ULAŞIM COĞRAFYASI DERS NOTLARI FİNAL

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ULAŞIM COĞRAFYASI DERS NOTLARI FİNAL"

Transkript

1 Hızlı Trenler ULAŞIM COĞRAFYASI DERS NOTLARI FİNAL UIC (International Union of Railways, Uluslararası Demir Yolları Derneği) 'hızlı tren'i yeni hatlarda saatte en az 250 km hız yapabilen, var olan hatlarda da saatte en az 200 km hız yapabilen trenler olarak belirlemiştir. Çoğu trenin üstünde yer alan hatlardan aldığı elektrik ile çalışmaktadır. Ne var ki bu her hızlı tren için geçerli değildir, zira bazı hızlı trenler dizel ile çalışmaktadır. 1957'de Tokyo'da Odakyu Electric Railway, Japonya'nın kendi hızlı treni olan 3000 SSE'yi hizmete soktu. Bu tren saatte 145 km hız yaparak dünya hız rekorunu kırdı. Bu gelişme Japon tasarımcılarına, bundan daha hızlı trenler rahatlıkla yapabilecekleri konusunda ciddi bir özgüven aşıladı. Özellikle Tokyo ve Osaka arasındaki yolcu sayısındaki yoğunluk, Japonya'nın hızlı tren geliştirme konusunda bir öncü olmasında önemli rol oynamıştır. Dünyanın ilk yüksek kapasiteli hızlı treni (12 vagonlu) Japonya'nın geliştirdiği ve Ekim 1964'te hizmete giren Tokaido Shinkansen adlı hat oldu. Shinkansen Tokyo Nagoya Kyoto Osaka hattında 1963 yılında saatte 210 km hız yaparak yeni bir "yolculu" dünya rekoru kırdı. Yolcusuz olarak saatte 256 km'ye ulaşabilmişti. Avrupa kamuoyu hızlı tren ile Ağustos 1965'te gerçekleştirilen Münih'deki Uluslalarası Ulaşım Fuarı'nda tanıştı. DB Class 103 adlı tren Münih ve Augsburg arasında saatte 200 km hız ile toplam 347 sefer yaptı. Bu hızda yapılan ilk düzenli hizmet ise Paris ve Toulouse arasında yapılan TEE "Le Capitole" hattıydı. En uzun Yüksek Hızlı Demiryolu hattı 2298 km uzunluğu ile Çin'in başkenti Pekin'i ülke güneyindeki Guangzhou şehrine bağlamaktadır. Bu hat 26 Aralık 2012 tarihinde hizmete açılmıştır. Ortalama 300 km/s hızla gidilen bu yolda bu sayede yolculuk 22 saatten 8 saate düşmüştür. Normal tren trafiğine açık demiryolu üzerindeki hız rekoru Fransa'ya aittir. Bu hız V150 adlı trenle 04 Nisan 2007 tarihinde 574,79 km/s olarak kırılmıştır. Dünya'da en fazla Yüksek Hızlı Demiryolu hattına sahip ülke rekoru ise 2012 yılı sonu itibariyle yaklaşık 8400 km ile yine Çin'e aittir. Kıtalara Göre Demiryolları ve Demiryolu Turizmi 1. Kuzey Amerika Demiryolları: ABD ve Kanada demir yolu ağının gelişmiş olduğu ülkelerdendir. Bu ülkelerin demir yolları birbirine de bağlantılıdır. Alaska Demiryolları, Anchorage ile Fairbanks arası sefer yapan Denali Star treniyle genellikle yaz aylarında rağbet görür. Yolculuk sırasında Denali Ulusal Parkı'nda mola verilir ve 12 saat sürer. Tren geçtiği yerdeki nefes kesici dağları ve manzaraları seyredebileceğiniz cam tavanı olan vagonu ile bilinir.

2 2. Avrupa Demiryolları: Kuzeybatı Avrupa çok yoğun ve gelişmiş bir demir yolu ağına sahiptir. Alp Dağları nda demir yolu ağı seyrektir. Kıtanın kuzeyi ile güneyini birbirine bağlar. Avrupa demir yolları, yerleşme ve sanayi bölgeleri ile ticaretin yoğun olduğu merkezlere ulaşmaktadır. Ayrıca her ülkenin başkentini ülkenin her tarafına bağlayacak şekilde düzenlenmiştir. Venedik Simplon-Orient Ekspresi, Londra, Venedik ve İstanbul arasında sefer yapan özel lüks bir trendir. Bilet fiyatları 2,500$ ile 9,000$ arasında değişmektedir. Bu şık tren 1920'ler ve 1930'lardan kalma vagonları kullanmaktadır. Tren rafine edilmiş Fransız mutfağı ve ünlü Orient ekpresine çağrışım yapan şık ambiyansı ile ünlüdür de kurulmuştur. Şark Ekspresi- Orient Ekspresi: 1883 ile 1977 yılları arasında Paris İstanbul arasında sefer yapan trendir. Şark Ekspresi, Orient-Express orijinal ismi ile 1883 yılında Paris'ten ilk seferine başladı. Şark Ekspresinin bu ilk seferine Fransız, Alman, Avusturyalı ve Osmanlı asıllı memur ve diplomatlar da katıldı. Şark Ekspresinin seferlerinin başlamasından sonra İstanbul'a gelenler şehirdeki çeşitli otellerde kalıyordu yılından itibaren ise İstanbul'a gelen yolcular treni işleten Vagon-Li Şirketi'nin satın aldığı Pera Palas'ta kalmaya başladılar. 4 yıl süren ( ) I. Dünya Savaşı sırasında Şark Ekspresi seferleri yapılamadı. 1919'da yeniden seferlerine başlayan Şark Ekspresi 1905 yılında açılan simplon tünelinin ismiyle 'Simplon Orient Express' olarak anılmaya başlandı. Şark Ekspresinin yeni sefer güzergahından I. Dünya Savaşının mağlupları olan Almanya ve Avusturya'nın istasyonları çıkarıldı. Böylece Şark Ekspresi, Paris Lozan Milano ve Venedik üzerinden 58 saatte İstanbul'a ulaşmaya başladı. Şark Ekpresi çeşitli roman ve filmlere konu oldu. Ünlü İngiliz polisiye roman yazarı Agatha Christie 'Şark Ekspresinde Cinayet' isimli romanını 1934 yılında yayınladı. Şark Ekspresi sadece yolcu treni değildi. Tren, çeşitli ticaret eşyalarını karşılıklı olarak İstanbul'a ve Paris'e taşıyordu. İstanbul'da Fransızca olarak yayınlanan La Patrie gazetesinde yayınlalanan haberlere göre 1925 Şapka İnkılabından sonra binlerce şapka ve kasket Şark Ekspresiyle İstanbul'a getirildi. II. Dünya Savaşı ( ) sırasında Şark Ekspresinin seferleri tekrar kesintiye uğradı. Soğuk savaş sebebiyle çeşitli kısıtlamalarla karşı karşıya kalan ve gittikçe önemini kaybeden Şark Ekspresi son seferini 27 Mayıs 1977 tarihinde gerçekleştirdi. Trenin vagonları Montecarlo'da satıldı. Agatha Christie'nin 'Şark Ekspresinde Cinayet' isimli romanına konu olan trenin iki vagonu bir İngiliz tarafından satın alındı. Vagonlardan bazıları Fas Kraliyet Sarayı Müzesi tarafından satın alındı. Günümüzde senede bir kez eylül ayında olmak üzere seferlerine devam etmektedir. The Glacier Express deniz seviyesinden 2 km yükseklikte İsviçre Alplerinin yamacında 129 km boyunca yolcularını taşır. Tren, yolcularını iki önemli kayak

3 merkezi olan St. Moritz'den Zermatt'a götürür. Yolculuk boyunca 291 köprüden, 91 tünelden geçilir ve 7,5 saat sürer. 3. Asya Demiryolları: Kuzeybatı Avrupa çok yoğun ve gelişmiş bir demir yolu ağına sahiptir. Alp Dağları nda demir yolu ağı seyrektir. Kıtanın kuzeyi ile güneyini birbirine bağlar. Avrupa demir yolları, yerleşme ve sanayi bölgeleri ile ticaretin yoğun olduğu merkezlere ulaşmaktadır. Ayrıca her ülkenin başkentini ülkenin her tarafına bağlayacak şekilde düzenlenmiştir. Trans-Sibiryan demiryolu hattı dünyadaki en uzun hattır. Yolcularını Moskova'dan Pekin ve Vladivostok'a götürür. Yolculuk boyunca 8 saat dilimi geçilir. Eğer hiç durulmazsa yolculuk 1 hafta sürer. Tren hattı boyunca birçok özel kısa hat treni vardır. Bu yolculuk için bilet fiyatları 600$ ile 1,000$ arasındadır. Yolcularını Güney Asya'ya taşıyan Eastern & Oriental Ekspresi'nin sahibi ve işletmecisi Venedik Simplon-Orient Ekpresi'ninki ile aynıdır. Bilet fiyatları 2,000$ ile 9,000$ arasındadır. Tren, 2 yemek vagonu, kütüphane vagonu, eğlence vagonu ve biri gökyüzünü ve etrafı izleyebileceğiniz cam tavanı olan iki bar vagonu ile ünlüdür. "Tekerlekli Saray", Hindistan Rajasthan'da çeşitli kaleler ve sarayları dolaşır. Yolculuk New Delhi'de başlar ve yedi gün sürer. Trenin vagonları, Hindistan'ın eyaletlerinin soylu hükümdarlarının kişisel vagonlarıdır. 4. Afrika Demiryolları: Kuzeybatı Avrupa çok yoğun ve gelişmiş bir demir yolu ağına sahiptir. Alp Dağları nda demir yolu ağı seyrektir. Kıtanın kuzeyi ile güneyini birbirine bağlar. Avrupa demir yolları, yerleşme ve sanayi bölgeleri ile ticaretin yoğun olduğu merkezlere ulaşmaktadır. Ayrıca her ülkenin başkentini ülkenin her tarafına bağlayacak şekilde düzenlenmiştir. Dünyadaki en lüks tren olan The Pride of Africa'da yolculuk için kişi başı 5,000$ ile 10,000$ arası bir ücret ödemek gerekmektedir. Tren, Güney Afrika, Cape Town ile Tanzanya, Darüsselam arası çalışmaktadır. Yol boyunca, sadece tren ya da özel uçakla gidilebilecek birçok alanda molalar verilmektedir. 5. Avustralya Demiryolları: Kıtanın güneydoğusu demir yolu ağı yönünden çok gelişmiştir. 6. Güney Amerika Demiryolları: Kıtanın doğu kesiminde iyi planlanmış demir yolları geçer. Böylece iç kısımlarla bağlantı sağlanır. Güney Amerika da limanları iç kısımlara ve nehirleri birbirine bağlayan demir yolları da yapılmıştır.

4 Belmond Hiram-Bingham treni Peru ile 15. yüzyıl İnka şehri olan Machu Picchu arasında sefer yapar. Tren And Dağları yemeği ve canlı Peu müzikleriyle bar vagonuyla bilinir. Bilet fiyatı yaklaşık 750$'dır. Metro Metro, hızlı taşımacılık için kullanılan şehir içi raylı sistem ve bu sistemde çalışan trenlerdir. Büyük şehirlerdeki yoğun trafik sıkışıklığı bakımından kolaylık sağlamak amacıyla yeraltında çalışan elektrikli trenler metro diye isimlendirilir. Metro hatları diğer demiryolları gibi zeminde yer alırlar. Fakat demiryollarından farklı olarak yer altından da ilerlerler. Metroların çalışmasında esas: yeryüzündeki trafik yoğunluğunu azaltmak, bunun bir bölümünü yeraltına çekmektir. New York, Londra, Paris, Moskova gibi büyük ve kalabalık şehirlerdeki metrolar, yeraltında kesişen tüneller, geçitler, paralel çalışan hatlarla gerçekten akıl almayacak kadar karmaşık, fakat o ölçüde de düzenli bir örgü halindedir. İlk metro Londra'da 1863'te açılan Londra metrosu, ikincisi ise Türkiye 1875 İstanbul Karaköy-Beyoğlu metrosudur. Londra metrosu 400 km. ile dünyanın en uzun ikinci metrosudur. Paris ve Moskova dan sonra Avrupa nın en kalabalık üçüncü metrosudur. Tünel, Türkiye'nin İstanbul şehrinde bulunan yeraltı metrosu. 1863'te Londra'da hizmete giren yeraltı toplu taşıma sistemlerinden sonra inşa edilen dünyanın en eski 2. yeraltı toplu taşıma sistemidir. 17 Ocak 1875'te açılmıştır. Toplam uzunluğu 573 m. dir yılında elektrikli sisteme geçen Tünel, 1939'da İETT genel müdürlüğüne devredildi yılında bir Fransız firması tarafından tamamen yenilenen Tünel, 90 saniyede Galata ile Beyoğlu'nu birbirine bağlamaktadır. Füniküler sistemdir. Füniküler, raylı bir taşıma aracıdır. Bir dağ veya tepe gibi eğimli arazide, halatlarla yukarıya çekilerek çalışır. Bugün, Dünya'da 140 civarında metro sistemi bulunmaktadır ve en uzunu Şanghay metrosudur. 12 metro hattı, 289 istasyonu 439 kilometrelik uzunluğuyla dünyadaki en uzun metro ağı hâline gelmiştir. Günlük yolcu sayısı 6,7 milyon olarak hesaplanmıştır. Yolcu sayısında rekor 9 Mart 2013'da 8,486 milyon ile kırılmıştır. Metro ağı hâlen geliştirilmektedir. Yeni metro hatları yapım aşamasında ve planlanmaktadır. Moskova Metrosu Rusya Federasyonu'nun başkenti Moskova'da bulunan dünyanın en eski ve büyük metrolarından biridir. Moskova Metrosu kuşkusuz dünyanın en çok yolcu taşıyan metrosudur. Her biri sanat harikası olarak kabul edilen 182 istasyonda her gün yaklaşık 9.2 milyon kadar kişi yolculuk etmektedir. 325 km uzunluğa sahiptir. Metro başlı başına bir turizm kaynağı da sayılabilmektedir. Çünkü ülkeye gelen binlerce turist bu tarihi metroyu ziyaret etmektedirler. Ayrıca hattın ismi ve istasyonların isimleri yolculuk sırasında anons edilmektedir. Anonsu yapan kişi erkek ise bindiğiniz trenin

5 yönü Moskova'nın merkezine doğru gidiyor, kadın ise merkezden dışarı doğru gidiyor anlamı taşımaktadır. Ring hattı için erkek anons sesi saat yönünde, kadın anons sesi saatin ters yönünde yol aldığınızı göstermektedir. Ayrıca tüm metro sisteminin neredeyse tamamı yeraltında kurulmuştur. Paris metrosu Fransa'nın başkenti Paris'te bulunan dünyanın en eski ve büyük metrolarından biridir. İlk hattı 1900 yılında inşa edilen Paris metrosunda bugün 16 hat mevcuttur ve toplam 214km. hat uzunluğuna sahiptir. New York Metrosu, 468 istasyonuyla dünyanın en geniş metro ağlarından biridir. New York Metrosu ayrıca dünyanın en eski toplu taşıma sistemlerinden biridir. Tramvay Tramvay, raylar üzerinde hareket eden trene benzeyen toplu taşıma aracıdır. Trenlerin aksine raylar sokaklara döşenebilir ve diğer taşıtlar bu yollardan geçebilirler. Çoğu tramvaylar elektrik gücüyle çalışır. Havaray Havaray, nüfus yoğunluğunun yüksek, sokak ve caddelerin dar olduğu bölgelerde metro ve hafif raylı sistemlerin yapımı zor ve maliyetli olduğu için alternatif bir çözüm aracıdır. Türkiye de Demiryolu Ulaşımı Anadolu da ilk demiryolu Osmanlı döneminde 1856 da bir İngiliz şirketi tarafından yaptırılan İzmir Aydın hattıdır. 130 km uzunluğundadır. Daha sonra yine bu dönemde; İzmir Alaşehir hattı, Sirkeci Balkan ülkeleri hattı, Haydarpaşa İzmit Ankara hattı açılmıştır yılında yapılan ilk demir yolu kongresinde alınan kararlar gereği demir yolu yapımında; Doğal kaynaklar, Üretim merkezleri ve Pazar alanlarının bulunduğu yerlere öncelik verilmiş böylece ekonomiyi canlandıran bir ulaşım sistemine geçilmiştir. Demir yollarımız yılları arasında tam bir durgunluk dönemine girilmiştir. Bunda II. Dünya Savaşı nın ve dünya otomotiv sanayisinde pazar payının % 80 ini elinde bulunduran ABD nin etkisi büyüktür den sonra kara yolu, demir yoluna karşı üstün duruma gelmiştir.

6 Cumhuriyet öncesi dönemde, yabancı şirketlere verilen imtiyazla, onların denetiminde ve ülke dışı ekonomilere, siyasi çıkarlara hizmet eder türde gerçekleştirilen demiryolları, Cumhuriyet sonrası dönemde milli çıkarlar doğrultusunda yapılandırılmış, kendine yeterli "milli ekonomi"nin yaratılması amaçlanarak, demiryollarının ülke kaynaklarını harekete geçirmesi hedeflenmiştir. Kitlesel yüklerin en ucuz biçimde taşınabilmesi açısından demiryolu yatırımlarına ağırlık verilmiştir. Bu dönemde, tüm olumsuz koşullara karşın, demiryolu yapım ve işletmesi ulusal güçle başarıldı. Cumhuriyet öncesinde demir yollarının büyük bir kısmı Konya-Ankara hattının batısında iken Cumhuriyet Döneminde yapılan yatırımların büyük bölümü doğuya kaydırılmıştır. TCDD: Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları ya da kısaca TCDD, Türkiye Cumhuriyeti'ndeki demiryolu taşımacılığını düzenleyen, işleten ve kontrol eden resmi kurumdur. 24 Eylül 1872 tarihinde de demiryolu yapım ve işletmesini gerçekleştirmek üzere Demiryolları İdaresi kuruldu. 22 Temmuz 1953 tarihine kadar katma bütçeli bir devlet idaresi şeklinde yönetilen Kuruluşumuz, bu tarihte çıkarılan 6186 sayılı Kanunla Ulaştırma Bakanlığına bağlı olarak Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları İşletmesi (TCDD) adı altında İktisadi Devlet Teşekkülü haline getirildi. Karayolu, 1950 yılına kadar uygulanan ulaşım politikalarında demiryolunu besleyecek, bütünleyecek bir sistem olarak görülmüştür. Ancak karayollarının demiryollarını bütünleyecek, destekleyecek biçimde geliştirilmesi gereken bir dönemde, Marshall yardımıyla demiryolları adeta yok sayılarak karayolu yapımına başlanmıştır. ABD'nin Marshall yardımı ile Türk ekonomisi üzerinde etkin olduğu bu dönemde, özellikle tarım ve tüketim mallarına dayalı bir sanayileşme süreci iktisadi yapıya egemen olmuştur sonrası planlı kalkınma dönemlerinde, demiryolları için öngörülen hedeflere hiçbir zaman ulaşılamamıştır. Bu planlarda, ulaştırma alt sistemleri arasında koordinasyon sağlanması hedeflense de, plan öncesi dönemin özellikleri devam ettirilerek ulaştırma alt sistemleri arasında koordinasyon sağlanamamış ve karayollarına yapılan yatırımlar bütün plan dönemlerinde ağırlığını korumuştur. Bütün planlarda, sanayinin artan taşıma taleplerinin yerinde ve zamanında karşılanabilmesi için demiryollarında yatırımlara, yeniden düzenlemelere ve modernizasyon çalışmalarına ağırlık verilmesi öngörülmüş olmasına rağmen hayata geçirilememiştir. Bu politikaların sonucu olarak, yılları arasında yılda sadece ortalama 30 km. yeni hat yapılabilmiştir. 1980'li yılların ortalarında ise, ülkemizde hızlı bir karayolu yapım seferberliği başlatılmış, otoyollar GAP ve Turizmden sonra ülkemizin 3. büyük projesi olarak kabul edilmiştir. Buna karşılık, özellikle önemli demiryolu altyapı yatırımları konusunda her hangi bir projenin hayata geçirilmediği görülmektedir. Mevcut demiryollarının büyük bölümü yüz yılın başında inşa edilen geometride kalmaya mahkum olmuştur. Ayrıca, ülkemizde yapılmış tek ulusal ulaştırma planı olan, ulaştırma sistemimizin iyileştirilmesi yönünde bir adım olarak görülen, karayolu ulaşım payının % 72'den % 36'ya

7 düşürülmesini hedefleyen " Ulaştırma Ana Planı" da uygulanmamıştır. Ve 1986 yılından sonra uygulamadan kaldırılmıştır. Sonuç olarak, 1950'li yıllardan sonra uygulanan karayolu ağırlıklı ulaşım politikaları sonucunda, yılları arasında karayolu uzunluğu % 80 artarken, demiryolu uzunluğu sadece % 11 artmıştır. Ulaştırma sektörleri içindeki yatırım payları ise; 1960'li yıllarda karayolu % 50, demiryolu % 30 pay alırken, 1985'den bu yana demiryolunun payı % 10'un altında kalmıştır. Bu ulaşım politikalarının doğal sonucu olarak ülkemiz ulaşım sistemi adeta tek bir sisteme dayandırılmıştır. Ülkemiz yolcu taşıma paylarına bakıldığında, karayolu yolcu taşıma payı % 96, demiryolu yolcu taşıma payı ise yalnızca % 2'dir. Ülkemiz ulaşım sistemi içerisinde karayolu-demiryolu yük taşıma paylarına bakıldığında, karayolu yük taşıma oranı % 94, demiryolu yük taşıma payı ise % 4'dür. Demiryollarının yük taşımacılığındaki payı son 50 yılda % 60 oranında gerilemiştir. KARA YOLU ULAŞIMI İnsanların ilk kullandıkları yollar keçi yolu ve ya patika da denilen hayvan izleridir. Avrupa'da eski göç yolları ve tarih öncesi devirlerin kalıntılarının toplandığı alanlar doğu-batı doğrultusunda üç ana hat boyunca uzanırlar: (a)tuna Vadisinden Bourgogne'a (Fransa) kadar uzanan yol (b)orta Avrupa yolu (c)kuzey Denizi boyunca uzanan yol: diğerlerine göre da yenidir. Benzer doğal yollar Yeni Dünya'da da vardır. Bunlara, Appalach'ları kateden Hudson-Mohawk gediği açık bir örnektir. Hudson deltasından dağ eteklerini izleyerek Delaware mecrasına kadar uzanan düz alanlar, doğuyu Meksika'daki İspanyol yerleşmelerine bağlayan Santa Fe, İspanyol yerleşmelerini Kaliforniya'ya bağlayan Gila, göçmenlerin batıya girmesini sağlayan Oregon Trail ve 1848'den sonra altın madenlerine uzanan California Trail de bu tip yollar arasındadır. Amerika'daki bu doğal güzergâhların çoğunu daha sonraları karayolları ve demiryolları izlemiştir. İnsanların meydana getirdiği ilk yollar ancak tekerlekli araçların kullanılışının yaygınlaşmasıyla ortaya çıkmıştır. Girit'de Knossos Sarayı'nda M.Ö yıllarında yapılmış kaldırım taşlı yol vardır. Tekerlekli arabalar ve kağnılar için ilk inşa edilen yol sisteminin M.Ö.7. Yüzyılda Asur İmparatorluğu'nda meydana gelmiştir. Akdeniz ve Ortadoğu'nun birçok yerinde insanların meydana getirdiği benzeri kısa yollar bulunmuştur. Çin'de arabaların aynı boyda olmalarını öngören, dikkatsiz sürmeyi ve geçişlerde tıkanmayı önleyen yasalar mevcuttu. İlk büyük roma yolu 259 km uzunluğunda Roma ile Brindizi arasındaki Via Appia'dır. Yapımına M.Ö. 312 yılında başlanmış olan bu yol, önceleri, yalnızca çakıl döşeliydi. Fakat 20 yıl sonra

8 kaldırım taşı döşendi. M.Ö. 500 yıllarında atla yolculuk yapan bir haberci bu yollar üzerinde günde 145 km gidebiliyordu. Bu hız 1800 yıllarına kadar Avrupa'da karayollarında ortalama bir hız sayılmıştır. Via Appia'dan sonra Roma'yı Po Ovası'na bağlayan Via Flaminia inşa edildi. Roma ile Arles arasında inşa edilen Via Aurelia ise Via Domitia ile İspanya'ya kadar uzanıyordu. Bundan sonra yollar sürekli bir şekilde yayıldı. Böylece de ünlü Roma Yolları ağı meydana geldi. Bu ağın merkezini Roma oluşturuyor ve Roma yolları İskoçya'dan Kudüs'e kadar geniş bir alanı kapsıyordu. Ağ içinde en uzun yol 6,400 km uzunluktaydı. Bütün Roma Yolları ağının uzunluğu ise en gelişmiş devresinde 80,800 km'yi buluyordu. Roma yollarının kalitesi yer yer değişikti: bazı kısımlar kaldırım (parke) taşı döşeli, bazıları ise çakıl kaplıydı. Her ne kadar Roma yollarının çok kez askerî amaca hizmet ettiği ileri sürülmüşse de, Romalıların bir ülkeyi fethettikten sonra oraya uzattıkları yollar askerî amaçlar yanında, o ülkenin idaresi için gerekli bağlantıyı sağlıyor, bu arada yolcu ve yük taşıması da yapılıyordu. Roma yollarında asker ve halk yürüyerek günde 30 km kadar yol alabiliyordu. Atla ise km gidilebiliyor; Roma atlı arabaları (chariot) günde 160 km yapabiliyordu. Kuşkusuz eski yolların en ilgi çekicilerinden biri de Peru İnkaları tarafından yapılanlardır. İnkalar geniş bir alanda egemen oldular ve Romalıların araba yollarının tersine, İnka yolları yaya yollarıydı. Asya'da da doğal güzergâhlardan yararlanarak belirli ürünlerin taşındığı yollar vardı. Bunların en ünlüleri "Çay Yolu" ile "İpek Yolu"dur ile 1903 yılları arasında faaliyette olan bu yollar Transsibirya demiryolunun yapımıyla ortadan kalkmıştır. New York ile Philadelphia arasında ilk atlı araba servisi 1766 yılında başlamıştır. Bu iki şehir arasındaki mesafe iki günde kat ediliyordu. Boston ile New York arasında düzenli atlı araba servisi ise 1782'de başlamıştır. Bu kesimde yolculuk süresi 6 gündü. Modern karayollarının yapımı, esas olarak, 19. yüzyılda iki İngiliz mühendisinin geliştirdikleri bir teknikle başlamıştır. Thomas Telford ( ) ve John Landon Mcadam ( ) tarafından geliştirilen ve makadam (macadam) adı verilen stabilize yollar hızla yaygınlaşmıştır. Bu yöntem, doğal yolun basınçla sertleştirildikten sonra asfalt ya da beton ile örtülmesi şeklindeydi. Böylece de doğal etkenlerin bozucu etkisi en aza indiriliyordu. Mcadam ve arkadaşının tekniği önce İngiltere'de uygulandı; 1760 yıllarında Birmingham 168 şehir ve kasaba ile bağlanmış durumdaydı. Böylece, gerek İngiltere ve gerekse başka öteki Avrupa ülkeleri başta olmak üzere, dünyanın birçok yerinde karayolları yapımı hızla gelişti. 1874: İki önemli rakip: Demiryolları ve Kara içi su yolları (kanallar) Karayollarının yeniden canlanması ancak motorlu taşıtların gelişmesiyle olmuş; artık yavaş yavaş eski makadam, hatta asfalt döşeli yollar da yeterli gelmemeye başlamıştı. Bir yandan daha süratli ve konforlu taşıtlar ortaya çıkıyor, öte yandan da karayolları yeni bir karakter kazanıyordu. Örneğin eski karayollarının daima şehir merkezlerine girmelerine karşılık, highway, autobahn, autostrada ya da autoroutes denilen otoyolları, demiryolları gibi, adeta geçtiği yerlere yabancı kalıyor, konaklama yerlerini kendisi yaratıyordu. Otoyollar hemen her

9 ülkede motel adı verilen yol boyu otelleri ile benzin ve bakım istasyonları ve başka tesislerle çevreye ayrı bir görünüm kazandıran konak yerleri de oluşturmuşlardır. Bazı coğrafyacılar "modern kervansaraylar" adını verir. İlk zamanlar hayvanla çekilen arabalardan oluşan karayolu taşıtları, motorun ortaya çıkmasıyla motorlu taşıtlar şeklinde gelişmeye başlamıştır. Kuşkusuz, gerek doğal yollarda gerek insan yapısı karayollarındaki ulaşımda tekerlek en önemli rolü oynayan unsurdur. İlginç olanı, insanların tekerleği çok eskiden meydana getirmelerine rağmen, tekerlekli arabanın, yaylı arabanın ancak 15. yüzyılda ortaya çıkmasıdır. Karayollarında işleyen taşıtların çeşitlilikleri yanında, dünyadaki motorlu araç sayısı da hızlı bir artış göstermiştir: motorlu araç üretimine bakıldığında;1950'de 10.6 milyon olan üretilen araç sayısı 1978'de 42.3 milyona kadar çıkmış; 1980'lerin başlarındaki kısa bir duraklamadan sonra da 1986'da tekrar 45.3 milyona çıkmıştır yılında ise ortalama 78 milyondur. 15 Ekim 1973 tarihinde Petrol İhraç Eden Arap Ülkeleri Birliğinin OAPEC (OAPEC, OPEC üyesi Arap ülkeleriyle Mısır ve Suriye den oluşur) Yom Kippur Savaşında ABD nin İsrail Ordusuna destek vermesine karşılık olarak ilan ettiği petrol ambargosudur. OAPEC, ABD ve savaşta İsrail den yana tavır sergileyen ülkelere artık petrol ihraç etmeyeceğini bildirir. Bununla beraber OPEC üyesi ülkeler dünya petrol fiyatlarını yükselterek ülkelerine giren kaynakları artırmaya karar verirler. Gelişmiş ülke sanayileri petrole bağımlı durumda olduğu için OPEC ülkelerinin önde gelen müşterileri durumundadır yılında petrol fiyatlarındaki şaşkınlık verici artış ve dönemindeki borsanın çöküşü takip etti. 6 Ekim 1973 de Suriye ve Mısır koordineli bir şekilde İsrail e saldırarak Yom Kippur Savaşını başlattılar. Bunu izleyen günlerde 17 Ekim 1973 günü Arap ülkeleri ABD ye Yom Kippur Savaşında İsrail e verdiği askeri destek (Nickel Grass Operasyonu) yüzünden cezalandırma olarak petrol ambargosu başlatırlar. Ambargo hemen Batı Avrupa ve Japonya yı da içerecek şekilde genişletilir. İran şahı bir konuşmasında: Petrolün fiyatı tabii ki artacak, hem de nasıl! Siz (Batılı ülkeler) bize sattığınız buğdayın fiyatını %300 artırdınız, aynı durum şeker ve çimentoda da geçerli. Bizim ham petrolümüzü alıyor, onu rafine ettikten sonra tekrar bize 100 katı fiyata satıyorsunuz. Bundan sonra adil olan bize petrol için daha fazla ödeme yapmanızdır. Diyelim ki on kat daha. demiştir. Ambargonun kısa vadede çok çarpıcı etkileri olmuştur. OPEC, petrol şirketlerinden ödemeleri artırmalarını isteyince petrol fiyatı dört kat artarak varil başına 12 dolara çıkar. Ambargo Washinton da yapılan Petrol Zirvesiyle Mart 1974 de kaldırılacaktır yılından sonra OPEC eski önemini yitirmeye başladı ve 1981 yılına gelindiğinde OPEC ülkelerinin petrol üretimi diğer ülkeler tarafından geçilecektir. Ayrıca OPEC üyesi ülkeler arasında herhangi bir birlik kalmamış durumdadır. Nükleer enerji ve doğal gazdan elektrik üretimi ile beraber konut ısınmasında gaza geçilmesi, otomobiller için etanol gibi yakıtların ortaya çıkması petrole olan talebi azaltmıştır. Petrol fiyatlarının azalması ise petrol üreten ülkeler için büyük sorun haline gelmiştir lerde

10 petrol sayesinde ekonomisi büyüyen Meksika, Nijerya ve Venezuela gibi ülkeler durum normale dönünce ekonomik krize gireceklerdir. Ambargoyu izleyen dönemde ise yüksek petrol fiyatları yeni petrol alanlarının araştırılmasına ve Alaska, Kuzey Denizi, Hazar Denizi ve Kafkaslarda petrol çıkartılmasına yol açacaktır. Batı Avrupa daki otomotiv sanayi petrol krizinden en çok etkilenen sanayilerin başındadır. 2. Dünya Savaşından sonra çoğu Batı Avrupa ülkesi araçlarda kullanılan benzine ağır vergiler koymaktaydı çünkü bu yakıt ithal edilmekteydi. Bu yüzden Avrupa daki araçlar hep küçük ve yakıt tasarrufu göz önüne alınarak geliştirilmişti lı yıllarda ise ülkelerdeki refah seviyesi arttıkça kurşunsuz benzinli büyük araçlara rağbet başlamıştı. Petrol Kriziyle beraber Avrupa da otomobil alanlar küçük ve tasarruflu araçlara yöneldiler. Batı Avrupa da olduğu gibi ABD otomobil üreticileri de 1973 petrol ambargosundan etkilenmiştir. Ambargodan önce büyük, ağır ve güçlü araçlar ABD de standarttı. Petrol ambargosundan sonra büyük araçlar satılmamaya başlar, yeni üretilen dört ve altı silindirli küçük araçlara talep artar. Avrupa ve Japonya daki otomobil üreticileri ABD pazarına bu tür küçük araç yetiştirememektedir. Ayrıca küçük araç üretimine daha önce başladıkları için Amerikan otomobil üreticilerine göre daha ucuz ve daha gelişkin modeller üretmekteydiler yılına gelindiğinde artık belli başlı bütün Amerikan otomobilleri küçültülmüştür. Bugün birçok ülke ve bölgede karayolları genellikle daha az nüfuslu, yolcu ve yük taşıma kapasitesi daha az olan alanları demiryollarına bağlayan ulaşım örgüleri halindedirler. Böylece iki ulaşım sektörü arasında karşılıklı rekabet yerine tamamlayıcılık gerçekleşmiştir. Otoyol fikri ilk kez 1910'da Almanlar tarafından keşfedilmiş fakat 1914'de ilk kez Amerikalılar tarafından kullanılmıştır. Otoyolların dünyadaki dağılışına bakıldığında bunların en çok Batı Avrupa, Kuzey Amerika ve Japonya'da yoğunlaştıkları görülmektedir. Brezilya da bu konuda gelişmiş ülkelere katılma yoluna girmiş, Sao Paulo'da bir ağ oluşturmaya başlamıştır. Otomobil 1698 İngiliz Thomas Savery ilk buharlı makineyi yaptı 1769 İngiliz James Watt uzun süreli çalışan buharlı makineyi yaptı 1769 Kendi kendine hareket eden ilk araç 1787 Oliver Evans Amerikada yolcu taşıyan ilk araç yapmıştır km hızla giden buharla çalışan 14 yolcu taşıyabilen yolcu otobüsleri imal edildi Amerika da George Brayton benzin yakıtlı motor yaptı Benzinle çalışan içten yanmalı motora sahip ilk otomobil Alman mühendis Karl Benz tarafından yapıldı.

11 Michelin kardeşler, 1888'de John Boyd Dunlop tarafından yapılan kauçuk tekerlekleri geliştirerek otomobil lastiklerini buldular Viyanalı Siegfried Marcus ( ) geliştirdiği motorla viyana sokaklarında 12 km hızla gezerken halkın panik yaşamasına sebep olmuş birkaç kaza yapmıştır. 17 suçtan mahkemeye verilen Marcus keşif yapmayı bıraktı.01 İngiltere de Richard Trevithick ilk buharlı otomobil yaptı Münih yüksek teknik okulu mühendislerinden Rudolf Diesel dizel motoru yaptı ve geliştirdi Amerikanın ilk başarılı otomobili duryea, J.Franck ve Charles Edgar Duryea tarafından yapılmıştır İlk resmi otomobil yarışı düzenlenmiştir İstenildiğinde benzinli istenildiğinde elektrik motoruyla ilerleyebilen ilk aracı 27 yaşındayken Ferdinand Porsche yapmıştır. İlk karayolu yasası 1902'de ortaya çıktı. Fransa Yüksek Mahkemesi, belediye başkanlarına şehirlerinde trafik ile ilgili kuralları kurma yetkisini verdi ve özellikle saatte 4 km ile 10 km. arasında hız sınırlamalarını içeren ilk trafik işaretleri ortaya çıktı. Yazlık sinemalarda otomobil ile film izlemek moda oldu ABD li Henry Ford T modeli adındaki ilk seri üretim otomobili yaptı. İlk üretim bandı fikrinin de babası olan Ford 1913 de günde 1000 araba üretebiliyordu. Dünya üzerinde 1907 yılında olan otomobil sayısı, 1914'te Ford Model T'nin ortaya çıkışıyla 'e ulaşmıştır. 1907'de Fransa ve ABD yaklaşık otomobil üretirken Büyük Britanya yalnızca otomobil üretmekteydi. Üretim bandında otomobil üretimi, üretim sayılarını artırdı. 1914'te, 'i Ford Model T olmak üzere ABD'de otomobil üretildi. Aynı yıl üretim sayısı Fransa'da , Büyük Britanya'da ve Almanya'da idi. Otomobil I. Dünya Savaşı sırasında önemli bir rol oynar. At kullanmaya alışık olan askerler, hızlıca hareket edebilmek için otomobillerden yararlanırlar. Savaşın başlamasıyla birlikte otomobil kısa sürede bir savaş makinasına dönüşür Avrupa nın ilk seri üretim otomobili Type A Citroen tarafından piyasaya verildi. Citroen aynı yıl dünyada ilk organize satış sonrası hizmetleri yapılandırdı. Zamanla Avrupa gelişir ve otomotiv sanayiini sağlamlaştırır. 1926'da Mercedes ve Benz birleşerek lüks ve spor otomobil üreticisi Mercedes-Benz'i kurar. Otomobil daha büyük kitlelere ulaşmayı başarırken 1920'lerde tüm zamanların en güzel tasarımları sayılan otomobiller ortaya çıkar. Bu lüks otomobiller, zor zamanların ardından tekrar elde edilen refahın sembolüdür.

12 II. Dünya Savaşı sırasında otomobil Avrupa'da hemen hemen ortadan kaybolur ve yerini bisiklet ve bisikletli taksilere bırakır. Bu dönemde özellikle benzin yokluğu nedeniyle otomobiller sahiplerinin garajından dışarı çıkamaz. Savaştan hemen sonra otomobil yalnızca bazı imtiyazlı kimseler tarafından alınabiliyordu. Avrupalı otomobil üreticileri tesislerini tekrar kurmaya çalıştıklarından Avrupa'da satılan otomobillerin çoğunluğu ABD endüstrisinden geliyordu. Avrupa endüstrisi yılları arasında normale döner. Dünya üzerinde otomobil üretimi büyük ölçüde artar ile 1975 yılları arasında bu sayı 10 milyondan 30 milyona çıkar. Bu artış, artık yalnızca temel gereksinimlerini karşılamanın ötesine geçen bir tüketim toplumunun da ortaya çıkışını gösterir. Bu durumdan en çok yararlanan sektör şüphesiz otomotiv sektörüdür. Sürekli artan talep karşısında üreticiler seri olarak üretim yapmak zorundadır. 1946'da Almanya'da ilk "Vosvos" üretilir. İtalya'da savaştan hemen önce çıkarılan küçük Fiat otomobiller görülmemiş bir başarı yakalar. Biraz gecikmeli olarak İngiltere'de ünlü Mini ile küçük otomobiller üretmeye başlar. Bu rakamlar otomobil için yeni bir dönemin başladığını göstermektedir. Artık otomobiller üst sınıfın değil toplumun tamamının kullanımına girmeye başlamıştır. 1947'de ilk Ferrari yarış otomobili Ferrari 125 S adıyla üretilir. İlk Amerikan spor otomobili sayılan 1953 yılında Chevrolet Corvette piyasaya sürüldü. 1950'lerden itibaren otomobil yalnızca ABD ve birkaç Avrupa ülkesinin "oyuncağı" olmaktan çıkar. Önceden izole bir pazara sahip olan İsveç 1947'de Volvo PV 444 modeliyle uluslararası pazara açılan ilk otomobilini yapar. Bunu yine İsveçli otomobil üreticisi Saab izler. ABD ve Avrupalı otomobil üreticileri güneydeki ülkelere, özellikle Latin Amerika'ya yayılarak yeni fabrikalar açar. 1956'dan itibaren Volkswagen Beetle Brezilya'da üretilmeye başlar. Avustralya pazarını ele geçirmek için General Motors tarafından Holden markası 1948'de kurulur ve bu ülkeye özgü otomobiller üretmeye başlar. Japonya ilk seri otomobillerini üreterek yavaş yavaş üretimini artırmaya başlar. Endüstrideki gecikmelerinin önüne geçmek için bazı üreticiler batılı şirketlerle ortaklık kurar. ABD'li istatistikçi William Edwards Deming, sonradan "Japon mucizesi" olarak anılacak olan savaş sonrası Japon ekonomisinin gelişmesinin temeli olan kalite yönetimi yöntemlerini Japonya'da geliştirir Avrupa da seri olarak turbo motorla üretilen ilk otomobil BMW 2002 oldu yılları arasında otomobil tasarımında bilgisayar destekli sistemlerden yararlanılır.

13 1995 Bosch 1995 yılında ESP sistemini aktif sürüş emniyetini sağlamak üzere üretime almıştır. Özellikle virajlarda ve ani yol değişikliklerinde ESP sistemi, yıldırım hızı ile motor, şanzıman ve frene müdahale ederek aracın savrulmasını önler Çift turbo takılan ilk seri üretim dizel motorlu otomobil BMW 535d oldu. Otomobil üreticileri düşük maliyetli, hatta Hindistan'da fiyata 2009 yılında satılmaya başlayan Tata Nano gibi çok düşük maliyetli otomobil modelleri üzerinde çalışmaya başlar. Otomobil ulaşımda bir çığır açtı ve bireylerin mekân ile olan ilişkileri başta olmak üzere derin sosyal değişikliklere neden oldu. Ekonomik ve kültürel ilişkilerin gelişmesini kolaylaştırdı ve yollar, otoyollar ile park yerleri gibi devasa yeni altyapıların geliştirilmesine yol açtı. Tüketim nesnesi olarak görülmesiyle birlikte yeni bir evrensel kültüre temel oldu ve sanayileşmiş ülkelerde aileler için olmazsa olmaz bir eşya olarak yerini aldı. Otomobil, günümüz gündelik yaşamında çok önemli bir yer tutmaktadır. Otomobilin sosyal yaşam üzerindeki etkileri her zaman tartışma konusu olmuştur. Yaygınlaşmaya başladığı 1920'lerden beri çevre üzerinde (yenilenemeyen enerji kaynaklarının kullanılması, kaza sonucu ölüm yüzdesinin artması, kirliliğe yol açması) ve sosyal yaşam üzerinde (bireyselliğin artması, obezite, çevre düzeninin değişmesi) olan etkileri nedeniyle eleştirilerin odağı oldu. Kullanımının artmasıyla birlikte şehir içinde tramvay ve şehirlerarası tren kullanımına karşı önemli bir rakip oldu. 20. yüzyılın sonları ve 21. yüzyılın başlarında önemli petrol krizleri ile karşılaşan otomobilin karşısında petrolün kaçınılmaz azalması, küresel ısınma ve endüstrinin genelinde uygulanan kirlilik yaratan gazların emisyonları üzerindeki kısıtlamalar gibi sorunlar bulunmaktadır. 1950'lerde dünyadaki motorlu araçların yüzde 75'den fazlasını A.B.D. üretirken, bu pay sürekli azalarak 1982'de yüzde 19.3'e düşmüştür yılındaki otomobil üretimi; 1. Çin: 18,2 milyon 2. Japonya: 9,6 milyon 3. ABD: 7,7 milyon 4. Almanya: 5,9 milyon 5. Güney Kore: 4,2 milyon Son 20 yıl içinde araba (otomobil) kiralama faaliyeti yılda yüzde 10'dan fazla büyüyen bir iş hacmiyle karayolları sektöründe önemli bir faaliyet olarak karşımıza çıkmaktadır. Araba kiralama hizmeti en çok iş seyahatleriyle bağlantılıymış gibi görünen bir faaliyettir. Fakat, özellikle yakın yıllarda tatilcilerin yararlanmaları ya da boş zaman faaliyeti olarak teşvik

14 edilme çabalan da çok arttırılmıştır. Araba kiralama hizmetleriyle havayolu şirketlerinin de çok yakın bir ilgisi vardır. Birçok havayolu ve demiryolu şirketi araba kiralama şirketleriyle özel anlaşmalar yapmışlardır: Örneğin Amerikan United Airlines Hertz, Delta Airlines da Alamo ile işbirliği yapmaktadır. Yük Taşımacılığı Karayollarında yük taşımacılığının ülkelerin gelişmişlikleriyle orantılı olacağı kesindir. Fakat bu sektördeki taşımacılık, aynı zamanda da, diğer sektörlerde taşman yük hacminden etkilenmektedir. Örneğin dünyada en fazla yükün taşındığı A.B.D. ve Rusya'da taşınan yükün büyük kısmının (elverişli olanların) artık boru hatlarına kaydırıldığı gözlenmektedir. Bununla birlikte, karayollarında taşımacılığın sürdürüldüğü kamyon sayısının da en gelişmiş ülkelerde en fazla olduğu görülür. Örneğin A.B.D milyon adet kamyonla birinci gelirken, onu yine Japonya 22.2 milyon kamyona sahiptir. Otobüs Karayollarındaki taşımacılıkta bütün dünyada önemli bir başka faaliyet de, teknik gelişmelere de uğrayan ve iyice yaygınlaşan otobüs işletmeciliğidir. Dünya çapında tam bir bilgi sahibi olunamamakla birlikte, bu tür taşımacılığın ülkemizde olduğu gibi, başka bazı ülkelerde de yolcu taşımacılığının en büyük payını elinde tutar. Latince herkes için anlamına gelen omnibüs adıyla işletmeye konulan atlı otobüslerin bir müddet sonra ismindeki omni kısmı çıkarılıp ismi kısaltılarak bus olmuştur. İlk otobüsler 1662 yılında Paris'te ortaya çıkmıştır. Atla çekilen bu araçlara sıradan insanların binmesi yasaklanmış bu hak sadece zenginlere verilmişti. Bu araçların yaygınlaşması 1820 li yıllarda yine Paris te olmuştur yılında atlı otobüsler Londra da işlemeye başlamıştır. Üç atla çekilen bu otobüslerin 22 kişilik oturacak yerleri vardı. Ancak at pislikleriyle şehri kirleten atlı otobüsler tramvayların ve benzin motorlarının geliştirilmesiyle önemini yitirdi yılında Almanya da sekiz yolcu taşıyabilen benzin motorlu otobüsler ortaya çıktı yılında Londra da benzinle çalışan ilk çift katlı otobüs kullanıldı ve 8 yıl içinde tümüyle atlı otobüslerin yerini aldı, Londra çevresinde bir süre buharlı otobüsler işletildiyse de 1918 yılına kadar benzin motorlu otobüslere yerlerini bırakarak tamamen yok oldular. Bisiklet Bisiklet ilk kez 1839 yılında İngiltere'nin Dumfries yöresinde, Courthill kasabası demircilerinden Kirkpatrick Macmillan tarafından yapıldı. Yaklaşık 27 kilo ağırlığındaki araç, tahta bir iskeletten oluşuyordu. Ön tarafına bir at başı geçirilmişti. Demir tekerleklerinden öndekinin çapı 80 cm, arkadakininki ise 105 cm idi. Pedallar, kranklar aracılığıyla arka tekere bağlanmıştı ve ayakların ileri geri hareketleriyle devinim kazanıyordu. Ne var ki, Macmillan,

15 büyük bir endüstrinin kurucusu olduğundan habersizdi. Onun tek düşüncesi, Courthill ile Dumfries arasındaki 22 kilometrelik yolu rahatlıkla ve daha az yorularak gidip gelmesine yarayacak bir araç geliştirmekti arası ortalama 94 milyon olan dünya bisiklet üretimi; 2007'de, 70 milyonluk otomobil üretiminin önüne geçerek 130 milyona çıktı. Bisiklet satışları, hükümetlerin kullanımı arttırmak için bir dizi teşvik planlamasıyla pazarda değişiklik gösteriyor. Örneğin İtalya hükümeti 2009'da şehirlerdeki hava kalitesini arttırmak ve trafikteki araba sayısını azaltmak için bisiklet alımını arttıracak büyük bir teşvik programına başladı. Hükümet ödemeleri, bisiklet maliyetinin yüzde 30'unu karşılayacak. Çin, 430 milyonla dünyanın en büyük bisiklet filosuna sahip fakat Avrupa'da kişi başına düşen kullanım oranı daha yüksek. Hollanda'da kişi başına bir bisikletten daha fazla düşüyor; Danimarka ve Almanya da kişi başına bir bisiklet oranıyla Hollanda nın hemen altında. Çin, düşük gelirli kesimlere ulaşım kolaylığı sağlamak için bisiklet kapasitesini büyük ölçüde arttırdı. Bu ülke 1976'da 6 milyon bisiklet üretti. Açık ekonomi ve yükselen gelirlerle sonuçlanan 1978'deki reformlardan sonra bisiklet üretimi 2007'de 90 milyona çıkacak kadar arttı. Bisiklete uygun ulaşım sistemleri planlamada en önde gelen endüstri ülkeleri; ulaşımın %27'sinin bisikletle gerçekleştiği Hollanda, %18'le Danimarka % 10'la Almanya. Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ve İngiltere'de bu oran % 1. Rutgers Üniversitesi'ndeki John Pucher ve Ralp Buehler tarafından hazırlanan mükemmel bir çalışma, ülkeler arasındaki bu büyük farkı inceliyor. Uzmanlar, Hollanda, Danimarka ve Almanya'daki bisikletlilerin yol önceliklerinin; park alanlarının varlığı, toplu taşıma araçlarının bisikletle uyumu, bisiklet ve motor sürücülerine verilen trafik eğitimleriyle tamamlandığını belirtiyorlar. "Bu ülkeler, araç sahiplerine kullanım ve park etmede bir dizi vergi ve kısıtlama getirerek büyük şehirlerde araba kullanımını pahalı ve zahmetli hale getiriyorlar. Bisiklet kullanımını teşvik etmede bu üç ülkenin gösterdiği başarının sebebi, bu tarz tamamlayıcı ve çok yönlü politikaların uygulanmasıdır" diyor ve ekliyorlar: "ABD ve İngiltere'de bisiklet sürmenin 'marjinal' kalması da bu politikaların eksikliğinden." Bisiklet kullanımını desteklemede gelişmiş ülkeler arasında şüphesiz lider olan Hollanda, bisikletin rolü vizyonunu "Ana Bisiklet Planı"nda birleştirdi. Tüm şehirlerde bisiklet yolları ve politikaları oluşturmanın yanında sistem ayrıca bisiklet sürücülerine trafik ışıklarında motosiklet sürücülerine karşı geçiş önceliği sağlıyor. Bazı trafik işaretleri, bisikletlilere arabalardan önce hareket hakkı tanıyor. 2007'den beri Amsterdam, bisikletle çıkılan yolculukların sayısının arabayla olanları geçtiği ilk Batılı endüstri şehri. Hollanda'da "Interface for Cycling Expertise" (Bisiklet Uzmanlığı için Arayüz) adında bir sivil toplum kuruluşu,

16 bisikleti ön plana çıkaran modern bir ulaşım sisteminin planlanmasında Hollanda deneyimini paylaşmak için kuruldu. Örgüt, bisiklet kullanımını kolaylaştırmak için Botsvana, Brezilya, Şili, Kolombiya, Ekvador, Gana, Hindistan, Kenya, Peru, Güney Afrika ve Uganda'daki gruplarla çalışıyor. Yeni tip bir ulaşım aracı olan elektrikli bisiklet satışları da artmış durumda. Elektrikli bisikletler, elektrik veya benzinle çalışabilen melez arabalar gibi fakat onlar, kas ya da akü gücüyle çalışıyor. İhtiyaç duyulduğunda şarj etmek için gridlere takılabiliyor. Bu teknolojinin üretildiği yer olan Çin'de, satışlar 1998'de elektrikli bisikletten 2008'de 21 milyona çıktı. Çin'de bu yıl yollarda yaklaşık 100 milyon elektrikli bisiklete karşılık 18 milyon araba vardı. Elektrikli bisikletler şu an benzer hava kirliliğiyle boğuşan diğer Asya ülkelerinin de ilgisini çekiyor. ABD ve Avrupa'da satışlar yılda 'i geçiyor. Melez arabalardan farklı olarak elektrikli bisikletler direk olarak hiçbir fosil yakıt kullanmıyor. Eğer kömür yakıt enerjisinden rüzgar, güneş ve jeotermal enerjiye geçebilirsek, bu bisikletler tamamen fosil yakıtsız çalışabilir. Hepsinden önemlisi, bisiklet potansiyelini ortaya çıkarabilmenin anahtarı bisiklet dostu ulaşım sistemleri yaratmak. Bu da, bisikletler için özel yollar ve belirlenmiş şeritler kurmakla, işyerlerinde bisiklet park ve yıkama imkanları yaratmakla mümkün. Bu basit bisiklet B Planı ekonominin lideri. Avantajları; Bisikletler ulaşımı kolaylaştırırken trafiği ve asfalt döşenmiş yol alanını azaltıyor. Altı bisiklet yolda, bir araba tarafından kaplanan alana sığabilir. Park etmede avantajı daha da çok; 20 bisiklet, bir arabayı park etmek için gereken yere konabilir. Karbon salınımını azaltmada çok az yöntem kısa yolculuklarda araba yerine bisiklet kullanmak kadar etkili. Bisiklet sadece esnek bir ulaşım yolu değil, aynı zamanda alınan-verilen kalori dengesinin korunmasında ideal bir araç. Türkiye de Karayolu Ulaşımı Ülkemizde en eski karayolu MÖ 2000 yılında Hititler tarafından yapılmıştır. Kral yolu denilen bu yol Sardes ve buradan Efes, Foça dan Mezopotamya ya kadar uzanan 2600 km yi kapsar. Toplam karayolu ağı içinde en fazla paya köy yolları sahiptir. Karayolları ağı içinde en az pay ise otoyollara aittir. Ülkemizde en gelişmiş ulaşım biçimi kara yoludur. Günümüzde yük ve yolcu taşımacılığında kara yolunun büyük bir üstünlüğü vardır. Ülkemizde kıyı bölgeler ile iç bölgeler arasındaki ulaşım geçitlerle sağlanmaktadır lı yılların ilk yarısında ulaşıma yönelik yatırımlar, büyük ölçüde karayolu ulaşımına ayrılırken (%80), bu yatırım alanı içinde özellikle otoyollar ön plana çıkmaya başlamıştır. Diğer ulaşım sistemleri ise toplam ulaşım yatırımları içinde %20 lik bir paya sahip olmuştur.

17 2000 yılına gelindiğinde, bir önceki döneme göre karayolu ulaşımı yatırımlarındaki payının bir azalma sürecine girdiği görülmektedir (%59,2). Yolcu Taşımacılığı: Karayolu % 97.2 Yük Taşımacılığı: Karayolu % 91.2 Havayolu Ulaşımı Rutin kontrollü uçuş yapılabilen ilk hava araçları iskeletsiz zeplinlerdi ve daha sonra bunlar "blimp" adıyla anılacaklardı. Bu türün en başarılı öncü uygulayıcısı Brezilyalı Alberto Santosdumont idi. Santos-dumont, bir balon ile içten yanmalı bir motoru çok verimli bir şekilde ilişkilendirmiştir yılında, "numara 6" adlı zeplinini Paris te kullanmıştır. Wright Kardeşlerin 17 Kasım 1903 tarihinde gerçekleştirdikleri ilk uçuşları aynı zamanda yüzyıllardır süren bir hayalin de gerçekleşmesi anlamına gelmiştir. Bu gelişmeyle birlikte insanın uçması imkân dahiline girmiştir. Uçaklar neredeyse icat edilir edilmez askeri hizmete de dahil edildiler. Uçakları askeri amaçlı kullanan ilk ülke Bulgaristan olmuştur ve uçaklarıyla Osmanlı cephelerinde keşif yapmak için 1. Balkan Savaşında ( ) kullanmışlardır. Uçakların, saldırı, savunma ve keşif amaçlı olarak gerçek anlamda kullanıldığı ilk savaş I. Dünya Savaşı olmuştur. İlk olarak Fransa'da başlayan ticari hava seferleriyle yepyeni bir ulaşım sistemi ortaya çıkmıştır. İlk yıllarda gelişme çok ağır olmuş, ilk ticari havacılık hareketlerinin A.B.D.'de ve ancak 1926 yılında başladığı görülmektedir. Güney Atlantik havayolunun açılması 1930'da, Kuzey Atlantik'inki ise ancak II. Dünya Savaşı'ndan sonra oldu. I. Dünya Savaşı ve II. Dünya Savaşı arasında geçen yıllar uçak teknolojisinde büyük gelişmelere sahne olmuştur. Bu dönemde uçak, çoğunlukla tahta ve kanvas (bir çeşit kumaş) malzemesi kullanılarak üretilmekten, neredeyse tamamen alüminyumdan üretilmeye doğru bir geçiş yaptı. Pilotlar, II. Dünya Savaşı'ndan sonra yeni edindikleri kabiliyetleri göstermekte daha hevesli oldular. Birçok Amerikalı pilot, hava cambazı oldu ve küçük kasabalarda hem gösteriler yaptılar hem de isteyen kişilere ücret karşılığı uçma deneyimi kazandırdılar. Ayrıca yine bu dönemde uçakların yarıştırıldığı birçok hava gösterisi düzenlendi. Bu tür yarışlar hem motor alanında hem de gövde tasarımı alanında büyük gelişmelere yol açtı. Pilotlar nakit para için yarıştıkça bu onları hep daha hızlıyı bulmaya teşvik etti. Bu hava cambazlarının belki de en ünlüsü Amelia Earhart'tı. Aynı zamanda, Atlantik ve İngiliz Kanalını geçen ilk kadın olma rekorunun da sahibiydi.

18 Amelia Earhart: Atlas Okyanusu'nu uçakla tek başına geçen ilk kadın pilot Amelia Earhart'tır. 1928'de Atlas Okyanusu'nu yolcu olarak geçen ilk kadın olarak ün kazandı Mayıs 1932'de tek başına Newfoundland'dan İrlanda'ya uçarak Atlas Okyanusu'nu geçti. ABD'yi baştan başa geçtiği uçuşundan sonra, Ocak 1935'te, Newfoundland-İrlanda arasındaki mesafeden daha uzun olan Hawaii- California arasını yine tek başına uçan ilk kişi oldu. 1937'de ABD'li meslektaşı Fred Noonan ile Lockheed Electra modeli, çift motorlu bir uçakla dünya turuna çıktı. Yolculuğunun üçte ikisini tamamladığı sırada, uçak Pasifik Okyanusu'nun ortalarında kayboldu ve Earhart'ın izine bir daha rastlanamadı. İskoçya'daki Doğu Lothian'dan havalanıp New York'taki Long Islan'da inip sonra tekrar İngiltere'deki Pulham'a dönen R34 adlı zeplin, Atlantiği geçen havadan hafif ilk hava taşıtı olmuştur yılına gelindiğinde, zeplin teknolojisi öyle bir noktaya gelmiştir ki eylül ayında ilk dünya turunu Graf Zeppelin adlı gemi ve yine ekim ayında aynı hava taşıtı ilk ticari transatlantik uçuşu gerçekleştirmiştir. Maalesef, kumanda edilebilir zeplinlerin ömrü 1937 yılındaki meşhur Hindenburg faciası ile son bulmuştur. Hindenburg'un New Jersey Lakehurst'teki iniş alanındaki tutuşup çakılmasının ardından, her ne kadar güvertedeki yolcuların büyük bir çoğunluğu kurtulmuş olsa da, insanlar yolculukları için zeplinleri kullanmayı bıraktılar. 1930'larda hem Almanya'da hem de İngiltere'de jet motorunun geliştirilmeye başlandı. İngiltere'de, Frank Whittle 1930 yılında bir jet motoru patenti aldı ve 30ların sonuna doğru da bir motor geliştirmeye başladı. Almanya'da, Hans von Ohain kendi jet motorunun patentini 1936 yılında aldı ve benzer bir motoru geliştirmeye başladı. Her ikisi de birbirlerinden habersizdi ve hem Almanya hem de İngiltere kendi jet uçaklarını II. Dünya Savaşı'nın sonunda geliştirmişlerdi. Ticari Havacılık, II. Dünya Savaşı'ndan sonra eski askeri uçakları kullanarak insan ve eşya taşımacılığı yapılarak gelişmeye başladı. Birkaç yıl içinde, Kuzey Amerika, Avrupa ve dünyanın diğer bölgelerini kapsayan uçuşlar yapan birçok şirket kuruldu. Bu hızlı ilerleme B-29 ve Lancaster gibi geniş gövdeli bombardıman uçaklarının kolayca ticari uçaklara dönüştürülebilmesinden kaynaklandı. Boeing 700 idi ve bu uçak yolculara sunulan konfor ve güvenliği daha yüksek seviyelere taşımıştı. 707 uçağı, ticari havacılığın günümüzdeki yaygın ve gelişmiş konumuna gelmesinde bir öncü olmuştur. Boeing firması hava taşımacılığının geleceğini yansıtan Boeing 747 tasarımıyla dikkatleri üzerine çekti. Bu uçak bugün hala inşa edilmiş en büyük uçaklardan biridir ve her yıl milyonlarca yolcu taşımaktadır. Ticari havacılık, İngiliz Havayollarının 1976 yılında Concorde uçağıyla sesüstü Atlantik uçuşu sağlamasıyla daha da büyük bir gelişme gösterdi. Birkaç yıl önce Atlantiği 2 saatin altında bir zamanda uçan SR-71 Karakuş adlı uçak hız rekorunu kırmıştı ve Concorde bu gelişmeyi yolcu taşıdığı halde takip etmişti.

19 21. yüzyılın başında sesaltı havacılık, tamamen kendi kendini yönetebilen veya uzaktan yönlendirilebilen taşıtlar için pilot kavramını ortadan kaldırma konusuna odaklandı. Birçok İnsansız Hava Aracı geliştirildi Nisan'ında insansız hava taşıtı Global Hawk, Amerika'daki Edwards Hava Üssünden kalkıp Avustralya'ya durmadan ve yakıt ikmali yapmadan uçtu. Bu bugüne kadar bir noktadan diğer bir noktaya yapılmış en uzun insansız hava aracı uçuşuydu ve tam 23 saat 23 dakika sürmüştü Ekim'inde ilk defa Atlantik'i geçecek ve tamamen kendi kendine kontrollü olan bilgisayar kontrollü bir model uçağın uçuşu gerçekleşti. Ticari havacılık, 21. yüzyılın başında bir dönemin sonunu Concorde uçaklarının emekliye ayrılmasıyla gördü. Concorde'un ona özel tasarımı olan ince yapısı ve bundan kaynaklanan yolcu sınırlaması ile çok fazla olan yakıt tüketimi onun her ne kadar iyi bir ticari uçak olmasını engelliyor gibi görünse de British Airways bu uçağın operasyonundan gözle görünür bir gelir elde etmişlerdi. Havayollarının kısa bir süre içinde bugünkü duruma erişmelerinde ise bu sektörde çok dikkat çekici bir özellik olan teknik buluşların çeşitli güçlükleri hızla çözümlemesi büyük rol oynamıştır. Bu sektördeki teknik buluşlar, daha geniş anlamıyla tekniğin sürekli yenilikler getirmesi bir yandan gelişmeyi hızlandırırken, öte yandan da bu ulaşım sisteminde kullanılan araç ve gereçlerin hızla modalarının geçmesine de yol açmaktadır. Bu ise bütünüyle işletmeyi olduğu kadar, izlenen yolları (güzergâh) da etkilemektedir. Havayollarının gelişmesinde en önemli rolü (a)uçak sanayiinin giderek gelişmesi; (b)havayollarındaki faaliyetleri düzenleyen uluslararası anlaşmaların yapılması; (c)havaalanı yapım tekniklerinin gelişmesinin oynadığı kesindir. Havaalanlarıyla uçak seferlerinin güven ve düzen içinde yapılmasını sağlayan tüm olanaklar, yani faaliyetinin tümü kastedilmektedir. Havayollarındaki gelişmenin hızı gerçekten şaşırtıcı olmuştur. Bilindiği gibi, yelkenli gemiler 400 yıldan daha uzun bir süre deniz ticaretinin başlıca aracı olarak kalmışlar; ancak 19. Yüzyılın sonuna doğru buharlı gemilerle yer değiştirmişlerdi. Benzer bir durum birkaç yıl önce Atlantik'i geçen ve kıta içinde uzun mesafeleri yenen uçakların ele başına geldi. Ancak, yelkenlilerin saltanatının uzun sürmesine karşılık, alternatif motorlu uçağınki kısa sürmüştü. Piston motorlu uçağın, türbin motorlu uçuklar tarafından modası geçmesi içinse 20 yıldan daha az bir zaman yeterli olmuştu. Bir zamanlar havayı fethettiği sanılan pervaneli uçağın eski model sayılması ve aynı zamanda modern hava trafiğinde büyük değişiklikler yapılmasına neden olan tepkili uçakların hizmete girmesi içinse yarım yüzyıldan daha az bir zaman yetmişti.

20 Günümüzde, nispeten daha yakın yıllarda en mükemmel uçaklar sayılan constellation ve hatta süper constellation'ların modalarının geçmiş olduklarını belirtmek, havayollarındaki araç yenileme hızı hakkında fikir verebilir. İlk uçaklar için açık ve engebesiz iniş yerleri gerekliydi. Bu husus, modern uçaklar için de daha az olmakla birlikte, yine geçerlidir. Ancak ilk uçakların çok kısa olan uçuş mesafeleri güzergâh üzerinde çok sayıda havaalanı gerektiriyordu. Böylece, ekvatoral bölgeler gibi sık bir bitki örtüsüyle kaplı olan alanlarda, beşeri olanaklar da havaalanlarının sık olarak yapılmasına uygun olmadığı için, üzerlerinden aşmak yerine daha uzun yollar kullanılıyordu. Örneğin. Kalküta-Saigon havayolu uzun zaman Kalküta-Bangkok arasında Burma ve Tayland'daki yoğun ormanlardan geçmek yerine, Malezya kıyıları boyunca uzun bir yol izliyordu. Bu ilk devrede denizler de uçaklar için aşılması adeta olanaksız engeller halindeydiler. İlk uçakların hareket alanları taşıyabilecekleri yakıt miktarıyla sınırlanmıştı; yoksa çok sık iniş kalkışların yapılması gerekiyordu. Bu ise bir yandan zaman yitirilmesine, öte yandan da sık aralıklarla havaalanlarının yer almasına zorunluluk göstererek işletmenin pahalı olmasına neden oluyordu. Atlantik'i geçmek için de ilk karşılaşılan sorun 7,000 kın uzaklıkta benzin ihtiyacının nasıl karşılanacağı olmuştu. Havayollarında karşılaşılan önemli bir başka güçlük de gece uçuşları ve onlarla ilgili uğrak yerleriydi. Gece seferleri ancak 1929 yılında başladı. Fakat gece uçuşlarının uluslararası önemde yaygınlaşması için radar ve telsizin gelişmesi beklendi. Uçakların geceleri de yol almaları bu ulaşım sektörünün ötekiler arasında hız bakımından, uzun mesafelerde de öne geçmesini sağladı. Çünkü o dönemdeki uçakların özellikle kısa mesafelerde, şimdikiler kadar hızlı olmamaları ve buna ek olarak havaalanlarının da şehirden bir hayli uzakta bulunuşu zaman yitirilmesine neden oluyor ve trenle pek rekabet edilemiyordu. Örneğin, Paris-Brüksel arasını tren 3,5 saatte alırken, uçakla Bourget ile Schhaerbeck havaalanları arası l saat 45 dakika sürmekte, fakat iki havaalanından şehirlere kadar gidip gelmek için gerekli zaman da eklenince, uçakla geliş zamanı 3 saat 15 dakikayı buluyordu. Havayolu ulaşımında temel olan üç unsur; uçak, havaalanı ve izlenen yol dur. Uçaklarda gelişme gerek taşman miktar ve hız, gerekse uçuş mesafesi bakımından çok çabuk olmuştur. Bu gelişme olmasaydı, kuşkusuz, bugünkü düzeye varılamazdı. Ocak 1976'da hizmete giren Concorde (İngiliz-Fransız ortak yapımı) ile hız 2,200 km'ye ulaşmıştır. Sesten iki kat fazla olan hızı nedeniyle ısınma yüzünden uçuş sırasında uçak 25 cm kadar uzamaktadır. Concorde ile Brüksel-New York, Paris-New York, Londra-New York arası, birbirlerine göre biraz farklı olmakla birlikte, 4 saatten aza inmiştir. Durmaksızın 5,000 km yol gidebilen Airbus'lar ise 1974'de geliştirilmiş ve 1980'lerin ortalarında da yaygınlaşmaya başlamışlardır. Tamamen bilgisayar yönetimindeki, yolcu kapasiteli bu uçaklar ekonomik ve uzun menzilli oldukları için havayolları tarafından çok tutulmuştur. Havayolları, günümüzde, ulaşımın en güvenli biçimi olarak kabul edilmektedir. Gelişen teknolojiye bağlı olarak havayollarında kazalar da en aza inmiştir. 1947'de meydana gelen 24

OTOMOBİLİ HENRY FORD MU İCAT ETTİ?

OTOMOBİLİ HENRY FORD MU İCAT ETTİ? OTOMOBİLİ HENRY FORD MU İCAT ETTİ? Otomobili Ford un icat ettiğini sanan çoktur ama bu yanlıştır. Ford, üretim bandını mükemmel hale getirip üretimi hızlandırarak otomobili ucuzlattı... İlk buharlı otomobil

Detaylı

BÖLÜM 7 ULAŞTIRMA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI

BÖLÜM 7 ULAŞTIRMA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI BÖLÜM 7 ULAŞTIRMA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI Ulaştırma mühendisliği, insan ve yükün güvenli, yeterli, ekonomik ve doğa koşullarına uygun bir biçimde taşınabilmesini sağlayacak ulaşım sistemlerinin ve bileşenlerinin

Detaylı

Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri Sektör Raporu 2010

Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri Sektör Raporu 2010 Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri Sektör Raporu 2010 Avrupa kıtasından Amerika kıtasına, Orta Doğu Ülkelerinden Afrika ülkelerine kadar geniş yelpazeyi kapsayan 200 ülkeye ihracat gerçekleştiren

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ OTOMOTİV SEKTÖRÜ

AVRUPA BİRLİĞİ OTOMOTİV SEKTÖRÜ İZMİR TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ OTOMOTİV SEKTÖRÜ Dilara SÜLÜN DIŞ EKONOMİK İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ AB MASASI ŞEFİ (TD) Mayıs 2006 AB OTOMOTİV SEKTÖRÜ AB, dünya otomotiv pazarının %35'ine sahiptir. Otomobil

Detaylı

ÖĞRENME FAALİYETİ 41

ÖĞRENME FAALİYETİ 41 ÖĞRENME FAALİYETİ 41 AMAÇ: RAYLI SİSTEMLER ALANI Bu öğrenme faaliyeti sonucunda Raylı Sistem alanındaki meslekleri tanıyabileceksiniz. ALANIN MEVCUT DURUMU VE GELECEĞİ Ülkemiz demiryolu tarihi üç dönem

Detaylı

DÜNYA SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ İHRACATI. Genel Değerlendirme

DÜNYA SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ İHRACATI. Genel Değerlendirme DÜNYA SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ İHRACATI Genel Değerlendirme Haziran 2014 2012 yılı dünya seramik sağlık gereçleri ihracat rakamlarına bakıldığında, 2011 yılı rakamlarına nazaran daha az dalgalanma gösterdiği

Detaylı

Yakın n Gelecekte Enerji

Yakın n Gelecekte Enerji Yakın n Gelecekte Enerji Doç.Dr.Mustafa TIRIS Enerji Enstitüsü Müdürü Akademik Forum 15 Ocak 2005 Kalyon Otel, İstanbul 1 Doç.Dr.Mustafa TIRIS 1965 Yılı nda İzmir de doğdu. 1987 Yılı nda İTÜ den Petrol

Detaylı

PAGEV - PAGDER. Dünya Toplam PP İthalatı

PAGEV - PAGDER. Dünya Toplam PP İthalatı 1 DÜNYA ve TÜRKİYE POLİPROPİLEN ( PP ) DIŞ TİCARET ANALİZİ Barbaros Demirci ( Genel Müdür ) Neslihan Ergün ( Teknik Uzman Kimya Müh. ) PAGEV - PAGDER DÜNYA TOPLAM PP İTHALATI : Dünya toplam PP ithalatı

Detaylı

SERAMİK SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

SERAMİK SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi SERAMİK SANAYİİ Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TÜRKİYE DE ÜRETİM Türkiye'de seramik ve çini yapımı, kökleri 8000 yıl öncesine uzanan

Detaylı

HİDROLİK PNÖMATİK SEKTÖRÜ NOTU

HİDROLİK PNÖMATİK SEKTÖRÜ NOTU HİDROLİK PNÖMATİK SEKTÖRÜ NOTU Akışkan gücü, basınçlı akışkanların, ister sıvı ister gaz halinde olsun, enerjilerinden faydalanarak elde edilen güçtür. Sıvı veya gaz, yada somut olarak su veya hava, ancak

Detaylı

DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ

DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ Hazırlayan ve Derleyen: Zehra N.ÖZBİLGİN Ar-Ge Şube Müdürlüğü Kasım 2012 DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİNDE ÜRETİM VE TÜKETİM yılında 9.546 milyon

Detaylı

Voiturette. Peel P50. - Isetta

Voiturette. Peel P50. - Isetta Öyle bir otomobil olsun ki... Vergisi az olsun. Yakıt tüketimi de! Kolay park edilsin. Dar sokaklara girebilsin. Böyle bir otomobil nasıl olabilir? Elbette, küçük!.. Küçücük!.. Ve karşınızda mini otomobiller!

Detaylı

KARAYOLLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Dün,bugün,yarın

KARAYOLLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Dün,bugün,yarın KARAYOLLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Dün,bugün,yarın Mayıs, 2014 diye çıktık yola Yollar İnsanoğlunun ortak mekanı... Yollar, insanın ileriye yolculuğudur, zamanla yarışıdır toplumların. Yol, ülke kalkınmasına,

Detaylı

KRUVAZİYER TURİZMİ ve DESTİNASYONA KATKISI. Erkunt Öner 2012

KRUVAZİYER TURİZMİ ve DESTİNASYONA KATKISI. Erkunt Öner 2012 KRUVAZİYER TURİZMİ ve DESTİNASYONA KATKISI Erkunt Öner 2012 1 1. Kruvaziyer Endüstrisinin Gelişimi Global olarak kruvaziyer endüstrisi, son 5 yılda turizmin en fazla büyüme gösteren alanı olmuştur. Yapılan

Detaylı

ULAŞTIRMA. Yrd. Doç. Dr. Sercan SERİN

ULAŞTIRMA. Yrd. Doç. Dr. Sercan SERİN ULAŞTIRMA Yrd. Doç. Dr. Sercan SERİN 2 1-GİRİŞ Ulaştırma 3 Yol Nedir? Türk Dil Kurumu Sözlüğüne göre Yol: 1. Karada, havada, suda bir yerden bir yere gitmek için aşılan uzaklık 2. Karada insanların ve

Detaylı

İktisat Tarihi II. XI. Hafta

İktisat Tarihi II. XI. Hafta İktisat Tarihi II XI. Hafta 19. yy da Ekonomik Gelişmeler 19. yy Avrupa da, sanayinin bir hayat tarzı olarak kesin zaferine şahit oldu. 19. yyda uluslararası ekonomik ilişkilerde ve devletlerin ekonomik

Detaylı

Fiziki Özellikleri. Coğrafi Konumu Yer Şekilleri İklimi

Fiziki Özellikleri. Coğrafi Konumu Yer Şekilleri İklimi KİMLİK KARTI Başkent: Roma Yüz Ölçümü: 301.225 km 2 Nüfusu: 60.300.000 (2010) Resmi Dili: İtalyanca Dini: Hristiyanlık Kişi Başına Düşen Milli Gelir: 29.500 $ Şehir Nüfus Oranı: %79 Ekonomik Faal Nüfus

Detaylı

YERLİ OTOMOBİL PROJESİNDE SON NOKTA: ELEKTRİKLİ OTOMOBİL

YERLİ OTOMOBİL PROJESİNDE SON NOKTA: ELEKTRİKLİ OTOMOBİL YERLİ OTOMOBİL PROJESİNDE SON NOKTA: ELEKTRİKLİ OTOMOBİL Melisa KORKMAZ Küreselleşen dünyada insan kendi yaşamını kolaylaştırmak amacıyla, ihtiyaçlarını karşılayacak birçok ürün icat etmiştir. İcat ettiği

Detaylı

Via Appia yolunun sonu işaret eden taş

Via Appia yolunun sonu işaret eden taş Ulaştırma Ulaşım insan ve eşyanın bir noktadan diğer bir noktaya taşınmasıdır. Ulaşım sistemleri kara, hava ve su olmak üzere üç türlüdür. Kara ulaşımı kara ve demiryollarını kapsar. Karayollarının başlangıcı

Detaylı

KÜRESEL OTOMOTİV OEM BOYALARI PAZARI. Bosad Genel Sekreterliği

KÜRESEL OTOMOTİV OEM BOYALARI PAZARI. Bosad Genel Sekreterliği KÜRESEL OTOMOTİV OEM BOYALARI PAZARI Bosad Genel Sekreterliği SEKTÖR ANALİZİ Otomotiv OEM boyaları dünyanın en büyük boya segmentlerinden biridir. Otomotiv OEM boyaları, 2011 yılında toplam küresel boya

Detaylı

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi CAM SANAYİİ Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TÜRKİYE'DE ÜRETİM Cam sanayii, inşaat, otomotiv, meşrubat, gıda, beyaz eşya, mobilya,

Detaylı

24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL

24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL 24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL UNCTAD Dünya Yatırım Raporu Türkiye Lansmanı Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü «UNCTAD» ın Uluslararası Doğrudan Yatırımlara ilişkin olarak hazırladığı Dünya Yatırım

Detaylı

* 2012 yılında stabil kalan küresel ekonominin, 2013 yılında yüzde 3,1 lik bir büyümeye ulaşması bekleniyor.

* 2012 yılında stabil kalan küresel ekonominin, 2013 yılında yüzde 3,1 lik bir büyümeye ulaşması bekleniyor. Turizmcilere yol gösteren 'Global Trendler Raporu 2013' yayımlandı 6.11.2013-16:03:02 WTM'de açıklanan "Global Trends Report 2013"de, bir yandan küresel ekonominin durumuna ve küresel turizme dair bir

Detaylı

Başlıca İthal Maddeleri : Petrol yağları, buğday, palm yağı, otomobil, gübre, iş makineleri

Başlıca İthal Maddeleri : Petrol yağları, buğday, palm yağı, otomobil, gübre, iş makineleri Etiyopya ve Seramik Sektörü Bilgi Notu GENEL BİLGİLER Resmi Dil : Amharikçe, Oromo, Tigrinya, Somaliae, İngilizce Başkenti : Addis Ababa Yüzölçümü : 1.127.127 km2 Nüfus : 88,4 Milyon(2013 tahmini Önemli

Detaylı

Kentlerde İklim Dostu Ulaşım Zorunluluğu. Önder Algedik

Kentlerde İklim Dostu Ulaşım Zorunluluğu. Önder Algedik + Kentlerde İklim Dostu Ulaşım Zorunluluğu Önder Algedik + İklim, Karbondioksit, Sıcaklık ilişkisi 394 ppm* * 2012 ortalaması, Mauna Loa + Daha fazla ısıtsak ne olur? 3 2 C İklimin Devrilme Noktası Kutup

Detaylı

KÜRESEL TİCARETTE TÜRKİYE NİN YENİDEN KONUMLANDIRILMASI-DIŞ TİCARETTE YENİ ROTALAR

KÜRESEL TİCARETTE TÜRKİYE NİN YENİDEN KONUMLANDIRILMASI-DIŞ TİCARETTE YENİ ROTALAR KÜRESEL TİCARETTE TÜRKİYE NİN YENİDEN KONUMLANDIRILMASI-DIŞ TİCARETTE YENİ ROTALAR T.C. Ekonomi Bakanlığının gerçekleştirdiği Küresel Ticarette Türkiye nin Yeniden Konumlandırılması-Dış Ticarette Yeni

Detaylı

TÜRKİYE VE ESKİŞEHİR SANAYİNİN 2023 STRATEJİSİ

TÜRKİYE VE ESKİŞEHİR SANAYİNİN 2023 STRATEJİSİ TÜRKİYE VE ESKİŞEHİR SANAYİNİN 2023 STRATEJİSİ Savaş M. ÖZAYDEMİR ESO Yönetim Kurulu Başkanı 18 Mayıs 2015 ESOGÜ Türkiye nin Mevcut Durumu ve 2023 Hedefleri! İhracatımız artıyor, ancak yüksek teknolojili

Detaylı

TÜRKİYE DIŞ TİCARETİNDEN İZMİR İN ALDIĞI PAYIN ANALİZİ

TÜRKİYE DIŞ TİCARETİNDEN İZMİR İN ALDIĞI PAYIN ANALİZİ 2013 ARALIK EKONOMİ TÜRKİYE DIŞ TİCARETİNDEN İZMİR İN ALDIĞI PAYIN ANALİZİ Erdem ALPTEKİN Giriş İzmir, 8.500 yıllık tarihsel geçmişe sahip, birçok medeniyetin birlikte hoşgörüyle yaşadığı, oldukça zengin

Detaylı

P1 Gebze-İzmit Hattı

P1 Gebze-İzmit Hattı Kocaeli 2020 Raylı Ulaşım Hattı Projeleri Hakkında Özet Bilgi Dr. Numan Akdoğan* *Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü, Fizik Bölümü Nanomanyetizma ve Spintronik Araştırma Merkezi P1 Gebze-İzmit Hattı Bu proje

Detaylı

Taşıtlar Taşıtlar Taşıtlar Deniz otobüsü Turistik yolcu gemisi Uçak

Taşıtlar Taşıtlar Taşıtlar Deniz otobüsü Turistik yolcu gemisi Uçak Otobüs Troleybüs İETT Hazırlayan: Bilge Nur Karagöz Tramvay Metro Jeff Greenberg / Photolibrary / Getty Images Turkey Feribot Deniz otobüsü Turistik yolcu gemisi Uçak İstanbul Deniz Otobüsleri A.Ş. NASA

Detaylı

DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM

DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM Invest in DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM Türkiye de Doğrudan Yabancı Yatırımın Gelişimi Makroekonomik anlamda küresel ekonomiye uyumu sağlayan yapısal reformlar, bir yandan Türkiye yi doğrudan yabancı yatırım

Detaylı

ÜRETİM (Araç Türüne Göre)

ÜRETİM (Araç Türüne Göre) ÜRETİM (Araç Türüne Göre) 2010 yılının Aralık ayında 56.646 adedi otomobil olmak üzere toplamda 114.672 adet araç üretilmiştir. Bu değer 2008 yılının Eylül ayından beri ulaşılmış en yüksek aylık üretim

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ AVUSTURYA ÜLKE RAPORU Şubat 2009 B.Ö. AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ 1 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Avusturya Cumhuriyeti Yönetim Şekli

Detaylı

Resmi Adı : Sudan Cumhuriyeti (Güney tarafı 9 Temmuz 2011 tarihinde Kuzey den ayrılarak Güney Sudan Cumhuriyeti ni oluşturmuştur)

Resmi Adı : Sudan Cumhuriyeti (Güney tarafı 9 Temmuz 2011 tarihinde Kuzey den ayrılarak Güney Sudan Cumhuriyeti ni oluşturmuştur) Sudan ve Seramik Sektörü Bilgi Notu GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Sudan Cumhuriyeti (Güney tarafı 9 Temmuz 2011 tarihinde Kuzey den ayrılarak Güney Sudan Cumhuriyeti ni oluşturmuştur) Resmi Dil : Arapça (resmi

Detaylı

3 1 0 2 20 BUĞDAY RAPORU

3 1 0 2 20 BUĞDAY RAPORU 0 1 Dünya buğday üretimi, üretim devlerinden biri olan ABD nin yaklaşık 4 milyon tonluk üretim azalmasına rağmen bu sene ekili alanların ve verimin artmasıyla paralel olarak Ağustos ayı verilerine göre

Detaylı

Araştırma Notu 15/179

Araştırma Notu 15/179 Araştırma Notu 15/179 27.03.2015 2014 ihracatını AB kurtardı Barış Soybilgen* Yönetici Özeti 2014 yılında Türkiye'nin ihracatı bir önceki yıla göre yüzde 3,8 artarak 152 milyar dolardan 158 milyar dolara

Detaylı

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Tanzanya Birleşik Cumhuriyeti Resmi Dil : Swahili, İngilizce Başkenti : Resmi başkent Dodoma(1 699 000) (de facto olarak Darüsselam); Dar es Selam; ticari başkent (2.498.000)

Detaylı

ALTIN MÜCEVHERAT. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

ALTIN MÜCEVHERAT. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi ALTIN MÜCEVHERAT Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi ALTIN MÜCEVHERAT Türk altın mücevherat üretim geleneği çok eskilere dayanmaktadır.

Detaylı

DÜNYA DÖKÜM ÜRETİMİNİN LİDERLERİ KİMLERDİR? Y. Ziya KAYIR Metalurji Mühendisi

DÜNYA DÖKÜM ÜRETİMİNİN LİDERLERİ KİMLERDİR? Y. Ziya KAYIR Metalurji Mühendisi DÜNYA DÖKÜM ÜRETİMİNİN LİDERLERİ KİMLERDİR? Y. Ziya KAYIR Metalurji Mühendisi KOSGEB Tel: (312) 267 02 85 06935 Sincan/Ankara E-posta: ykayir@kosgeb.gov.tr Özet: Modern metalurji, Anadolu da doğdu. Bakır

Detaylı

Lojistik. Lojistik Sektörü

Lojistik. Lojistik Sektörü Lojistik Sektörü Gülay Dincel TSKB Ekonomik Araştırmalar dincelg@tskb.com.tr Kasım 014 1 Ulaştırma ve depolama faaliyetlerinin entegre lojistik hizmeti olarak organize edilmesi ihtiyacı, imalat sanayi

Detaylı

RÜZGAR ENERJĐSĐ. Erdinç TEZCAN FNSS

RÜZGAR ENERJĐSĐ. Erdinç TEZCAN FNSS RÜZGAR ENERJĐSĐ Erdinç TEZCAN FNSS Günümüzün ve geleceğimizin ekmek kadar su kadar önemli bir gereği; enerji. Son yıllarda artan dünya nüfusu, modern hayatın getirdiği yenilikler, teknolojinin gelişimi

Detaylı

OTOMOTİV SANAYİİ-2014 ve GELECEK. 24.Ekim.2014 Tarihinde MDK Toplantısı FIRAT Üniversitesi Mühendislik Fakültesi / ELAZIĞ

OTOMOTİV SANAYİİ-2014 ve GELECEK. 24.Ekim.2014 Tarihinde MDK Toplantısı FIRAT Üniversitesi Mühendislik Fakültesi / ELAZIĞ OTOMOTİV SANAYİİ-2014 ve GELECEK 24.Ekim.2014 Tarihinde MDK Toplantısı FIRAT Üniversitesi Mühendislik Fakültesi / ELAZIĞ Otomotiv Sanayinde Gelecek: Değer Zincirinde Değişim Üretimden Tüketiciye: Tedarik

Detaylı

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2015 LANSMANI 24 HAZİRAN 2015 İSTANBUL

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2015 LANSMANI 24 HAZİRAN 2015 İSTANBUL UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2015 LANSMANI 24 HAZİRAN 2015 İSTANBUL UNCTAD Dünya Yatırım Raporu Türkiye Lansmanı Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü nün (UNCTAD) Uluslararası Doğrudan Yatırımlar

Detaylı

Büyüme Rakamları Üzerine Karşılaştırmalı Bir Değerlendirme. Tablo 1. En hızlı daralan ve büyüyen ekonomiler 3. 2009'da En Hızlı Daralan İlk 10 Ekonomi

Büyüme Rakamları Üzerine Karşılaştırmalı Bir Değerlendirme. Tablo 1. En hızlı daralan ve büyüyen ekonomiler 3. 2009'da En Hızlı Daralan İlk 10 Ekonomi POLİTİKANOTU Mart2011 N201126 tepav Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Sarp Kalkan 1 Politika Analisti, Ekonomi Etütleri Ayşegül Dinççağ 2 Araştırmacı, Ekonomi Etütleri Büyüme Rakamları Üzerine

Detaylı

Aylık Dış Ticaret Analizi

Aylık Dış Ticaret Analizi EKİM YÖNETİCİ ÖZETİ Bu çalışmada, Türkiye İhracatçılar Meclisi tarafından her ayın ilk günü açıklanan ihracat rakamları temel alınarak Türkiye nin aylık dış ticaret analizi yapılmaktadır. Aşağıdaki analiz,

Detaylı

ÖZET. İhracat. İthalat. 2015 yılı Ocak- Şubat Döneminde 2014 yılı Ocak-Şubat Dönemine Göre:

ÖZET. İhracat. İthalat. 2015 yılı Ocak- Şubat Döneminde 2014 yılı Ocak-Şubat Dönemine Göre: ÖZET İthalat 2015 yılı Ocak-Şubat Döneminde 2014 yılı Ocak-Şubat Dönemine Göre: Ham petrol ithalatı %28,11 artarak 3.293.230 ton olarak gerçekleşmiştir. Motorin (biodizel ihtiva eden motorin hariç) ithalatı

Detaylı

RUSYA FEDERASYONU ÜLKE RAPORU 14.04.2015

RUSYA FEDERASYONU ÜLKE RAPORU 14.04.2015 RUSYA FEDERASYONU ÜLKE RAPORU 14.04.2015 RUSYA FEDERASYONU ÜLKE RAPORU 14.04.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Rusya Federasyonu na ihracat yapan 623 firma

Detaylı

türkiye talep profili 2014

türkiye talep profili 2014 1 AKDENİZ TURİSTİK OTELCİLERİ VE İŞLETMECİLER BİRLİĞİ türkiye talep profili 2014 ilk yarı Sonuçları (özet değerlendirme) 30 YIL 1984-2014 AKTOB ARAŞTIRMA /EROL KARABULUT GECELEMELER % 10, GELİR % 6 ARTTI

Detaylı

LOJİSTİK SEKTÖRÜ BÜYÜME ORANLARI

LOJİSTİK SEKTÖRÜ BÜYÜME ORANLARI RAPOR: TÜRKİYE NİN LOJİSTİK GÖRÜNÜMÜ Giriş: Malumları olduğu üzere, bir ülkenin kalkınması için üretimin olması ve bu üretimin hedefe ulaşması bir zorunluluktur. Lojistik, ilk olarak coğrafyanın bir ürünüdür,

Detaylı

KAYNAK MAKİNELERİ SEKTÖRÜ NOTU

KAYNAK MAKİNELERİ SEKTÖRÜ NOTU KAYNAK MAKİNELERİ SEKTÖRÜ NOTU İki metal parçayı ısıl yolla birleştirme işleminde kullanılan kaynak makine ve malzemeleri, üretim sanayinde önemli bir paya sahiptir. Geliştirilen her teknolojik malzemenin

Detaylı

Trafik Mühendisliğine Giriş. Prof.Dr.MustafaKARAŞAHİN

Trafik Mühendisliğine Giriş. Prof.Dr.MustafaKARAŞAHİN Trafik Mühendisliğine Giriş Prof.Dr.MustafaKARAŞAHİN Trafik Nedir? İnsanların ve/veya eşyaların bir yol boyunca hareketidir.? Trafik Problemi: Trafik miktarı ile yol kapasitesi arasındaki dengesizlik sonucu

Detaylı

1. Ulaştırma. www.kuzka.gov.tr. TR82 Bölgesi Kastamonu Çankırı Sinop

1. Ulaştırma. www.kuzka.gov.tr. TR82 Bölgesi Kastamonu Çankırı Sinop 1. Ulaştırma Ulaştırma; sermaye, işgücü, hizmetler ve malların ülke düzeyinde ve uluslararası düzeyde en hızlı biçimde hareket etmesi için büyük önem arz etmektedir. Bu altyapının güçlü olmasının yanı

Detaylı

TÜRKİYE DE E-İHRACAT Fırsatlar ve Sorunlar

TÜRKİYE DE E-İHRACAT Fırsatlar ve Sorunlar tepav Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı TÜRKİYE DE E-İHRACAT Fırsatlar ve Sorunlar Ussal Şahbaz 12 Kasım 2014 Ankara Türkiye'de e-ihracat Slide 2 Çerçeve E-ihracatın Türkiye için manası Aynı

Detaylı

Dünya Seramik Sektörü Dış Ticareti a) Seramik Kaplama Malzemeleri

Dünya Seramik Sektörü Dış Ticareti a) Seramik Kaplama Malzemeleri Dünya Seramik Sektörü Dış Ticareti a) Seramik Kaplama Malzemeleri ÜLKE Dünya Seramik Kaplama Malzemeleri Üretiminde İlk 1 Ülke 29 21 211 212 212 Dünya /212 Üretiminden Aldığı Pay Değişim (%) (%) 1 ÇİN

Detaylı

Enervis H o ş g e l d i n i z Ekim 2015

Enervis H o ş g e l d i n i z Ekim 2015 Enervis H o ş g e l d i n i z Ekim 2015 Dünya Enerji Genel Görünümü Genel Görünüm Dünya Birincil Enerji Tüketimi 2013-2035 2013 2035F Doğalgaz %24 Nükleer %4 %7 Hidro %2 Yenilenebilir Petrol %33 Kömür

Detaylı

Zeytin ve Zeytinyağı Sektörü Ulusal Kümelenme Stratejileri Literatür Araştırması Raporu

Zeytin ve Zeytinyağı Sektörü Ulusal Kümelenme Stratejileri Literatür Araştırması Raporu TÜBİTAK TÜRKİYE SANAYİ SEVK VE İDARE ENSTİTÜSÜ BİTKİSEL ÜRETİM GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Zeytin ve Zeytinyağı Sektörü Ulusal Kümelenme Stratejileri Literatür Araştırması Raporu Uluslararası Pazar Analizi 17 Aralık

Detaylı

KÜRESELLEŞME Hafta 1 Öğr. Gör. Şükrü KAYA Elektronik ve Haberleşme Mühendisi

KÜRESELLEŞME Hafta 1 Öğr. Gör. Şükrü KAYA Elektronik ve Haberleşme Mühendisi KÜRESELLEŞME Hafta 1 Öğr. Gör. Şükrü KAYA Elektronik ve Haberleşme Mühendisi Kendi içine dönük, karşılıklı ticarete ve yatırıma konan engellerle birbirinden izole edilmiş; mesafe, zaman ve dil engellerinin

Detaylı

TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI

TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI NİSAN 2014 İçindekiler 2013 YILI İHRACAT RAKAMLARI HAKKINDA GENEL DEĞERLENDİRME... 3 2013 YILI TR 71 BÖLGESİ İHRACAT PERFORMANSI... 4 AKSARAY...

Detaylı

Tarih: 13 Temmuz 2012 Daha fazla bilgi için Nurgül Usta Genel Md. Yardımcısı Tel: 0212 349 48 50 E mail:nurgul.usta@dorinsight.

Tarih: 13 Temmuz 2012 Daha fazla bilgi için Nurgül Usta Genel Md. Yardımcısı Tel: 0212 349 48 50 E mail:nurgul.usta@dorinsight. BASIN BÜLTENİ Tarih: 13 Temmuz 2012 Daha fazla bilgi için Nurgül Usta Genel Md. Yardımcısı Tel: 0212 349 48 50 E mail:nurgul.usta@dorinsight.com Hitay Yatırım Holding firmalarından Türkiye nin en büyük

Detaylı

Polonya Otomotiv Sektörü Ve Yan Sanayii

Polonya Otomotiv Sektörü Ve Yan Sanayii Polonya Otomotiv Sektörü Ve Yan Sanayii Dış Ekonomik İlişkiler Müdürlüğü AB Masası Uzman Yardımcısı NESTEREN KESEN 2006 I. Sektörün Genel Özellikleri Avrupa Birliği üyeliği ile birlikte cazip bir pazar

Detaylı

Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye-Kürdistan Ekonomik ilişkileri. 02 Temmuz 2014

Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye-Kürdistan Ekonomik ilişkileri. 02 Temmuz 2014 Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye ile Kürdistan arasındaki ekonomik ilişkiler son yılların en önemli rakamlarına ulaşmış bulunuyor. Bugünlerde petrol anlaşmaları ön plana

Detaylı

Azerbaycan Enerji Görünümü GÖRÜNÜMÜ. Hazar Strateji Enstitüsü Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi. www.hazar.org

Azerbaycan Enerji Görünümü GÖRÜNÜMÜ. Hazar Strateji Enstitüsü Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi. www.hazar.org Azerbaycan Enerji GÖRÜNÜMÜ Hazar Strateji Enstitüsü Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi EKİM 214 www.hazar.org 1 HASEN Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi, Geniş Hazar Bölgesi ne yönelik enerji,

Detaylı

GTİP 392310: PLASTİKTEN KUTULAR, KASALAR, SANDIKLAR VB. EŞYA

GTİP 392310: PLASTİKTEN KUTULAR, KASALAR, SANDIKLAR VB. EŞYA GTİP 392310: PLASTİKTEN KUTULAR, KASALAR, SANDIKLAR VB. EŞYA TEMMUZ 2009 Hazırlayan: Mesut DÖNMEZ 1 GENEL KOD BİLGİSİ: 392310 GTIP kodunun üst kodu olan 3923 GTİP koduna ait alt kodlar ve ürünler aşağıda

Detaylı

DEVLETİN ADI: Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı BAŞŞEHRİ: Londra YÜZÖLÇÜMÜ: 244.110 km2 NÜFUSU: 57.411.000 RESMİ DİLİ: İngilizce

DEVLETİN ADI: Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı BAŞŞEHRİ: Londra YÜZÖLÇÜMÜ: 244.110 km2 NÜFUSU: 57.411.000 RESMİ DİLİ: İngilizce İNGİLTERE DEVLETİN ADI: Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı BAŞŞEHRİ: Londra YÜZÖLÇÜMÜ: 244.110 km2 NÜFUSU: 57.411.000 RESMİ DİLİ: İngilizce DİNİ: Hıristiyanlık PARA BİRİMİ: Sterlin 1.

Detaylı

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2006

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2006 UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2006 ULUSLARARASI YATIRIMCILAR DERNEĞİ 16.10.200.2006 İSTANBUL DÜNYADA DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR (milyar $) 1600 1400 1396 1200 1092 1000 800 693 826 716 710 916 600 400 331

Detaylı

CEZAYİR ÜLKE RAPORU 11.11.2015

CEZAYİR ÜLKE RAPORU 11.11.2015 CEZAYİR ÜLKE RAPORU 11.11.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Cezayir e ihracat yapan 234 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

FAO SÜT VE SÜT ÜRÜNLERİ FİYAT VE TİCARET GÜNCELLEME: KASIM 2014

FAO SÜT VE SÜT ÜRÜNLERİ FİYAT VE TİCARET GÜNCELLEME: KASIM 2014 FAO SÜT VE SÜT ÜRÜNLERİ FİYAT VE TİCARET GÜNCELLEME: KASIM 2014 FAO süt fiyat endeksi 184,3 ile Ekim ayında bir önceki aya göre %1,9 geriledi. Böylece geçen yıl aynı dönemin % 26,6 gerisinde kaldı. Tereyağı,

Detaylı

Roma İmparatorluğu nda uygulanan taş kaplı yol kesiti A: toprak, B-D: taş katmanlar, E: taş kaplama, F: kaldırım ve G: bordür

Roma İmparatorluğu nda uygulanan taş kaplı yol kesiti A: toprak, B-D: taş katmanlar, E: taş kaplama, F: kaldırım ve G: bordür KARAYOLLARI İLK KEZ MEZOPOTAMYA DA GELİŞTİ İlk taş kaplı sokak, Ur kentinde geliştirildikten sonra İranlılar krallar yolunu yaptı. Romalılar karayollarını mükemmelleştirip ilk karayolu ağını kurdu. Mezopotamya

Detaylı

Doğudan Batıya...Batıdan Doğuya...İPEK YOLU 2 İPEK YOLU

Doğudan Batıya...Batıdan Doğuya...İPEK YOLU 2 İPEK YOLU Avrasya için Yeni Bir Fırsat: Tarihi İpek Yolu nun Yeniden Canlandırılması Hüseyin Erdem Avrasya Ticaret ve Sanayi Odaları 2. Zirve Toplantısı 28 Mayıs 2006 Doğudan Batıya...Batıdan Doğuya...İPEK YOLU

Detaylı

ENERJİ KAYNAKLARI ve TÜRKİYE DİYARBAKIR TİCARET VE SANAYİ ODASI

ENERJİ KAYNAKLARI ve TÜRKİYE DİYARBAKIR TİCARET VE SANAYİ ODASI ENERJİ KAYNAKLARI ve TÜRKİYE DİYARBAKIR TİCARET VE SANAYİ ODASI ENERJİ KAYNAKLARI ve TÜRKİYE Türkiye önümüzdeki yıllarda artan oranda enerji ihtiyacı daha da hissedecektir. Çünkü,ekonomik kriz dönemleri

Detaylı

TÜRKİYE DE E-İHRACAT Fırsatlar ve Sorunlar

TÜRKİYE DE E-İHRACAT Fırsatlar ve Sorunlar tepav Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı TÜRKİYE DE E-İHRACAT Fırsatlar ve Sorunlar Ussal Şahbaz 24 Ekim 2014 İstanbul Türkiye'de e-ihracat Slide 2 Çerçeve n E-ihracatın Türkiye için manası è

Detaylı

Technology. and. Machine

Technology. and. Machine Technology and Machine Cezayir Teknoloji İthal Etmek İSTİYOR Kuzey Afrika nın en geniş yüzölçümüne, 35 milyona yakın nüfusa ve büyük petrol ve doğal gaz rezervlerine sahip olan Cezayir, ekonomik veriler

Detaylı

KABLO VE TELLER. Hazırlayan Tolga TAYLAN 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

KABLO VE TELLER. Hazırlayan Tolga TAYLAN 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi KABLO VE TELLER Hazırlayan Tolga TAYLAN 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi KABLO ve TELLER GTİP:8544 TÜRKİYE DE ÜRETIM VE DIŞ TİCARET Üretim Kablo ve teller

Detaylı

DÜNYA DA BU HAFTA 14 18 ARALIK 2015

DÜNYA DA BU HAFTA 14 18 ARALIK 2015 DÜNYA DA BU HAFTA 14 18 ARALIK 2015 AVRUPA'DA İNŞAAT ÜRETİMİ EKİMDE ARTTI Euro Bölgesinde inşaat üretimi yıllık yüzde 1,1 artış kaydetti Euro Bölgesinde inşaat üretimi ekim ayında aylık bazda yüzde 0,5,

Detaylı

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Hollanda ya ihracat yapan 361 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

Türkiye, Boğazın altındaki demiryolu tünelini açtı

Türkiye, Boğazın altındaki demiryolu tünelini açtı 29.10.2013 Türkiye, Boğazın altındaki demiryolu tünelini açtı İstanbul (dpa) Türkiye bugün boğazın altındaki demiryolu tünelini açtı. 29.10.2013-02:20 Uhr dpa İstanbul (dpa) Türkiye bugün boğazın altındaki

Detaylı

2015 OCAK DIŞ TİCARET RAPORU

2015 OCAK DIŞ TİCARET RAPORU 2015 OCAK DIŞ TİCARET RAPORU ATSO DIŞ TİCARET SERVİSİ *Tablo ve listeler TİM ve TUİK istatistikleri ihracat ve ithalat verilerine göre ATSO- Dış Ticaret Servisi tarafından derlenmiştir. 2015 OCAK / TÜRKİYE

Detaylı

3. TÜRKİYE ULAŞTIRMA SİSTEMİNE GENEL BAKIŞ

3. TÜRKİYE ULAŞTIRMA SİSTEMİNE GENEL BAKIŞ 3. TÜRKİYE ULAŞTIRMA SİSTEMİNE GENEL BAKIŞ Cumhuriyetin 1950 yılına kadar olan döneminde, doğru bir ulusal politika ile demiryolu ve denizyoluna ağırlık verilmiştir. leştirilen atılım sonunda, ülkenin

Detaylı

DTO TURİZM VE ÇEVRE DERS NOTLARI ÖĞR.GÖR. ŞULE KIYCI

DTO TURİZM VE ÇEVRE DERS NOTLARI ÖĞR.GÖR. ŞULE KIYCI DTO TURİZM VE ÇEVRE DERS NOTLARI ÖĞR.GÖR. ŞULE KIYCI BİRİNCİ HAFTA 2 TURİZM OLAYI VE GELİŞİMİ Turizm kelimesinin Latincede dönmek, etrafını dolaşmak, geri dönmek anlamına gelen tornus kökünden türetildiği

Detaylı

Kyoto Protokolü nün Onanması (Taraf Olunması) ve Uluslararası İklim Rejiminin Geleceği ile İlgili Bazı Politik ve Diplomatik Noktalar

Kyoto Protokolü nün Onanması (Taraf Olunması) ve Uluslararası İklim Rejiminin Geleceği ile İlgili Bazı Politik ve Diplomatik Noktalar Kyoto Protokolü nün Onanması (Taraf Olunması) ve Uluslararası İklim Rejiminin Geleceği ile İlgili Bazı Politik ve Diplomatik Noktalar José Romero* İsviçre Federal Çevre Bakanlığı Berne, İsviçre Ankara,

Detaylı

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE ARICILIK

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE ARICILIK A. ANAKARALARIN KOLONİ SAYILARI VE BAL ÜRETİMLERİ DÜNYADA VE TÜRKİYE DE ARICILIK H. Vasfi GENÇER Yasin KAHYA A. Ü. Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü Sayısı ve Bal Üretimi (2002) Gıda ve Tarım Örgütü (FAO)

Detaylı

TEKSTİL MAKİNALARI. Hazırlayan Hasan KÖSE 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

TEKSTİL MAKİNALARI. Hazırlayan Hasan KÖSE 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TEKSTİL MAKİNALARI Hazırlayan Hasan KÖSE 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TEKSTİL MAKİNALARI TÜRKİYE DE ÜRETİM Tanımı Tekstil makinaları, tekstil sanayinin

Detaylı

TAYSAD Aylık Sektör Raporu Aralık 2011

TAYSAD Aylık Sektör Raporu Aralık 2011 ÜRETİM (Araç Türüne Göre) 2011 yılının Aralık ayında 51.066 adedi otomobil, 48.800 adedi hafif ticari araç, 4.587 adedi ağır ticari araç, 3.756 adedi ise traktör olmak üzere toplam 108.209 araç üretilmiştir.

Detaylı

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ GENEL BİLGİLER Resmi Dil : İngilizce Başkenti : Akra Yüzölçümü : 238.537 km 2 Nüfus : 25,3 milyon (2012) Önemli Şehirler : Akra, Kumasi, Sekondi-Takoradi, Tamale GSYİH (2012 ) : 36,952 Milyon $ Kişi Başına

Detaylı

TÜRKİYE VE İZMİR İN OCAK-MART 2015 İHRACAT RAKAMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

TÜRKİYE VE İZMİR İN OCAK-MART 2015 İHRACAT RAKAMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ Hazırlayan: Gündem KONT İzmir Ticaret Odası TÜRKİYE VE İZMİR İN OCAK-MART 2015 İHRACAT RAKAMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre; ihracat 2015 yılı Mart ayında, 2014

Detaylı

Dünya ekonomisinde kartlar yeniden karılıyor!

Dünya ekonomisinde kartlar yeniden karılıyor! Dünya ekonomisinde kartlar yeniden karılıyor! Çin ABD savaşı kızışıyor. AB ile TTIP görüşmelerini sürdüren ABD`nin, TPP`yi olumlu sonuçlandırarak, Çin`in bölgede artan etkinliğini dengelemek açısından

Detaylı

KAĞIT ĠMALĠNE VE MATBAACILIĞA MAHSUS MAKĠNELER SEKTÖR NOTU

KAĞIT ĠMALĠNE VE MATBAACILIĞA MAHSUS MAKĠNELER SEKTÖR NOTU KAĞIT ĠMALĠNE VE MATBAACILIĞA MAHSUS MAKĠNELER SEKTÖR NOTU Modern dünyanın vazgeçilmez bir ürünü olan kağıt, Türkiye de de dünyadaki gelişmelere paralel olarak sürekli bir ilerleme kaydetmektedir ve yaşam

Detaylı

BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015

BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015 BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015 BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Bulgaristan a ihracat yapan 585 firma bulunmaktadır. 31.12.2013

Detaylı

Sürdürülebilir Kalkınma - Yeşil Büyüme. 30 Mayıs 2012

Sürdürülebilir Kalkınma - Yeşil Büyüme. 30 Mayıs 2012 Sürdürülebilir Kalkınma - Yeşil Büyüme 30 Mayıs 2012 Sürdürülebilir Kalkınma gelecek kuşakların kendi ihtiyaçlarını karşılayabilme olanağından ödün vermeksizin bugünün ihtiyaçlarını karşılayabilecek kalkınma

Detaylı

PLASTİK YOLCU UÇAĞI GERÇEKTEN PLASTİK Mİ?

PLASTİK YOLCU UÇAĞI GERÇEKTEN PLASTİK Mİ? PLASTİK YOLCU UÇAĞI GERÇEKTEN PLASTİK Mİ? Yeni nesil yolcu uçakları evlerdeki basit plastikten yapılmadı. Gövdeleri, fiberglasa benzeyen fiber takviyeli plastik kompozitlerden üretildi. Uçak Gövdesinde

Detaylı

Sn. Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekci

Sn. Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekci Sn. Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekci Bilgilendirme Sunumu 22 Temmuz 214 Ankara 1 AJANDA 1) Dünya ve Türkiye Ekonomisindeki Görünüm 2) Dış Ticaretimizdeki Gelişmeler 3) Bölgesel Gelişmelerin Dış Ticaretimize

Detaylı

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer AB ve Uluslararası Organizasyonlar Şefliği Uzman Yardımcısı IMF Küresel Ekonomik

Detaylı

GIDA İŞLEME MAKİNELERİ

GIDA İŞLEME MAKİNELERİ GIDA İŞLEME MAKİNELERİ 1. SEKTÖRÜN TANIMI VE SINIFLANDIRILMASI 8417.20 Ekmek, pasta, bisküvi fırınları (elektriksiz) 8419.31 Tarım ürünleri için kurutucular 8419.89 Pastörize, kondanse etme vb. işler için

Detaylı

1. SRO-Haramain Hızlı Tren Ağı (HHR): 1. Aşama: 1&2. Paket

1. SRO-Haramain Hızlı Tren Ağı (HHR): 1. Aşama: 1&2. Paket DEMİRYOLU PROJELERİ 1. SRO-Mekke Tek Hattı Suudi Demiryolları Organizasyonu (SRO), BAE de yapılmakta olan Dubai Metrosu benzeri olan Al Mashaaer Al Mugaddassah Metro Project olarak da bilinen tek hatlı

Detaylı

ELEVATÖRLER-KONVEYÖRLER SEKTÖR NOTU

ELEVATÖRLER-KONVEYÖRLER SEKTÖR NOTU ELEVATÖRLER-KONVEYÖRLER SEKTÖR NOTU Bu çalışmada elevetörler-konveyörler sektörü, GTIP tanımları aşağıda belirtilen kalemlerin toplamı olarak ele alınmıştır. 8428.20 Pnömatik elevatörler ve konveyörler

Detaylı

DÖVİZ KAZANDIRICI HİZMETLER

DÖVİZ KAZANDIRICI HİZMETLER DÖVİZ KAZANDIRICI HİZMETLER Ali DİKİLİ Devlet Yardımları ve Ar-ge Dairesi Başkanı Serbest Bölgeler, Yurtdışı Yatırım ve Hizmetler G.M. 2. DÜNYA TİCARET MÜŞAVİRLERİ KONFERANSI Ankara 5 Haziran 2012 1 DÖVİZ

Detaylı

Aylık Dış Ticaret Analizi

Aylık Dış Ticaret Analizi YÖNETİCİ ÖZETİ Bu çalışmada, Türkiye İhracatçılar Meclisi tarafından her ayın ilk günü açıklanan ihracat rakamları temel alınarak Türkiye nin aylık dış ticaret analizi yapılmaktadır. Aşağıdaki analiz,

Detaylı

YEREL YÖNETİMLERDE ULAŞIM HİZMETLERİ 26.11.2011

YEREL YÖNETİMLERDE ULAŞIM HİZMETLERİ 26.11.2011 YEREL YÖNETİMLERDE ULAŞIM HİZMETLERİ 26.11.2011 5216 sayılı kanunda; Büyükşehir Belediyelerinin görev, yetki ve sorumlulukları Büyükşehir ulaşım ana plânını yapmak veya yaptırmak ve uygulamak; ulaşım ve

Detaylı

DEĞERLENDİRME NOTU: İsmail ÜNVER Mevlana Kalkınma Ajansı, Konya Yatırım Destek Ofisi Koordinatörü

DEĞERLENDİRME NOTU: İsmail ÜNVER Mevlana Kalkınma Ajansı, Konya Yatırım Destek Ofisi Koordinatörü DEĞERLENDİRME NOTU: İsmail ÜNVER Mevlana Kalkınma Ajansı, Konya Yatırım Destek Ofisi Koordinatörü KONYA ÖZELİNDE YABANCI SERMAYELİ FİRMALARIN ÜLKE BAZLI ANALİZİ 06.08.2014 1 DEĞERLENDİRME NOTU: İsmail

Detaylı