ENERJISA ENERJİ ÜRETİM A.Ş. ALPASLAN II BARAJI ve HES PROJESİ Sayfa 1 / 43

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ENERJISA ENERJİ ÜRETİM A.Ş. ALPASLAN II BARAJI ve HES PROJESİ Sayfa 1 / 43"

Transkript

1 ENERJISA ENERJİ ÜRETİM A.Ş. Sayfa 1/43

2 ENERJISA ENERJİ ÜRETİM A.Ş. İÇİNDEKİLER 1. PROJENİN TARİFİ Alpaslan II Barajı ve HES Projesi Ana Hatları Proje Bileşenleri ve İnşaat İşlerinin Tanımı Ana Proje Bileşenleri Destek Altyapıları ve Tesisleri Temel Proje Aşamaları Geçmiş ve Mevcut Durum Saha Hazırlığı İnşaat Alpaslan II Barajı ve HES İşletme Aşaması Baraj Güvenliği İstihdam Gereksinimi Proje nin Ekonomik Ömrü Sayfa 2/43

3 ENERJISA ENERJİ ÜRETİM A.Ş. 1. PROJENİN TARİFİ Alpaslan II Barajı ve Hidroelektrik Santrali (HES) Projesi nin ( Proje ), enerji üretimi amacıyla ENERJİSA Enerji Üretim A.Ş (ENERJİSA) tarafından Doğu Anadolu Bölgesi'nde yer alan Muş ilinde inşa edilmesi planlanmaktadır. Projenin yeri, Muş ilinin yaklaşık 34 km kuzeyinde, Fırat Nehri Havzasının bir alt havzası olan Murat Nehri üzerindedir. Proje, baraj ve HES ile birlikte baraj gövdesi, dolusavak, enerji santrali gibi tüm ilgili yapılar da dahil olacak şekilde geliştirilmiştir. Alpaslan II Barajı ve HES Projesi'nin konumu Şekil 1.1 de verilmiştir. Projenin genel kapsamı; 116 m yüksekliğe sahip baraj gövdesi, 54,69 km 2 genişliğindeki rezervuar alanı, dolusavak ve derivasyon yapıları ile 4 ünitede 280 MW kurulu kapasiteye sahip Alpaslan II HES inşasını ve işletmesini içermektedir. Ek olarak malzeme ocakları, ulaşım yolları, şantiye gibi destek altyapı ve tesisler de Proje dahilindedir. Dahası, Muş-Varto (30 km) ve Muş-Bulanık (24 km) devlet karayollarının bazı kısımları rezervuar oluşumu nedeniyle taşınmak zorundadır ve bu bağlamda relokasyon yolları ENERJİSA tarafından inşa edilip Karayolları Genel Müdürlüğü (KGM) tarafından işletilecektir. Ayrıca HES tarafından üretilen enerjinin iletimi için, şalt sahası ve en yakın ulusal şebeke bağlantı noktası arasında 50 km uzunluğunda bir enerji iletim hattı (EİH) inşa edilecektir. Bu EİH de, ENERJİSA tarafından inşa edilip Türkiye Elektrik İletim A.Ş. (TEİAŞ) tarafından işletilecektir. Alpaslan II Barajı ve HES Projesi kapsamında yer alan Alpaslan II HES, brüt düşü 98 m ve proje debisi 344 m 3 /s olacak şekilde kurulacaktır. HES, toplamda 280 MW kurulu kapasiteye sahip olacaktır. HES'in üretim miktarı, Alpaslan II membasında gerçekleştirilecek olan projelere bağlı olarak düşüş gösterebilir. Bu projelerin bazıları henüz planlama ya da inşaat aşamasında olmasına rağmen, bazıları hali hazırda işletim aşamasındadırlar. Hem enerji üretimi hem de taşkın kontrolü açısından planlanan en büyük proje olan Alpaslan I Barajı ve HES Projesi, Alpaslan II Barajı ve HES Projesi'nin hemen memba kısmında yer alır ve halihazırda işletim aşamasındadır. Fizibilite çalışmaları sırasında Alpaslan II HES enerji üretimiyle ilgili olarak iki durum (mevcut ve gelecekteki durum olarak adlandırılan) değerlendirilmiştir. "Mevcut durum" Alpaslan II Barajı'nın işletilebilir hale geleceği 2017 yılı olarak tanımlanırken, "gelecekteki durum" planlanan memba projelerinin işletilebilir hale gelebileceği 2025 yılı olarak tanımlanmaktadır. Mevcut durum için, yıllık olarak 880 GWh enerji üretimi olacağı, gelecekteki durum içinse, yıllık olarak 748 GWh enerji üretimi olacağı hesaplanmıştır. Projenin inşaat aşaması yaklaşık beş yıl sürecek ve iki aşamada gerçekleşecek şekilde planlanmıştır. I. Aşama inşaat işleri 14 Haziran 2012 tarihinde başlamıştır ve derivasyon tünelleri, dip savak girişi ve su alım yapısı, dip savak vana yuvası ile çıkış yapısı ve kapak şaftları inşasını kapsar. II. Aşama inşaat işleri 4 Nisan 2013 tarihinde başlamıştır ve baraj gövdesi, dolu savak, santral binası ve enerji tünelleri inşasını kapsar. Baraj gövdesi çalışmalarına; Mayıs 2014 tarihinde yapılması planlanan nehir derivasyonundan sonra, 2014 yılı içerisinde başlanacaktır. İnşaat işlerinde gerekli olan kil dolgu, kum - çakıl ve bazalt gibi malzemeler yerel malzeme ocaklarından temin edilecektir. Yeri değiştirilecek olan Muş-Varto (30 km) ve Muş-Bulanık (24 km) Devlet Karayollarının inşaat çalışmalarına 2014 yılı yazında başlanması öngörülmektedir. İletim Sayfa 3/43

4 ENERJISA ENERJİ ÜRETİM A.Ş. hattı inşaat çalışmalarına; Türk ÇED Yönetmeliği uyarınca gerekli görülen ÇED çalışmalarının, projenin EİH kısmının sahibi olan TEİAŞ (Türkiye içindeki tüm EİH ların sahibi olarak) tarafından tamamlanmasını takiben 2014 yılı yazında başlanması öngörülmektedir. EİH için yaplacak olan ara ÇED çalışmalarını ENERJİSA üstlenmiştir. Sayfa 4/43

5 ENERJISA ENERJİ ÜRETİM A.Ş. Şekil 1.1. Proje Lokasyonu Sayfa 5/43

6 ENERJISA ENERJİ ÜRETİM A.Ş. Uzun Vadeli Kamu Planlaması Proje aynı zamanda, devlet tarafından önerilmiş olan Muş Ovası sulama projesi kapsamında suyun regülasyonu ve taşkın kontrolü için Devlet Su İşleri (DSİ) tarafından empoze edilecek işlevlere de tabi tutulacaktır. Muş Ovası içerisinde, ha genişliğindeki bir alanda sulama çalışmalarının yapılması planlanmıştır. Bu, DSİ tarafından önerilmiş olan uzun vadeli bir kamu planlamasıdır ve henüz fizibilite aşamasındadır. Alpaslan II, gelecekteki olası bir su regülasyonunu normal enerji üretim faaliyetleri ile gerçekleştirmek dışında söz konusu sulama proje önerisini destekleyecek herhangi spesifik bir yapı içermemektedir. Bahsekonu sulama önerisi, Alpaslan II olmasa dahi, Alpaslan I in regülasyon kapasitesi ile karşılanabilecek boyuttadır. Sulama önerisinin cazibeli sulama yöntemi olması beklenmektedir; ancak, pompalama ihtiyacı olması durumunda ENERJİSA, Alpaslan II Barajı ve HES için Su Kullanımı Hakkı ve İşletim Esasları Anlaşmasını'nın 38. maddesine tabi olacaktır. Bu maddeye göre, gerekli görülen pompalama faaliyetlerinin masraflarından ENERJİSA sorumlu olacaktır. Sulama amaçlı gerçekleştirilecek herhangi bir su çekimi Alpaslan II Projesi'nin mansap tarafında olacaktır. 1.1 Alpaslan II Barajı ve HES Projesi Ana Hatları Tablo 1.1, Alpaslan II Barajı ve HES Projesi ile ilgili teknik özellikleri özetlemektedir. Şekil 1.2 ise Proje lokasyonunu; Projenin temel bileşenlerini (Baraj, dolu savak, HES, enerji iletim hatları gibi), destek altyapılarını ve tesisleri (malzeme ocakları, ulaşım yolları, relokasyon yolları, inşaat şantiyeleri gibi) içerecek şekilde göstermektedir. Hem EİH hem de relokasyon yolları ENERJİSA tarafından inşa edilecektir ancak işletimleri, ilgili kurumlar olan TEİAŞ ve KGM tarafından yapılacaktır. Şekil 1.3, EİH için proje kapsamında belirlenmiş olan ön güzergahı göstermektedir. Tablo 1.1. Alpaslan II Barajı ve HES Projesi Teknik Özellikleri ALPASLAN II BARAJI VE REZERVUARI Şehir Muş Semt Merkez Havza Adı Firat Akarsu / Ana Kol Adı Murat Nehri Drenaj Alanı ,00 km 2 Doğal Akış 4.297,17 hm 3 (136,26 m 3 /s) (*) Yıllık Ortalama Akış Mevcut Durum 4.030,51 hm 3 (127,81 m 3 /s) (*) Müstakbel Durum için Akım 3.386,99 hm 3 (107,40 m 3 /s) (*) Kret Uzunluğu 800,00 m Kret Genişliği 12,00 m Tür Kil Çekirdekli Kaya Dolgu Talveg Kotu 1.269,00 m Kret Kotu 1.371,00 m Yükseklik (Talvegden) 99,00 m Yükseklik (Temelden) 116,00 m Azami Su Seviyesi 1.368,00 m Normal Su Kotu 1.368,00 m Asgari Su Seviyesi 1.340,00 m Asgari Su Seviyesinde Rezervuar 35,06 km 2 Azami Su Seviyesinde Rezervuar 54,69 km 2 Toplam Kapasite 2.097,20 hm 3 (*) Asgari Hacim 997,77 hm 3 (*) Aktif Hacim 1.099,43 hm 3 (*) Sayfa 6/43

7 ENERJISA ENERJİ ÜRETİM A.Ş. Şev Memba 2.45 H / 1.0 V Mansap 2.25 H / 1.0 V Dolu Hacim (Toplam) ,062 hm 3 (*) Düzenleme Oranı Mevcut Durum 92,99% Müstakbel Durum 94,42% Enerji Üretimi için Su Mevcut Durum 3.747,88 hm 3 (*) Müstakbel Durum 3.198,12 hm 3 (*) DOLUSAVAK Q PMF Baraj Dolu Savak Tasarım Debisi Giriş=7.542,00 m 3 /s, Çıkış=7.164,00 m 3 /s Q 25 Taşkın Debisi 1.874,00 m 3 /s Q 50 Taşkın Debisi 2.078,00 m 3 /s Tür Radyal Kapak Kapak Sayısı 6 Kapak Genişliği / Yüksekliği 11,00 m genişlik x 13,00 m yükseklik Dolu Savak için Toplam Brüt Genişlik 86,00 m Dolu Savak için Toplam Net Genişlik 66,00 m Dolu Savak için Ulaşım Kanalı Kotu 1.350,00 m Dolu Savak için Eşik Kotu 1.355,50 m DERİVASYON TÜNELLERİ MEMBA VE MANSAP BATARDOLAR Kesit Dairesel Tünel Sayısı 2 Tünel Uzunluğu T1 = 875,00 m; T2 = 950,00 m Çap 8,00 m Giriş Ağzı Taban Kotu 1.275,00 m Çıkış Ağzı Taban Kotu 1.270,00 m 1. Tünelin Eğimi 0, Tünelin Eğimi 0,0042 Batardo Türü Gövdeyle Bitişik Kil Çekirdekli Kaya Dolgu Memba Batardosu Kret Kotu 1.301,50 m Memba Batardosu Yüksekliği 31,50 m Mansap Batardosu Kret Kotu 1.281,50 m Dolu Savak Çapı 2,50 m ENERJİ TÜNELLERİ Kesit Dairesel Sayı 2 Derivasyon Tüneli Kısmı 8,00 m İç Çap Derivasyon Tüneli Sonrası (ikisinin de iç kısmı çelik kaplıdır) 6,30 m Uzunluk T1 (m) 703,756 (8 m çap) + 176,502 (6,30 m çap) T2 (m) 781,692 (8 m çap) + 165,72 (6,30 m çap) CEBRİ BORU Sayı 4 Çap Küçüm Parçalar İçinde 2,40 m Büyük Parçalar İçinde 4,50 m Cebri Boru Uzunluğu Her biri 35,00 m ALPASLAN II HES Enerji Santrali Genişliği 39,95 m Enerji Santrali Uzunluğu 89,00 m Enerji Santrali Yüksekliği 54,85 m Kuyruk Suyu Kotu 1.270,00 m Enerji İletim Hattı Uzunluğu 50 km Brüt Düşü 98,00 m Net Düşü (Proje Akışında) 84,58 m Santral Türü Açık Turbin Türü Francis-Dikey Eksen Birim Sayısı 4 Proje Debisi 344,00 m 3 /s Sayfa 7/43

8 ENERJISA ENERJİ ÜRETİM A.Ş. Proje Akış Hızı 2 x 136,00 m 3 /s + 2 x 36,00 m 3 /s Birimlerin Proje Akış Hızı 2 x 110,00 MW + 2 x 30,00 MW Kurulu Kapasite 280,00 MW Verimlilik 0,94 Yıllık Enerji Üretimi Mevcut Durum 880 GWh GelecektekiDurum 748 GWh JENERATÖR Tür 4-Faz Senkronizeli Jeneratör Miktar 2 Güç 2 x kva; 2 x kva Güç Katsayısı 0,90 Frekans 50 Hz Kutup Çiftleri Sayısı 24 çift (48 parça); 12 çift (24 parça) Jeneratörün Verimliliği 0,975 TRAFO Miktar 4 Tür Harici Tip, 3-Fazlı, Petrol-yalıtımlı Sürekli Enerji 2 x kva; 2 x kva Anma Gerilimi 11 /154 kv (+/-2x2,5%) Frekans 50 Hz Bağlantı Grubu YNd 11 Soğutma Tipi ONAN Verimlilik 0,985 *1 hektometre küp (hm 3 ) = 1,000,000 metre küp (m 3 ). Sayfa 8/43

9 ENERJİSA ENERJİ ÜRETİM A.Ş. Şekil 1.2. Proje Alanı ve Proje Birimleri Sayfa 9/43

10 ENERJİSA ENERJİ ÜRETİM A.Ş. Şekil 1.3. EİH için Ön Güzergah Sayfa 10/43

11 1.2 Proje Bileşenleri ve İnşaat İşlerinin Tanımı Hidroelektrik santral, baraj ve güç santralinden oluşur. Baraj, suyun rezervuarın içinde kalmasını sağlarken güç santrali de, elektrik üreten türbinler ve jeneratörleri çevreler. Rezervuarda tutulan su, cebri boru denilen geniş boruların yardımı ile türbinlere iletilir. Böylelikle rezervuarda tutulan suyun sahip olduğu potansiyel enerji, cebri borulara doğru akışın başlamasıyla kinetik enerjiye dönüşür. Akan su, türbin pervanelerinin dönmesini sağlayarak akan suyun kinetik enerjisini mekanik enerjiye dönüştürür. Türbinde üretilen bu mekanik enerji ise, türbin jeneratörü sayesinde elektrik enerjisine dönüştürülür. Akan su türbinden geçtikten sonra, barajın mansabında tekrar nehire karışır. Bir hidroelektrik santralinde üretilen elektrik miktarı iki olguya bağlıdır: debi - belirli zaman aralığında cebri borulardan akan su miktarı ve düşü - suyun düştüğü yükseklik farkı. Debi ve düşü arttıkça, üretilen elektrik miktarı da artar. Şekil 1.4, bir hidroelektrik santralinin nasıl çalıştığını şematik bir açıklamayla göstermektedir. Şekil 1.4. Örnek Hidroelektrik Enerji Santrali Şeması Ana Proje Bileşenleri Alpaslan II Barajı ve HES Projesinin burada belirtilen ana bileşenleri, baraj, rezervuar, dolu savak, derivasyon tünelleri, batardolar, HES, cebri borular, şalt sahası ve EİH olarak sayılabilir, Sayfa 11/43

12 Baraj ve Rezervuar Barajlar, su tutarak bir rezervuar oluşturabilmek için nehirlerin membasına inşa edilen ve oldukça geçirimsiz malzemelerden oluşturulmuş hidrolik yapılardır. Rezervuar ise, nehir boyunca inşa edilen barajlar sayesinde yaratılan yapay göller olarak tanımlanır. Bir baraj ve rezervuar birbirlerini tamamlayan birimlerdir. Rezervuarlarda, su toplama sahasından alınan su barajın arkasında depolanır. Su toplama sahasındaki suyun kaynağı ise yağmur suları ve akarsulardır. Rezervuarlardaki su yüzeyinin yüksekliği, su yüksekliği seviyesi olarak tanımlanır. Barajların amacı, su depolamak ve dışarı yapılan su akışını düzenlemektir. Barajlar, gelen tüm suyun depolanması rolünü üstlenir. Buna ek olarak, su yükseliği seviyesin artmasına da yardımcı olur. Gerekli miktarda enerjinin üretilebilmesi için, yeterli su yüksekliğine sahip olunması gereklidir. Toprak ve kaya malzemelerden inşa edilen barajlar, genel olarak dolgu barajlar veya dolgu tipi barajlar olarak adlandırılırlar. Dolgu barajların kullanımı, beton barajların kullanımından çok daha eski tarihlere uzanmaktadır. Toprak barajlar ve kaya-dolgu barajlar, kullanılan baskın dolgu malzemesine göre adlandırılmışlardır ve dolgu barajların en önemli iki türünü oluştururlar. Alpaslan II Barajı, kil çekirdekli kaya dolgu türü bir barajdır. Kaya-dolgu barajları genel olarak, geçirimsiz toprak çekirdek ile kırık kayaların birleşimiyle doldurulurlar. Uygun gradasyonlu malzemelerden inşa edilmiş bir dizi geçiş bölgesi sayesinde, çekirdek kabuklarından ayrıştırılır. Geçirimsiz çekirdek merkezi ya da eğimli olabilir. Kaya dolgu barajlar, baraj bölümlerinin konfigürasyonlarına göre daha alt dallara ayrılabilirler: örneğin, merkezi yerleşmiş çekirdekliler, eğimli çekirdekliler ve kaplamalı çekirdekliler. Kırılma ve kopmalara yapısal direnç sahibi olarak inşa edilmeleri gereken kaya dolgu barajların ana gövdesi, kaya-dolgu kabuk ve geçiş bölgelerinden oluşmalıdır ve çekirdek ve kaplama bölgeleri dolum süresince kaçakları asgari seviyeye indirgemelidir. Filtreleme bölgeleri, set üzerindeki sızıntı akıntıları sonucunda oluşacak olan erozyon sebebiyle meydana gelecek olan toprak kaybının önüne geçilmesi amacıyla tüm kaya-dolgu baraj türlerinde mevcut bulunmalıdır. Diğer yandan toprak dolgu barajlarda, drenaj tesisatı sayesinde, yalnızca baraj gövdesinin hem yapısal hem de sızıntı dayanıklılığa sahip olması yeterlidir. Uygun baraj tipinin seçimi; baraj alanının topografik ve jeolojik yapısı ile kullanılabilir inşaat malzemelerinin kalite ve miktarı gibi çeşitli faktörler göz önünde bulundurularak belirlenmiştir. Baraj dolgusunun yapısal güvenliği temel olarak, çevresel ve işletimsel tüm durumlardan kaynaklı aşırı bozulmaların engellenmesi, baskın sularının güvenli geçişi ve malzeme göçünün önlenmesi ile muvazene üzerindeki zararlı etkilerin önüne geçilmesi amacıyla sızıntı kontrolü yapılması gibi olgulara bağlımlıdır. Alpaslan II Barajı merkezi çekirdeğe sahip, kil-çekirdekli ve kaya-dolgu türü bir barajdır. Talvegden ya da nehir yatağı kotu (nehir yatağı için asgari kot sınırı) 99 m, temelden ise 116 m yüksekliğe sahiptir ve 800 m kret uzunluğuna sahip olacak şekilde tasarlanmıştır. Barajın ana özellikleri Tablo 1.1 içerisinde verilmiştir ve kil çekirdekli kaya dolgu baraj gövdesi ile gövdeye bağlı batardolar Şekil 1.5 içerisinde gösterilmiştir. Batardo, akarsuların derivasyon tünnelleri ile yönlendirilmesine ve böylece inşaat faaliyetlerinin kuru bir ortamda gerçekleştirilebilmesine yardımcı olmak için, inşaat alanını çevreleyecek şekilde inşa edilen bir yapıdır. Batardolar, Bölüm içerisinde ayrıntılı olarak tarif edilmişlerdir. Sayfa 12/43

13 Şekil 1.5. Memba Ön Batardosu, Memba Batardosu ve Baraj Gövdesi Rezervuar içerisindeki azami su seviyesinin m ve bu noktadaki yüzey alanının 54,69 km 2 olacağı, asgari su seviyesinin ise m ve bu noktadaki yüzey alanının 35,06 km 2 olacağı hesaplanmıştır. Azami, işletimde azami ve işletimde asgari su seviyeleri sırasıyla 1.369,56 m, m and m olacaktır. Bu bağlamda, azami rezervuar hacmi, işletimde azami rezervuar hacmi ve işletimde asgari rezervuar hacmi sırasıyla hm 3, hm 3 and 997 hm 3 olacaktır Dolu Savak Barajların tasarımı sırasında, büyük su taşkınlarının varlığı göz önünde bulundurularak önlemler alınmalıdır. Dolu savaklar, taşkın sularının barajların üzerinden ya da çevresinden akmasını sağlayacak yollar sağlamak amacıyla kurulurlar. Beton barajlardaki dolu savaklar, genellikle taşkın sularının baraj üzerinden akmasını sağlayacak şekilde inşa edilirler. Dolgu barajlardaki dolu savaklar ise, taşkın sularının barajın etrafından ve baraj gövdesinin mansap yüzünden uzağa akmasını sağlayacak şekilde inşa edilirler. Proje kapsamındaki dolu savak yapısı, yaklaşık m uzunluğunda, deniz seviyesinden (DS) m kret yüksekliğe, nehir yatağı kotunun 99m, baraj temelinin 119 m üzerinde ve m (DS) yükseklikte bir dinlendirme havuzuna sahip olacak şekilde tasarlanmıştır. Dolu savak yapısı, Şekil 1.6a da gösterilmiştir. Dolu savak tasarımı, Muhtemel Maksimum Taşkın (MMT) hidrografı içindir. MMT, oluşabilecek en şiddetli meteorolojik ve hidrolojik koşulların bir kombinasyonu sonucu oluşması öngörülen en büyük taşkın durumudur. MMT, baraj yıkılmasının önlenebilmesi amacıyla kullanılan bir tasarım kriteridir. Mansaptan görülecek şekilde tipik bir dolusavak yapısı Şekil 1.6b da gösterilmektedir. Kaya-dolgu bölgesinde kullanılacak dolgu malzemelerinin üretimi, dinlendirme havuzunun inşaatının bitmesiyle başlayacaktır. Ana baraj dahilinde altı adet radyal baraj kapağı mevcuttur ve bu kapakların boyutları 11x13 m, eşik yükseklikleri ise 1.355,5 m olacaktır. Alpaslan II Barajı ve HES Projesi kapsamında inşa edilecek dolu savak yapısının bileşenleri: Yaklaşım Kanalı (A) Eşik Yapısı (B) Şüt Kanalı (C) Dinlendirme Havuzu (D) Sayfa 13/43

14 Mansap Kanalı (E) Dolu savak çıkışının mansabındaki nehir yatağında oluşacak erozyonun etkilerinin azaltılabilmesi amacıyla, dolu savak çıkışına 270 m uzunluğunda, ve sağ kıyıda 50 m uzunluğunda bir koruyucu kaya dolgu inşası gerçekleştirilecektir (bkz. Şekil 1.6a). Şekil 1.6a. Dolu Savak Yapısı (Bileşenler A, B, C, D, E ve D sonrasındaki koruyucu kaya dolgu) Şekil 1.6b. Örnek Dolu Savak Yapısı (Mansap açısı) Sayfa 14/43

15 Derivasyon Tünelleri ve Batardolar Batardolar, inşaatın kuru bir ortamda yapılabilmesi amacıyla, inşaat alanını çevreleyecek şekilde inşa edilirler. Bu sebeple batardolar için, inşaat faaliyetlerini kolaylaştıran geçici barajlar denilebilir. Batardolar genellikle orjinal barajların membasına kurularak, inşaat süresince gelen suyun derivasyon tünellerine (veya kanallarına) aktarılmasını sağlar. İnşaat aşamasında nehirdeki akıntı hızının yüksek olmadığı durumlarda genellikle batardolar inşaat alanını çevreleyerek kuru pompalama yapar. Bazı durumlarda, bu Proje de olduğu gibi, barajın mansabına da bir batardo inşa edilmesi gerekli olabilir. Tablo 1.1 içerisinde de özetlendiği gibi, Alpaslan II Barajı ve HES Projesi için iki adet derivasyon tüneli T1 (D = 8 m, U = 875 m) ve T2 (D = 8 m, U = 950 m) tasarlanmıştır. Derivasyon tünelleri Murat Nehri'ni memba batardosu ile derive edip, mansap batardosundan sonra tekrar nehir yatağına geri bağlar ve böylece ana baraj gövdesi inşaat işlerinin memba ve mansap batardoları arasında kuru ortamda yapılmasını sağlar. Batardo, Q50 taşkın hidrografı için tasarlanmıştır. 50 yıl hidrograf pik deşarjı m 3 /s olarak belirlenmiştir. Derivasyon tünelleri, işlevleri son bulduktan sonra 6,30 m çapında suyu HES e yönlendirecek iki enerji tüneli olarak kullanılacaktır (bkz. Şekil 1.7). Şekil 1.7. Derivasyon ve Enerji Tünelleri Derivasyon ve enerji tünelleri Şekil 1.8 de gösterilmiştir. Şekilden de görülebileceği gibi, derivasyon tünelleri derivasyon tünel girişinden başlayarak derivasyon tüneli çıkışına kadar uzanmaktadır. Derivasyon tünelleri işlevlerini yerine getirdikten sonra, enerji tüneli girişinden enerji tüneli çıkışına uzanacak şekilde iki enerji tüneli olarak kullanılacaktır (bkz. Şekil 1.8). Mühendislik tasarım koşulları göz önünde bulundurularak, tünellerin ilk kısımları beton kaplama ve kalan kısımlar hem beton hem de çelik kaplama olacak şekilde tasarlanmıştır. Çapı 12 m olan 2 adet kapak şaftı baraj kret yüksekliğinin 100 m aşağısına kurulacaktır. Bu noktada toplam yükseklik 111 m olacaktır (11 m taşıma odasının yüksekliğidir). Kapak şaftları, Şekil 1.9 içerisinde gösterilmiştir. Bu kapaklar, bakım ya da benzeri durumların baş göstermesi halinde, suyun ana santrale ulaşmasını engelleyerek Sayfa 15/43

16 kapak şaftının ardındaki tünel kısmının kuru kalmasını sağlayacaklardır. Ek olarak kapaklar, işletim sırasında rezervuardaki su seviyesinin kontrolünde de kullanılabilirler. Şekil 1.8. Derivasyon ve Enerji Tünelleri Şekil 1.9. Kapak Şaftı Şekil 1.10 rezervuar içerisindeki su giriş yapısını, Şekil 1.11 ise derivasyon tünellerinin su çıkış yapısını göstermektedir. Izgaralar arasındaki hızın 0,74 m/s, su giriş hızının 2,69 m/s ve su giriş yapısındaki su yüksekliğinin m (DS) olması tasarlanmıştır. Sayfa 16/43

17 Şekil Derivasyon Tünellerinin Su Giriş Yapısı Şekil Derivasyon Tünellerinin Su Çıkış Yapısı Sayfa 17/43

18 Memba batardosu ve mansap batardosu, suyun memba ön-batardosu aracılığıyla derivasyon tünellerine derivasyonundan sonra inşa edilecek ve böylece baraj gövdesi inşası kuru bir ortamda gerçekleştirilecektir. Mansap batardosu (11,5 m yüksekliğinde), suyun mansaptan geri tepmesini engelleyerek elektrik santrali ve baraj gövdesinin kuru kalması amacıyla inşa edilecektir. Memba ön-batardosu (10 m yüksekliğinde) ise suyun derivasyon tünellerine aktarımını ve böylelikle memba batardosu (38 m yüksekliğinde) inşasının kuru bir ortamda gerçekleşebilmesini sağlar. Mansap batardosu, hidroelektrik faaliyetlerinin başlaması ile birlikte sökülecektir. Malzeme, rezervuar alanındaki bir depolama alanına taşınacak ve nehre karıştırılmayacaktır. Şekil 1.12 batardoları, Şekil 1.13 ise memba ön batardosu ve memba batardosu ile ilgili ayrıntıları sunmaktadır. Şekil Memba Ön-Batardosu, Memba Batardosu ve Mansap Batardosu Sayfa 18/43

19 Şekil Memba Ön-Batardosu ve Memba Batardosu HES ve Cebri Boru Cebri borular, suları türbinlere taşıyan açık ya da kapalı borulardır ve güçlendirilmiş beton ya da çelikten imal edilirler. Beton cebri borular, düşü 30 metreden daha az olan yapılar için uygunken; çelik cebri borular her düşü için kullanılabilir. Düşü veya su basıncının artışı, daha kalın cebri borulara ihtiyaç duyulmasını sağlar. Su akışı, cebri boru kapakları ile kontrol edilir. Alpaslan II Projesindeki cebri borular gömülü olacaktır. Tipik bir gömülü cebri boru Şekil 1.4 te gösterilmektedir. Alpaslan II Projesi kapsamında cebri boruların çapları 2x(6,30x4,50) m ve 2x(6,30x2,40) m ve uzunlukları da 35 m olacaktır. Tablo 1.1 de verildiği üzere; 54,85 m yüksekliğinde, 89 m uzunluğunda ve 39,95 m genişliğinde bir HES inşa edilecektir. Standart bir HES şeması Şekil 1.4 te, Alpaslan II HES in konumu ise Şekil 1.14a da gösterilmektedir. Sayfa 19/43

20 Şekil 1.14a. Santral Binası Alpaslan II HES Projesinde toplam 4 adet Francis - Dikey Eksen tipi türbin olacak ve bunlardan 2 tanesi 110 MW / turbin birim güç ve kalan 2 tanesi 30 MW / turbin birim güç üreterek toplamda 280 MW üretim yapacaklardır. Francis tipi türbinler, reaksiyon türbinleridir. Bu tip türbinlerde sıvı türbine çok yüksek basınçla gelir ve enerjisi türbin kanatlarına aktarılır. Şekil 1.14b ile standart bir Francis türbini şeması (yan-kesit görünümü) verilmiştir. Şekil üzerinden de görülebileceği üzere su, spiral şekilli boruya (cebri boru) yatay doğrultuda girmekte, türbin çarkında döndükten sonra türbinin merkezinden dikey olarak aşağı akmaktadır. Türbin çıkışının mansabında nehir kıyısında koruyucu kaya dolgu kurulacaktır. Aynı zamanda dolu savak mansabında, nehir kıyısı boyunca da 50 m uzunluğunda bir kaya dolgu koruma uygulanacaktır. Şekil 1.14b. Francis-Dikey Eksen Tipi Türbin (Kaynak: Sayfa 20/43

21 Alpaslan II HES Trafo Merkezi ve Enerji İletim Hattı (EİH) Trafo merkezi, baraj eteklerinin sağ (Batı) kıyısına yakın ve açık bir alana (bkz. Şekil 1.3) inşa edilecektir ve Alpaslan II HES sayesinde üretilen enerjinin iletim hatlarına taşınmasında yardımcı rol üstlenecektir. Alpaslan II HES için, 380 kv 202,0 m x 132,0 m özelliklerine sahip bir trafo merkezi inşası planlanmaktadır. Enerji ulusal şebekeye, yaklaşık 50 km uzunluğunda asma bir EİH ile iletilecektir. 50 km uzunluğunda ve 380 kv kapasiteli EİH, Alpaslan II HES trafo merkezinden başlayarak Yukarı Kaleköy HES trafo merkezine kadar uzanacaktır. Kurulacak EİH güzergahı Şekil 1.3 ile verilmiştir. ENERJİSA tarafından inşa edilecek olan EİH, TEİAŞ tarafından işletilecektir. Şekil 1.15, EİH için kullanılması planlanan tipik bir çelik kuleyi göstermektedir. Ortalama 600 m aralıklarla, 30 m - 50 m arasında değişen yükseklikte yaklaşık 85 çelik kulenin inşa edilmesi planlanmaktadır. Çelik kulelerin yerleşim yerleri ile arasında asgari mesafe 25 m olacaktır. Ancak EİH tasarımı henüz nihai olmadığı için değişebilecektir. Şekil Örnek Çelik Kule Görünümü Sayfa 21/43

22 1.2.2 Destek Altyapıları ve Tesisleri Taş ocakları, malzeme ocakları, depolama alanları, inşaat şantiyeleri ve relokasyon yolları, Alpaslan II Barajı ve HES Projesinin destek altyapı ve tesisleridir. Bu destek altyapı ve tesislerin konumları Şekil 1.2 ile verilmiştir Taş ve Malzeme Ocakları Şekil 1.2 içinde de görülebileceği gibi, Alpaslan II Barajı ve HES Projesi kapsamında 5 taş ocağı, 4 geçirimsiz malzeme ocağı, 3 geçirimli malzeme ocağı, 5 depolama alanı ve kırma-eleme-yıkama tesisi yer almaktadır. Malzeme raporuna göre an itibariyle; 9,000,000 m 3 geçirimsiz malzeme, Geçirimsiz Malzeme Ocağı A, 1,200,000 m 3 geçirimli malzeme, Geçirimli Malzeme Ocağı E, 10,000,000 m 3 kaya malzeme, K-5 ve K-1 taş ocakları İle proje inşaatı için yeterli malzemeyi sağlayacaktır. Taş ocaklarının seçiminde, çıkarılacak malzemelerin uygunluğunun yanı sıra, inşaat şantiyesine olan uzaklıklar da göz önünde bulundurulmuştur. Geçirimsiz malzeme ocağı A dışındaki tüm geçirimli ve geçirimsiz malzeme ocakları rezervuar oluşumu sırasında su altında kalacaktır. Geçirimsiz malzeme ocağı A, dolu savak yapısının altında kalmaktadır. Şubat 2014 itibariyle, sadece taş ocağı K-5 kullanımdadır. Daha sonra K-1 taş ocağı kullanılacaktır. Bu iki taş ocağının toplamda inşaatın tamamlanması için yeterli kaya malzemeyi sağlayabilecek oldukları kabul edilmiştir. Herhangi bir ihtiyaç durumununun oluşması halinde K-3 taş ocağı ve son seçenek olarak K-6A ve K-6B taş ocakları kullanıma sokulacaktır. Rezervuar bölgesinin dışında yer alan K-6A ve K-6B taş ocaklarının kullanılması durumunda, inşaatın bitirilmesiyle birlikte, bu ocaklar kapatılarak ÇED çalışmasında da belirtildiği gibi rehabilite edileceklerdir. İnşaat sahasındaki malzeme ocaklarından sağlanan kum ve çakıl; rezervuar alanında yer alan kırma-eleme-yıkama tesisinde (bkz. Şekil 1.2), agrega ve beton üretiminde kullanılmak üzere istenilen boyuta getirilecektir Şantiye Şekil 1.2 ile gösterildiği üzere, bir tanesi Alpaslan II Baraj ve HES inşaatı ve bir tanesi relokasyon yolları inşaatı için olmak üzere, toplamda 2 adet şantiye bulunmaktadır. Baraj ve HES inşaatı için kullanılacak olan şantiye halihazırda kurulmuştur (bkz. Şekil 1.16). Bu bölgede üretilen evsel atık sular, paket atık su arıtma tesisi ile arıtıldıktan sonra Türk Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği'nde belirtilen limitler doğrultusunda Murat Nehri'ne deşarj edilmektedir. Şantiye, yaklaşık 0.4 km 2 genişliğinde kapalı bir kamp olarak inşa edilmiş ve tel örgülerle çevrelenmiştir. Şantiye içerisinde, ofisler, yatakhaneler, yemekhane, idari binalar, depo ve atölye gibi yapılar bulunmaktadır. Projenin yaklaşık 1050 kişilik çalışma kadrosunun 750 kişilik kısmını oluşturan göçmen işçiler şantiye alanında konaklamaktadırlar. Şantiye için gerekli olan enerji, Muş ve Varto arasındaki ana iletim hattı üzerinden sağlanır. Su ihtiyacı ise, nehrin öbür tarafından bulunan yer altı su kuyularından pompalama vasıtasıyla sağlanmaktadır. Sayfa 22/43

23 Şekil Alpaslan II Projesi Şantiye Alanı Görüntüsü Relokasyon Yolları Proje alanındaki mevcut karayolları çoğunlukla nehir yatağını takip etmektedir. Bu açıdan, Muş-Varto Kavşağı - Bulanık İl Yolu ve Muş-Solhan Devlet Karayolu, kurulacak olan Alpaslan II rezervuar alanından geçmektedir ve bu yolların bazı kısımları Alpaslan rezervuarının oluşmasıyla su altında kalacaktır, bu sebepten ötürü de taşınmaları gerekmektedir. Şekil 1.2 de proje alanındaki mevcut yollar ve relokasyon yollarının güzergahları verilmiştir. Muş-Varto yolunun reloke edilecek kısmı 30 km uzunluğunda olup, Muş-Bulanık yolunun reloke edilecek kısmı da 24 km uzunluğunda olacaktır. Relokasyon yolları ENERJİSA tarafından inşa edilecek ve Karayolları Genel Müdürlüğü (KGM) tarafından işletileceklerdir. Muş-Solhan Kavşağı-Varto Devlet Karayolu nun 3,5 km uzunluğundaki kısmı, Alpaslan II Baraj ve HES Projesi ÇED çalışmaları kapsamında değerlendirilmiş ve inşaatı tamamlanmıştır. Bu sebeple bu yolun 26,5 km lik bölümü ve Muş-Bulanık yolunun 24 km lik bölümü, su tutma öncesi taşınmış olacaktır. Relokasyon yolları projesinin tasarımı sırasında, Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından belirlenen standartlar (yolun görünürlüğü, geometrik standartlar, viraj açıları gibi) göz önünde bulundurulmuştur. Su altında kalacak olan mevcut yol her iki yöne birer şerit olacak şekilde toplamda 2 şeritlidir. İnşa edilecek olan relokasyon yolları ise, toplamda 24 m genişliğinde ve her iki yönde de ikişer tane olmak üzere toplamda 4 şeritli olacak şekilde planlanmıştır. Devlet, bölgedeki sular altında kalmayacak olan yolları da 4 şeritli olacak şekilde genişletme planına sahip olsa da bu projenin ne zaman gerçekleştirileceği henüz bilinmemektedir. Relokasyon yolları için toplamda 5 adet köprü inşa edilecektir ve bunlardan 2 tanesi Muş-Varto yolu üzerinde, 3 tanesi ise Muş-Varto Kavşağı ile Bulanık Yolu üzerinde olacaktır. Aşağıda bu köprülerin isimleri ve uzunlukları verilmiştir: Muş-Varto Yolu Üzerinde: a. Karataş Köprüsü uzunluk 83 m b. Koşkar Köprüsü uzunluk 136 m Sayfa 23/43

24 Muş-Varto Kavşağı ile Bulanık Yolu: a. Bağiçi Köprüsü uzunluk 118 m b. Hamurpet Köprüsü uzunluk 100 m c. Mağara Köprüsü uzunluk 105 m 1.3 Temel Proje Aşamaları Geçmiş ve Mevcut Durum ENERJİSA, Alpaslan II Baraj ve HES Projesi için Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından verilen "Elektrik Üretim Lisansı"na sahiptir. EPDK tarafından Türkiye'nin elektrik piyasasına ilişkin 4628 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde, 49 yıllığına Proje için Lisans (6 Eylül 2010 tarihli Lisans No EU/2756-7/1701) verilmiştir. Bunu takiben, Alpaslan II Barajı ve HES Projesinin inşaat ve işletim hakları 2012 yılında ENERJİSA tarafından alınmıştır. Alpaslan II Barajı ve HES Projesi için 15 Ağustos 2012 tarihinde, T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı (dönemin Çevre ve Orman Bakanlığı) tarafından "ÇED Olumlu" belgesi verilmiştir ve proje şu anda inşaat aşamasındadır. 50 km uzunluğunda inşa edilmesi planlanlanan EİH için Türk ÇED Yönetmeliği'ne uygun bir şekilde ayrı bir ÇED çalısması ve ÇED süreci başlatılacaktır. Bu ÇED çalışması ve süreci, proje sahibi olarak, TEİAŞ'ın sorumluluğu altındadır. Bu sebeple TEİAŞ, ÇED çalışmasını başlatarak, süreci kendi adına takip etmesi açısından, bir ÇED danışmanı (Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından onaylı ) atayacaktır. ENERJİSA, EİH ile ilgili çevresel ve sosyal sorunları daha iyi değerlendirmek için EİH resmi ÇED süreci öncesinde, EİH için 5 km'lik bir koridor içerisinde çevresel ve sosyal değerlendirme ön-çalışması başlatmıştır. Koridor seçilirken; sabit bir başlangıç noktası ve bağlantı noktasında bir trafo merkezi, TEİAŞ ile fikir alışverişleri ile çevresel ve sosyal sınırlar ve hassas bölge ve reseptörlerden kaçınılabilmek göz önüne alınmıştır. ÇED Yönetmeliği gereğince, relokasyon yolları ÇED sürecinden muaftır ve relokasyon yolları için "ÇED Muafiyet" yazısı 10 Haziran 2013 tarihinde T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından verilmiştir. Ancak şantiye bölgesinden geçen 3.5 km uzunluğundaki kısım Alpaslan II Barajı ve HES Projesi ÇED Çalışması kapsamında değerlendirlmiştir. Buna ek olarak, relokasyon yollarının kalan kısımları, ek bir Çevresel Değerlendirme ve Çevre Yönetim Planı dahilinde değerlendirilmiştir. Alpaslan II Barajı ve HES Projesi için temel aşamalar, saha hazırlanması, inşaat (su tutma dahil) ve işletme aşamalarıdır. Alpaslan II Barajı ve HES Projesi için hazırlanan iş planının ana hatları Şekil 1.17 içerisinde gösterilmiştir. Proje nin Mart 2017 itibari ile elektrik üretmeye başlaması beklenmektedir. Sayfa 24/43

25 Şekil Alpaslan II Barajı ve HES Projesi İş Planı Sayfa 25/43

26 1.3.2 Saha Hazırlığı Alpaslan II Baraj ve HES Projesi halihazırda inşaat aşamasındadır ve I. Aşama inşaat işlerine 14 Haziran 2012 tarihinde başlanmıştır. Bu sebeple baraj ve HES ile alakalı tüm saha hazırlık çalışmaları tamamlanmıştır. Şantiye genel yerleşim planı Şekil 1.18a da, genel görünümü ise Şekil 1.16 da verilmiştir. İlk olarak bölgenin, şantiye kurulumu için temizleme ve tesviye işleri yapılmıştır. Üst toprak sıyrılmış ve depolama alanında ayrı ayrı depolanmıştır. Şantiye alanı, inşaat alanı ve kırma-eleme-yıkama tesisi için yeni erişim yolları inşa edilmiştir. Ayrıca, Projenin saha hazırlık çalışmaları dahilinde, Murat Nehri üzerine bir köprü inşası gerçekleştirilmiştir (bkz. Şekil 1.18b). 100 m uzunluğundaki köprü, şantiye alanından yaklaşık 1 km uzaklıktadır. Şekil 1.18a. Alpaslan II Barajı ve HES Projesi Şantiye Alanı Şeması Sayfa 26/43

27 Şekil 1.18b. Proje İçin İnşa Edilen Köprü Relokasyon yolları ve EİH inşaası ile ilgili inşaat şantiyesinin kurulumu ve saha hazırlığı gibi ilgili şantiye hazırlık faaliyetleri programa uygun şekilde gerçekleştirilecektir. Baraj ve HES inşaatı şu anda devam etmekte olduğu için, bu tesislerin hazırlık çalışmaları daha kolay gerçekleştirilecektir İnşaat Alpaslan II Baraj ve HES Projesinin inşaat aşamasının beş yıl sürmesi ve iki aşamada gerçekleşmesi planlanmıştır. I. Aşama inşaat işleri; derivasyon tünelleri, dip savak girişi ve su alım yapısı, dip savak vana yuvası ile çıkış yapısı ve kapak şaftları inşasını kapsar ve 14 Haziran 2012 tarihinde başlamıştır. Tünellerdeki ve kapak şaftlarındaki kazı ve stabilizasyon çalışmaları tamamlanmıştır, derivasyon tünellerindeki beton ve çelik kaplama çalışmaları ile giriş ve çıkış yapılarındaki beton çalışmaları ise halihazırda devam etmektedir. II. Aşama inşaat işleri; baraj gövdesi, dolu savak, santral binası ve enerji tünelleri inşasını kapsar ve 4 Nisan 2013 tarihinde başlamıştır. Dolu savak ve enerji tünellerindeki kazı işleri halihazırda devam etmektedir. Baraj gövdesi çalışmalarına, 2014 sonbaharında gerçekleşmesi planlanan nehir derivasyonundan sonra, 2014 yılında başlanacaktır. Şekil 1.19, Kasım 2013 itibariyle derivasyon tünellerindeki inşaat çalışmalarının durumunu göstermektedir. Muş-Varto (30 km) ve Muş-Bulanık (24 km) Devlet Karayollarındaki inşaat çalışmalarının 2014 yazı itibariyle başlayacağı öngörülmektedir. Sayfa 27/43

28 EİH inşaat çalışmalarının da TEİAŞ tarafından ÇED çalışmalarının tamamlanmasını müteakip 2014 yılı yazında, başlayacağı öngörülmektedir. EİH inşaat çalışmalarının başlangıcından önce, orman alanları, tarım alanları ve mera alanları için sırasıyla 6831 Sayılı Orman Kanunu, 5403 Sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanım Kanunu ve 4342 Sayılı Mera Kanunu gereğince ilgili izinlerin alınması gereklidir. EİH için işletme iznine gerek olmamaktadır. Ayrıca, EİH Çevresel İzin ve Lisanslar Yönetmeliği kapsamında olmadığı için, EİH işletmesi için çevre izni alınmayacaktır. Şekil Derivasyon Tüneli İnşaatı (Kasım 2013) İletim hattı, baraj ve HES ile relokasyon yolları da dahil olmak üzere farklı inşaat birimleri için malzeme listesi Tablo 1.2 de, kullanılan inşaat ekipmanları listesi ile kullanılan ekipman miktarının ayrıntıları da Tablo 1.3 de verilmektedir. Malzemeler Tablo 1.2. İnşaat Aşaması Metraj Baraj ve HES İnşaatı Sayfa 28/43 Miktar (kg) Beton Kaya Dolgu Kil Dolgu Kalıp Yapısı Destek Çubukları Çelik Tünel Destekleri Çelik Tünel Kaplamaları Dolusavak Radyal Kapaklar ve Gömülü Parçaları EİH İnşaatı (50 km toplam güzergah için) Destek Çubukları Beton

29 Malzemeler Miktar (kg) Galvanize Çelik Parçalar MCM iletken mm² koruyucu iletken OPGW kablo Relokasyon Yolları İnşaatı Bitüm Beton Kalıp Yapısı Geri Dolgu Destek Çubukları Tablo 1.3. İnşaat Aşaması Tüm Proje için Ekipman Listesi (Baraj ve HES, EİH ve Relokasyon Yolları) Ekipman Türü Miktar Damperli Kamyon 56 Ekskavatör 21 Buldozer 4 Paletli Yükleyiciler 3 Greyder 3 Jeneratör 8 Kırıcı 3 Beton Santrali (100m 3 /saat) 3 Beton Karıştırıcı 16 Beton Pompası 4 Silindir 4 Kule Vinç 1 Hareketli Vinç 2 Sprinkler 4 Sualtı Pompası 10 Projenin inşaatı için önemli miktarlarda malzemeye ihtiyaç vardır ve bu malzemelerin bir kısmı yerel malzeme ocaklarından sağlanacaktır. Geçirimsiz, geçirimli ve kaya-dolgu malzemeler yerel malzeme ocakları sayesinde temin edilecektir. Saha içinde ve saha dışında önemli miktarda malzeme naklinin yapılması gerekecektir ancak değişkenliğin boyutu ve dış etmenler göz önünde bulundurulduğunda, nakil işlemlerinin tümünün tam olarak belirlemek mümkün değildir. Ancak, önemli miktarda malzeme, yerel ocaklardan agrega halinde temin edilecektir. Bu malzemelerin ocaklardan, şantiye bölgesindeki kırma - eleme - yıkama tesisine taşınması için belli sayıda kamyon turunun yapılması gerekmektedir. Ocaklardan alınan malzemeler kil-dolgu, toprak-çakıl ve bazalt olacaktır. Malzeme ocakları ile şantiye alanındaki kırma - eleme - yıkama tesisi arasındaki ortalama mesafe kullanılarak nakil işlerinde kullanılacak taşıma araçlarının türü Tablo 1.4 de verildiği gibi varsayılmıştır. Kamyonla Taşınacak Malzemeler Tablo 1.4. İnşaat Aşaması Temel Malzemelerin Taşınması (Kamyonlar ile) Kamyon Kapasite si (ton) Ortalama Mesafe (km) Toplam (ton) Gerekli sefer sayısı Tüm damperli kamyonlarca katedilen toplam mesafe (km) Agrega , Çimento , Destek Çubukları , Tünel Çelik Destekler , Sayfa 29/43

30 Temel inşaat malzemelerinin kamyonlarla naklinin yanı sıra, hem destek çubukları (toplamda ton) hem de çelik tünel destekleri (toplamda ton) Romanya'dan İskenderun Limanına gemi aracılığıyla taşınacaktır (toplam mesafe km) Nehir Derivasyonu ve Batardo İnşaatı Baraj inşaatının başlayabilmesi için, öncelikle nehir derivasyonu gereklidir. İnşaat aşamasında, nehir akışının başarıyla kontrol edilebilir olması, inşaat çalışmalarının problemsiz geçirilebilmesi için hayati önem taşır. Derivasyon amacıyla; tüneller, oluklar, beton ya da çelik boru hatları ile açık kanallar kullanılabilir. İlk olarak derivasyon yapısı inşa edilir ve bunu, nehirlere karşı bir set olarak kullanılacak olan, batardo inşası takip eder. Böylelikle nehir derive edilmiş olur ve baraj ve santral inşaatının kuru bir ortamda gerçekleşmesi sağlanır. Batardo kurulumunun temel amacı suyun, baraj bölgesinin membasından mansabına doğru aktarılarak baraj ve HES inşaat alanının kuru kalmasını sağlamaktır. Bu sebepten ötürü inşaat edilecek üç birim mevcuttur: memba ön batardosu, memba batardosu ve mansap batardosu. Derivasyon tüneli çalışmaları tamamlandığında, Murat Nehri memba ön-batardosu (bkz. Şekil 1.20 ve Şekil 1.21) vasıtasıyla derivasyon tünellerine aktarılacaktır. Memba önbatardosu, malzeme ocaklarından gelen uygun malzemenin nehre boşaltılıp sıkıştırılmasıyla bir kıyıdan diğerine doğru inşa edilecektir. Geçirimli ve geçirimsiz malzeme ocakları ve taş ocaklarından çıkarılan malzemeler, dolgu işleri için kullanılacaklardır. Dolgu işlemleri, ön batardonun mansap tarafındaki kaya-dolgu işleri ile başlayacaktır. Kaya dolgunun yerleştirilip sıkıştırılmasının ardından, elenmemiş filtre malzemeler (geçirimli malzeme ocaklarından çıkarılan) ve geçirimsiz malzemeler yerleştirilip sıkıştırılacaktır. Geçirimsiz malzemelerin yerleştirme ve sıkıştırma işlemlerinin kuru bir ortamda gerçekleşebilmesi için, pompalar tarafından drenaj çalışmaları yapılacaktır. Geçirimsiz malzemelerin sıkıştırılmasının ardından, ön batardonun membasında koruyucu bir katman olması için kaya dolgu yapılacaktır ve memba ön batardo inşaat çalışmalarının son aşaması tamamlanmış olacaktır. Memba suyu derivasyon tünellerine aktarılacaktır ve cansuyu her daim mansaba sağlanacaktır. Sayfa 30/43

31 Şekil Örnek Memba Ön-Batardo İnşaat Çalışmaları Şekil Örnek Memba Ön Batardo İnşaat Çalışmaları Memba ön batardosu inşaatının bitmesiyle birlikte, 46,50 m yüksekliğindeki (inşaat temelinden) memba batardosu (bkz. Şekil 1.22) inşaatı başlayacaktır. Memba batardosu kazıları sırasında, memba ön-batardosu ve memba batardosu arasındaki yeraltı sularının Sayfa 31/43

32 ve memba ön-batardosundan sızan suların drenajı gereklidir. Bu amaçla, kazı alanına pompalama ve drenaj sistemleri kurulacaktır ve gerekli olması durumunda, kazı alanından suyun çekilmesini sağlamak için suyun pompalanacağı derinsu kuyuları açılabilir. Şekil Memba Batardosu İnşaat alanındaki tüm suyun boşaltılmasının ardından, memba batardosu kazıları başlayacaktır. Kazı işlerini ise dolgu işleri takip edecektir. Dolgu malzemeleri, sahadaki taş ocakları, geçirimsiz malzeme ocakları ve kırma-eleme-yıkama tesisinden (kum-çakıl) temin edilecektir. Memba batardosunun toprak dolgusu, daha önce gerçekleştirlmiş olan kazı çalışmalarında çıkarılıp depolanmış olan uygun malzemeler ile yapılacaktır. Şekil 1.23, tipik olarak memba batardosu inşaat çalışmalarını göstermektedir. Mansap batardosunun inşasına memba batardosu ile aynı dönemde başlanacaktır ve yapısı memba ön batardosuna benzer olacaktır. Mansap batardosunun yapılma amacı, derivasyon tünellerinden bırakılan suyun tekrar baraj gövdesine dönmesini engellemektir. Sayfa 32/43

33 Şekil Örnek Memba Batardosu İnşaat İşleri Baraj Gövdesi İnşaatı Nehir derive edilip batardolar inşa edildikten sonra baraj gövdesi inşaatına başlanacaktır. Baraj inşaatı esnasında kullanılacak olan yöntemi belirleyen temel unsur, inşa edilecek olan barajın tipidir. İnşaat faaliyetinin ilk aşamasını genellikle gevşek kayaların ve molozların vadi kenarından ve nehir yatağından çıkarılması oluşturmaktadır. Zemin sıyırma işlemlerinin tamamlanmasını takiben baraj gövdesi kesme kazı işlemlerine başlanacaktır. Bu işlem sırasında temel yüzeyinde oluşacak sular pompalar vasıtasıyla deşarj edilecektir. Kazı işlemlerinde belirli bir ilerleme kaydedildikten sonra enjeksiyon galerisi (bkz. Şekil 1.24) beton dökme faaliyetlerine başlanacak olup beton dökme işleminin tamamlanmasıyla beraber doldurma işlemlerine geçilecektir. Enjeksiyon galerisi, baraj gövdesinin altındaki bölgede oluşacak sızıntıyı engelleyecek olan enjeksiyon çalışmalarını yürütebilmek için inşa edilecektir. Sıyırma işlemlerinin ardından ilk olarak enjeksiyon galerisi üzerinde oluşacak açık bölge su geçirmez/kil bir yapıyla kapatılacaktır. Baraj göve dolum çalışmaları, tasarım aşamasında karar verilmiş olan gerekli seviyeye ulaştığında, enjeksiyon malzemeleri galerilere enjekte edilecektir. Bu işlemin kuru ortamda gerçekleştirilebilmesi için gerekli bütün önlemler alınacaktır. Oluşacak titreşim nedeniyle galeri beton yapısının zarar görmemesi için titreşimli silindirler çalıştırılmayacak olup sıkıştırma işlemleri yalnızca ağırlık kullanılarak gerçekleştirilecektir. Sayfa 33/43

34 Şekil Örnek Enjeksiyon Galerisi Kesiti Dolgu işlemleri sırasında, kaya ve geçirimsiz malzeme sahada bulunan malzeme ocaklarından, kum ve çakıl ise kırma -eleme-yıkama tesisinden sağlanacaktır. Toprak dolgu daha önceki kazı işlemlerinde çıkarılan ve saklanan uygun malzeme kullanılarak gerçekleştirilecektir. Kilin sıkıştırılması işleminde keçi ayaklı silindir, diğer dolgu malzemelerinde ise titreşimli silindir ve kompaktörler kullanılacaktır Dolusavak İnşaatı Proje kapsamında inşa edilecek olan dolusavak, aşağıdaki birimlerden oluşacaktır: - Yaklaşım kanalı - Eşik Yapısı - Şüt Kanalı - Dinlendirme Havuzu - Mansap Kanalı Dolusavak inşaatı kapsamında gerçekleştirilecek faaliyetler aşağıdaki şekilde gruplandırılabilir: - Kazı, kazı faaliyetlerinden dolayı oluşacak şevlerin güçlendirilmesi ve temel hazırlığı. - Gerektiği durumlarda drenaj ve ankraj işleri. - Betonlama, beton güçlendirme, doldurma ve tahkimat işleri. Sayfa 34/43

Ermenek Barajı Göl Alanı Genel Görünümü

Ermenek Barajı Göl Alanı Genel Görünümü Ermenek Barajı Göl Alanı Genel Görünümü Ermenek Barajı nın Konumu Ermenek Barajı tamamlanma tarihi itibari ile Türkiye deki en yüksek barajdır. Ermenek Barajı Avrupa nın en yüksek 6. barajıdır. Ermenek

Detaylı

DERİVASYON VE DİPSAVAK TASARIMI İnş. Y. Müh. MURAT IŞILDAK

DERİVASYON VE DİPSAVAK TASARIMI İnş. Y. Müh. MURAT IŞILDAK KONU: SUNUM YAPAN: DERİVASYON VE DİPSAVAK TASARIMI İnş. Y. Müh. MURAT IŞILDAK Sunum İçeriği o Derivasyon Tipleri ve Kullanıldıkları durumlar Açık kanallı derivasyon Kondüvi (Aç-kapa Tünel) Tünel o Alpaslan

Detaylı

VI.2.6.1.1. Mansaptaki Baraj İnşaatları Bağlamında Aşağı Akışların İlgisi

VI.2.6.1.1. Mansaptaki Baraj İnşaatları Bağlamında Aşağı Akışların İlgisi Not: Aralık 2006 tarihli bu kısım Ağustos 2006 da yayımlanmış olan Kısım VI.2.6.1 in yerine geçmiştir. Bu bağlamda, Aralık 2006 da Ek P eklenmiştir. VI.2.6.1. İnşaat ve Su Tutulması Aşamasında Aşağı Akış

Detaylı

YUSUFELİ BARAJI ve HES

YUSUFELİ BARAJI ve HES YUSUFELİ BARAJI ve HES Projenin Tanımı Yusufeli Barajı ve Hidroelektrik Santrali Projesi; Doğu Karadeniz Bölgesi nde, Çoruh Nehri üzerinde yer almaktadır. Çoruh Türkiye sınırları içinde 390 km lik bir

Detaylı

Su Kaynakları Mühendisliği 3. Hafta-Bağlamalar

Su Kaynakları Mühendisliği 3. Hafta-Bağlamalar Beykent Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü 2013-2014 Güz Yarıyılı Su Kaynakları Mühendisliği 3. Hafta-Bağlamalar Y.Doç.Dr. V.Ş. Özgür Kırca kircave@itu.edu.tr 1 Genel Tanımlar Kabartma yapıları -->

Detaylı

KIZILIRMAK NEHRİ TAŞKIN RİSK HARİTALARI VE ÇORUM-OBRUK BARAJI MANSABI KIZILIRMAK YATAK TANZİMİ

KIZILIRMAK NEHRİ TAŞKIN RİSK HARİTALARI VE ÇORUM-OBRUK BARAJI MANSABI KIZILIRMAK YATAK TANZİMİ KIZILIRMAK NEHRİ TAŞKIN RİSK HARİTALARI VE ÇORUM-OBRUK BARAJI MANSABI KIZILIRMAK YATAK TANZİMİ Sunan Dr. Burak Turan NFB Mühendislik ve Müşavirlik Dr. Burak TURAN 1, Fayik TURAN 2, M. Denizhan BÜTÜN 3

Detaylı

SULAMA YAPILARI. Prof. Dr. Halit APAYDIN Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü

SULAMA YAPILARI. Prof. Dr. Halit APAYDIN Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü SULAMA YAPILARI Prof. Dr. Halit APAYDIN Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü 1 Bir su kaynağından yararlanma talebinin karşılanması için dört ana unsurun saptanması gerekir: Miktar: talep edilen su miktarı

Detaylı

EK C GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ YUSUFELİ BARAJI VE HES PROJESİ ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ RAPORU

EK C GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ YUSUFELİ BARAJI VE HES PROJESİ ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ RAPORU EK C GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ YUSUFELİ BARAJI VE HES PROJESİ ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ RAPORU GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ Açıklığı ve tutarlılığı sağlamak adına bu bölümde; ÇED raporlarında

Detaylı

ILISU PROJESİ. GAP ın can damarı Dicle - Fırat Nehirleri Türkiye su potansiyelinin yaklaşık % 28,5 ini oluşturmaktadır. FIRAT 17 % 458 m DİCLE 12 %

ILISU PROJESİ. GAP ın can damarı Dicle - Fırat Nehirleri Türkiye su potansiyelinin yaklaşık % 28,5 ini oluşturmaktadır. FIRAT 17 % 458 m DİCLE 12 % ILISU PROJESİ TANIMI ve TARİHÇESİ GAP ın can damarı Dicle - Fırat Nehirleri Türkiye su potansiyelinin yaklaşık % 28,5 ini oluşturmaktadır. GAP IN CAN DAMARI DİCLE-FIRAT NEHİRLERİ Türkiye su potansiyelinin

Detaylı

Su Yapıları Örnekleri

Su Yapıları Örnekleri Gazi Üniversitesi Mühendislik Fakültesi, İnşaat Mühendisliği IM 101 İnşaat Mühendisliğine Giriş Su Yapıları Örnekleri Arş. Gör. Dr. İbrahim UÇAR 11 Kasım 2015 Baraj Kullanım Amaçları Su Temini Sulama Taşkın

Detaylı

SU YAPILARI. Derivasyon Derivasyon; su yapısı inşa edilecek akarsu yatağının çeşitli yöntemler ile inşaat süresince-geçici olarak değiştirilmesidir.

SU YAPILARI. Derivasyon Derivasyon; su yapısı inşa edilecek akarsu yatağının çeşitli yöntemler ile inşaat süresince-geçici olarak değiştirilmesidir. SU YAPILARI 3.Hafta Bağlama Yapıları Bağlama nedir? Barajdan farkları Bağlamaların genel özellikleri ve türleri Bağlamaların projelendirilmesi Doç.Dr.N.Nur ÖZYURT nozyurt@hacettepe.edu.tr Derivasyon Derivasyon;

Detaylı

ÖN ÇÖKTÜRME HAVUZU DİZAYN KRİTERLERİ

ÖN ÇÖKTÜRME HAVUZU DİZAYN KRİTERLERİ ÖN ÇÖKTÜRME HAVUZU DİZAYN KRİTERLERİ Ön çöktürme havuzlarında normal şartlarda BOİ 5 in % 30 40 ı, askıda katıların ise % 50 70 i giderilmektedir. Ön çöktürme havuzunun dizaynındaki amaç, stabil (havuzda

Detaylı

HİSAR REG. VE HES BİLGİ NOTU

HİSAR REG. VE HES BİLGİ NOTU HİSAR REG. VE HES BİLGİ NOTU ODAŞ ELEKTRİK ÜRETİM SAN. TİC. A.Ş. 2015 ŞUBAT HİSAR HİDRO ELEKTRİK SANRALİ PROJE BİLGİ NOTU : Hisar Regülatörü ve HES projesi Marmara bölgesinde Sakarya Nehri üzerinde Bilecik

Detaylı

İÇİNDEKİLER 1 TERFİ MERKEZİ PROJE YAPIM TEKNİK ŞARTNAMESİ... 2. 1.1 Genel... 2

İÇİNDEKİLER 1 TERFİ MERKEZİ PROJE YAPIM TEKNİK ŞARTNAMESİ... 2. 1.1 Genel... 2 İÇİNDEKİLER 1 TERFİ MERKEZİ PROJE YAPIM TEKNİK ŞARTNAMESİ... 2 1.1 Genel... 2 1.2 Pompa İstasyonları Ön Raporlarının Hazırlanmasında Yapılacak Çalışmalar... 2 1.2.1 Jeoteknik Etütler... 2 1.2.2 Harita

Detaylı

HES NEDİR? SUYUN YERÇEKİMİNE BAĞLI POTANSİYEL ENERJİSİNİN, ELEKTRİK ENERJİSİNE DÖNÜŞTÜRÜLDÜĞÜ SANTRALLERDİR

HES NEDİR? SUYUN YERÇEKİMİNE BAĞLI POTANSİYEL ENERJİSİNİN, ELEKTRİK ENERJİSİNE DÖNÜŞTÜRÜLDÜĞÜ SANTRALLERDİR HES NEDİR? SUYUN YERÇEKİMİNE BAĞLI POTANSİYEL ENERJİSİNİN, ELEKTRİK ENERJİSİNE DÖNÜŞTÜRÜLDÜĞÜ SANTRALLERDİR HİDROELEKTRİK SANTRALLERİ TÜRLERİ AKARSU TİPİ(BARAJSIZ) HİDROELEKTRİK SANTRALLER DEPO TİPİ(BARAJLI

Detaylı

TC ÇEVRE ve ORMAN BAKANLIĞI ÇED ve PLANLAMA GENEL MÜDÜRLM MADENCİLİK PROJELERİNE AİT ÇED RAPORLARINDA VE PROJE TANITIM DOSYLARI

TC ÇEVRE ve ORMAN BAKANLIĞI ÇED ve PLANLAMA GENEL MÜDÜRLM MADENCİLİK PROJELERİNE AİT ÇED RAPORLARINDA VE PROJE TANITIM DOSYLARI MADENCİLİK PROJELERİNE AİT ÇED RAPORLARINDA VE PROJE TANITIM DOSYLARI MADENCİLİK PROJELERİNE AİT ÇED RAPORLARI VE PROJE TANITIM DOSYASINDA YER ALAN KONULAR 3 ANA GRUPTA TOPLANMAKTADIR 1- PROJE ALANI VE

Detaylı

"HİDROLİK YAPILAR VE MÜHENDİSLİK JEOLOJİSİ"

HİDROLİK YAPILAR VE MÜHENDİSLİK JEOLOJİSİ ANKARA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ GEO 320 MESLEKİ SAHA UYGULAMALARI DERS NOTU "HİDROLİK YAPILAR VE MÜHENDİSLİK JEOLOJİSİ" Prof. Dr. Recep KILIÇ Jeoteknik Araştırma Grubu

Detaylı

BGT MAVİ ENERJİ ELEKTRİK ÜRETİM TİC. A.Ş. 8,566 MW SUKENARI HİDROELEKTRİK SANTRALI PROJE BİLGİ NOTU

BGT MAVİ ENERJİ ELEKTRİK ÜRETİM TİC. A.Ş. 8,566 MW SUKENARI HİDROELEKTRİK SANTRALI PROJE BİLGİ NOTU BGT Mavi Enerji Elektrik Üretim Dağıtım Pazarlama Sanayi ve Ticaret SU KENARI HİDROELEKTRİK SANTRALİ BGT MAVİ ENERJİ ELEKTRİK ÜRETİM TİC. A.Ş. 8,566 MW SUKENARI HİDROELEKTRİK SANTRALI PROJE BİLGİ NOTU

Detaylı

İNŞAAT PROJELERİNİN YAPIM SÜRECİNDE KEŞİF VE METRAJ

İNŞAAT PROJELERİNİN YAPIM SÜRECİNDE KEŞİF VE METRAJ İNŞAAT PROJELERİNİN YAPIM SÜRECİNDE KEŞİF VE METRAJ Yapı Maliyetinin Belirlenmesi Ön Keşif (Burada amaç projeden dolayı firmamızın kazık yememesi ve verilen teklifin ne derece geçerli olduunun belirlenmesi).

Detaylı

RES ELEKTRIK PROJELENDIRME SÜREÇLERI O Z A N B A S K A N O Z A N. B A S K A N @ K E S I R. C O M. T R + 9 0 ( 5 3 9 ) 7 8 5 9 7 1 4

RES ELEKTRIK PROJELENDIRME SÜREÇLERI O Z A N B A S K A N O Z A N. B A S K A N @ K E S I R. C O M. T R + 9 0 ( 5 3 9 ) 7 8 5 9 7 1 4 RES ELEKTRIK PROJELENDIRME SÜREÇLERI O Z A N B A S K A N O Z A N. B A S K A N @ K E S I R. C O M. T R + 9 0 ( 5 3 9 ) 7 8 5 9 7 1 4 ÖZET Önbilgi Projelendirmeye Bakış Elektriksel Tasarım Ön-Hazırlık Enterkonnekte

Detaylı

HİDROELTRİK SANTARALLERİ

HİDROELTRİK SANTARALLERİ HİDROELTRİK SANTARALLERİ Bir miktar yükseklik kazandırılmış akışkanın(suyun) potansiyel enerjisine hidrolik enerji denir. Bu enerjiyi önce çeşitli düzeneklerle mekanik enerjiye, ordanda elektrik enerjisine

Detaylı

www.ozgen.com info@ozgen.com

www.ozgen.com info@ozgen.com Şirketimiz bugüne kadar tamamlamış olduğu Elektrik Santrallarında kaliteli, emniyetli ve hızlı iş üretimi ile işverenlerin takdirini kazanmıştır. Bu broşürde Elektrik Santralları ile ilgili yapmış olduğumuz

Detaylı

HEC serisi programlarla Ardışık barajların taşkın önleme amaçlı işletilmesi Seyhan Havzasında Çatalan-Seyhan barajları örneği

HEC serisi programlarla Ardışık barajların taşkın önleme amaçlı işletilmesi Seyhan Havzasında Çatalan-Seyhan barajları örneği HEC serisi programlarla Ardışık barajların taşkın önleme amaçlı işletilmesi Seyhan Havzasında Çatalan-Seyhan barajları örneği Prof. Dr. Osman Nuri Özdemir Gazi Üniversitesi-Mühendislik Fakültesi-İnşaat

Detaylı

BİLGİ NOTU. Baraj, Cebri Boru Regülatör İletim Sanat Yapıları Santral Depolama İletim Rezervuar. Tesislerinin yeraldığı CBS katmanları bulunmaktadır.

BİLGİ NOTU. Baraj, Cebri Boru Regülatör İletim Sanat Yapıları Santral Depolama İletim Rezervuar. Tesislerinin yeraldığı CBS katmanları bulunmaktadır. BİLGİ NOTU Bu iş kapsamında hazırlanacak olan ve İdare tarafından istenen veriler 2006/7 sayılı Coğrafi Bilgi Sistemi Genelgesi çerçevesinde Coğrafi Bilgi Sistemi-CBS ortamında hazırlanmalıdır. Halihazırda

Detaylı

PRESTİJ ENERJİ ELEKTRİK ÜRETİM A.Ş.

PRESTİJ ENERJİ ELEKTRİK ÜRETİM A.Ş. Public Disclosure Authorized Public Disclosure Authorized Public Disclosure Authorized Public Disclosure Authorized PRESTİJ ENERJİ ELEKTRİK ÜRETİM A.Ş. ÇEVRE YÖNETİM PLANI GİRESUN İLİ, ÇAMOLUK İLÇESİ ANKARA

Detaylı

22.02.2014. Kestel Barajı İzmir Sulama amaçlı, toprak dolgu. Tarımsal Yapılar ve Sulama Dersi Sulama Yapıları SULAMA YAPILARI

22.02.2014. Kestel Barajı İzmir Sulama amaçlı, toprak dolgu. Tarımsal Yapılar ve Sulama Dersi Sulama Yapıları SULAMA YAPILARI Bir su kaynağından yararlanma talebinin karşılanması için dört ana unsurun saptanması gerekir: Tarımsal Yapılar ve Sulama Dersi Sulama Yapıları Miktar: talep edilen su miktarı,(m³) Zaman: talep edilen

Detaylı

SANTRAL BİNASI TASARIMI

SANTRAL BİNASI TASARIMI KONU: SUNUM YAPAN: SANTRAL BİNASI TASARIMI ÖZGÜR TUZCU 1 Santral Binası nehir yatağından alınan suyun türbinlenerek enerji üretiminin sağlandığı yer olarak tanımlanabilir. Bu yapının tasarım ve projelendirilmesi

Detaylı

SU YAPILARI. Su alma yapısı nedir?

SU YAPILARI. Su alma yapısı nedir? SU YAPILARI 5.Hafta Su Alma Yapıları Doç.Dr.N.Nur ÖZYURT nozyurt@hacettepe.edu.tr Su alma yapısı nedir? Akarsu ya da baraj gölünden suyu alıp iletim sistemlerine veren yapılara su alma yapısı denir. Su

Detaylı

EÜAŞ ADANA VE YÖRESİ HES İŞLETME MÜDÜRLÜĞÜ

EÜAŞ ADANA VE YÖRESİ HES İŞLETME MÜDÜRLÜĞÜ EÜAŞ ADANA VE YÖRESİ İŞLETME MÜDÜRLÜĞÜ Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Çukurova Elektrik A.Ş. arasında imzalanan imtiyaz sözleşmesinin şirket kusuru nedeniyle 12.06.2003 tarihinde feshedilmesi

Detaylı

Türkiye Rüzgar Enerjisi Kongresi (TÜREK 2012) 07-08 Kasım 2012 İstanbul

Türkiye Rüzgar Enerjisi Kongresi (TÜREK 2012) 07-08 Kasım 2012 İstanbul Rüzgar Türbinleri Taşıması ve Montajı Proje Taşımacılığı ve Yük Mühendisliği A.Ş. Türkiye Rüzgar Enerjisi Kongresi (TÜREK 2012) 07-08 Kasım 2012 İstanbul Gündem Giriş ve Amaç Bulgular ve Tartışma Planlama

Detaylı

NEHİR TİPİ HİDROELEKTRİK SANTRAL PROJELERİNDE ÇED SÜRECİ

NEHİR TİPİ HİDROELEKTRİK SANTRAL PROJELERİNDE ÇED SÜRECİ NEHİR TİPİ HİDROELEKTRİK SANTRAL PROJELERİNDE ÇED SÜRECİ İhsan Kaş 1, Korhan Altındal 2 Özet Nehir Tipi Hidroelektrik Santraller bulunduğu bölgeye, büyüklüğüne, tipine göre farklılıklar gösterir. Bu farklılıklarda

Detaylı

ATIKLARIN DÜZENLİ DEPOLANMASINA DAİR YÖNETMELİK

ATIKLARIN DÜZENLİ DEPOLANMASINA DAİR YÖNETMELİK ATIKLARIN DÜZENLİ DEPOLANMASINA DAİR YÖNETMELİK Lisans başvurusu Düzenli depolama tesisleri için tesisin bulunduğu belediyeden usulüne göre alınmış izin veya ruhsat üzerine Bakanlıktan lisans alınması

Detaylı

Düzce nin Çevre Sorunları ve Çözüm Önerileri Çalıştayı 04 Aralık 2012, Düzce

Düzce nin Çevre Sorunları ve Çözüm Önerileri Çalıştayı 04 Aralık 2012, Düzce Düzce nin Çevre Sorunları ve Çözüm Önerileri Çalıştayı 04 Aralık 2012, Düzce İÇERİK Enerji Kaynakları HES Faaliyetlerinin Aşamaları Düzce İlindeki HES Faaliyetleri Karşılaşılan Çevresel Sorunlar Çözüm

Detaylı

SU YAPILARI. 7.Hafta. Su Kuvveti (Hidroelektrik Enerji) Tesisleri_2. Prof.Dr.N.Nur ÖZYURT nozyurt@hacettepe.edu.tr

SU YAPILARI. 7.Hafta. Su Kuvveti (Hidroelektrik Enerji) Tesisleri_2. Prof.Dr.N.Nur ÖZYURT nozyurt@hacettepe.edu.tr SU YAPILARI 7.Hafta Su Kuvveti (Hidroelektrik Enerji) Tesisleri_2 Prof.Dr.N.Nur ÖZYURT nozyurt@hacettepe.edu.tr Su Kuvveti Tesislerinin Sınıflandırılması Kurulu Gücüne Göre Çok Küçük 100 kw Küçük 100-999

Detaylı

Yeni Nesil Beton Santralleri Başlıca Avantajları PowerMix 180 TEKNİK ÖZELLİKLERİ Model: Kapasite: Karıştırıcı Mikser: AGREGA BUNKER

Yeni Nesil Beton Santralleri Başlıca Avantajları PowerMix 180 TEKNİK ÖZELLİKLERİ Model: Kapasite: Karıştırıcı Mikser: AGREGA BUNKER Yeni Nesil Beton Santralleri Başlıca Avantajları PowerMix 180 Demirstar, değişik kapasite ve özelliklerde ürettiği sabit beton santralleri ile beton üreticilerinin tüm ihtiyaçlarına rahatlıkla cevap verebilmektedir.

Detaylı

MERİÇ NEHRİ TAŞKIN ERKEN UYARI SİSTEMİ

MERİÇ NEHRİ TAŞKIN ERKEN UYARI SİSTEMİ T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü MERİÇ NEHRİ TAŞKIN ERKEN UYARI SİSTEMİ Dr. Bülent SELEK, Daire Başkanı - DSİ Etüt, Planlama ve Tahsisler Dairesi Başkanlığı, ANKARA Yunus

Detaylı

b. Gerek pompajlı iletimde, gerekse yerçekimiyle iletimde genellikle kent haznesine sabit bir debi derlenerek iletilir (Qil).

b. Gerek pompajlı iletimde, gerekse yerçekimiyle iletimde genellikle kent haznesine sabit bir debi derlenerek iletilir (Qil). 4. GÜNLÜK DÜZENLEME HAZNESİ TASARIMI 4.1. Düzenleme İhtiyacı: a. Şebekeden çekilen debiler, iletimden gelen debilerden günün bazı saatlerinde daha büyük, bazı saatlerinde ise daha küçüktür. b. Gerek pompajlı

Detaylı

SU YAPILARI. Kabartma Yapıları

SU YAPILARI. Kabartma Yapıları SU YAPILARI 4.Hafta Barajlar Barajların genel özellikleri ve sınıflandırılması Barajların projelendirilmesi Barajların çevresel etkileri Prof.Dr.N.Nur ÖZYURT nozyurt@hacettepe.edu.tr Kabartma Yapıları

Detaylı

YAĞMUR SUYU (YAPRAK) FİLTRESİ YAĞMUR SUYU TOPLAMA

YAĞMUR SUYU (YAPRAK) FİLTRESİ YAĞMUR SUYU TOPLAMA YAĞMUR SUYU (YAPRAK) FİLTRESİ YAĞMUR SUYU TOPLAMA NASIL ÇALIŞIR? YAĞMUR SUYU NASIL TOPLANIR? Başta çatılar olmak üzere, açık alanlar otoparklar, yollar ve drenaj borularından toplanabilir. NERELERDE KULLANILIR?

Detaylı

T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Faaliyet Ön Bilgi Formu

T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Faaliyet Ön Bilgi Formu Ek-3: Faaliyet Ön Bilgi Formu T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Faaliyet Ön Bilgi Formu Kod No:... Tarih:.../.../... Bu form, toprak kirliliği potansiyeli bulunan endüstriyel faaliyetler ile ilgili genel

Detaylı

Ders Notları 3 Geçirimlilik Permeabilite

Ders Notları 3 Geçirimlilik Permeabilite Ders Notları 3 Geçirimlilik Permeabilite Zemindeki mühendislik problemleri, zeminin kendisinden değil, boşluklarında bulunan boşluk suyundan kaynaklanır. Su olmayan bir gezegende yaşıyor olsaydık, zemin

Detaylı

SORULAR. 2- Termik santrallerden kaynaklanan atıklar nelerdir? 4- Zehirli gazların insanlar üzerindeki etkileri oranlara göre nasıl değişir?

SORULAR. 2- Termik santrallerden kaynaklanan atıklar nelerdir? 4- Zehirli gazların insanlar üzerindeki etkileri oranlara göre nasıl değişir? SORULAR 1- Termik enerji nedir? 2- Termik santrallerden kaynaklanan atıklar nelerdir? 3- Gaz atıklar nelerdir? 4- Zehirli gazların insanlar üzerindeki etkileri oranlara göre nasıl değişir? 5- Bir termik

Detaylı

İsmail KARTAL. Bölge Müdürü

İsmail KARTAL. Bölge Müdürü İsmail KARTAL Bölge Müdürü 25.11.2014 ASMA KÖPRÜ LOKASYONU ( KM: 4+175-7+082) DİLOVASI HERSEK BURNU İSTANBUL-BURSA-İZMİR OTOYOLU ( İZMİT KÖRFEZ GEÇİŞİ VE BAĞLANTI YOLLARI DAHİL) YAP-İŞLET-DEVRET PROJESİ

Detaylı

ANKARA İLİ ELEKTRİK ÜRETİM-TÜKETİM DURUMU

ANKARA İLİ ELEKTRİK ÜRETİM-TÜKETİM DURUMU ANKARA İLİ ELEKTRİK ÜRETİM- DURUMU Yusuf BAYRAK TEİAŞ APK Dairesi Başkanlığı Türkiye elektrik sistemi tümleşik bir sistemdir. Bölgelerin veya illerin coğrafi sınırları ile elektrik sistemi işletme bölgelerinin

Detaylı

Taş ocağının şantiyeye mümkün olduğu kadar yakın olması istenir. Ayrıca mevcut bir yola yakınlığı her çeşit ocaklar içinde tercih sebebidir.

Taş ocağının şantiyeye mümkün olduğu kadar yakın olması istenir. Ayrıca mevcut bir yola yakınlığı her çeşit ocaklar içinde tercih sebebidir. TAŞ OCAKLARI Taş ocakları kuruluşu ve işletmesi bakımından şantiyeye benzer ve bağımsız bir birimdir. Kırma taş ve agrega üretilir ve üretilen malzeme çeşitli imalat kalemleri içinde tüketir. Belli başlı

Detaylı

ULAŞIM YOLLARINA İLİŞKİN TANIMLAR 1. GEÇKİ( GÜZERGAH) Karayolu, demiryolu gibi ulaşım yollarının yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği

ULAŞIM YOLLARINA İLİŞKİN TANIMLAR 1. GEÇKİ( GÜZERGAH) Karayolu, demiryolu gibi ulaşım yollarının yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği ULAŞIM YOLLARINA İLİŞKİN TANIMLAR 1. GEÇKİ( GÜZERGAH) Karayolu, demiryolu gibi ulaşım yollarının yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği varsayılan eksen çizgilerinin topoğrafik harita ya da arazi üzerindeki

Detaylı

Mühendİslİk Ölçmelerİ. JDF 429 Yrd. Doç. Dr. Kurtuluş Sedar GÖRMÜŞ

Mühendİslİk Ölçmelerİ. JDF 429 Yrd. Doç. Dr. Kurtuluş Sedar GÖRMÜŞ Mühendİslİk Ölçmelerİ JDF 429 Yrd. Doç. Dr. Kurtuluş Sedar GÖRMÜŞ 1 Nolu Ünite 2 Nolu Ünite 1 Nolu Ariyet 2 Nolu Ariyet Menfez ve Kuşaklama Kanalları Planı Kuru Dere Dolgu Alanı Dolgu Alanı Kuru Dere Orman

Detaylı

NOKTASAL PROJE MÜHENDİSLİK DANIŞMANLIK İNŞAAT MİMARLIK EĞİTİM SAN.. VE TİC. LTD. ŞTİ. NOKTASAL PROJE su mühendisliği ve enerji alanında kadrosu ve deneyimi ile hem kamu, hem de özel sektör müşterilerine

Detaylı

1.ADIYAMAN-GÖKSU-ARABAN PROJESİ

1.ADIYAMAN-GÖKSU-ARABAN PROJESİ 1.ADIYAMAN-GÖKSU-ARABAN PROJESİ Adıyaman-Göksu-Araban Projesi ilk aşamada ve GAP kapsamında 1960 lı yıllarda Fırat Planlama Amirliği tarafından GAP ın bir ünitesi olarak incelenmiş ve Fırat Havzası istikşaf

Detaylı

ENERJİ ÜRETİMİ VE SULAMA KRİTERLERİNE GÖRE REZERVUAR KAPASİTE OPTİMİZASYONU

ENERJİ ÜRETİMİ VE SULAMA KRİTERLERİNE GÖRE REZERVUAR KAPASİTE OPTİMİZASYONU ENERJİ ÜRETİMİ VE SULAMA KRİTERLERİNE GÖRE REZERVUAR KAPASİTE OPTİMİZASYONU Burcu Ersoy 1, Ronald Haselsteiner 2 ÖZET Baraj tasarımlarında kriter olarak kullanılan yıllık ekonomik ömür içerisinde rezervuar

Detaylı

ELEKTRİK PİYASASI ŞEBEKE YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN YÖNETMELİK MADDE

ELEKTRİK PİYASASI ŞEBEKE YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN YÖNETMELİK MADDE 3 Ocak 2013 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 28517 YÖNETMELİK Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan: ELEKTRİK PİYASASI ŞEBEKE YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN YÖNETMELİK MADDE 1 22/1/2003 tarihli

Detaylı

Avrupa Birliği Taşkın Direktifi ve Ülkemizde Taşkın Direktifi Hususunda Yapılan Çalışmalar

Avrupa Birliği Taşkın Direktifi ve Ülkemizde Taşkın Direktifi Hususunda Yapılan Çalışmalar ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI Su Yönetimi Genel Müdürlüğü Taşkın ve Kuraklık Yönetim Planlaması Dairesi Başkanlığı Avrupa Birliği Taşkın Direktifi ve Ülkemizde Taşkın Direktifi Hususunda Yapılan Çalışmalar

Detaylı

PROJE ENERJİ İNŞAAT VE TAAHHÜT LTD. ŞTİ.

PROJE ENERJİ İNŞAAT VE TAAHHÜT LTD. ŞTİ. HES VE SANTRAL YERLEŞİM YERİ DERİVASYON TÜNELLERİ ÇIKIŞ AĞZI ADRES : Cevizlidere Cad. No : 40/1 Balgat / ANKARA PROJE ENERJİ İNŞAAT VE TAAHHÜT LTD. ŞTİ. web : www.heseninsaat.com.tr email : heseninsaat@gmail.com

Detaylı

ENERJİSA ENERJİ ÜRETİM A.Ş. ALPASLAN II BARAJI VE HES PROJESİ Sayfa i / 14

ENERJİSA ENERJİ ÜRETİM A.Ş. ALPASLAN II BARAJI VE HES PROJESİ Sayfa i / 14 Sayfa i / 14 İÇİNDEKİLER 1.0 GİRİŞ... 1 2.0 PROJENİN TANIMI VE İÇERİĞİ... 2 2.1 Enerjisa'nın hidroelektrik projesi... 2 2.2 DSİ mevzuatı... 2 3.0 FIRAT VE DİCLE NEHİR HAVZALARI... 3 3.1 Akarsular... 3

Detaylı

UYGULAMA EL KİTABI LINEFLEX EPDM MEMBRAN

UYGULAMA EL KİTABI LINEFLEX EPDM MEMBRAN UYGULAMA EL KİTABI LINEFLEX EPDM MEMBRAN GİRİŞ Bu kılavuz Lineflex EPDM Membranın uygulama esaslarını içerir. İlk bölümde Lineflex EPDM Membran uygulama alanları ve uygulaması yapılacak bölgenin hazırlanmasına

Detaylı

Yrd.Doç.Dr. Ömer Faruk Usluoğulları İnşaat Mühendisliği Bölümü

Yrd.Doç.Dr. Ömer Faruk Usluoğulları İnşaat Mühendisliği Bölümü Yrd.Doç.Dr. Ömer Faruk Usluoğulları İnşaat Mühendisliği Bölümü Yapı İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği AMAÇ ve KAPSAM AMAÇ:, Kazaların en sık görüldüğü iş kollarından biri olan İNŞAAT SEKTÖRÜNDE, meydana

Detaylı

KONU: Önyüzü Beton Kaplı Barajların Türkiye Pratiğinden Örnekler SUNUM YAPAN: Mehmet Harun ASKEROĞLU

KONU: Önyüzü Beton Kaplı Barajların Türkiye Pratiğinden Örnekler SUNUM YAPAN: Mehmet Harun ASKEROĞLU KONU: Önyüzü Beton Kaplı Barajların Türkiye Pratiğinden Örnekler SUNUM YAPAN: Mehmet Harun ASKEROĞLU Baraja Ait Ana Birimler a)plint Betonu ve geometrisi ( A hattı teşkili) b)gövde Zonları Ön yüzü Beton

Detaylı

SOKE RÜZGAR ENERJİ SANTRALİ PROJESİ, TÜRKİYE

SOKE RÜZGAR ENERJİ SANTRALİ PROJESİ, TÜRKİYE SOKE RÜZGAR ENERJİ SANTRALİ PROJESİ, TÜRKİYE Bu doküman, Söke Rüzgar Enerji Santrali Projesi nin (Söke RES) Gold Standard prosedürlerine uygun şekilde sertifikalandırılması sürecinin bir parçası olarak

Detaylı

3. ULUSAL TAŞKIN SEMPOZYUMU M OGAN VE EYMİR GÖLLERİ SU KONTROL YAPILARI İLE İNCESU SEL KAPANININ TAŞKIN PERFORMANSI DEĞERLENDİRMESİ

3. ULUSAL TAŞKIN SEMPOZYUMU M OGAN VE EYMİR GÖLLERİ SU KONTROL YAPILARI İLE İNCESU SEL KAPANININ TAŞKIN PERFORMANSI DEĞERLENDİRMESİ 3. ULUSAL TAŞKIN SEMPOZYUMU M OGAN VE EYMİR GÖLLERİ SU KONTROL YAPILARI İLE İNCESU SEL KAPANININ TAŞKIN PERFORMANSI DEĞERLENDİRMESİ O K A N Ç A Ğ R I B O Z K U R T D R. N U R İ M E R Z İ DR. Z U H A L

Detaylı

COANDA SU ALMA YAPILARI

COANDA SU ALMA YAPILARI COANDA SU ALMA YAPILARI SU ALMA YAPILARI Nehirlerden su alma, bir bölgenin veya yerleşim merkezinin içmesuyu, elektrik enerjisi üretimi veya sulama suyu temini amacıyla nehrin uygun kesiminden suyun alınması

Detaylı

Su Yapıları / Barajlar. Çubuk Barajı

Su Yapıları / Barajlar. Çubuk Barajı Çubuk Barajı Çubuk Barajı, Cumhuriyet ilan edildikten sonra yapılan ilk beton ağırlık barajıdır. Amacı içme- kullanma, sanayi suyu sağlanması ve taşkın kontrolüdür. Gövde dolgu tipi beton ağırlık, gövde

Detaylı

CEV 314 Yağmursuyu ve Kanalizasyon

CEV 314 Yağmursuyu ve Kanalizasyon CEV 314 Yağmursuyu ve Kanalizasyon Öğr. Gör. Özgür ZEYDAN http://cevre.beun.edu.tr/zeydan/ Türkiye Çevre Durum Raporu 2011 www.csb.gov.tr/turkce/dosya/ced/tcdr_20 11.pdf A3 Su ve Su Kaynakları 3.4 Kentsel

Detaylı

Hidroelektrik Enerji. Enerji Kaynakları

Hidroelektrik Enerji. Enerji Kaynakları Hidroelektrik Enerji Enerji Kaynakları Türkiye de kişi başına yıllık elektrik tüketimi 3.060 kwh düzeylerinde olup, bu miktar kalkınmış ve kalkınmakta olan ülkeler ortalamasının çok altındadır. Ülkemizin

Detaylı

ZM R KEMALPA A ORGAN ZE SANAY BÖLGES

ZM R KEMALPA A ORGAN ZE SANAY BÖLGES TARİHÇE Kemalpaşa da sanayileşme 1970 li yıllarda başladı. KOSBİ, 1993 yılında 410 Hektar alanda kuruldu ve sonraki yıllardaki genişlemeler ile 1300 hektara ulaştı. KOSBİ, 14.08.2001 tarihinde ilk tüzel

Detaylı

PROJE ENERJİ İNŞAAT VE TAAHHÜT LTD. ŞTİ.

PROJE ENERJİ İNŞAAT VE TAAHHÜT LTD. ŞTİ. HES VE SANTRAL YERLEŞİM YERİ DERİVASYON TÜNELLERİ ÇIKIŞ AĞZI ADRES : Ceyhun Atıfkansu Cad. 1222.Sok.No : 15/2 Balgat / ANKARA PROJE ENERJİ İNŞAAT VE TAAHHÜT LTD. ŞTİ. web : http://www.heseninsaat.com email

Detaylı

ELEKTRİK TESİSATI VE SİSTEMLERİ

ELEKTRİK TESİSATI VE SİSTEMLERİ ELEKTRİK TESİSATI VE SİSTEMLERİ Elektrik tesisatının, kaçış yolları aydınlatmasının, acil durum aydınlatma ve yönlendirmesinin ve yangın algılama ve uyarı sistemlerinin, ilgili tesisat yönetmeliklerine

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Selim BARADAN Yrd. Doç. Dr. Hüseyin YİĞİTER

Yrd. Doç. Dr. Selim BARADAN Yrd. Doç. Dr. Hüseyin YİĞİTER Dokuz Eylül Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü İNŞ4001 YAPI İŞLETMESİ METRAJ VE KEŞİF-2 Yrd. Doç. Dr. Selim BARADAN Yrd. Doç. Dr. Hüseyin YİĞİTER http://kisi.deu.edu.tr/huseyin.yigiter YIĞMA BİNA

Detaylı

SU YAPILARI. 2.Hafta. Genel Tanımlar

SU YAPILARI. 2.Hafta. Genel Tanımlar SU YAPILARI 2.Hafta Genel Tanımlar Havzalar-Genel özellikleri Akım nedir? ve Akım ölçümü Akım verilerinin değerlendirilmesi Akarsularda katı madde hareketi Prof.Dr.N.Nur ÖZYURT nozyurt@hacettepe.edu.tr

Detaylı

GÖKÇELER BARAJI. GAZĠPAġA OVASI SULAMA PROJESĠ

GÖKÇELER BARAJI. GAZĠPAġA OVASI SULAMA PROJESĠ GÖKÇELER BARAJI ĠĢin Adı: Gökçeler Barajı İkmali Yüklenici Firma: HMP İletişim Enerji San.Tic.A.Ş.+BRJ İnş. San. ve Tic A.Ş. Ortak Girişimi Gövde hacmi: 1 854 900 mm3 Yükseklik (talvegden): 98 m Normal

Detaylı

Orijinal OSSBERGER Türbin

Orijinal OSSBERGER Türbin Orijinal OSSBERGER Türbin Kendinizi boşa akan giden sudan elektrik üretmeye mi adadınız? Çevre dostu, yenilenebilir, doğal bir kaynaktan enerji elde ederek kullanmak mı istiyorsunuz? Bizim işimiz yüzyıldır

Detaylı

Hayatı sağlama alır. Tünel Altyapı Üstyapı Geoteknik. www.asistekyapi.com.tr

Hayatı sağlama alır. Tünel Altyapı Üstyapı Geoteknik. www.asistekyapi.com.tr Hayatı sağlama alır Tünel Altyapı Üstyapı Geoteknik www.asistekyapi.com.tr Hayatı sağlama alır 1 ASİSTEK YAPI MÜHENDİSLİK İNŞAAT SANAYİ VE TİCARET LTD. ŞTİ. Deneyimli yönetici kadrosu, uzman ekip ve yüksek

Detaylı

İnşaat Mühendisliği Bölümü. Niğde Üniversitesi Toprak İşleri Ders Notları TOPRAK İŞLERİ. Dersin Amacı

İnşaat Mühendisliği Bölümü. Niğde Üniversitesi Toprak İşleri Ders Notları TOPRAK İŞLERİ. Dersin Amacı TOPRAK İŞLERİ Dersin Amacı Ulaştırma projelerinin yapımında gerekli olan toprak işleri konularında temel kavramların öğretilmesi. 1 Dersin Hedefleri Toprak işlerin hakkında genel bilgiye sahip 1 : olmak

Detaylı

Enerji Yatırımları Fizibilite Raporu Hazırlanması Semineri Enerji Yatırımlarının Çevresel ve Sosyal Etkilerinin Değerlendirilmesi 29 Mart 2012

Enerji Yatırımları Fizibilite Raporu Hazırlanması Semineri Enerji Yatırımlarının Çevresel ve Sosyal Etkilerinin Değerlendirilmesi 29 Mart 2012 Enerji Yatırımları Fizibilite Raporu Hazırlanması Semineri Enerji Yatırımlarının Çevresel ve Sosyal Etkilerinin Değerlendirilmesi 29 Mart 2012 H.Bülent KADIOĞLU Çevre Mühendisi Golder Associates Sunum

Detaylı

Yeşilırmak Havzası Taşkın Yönetim Planının Hazırlanması Projesi

Yeşilırmak Havzası Taşkın Yönetim Planının Hazırlanması Projesi T. C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI Su Yönetimi Genel Müdürlüğü Yeşilırmak Havzası Taşkın Yönetim Planının Hazırlanması Projesi Taşkın ve Kuraklık Yönetimi Daire Başkanlığı 03 Aralık 2013 / Afyonkarahisar

Detaylı

T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Barajlar ve HES Dairesi Başkanlığı BİRİM FİYAT CETVELİ

T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Barajlar ve HES Dairesi Başkanlığı BİRİM FİYAT CETVELİ T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Barajlar ve HES Dairesi Başkanlığı BİRİM FİYAT CETVELİ 2013 Bu fiyatlar, 1.1.2002 den önce ihaleye çıkılan işler için geçerli olup 1.1.2002

Detaylı

Ek Form-2 İŞLETME PROJESİ BÖLÜM I RUHSAT BİLGİLERİ

Ek Form-2 İŞLETME PROJESİ BÖLÜM I RUHSAT BİLGİLERİ Ek Form-2 İŞLETME PROJESİ 1.1. Ruhsat Sahasının İli : İlçesi : Beldesi : Köyü : Ruhsat Numarası : Ruhsat Grubu : I (a) Maden Cinsi : BÖLÜM I RUHSAT BİLGİLERİ 1.2. Ruhsat Sahibinin Adı Soyadı : Adres :

Detaylı

T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 7. BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ SAMSUN

T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 7. BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ SAMSUN T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 7. BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ SAMSUN SİNOP ERFELEK BALIFAKI GÖLETİ VE SULAMA PROJESİ ÇED MUAFİYET İÇİN PROJE ÖZETİ SİNOP İLİ ERFELEK İLÇESİ BALIFAKI

Detaylı

AKÇANSA HAMMADDE (KLİNKER) STOKHOLÜ AKÇANSA ÇİMENTO FABRİKASI ÇANAKKALE Hakan EZCAN - Mustafa ALKAN

AKÇANSA HAMMADDE (KLİNKER) STOKHOLÜ AKÇANSA ÇİMENTO FABRİKASI ÇANAKKALE Hakan EZCAN - Mustafa ALKAN AKÇANSA HAMMADDE (KLİNKER) STOKHOLÜ AKÇANSA ÇİMENTO FABRİKASI ÇANAKKALE Hakan EZCAN - Mustafa ALKAN YAPININ AMACI Çimento fabrikası dahilinde geniş ve kapalı bir stok sahasına ihtiyaç duyulmuştur. Bu yapının

Detaylı

Doğal Su Ekosistemleri. Yapay Su Ekosistemleri

Doğal Su Ekosistemleri. Yapay Su Ekosistemleri Okyanuslar ve denizler dışında kalan ve karaların üzerinde hem yüzeyde hem de yüzey altında bulunan su kaynaklarıdır. Doğal Su Ekosistemleri Akarsular Göller Yer altı su kaynakları Bataklıklar Buzullar

Detaylı

İHALE TARİHİ : 05.07.2012 İŞE BAŞLAMA : 31.08.2012

İHALE TARİHİ : 05.07.2012 İŞE BAŞLAMA : 31.08.2012 1/2 İŞİN ADI : Spil Dağı Milli Parkı Alt Yapı Yapım İşi İDARE : Orman ve Su İşleri Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü YÜKLENİCİ : As İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. İHALE BEDELİ : 11.890.000,00

Detaylı

Şekil-4.1 Hidroelektrik enerji üretim akım şeması

Şekil-4.1 Hidroelektrik enerji üretim akım şeması 48 4.1 HİDROELEKTRİK ENERJİSİ Hidroelektrik santraller (HES) akan suyun gücünü elektriğe dönüştürürler. Akan su içindeki enerji miktarını suyun akış veya düşüş hızı tayin eder. Büyük bir nehirde akan su

Detaylı

Küçük terminal ünitelerin kontrolü ve balanslanması için kombine vanalar

Küçük terminal ünitelerin kontrolü ve balanslanması için kombine vanalar TA-COMPACT-T Küçük terminal ünitelerin kontrolü ve balanslanması için kombine vanalar Soğutma sistemleri için geri dönüş suyu sıcaklık kontrollü kontrol vanası IMI TA / Kontrol vanaları / TA-COMPACT-T

Detaylı

AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ

AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı Ar.Gör. Yük. Müh. Murat Özbulut 1. Yoğunluğu 850 kg/m 3 ve kinematik viskozitesi 0.00062 m 2 /s olan yağ, çapı 5 mm ve uzunluğu 40

Detaylı

T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Barajlar ve HES Dairesi Başkanlığı BİRİM FİYAT CETVELİ

T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Barajlar ve HES Dairesi Başkanlığı BİRİM FİYAT CETVELİ T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Barajlar ve HES Dairesi Başkanlığı BİRİM FİYAT CETVELİ 2015 Bu fiyatlar, 1.1.2002 den sonra ihaleye çıkılan işler için geçerli olup 1.1.2002

Detaylı

III. ULUSAL TAŞKIN SEMPOZYUMU TAŞKIN VE SİGORTA

III. ULUSAL TAŞKIN SEMPOZYUMU TAŞKIN VE SİGORTA III. ULUSAL TAŞKIN SEMPOZYUMU TAŞKIN VE SİGORTA Mine Ayhan Generali Sigorta A. Ş. İstanbul, 29-30 Nisan 2013 1 İçerik Sigortacılığa Genel BakıĢ TaĢkın TaĢkın Sigortaları Risk Yönetimi Sigortacılığa Genel

Detaylı

challenging roads and impossible projects...

challenging roads and impossible projects... challenging roads and impossible projects... İçerik Tedarikçi Seçimi, Planlama ve hazırlık safhası, Denizyolu taşıması, Kabul limanında tahliye ve geçici depolama, Limanda yükleme ve karayolu taşıması,

Detaylı

KARABÜK ÜNİVERSİTESİ

KARABÜK ÜNİVERSİTESİ KARABÜK ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ YAZ STAJI MARMARAY PROJESİ FURKAN ERDEM ADIM 1: STAJ ÖNCESİ İŞLEMLER Staj bilgilendirme toplantısı Staj Komisyonu tarafından yapılır. Staj yapılacak yerin

Detaylı

Doç. Dr. Halit YAZICI

Doç. Dr. Halit YAZICI Dokuz Eylül Üniversitesi Đnşaat Mühendisliği Bölümü ÖZEL BETONLAR RCC-SSB Doç. Dr. Halit YAZICI http://kisi.deu.edu.tr/halit.yazici/ SİLİNDİRLE SIKI TIRILMI BETON (SSB) Silindirle sıkıştırılmış beton (SSB),

Detaylı

UDB ELEKTRİK ÜRETİM A.Ş

UDB ELEKTRİK ÜRETİM A.Ş UDB ELEKTRİK ÜRETİM A.Ş ALATAY HİDROELEKTRİK SANTRALİ PROJE TANITIM DOSYASI ORDU İLİ, GÖLKÖY İLÇESİ D E S T E K MÜHENDİSLİK & MÜŞAVİRLİK Adres. Özveren Sokak No:25/5 Çankaya/ANKARA Telefon. +90.312 232

Detaylı

İNŞAAT & LOJİSTİK A.Ş.

İNŞAAT & LOJİSTİK A.Ş. İNŞAAT & LOJİSTİK A.Ş. EKTON İNŞAAT MÜTEAHHİTLİK LOJİSTİK SANAYİ ve TİCARET A.Ş. Telefon : +90 322 613 88 89 (pbx) Faks : +90 322 612 66 86 Adres : E-5 Karayolu üzeri Koruklu mevki 01920 Ceyhan/Adana/TÜRKİYE

Detaylı

TAŞKIN YÖNETİMİNDE MODELLEME ÇALIŞMALARI

TAŞKIN YÖNETİMİNDE MODELLEME ÇALIŞMALARI T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI SU YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TAŞKIN YÖNETİMİNDE MODELLEME ÇALIŞMALARI Tuğçehan Fikret GİRAYHAN Orman ve Su İşleri Uzmanı 17.11.2015- ANTALYA İÇERİK Taşkın Kavramı ve Türkiye

Detaylı

Yeni Nesil Beton Santralleri Başlıca Avantajları PowerMix 100

Yeni Nesil Beton Santralleri Başlıca Avantajları PowerMix 100 Yeni Nesil Beton Santralleri Başlıca Avantajları PowerMix 100 Demirstar, değişik kapasite ve özelliklerde ürettiği sabit beton santralleri ile beton üreticilerinin tüm ihtiyaçlarına rahatlıkla cevap verebilmektedir.

Detaylı

KURUMSAL KİMLİK ÜRÜN KALİTE BELGELERİMİZ. - TS 821 EN 1916 : BETON / BETONARME ve SÜRME BORULAR - TS EN 1917 / AC : BETON MUAYENE BACALARI VE ODALARI

KURUMSAL KİMLİK ÜRÜN KALİTE BELGELERİMİZ. - TS 821 EN 1916 : BETON / BETONARME ve SÜRME BORULAR - TS EN 1917 / AC : BETON MUAYENE BACALARI VE ODALARI KURUMSAL KİMLİK. Prekast (taşınabilir) beton elemanları sektöründe, üretim, pazarlama ve satış sonrası destek hizmetleri alanında faaliyet gösteren Standart Beton Boru ; Gebze ve Tuzla fabrikalarında Altyapı

Detaylı

Ders 1.1 Toprak Dolgu Barajlar ve Genel Özellikleri

Ders 1.1 Toprak Dolgu Barajlar ve Genel Özellikleri İNM 424112 Ders 1.1 Toprak Dolgu Barajlar ve Genel Özellikleri Doç. Dr. Havvanur KILIÇ İnşaat Mühendisliği Bölümü Geoteknik Anabilim Dalı İletişim Bilgileri İnşaat Mühendisliği Bölümü Geoteknik Anabilim

Detaylı

Türkiye de Rüzgar Enerjisi. Hakan Şener AKATA ETK Uzm. Yard.

Türkiye de Rüzgar Enerjisi. Hakan Şener AKATA ETK Uzm. Yard. Türkiye de Rüzgar Enerjisi Hakan Şener AKATA ETK Uzm. Yard. Akış Ülkemizde rüzgar enerjisi Destekleme Mekanizmaları Lisanslı Elektrik Üretim Tesisleri Lisanssız Elektrik Üretim Tesisleri Ülkemizde Rüzgar

Detaylı

Fatih YAZITAŞ Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü Yeni Teknolojiler ve Destek Daire Başkanı

Fatih YAZITAŞ Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü Yeni Teknolojiler ve Destek Daire Başkanı Fatih YAZITAŞ Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü Yeni Teknolojiler ve Destek Daire Başkanı İstanbul, Kasım 2014 Son 10 Yılda Gelinen Nokta(2003-2013) Elektrik tüketimi yaklaşık 2 kat artışla 245 milyar

Detaylı

BİLGİSAYAR DESTEKLİ TASARIM DERSİ-DÖNEM SONU PROJELERİ

BİLGİSAYAR DESTEKLİ TASARIM DERSİ-DÖNEM SONU PROJELERİ BİLGİSAYAR DESTEKLİ TASARIM DERSİ-DÖNEM SONU PROJELERİ 4. Proje: Hidrolik Türbin Tasarımı (Hydrolic Turbine) Barajlardan ve çaylardan elektrik üretmek için hidrolik (sıvı) türbinler kullanılır. Bunlar

Detaylı

Yıllar 2015 2016 2017 2018 2019 PROJE ADIMI - FAALİYET. Sorumlu Kurumlar. ÇOB, İÇOM, DSİ, TİM, Valilikler, Belediyeler ÇOB, İÇOM, Valilikler

Yıllar 2015 2016 2017 2018 2019 PROJE ADIMI - FAALİYET. Sorumlu Kurumlar. ÇOB, İÇOM, DSİ, TİM, Valilikler, Belediyeler ÇOB, İÇOM, Valilikler 1. HAVZA KORUMA PLANI KURUM VE KURULUŞLARIN KOORDİNASYONUNUN 2. SAĞLANMASI 3. ATIK SU ve ALTYAPI YÖNETİMİ 3.1. Göl Yeşil Kuşaklama Alanındaki Yerleşimler Koruma Planı'nda önerilen koşullarda önlemlerin

Detaylı