkiler Sigaranın Tetiklediği Hastalıklar Sigaranın Sözde

Detaylı

LİSANS, BELGELER VE UYGUNLUK İŞARETLERİNİN KULLANIMI KURALLARI UBK-02 TS EN ISO/IEC 17065 ÜRÜN, PROSES VE HİZMET BELGELENDİRME AKREDİTASYON SİSTEMİ

LİSANS, BELGELER VE UYGUNLUK İŞARETLERİNİN KULLANIMI KURALLARI UBK-02 TS EN ISO/IEC 17065 ÜRÜN, PROSES VE HİZMET BELGELENDİRME AKREDİTASYON SİSTEMİ SAYFA 1/5 DEĞİŞİKLİKLER TABLOSU No Konusu Tarih Talep Eden Kişi/Birim Bölüm/ Sayfa DAĞITIM LİSTESİ: GENEL MÜDÜR KALİTE YÖNETİM TEMSİLCİSİ BELGELENDİRME KOMİTESİ DEĞERLENDİRME KOMİTESİ TEKNOLOJİK HİZMETLER

Detaylı

Sayı:104 12 Haziran 2007

Sayı:104 12 Haziran 2007 Sayı:104 12 Haziran 2007 Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi nin 28 Mayıs 2007 tarihli Altmışyedinci Birleşiminde Oybirliğiyle kabul olunan, Faktoring Yasası Anayasanın 94 üncü maddesinin

Detaylı

TÜRKİYE İLAÇ VE TIBBİ CİHAZ KURUMU HİZMET SUNUMUNDA YER ALAN KOZMETİK ÜRÜNLERE İLİŞKİN KILAVUZ

TÜRKİYE İLAÇ VE TIBBİ CİHAZ KURUMU HİZMET SUNUMUNDA YER ALAN KOZMETİK ÜRÜNLERE İLİŞKİN KILAVUZ TÜRKİYE İLAÇ VE TIBBİ CİHAZ KURUMU HİZMET SUNUMUNDA YER ALAN KOZMETİK ÜRÜNLERE İLİŞKİN KILAVUZ Amaç MADDE 1-24.03.2005 tarihli ve 5324 sayılı Kozmetik Kanunu ile bu Kanuna istinaden hazırlanan ve 23.05.2005

Detaylı

6502 sayılı TÜKETİCİNİN KORUNMASI HAKKINDA KANUN

6502 sayılı TÜKETİCİNİN KORUNMASI HAKKINDA KANUN 6502 sayılı TÜKETİCİNİN KORUNMASI HAKKINDA KANUN bul Tarihi: 07/11/2013 rürlüğe Giriş Tarihi : 28/06/2014 Sinan KALENDER 1 Tüketici Hakları Zabıta Tüketici Hakkı Kul Hakkıdır 2 MADDE 1:Amaç Tüketicinin

Detaylı

4. ATIK TEKNOLOJİLERİ SEMPOZYUMU ve SERGİSİ

4. ATIK TEKNOLOJİLERİ SEMPOZYUMU ve SERGİSİ 4. ATIK TEKNOLOJİLERİ SEMPOZYUMU ve SERGİSİ 15-1616 Kasım 2012 WOW Convention Center İSTANBUL Atık Akümülatörlerin Yönetimi 1 Atık Akümülatörlerin Yönetimi 2 Sunum AKÜDER Çevre Danışmanı Müh. Serpil ÖZKAN

Detaylı

TÜRK GIDA KODEKSİ GIDA İLE TEMAS EDEN MADDE VE MALZEMELER YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM

TÜRK GIDA KODEKSİ GIDA İLE TEMAS EDEN MADDE VE MALZEMELER YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM 29 Aralık 2011 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 28157 (3. Mükerrer) YÖNETMELİK Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından: TÜRK GIDA KODEKSİ GIDA İLE TEMAS EDEN MADDE VE MALZEMELER YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM

Detaylı

Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı

Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Türkiye Cumhuriyeti Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı SANAYİ ÜRÜNLERİ GÜVENLİĞİ VE DENETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ AKÜMÜLATÖRLERİN PİYASA GÖZETİMİ VE DENETİMİ Nisan 2017, İSTANBUL SUNUM PLANI 1. PİYASA GÖZETİMİ

Detaylı

TİCARİ İLETİŞİM VE TİCARİ ELEKTRONİK İLETİLER HAKKINDA YÖNETMELİK YAYIMLANDI

TİCARİ İLETİŞİM VE TİCARİ ELEKTRONİK İLETİLER HAKKINDA YÖNETMELİK YAYIMLANDI TİCARİ İLETİŞİM VE TİCARİ ELEKTRONİK İLETİLER HAKKINDA YÖNETMELİK YAYIMLANDI Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik ( Yönetmelik ) 15.07.2015 tarihli ve 29417 sayılı Resmi Gazete

Detaylı

PERAKENDE SATIŞ ELEMANI (TEZGAHTAR)

PERAKENDE SATIŞ ELEMANI (TEZGAHTAR) TANIM Perakende satış elemanı, perakende mal satışı yapan ticarethanelerde müşteriye malı tanıtan ve satmaya çalışan kişidir. A- GÖREVLER KULLANILAN ARAÇ, GEREÇ VE EKİPMAN - Satılacak malları cins, kalite

Detaylı

GHS Küresel Uyumlaştırılmış Sistem

GHS Küresel Uyumlaştırılmış Sistem GHS Küresel Uyumlaştırılmış Sistem ETİKETLER TEHLİKE İLETİŞİMİ İlgili kitle için doğru ve kolay anlaşılabilir bilgi. Üreticinin/tedarikçinin/dağıtıcının tanıtım bilgileri. Ürünü/ maddeyi tanımlayıcı bilgiler.

Detaylı

Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu Kararı

Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu Kararı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu Kararı Karar No : 4201 Karar Tarihi : 12.05.2008 Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu; 3/1/2008 tarihli ve 5727 sayılı Kanun ile değişik 4207 sayılı Kanunun

Detaylı

Konu : Sağlık Bakanlığının Özel İznine Tabi Maddelerin İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2017/4) hk.

Konu : Sağlık Bakanlığının Özel İznine Tabi Maddelerin İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2017/4) hk. Ankara, 30 Aralık 2016, Cuma Sirküler 2016 / 447 Konu : Sağlık Bakanlığının Özel İznine Tabi Maddelerin İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2017/4) hk. Sayın Üyemiz; 30 Aralık 2016 Tarihli

Detaylı

TÜTÜN ÜRÜNLERİNİN ZARARLARININ ÖNLENMESİ VE KONTROLÜ HAKKINDA KANUN

TÜTÜN ÜRÜNLERİNİN ZARARLARININ ÖNLENMESİ VE KONTROLÜ HAKKINDA KANUN TÜTÜN ÜRÜNLERİNİN ZARARLARININ ÖNLENMESİ VE KONTROLÜ HAKKINDA KANUN Kanun Numarası : 4207 Kabul Tarihi : 7/11/1996 Yayımlandığı R.Gazete : Tarih : 26/11/1996 Sayı : 22829 Amaç Madde 1 (Değişik: 3/1/2008-5727/2

Detaylı

OZON TABAKASININ KORUNMASI ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ. Nisan 2010, İSTANBUL

OZON TABAKASININ KORUNMASI ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ. Nisan 2010, İSTANBUL LİTİ OZON TABAKASININ KORUNMASI ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ Nisan 2010, İSTANBUL 1- Uluslararası Anlaşmalar Ozon Tabakasının Korunmasına Dair ; Viyana Sözleşmesi hükümleri Montreal Protokolüne hükümleri kapsamında

Detaylı

TÜKETİCİLERİ KORUMA YASASI (40/2003 Sayılı Yasa) Madde 22 Altında Yapılan Tüzük

TÜKETİCİLERİ KORUMA YASASI (40/2003 Sayılı Yasa) Madde 22 Altında Yapılan Tüzük TÜKETİCİLERİ KORUMA YASASI (40/2003 Sayılı Yasa) Madde 22 Altında Yapılan Tüzük Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu Tüketicileri Koruma Yasası nın 22 nci maddesinin kendisine verdiği yetkiyi

Detaylı

Sirküler Rapor /141-1 FİYAT ETİKETİ YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI

Sirküler Rapor /141-1 FİYAT ETİKETİ YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI Sirküler Rapor 30.06.2014/141-1 FİYAT ETİKETİ YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI ÖZET : Yönetmelikte perakende satışa arz edilen malların veya ambalajlarının yahut kaplarının üzerine kolaylıkla görülebilir ve okunabilir

Detaylı

Çevremizdeki Kimyasal Maddeler

Çevremizdeki Kimyasal Maddeler Çevremizdeki Kimyasal Maddeler Ana Tema Önerilen Süre Kazanımlar Öğrenciye Kazandırılacak Beceriler Yöntem ve Teknikler Araç ve Gereçler Kimyasal maddeler, çevreyi ve insan sağlığını olumsuz yönde etkileyebilir.

Detaylı

Food law inspections and your business Turkish

Food law inspections and your business Turkish GIDA YASALARI KAPSAMINDA DENETİMLER VE İŞLETMENİZ Food law inspections and your business Turkish Gıda yasaları kapsamında denetimler ve işletmeniz Yiyecek yapan veya hazırlayan bir işletme çalıştırıyorsanız,

Detaylı

TİCARÎ SIR, BANKA SIRRI VE MÜŞTERİ SIRRI HAKKINDA KANUN TASARISI

TİCARÎ SIR, BANKA SIRRI VE MÜŞTERİ SIRRI HAKKINDA KANUN TASARISI TİCARÎ SIR, BANKA SIRRI VE MÜŞTERİ SIRRI HAKKINDA KANUN TASARISI Amaç ve kapsam MADDE 1- (1) Bu Kanunun amacı; kamu kurum ve kuruluşları ile iktisadî, ticarî ve malî sektörlerde üretim, tüketim ve hizmet

Detaylı

Kanada Tüketici Ürünleri Güvenliği Kanunu Tasarısı (CCPS)

Kanada Tüketici Ürünleri Güvenliği Kanunu Tasarısı (CCPS) Kanada Tüketici Ürünleri Güvenliği Kanunu Tasarısı (CCPS) Kanada Hükümeti 2009 dan itibaren mevcut ürün güvenliği yasalarını yeniden düzenlemek için çeşitli adımlar atmaya başlamış ve zararlı ürünlere

Detaylı

6563 Sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve Uygulaması

6563 Sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve Uygulaması 6563 Sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve Uygulaması 8 Aralık 2015 Kanunun Kapsamı 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun 1 Mayıs 2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Detaylı

EKİM AYININ İKİNCİ HAFTASI İKİNCİ HAFTASI EKİM. Yıl Boyunca Okul Çalışma Ekibi İl Milli Eğitim Müdürlüğü. Yıl Boyunca Okul Yönetimi Kolluk Kuvvetleri

EKİM AYININ İKİNCİ HAFTASI İKİNCİ HAFTASI EKİM. Yıl Boyunca Okul Çalışma Ekibi İl Milli Eğitim Müdürlüğü. Yıl Boyunca Okul Yönetimi Kolluk Kuvvetleri YILMAZKÖY ORTAOKULU 2016-2017 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI EĞİTİM ORTAMLARINDA UYUŞTURUCU KULLANIMI VE BAĞIMLILIK İLE MÜCADELE OKUL EYLEM PLANI 1 S.N FAALİYETİN KONUSU TARİH FAALİYETİ YÜRÜTECEK GÖREVLİLER Eğitim

Detaylı

Bölüm 1. Kimyasal / Malzeme ve Kurum / İş Sahibinin Tanıtımı

Bölüm 1. Kimyasal / Malzeme ve Kurum / İş Sahibinin Tanıtımı Bölüm 1. Kimyasal / Malzeme ve Kurum / İş Sahibinin Tanıtımı 1.1. Madde/Müstahzar, Kimyasalın /Malzemenin Tanıtılması Ürün Adı : CAS No : 75-09-2 Kullanım alanları : Plastik sanayisinde, kimyasal ürünlerin

Detaylı

1 / 5 7.7.2015 15:17

1 / 5 7.7.2015 15:17 1 / 5 7.7.2015 15:17 6585 SAYILI PERAKENDE TİCARETİN DÜZENLENMESİ HAKKINDA KANUN un Geçici Madde 1 e göre dokuz ay içinde çıkartılacak YÖNETMELİKLER MADDE MADDE BAŞLIĞI AÇIKLAMA 4 Perakende bilgi sistemi

Detaylı

Piyasa Gözetimi ve Denetimi Uygulamaları

Piyasa Gözetimi ve Denetimi Uygulamaları Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü Piyasa Gözetimi ve Denetimi Uygulamaları Elif DOĞAN Gümrük ve Ticaret Denetmeni SUNUM İÇERİĞİ TANIMLAR PİYASA GÖZETİMİ VE DENETİMİNE İLİŞKİN USUL

Detaylı

Acil Durum Yönetim Sistemi ICS 785 - NFPA 1600

Acil Durum Yönetim Sistemi ICS 785 - NFPA 1600 Acil Durum Yönetim Sistemi ICS 785 - NFPA 1600 Başlarken Acil Durum Yönetim Sistemi Kendilerini acil durumlarda da çalışmaya hedeflemiş organizasyon ve kurumların komuta, kontrol ve koordinasyonunu sağlama

Detaylı

Tütün Kullanımı Hastalık Yükü ve Epidemiyolojisi

Tütün Kullanımı Hastalık Yükü ve Epidemiyolojisi Tütün Kullanımı Hastalık Yükü ve Epidemiyolojisi Doç.Dr.Mustafa N.İLHAN Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı mnilhan@gazi.edu.tr Sağlık Tanımı (DSÖ) Yalnızca sakatlık ve hastalık

Detaylı

GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı Atıklar Şube Müdürlüğü ATIK PİLLER

GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı Atıklar Şube Müdürlüğü ATIK PİLLER GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı Atıklar Şube Müdürlüğü ATIK PİLLER 2011 ATIK PİLLER Bu sunum; Atık Piller Atık Pil ve Akümülatörlerin Kontrolü Yönetmeliği kapsamı

Detaylı

2002/2 SAYILI DİKEY ANLAŞMALARA İLİŞKİN GRUP MUAFİYETİ TEBLİĞİ

2002/2 SAYILI DİKEY ANLAŞMALARA İLİŞKİN GRUP MUAFİYETİ TEBLİĞİ 2002/2 SAYILI DİKEY ANLAŞMALARA İLİŞKİN GRUP MUAFİYETİ TEBLİĞİ Amaç Madde 1- Bu Tebliğin amacı, dikey anlaşmaların 7/12/1994 tarih ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun' un 4 ncü maddesi hükümlerinin

Detaylı

DAĞITIM KAVRAMLARI ve STRATEJİLERİ

DAĞITIM KAVRAMLARI ve STRATEJİLERİ DAĞITIM KAVRAMLARI ve STRATEJİLERİ Dağıtım Kanalı: Fikir, ürün ve hizmetler gibi, değeri olan şeylerin üretim noktalarından kullanım noktalarına kadar götürülmesiyle uğraşan, birbiriyle bağımlı bir dizi

Detaylı

TAŞMAN & ŞANVER. Persembepazarı Cd. No 9 Kat: 5 / 402-404 Karaköy / İstanbul Tel: 90-212-245-4245 Fax : 90-212-245-4233 inbox@sanver.gen.

TAŞMAN & ŞANVER. Persembepazarı Cd. No 9 Kat: 5 / 402-404 Karaköy / İstanbul Tel: 90-212-245-4245 Fax : 90-212-245-4233 inbox@sanver.gen. TAŞMAN & ŞANVER Persembepazarı Cd. No 9 Kat: 5 / 402-404 Karaköy / İstanbul Tel: 90-212-245-4245 Fax : 90-212-245-4233 inbox@sanver.gen.tr BÜLTEN ELEKTRONİK İMZA Elektronik imza nedir? Başka bir elektronik

Detaylı

5A 5R KAVRAMLARI. Dr.Cengiz ÖZGE Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı

5A 5R KAVRAMLARI. Dr.Cengiz ÖZGE Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı 5A 5R KAVRAMLARI Dr.Cengiz ÖZGE Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Genel İlkeler Tütün bağımlılığı kronik bir hastalıktır. Genellikle birkaç denemeden sonra bırakılır. Her

Detaylı

EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI EĞİTİM ORTAMLARINDA UYUŞTURUCU KULLANMI VE BAĞIMLILIK İLE MÜCADELE OKUL EYLEM PLANI

EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI EĞİTİM ORTAMLARINDA UYUŞTURUCU KULLANMI VE BAĞIMLILIK İLE MÜCADELE OKUL EYLEM PLANI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI EĞİTİM ORTAMLARINDA UYUŞTURUCU KULLANMI VE BAĞIMLILIK İLE MÜCADELE OKUL EYLEM PLANI S.N N KONUSU TARİH 1 Eğitim ortamında ortamlarında uyuşturucu kullanımı ve bağımlılık ile

Detaylı

TEBLİĞ. MADDE 2 (1) Bu Tebliğ, Türkiye gümrük bölgesine girecek ek-1 deki listede yer alan atıkların denetim işlemlerini kapsar.

TEBLİĞ. MADDE 2 (1) Bu Tebliğ, Türkiye gümrük bölgesine girecek ek-1 deki listede yer alan atıkların denetim işlemlerini kapsar. 31 Aralık 2013 SALI Resmî Gazete Sayı : 28868 (Mükerrer) Ekonomi Bakanlığından: TEBLİĞ ÇEVRENİN KORUNM ASI YÖNÜNDEN KONTROL ALTINDA TUTULAN ATIKLARIN İTHALAT DENETİM İ TEBLİĞİ (ÜRÜN GÜVENLİĞİ VE DENETİM

Detaylı

AMBALAJ ATIKLARININ kontrolü yönetmeliği DR. FÜSUN ZEYBEK

AMBALAJ ATIKLARININ kontrolü yönetmeliği DR. FÜSUN ZEYBEK AMBALAJ ATIKLARININ kontrolü yönetmeliği DR. FÜSUN ZEYBEK Mevzuat KANUN/YÖNETMEL NETMELİK 2872 sayılı Çevre Kanunu 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu 5393 sayılı Belediye Kanunu 14.03.1991 Katı Atıklar

Detaylı

TURİZMİ TEŞVİK KANUNU NUN CEZAİ HÜKÜMLERİ

TURİZMİ TEŞVİK KANUNU NUN CEZAİ HÜKÜMLERİ TURİZMİ TEŞVİK KANUNU NUN CEZAİ HÜKÜMLERİ 15 Ekim 2008 Sayı : 27025 Kültür ve Turizm Bakanlığından: TURİZMİ TEŞVİK KANUNUNUN CEZAİ HÜKÜMLERİNİN UYGULANMASI HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam,

Detaylı

Tütün Kontrolü. Esra Nur Şener, Serin Doğan, Zeki Ceran Eraslan, Şahin Akın, İrem Uzunsoy Danışman: Prof. Dr. Şule Akçay

Tütün Kontrolü. Esra Nur Şener, Serin Doğan, Zeki Ceran Eraslan, Şahin Akın, İrem Uzunsoy Danışman: Prof. Dr. Şule Akçay Tütün Kontrolü Esra Nur Şener, Serin Doğan, Zeki Ceran Eraslan, Şahin Akın, İrem Uzunsoy Danışman: Prof. Dr. Şule Akçay ÖZET Ülkemizde ve dünyada tütün kontrolünün sağlanması konusunda çok sayıda girişim

Detaylı

Çocuk ve Çocuk Ek Yardımı [Barnbidrag och flerbarnstillägg]

Çocuk ve Çocuk Ek Yardımı [Barnbidrag och flerbarnstillägg] Çocuk ve Çocuk Ek Yardımı [Barnbidrag och flerbarnstillägg] Klicka här, skriv ev. Undertitel Çocuk yardımı, çocuk 16 yaşını dolduruncaya kadar ödenir. Ondan sonra, temelokula devam eden çocuklara süresi

Detaylı

ALKOLLÜ İÇKİLERİN SATIŞINA VE SUNUMUNA İLİŞKİN GETİRİLEN YENİ DÜZENLEMELER RGT: 04/08/2017. Mevzuat 14/08/2017. Av. Çağlar Kaçar,

ALKOLLÜ İÇKİLERİN SATIŞINA VE SUNUMUNA İLİŞKİN GETİRİLEN YENİ DÜZENLEMELER RGT: 04/08/2017. Mevzuat 14/08/2017. Av. Çağlar Kaçar, ALKOLLÜ İÇKİLERİN SATIŞINA VE SUNUMUNA İLİŞKİN GETİRİLEN YENİ DÜZENLEMELER RGT: 04/08/2017 Mevzuat 14/08/2017 Av. Çağlar Kaçar, caglar@kacar.av.tr İÇİNDEKİLER 1 Giriş 1 2 İçki Menülerinin Asgari İçeriği

Detaylı

MADDE 4 - MAL/HİZMETİN TESLİMİ, SÖZLEŞMENİN İFA YERİ VE TESLİM ŞEKLİ:

MADDE 4 - MAL/HİZMETİN TESLİMİ, SÖZLEŞMENİN İFA YERİ VE TESLİM ŞEKLİ: MADDE 1 - SÖZLEŞMENİN TARAFLARI SATICI: MISIR ÇARŞISI BAHARAT İTH. İHR. LTD. ŞTİ. Adresi: Selanik cad. 14/C Kızılay-ANKARA ALICI: Müşteri MADDE 2 - SÖZLEŞMENİN KONUSU: İş bu sözleşmenin konusu, Alıcının

Detaylı

ÜCRET HAKKANİYETİ KOMİSYONU

ÜCRET HAKKANİYETİ KOMİSYONU ÇALIŞANLAR İÇİN ÜCRET HAKKANİYETİ Adaletli Davranma Gereği ÜCRET HAKKANİYETİ KOMİSYONU Ücret Hakkaniyeti Yasası nedir? Ücret Hakkaniyeti Yasası (Pay Equity Act) (Yasa) işverenlerin ücret uygulamalarında

Detaylı

Amaç MADDE 1 Kapsam MADDE 2

Amaç MADDE 1 Kapsam MADDE 2 Amaç MADDE 1 (1) Bu Tebliğin amacı, korunma ihtiyacı olan veya suça sürüklenen çocuklar hakkında verilen danışmanlık tedbirlerinin uygulanmasına ilişkin usûl ve esasları düzenlemektir. Kapsam MADDE 2 (1)

Detaylı

TEBLİĞ BAZI TÜKETİCİ ÜRÜNLERİNİN İTHALAT DENETİMİ TEBLİĞİ (ÜRÜN GÜVENLİĞİ VE DENETİMİ: 2017/18)

TEBLİĞ BAZI TÜKETİCİ ÜRÜNLERİNİN İTHALAT DENETİMİ TEBLİĞİ (ÜRÜN GÜVENLİĞİ VE DENETİMİ: 2017/18) 30 Aralık 2016 CUMA Resmî Gazete Sayı : 29934 (Mükerrer) Ekonomi Bakanlığından: TEBLİĞ BAZI TÜKETİCİ ÜRÜNLERİNİN İTHALAT DENETİMİ TEBLİĞİ (ÜRÜN GÜVENLİĞİ VE DENETİMİ: 2017/18) Amaç ve kapsam MADDE 1 (1)

Detaylı

Sirküler Rapor Mevzuat 06.08.2015/141-1 YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLER ODALARI YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK YAYIMLANDI

Sirküler Rapor Mevzuat 06.08.2015/141-1 YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLER ODALARI YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK YAYIMLANDI Sirküler Rapor Mevzuat 06.08.2015/141-1 YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLER ODALARI YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK YAYIMLANDI ÖZET : Yayımlanan yönetmelik değişikliği ile Yeminli Mali Müşavirler

Detaylı

Bu Çalıştayda nelere bakacağız?

Bu Çalıştayda nelere bakacağız? Analitik Araçlar ve Veri Toplama 15-16 Nisan 2009 EuropeAid/125317/D/SER/TR Oturum 1 Etki Değerlendirmesinin DEA ndeki Rolü Bu Çalıştayda nelere bakacağız? Birçoğunuz daha önceki eğitimlere katıldı ve

Detaylı

1. Üzerinde silinti/kazıntı bulunan TIR Karneleri gümrük idarelerinde nasıl işlem görür?

1. Üzerinde silinti/kazıntı bulunan TIR Karneleri gümrük idarelerinde nasıl işlem görür? 1. Üzerinde silinti/kazıntı bulunan TIR Karneleri gümrük idarelerinde nasıl işlem görür? A) Gümrük idarelerince kabul edilmez B) Gümrük idarelerince kabul edilir C) Gümrük idarelerince yenisi verilir D)

Detaylı

MESLEK KOMİTELERİ ORTAK TOPLANTISI

MESLEK KOMİTELERİ ORTAK TOPLANTISI MESLEK KOMİTELERİ ORTAK TOPLANTISI 11 Eylül 2015 Mustafa TACİR İSO Meclis Üyesi KİMYASAL ÜRÜNLER İLE PLASTİK VE KAUÇUK ÜRÜNLERİN İMALATI 17. Grup Temel Kimya Sanayii 18. Grup Boya, Vernik, Reçine ve Çeşitli

Detaylı

6166 sk. No:24/F Karacaoğlan Mh. Işıkkent- İZMİR TEL: (0232) 472 14 22-23 FAX: (0232) 472 01 10 * www.naturak.com.tr * info@naturak.com.

6166 sk. No:24/F Karacaoğlan Mh. Işıkkent- İZMİR TEL: (0232) 472 14 22-23 FAX: (0232) 472 01 10 * www.naturak.com.tr * info@naturak.com. MESAFELİ SATIŞ SÖZLEŞMESİ MADDE 1- TARAFLAR 1.1 - SATICI Ünvanı Naturak Gıda Pazarlama Sanayi Ticaret Anonim Şirketi (b2b.naturak.com.tr) Adresi Karacaoğlan Mah. 6166 Sk. No24/F Işıkkent-Bornova / İZMİR

Detaylı

KOAH Nedir ve Nasıl Tedavi Edilir?

KOAH Nedir ve Nasıl Tedavi Edilir? KOAH NE DEMEKTİR? KOAH Nedir ve Nasıl Tedavi Edilir? Hastalar için özet bilgiler KOAH nedir? KOAH, hastalığın belli başlı özelliklerinin tanımını içinde barındıran Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı teriminin

Detaylı

SORU 1 İlan Reklam Vergisinin kapsamı nedir? Nasıl başvurulur?

SORU 1 İlan Reklam Vergisinin kapsamı nedir? Nasıl başvurulur? İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI MALİ HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI GELİRLER MÜDÜRLÜĞÜ BÖLÜM 1 İLAN - REKLAM VERGİSİ İLE İLGİLİ SIKÇA SORULAN SORULAR SORU 1 İlan Reklam Vergisinin kapsamı nedir? Nasıl

Detaylı

Kari m ve eşi Kelly alti sonra çocuk sahi bi olmak i sti yor

Kari m ve eşi Kelly alti sonra çocuk sahi bi olmak i sti yor Kari m ve eşi Kelly alti sonra çocuk sahi bi olmak i sti yor Karim in eşi Kelly altı ay sonra hamile olmak istiyor 1. Karim in eşi Kelly altı ay sonra hamile olmak istiyor Karim in eşi Kelly hamile olmak

Detaylı

İŞBİRLİĞİ YAPILACAK KİŞİ VE KURULUŞLAR FAALİYETİ YÜRÜTECEK GÖREVLİLER

İŞBİRLİĞİ YAPILACAK KİŞİ VE KURULUŞLAR FAALİYETİ YÜRÜTECEK GÖREVLİLER RECEP TAYYİP ERDOĞAN İLKOKULU/ORTAOKULU 2016-2017 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI EĞİTİM ORTAMLARINDA UYUŞTURUCU KULLANMI VE BAĞIMLILIK İLE MÜCADELE OKUL EYLEM PLANI S.No FAALİYETİN KONUSU TARİH FAALİYETİ YÜRÜTECEK

Detaylı

KONU: YENİ NESİL ÖDEME KAYDEDİCİ CİHAZLARIN GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI BİLGİ SİSTEMİNE KAYDI, KULLANICILARA SATIŞI VE SATIŞ SONRASI SERVİS VE BENZERİ

KONU: YENİ NESİL ÖDEME KAYDEDİCİ CİHAZLARIN GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI BİLGİ SİSTEMİNE KAYDI, KULLANICILARA SATIŞI VE SATIŞ SONRASI SERVİS VE BENZERİ Sirküler Tarihi: 18.01.2016 www.saymmas.com.tr Sirküler No: 1777 KONU: YENİ NESİL ÖDEME KAYDEDİCİ CİHAZLARIN GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI BİLGİ SİSTEMİNE KAYDI, KULLANICILARA SATIŞI VE SATIŞ SONRASI SERVİS

Detaylı

2015-2016 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI MUSTAFA KAYA YBO EĞİTİM ORTAMLARINDA UYUŞTURUCU KULLANIMI VE BAĞIMLILIK İLE MÜCADELE OKUL EYLEM PLANI

2015-2016 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI MUSTAFA KAYA YBO EĞİTİM ORTAMLARINDA UYUŞTURUCU KULLANIMI VE BAĞIMLILIK İLE MÜCADELE OKUL EYLEM PLANI S.N FAALİYETİN KONUSU TARİH GÖREVLİLER İŞBİRLİĞİ YAPILACAK KURUM VE KURULUŞLAR 1 Eğitim ortamında ortamlarında uyuşturucu kullanımı ve bağımlılık ile mücadele okul komisyonun kurulması EKİM AYININ İKİNCİ

Detaylı

Öğretim Yılı Rehberlik Çerçeve Programı, kapsamlı gelişimsel psikolojik danışmanlık hizmetleri anlayışına bağlı kalınarak hazırlanmıştır.

Öğretim Yılı Rehberlik Çerçeve Programı, kapsamlı gelişimsel psikolojik danışmanlık hizmetleri anlayışına bağlı kalınarak hazırlanmıştır. KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ MİLLİ EĞİTİM VE KÜLTÜR BAKANLIĞI EĞİTİM ORTAK HİZMETLER DAİRESİ MÜDÜRLÜĞÜ PSİKOLOJİK DANIŞMA REHBERLİK VE ARAŞTIRMA ŞUBESİ. 2016 2017 Öğretim Yılı lik Çerçeve Programı, kapsamlı

Detaylı

9. Sigarayı bırakma zamanı

9. Sigarayı bırakma zamanı 9. Sigarayı bırakma zamanı 1 9. Sigarayı bırakma zamanı Dünyada 8 saniyede 1 can alan, yılda 4 milyon kişinin ölümüne neden olan, dünyada her 10 erişkinden birinin ölüm nedeni sayılan sigarayı bırakmak

Detaylı

TEBLİĞ ÇEVRENİN KORUNMASI YÖNÜNDEN KONTROL ALTINDA TUTULAN METAL HURDALARIN İTHALAT DENETİMİ TEBLİĞİ (ÜRÜN GÜVENLİĞİ VE DENETİMİ: 2012/23)

TEBLİĞ ÇEVRENİN KORUNMASI YÖNÜNDEN KONTROL ALTINDA TUTULAN METAL HURDALARIN İTHALAT DENETİMİ TEBLİĞİ (ÜRÜN GÜVENLİĞİ VE DENETİMİ: 2012/23) 30 Aralık 2011 CUMA Resmî Gazete Sayı : 28158 (3. Mükerrer) Ekonomi Bakanlığından: TEBLİĞ ÇEVRENİN KORUNMASI YÖNÜNDEN KONTROL ALTINDA TUTULAN METAL HURDALARIN İTHALAT DENETİMİ TEBLİĞİ (ÜRÜN GÜVENLİĞİ VE

Detaylı

Kazanım İfadeleri. Kendine değer veren insanların (aile-arkadaş vb.) yapıcı uyarılarına kayıtsız kalmaz.

Kazanım İfadeleri. Kendine değer veren insanların (aile-arkadaş vb.) yapıcı uyarılarına kayıtsız kalmaz. YEŞİLAY SAĞLIKLI FİKİRLER KISA FİLM SENARYO YARIŞMASI - 2017 Kazanım İfadeleri Kazanımın İlişkili Olduğu Alanlar Teknoloji Tütün Alkol Madde 1 Kendine değer veren insanların (aile-arkadaş vb.) yapıcı uyarılarına

Detaylı

İLETİŞİM TASARIMI UZMANI

İLETİŞİM TASARIMI UZMANI TANIM Kurum, kuruluş ve işletmelerin politikaları doğrultusunda, teknoloji kullanımını tasarım becerisiyle birleştirerek etkili mesaj hazırlayan ve bu mesajı sunan kişidir. A- GÖREVLER KULLANILAN ARAÇ,

Detaylı

1982 Anayasası nın Cumhuriyetin Nitelikleri başlıklı 2. maddesinde, Türkiye Cumhuriyeti nin bir hukuk devleti olduğu kurala bağlanmıştır.

1982 Anayasası nın Cumhuriyetin Nitelikleri başlıklı 2. maddesinde, Türkiye Cumhuriyeti nin bir hukuk devleti olduğu kurala bağlanmıştır. Esas Sayısı : 2015/109 Karar Sayısı : 2016/28 1982 Anayasası nın Cumhuriyetin Nitelikleri başlıklı 2. maddesinde, Türkiye Cumhuriyeti nin bir hukuk devleti olduğu kurala bağlanmıştır. Anayasa nın 2. maddesinde

Detaylı

Arayış içinde misiniz?

Arayış içinde misiniz? Arayış içinde misiniz? İşe Başlama Zamanınızı nasıl kullanacağınıza karar verebiliyor musunuz? Hak ettiğinizi kazanıyor musunuz? Evden çalışmak ister miydiniz? İstediğiniz iş-özel yaşam dengesine sahip

Detaylı

Şikâyetinizle ilgili polis soruşturması hakkında itirazda bulunma

Şikâyetinizle ilgili polis soruşturması hakkında itirazda bulunma Bu bilgiler, polis kuvveti tarafından 22 Kasım 2012 tarihinde ve sonrasında alınan şikâyetler hakkındadır. Eğer şikâyetiniz 22 Kasım 2012 tarihinden önce alındıysa, itirazınız, farklı bir sistem altında

Detaylı

06/01/2005 tarihli ve 25692 sayılı Resmi Gazete TURKEY

06/01/2005 tarihli ve 25692 sayılı Resmi Gazete TURKEY TURKEY Tütün Mamullerinin Zararlarından Korumaya Yönelik Üretim Şekline, Etiketlenmesine ve Denetlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç

Detaylı

F- DÜZELTME Özel Tüketim Vergisi Kanununun 15 inci maddesinin (1) numaralı fıkrası uygulamasında, Kanuna ekli (II) sayılı listedeki mallar için

F- DÜZELTME Özel Tüketim Vergisi Kanununun 15 inci maddesinin (1) numaralı fıkrası uygulamasında, Kanuna ekli (II) sayılı listedeki mallar için F- DÜZELTME Özel Tüketim Vergisi Kanununun 15 inci maddesinin (1) numaralı fıkrası uygulamasında, Kanuna ekli (II) sayılı listedeki mallar için aşağıdaki şekilde işlem yapılır. 1. Fazla veya Yersiz Hesaplanan

Detaylı

KONUT SEKTÖRÜNÜN VERGİ YÜKÜ VE ÖNERİLER 07.05.2013

KONUT SEKTÖRÜNÜN VERGİ YÜKÜ VE ÖNERİLER 07.05.2013 KONUT SEKTÖRÜNÜN VERGİ YÜKÜ VE ÖNERİLER 07.05.2013 A) ÖRNEK BİR KONUT PROJESİ BAZINDA VERGİ YÜKÜ Aşağıdaki çalışmada, örnek olarak 100 konutluk bir gayrimenkul projesi belirli varsayımlarla ele alınarak,

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü ATIK PİL P L VE AKÜMÜLAT LATÖRLERİN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ Yönetmelik Yayımlanma tarihi :31.08.2004 Yürürlük tarihi :01.01.2005 Değişiklik tarihi

Detaylı

SAĞLIK BAKANLIĞINCA DENETLENEN BAZI ÜRÜNLERİN İTHALAT DENETİMİ TEBLİĞİ (ÜRÜN GÜVENLİĞİ VE DENETİMİ: 2015/20)

SAĞLIK BAKANLIĞINCA DENETLENEN BAZI ÜRÜNLERİN İTHALAT DENETİMİ TEBLİĞİ (ÜRÜN GÜVENLİĞİ VE DENETİMİ: 2015/20) Ekonomi Bakanlığından: Amaç SAĞLIK BAKANLIĞINCA DENETLENEN BAZI ÜRÜNLERİN İTHALAT DENETİMİ TEBLİĞİ (ÜRÜN GÜVENLİĞİ VE DENETİMİ: 2015/20) MADDE 1 (1) Bu Tebliğin amacı; ek-1/a, ek-1/b, ek-1/c ve ek-2 de

Detaylı

İş bu sözleşme kapsamında ALICI caddeonline.com internet sitesinden sipariş veren

İş bu sözleşme kapsamında ALICI caddeonline.com internet sitesinden sipariş veren MADDE 1: TARAFLAR 1.1.SATICI: Ünvanı : caddeonline.com Mail: info@caddeonline.com 1.2 ALICI: İş bu sözleşme kapsamında ALICI caddeonline.com internet sitesinden sipariş veren kişidir. ALICI nın, üye olurken

Detaylı

SİGARA BIRAKMA GÜNLÜĞÜ

SİGARA BIRAKMA GÜNLÜĞÜ SİGARA BIRAKMA GÜNLÜĞÜ Gün 1 Sigarayı bırakmak için ilk büyük adımı attınız. Kolay gelsin Gün 2 24 saattir kanınızda nikotin yok. Bu büyük bir başarı. Ama bugün de zor geçecek unutmayın! Çok bol su için.

Detaylı