Türkiye de Süt Ürünleri Tüketim Harcamalarına Etki Eden Faktörlerin Analizi: Çoklu Heckman Örneklem Seçicilik Sistem Yaklaşımı

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Türkiye de Süt Ürünleri Tüketim Harcamalarına Etki Eden Faktörlerin Analizi: Çoklu Heckman Örneklem Seçicilik Sistem Yaklaşımı"

Transkript

1 Tarım Blmler Dergs Tar. Bl. Der. Derg web sayfası: Journal of Agrcultural Scences Journal homepage: TARIM BİLİMLERİ DERGİSİ JOURNAL OF AGRICULTURAL SCIENCES 21 (2015) Türkye de Süt Ürünler Tüketm Harcamalarına Etk Eden Faktörlern Analz: Çoklu Heckman Örneklem Seçclk Sstem Yaklaşımı Mustafa TERİN a, Abdulbak BİLGİÇ b, İrfan Okan GÜLER b, Fahr YAVUZ b a Yüzüncü Yıl Ünverstes, Zraat Fakültes, Tarım Ekonoms Bölümü, 65080, Van, TÜRKİYE b Atatürk Ünverstes, Zraat Fakültes, Tarım Ekonoms Bölümü, 25240, Erzurum, TÜRKİYE ESER BİLGİSİ Araştırma Makales Sorumlu Yazar: Abdulbak BİLGİÇ, E-posta: Tel: +90 (442) Gelş Tarh: 04 Temmuz 2014, Düzeltmelern Gelş: 27 Eylül 2014, Kabul: 02 Ekm 2014 ÖZET Bu çalışmada Türkye de ekonomk büyüme le sağlanan gelr artışının ve dğer sosyo-demografk ve ekonomk faktörlern hane halkı süt ve süt ürünler tüketm harcamalarına etkler analz edlmştr. Bu amaca ulaşmada Çoklu Heckman Seçclk Model (HSM) kullanılmıştır. Çoklu HSM de her br ürüne yapılan harcama olasılığı le harcama düzeyler ve çapraz korelasyonlar varsayımı altında gerçekleşmektedr. Çalışmada kullanılan verler, Türkye İstatstk Kurumu (TÜİK) tarafından 2010 yılında yapılan Hane Halkı Tüketm Harcamaları anketlernden elde edlmştr. Örnek büyüklüğü eksk ve aykırı gözlemler çıkarıldıktan sonra 9442 kş olarak belrlenmştr. Araştırma sonuçlarına göre, genelde hane res genç (20-29 yaş) olan aleler, hane res 60 yaş üzer olan alelere göre hem kırsal hem de kentsel alanda süt ve süt ürünler tüketm olasılığını ve tüketm harcama mktarını düşürmektedr. Alelern 0-5 yaşında çocuğa sahp olması dğer yaş guruplarında çocuğa sahp olanlara göre, özellkle süt tüketm olasılığını ve süt tüketm harcamasını öneml oranda arttırmaktadır. Gelr grubu yıllık bn TL, bn TL ve 45 bn TL üzernde olanların, gelr gurubu 15 bn TL olanlara göre, peynr ve dğer süt ürünler tüketm harcaması kentsel alanda sırasıyla 4.5 TL, 9.8 TL ve 16.6 TL kırsal alanda se 3.6 TL, 8.0 TL ve 9.3 TL daha fazladır. Anahtar Kelmeler: Süt ürünler tüketm; Heckman seçclk model; Türkye Analyzng Factors Affectng Household Mlk Products Expendtures n Turkey: A Multvarate Heckman Sample Selecton System Approach ARTICLE INFO Research Artcle Correspondng Author: Abdulbak BILGIC, E-mal: Phone: +90 (442) Receved: 04 July 2014, Receved n Revsed Form: 27 September 2014, Accepted: 02 October 2014 ABSTRACT In ths study, we analyze the effects of soco-demographc and economc factors of households on the consumpton of mlk and mlk products by consderng the recent ncreased economc trend n Turkey. The multvarate Heckman

2 Türkye de Süt Ürünler Tüketm Harcamalarına Etk Eden Faktörlern Analz: Çoklu Heckman Örneklem Seçclk..., Tern et al sample selecton system (MSS) s used to analyze the data. The lkelhood of spendng and levels of expendture on each foodstuff are jontly analyzed by assumng all parwse cross correlaton. The data used n ths study are obtaned from Turksh Statstcal Insttute (TURKSTAT) of 2010 Household Consumpton Expendtures Survey (HCES). After dscardng mssng observatons and outlers from the sample, the data fnally contan 9442 ndvdual observatons. Results ndcate that households wth younger household heads (20-29 years) as compared households wth household heads aged 60 and over are less lkely to spend and spend less on mlk, yoghurt, cheese wth other dary products n both regons. Famles wth chldren 0-5 years old are more lkely to spend and spend sgnfcantly more on dary products than that of famles wth other kds combnatons n both regons. Famles wth annual ncome thousand, thousand and 45 thousand and over n Turksh Lras (TL) as compared to the base group (famles wth annual ncome 15 thousand TL) spend more 4.5 TL, 9.8 TL and 16.6 TL respectvely on cheese and other dary products n urban area, whle these fgures are 3.6 TL, 8.0 TL and 9.3 TL for rural households, respectvely. Keywords: Mlk products consumpton; Heckman sample selecton sytem; Turkey Ankara Ünverstes Zraat Fakültes 1. Grş Son yıllarda Türkye ekonomsnde yaşanan ekonomk ve syas stkrar, ülke ekonomsnn hızlı br şeklde büyümesn sağlamıştır. Türkye yılları arasında ortalama % 5.08 oranında büyümey gerçekleştrmştr. Hç şüphesz, sağlanan bu ekonomk büyüme kş başına düşen gelrde öneml artışları berabernde getrmştr yılında kş başına düşen reel gelr 3,492 $ ken, 2.08 kat artarak 2013 yılında 10,782 $ yükselmştr (TÜİK 2014a). Gelrde meydana gelen bu artış trend gıda tüketm talebn tetkleyeceğnden hane halklarının tüketm yapısı ve tüketm mktarlarında yıllar tbar le öneml değşmelere neden olacaktır. Genellkle ülkelern gelşmşlğ ve hayat standardının belrlenmesnde kş başına düşen hayvansal proten tüketm öneml br ölçüt olarak kullanılmaktadır (Göğüş 1986; Yücel 2001; Yaylak et al 2010). Gelşmş ülkelern aksne, gelşmekte olan ülkelerde hayvansal kaynaklı gıda maddeler tüketmnde doyuma ulaşılamamıştır. Bu nedenle, Türkye gb gelşmekte olan ülkelerde, kş başına düşen gelrde meydana gelecek br artış öncelkl olarak zorunlu gıda maddes olan ve doyuma ulaşmayan hayvansal kaynaklı gıda maddelernn tüketmnn artmasına neden olacaktır. Tüketclern sosyo-ekonomk ve demografk yapıları dğer gıda ürünlernde olduğu gb süt ve süt ürünler tüketmn de etklemektedr (Akbay & Tryak 2007). Türkye de ekonomk büyüme le sağlanan gelr artışı, hane halkı tüketm alışkanlıkları ve terchlernn de zaman çersnde değşmesne ve kş başına düşen süt ve süt ürünler tüketm mktarlarının artmasına öneml katkı sağlayacaktır. Süt ve süt ürünler çerdkler proten, karbonhdrat, yağ, mneral maddeler ve vtamnler nedenyle yeterl ve dengel beslenme çn öneml gıda maddelerdr (Metn 1996). Son yıllarda yapılan klnk ve byokmyasal araştırmalar, süt tüketmnn özellkle de az yağlı sütlern, hpertansyon, dş hastalıkları, kolon kanser ve kalp hastalıklarının azalmasında öneml olduğunu göstermştr (Gurr 1992; Massey 2001; Bus & Worsley 2003). Günde tüketlen 1 ltre süt, yetşknlern günlük kalsyum ve fosfor htyaçlarının tamamını, çocuklarda tamamına yakınını, yne yetşkn ve çocukların günlük rboflavn (Vtamn B 2 ) ve kobalamn (B 1 ) htyaçlarını tümünü, proten gereksnmlernn yarısını karşılamaktadır (Özcan et al 1998). Süt ve süt ürünler çnde öneml br yere sahp olan çme sütü tüketm mktarları ncelendğnde, gelşmş ve gelşmekte olan ülkeler arasında öneml farklılıkların olduğu görülmektedr. Avusturalya, İsvçre, ABD, Kanada ve AB gb gelşmş ekonomlerde kş başına çme sütü mktarı sırasıyla kg, 95.0 kg, 92.7 kg, 91.9 kg, 67.4 kg ken, Endonezya, Malezya, Çn, Hndstan ve Brezlya gb gelşmekte olan ülkelerde sırası le 1.5 kg, 2.1 kg, 11.5 kg 42.3 kg ve 59.6 kg dır (FABRI 2011). Dğer taraftan Türkye de se kş başına düşen çme sütü mktarı 2007 yılında 14.8 kg ken 2013 Tarım Blmler Dergs Journal of Agrcultural Scences 21 (2015)

3 Analyzng Factors Affectng Household Mlk Products Expendtures n Turkey: A Multvarate Heckman Sample..., Tern at al yılında 18.4 kg a yükselmştr. Nüfusunun % 33.4 ü 20 yaşın altında olan Türkye çn bu sonuç oldukça düşüktür. Ancak 2012 yılında başlatılan Okul Sütü Projes le Türkye de kş başına düşen çme sütü mktarının artırılmasında katkıda bulunableceğ söyleneblr. Dğer öneml br süt ürünü olan peynrn kş başına tüketm mktarı gelşmş ülkeler olan İsvçre, AB, ABD, Avusturalya ve Kanada da sırasıyla 21.8 kg, 18.0 kg, 15.0 kg, 10.7 kg ve 9.5 kg ken gelşmekte olan ülkeler Çn, Malezya, Mekska, Brezlya ve Rusya da sırasıyla 0.2 kg, 0.3 kg 2.7 kg, 3.3 kg ve 5.5 kg dır (FABRI 2011). Gelşmş ve gelşmekte olan ülkelerde kş başına peynr tüketmnde öneml farklar görülmektedr. Türkye de se kş başına peynr tüketm 2007 yılında 3.1 kg ken, 2013 yılında 7.8 kg a yükselmştr. Kş başına peynr tüketmnde meydana gelen bu yükselşte, gelrde meydana gelen artışın yanı sıra peynr üretmnn ve ürün çeştllğnn artmasının da öneml etksnn olduğu söyleneblr. Türklern dünyaya armağan ettğ, hemen hemen her çeşt sütten yapılablen ekş br süt ürünü olan yoğurt, öneml br kalsyum, magnezyum ve fosfor kaynağıdır (Kılıç 2003). Dünyada yoğurt üretm ve tüketm son yıllarda gderek artmaktadır ve 2008 yılları arasında yoğurt tüketm AB ülkelernde ortalama % 16 oranında artarken, bu artış İtalya da % 43 olarak gerçekleşmştr. Dünyada kş başına yoğurt tüketm AB ülkelernde ortalama 20 kg (Carlucc et al 2013), ABD de 6.7 kg ve Türkye de 14.3 kg dır. Türkye de kş başına yoğurt tüketm hesaplanırken evde yapılan yoğurtlar dkkate alınmadığından kş başına düşen yoğurt tüketmn 14.3 kg dan daha fazla olduğu söyleneblr. Ekonomk gelşmşlkle doğru orantılı olarak, toplam harcamalar çnde gıda harcamalarının payı gderek azalmaktadır. Türkye de 2002 yılında toplam harcamalar çnde gıda harcamalarının payı % 26.7 ken bu oran 2012 yılında % 19.6 ya gerlemştr (TÜİK 2014b). Bu sonuç arzu edlen br durumdur. Dğer br fadeyle, gelr arttıkça gıda maddelerne yapılan harcamalar mutlak olarak artarken oransal olarak azalmaktadır. Örneğn ABD, Kanada, Almanya, İsveç ve Danmarka gb gelşmş ülkelerde bu oran sırasıyla % 9.7, % 11.7, % 13.1, % 13.3 ve % 14.0 ken, az gelşmş ülkeler olan Tanzanya, Njerya, Ermenstan, Senegal ve Mısır da sırasıyla % 73.2, % 72.9, % 69.7, % 53.4 ve % 48.1 dr (IMAP 2010). Bu çalışmada, Türkye de kş başına düşen gelrde meydana gelen artışın, zorunlu gıda maddes olan ve doyuma ulaşmayan, süt ve süt ürünler tüketm harcamalarında nasıl br etkye neden olduğu ve gelr dışında dğer sosyo-demografk ve ekonomk faktörlern hane halkı süt ve süt ürünler tüketm harcamalarına etklern Çok Değşkenl Heckman Örneklem Seçclk Sstem (ÇDHÖS) yardımı le ortaya konulması amaçlanmıştır. ÇDHÖS harcama olasılıkları le harcama düzey eştlklernn her brnn kend çndek çapraz korelasyon lşklern tahmnlemekle yetnmeyp, her k eştlk grubunun (harcama olasılıkları le harcama düzey eştlkler) karşılıklı çapraz korelasyon katsayılarını da ortaya koymakla önem kazanmaktadır. Ayrıca, bağımsız değşkenlern her br gıdanın harcama olasılıkları le harcama düzeyler üzerndek brmsel etklerde hesaplanmıştır. Bu brmsel etkler ulusal poltka yapıcılarına ve aynı zamanda sektörde faalyet gösteren şverenlere karar alma süreçlernde rehberlk edecektr. 2. Materyal ve Yöntem Çalışmada kullanılan verler, Türkye İstatstk Kurumu (TÜİK) tarafından 2010 yılında yapılan Hane Halkı Bütçe Harcamaları Anketlernden (HHBHA) elde edlmştr. Tüketm üzerne mevsmsel etkler en aza ndrmek çn anketler, 1 Ocak-31 Aralık 2010 tarhler arasında her ay benzer sosyo-demografk özellklere sahp alelerle yapılmıştır. Örnek büyüklüğü eksk ve aykırı gözlemler çıkarıldıktan sonra 9442 kş olarak belrlenmştr. Hane halkı ve hane resne at sosyo-demografk özellkler Çzelge 1 de verlmştr. Hane resne at sosyo-demografk özellkler cnsyet, meden durum, çalışıp çalışmama, yaş grubu, eğtm yılı ve zorunlu sağlık sgortası ken, hane halkına 502 Tarım Blmler Dergs Journal of Agrcultural Scences 21 (2015)

4 Türkye de Süt Ürünler Tüketm Harcamalarına Etk Eden Faktörlern Analz: Çoklu Heckman Örneklem Seçclk..., Tern et al Çzelge 1- Değşken tanımları ve örnek statstkler Table 1- Varable defntons and sample means Ortalama (Std. sapma) Değşken Tanımı Kentsel Kırsal Bağımlı değşkenler Harcama (TL Ay -1 ) Süt harcaması (12.24) 9.59 (13.00) Tüketenlern arasında (% ) Yoğurt harcaması (10.63) (15.93) Tüketenlern arasında (% ) Peynr le dğer süt ürünler (20.49) (22.17) Tüketenlern arasında (%) Sürekl açıklayıcı değşkenler Ale eşdeğer büyüklüğü 2.16 (0.69) 2.28 (0.91) Eğtm yılı 7.57 (4.37) 5.17 (3.80) Teknoloj sayısı 6.31(2.60) 4.79(2.27) Otomobl sayısı 0.35 (0.48) 0.26 (0.44) Gayrmenkul sayısı 0.97 (0.95) 1.65 (1.07) İkl açıklayıcı değşkenler (evet= 1; hayır= 0) Cnsyet (erkek) Meden durum (evl) Çalışma durumu Yaş Yaş Yaş Yaş Yaş 60 + (referans grup) Zorunlu sgorta Yeşl kart Dğer (sgortasız) (referans grup) Apartmanda yaşama Çocuklu ale Çocuksuz ale Ev sahplğ Kracı Dğer (referans grup) Çocuk Çocuk Çocuk Ayn ve nakd destek alma Gelr grubu < 15 bn TL Gelr grubu bn TL Gelr grubu bn TL Gelr grubu > 45 bn TL Örnek sayısı Tarım Blmler Dergs Journal of Agrcultural Scences 21 (2015)

5 Dğer br fadeyle, gelr arttıkça gıda maddelerne yapılan harcamalar mutlak olarak artarken oransal olarak azalmaktadır. Örneğn ABD, Kanada, Almanya, İsveç ve Danmarka gb gelşmş ülkelerde bu oran sırasıyla % 9.7, % 11.7, % 13.1, % 13.3 ve % 14.0 ken, az gelşmş ülkeler olan Tanzanya, Njerya, Ermenstan, Senegal ve Mısır da sırasıyla % 73.2, % 72.9, % 69.7, % 53.4 ve % 48.1 dr (IMAP 2010). Bu çalışmada, Türkye de kş başına düşen gelrde meydana gelen artışın, zorunlu gıda maddes olan ve doyuma ulaşmayan, Analyzng Factors süt ve Affectng süt ürünler Household tüketm Mlk Products harcamalarında Expendtures n Turkey: nasıl A br Multvarate etkye neden Heckman olduğu Sample..., ve Tern gelr at al dışında dğer sosyo-demografk ve ekonomk faktörlern hane halkı süt ve süt ürünler tüketm harcamalarına etklern Çok Değşkenl Heckman Örneklem Seçclk Sstem (ÇDHÖS) yardımı le ortaya konulması at özellkler amaçlanmıştır. teknoloj ÇDHÖS sayısı harcama (evde olasılıkları kullanılan le vektörlern harcama düzey ve u denklemlernn ve v sırasıyla harcama her olasılıkları brnn kend çndek blgsayar, çapraz cep korelasyon telefonu, nternet, lşklern uydu tahmnlemekle ve TV vb.), yetnmeyp, ve harcama her k düzey denklem eştlk grubunun kalıntılarını fade (harcama olasılıkları gayrmenkul le harcama varlığı, düzey gelr denklemler) grubu, eve karşılıklı sahp olup çapraz etmektedr. korelasyon Art katsayılarını arda eklenmş da ortaya altı boyutlu hata koymakla önem olmama, kazanmaktadır. çocukların Ayrıca, yaş gruplarına bağımsız göre değşkenlern dağılımı ve her vektörü br gıdanın [ u, harcama v ] = [ u olasılıkları le 1, u2, u3, ν1, ν2, ν ] 3 ortalamaları harcama düzeyler ale eşdeğer üzerndek büyüklüğüdür brmsel (OECD etklerde yen hesaplanmıştır. ale eşdeğer Bu sıfır brmsel ve standart etkler sapmaları ulusal le poltka korelasyon katsayısı yapıcılarına ve büyüklüğü; aynı zamanda hane sektörde res çn faalyet 1.0, her gösteren br yetşkn şverenlere çn matrs karar sırasıyla alma süreçlernde [ 1,1,1, σ rehberlk 1, σ2, σ 3] ve R = ρ edecektr. 0.5 ve 14 yaşından küçük her br çocuk çn 0.3 j normal dağılıma uyduğu varsayılmıştır. değerler dkkate alınarak hesaplanmıştır). 2. Materyal ve Süt, Yöntem Eştlk sstemnn eşt olamayan varyans ve yoğurt, peynr le dğer süt ürünlerne normal dağılımına uygunluğunun sağlamasında yapılan harcamalar aylık olarak verlmştr. Kentsel Çalışmada kullanılan alanda yaşayan verler, aleler Türkye süt (11.07 İstatstk TL), Kurumu peynr le (TÜİK) dğer tarafından her br 2010 harcama yılında eştlğnn yapılan Hane doğal logartması Halkı Bütçe Harcamaları Anketlernden (HHBHA) elde edlmştr. Tüketm alınmıştır üzerne (Yen mevsmsel 2005). Eştlk etkler sstemnde en üç rejm süt ürünlernde (21.42 TL) kırsal alanda yaşayan aza ndrmek çn anketler, 1 Ocak-31 Aralık 2010 tarhler arasında bulunmaktadır: her ay benzer 1) sosyo-demografk Üç gıdanın tümüne harcama alelere göre (9.59 TL, TL) daha fazla harcama özellklere sahp alelerle yapılmıştır. Örnek büyüklüğü eksk ve aykırı yapanlar, gözlemler 2) çıkarıldıktan Üç gıda türünün sonra 9442 hç brne harcama kş olarak belrlenmştr. yaparken, kırsal alanda yaşayanlar da yoğurtta yapmayanlar (tüketmeyenler) ve 3) Dğer brleşm (12.22 TL) kentsel alana göre (10.34 TL) daha fazla (en az br ve en fazla k olacak şeklde üç gıda Hane halkı harcama ve hane yapmaktadır. resne at sosyo-demografk Kentsel alanda, özellkler hanelern Çzelge türüne 1 de yapılan verlmştr. harcamalardan Hane resne oluşan at kombnasyon). sosyo-demografk % sı özellkler süt, cnsyet, % meden yoğurt durum, ve çalışıp % çalışmama, Brnc yaş grubu, rejm olan eğtm üç yılı ürünün ve zorunlu hepsn tüketenlern sağlık sgortası peynr ken, hane ve dğer halkına süt at ürünler özellkler harcaması teknoloj yaparken sayısı (evde veya kullanılan dğer br blgsayar, fade le cep poztf telefonu, rejm çn örneklem nternet, uydu kırsal ve TV da vb.), bu oranlar gayrmenkul sırasıyla varlığı, % 70.80, gelr % grubu, ve eve sahp olablrlk olup katkısı olmama, Eştlk çocukların 2 de verlmştr. yaş gruplarına göre % dağılımı dr. ve Blgc ale eşdeğer & Yen büyüklüğüdür (2014) e göre (OECD kentsel yen ale eşdeğer büyüklüğü; hane res 3 çn 1.0, her br alandak yetşkn alelern çn 0.5 % ve yaşından süt ve % küçük s her peynr br çocuk çn L = y değerler dkkate alınarak σ φ3( w1, w2, w3; R) h( u1, u2, u3 v1, v2, v3) du3du2du z α 1 z α 1 (2) 2 z α3 hesaplanmıştır). tüketmektedr. Fuller et al (2007) e göre kentsel = 1 alandak hanelern % 90.4 ü süt ve % 58.9 u yoğurt Süt, yoğurt, harcaması peynr le yapmaktadır. dğer süt ürünlerne Obayelu yapılan et al (2009) a harcamalar göre aylık olarak verlmştr. ( log y Kentsel x βalanda ) Burada; w yaşayan aleler kentsel süt (11.07 alandak TL), hanelern peynr le % dğer 31.3 ü, süt ürünlernde kırsal alanda (21.42 TL) kırsal alanda = ve φ3( w1, w2, w3; R) yaşayan σ alelere göre (9.59 TL, se hanelern TL) daha % 17.8 fazla harcama süt tüketmektedr. yaparken, kırsal Eğtm, alanda üç yaşayanlar değşkenl da standart yoğurtta normal (12.22 TL) dağılım yoğunluk kentsel alana göre teknoloj (10.34 ve TL) otomobl daha ortalaması fazla harcama kentsel yapmaktadır. alanda daha Kentsel alanda, hanelern % sı 3 süt, 1 1 % yoğurt yüksekken, ve % gayrmenkul peynr ortalaması ve dğer süt kırsal ürünler alanda harcaması fonksyonu yaparken fade kırsal ederken, da bu oranlar y σ se [ v1, v2, v ] 3 = 1 sırasıyla % 70.80, daha yüksektr. % ve Kırsal % dr. alanda yeşl Blgc karta & sahp Yen olma (2014) e göre kentsel alandak alelern % den süt ve (% % 23) s kentsel peynr alana tüketmektedr. (% 7) göre daha Fuller yüksektr. et al (2007) e göre [ log y1,log y2,log y kentsel alandak ] hanelern 3 e Jakobyen dönüşümünü % 90.4 ü süt ve % 58.9 u yoğurt harcaması yapmaktadır. Obayelu et bulundurularak al (2009) a göre dğer kentsel harcama alandak rejmler burada hanelern % 31.3 ü, Bu kırsal çalışmada, alanda Stewart se hanelern & Yen % 17.8 (2004) süt ve tüketmektedr. Yen verlmemştr, Eğtm, fakat teknoloj rejmlern ve otomobl (hç tüketmeyenlern ortalaması kentsel (2005) alanda tarafından daha kullanmış yüksekken, olan gayrmenkul örneklem seçclk ortalaması ve kırsal dğer alanda kombnasyonların) daha yüksektr. olablrlk Kırsal fonksyonuna alanda yeşl karta sstem sahp (Sample olma (% Selecton 23) kentsel System, alana (% SSS) 7) göre üç adet daha yüksektr. katkısı benzer şeklde gelştrleblmektedr (Yen bağımlı değşken olan süt, yoğurt ve peynr le dğer 2005). Süt ürünün harcamalarına at standart Bu çalışmada, mandıra Stewart harcama & Yen gruplarına (2004) ve uygulamıştır. Yen (2005) Her tarafından br sapmalar kullanmış bazı olan örneklem açıklayıcı seçclk değşkenlern br sstem (Sample harcama Selecton mktarı System, eştlğ SSS) olan üç yadet nn bağımlı kl (bnary) değşken fonksyonu olan süt, yoğurt şeklnde ve peynr ssteme le uyarlanmış dğer ve Eştlk mandıra harcama örneklem gruplarına seçclk uygulamıştır. kuralı le ortaya Her br konulduğu harcama mktarı üçsonuç kuralı eştlk le sstem ortaya Eştlk konulduğu 1, 2 ve üç-sonuç 3 te verlmştr. denklem sstem denklem 1, 2 ve 3 te verlmştr. 3 te denklem gösterlmştr. olan y nn kl (bnary) örneklem seçclk σ = exp( m γ ) (3) log y = x β + v eğer z α + u > 0 (1) Burada; exp, üstel fonksyonu; (1) m, harcama y = 0 eğer z α + u 0 denklemlernn standart sapmalarındak Burada; = 1, Burada; 2, 3 sırasıyla = 1, 2, süt, 3 sırasıyla yoğurt süt, ve peynr yoğurt ve le peynr dğer mandıra değşkenlğnde harcama düzey rol denklemlern oynayablecek bağımsız göstermektedr; le z ve dğer x bağımsız mandıra değşkenlernn harcama düzey sütün denklemlern vektörünü; α ve değşken β uygun vektör parametre setn vektörlern fade ederken; ve γ, her br gıda göstermektedr; z ve x bağımsız değşkenlernn harcaması çn uygun parametre vektör setnn fade sütün vektörünü; α ve β uygun parametre etmektedr Tarım Blmler Dergs Journal of Agrcultural Scences 21 (2015)

6 Türkye de Süt Ürünler Tüketm Harcamalarına Etk Eden Faktörlern Analz: Çoklu Heckman Örneklem Seçclk..., Tern et al Dğer taraftan olasılık, şartlı ve şartsız harcama mktarlarının beklenlen değerler sırasıyla Eştlk 4 te gösterldğ şeklde elde edlmştr. Pr ( y ) =Φ( z ˆ α ) uv ( z ˆ α ρ σ ) 2 ( ) ˆ σ Φ + E y y > 0 = exp x β + 2 Φ 2 ( ) exp ˆ σ uv E y ( ˆ = x β + Φ z α + ρ σ ) 2 ( z ˆ α ) (4) Burada; (.), kümülatf brm normal yoğunluk fonksyonunu fade etmektedr. Yukarıdak her br eştlğn lgl bağımsız değşkene göre türevnn alınması, o değşkenn olasılık, şartlı ve şartsız ortalama harcama üzerndek brmsel etky vermektedr. Marjnal etklernn standart hataları se delta metodu kullanılarak bulunmuştur (Yen & Rosnsk 2008). 3. Bulgular ve Tartışma Kentsel ve kırsal alanda yaşayan alelern aynı parametre değerlerne sahp olduğunu öne süren sıfır hpotez Olablrlk Test (Lkelhood Rato, LR) yardımı le test edlmştr. LR test ( 2*(log L1+ log L2- log L p ) ) χ 2 dağılımına uymakta ve ( m1+ m2- m p ) serbestlk derecesne (sd) sahptr, burada m ler sırasıyla kentsel, kırsal ve havuzlanmış modellerde kullanılan parametre sayısını fade etmektedr. Test sonucunda havuzlanmış modeln ret edlmes gerektğ, yan her k bölgenn farklı parametre değerlerne sahp olduğu ve dolayısıyla gözlemlern kentsel ve kırsal alanlara ayrılarak analzlere tab tutulması gerektğ saptanmıştır (LR= ; P<0.000). Ayrıca, sstemn k aşamada bağımsız br şeklde çözülmel savını öne süren hpotez her k bölge çn ret edlmştr (kent çn: Wald= , P<0.000; kırsal çn: Wald= , P<0.000). Benzer şeklde, kl bağımsız sstemn (yalnızca lgl gıdanın gıda harcama olasılığı le harcama mktarı arasındak korelasyon katsayısı vardır) hpotez her k bölge çn ret edlmştr (kent çn: Wald= ve P<0.000; kırsal çn: Wald= ve P<0.000). Gıda harcamalarının varyansını açıklamada hane resnn eğtm düzey le ale eşdeğer büyüklüğü değşkenler kullanılmış ve bunların her br eştlkte etklernn olmadığını öne süren ön sav, her k bölge çn de ret edlmştr (kent çn: Wald= ve P< 0.000; kırsal çn: Wald= ve P<0.000). Hem kentsel ve hem de kırsal alanda yaşayan alelerde üç gıdanın harcama olasılıkları arasındak korelasyon katsayıları poztf ve statstk açıdan öneml bulunmuştur (Çzelge 2-3). Dğer taraftan, üç süt ürününe at harcama düzeyler arasındak lşkye bakıldığında, her k bölgede de bu korelasyon katsayıları poztf ve statstk açından öneml bulunmuştur. Dolayısıyla, sstemde kontrol altına alınan faktörlern dışında kalan kontrol edlemeyen değşkenlernn toplam bleşm üç süt ürünün hem harcama olasılıklarını hem de harcama düzeylern poztf yönlü etklemektedr. Ayrıca, hem kentsel hem de kırsal alanda süt ürünün harcama düzey yoğurt ürünün harcama olasılığı arasında statstk açıdan öneml negatf yönlü lşk bulunmuştur. Kentsel alanda yoğurt ürünün harcama düzey süt ve peynr le dğer süt ürünlernn harcama olasılıkları le poztf lşk gösterrken, kırsal alanda bu durum yoğurt harcama düzey süt ve yoğurt harcama olasılıkları le negatf ve peynr le dğer süt ürünlernn harcama olasılıkları le poztf br lşk göstermştr. Son ürün olan peynr le dğer süt ürünlerne yapılan harcama düzeynn üç süt ürünün harcama olasılıkları le olan lşksne bakıldığında; kentsel alanda yoğurt ürünün harcama olasılıkları le poztf yönlü, kend ürünün harcama olasılığı le negatf yönlü br lşk göstermştr. Buna karşın kırsal alanda se yalnızca kend ürünün harcama olasılığı le negatf br lşk düzeyn göstermştr. Sstem üzernde açıklayıcı değşkenlern tahmnclernden zyade, sstemn brm etklernn daha öneml olması göz önünde bulundurulmuş, tahmnclere lşkn tartışmada bulunulmamıştır. Açıklayıcı değşkenlere at brm (marjnal) etkler kentsel alan çn Çzelge 4 te kırsal alan çn Çzelge 5 te verlmştr. İstatstk olarak anlamlı çıkan değşkenlere at olasılık ve koşullu beklenlen ortalama marjnal etkler tartışılmıştır. Tarım Blmler Dergs Journal of Agrcultural Scences 21 (2015)

7 Analyzng Factors Affectng Household Mlk Products Expendtures n Turkey: A Multvarate Heckman Sample..., Tern at al Çzelge 2- Süt ürünler çn örneklem seçclk sstemnn en yüksek olablrlk tahmncler: Kentsel aleler Table 2- Maxmum-lkelhood estmaton of sample selecton system for mlk products: Urban households Değşkenler Olasılık Düzey Süt Yoğurt Peynr ve dğer Süt Yoğurt Peynr ve dğer Sabt *** *** *** *** *** (0.120) (0.120) (0.120) (0.132) (0.119) (0.076) Ale eşdeğer büyük * ** *** *** *** (0.043) (0.048) (0.042) (0.030) (0.027) (0.028) Cnsyet *** (0.080) (0.080) (0.083) (0.068) (0.048) (0.049) Meden durum *** ** (0.090) (0.091) (0.091) (0.068) (0.053) (0.056) Çalışma durumu (0.051) (0.050) (0.056) (0.034) (0.029) (0.031) Yaş *** * *** *** *** *** (0.096) (0.096) (0.097) (0.064) (0.054) (0.057) Yaş ** ** *** *** (0.080) (0.078) (0.085) (0.053) (0.045) (0.047) Yaş * *** *** (0.073) (0.072) (0.082) (0.047) (0.041) (0.044) Yaş *** *** ** (0.065) (0.063) (0.075) (0.041) (0.037) (0.039) Zorunlu sgorta (0.070) (0.066) (0.069) (0.043) (0.039) (0.041) Yeşl kart *** *** ** (0.098) (0.093) (0.090) (0.080) (0.062) (0.063) Apartmanda yaşama *** *** *** (0.045) (0.042) (0.046) (0.042) (0.029) (0.027) Çocuklu ale *** ** (0.065) (0.061) (0.065) (0.042) (0.037) (0.038) Çocuksuz ale ** (0.087) (0.086) (0.094) (0.056) (0.051) (0.053) Ev sahb * ** (0.064) (0.060) (0.065) (0.036) (0.033) (0.034) Kracı ** ** *** (0.060) (0.057) (0.063) (0.037) (0.035) (0.036) Çocuk *** *** *** (0.060) (0.054) (0.057) (0.046) (0.032) (0.032) Çocuk *** *** *** (0.052) (0.047) (0.054) (0.034) (0.028) (0.030) Çocuk ** (0.057) (0.054) (0.061) (0.039) (0.031) (0.034) Ayn ve nakd yardım ** *** (0.080) (0.077) (0.072) (0.055) (0.053) (0.051) Eğtm yılı ** *** *** (0.006) (0.005) (0.001) (0.004) (0.003) (0.003) Teknoloj sayısı *** *** *** (0.010) (0.009) (0.010) Otomobl sayısı * (0.046) (0.043) (0.046) Gayrmenkul sayısı ** (0.028) (0.026) (0.029) Gelr bn TL *** *** (0.031) (0.030) (0.027) Gelr bn TL *** *** *** (0.042) (0.040) (0.038) Gelr > 45 bn TL *** *** *** (0.050) (0.047) (0.044) Değşen varyans değşkenler Sabt *** *** *** (0.052) (0.047) (0.039) Ale eşdeğer büyüklüğü ** *** (0.018) (0.017) (0.014) Eğtm yıl ** ** (0.003) (0.003) (0.002) Korelasyon Katsayıları Olasılık: yoğurt *** (0.026) Olasılık: peynr ve dğer *** *** Düzey: süt (0.028) (0.026) *** (0.268) (0.026) (0.030) Düzey: yoğurt *** ** *** (0.025) (0.211) (0.032) (0.022) Düzey: peynr ve dğer *** *** *** *** (0.020) (0.019) (0.026) (0.015) (0.016) Log lkelhood Parantez çndek değerler standart hatalardır; anlamlılık düzeyler; ***, 1%; **, 5%; *, 10% 506 Tarım Blmler Dergs Journal of Agrcultural Scences 21 (2015)

8 Türkye de Süt Ürünler Tüketm Harcamalarına Etk Eden Faktörlern Analz: Çoklu Heckman Örneklem Seçclk..., Tern et al Çzelge 3- Süt ürünler çn örneklem seçclk sstemnn en yüksek olablrlk tahmncler: Kırsal aleler Table 3- Maxmum-lkelhood estmaton of sample selecton system for mlk products: Rural households Olasılık Değşkenler Süt Yoğurt Peynr ve dğer Süt Yoğurt Peynr ve dğer Sabt *** *** *** (0.139) (0.133) (0.133) (0.214) (0.138) (0.128) Ale eşdeğer büyük ** * *** *** *** (0.053) (0.052) (0.049) (0.044) (0.042) (0.050) Cnsyet * ** (0.102) (0.104) (0.099) (0.086) (0.093) (0.094) Meden durum *** *** *** (0.110) (0.110) (0.106) (0.104) (0.101) (0.099) Çalışma durumu *** *** ** ** (0.066) (0.064) (0.067) (0.068) (0.060) (0.057) Yaş * * (0.152) (0.141) (0.134) (0.116) (0.129) (0.119) Yaş (0.106) (0.102) (0.101) (0.081) (0.091) (0.085) Yaş (0.094) (0.090) (0.091) (0.071) (0.083) (0.077) Yaş (0.080) (0.076) (0.078) (0.060) (0.068) (0.065) Zorunlu sgorta ** * ** (0.082) (0.077) (0.078) (0.069) (0.070) (0.069) Yeşl kart ** * *** (0.093) (0.091) (0.087) (0.080) (0.083) (0.087) Apartmanda yaşama ** ** ** (0.084) (0.073) (0.087) (0.061) (0.066) (0.063) Çocuklu ale ** ** ** (0.079) (0.073) (0.077) (0.062) (0.064) (0.067) Çocuksuz ale ** ** (0.105) (0.099) (0.106) (0.083) (0.090) (0.091) Ev sahb (0.084) (0.077) (0.081) (0.057) (0.063) (0.062) Kracı *** ** * (0.117) (0.104) (0.120) (0.082) (0.095) (0.095) Çocuk *** *** (0.080) (0.076) (0.074) (0.065) (0.064) (0.064) Çocuk (0.073) (0.069) (0.074) (0.055) (0.061) (0.060) Çocuk ** (0.074) (0.072) (0.071) (0.057) (0.061) (0.064) Ayn ve nakd yardım ** * (0.082) (0.083) (0.078) (0.072) (0.075) (0.077) Eğtm yılı ** ** (0.009) (0.009) (0.009) (0.007) (0.008) (0.008) Teknoloj sayısı *** *** (0.016) (0.013) (0.014) Otomobl sayısı * (0.069) (0.056) (0.061) Gayrmenkul sayısı ** ** (0.031) (0.026) (0.029) Gelr bn TL *** *** (0.048) (0.049) (0.049) Gelr bn TL *** *** (0.075) (0.072) (0.078) Gelr > 45 bn TL * *** (0.103) (0.099) (0.106) Değşen varyans değşkenler Sabt *** (0.070) (0.070) (0.066) Ale eşdeğer büyüklüğü *** (0.021) (0.021) (0.022) * Eğtm yılı *** (0.005) (0.005) (0.005) Korelasyon katsayıları Olasılık: yoğurt *** (0.033) Olasılık: peynr ve dğer *** *** (0.033) (0.030) Düzey: süt ** (0.297) (0.048) (0.044) Düzey: yoğurt * *** *** *** (0.030) (0.031) (0.029) (0.028) Düzey: peynr ve dğer *** *** *** (0.030) (0.028) (0.034) (0.024) (0.023) Log lkelhood Parantez çndek değerler standart hatalardır; anlamlılık düzeyler; ***, 1%; **, 5%; *, 10% Düzey Tarım Blmler Dergs Journal of Agrcultural Scences 21 (2015)

9 Analyzng Factors Affectng Household Mlk Products Expendtures n Turkey: A Multvarate Heckman Sample..., Tern at al Çzelge 4- Açıklayıcı değşkenlern marjnal etkler: Kentsel alan Table 4- Margnal effects of explanatory varables: Urban households Süt Yoğurt Peynr ve dğer süt ürünler Değşkenler P C U P C U P C U Sabt *** *** *** *** *** *** *** *** (2.934) (2.151) (1.854) (3.351) (1.967) (1.645) (2.348) (2.038) (1.888) Cnsyet *** (1.358) (0.714) (0.674) (2.106) (0.620) (0.573) (1.788) (1.031) (1.018) Meden durum *** ** *** (2.696) (0.720) (0.647) (2.510) (0.687) (0.636) (1.885) (1.252) (1.210) Çalışma durumu ** ** (1.267) (0.430) (0.397) (1.388) (0.375) (0.347) (1.088) (0.692) (0.688) Yaş *** *** *** *** *** *** *** *** (2.880) (0.694) (0.623) (2.963) (0.579) (0.543) (2.772) (0.833) (0.846) Yaş *** *** *** *** * *** *** (2.085) (0.627) (0.576) (2.287) (0.533) (0.497) (1.841) (0.913) (0.922) Yaş * * *** *** *** *** (1.835) (0.586) (0.539) (2.103) (0.499) (0.465) (1.679) (0.899) (0.910) Yaş *** *** *** ** ** (1.632) (0.525) (0.484) (1.890) (0.441) (0.414) (1.516) (0.802) (0.823) Zorunlu sgorta * (1.771) (0.521) (0.484) (1.824) (0.513) (0.479) (1.478) (0.855) (0.830) Yeşl kart *** *** *** *** *** (3.056) (0.759) (0.663) (2.803) (0.744) (0.672) (2.357) (1.210) (1.109) Apartmanda yaşama *** * *** *** *** (1.205) (0.383) (0.346) (1.218) (0.329) (0.302) (0.958) (0.574) (0.569) Çocuklu ale *** *** *** *** (1.617) (0.521) (0.480) (1.715) (0.468) (0.435) (1.294) (0.825) (0.802) Çocuksuz ale * ** ** 2.98 ** (1.997) (0.727) (0.675) (2.188) (0.690) (0.648) (1.771) (1.264) (1.245) Ev sahplğ * ** ** (1.579) (0.451) (0.423) (1.696) (0.418) (0.398) (1.270) (0.771) (0.788) Kracı *** *** ** (1.491) (0.462) (0.432) (1.499) (0.424) (0.393) (1.220) (0.738) (0.726) Çocuk *** *** *** *** ** (1.176) (0.540) (0.514) (1.369) (0.395) (0.371) (1.098) (0.683) (0.676) Çocuk *** *** *** ** (1.222) (0.402) (0.378) (1.311) (0.361) (0.334) (1.071) (0.666) (0.671) Çocuk ** * (1.480) (0.449) (0.415) (1.533) (0.402) (0.375) (1.254) (0.729) (0.724) Ayn ve nakd destek ** ** *** *** *** (2.251) (0.628) (0.574) (2.236) (0.651) (0.584) (1.915) (0.954) (0.868) Ale eşdeğer büyük ** ** *** *** *** *** * (1.042) (0.432) (0.388) (1.322) (0.383) (0.357) (0.827) (0.659) (0.614) Eğtm yılı *** 0.15 *** 0.17 *** *** *** (0.140) (0.051) (0.047) (0.159) (0.051) (0.042) (0.123) (0.092) (0.082) Teknoloj sayısı *** *** *** *** *** *** *** (0.235) (0.055) (0.054) (0.262) (0.075) (0.063) (0.193) (0.064) (0.103) Otomobl Sayısı * (1.137) (0.045) (0.122) (1.197) (0.058) (0.163) (0.896) (0.273) (0.452) Gayrmenkul sayısı ** ** (0.677) (0.027) (0.072) (0.713) (0.048) (0.101) (0.568) (0.172) (0.289) Gelr bn TL *** *** *** *** ---- (0.412) (0.346) ---- (0.383) (0.307) ---- (0.660) (0.582) Gelr bn TL *** *** *** *** *** *** ---- (0.618) (0.518) ---- (0.560) (0.449) ---- (1.146) (1.013) Gelr > 45 bn TL *** *** *** *** *** *** ---- (0.851) (0.714) ---- (0.716) (0.574) ---- (1.644) (1.454) Parantez çndek değerler standart hatalardır; anlamlılık düzeyler; ***, 1%; **, 5%; *,10%; P, olasılık; C, koşullu beklenlen ortalama mktar; U, koşulsuz beklenlen ortalama mktar 508 Tarım Blmler Dergs Journal of Agrcultural Scences 21 (2015)

10 Türkye de Süt Ürünler Tüketm Harcamalarına Etk Eden Faktörlern Analz: Çoklu Heckman Örneklem Seçclk..., Tern et al Çzelge 5- Açıklayıcı değşkenlern marjnal etkler: Kırsal alan Table 5- Margnal effects of explanatory varables: Rural households Süt Yoğurt Peynr ve dğer süt ürünler Değşkenler P C U P C U P C U Sabt *** *** *** *** *** *** *** (4.672) (2.746) (2.082) (4.728) (2.287) (1.810) (4.344) (3.577) (2.979) Cnsyet * ** * *** *** (3.201) (1.222) (1.035) (3.419) (1.298) (1.123) (3.442) (1.722) (1.401) Meden durum *** *** *** *** (4.129) (0.987) (0.762) (4.020) (1.363) (1.137) (3.652) (2.431) (2.002) Çalışma durumu *** ** *** *** *** ** (2.340) (0.681) (0.551) (2.389) (0.762) (0.628) (2.279) (1.259) (1.095) Yaş ** * *** ** *** (5.744) (1.203) (0.983) (5.317) (1.658) (1.373) (4.846) (2.066) (1.760) Yaş (3.720) (1.040) (0.860) (3.724) (1.257) (1.076) (3.358) (1.738) (1.549) Yaş ** *** *** (3.264) (0.888) (0.735) (3.284) (1.135) (0.948) (3.102) (1.548) (1.375) Yaş (2.613) (0.732) (0.623) (2.662) (0.946) (0.807) (2.576) (1.523) (1.370) Zorunlu sgorta *** * * ** (2.819) (0.804) (0.675) (2.750) (0.986) (0.831) (2.628) (1.510) (1.309) Yeşl kart ** * ** * (3.228) (0.993) (0.817) (3.226) (1.293) (1.098) (3.045) (1.978) (1.591) Apartmanda yaşama ** * *** *** ** (2.616) (0.727) (0.658) (2.638) (0.897) (0.770) (2.640) (1.448) (1.410) Çocuklu ale ** ** * (2.642) (0.745) (0.625) (2.567) (0.924) (0.798) (2.546) (1.496) (1.323) Çocuksuz ale ** * (3.802) (1.020) (0.854) (3.415) (1.330) (1.133) (3.651) (2.225) (1.959) Ev sahplğ * * (2.803) (0.738) (0.637) (2.702) (0.888) (0.797) (2.667) (1.332) (1.256) Kracı *** (3.733) (0.974) (0.858) (3.131) (1.258) (1.089) (3.596) (1.974) (1.844) Çocuk *** *** *** * * (2.463) (0.817) (0.719) (2.704) (0.890) (0.792) (2.478) (1.412) (1.246) Çocuk * (2.440) (0.692) (0.581) (2.464) (0.860) (0.743) (2.322) (1.317) (1.169) Çocuk *** (2.462) (0.726) (0.609) (2.582) (0.891) (0.788) (2.446) (1.371) (1.173) Ayn ve nakd destek * * * (2.908) (0.854) (0.682) (3.010) (1.107) (0.939) (2.694) (1.660) (1.339) Ale eşdeğer büyük *** *** *** *** *** * *** *** (1.749) (0.610) (0.493) (1.816) (0.645) (0.593) (1.632) (1.163) (0.957) Eğtm yılı ** * (0.311) (0.102) (0.084) (0.308) (0.128) (0.107) (0.302) (0.168) (0.150) Teknoloj sayısı *** *** *** *** *** (0.527) (0.085) (0.084) (0.468) (0.120) (0.158) (0.468) (0.176) (0.241) Otomobl sayısı * * * (2.306) (0.153) (0.260) (1.991) (0.489) (0.665) (1.998) (0.714) (1.014) Gayrmenkul sayısı ** * *** *** *** (1.051) (0.103) (0.136) (0.933) (0.230) (0.312) (0.944) (0.333) (0.473) Gelr bn TL *** *** *** *** ---- (0.653) (0.472) ---- (0.818) (0.563) ---- (1.260) (0.924) Gelr bn TL *** *** *** *** ---- (1.209) (0.874) ---- (1.294) (0.891) ---- (2.444) (1.793) Gelr > 45 bn TL * * *** *** ---- (1.592) (1.150) ---- (1.734) (1.194) ---- (3.527) (2.586) Parantez çndek değerler standart hatalardır; anlamlılık düzeyler; ***, 1%; **, 5%; *,10%; P, olasılık; C, koşullu beklenlen ortalama mktar; U, koşulsuz beklenlen ortalama mktar Tarım Blmler Dergs Journal of Agrcultural Scences 21 (2015)

11 Analyzng Factors Affectng Household Mlk Products Expendtures n Turkey: A Multvarate Heckman Sample..., Tern at al Hane res erkek olanların süt tüketm olasılığı, hane res kadın olanlara göre kentsel alanda % 9.3, kırsal alanda se % 5.0 oranında daha az olmuştur. Ancak bu sonuç kırsal alanda statstk açıdan anlamlı bulunmamıştır. Hane res erkek olanların yoğurt tüketm olasılığı, hane res kadın olanlara göre kentsel alanda % 2.2, kırsal alanda se % 6.3 oranında daha az olmuştur. Ancak bu sonuç kentsel alanda statstk açıdan anlamlı bulunmamıştır. Dğer br fadeyle gerek kentsel gerekse kırsal alanda hane res kadın olanların hem süt hem de yoğurt tüketm olasılıkları erkeklere göre daha fazla olmuştur. Trung et al (2014) kırsalda ale res erkek olanların kadın olanlara göre süt tüketm olasılığı ve tüketm harcamasının sırasıyla % 1.3 ve % 2.2 oranında daha az olduğunu belrtmştr. Hane res erkek olanların süt tüketm harcaması mktarı, hane res kadın olanlara göre kentsel alanda 0.28 TL daha fazla ken, kırsal alanda 2.2 TL daha az olmuştur. Ancak bu sonuç kentsel alanda statstk açıdan anlamlı bulunmamıştır. Hane resnn erkek olması süt tüketm harcama oranını (Blgc & Yen 2013), hane resnn erkek olması süt ürünler tüketm harcama oranını (Agbola 2003) düşürmektedr. Hane res erkek olanların peynr le dğer süt ürünler harcama mktarı, hane res kadın olanlara göre kentsel alanda 0.82 TL, kırsal alanda se 3.9 TL daha fazla olmuştur. Ancak bu sonuç kentsel alanda statstk açıdan anlamlı bulunmamıştır. Hane res evl olanların süt tüketm olasılığı, hane res evl olmayanlara göre, kentsel alanda % 8.7, kırsal alanda % 14.0 oranında daha fazla olmuştur. Bu sonuç her k kesm çnde statstk açıdan anlamlı olmuştur. Yan beklendğ gb hane res evl olanların süt tüketm olasılıkları hane res evl olmayanlara göre daha yüksek olmuştur. Hane res evl olanların süt tüketm harcaması mktarı, hane res evl olmayanlara göre, kentsel alanda 1.5 TL, kırsal alanda 2.9 TL daha fazla olmuştur. Bu sonuç her k kesm çnde statstk açıdan anlam olmuştur. Hane res evl olanların peynr le dğer süt ürünler harcama mktarı, hane res evl olmayanlara göre, kentsel alanda 1.3 TL, kırsal alanda 5.5 TL daha az olmuştur. Bu sonuç kentsel alanda statstk açıdan anlamlı bulunmamıştır. Blgc & Yen (2013; 2014) e göre hane resnn evl olması, hane res evl olmayanlara göre hem kırsal alanda hem de kentsel alanda süte yapılan tüketm harcama oranını artırırken, yoğurt ve peynre yapılan tüketm harcama oranını düşürmektedr. Hane res çalışıyor olanların süt ve yoğurt tüketm olasılığı, hane res çalışmayanlara göre kentsel alanda sırasıyla % 1.3 ve % 0.4 oranında, kırsal alanda se sırasıyla % 10.1 ve % 14.7 oranında daha fazla yüksek olmuştur. Bu sonuçlar kentsel alanda statstk açıdan önemsz olmuştur. Hane resnn çalışmıyor olması kentsel olanda süt ve süt ürünler tüketm olasılığını öneml oranda etklemezken, kırsal alanda oldukça etklemştr. Hane res çalışıyor olanların yoğurt tüketm harcaması mktarı, hane res çalışmayanlara göre kentsel alanda 0.38 TL, kırsal alanda 4.2 TL daha fazla olmuştur. Bu sonuç kentsel alan çn anlamlı bulunmamıştır. Bu sonuçlara göre hane resnn çalışıyor olmasının özellkle kırsal alanda temel gıda maddes olan süt ürünler tüketmn arttırdığı söyleneblr. Ancak Blgc & Yen (2013) e göre ale resnn çalışıyor olması süt, yoğurt ve peynre yapılan tüketm harcama oranlarını düşürmektedr. Hane resnn yaşı arasında olan alelern, 60 yaş üstü hane res olan alelere (referans grup) göre, süt, peynr ve dğer süt ürünler tüketm olasılığı kentsel alan çn % 7.7 ve % 10.8, kırsal alan çn % 10.5 ve % 7.0 daha az olmuştur. Kırsal alanda bu parametreler peynr ve dğer süt ürünler açısından anlamlı çıkmamıştır. Kentsel alanda hane resnn yaşı arasında olan alelern, referans gruba göre yoğurt tüketm olasılığı % 4.7 ve hane resnn yaşı arasında olan alelern aynı şeklde referans grubundak alelere göre peynr ve dğer süt ürünler tüketm olasılığı % 3.5 oranında daha az olmuştur. Bu sonuçlar kırsal alan çn anlamlı bulunmamıştır. Hane resnn yaşı arasında olan alelern, referans grubundak alelere göre, süt, yoğurt ve peynr le dğer süt ürünler tüketm harcaması mktarı kentsel alan çn sırasıyla 1.8 TL, 2.4 TL ve 9.5 TL ken, kırsal alan çn 2.3 TL, 1.7 TL ve Tarım Blmler Dergs Journal of Agrcultural Scences 21 (2015)

12 Türkye de Süt Ürünler Tüketm Harcamalarına Etk Eden Faktörlern Analz: Çoklu Heckman Örneklem Seçclk..., Tern et al TL daha az olmuştur. Kırsal alan çn yoğurt tüketm harcaması mktarı anlamlı çıkmamıştır. Kentsel alanda hane resnn yaşı 20-29, 30-39, ve arasında olan alelern, 60 yaş üstü hane res olan alelere göre süt tüketm harcaması mktarı sırası le 1.8 TL, 1.54 TL, 0.9 TL ve 0.1 TL, yoğurt tüketm harcaması mktarı 2.5 TL, 2.1 TL, 1.9 TL ve 1.3 TL ve peynr le dğer süt ürünler tüketm harcaması mktarı 9.5 TL, 5.7 TL, 3.6 TL ve 1.9 TL daha az olmuştur. Kırsal alanda hane resnn yaşı olan alelern temel alınan referans grubundak alelere göre süt tüketm harcaması mktarı 2.3 TL daha az olmuştur. Dğer taraftan hane resnn yaşı arasında olan hanelern referans grubundak alelere göre yoğurt tüketm harcaması mktarı 1.8 TL ve peynr ve dğer süt ürünler tüketm harcaması mktarı 4.0 TL daha az olmuştur. Bu sonuçlara göre hane res 60 yaş üzer olan alelern hem kırsal hem de kentsel alanda dğer yaş grubunda yer alan alelere göre daha fazla süt ve süt ürünler tüketm olasılığı ve tüketm harcaması yaptıkları söyleneblr. Benzer sonuçlar Agbola (2003); Blgc & Yen (2013; 2014) tarafından da bulunmuştur. Buna karşın, kırsal alanda ale resnn yaşının artmasının alelern süt tüketm olasılığı ve tüketm harcamasını azalttığı tespt edlmştr (Trung et al 2014). Hane res zorunlu sgortaya sahp alelern, hane res sgortasız olan alelere göre süt, peynr le dğer süt ürünlern tüketm olasılığı kentsel alanda sırasıyla % 1.4 ve % 2.2 daha fazla ken yoğurt tüketm olasılığı % 0.27 daha az olmuştur. Fakat aynı durum kırsal alanda süt tüketm olasılığını % 7.1, yoğurt tüketm olasılığını % 4.9, peynr ve dğer süt ürünler tüketm olasılığını se % 6.2 oranında artırmıştır. Bu sonuçlar kentsel alan çn anlamlı olmamıştır. Zorunlu sağlık sgortasına sahp olma kırsalda süt ve süt ürünler tüketm olasılığını yükseltmş, kentsel alanda se etkl olmamıştır. Hane res yeşl karta sahp olan alelerde, hane res sgortasız olan alelere göre kentsel alanda süt, yoğurt, peynr le dğer süt ürünler tüketm olasılığı sırasıyla % 10.1, % 3.6 ve % 7.2 oranında, kırsal alanda se % 3.9, % 0.03 ve % 7.3 oranında azalmıştır. Kentsel alanda yoğurt tüketm olasılığı, kırsal alanda se süt ve yoğurt tüketm olasılığı anlamlı bulunmamıştır. Hane resnn yeşl karta sahp olması, olmayanlara göre kentsel alanda süt tüketm harcaması mktarını 2.2 TL, kırsal alanda 0.1 TL azaltmıştır. Bu sonuç kırsal alan çn anlamlı olmamıştır. Yeşl karta sahp olmak düşük gelre sahp olmanın br gösterges olarak düşünüldüğünde bunun sonuçlarının süt ve süt ürünler tüketm olasılığını ve harcama mktarını kentsel alanda daha fazla etkledğ belrtleblr. Hane halkının apartmanda yaşıyor olması (daha modern br yaşam) yaşamayanlara göre, kentsel alanda her br süt ve süt ürününün tüketm olasılığını artırmaktadır. Kırsal alanda da yoğurt harç dğer süt ve süt ürünlernn tüketm olasılığını artırmaktadır. Kırsal alanda yoğurt tüketm olasılığı sonucu anlamlı çıkmamıştır. Kırsal alanda çocuklu alelerde dğer ale tplerne göre, süt tüketm olasılığı % 5.9 daha az ken, yoğurt tüketm olasılığı % 5.4 daha fazla olmuştur. Kentsel alanda se süt tüketm olasılığı % 2.5, yoğurt tüketm olasılığı % 1.7, peynr le dğer süt ürünlern tüketm olasılığı % 1.2 daha fazla olmuştur. Ancak kentsel alan çn sonuçlar anlamlı çıkmamıştır. Kentsel alanda çocuklu alelerde dğer ale tplerne göre süt tüketm harcama mktarı 1.5 TL, yoğurt tüketm harcama mktarı 1.2 TL, peynr le dğer süt ürünler harcama mktarı 0.5 TL daha fazla olmuştur. Peynr le dğer süt ürünler tüketm harcama mktarı sonucu anlamlı çıkmamıştır. Teork olarak çocuklu alelern daha fazla süt ve süt ürünü tüketm harcaması yapması beklenmektedr. Bu durum kentsel alanda gerçekleşrken kırsal alanda kısmen gerçekleşmştr. Davs et al (2010) alede çocuk olmasının dondurulmuş yoğurt talebn negatf, ayran talebn se poztf yönde etkledğn, Gunden et al (2011) alede çocuk olmasının açık süte göre, ambalajlı süt tüketm talebn artırdığını, Blgc & Yen (2014) alede çocuk olmasının hem kırsal hem de kentsel alanda süt ve yoğurt tüketmne yapılan harcama oranlarını artırdığını, Blgc & Yen (2013) çocuksuz alelerde dğer ale tplerne göre süt tüketm harcama oranın daha düşük olduğunu, Rodolfo et al (1999) çocuksuz alelerde süt, tereyağı, Tarım Blmler Dergs Journal of Agrcultural Scences 21 (2015)

13 Analyzng Factors Affectng Household Mlk Products Expendtures n Turkey: A Multvarate Heckman Sample..., Tern at al peynr ve dğer süt ürünlerne yapılan harcamaların daha düşük olduğunu vurgulamıştır. Alelern 0-5 yaş grubu arasında çocuğu olanlarda olmayanlara göre, kentsel alanda süt tüketm olasılığı % 9.7, yoğurt tüketm olasılığını % 5.8 ve peynr le dğer süt ürünler tüketm olasılığını % 0.6 oranında daha fazla ve benzer şeklde kırsal alanda süt tüketm olasılığı % 8.4 oranında daha fazla olmuştur. Hem kentsel hem de kırsalda 0-5 yaş grubu çocuğa sahp olan alelern sahp olmayanlara göre, süt tüketm harcama mktarı kırsalda 2.3 TL, kentsel de se 6.1 TL daha fazla olmuştur. Gerek kırsal alanda gerekse kentsel alanda 0-5 yaş grubu arasında çocuğa sahp olmak özellkle süt tüketm olasılığı ve süt tüketm harcamasını artırması beklenen br olgudur. Elde edlen sonuçlar bu beklenty doğrulamaktadır. Benzer sonuçlar Davs et al (2012); Blgc & Yen (2013); Trung et al (2014) tarafından da vurgulanmıştır. Benzer durum 6-14 yaş grubu çocuğa sahp kentsel alanda yaşayan aleler çnde geçerldr. Ancak özellkle kentsel alanda yaş grubu arasında çocuğa sahp alelerde olmayanlara göre süt, yoğurt, peynr le dğer süt ürünler tüketm olasılıkları sırası le % 3.2, % 1.4 ve % 1.7 oranında daha az olmuştur. Çocukların küçük yaşlarda daha fazla süt ve süt ürünler tüketmes gerektğnden yaş arttıkça tüketm olasılığının gderek azalması beklenen br sonuçtur. Davs et al (2012) tarafından yapılan çalışmada da yaş grubu arasında çocuğa sahp alelerde tam yağlı süt tüketmnn azaldığı tespt edlmştr. Ale eşdeğer büyüklüğü arttıkça, kentsel alanda süt tüketm olasılığı % 2.0, kırsal alanda % 1.4 oranında azalmıştır. Bu sonuç kırsal alan çn anlamlı çıkmamıştır. Yoğurt tüketm olasılığı kentsel alanda % 3.2, kırsal alanda % 8.5 oranında artmıştır. Peynr le dğer süt ürünler tüketm olasılığı kentselde % 2.5 kırsalda % 2.8 oranında azalmıştır. Ale eşdeğer büyüklüğü le süt ve süt ürünler tüketm harcama mktarı arasında gerek kırsalda gerekse kentsel alanda poztf yönde br lşk olduğu gözlenmştr. Yan ale eşdeğer büyüklüğü arttıkça süt ve süt ürünlerne yapılan harcamalar da artmıştır. Araştırma sonuçlarına göre ale eşdeğer büyüklüğü arttıkça kentsel alanda süt, yoğurt, peynr ve dğer süt ürünlerne yapılan harcama mktarını sırasıyla TL, TL ve TL artmıştır. Kırsal alan çn bu mktarlar sırasıyla TL, TL ve TL dr. Çeştl araştırıcılar, ale büyüklüğü arttıkça süt ve süt ürünlerne yapılan harcamaların arttığını belrtrken (Rodolfo et al 1999; Agbola 2003; Bopape & Myres 2007), başka araştırıcılar se ale büyüklüğü arttıkça süt ürünlerne yapılan tüketm harcama oranlarının düştüğünü vurgulamışlardır (Koç & Tan 2001; Rccuto et al 2006; Blgc & Yen 2013; 2014). Eğtm yılı arttıkça kentsel alanda süt, yoğurt, peynr le dğer süt ürünlernn tüketm olasılıkları arasında poztf br lşk olduğu belrlenmştr. Ancak sadece süt tüketm olasılığı anlamlı çıkmıştır. Eğtm yılı br yıl arttığında kentsel alanda süt tüketm harcaması 0.15 TL, peynr le dğer süt ürünler tüketm harcaması 0.29 TL artmıştır. Benzer sonuçlar Agbola (2003); Fuller et al (2007); Blgc & Yen (2013; 2014) tarafından da tespt edlmştr. Kırsalda eğtm yılı br yıl arttığında peynr le dğer süt ürünler harcama mktarı 0.29 TL azalmıştır. Ancak Trung et al (2014) e göre kırsalda eğtm yılı arttıkça süt tüketm olasılığı ve tüketm harcama mktarı artmaktadır. Teknoloj sayısı kentsel alanda süt, yoğurt, peynr le dğer süt ürünlernn tüketm olasılıklarını sırası le % 1.4, % 2.0 ve % 1.6 oranında, kırsal alanda se % 1.9, % 0.5 ve % 2.3 oranında artırmıştır. Teknolojnn sağlamış olduğu zamanında ale fertlerne ulaşablmenn bu olasılıkta büyük br etken olduğu tespt edlmştr. Kırsal alanda yoğurt tüketm olasılığı anlamlı çıkmamıştır. Teknoloj sayısı hem kırsal hem de kentsel alanda peynr le dğer süt ürünler tüketm harcamasını sırasıyla 0.81 TL ve 0.50 TL artırmıştır. Sahp olunan otomobl sayısı kırsal alanda her br grubun tüketm olasılığını artırırken, kentsel alanda her br grubun tüketm olasılığını azaltmıştır. Hem kırsal hem de kentsel alanda yoğurt tüketm olasılığı harç dğerler anlamsız bulunmuştur. Sahp olunan gayrmenkul sayısı kırsal alanda süt tüketm olasılığı ve yoğurt tüketm olasılığını sırasıyla % 2.2 ve % 2.4 oranında artırırken, kentsel 512 Tarım Blmler Dergs Journal of Agrcultural Scences 21 (2015)

ÇOKLU REGRESYON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESYON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-YON KATSAYILARININ YORUMU

ÇOKLU REGRESYON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESYON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-YON KATSAYILARININ YORUMU 6.07.0 ÇOKLU REGRESON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-ON KATSAILARININ ORUMU ÇOKLU REGRESON MODELİ Ekonom ve şletmeclk alanlarında herhang br bağımlı değşken tek br bağımsız

Detaylı

KIRMIZI, TAVUK VE BEYAZ ET TALEBİNİN TAM TALEP SİSTEMİ YAKLAŞIMIYLA ANALİZİ

KIRMIZI, TAVUK VE BEYAZ ET TALEBİNİN TAM TALEP SİSTEMİ YAKLAŞIMIYLA ANALİZİ Süleyman Demrel Ünverstes Sosyal Blmler Ensttüsü Dergs Yıl: 2007/2, Sayı: 6 Journal of Suleyman Demrel Unversty Insttue of Socal Scences Year: 2007/2, Number: 6 KIRMIZI, TAVUK VE BEYAZ ET TALEBİNİN TAM

Detaylı

NİTEL TERCİH MODELLERİ

NİTEL TERCİH MODELLERİ NİTEL TERCİH MODELLERİ 2300 gözlem sayısı le verlen değşkenler aşağıdak gbdr: calsma: çocuk çalışıyorsa 1, çalışmıyorsa 0 (bağımlı değşken) Anne_egts: Anne eğtm sevyes Baba_egts: Baba eğtm sevyes Kent:

Detaylı

Erzurum Đlinde Buğday, Arpa ve Çavdarda Girdi Talebi Araştırması

Erzurum Đlinde Buğday, Arpa ve Çavdarda Girdi Talebi Araştırması Tarım Blmler Dergs Tar. Bl. Der. Derg web sayfası: www.agr.ankara.edu.tr/derg Journal of Agrcultural Scences Journal homepage: www.agr.ankara.edu.tr/ournal TARIM BİLİMLERİ DERGİSİ JOURNAL OF AGRICULTURAL

Detaylı

UYGULAMA 2. Bağımlı Kukla Değişkenli Modeller

UYGULAMA 2. Bağımlı Kukla Değişkenli Modeller UYGULAMA 2 Bağımlı Kukla Değşkenl Modeller Br araştırmacı Amerka da yüksek lsans ve doktora programlarını kabul ednlmey etkleyen faktörler ncelemek stemektedr. Bu doğrultuda aşağıdak değşkenler ele almaktadır.

Detaylı

Bitkisel Ürün Sigortası Yaptırma İsteğinin Belirlenmesi: Tokat İli Örneği

Bitkisel Ürün Sigortası Yaptırma İsteğinin Belirlenmesi: Tokat İli Örneği Atatürk Ünv. Zraat Fak. Derg., 42 (2): 153-157, 2011 J. of Agrcultural Faculty of Atatürk Unv., 42 (2): 153-157, 2011 ISSN : 1300-9036 Araştırma Makales/Research Artcle Btksel Ürün Sgortası Yaptırma İsteğnn

Detaylı

KENTSEL ALANDA ET TALEP ANALİZİ: BATI AKDENİZ BÖLGESİ ÖRNEĞİ. Dr. Ali Rıza AKTAŞ 1 Dr. Selim Adem HATIRLI 2

KENTSEL ALANDA ET TALEP ANALİZİ: BATI AKDENİZ BÖLGESİ ÖRNEĞİ. Dr. Ali Rıza AKTAŞ 1 Dr. Selim Adem HATIRLI 2 Journal of Yasar Unversty 2010 3294-3319 KENTSEL ALANDA ET TALEP ANALİZİ: BATI AKDENİZ BÖLGESİ ÖRNEĞİ Dr. Al Rıza AKTAŞ 1 Dr. Selm Adem HATIRLI 2 ÖZET Bu çalışmada, Batı Akdenz Bölges kent merkezlernde

Detaylı

İyi Tarım Uygulamaları Ve Tüketici Davranışları (Logit Regresyon Analizi)(*)

İyi Tarım Uygulamaları Ve Tüketici Davranışları (Logit Regresyon Analizi)(*) Gazosmanpaşa Ünverstes Zraat Fakültes Dergs Journal of Agrcultural Faculty of Gazosmanpasa Unversty http://zraatderg.gop.edu.tr/ Araştırma Makales/Research Artcle JAFAG ISSN: 1300-2910 E-ISSN: 2147-8848

Detaylı

Antalya Đlinde Serada Domates Üretiminin Kâr Etkinliği Analizi

Antalya Đlinde Serada Domates Üretiminin Kâr Etkinliği Analizi Tarım Blmler Dergs Tar. Bl. Der. Derg web sayfası: www.agr.ankara.edu.tr/derg Journal of Agrcultural Scences Journal homepage: www.agr.ankara.edu.tr/journal TARIM BİLİMLERİ DERGİSİ JOURNAL OF AGRICULTURAL

Detaylı

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR www.teknolojkarastrmalar.com ISSN:134-4141 Makne Teknolojler Elektronk Dergs 28 (1) 61-68 TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR Kısa Makale Tabakalı Br Dskn Termal Gerlme Analz Hasan ÇALLIOĞLU 1, Şükrü KARAKAYA 2 1

Detaylı

ÇİFTÇİLERİN TARIMSAL DESTEKLEME POLİTİKALARINDAN FAYDALANMA İSTEKLİLİĞİNDE ETKİLİ FAKTÖRLERİN ANALİZİ: ERZURUM İLİ ÖRNEĞİ

ÇİFTÇİLERİN TARIMSAL DESTEKLEME POLİTİKALARINDAN FAYDALANMA İSTEKLİLİĞİNDE ETKİLİ FAKTÖRLERİN ANALİZİ: ERZURUM İLİ ÖRNEĞİ AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ ZİRAAT FAKÜLTESİ DERGİSİ, 2008, 21(2), 205 212 ÇİFTÇİLERİN TARIMSAL DESTEKLEME POLİTİKALARINDAN FAYDALANMA İSTEKLİLİĞİNDE ETKİLİ FAKTÖRLERİN ANALİZİ: ERZURUM İLİ ÖRNEĞİ Yavuz TOPCU

Detaylı

AKADEMİK YAKLAŞIMLAR DERGİSİ JOURNAL OF ACADEMIC APPROACHES

AKADEMİK YAKLAŞIMLAR DERGİSİ JOURNAL OF ACADEMIC APPROACHES Konut Sahplğnn Belrleycler: Hanehalkı Resler Üzerne Br Uygulama Halm TATLI 1 Özet İnsanların barınma htyacını sağlayan konut, temel htyaçlar arasında yer almaktadır. Konut sahb olmayan ve krada oturan

Detaylı

TEKNOLOJİ, PİYASA REKABETİ VE REFAH

TEKNOLOJİ, PİYASA REKABETİ VE REFAH TEKNOLOJİ, PİYASA REKABETİ VE REFAH Dr Türkmen Göksel Ankara Ünverstes Syasal Blgler Fakültes Özet Bu makalede teknoloj sevyesnn pyasa rekabet ve refah sevyes üzerndek etkler matematksel br model le ncelenecektr

Detaylı

Farklı Varyans. Var(u i X i ) = Var(u i ) = E(u i2 ) = σ i2. Eşit Varyans. Hata. Zaman

Farklı Varyans. Var(u i X i ) = Var(u i ) = E(u i2 ) = σ i2. Eşit Varyans. Hata. Zaman Farklı Varyans Var(u X ) = Var(u ) = E(u ) = σ Eşt Varyans Y X Farklı Varyans Hata Var(u X ) = Var(u ) = E(u ) = σ Farklı Varyans Zaman Farklı Varyans le Karşılaşılan Durumlar Kest Verlernde. Kar dağıtım

Detaylı

MOBİPA MOBİLYA TEKSTİL İNŞAAT NAKLİYE PETROL ÜRÜNLERİ. SÜPERMARKET VE TuRİzM SANAYİ VE TİcARET ANONİM ŞİRKETİ

MOBİPA MOBİLYA TEKSTİL İNŞAAT NAKLİYE PETROL ÜRÜNLERİ. SÜPERMARKET VE TuRİzM SANAYİ VE TİcARET ANONİM ŞİRKETİ MOBİPA MOBİLYA TEKSTİL İNŞAAT NAKLİYE PETROL ÜRÜNLERİ SÜPERMARKET VE TuRİzM SANAYİ VE TİcARET ANONİM ŞİRKETİ 2011-2012-2013 MALİ yılına İLİşKİN YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU ("Şrket") 01012011-31 ı22013

Detaylı

AN ANALYSIS OF RED MEAT PURCHASING PREFERENCES OF HOUSEHOLDS IN ANTALYA

AN ANALYSIS OF RED MEAT PURCHASING PREFERENCES OF HOUSEHOLDS IN ANTALYA Süleyman Demrel Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Fakültes Dergs Y.009, C.14, S. s.433-445. Suleyman Demrel Unversty The Journal of Faculty of Economcs and Admnstratve Scences Y.009, Vol.14, No. pp.433-445.

Detaylı

ANTALYA DA OBEZİTE YAYGINLIĞI VE DÜZEYİNİ ETKİLEYEN SOSYO-EKONOMİK DEĞİŞKENLER

ANTALYA DA OBEZİTE YAYGINLIĞI VE DÜZEYİNİ ETKİLEYEN SOSYO-EKONOMİK DEĞİŞKENLER Akdenz İ.İ.B.F. Dergs (21) 2011, 17-45 ANTALYA DA OBEZİTE YAYGINLIĞI VE DÜZEYİNİ ETKİLEYEN SOSYO-EKONOMİK DEĞİŞKENLER PREVALENCE AND SOCIOECONOMICS DETERMINANTS OF ADULTS OBESITY IN ANTALYA Arş. Gör. F.

Detaylı

Kİ KARE ANALİZİ. Doç. Dr. Mehmet AKSARAYLI Ki-Kare Analizleri

Kİ KARE ANALİZİ. Doç. Dr. Mehmet AKSARAYLI  Ki-Kare Analizleri Kİ KAR ANALİZİ 1 Doç. Dr. Mehmet AKSARAYLI www.mehmetaksarayl K-Kare Analzler OLAY 1: Genelde br statstk sınıfında, öğrenclern %60 ının devamlı, %30 unun bazen, %10 unun se çok az derse geldkler düşünülmektedr.

Detaylı

Kısa Vadeli Sermaye Girişi Modellemesi: Türkiye Örneği

Kısa Vadeli Sermaye Girişi Modellemesi: Türkiye Örneği Dokuz Eylül Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Fakültes Dergs, Clt:24, Sayı:1, Yıl:2009, ss.105-122. Kısa Vadel Sermaye Grş Modellemes: Türkye Örneğ Mehmet AKSARAYLI 1 Özhan TUNCAY 2 Alınma Tarh: 04-2008,

Detaylı

TÜRKİYE DE YOKSULLUK PROFİLİ VE GELİR GRUPLARINA GÖRE GIDA TALEBİ

TÜRKİYE DE YOKSULLUK PROFİLİ VE GELİR GRUPLARINA GÖRE GIDA TALEBİ TÜRKİYE DE YOKSULLUK PROFİLİ VE GELİR GRUPLARINA GÖRE GIDA TALEBİ Yrd. Doç. Dr. Seda ŞENGÜL Çukurova Ünverstes İktsad Ve İdar Blmler Fakültes Ekonometr Bölümü Mart 2004 ANKARA YAYIN NO: 119 ISBN: 975-407-151-9

Detaylı

Farklı Varyans. Var(u i X i ) = Var(u i ) = E(u i2 ) = s 2 Eşit Varyans

Farklı Varyans. Var(u i X i ) = Var(u i ) = E(u i2 ) = s 2 Eşit Varyans Farklı Varyans Var(u X ) = Var(u ) = E(u ) = s Eşt Varyans Y X 1 Farklı Varyans Hata Var(u X ) = Var(u ) = E(u ) = s Farklı Varyans Zaman EKKY nn varsayımlarından br anakütle regresyon fonksyonu u lern

Detaylı

Sabit Varyans. Var(u i X i ) = Var(u i ) = E(u i2 ) = s 2

Sabit Varyans. Var(u i X i ) = Var(u i ) = E(u i2 ) = s 2 X Sabt Varyans Y Var(u X ) = Var(u ) = E(u ) = s Eşt Varyans EKKY nn varsayımlarından br anakütle regresyon fonksyonu u lern eşt varyanslı olmasıdır Her hata term varyansı bağımsız değşkenlern verlen değerlerne

Detaylı

Üniversite Öğrencilerinin Kredi Kartı Sahipliğini Belirleyen Faktörler

Üniversite Öğrencilerinin Kredi Kartı Sahipliğini Belirleyen Faktörler Ünverste Öğrenclernn Kred Kartı Sahplğn Belrleyen Faktörler H. Dlara KESKİN Yrd. Doç. Dr., Karadenz Teknk Ünverstes, İİBF İşletme Bölümü dlarakeskn@yahoo.com Emrah KOPARAN Öğr. Gör., Amasya Ünverstes Merzfon

Detaylı

ALGILANAN HİZMET KALİTESİ VE LOJİSTİK REGRESYON ANALİZİ İLE HİZMET TERCİHİNE ETKİSİNİN BELİRLENMESİ. Özet

ALGILANAN HİZMET KALİTESİ VE LOJİSTİK REGRESYON ANALİZİ İLE HİZMET TERCİHİNE ETKİSİNİN BELİRLENMESİ. Özet Dokuz Eylül Ünverstes Sosyal Blmler Ensttüsü Dergs Yayın Gelş Tarh: 18.02.2011 Clt: 13, Sayı: 1, Yıl: 2011, Sayfa: 21-37 Yayına Kabul Tarh: 17.03.2011 ISSN: 1302-3284 ALGILANAN HİZMET KALİTESİ VE LOJİSTİK

Detaylı

C.Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt 13, Sayı 1, 2012 195

C.Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt 13, Sayı 1, 2012 195 C.Ü. İktsad ve İdar Blmler Dergs, Clt 13, Sayı 1, 2012 195 TÜRKİYE DE TİCARİ BANKACILIK SEKTÖRÜNDE REKABET DÜZEYİNİN BELİRLENMESİ (2002-2009) Abdulvahap ÖZCAN * Özet Türkye nn yaşadığı 2000 ve 2001 krzler

Detaylı

Hasar sıklıkları için sıfır yığılmalı kesikli modeller

Hasar sıklıkları için sıfır yığılmalı kesikli modeller www.statstkcler.org İstatstkçler Dergs 5 (01) 3-31 İstatstkçler Dergs Hasar sıklıkları çn sıfır yığılmalı keskl modeller Sema Tüzel Hacettepe Ünverstes Aktüerya Blmler Bölümü 06800-Beytepe, Ankara, Türkye

Detaylı

BANKACILIKTA ETKİNLİK VE SERMAYE YAPISININ BANKALARIN ETKİNLİĞİNE ETKİSİ

BANKACILIKTA ETKİNLİK VE SERMAYE YAPISININ BANKALARIN ETKİNLİĞİNE ETKİSİ BANKACILIKTA ETKİNLİK VE SERMAYE YAPISININ BANKALARIN ETKİNLİĞİNE ETKİSİ Yrd. Doç. Dr. Murat ATAN - Araş. Gör. Gaye KARPAT ÇATALBAŞ 2 ÖZET Bu çalışma, Türk bankacılık sstem çnde faalyet gösteren tcar bankaların

Detaylı

ANE - AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş.DENGELİ EYF

ANE - AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş.DENGELİ EYF AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. DENGELİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU FON KURULU ÜÇÜNCÜ 3 AYLIK FAALİYET RAPORU Bu rapor AEGON Emekllk ve Hayat A.Ş Dengel Emekllk Yatırım Fonu nun 01.07.2011 30.09.2011 dönemne

Detaylı

Parametrik Olmayan İstatistik Çözümlü Sorular - 2

Parametrik Olmayan İstatistik Çözümlü Sorular - 2 Parametrk Olmaya İstatstk Çözümlü Sorular - Soru Böbrek hastalarıa at Kreat (KRT) değerlere lşk br araştırma yapılmak stemektedr. Buu ç rasgele seçle hastaya at Kreat değerler aşağıdak gb elde edlmştr

Detaylı

İSTATİSTİK 2. Hipotez Testi 21/03/2012 AYŞE S. ÇAĞLI. aysecagli@beykent.edu.tr

İSTATİSTİK 2. Hipotez Testi 21/03/2012 AYŞE S. ÇAĞLI. aysecagli@beykent.edu.tr İSTATİSTİK 2 Hipotez Testi 21/03/2012 AYŞE S. ÇAĞLI aysecagli@beykent.edu.tr 1 Güven aralığı ve Hipotez testi Güven aralığı µ? µ? Veriler, bir değer aralığında hangi değeri gösteriyor? (Parametrenin gerçek

Detaylı

BÖLÜM 5 İKİ VEYA DAHA YÜKSEK BOYUTLU RASGELE DEĞİŞKENLER İki Boyutlu Rasgele Değişkenler

BÖLÜM 5 İKİ VEYA DAHA YÜKSEK BOYUTLU RASGELE DEĞİŞKENLER İki Boyutlu Rasgele Değişkenler BÖLÜM 5 İKİ VEYA DAHA YÜKSEK BOYUTLU RASGELE DEĞİŞKENLER 5.. İk Boyutlu Rasgele Değşkenler Br deney yapıldığında, aynı deneyle lgl brçok rasgele değşkenn aynı andak durumunu düşünmek gerekeblr. Böyle durumlarda

Detaylı

Sıfır Ağırlıklı Sayma ile Elde Edilen Veriler İçin Çok Seviyeli ZIP Regresyon * Multilevel ZIP Regression for Zero-Inflated Count Data

Sıfır Ağırlıklı Sayma ile Elde Edilen Veriler İçin Çok Seviyeli ZIP Regresyon * Multilevel ZIP Regression for Zero-Inflated Count Data Yüzüncü Yıl Ünverstes Fen Blmler Ensttüsü Dergs/ Journal of The Insttute of Natural & Appled Scences 18 (1-):01-08, 013 Araştırma Makales/Research Artcle Sıfır Ağırlıklı Sayma le Elde Edlen Verler İçn

Detaylı

KALĐTE ARTIŞLARI VE ENFLASYON: TÜRKĐYE ÖRNEĞĐ

KALĐTE ARTIŞLARI VE ENFLASYON: TÜRKĐYE ÖRNEĞĐ Central Bank Revew Vol. 11 (January 2011), pp.1-9 ISSN 1303-0701 prnt / 1305-8800 onlne 2011 Central Bank of the Republc of Turkey http://www.tcmb.gov.tr/research/revew/ KALĐTE ARTIŞLARI VE ENFLASYON:

Detaylı

Bulanık Mantık ile Hesaplanan Geoid Yüksekliğine Nokta Yüksekliklerinin Etkisi

Bulanık Mantık ile Hesaplanan Geoid Yüksekliğine Nokta Yüksekliklerinin Etkisi Harta Teknolojler Elektronk Dergs Clt: 5, No: 1, 2013 (61-67) Electronc Journal of Map Technologes Vol: 5, No: 1, 2013 (61-67) TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR www.teknolojkarastrmalar.com e-issn: 1309-3983 Makale

Detaylı

UYUM ĐYĐLĐĞĐ TESTĐ. 2 -n olup. nin dağılımı χ dir ve sd = (k-1-p) dir. Burada k = sınıf sayısı, p = tahmin edilen parametre sayısıdır.

UYUM ĐYĐLĐĞĐ TESTĐ. 2 -n olup. nin dağılımı χ dir ve sd = (k-1-p) dir. Burada k = sınıf sayısı, p = tahmin edilen parametre sayısıdır. UYUM ĐYĐLĐĞĐ TESTĐ Posson: H o: Ver Posson dağılıma sahp br ktleden gelmektedr. H a : Ver Posson dağılıma sahp br ktleden gelmemektedr. Böyle br hpotez test edeblmek çn, önce Posson dağılım parametres

Detaylı

İki veri setinin yapısının karşılaştırılması

İki veri setinin yapısının karşılaştırılması İk ver set yapısıı karşılaştırılması Dağılım: 6,6,6 Ortalama: 6 Medya: 6 Mod: 6 td. apma: 0 Dağılım: 0,6,1 Ortalama: 6 Medya: 6 Mod: çoklu mod td: apma: 6 Amaç: Görüe Ötese Bakablmek Verler değşkelk durumuu

Detaylı

Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 25, Sayı: 1, 2011 225

Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 25, Sayı: 1, 2011 225 Atatürk Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Dergs, Clt: 25, Sayı:, 20 225 FİNANSAL ANALİZDE KULLANILAN ORANLAR VE HİSSE SENEDİ GETİRİLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİ: EKONOMİK KRİZ DÖNEMLERİ İÇİN İMKB İMALAT SANAYİ

Detaylı

Regresyon ve Korelasyon Analizi. Regresyon Analizi

Regresyon ve Korelasyon Analizi. Regresyon Analizi Regresyo ve Korelasyo Aalz Regresyo Aalz Regresyo Aalz Regresyo aalz, aralarıda sebep-souç lşks bulua k veya daha fazla değşke arasıdak lşky belrlemek ve bu lşky kullaarak o kou le lgl tahmler (estmato)

Detaylı

SESSION 1B: Büyüme ve Gelişme 279

SESSION 1B: Büyüme ve Gelişme 279 SESSION 1B: Büyüme ve Gelşme 279 Türkye de Hanehalkı Tüketm Harcamaları: Pseudo Panel Ver le Talep Sstemnn Tahmn The Consumpton Expendture of Households n Turkey: Demand System Estmaton wth Pseudo Panel

Detaylı

YAŞAM ÇÖZÜMLEMESİNDE AYKIRI DEĞERLER OUTLIERS IN SURVIVAL ANALYSIS

YAŞAM ÇÖZÜMLEMESİNDE AYKIRI DEĞERLER OUTLIERS IN SURVIVAL ANALYSIS YAŞAM ÇÖZÜMLEMESİNDE AYKIRI DEĞERLER OUTLIERS IN SURVIVAL ANALYSIS NURAY TUNCER PROF. DR. DURDU KARASOY Tez Danışmanı Hacettepe Ünverstes Lsansüstü Eğtm-Öğretm Yönetmelğnn İstatstk Anablm Dalı İçn Öngördüğü

Detaylı

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Sayı: 2010-17 / 20 Aralık 2010 EKONOMİ NOTLARI. Kalite Artışları ve Enflasyon: Türkiye Örneği

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Sayı: 2010-17 / 20 Aralık 2010 EKONOMİ NOTLARI. Kalite Artışları ve Enflasyon: Türkiye Örneği Türkye Cumhuryet Merkez Bankası Sayı: 2010-17 / 20 Aralık 2010 EKONOMİ NOTLARI Kalte Artışları ve Enflasyon: Türkye Örneğ Yavuz Arslan Evren Certoğlu Abstract: In ths study, average qualty growth and upward

Detaylı

FARKLI REGRESYON YÖNTEMLERİ İLE BETA KATSAYISI ANALİZİ

FARKLI REGRESYON YÖNTEMLERİ İLE BETA KATSAYISI ANALİZİ FARKLI REGRESYON YÖNTEMLERİ İLE BETA KATSAYISI ANALİZİ M.Ensar YEŞİLYURT (*) Flz YEŞİLYURT (**) Özet: Özellkle uzak verlere sahp ver setlernn analz edlmesnde en küçük kareler tahmnclernn kullanılması sapmalı

Detaylı

YARIPARAMETRİK KISMİ DOĞRUSAL PANEL VERİ MODELLERİYLE ULUSLAR ARASI GÖÇ

YARIPARAMETRİK KISMİ DOĞRUSAL PANEL VERİ MODELLERİYLE ULUSLAR ARASI GÖÇ Özet YARIPARAMETRİK KISMİ DOĞRUSAL PANEL VERİ MODELLERİYLE ULUSLAR ARASI GÖÇ Atıf EVREN *1 Elf TUNA ** Yarı parametrk panel ver modeller parametrk ve parametrk olmayan modeller br araya getren; br kısmı

Detaylı

GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELERDE ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIMLAR VE EKONOMİK BÜYÜME ETKİLEŞİMİ: PANEL EŞBÜTÜNLEŞME VE NEDENSELLİK ANALİZİ

GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELERDE ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIMLAR VE EKONOMİK BÜYÜME ETKİLEŞİMİ: PANEL EŞBÜTÜNLEŞME VE NEDENSELLİK ANALİZİ GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELERDE ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIMLAR VE EKONOMİK BÜYÜME ETKİLEŞİMİ: PANEL EŞBÜTÜNLEŞME VE NEDENSELLİK ANALİZİ Doç. Dr. M. Başaran ÖZTÜRK * Yrd. Doç. Dr. Kartal DEMİRGÜNEŞ ** Yrd.

Detaylı

Üç Boyutlu Yapı-Zemin Etkileşimi Problemlerinin Kuadratik Sonlu Elemanlar ve Sonsuz Elemanlar Kullanılarak Çözümü

Üç Boyutlu Yapı-Zemin Etkileşimi Problemlerinin Kuadratik Sonlu Elemanlar ve Sonsuz Elemanlar Kullanılarak Çözümü ECAS Uluslararası Yapı ve Deprem Mühendslğ Sempozyumu, Ekm, Orta Doğu Teknk Ünverstes, Ankara, Türkye Üç Boyutlu Yapı-Zemn Etkleşm Problemlernn Kuadratk Sonlu Elemanlar ve Sonsuz Elemanlar Kullanılarak

Detaylı

Muhasebe ve Finansman Dergisi

Muhasebe ve Finansman Dergisi Muhasebe ve Fnansman Dergs Ocak/2012 Farklı Muhasebe Düzenlemelerne Göre Hazırlanan Mal Tablolardan Elde Edlen Fnansal Oranlar İle Şrketlern Hsse Sened Getrler Ve Pyasa Değerler Arasındak İlşk Ahmet BÜYÜKŞALVARCI

Detaylı

Tek Yönlü Varyans Analizi

Tek Yönlü Varyans Analizi Tek Yönlü Varyan Analz Nedr ve hang durumlarda kullanılır? den fazla grupların karşılaştırılmaı öz konuu e, çok ayıda t-tet nn kullanılmaı, Tp I hatanın artmaına yol açar; Örneğn, eğer 5 grubu kşerl olarak

Detaylı

Akıllı Telefon Seçiminin Belirleyicileri: Üniversite Öğrencileri Üzerine Bir Uygulama

Akıllı Telefon Seçiminin Belirleyicileri: Üniversite Öğrencileri Üzerine Bir Uygulama The PDF verson of an unedted manuscrpt has been peer revewed and accepted for publcaton. Based upon the publcaton rules of the journal, the manuscrpt has been formatted, but not fnalzed yet. Before fnal

Detaylı

Sansürlenmiş ve Kesikli Regresyon Modelleri

Sansürlenmiş ve Kesikli Regresyon Modelleri TOBİT MODEL 1 Sansürlenmş ve Keskl Regresyon Modeller Sınırlı bağımlı değşkenler: sansürlenmş (censored) ve keskl (truncated) regresyon modeller şeklnde k gruba ayrılır. 2 Sansürlenmş ve Keskl Regresyon

Detaylı

Türkiye Fındık Tarımında Kar Etkinsizliğinin Analizi

Türkiye Fındık Tarımında Kar Etkinsizliğinin Analizi Tarım Blmler Dergs Tar. Bl. Der. Derg web sayfası: www.agr.ankara.edu.tr/derg Journal of Agrcultural Scences Journal homepage: www.agr.ankara.edu.tr/journal TARIM BİLİMLERİ DERGİSİ JOURNAL OF AGRICULTURAL

Detaylı

SEK Yönteminin Güvenilirliği Sayısal Bir Örnek. Ekonometri 1 Konu 11 Sürüm 2,0 (Ekim 2011)

SEK Yönteminin Güvenilirliği Sayısal Bir Örnek. Ekonometri 1 Konu 11 Sürüm 2,0 (Ekim 2011) İk Değşkenl Bağlanım Model SEK Yöntemnn Güvenlrlğ Ekonometr 1 Konu 11 Sürüm,0 (Ekm 011) UADMK Açık Lsans Blgs İşbu belge, Creatve Commons Attrbuton-Non-Commercal ShareAlke 3.0 Unported (CC BY-NC-SA 3.0)

Detaylı

YAYILI YÜK İLE YÜKLENMİŞ YAPI KİRİŞLERİNDE GÖÇME YÜKÜ HESABI. Perihan (Karakulak) EFE

YAYILI YÜK İLE YÜKLENMİŞ YAPI KİRİŞLERİNDE GÖÇME YÜKÜ HESABI. Perihan (Karakulak) EFE BAÜ Fen Bl. Enst. Dergs (6).8. YAYII YÜK İE YÜKENİŞ YAPI KİRİŞERİNDE GÖÇE YÜKÜ HESABI Perhan (Karakulak) EFE Balıkesr Ünverstes ühendslk marlık Fakültes İnşaat üh. Bölümü Balıkesr, TÜRKİYE ÖZET Yapılar

Detaylı

VERİ ZARFLAMA ANALİZİ (VZA) VE MALMQUİST ENDEKSİ İLE TOPLAM FAKTÖR VERİMLİLİK ÖLÇÜMÜ: BİST TE İŞLEM GÖREN MEVDUAT BANKALARI ÜZERİNE BİR UYGULAMA

VERİ ZARFLAMA ANALİZİ (VZA) VE MALMQUİST ENDEKSİ İLE TOPLAM FAKTÖR VERİMLİLİK ÖLÇÜMÜ: BİST TE İŞLEM GÖREN MEVDUAT BANKALARI ÜZERİNE BİR UYGULAMA Atatürk Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Dergs, Clt: 27,Sayı:4,2013 110 VERİ ZARFLAMA ANALİZİ (VZA) VE MALMQUİST ENDEKSİ İLE TOPLAM FAKTÖR VERİMLİLİK ÖLÇÜMÜ: BİST TE İŞLEM GÖREN MEVDUAT BANKALARI ÜZERİNE

Detaylı

TARIMSAL DANIŞMANLIK HİZMETİ İÇİN ÖDEME İSTEKLİLİĞİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN ANALİZİ: ERZİNCAN İLİ ÖRNEĞİ

TARIMSAL DANIŞMANLIK HİZMETİ İÇİN ÖDEME İSTEKLİLİĞİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN ANALİZİ: ERZİNCAN İLİ ÖRNEĞİ TARMSA DANŞMANK HİZMETİ İÇİN ÖDEME İSTEKİİĞİNİ ETKİEYEN FAKTÖRERİN ANAİZİ: ERZİNCAN İİ ÖRNEĞİ Ayşe SEZGİN Abdulbak BİGİÇ Okan DEMİR asezgn@ataun.edu.tr ablgc@ataun.edu.tr okandemr@ataun.edu.tr Atatürk

Detaylı

TÜRKİYE DE EĞİTİM ÇAĞINDAKİ KIZ VE ERKEKLERİN EĞİTİMLERİNİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİ ÖZET

TÜRKİYE DE EĞİTİM ÇAĞINDAKİ KIZ VE ERKEKLERİN EĞİTİMLERİNİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİ ÖZET TÜRKİYE DE EĞİTİM ÇAĞINDAKİ KIZ VE ERKEKLERİN EĞİTİMLERİNİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİ Hamd EMEÇ M.Vedat PAZARLIOĞLU 2 Özlem KİREN 3 Şenay ÜÇDOĞRUK 4 ÖZET Türkye de eğtm le lgl sorunların çözülmesnde çeştl araştırmalar

Detaylı

İSTATİSTİK DERS NOTLARI

İSTATİSTİK DERS NOTLARI Balıkesr Ünverstes İnşaat Mühendslğ Bölüü uutokkan@balkesr.edu.tr İSTATİSTİK DERS OTLARI Yrd. Doç. Dr. Uut OKKA Hdrolk Anabl Dalı Balıkesr Ünverstes Balıkesr Ünverstes İnşaat Mühendslğ Bölüü İnşaat Mühendslğ

Detaylı

Devalüasyon, Para, Reel Gelir Değişkenlerinin Dış Ticaret Üzerine Etkisinin Panel Data Yöntemiyle Türkiye İçin İncelenmesi

Devalüasyon, Para, Reel Gelir Değişkenlerinin Dış Ticaret Üzerine Etkisinin Panel Data Yöntemiyle Türkiye İçin İncelenmesi Dokuz Eylül Ünverstes Sosyal Blmler Ensttüsü Dergs Clt 6, Sayı:4, 2004 Devalüasyon, Para, Reel Gelr Değşkenlernn Dış Tcaret Üzerne Etksnn Panel Data Yöntemyle Türkye İçn İncelenmes Yrd.Doç.Dr.Ercan BALDEMİR*

Detaylı

A İSTATİSTİK. 4. X kesikli rasgele (random) değişkenin moment çıkaran. C) 4 9 Buna göre, X in beklenen değeri kaçtır?

A İSTATİSTİK. 4. X kesikli rasgele (random) değişkenin moment çıkaran. C) 4 9 Buna göre, X in beklenen değeri kaçtır? . Br torbada 6 syah, 4 beyaz top vardır. Bu torbadan yerne koyarak top seçlyor. A İSTATİSTİK KPSS/-AB-PÖ/006. Normal dağılıma sahp br rasgele (random) değşkenn varyansı 00 dür. Seçlen topların ksnn de

Detaylı

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ÇOKLU İÇ İLİŞKİ VE EKOLOJİK REGRESYON İSTATİSTİK ANABİLİM DALI

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ÇOKLU İÇ İLİŞKİ VE EKOLOJİK REGRESYON İSTATİSTİK ANABİLİM DALI ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ Berrn GÜLTAY YÜKSEK LİSANS TEZİ ÇOKLU İÇ İLİŞKİ VE EKOLOJİK REGRESYON İSTATİSTİK ANABİLİM DALI ADANA, 9 ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ÇOKLU

Detaylı

Deney No: 2. Sıvı Seviye Kontrol Deneyi. SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Dijital Kontrol Laboratuvar Deney Föyü Deneyin Amacı

Deney No: 2. Sıvı Seviye Kontrol Deneyi. SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Dijital Kontrol Laboratuvar Deney Föyü Deneyin Amacı SRY ÜNİVERSİESİ Djtal ontrol Laboratuvar Deney Föyü Deney No: 2 Sıvı Sevye ontrol Deney 2.. Deneyn macı Bu deneyn amacı, doğrusal olmayan sıvı sevye sstemnn belrlenen br çalışma noktası cvarında doğrusallaştırılmış

Detaylı

BEYKENT ÜNİVERSİTESİ - DERS İZLENCESİ - Sürüm 2. Öğretim planındaki AKTS 581058202101319 2 1 0 3 5

BEYKENT ÜNİVERSİTESİ - DERS İZLENCESİ - Sürüm 2. Öğretim planındaki AKTS 581058202101319 2 1 0 3 5 BEYKENT ÜNİVERSİTESİ - DERS İZLENCESİ - Sürüm 2 Ders Kodu Teork Uygulama Lab. YAPI ARAŞTIRMASI VE DOKÜMANTASYON Ulusal Kred Öğretm planındak AKTS 581058202101319 2 1 0 3 5 Ön Koşullar : Önerlen Dersler

Detaylı

a IIR süzgeç katsayıları ve N ( M) de = s 1 (3) 3. GÜRÜLTÜ GİDERİMİ UYGULAMASI

a IIR süzgeç katsayıları ve N ( M) de = s 1 (3) 3. GÜRÜLTÜ GİDERİMİ UYGULAMASI Fırat Ünverstes-Elazığ MİTRAL KAPAK İŞARETİ ÜZERİNDEKİ ANATOMİK VE ELEKTRONİK GÜRÜLTÜLERİN ABC ALGORİTMASI İLE TASARLANAN IIR SÜZGEÇLERLE SÜZÜLMESİ N. Karaboğa 1, E. Uzunhsarcıklı, F.Latfoğlu 3, T. Koza

Detaylı

İÇME SUYU ŞEBEKELERİNİN GÜVENİLİRLİĞİ

İÇME SUYU ŞEBEKELERİNİN GÜVENİLİRLİĞİ Türkye İnşaat Mühendslğ, XVII. Teknk Kongre, İstanbul, 2004 İÇME SUYU ŞEBEKELERİNİN GÜVENİLİRLİĞİ Nur MERZİ 1, Metn NOHUTCU, Evren YILDIZ 1 Orta Doğu Teknk Ünverstes, İnşaat Mühendslğ Bölümü, 06531 Ankara

Detaylı

Türkiye de Tavuk Eti Tüketim Alışkanlıkları ve Marka Tercihleri

Türkiye de Tavuk Eti Tüketim Alışkanlıkları ve Marka Tercihleri U. Ü. ZİRAAT FAKÜLTESİ DERGİSİ, 2013, Cilt 27, Sayı 2, 83-92 (Journal of Agricultural Faculty of Uludag University) Türkiye de Tavuk Eti Tüketim Alışkanlıkları ve Marka Tercihleri Sertaç DOKUZLU 1*, Oktay

Detaylı

HİPOTEZ TESTLERİ. Yrd. Doç. Dr. Emre ATILGAN

HİPOTEZ TESTLERİ. Yrd. Doç. Dr. Emre ATILGAN HİPOTEZ TESTLERİ Yrd. Doç. Dr. Emre ATILGAN Hipotez Nedir? HİPOTEZ: parametre hakkındaki bir inanıştır. Parametre hakkındaki inanışı test etmek için hipotez testi yapılır. Hipotez testleri sayesinde örneklemden

Detaylı

Yolsuzluğun Belirleyicileri ve Büyüme ile İlişkileri

Yolsuzluğun Belirleyicileri ve Büyüme ile İlişkileri SESSION 1B: Büyüme ve Gelşme I 131 Yolsuzluğun Belrleycler ve Büyüme le İlşkler Assoc. Prof. Dr. Mne Gern (Marmara Unversty, Turkey) Prof. Dr. Ömer Selçuk Emsen (Atatürk Unversty, Turkey) Ph.D. Canddate

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ NE ÜYELİK SÜRECİNDE ETKİLİ FAKTÖRLERİN KOŞULLU LOJİSTİK REGRESYON MODELLERİ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ

AVRUPA BİRLİĞİ NE ÜYELİK SÜRECİNDE ETKİLİ FAKTÖRLERİN KOŞULLU LOJİSTİK REGRESYON MODELLERİ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ Ekonometr ve İstatstk Sayı:14 2011 62 83 İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ İKTİSAT FAKÜLTESİ EKONOMETRİ VE İSTATİSTİK DERGİSİ AVRUPA BİRLİĞİ NE ÜYELİK SÜRECİNDE ETKİLİ FAKTÖRLERİN KOŞULLU LOJİSTİK REGRESYON MODELLERİ

Detaylı

TÜRKİYE HAYAT SİGORTASI SEKTÖRÜNDE ETKİNLİĞİN İNCELENMESİ *

TÜRKİYE HAYAT SİGORTASI SEKTÖRÜNDE ETKİNLİĞİN İNCELENMESİ * D.E.Ü.İ.İ.B.F.Dergs Clt:19 Sayı:1, Yıl:2004, ss:1-14 TÜRKİYE HAYAT SİGORTASI SEKTÖRÜNDE ETKİNLİĞİN İNCELENMESİ Serdar KILIÇKAPLAN Gaye KARPAT ÖZET Sgorta sektörü tamamıyla güven sstemne dayalı br oluşumdur.

Detaylı

İLKOKUL ÖNCESİ YAŞTA ÇOCUĞU OLAN VE HİZMET AKDİNE TABİ ÇALIŞAN EBEVEYNLERE YÖNELİK BİR ESNEK ÇALIŞMA MODELİ VE BAZI TEŞVİK MEKANİZMALARI ÖNERİSİ

İLKOKUL ÖNCESİ YAŞTA ÇOCUĞU OLAN VE HİZMET AKDİNE TABİ ÇALIŞAN EBEVEYNLERE YÖNELİK BİR ESNEK ÇALIŞMA MODELİ VE BAZI TEŞVİK MEKANİZMALARI ÖNERİSİ İLKOKUL ÖNCESİ YAŞTA ÇOCUĞU OLAN VE HİZMET AKDİNE TABİ ÇALIŞAN EBEVEYNLERE YÖNELİK BİR ESNEK ÇALIŞMA MODELİ VE BAZI TEŞVİK MEKANİZMALARI ÖNERİSİ İLKOKUL ÖNCESİ YAŞTA ÇOCUĞU OLAN VE HİZMET AKDİNE TABİ ÇALIŞAN

Detaylı

Merkezi Eğilim (Yer) Ölçüleri

Merkezi Eğilim (Yer) Ölçüleri Merkez Eğlm (Yer) Ölçüler Ver setn tanımlamak üzere kullanılan ve genellkle tüm elemanları dkkate alarak ver setn özetlemek çn kullanılan ölçülerdr. Ver setndek tüm elemanları temsl edeblecek merkez noktasına

Detaylı

ENDÜSTRİNİN DEĞİŞİK İŞ KOLLARINDA İHTİYAÇ DUYULAN ELEMANLARIN YÜKSEK TEKNİK EĞİTİM MEZUNLARINDAN SAĞLANMASINDAKİ BEKLENTİLERİN SINANMASI

ENDÜSTRİNİN DEĞİŞİK İŞ KOLLARINDA İHTİYAÇ DUYULAN ELEMANLARIN YÜKSEK TEKNİK EĞİTİM MEZUNLARINDAN SAĞLANMASINDAKİ BEKLENTİLERİN SINANMASI V. Ulusal Üretm Araştırmaları Sempozyumu, İstanbul Tcaret Ünverstes, 5-7 Kasım 5 ENDÜSTRİNİN DEĞİŞİK İŞ KOLLARINDA İHTİYAÇ DUYULAN ELEMANLARIN YÜKSEK TEKNİK EĞİTİM MEZUNLARINDAN SAĞLANMASINDAKİ BEKLENTİLERİN

Detaylı

TÜRKİYE DE KADININ İŞGÜCÜ PAZARINA KATILIM VE DOĞURGANLIK KARARLARI

TÜRKİYE DE KADININ İŞGÜCÜ PAZARINA KATILIM VE DOĞURGANLIK KARARLARI TÜRKİYE DE KADININ İŞGÜCÜ PAZARINA KATILIM VE DOĞURGANLIK KARARLARI Seda ŞENGÜL (*) Gülsen KIRAL (**) Özet: Bu araştırmada, Türkye de kentsel alanda evl kadının şgücü pazarına katılım kararı üzernde çocuk

Detaylı

Dersin Yürütülmesi Hakkında. (Örgün / Yüz Yüze Eğitim için) (Harmanlanmış Eğitim için) (Uzaktan Eğitim için)

Dersin Yürütülmesi Hakkında. (Örgün / Yüz Yüze Eğitim için) (Harmanlanmış Eğitim için) (Uzaktan Eğitim için) Ders Kodu Teork Uygulama Lab. Uluslararası Muhasebe ve Fnansal Raporlama Standartları Ulusal Kred Öğretm planındak AKTS 344000000000510 3 0 0 3 6 Ön Koşullar : Bu dersn ön koşulu ya da yan koşulu bulunmamaktadır.

Detaylı

Toplam Eşdeğer Deprem Yükünün Hesabı Bakımından 1975 Deprem Yönetmeliği İle 2006 Deprem Yönetmeliğinin Karşılaştırılması

Toplam Eşdeğer Deprem Yükünün Hesabı Bakımından 1975 Deprem Yönetmeliği İle 2006 Deprem Yönetmeliğinin Karşılaştırılması Fırat Ünv. Fen ve Müh. Bl. ergs Scence and Eng. J of Fırat Unv. 19 (2, 133-138, 2007 19 (2, 133-138, 2007 Toplam Eşdeğer eprem Yükünün Hesabı Bakımından 1975 eprem Yönetmelğ İle 2006 eprem Yönetmelğnn

Detaylı

OBEZİTENİN İKTİSADİ BELİRLEYİCİLERİ

OBEZİTENİN İKTİSADİ BELİRLEYİCİLERİ OBEZİTENİN İKTİSADİ BELİRLEYİCİLERİ Pamukkale Ünverstes Sosyal Blmler Ensttüsü Yüksek Lsans Tez İktsat Anablm Dalı Melke ÇETİN Danışman: Yr d. Doç. Dr. Özcan UZUN Ağustos 2007 DENİZLİ TEŞEKKÜR Eğtm dönemm

Detaylı

14 Ekim 2012. Ders Kitabı: Introductory Econometrics: A Modern Approach (2nd ed.) J. Wooldridge. 1 Yıldız Teknik Üniversitesi

14 Ekim 2012. Ders Kitabı: Introductory Econometrics: A Modern Approach (2nd ed.) J. Wooldridge. 1 Yıldız Teknik Üniversitesi ÇOK DEĞİŞKENLİ REGRESYON ANALİZİ: ÇIKARSAMA Hüseyin Taştan 1 1 Yıldız Teknik Üniversitesi İktisat Bölümü Ders Kitabı: Introductory Econometrics: A Modern Approach (2nd ed.) J. Wooldridge 14 Ekim 2012 Ekonometri

Detaylı

Avrupa Birliği Ülkeleri ve Türkiye de Yükseköğretimde Etkinliği Belirleyen Faktörler

Avrupa Birliği Ülkeleri ve Türkiye de Yükseköğretimde Etkinliği Belirleyen Faktörler blg 45-70 Avrupa Brlğ Ülkeler ve Türkye de Yükseköğretmde Etknlğ Belrleyen Faktörler Sbel Aybarç Bursalıoğlu Sbel Selm Öz Günümüz blg toplumunu şekllendren yükseköğretm kurumları, ülkeler açısından ekonomk

Detaylı

Türk Tarım - Gıda Bilim ve Teknoloji Dergisi

Türk Tarım - Gıda Bilim ve Teknoloji Dergisi Türk Tarım Gıda Blm ve Teknoloj Dergs, (): 9-97, 014 Türk Tarım - Gıda Blm ve Teknoloj Dergs Meyvel Maden Suyu Terchlern Etkleyen Faktörlern Logt Model le Analz: Beypazarı İlçes Örneğ Rüveyda Kızıloğlu

Detaylı

4.5. SOĞUTMA KULELERİNİN BOYUTLANDIRILMASI İÇİN BİR ANALIZ

4.5. SOĞUTMA KULELERİNİN BOYUTLANDIRILMASI İÇİN BİR ANALIZ Ünsal M.; Varol, A.: Soğutma Kulelernn Boyutlandırılması İçn Br Kuramsal 8 Mayıs 990, S: 8-85, Adana 4.5. SOĞUTMA KULELERİNİN BOYUTLANDIRILMASI İÇİN BİR ANALIZ Asaf Varol Fırat Ünverstes, Teknk Eğtm Fakültes,

Detaylı

Biyomedikal Amaçlı Basınç Ölçüm Cihazı Tasarımı

Biyomedikal Amaçlı Basınç Ölçüm Cihazı Tasarımı Byomedkal Amaçlı Basınç Ölçüm Chazı Tasarımı Barış Çoruh 1 Onur Koçak 2 Arf Koçoğlu 3 İ. Cengz Koçum 4 1 Ayra Medkal Yatırımlar Ltd. Şt, Ankara 2,4 Byomedkal Mühendslğ Bölümü, Başkent Ünverstes, Ankara,

Detaylı

YER ÖLÇÜLERİ. Yer ölçüleri, verilerin merkezini veya yığılma noktasını belirleyen istatistiklerdir.

YER ÖLÇÜLERİ. Yer ölçüleri, verilerin merkezini veya yığılma noktasını belirleyen istatistiklerdir. YER ÖLÇÜLERİ Yer ölçüler, verler merkez veya yığılma oktasıı belrleye statstklerdr. Grafkler bze verler yığılma oktaları hakkıda ö blg vermede yardımcı olurlar. Acak bu değerler gerçek değerler değldr,

Detaylı

SUÇ VERİ TABANININ LOJİSTİK REGRESYON ANALİZİ İLE TAHMİNİ: BURSA ÖRNEĞİ Estimating of Crime Database with Logistic Regression Analysis: Bursa Case

SUÇ VERİ TABANININ LOJİSTİK REGRESYON ANALİZİ İLE TAHMİNİ: BURSA ÖRNEĞİ Estimating of Crime Database with Logistic Regression Analysis: Bursa Case SUÇ VERİ TABANININ LOJİSTİK REGRESYON ANALİZİ İLE TAHMİNİ: BURSA ÖRNEĞİ Estmatng of Crme Database wth Logstc Regresson Analyss: Bursa Case Mehmet NARGELEÇEKENLER * B Özet u çalışmada, Bursa Emnyet Müdürlüğünden

Detaylı

Öğretim planındaki AKTS TASARIM STÜDYOSU IV 214058100001312 2 4 0 4 9

Öğretim planındaki AKTS TASARIM STÜDYOSU IV 214058100001312 2 4 0 4 9 Ders Kodu Teork Uygulama Lab. Ulusal Kred Öğretm planındak AKTS TASARIM STÜDYOSU IV 214058100001312 2 4 0 4 9 Ön Koşullar : Grafk İletşm I ve II, Tasarım Stüdyosu I, II, III derslern almış ve başarmış

Detaylı

ELEKTRİK ELEKTRONİK SEKTÖRÜNÜN TÜRKİYE EKONOMİSİ İÇİNDEKİ ÖNEMİNİN GİRDİ ÇIKTI ANALİZİYLE İNCELENMESİ

ELEKTRİK ELEKTRONİK SEKTÖRÜNÜN TÜRKİYE EKONOMİSİ İÇİNDEKİ ÖNEMİNİN GİRDİ ÇIKTI ANALİZİYLE İNCELENMESİ Sosyal Blmler Dergs Sayı: 21 2009 ELEKTRİK ELEKTRONİK SEKTÖRÜNÜN TÜRKİYE EKONOMİSİ İÇİNDEKİ ÖNEMİNİN GİRDİ ÇIKTI ANALİZİYLE İNCELENMESİ Yrd. Doç. Dr. Tuncer ÖZDİL Kırgızstan Türkye Manas Ünverstes, İ.İ.B.F.,

Detaylı

= P 1.Q 1 + P 2.Q P n.q n (Ürün Değeri Yaklaşımı)

= P 1.Q 1 + P 2.Q P n.q n (Ürün Değeri Yaklaşımı) A.1. Mll Gelr Hesaplamaları ve Bazı Temel Kavramlar 1 Gayr Saf Yurtç Hâsıla (GSYİH GDP): Br ekonomde belrl br dönemde yerleşklern o ülkede ekonomk faalyetler sonucunda elde ettkler gelrlern toplamıdır.

Detaylı

Samsun Bölgesindeki Hava Kirliliğinin Neden Olduğu Hastalıkların İstatistiksel Modellenmesi

Samsun Bölgesindeki Hava Kirliliğinin Neden Olduğu Hastalıkların İstatistiksel Modellenmesi KFBD Karadenz Fen Blmler Dergs / The Black Sea Journal of Scences 3(8):27-36, 2013 ISSN: 1309-4726 http://kfbd.gresun.edu.tr Samsun Bölgesndek Hava Krllğnn Neden Olduğu Hastalıkların İstatstksel Modellenmes

Detaylı

1. KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ

1. KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ DERS NOTU 07 KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ, LM EĞRİSİ VE PARA TALEBİ FAİZ ESNEKLİĞİ Bugünk dersn çerğ: 1. KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ... 1 1.1 İŞLEMLER (MUAMELELER) TALEBİ... 2 1.2 ÖNLEM (İHTİYAT) TALEBİ...

Detaylı

BIST da Demir, Çelik Metal Ana Sanayii Sektöründe Faaliyet Gösteren İşletmelerin Finansal Performans Analizi: VZA Süper Etkinlik ve TOPSIS Uygulaması

BIST da Demir, Çelik Metal Ana Sanayii Sektöründe Faaliyet Gösteren İşletmelerin Finansal Performans Analizi: VZA Süper Etkinlik ve TOPSIS Uygulaması EGE AKADEMİK BAKIŞ / EGE ACADEMIC REVIEW Clt: 4 Sayı: Ocak 04 ss. 9-9 BIST da Demr, Çelk Metal Ana Sanay Sektöründe Faalyet Gösteren İşletmelern Fnansal Performans Analz: VZA Süper Etknlk ve TOPSIS Uygulaması

Detaylı

Akıllı Telefon Seçiminin Belirleyicileri: Üniversite Öğrencileri Üzerine Bir Uygulama

Akıllı Telefon Seçiminin Belirleyicileri: Üniversite Öğrencileri Üzerine Bir Uygulama Çankırı Karatekn Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Fakültes Dergs Y.2015, Clt 5, Sayı 2, ss.549-567 Çankırı Karatekn Unversty Journal of The Faculty of Economcs and Admnstratve Scences Y.2015, Volume 5,

Detaylı

Türkiye deki Đşsizlik Oranının Bulanık Doğrusal Regresyon Analiziyle Tahmini

Türkiye deki Đşsizlik Oranının Bulanık Doğrusal Regresyon Analiziyle Tahmini İstatstkçler Dergs: İstatstk & Aktüerya Journal of Statstcans: Statstcs and Actuaral Scences IDIA 8, 5, -6 Gelş/Receved:6.4.5, Kabul/Accepted: 3.6.5 www.statstkcler.org Türkye dek Đşszlk Oranının Bulanık

Detaylı

Soğutucu Akışkan Karışımlarının Kullanıldığı Soğutma Sistemlerinin Termoekonomik Optimizasyonu

Soğutucu Akışkan Karışımlarının Kullanıldığı Soğutma Sistemlerinin Termoekonomik Optimizasyonu Soğutucu Akışkan arışımlarının ullanıldığı Soğutma Sstemlernn ermoekonomk Optmzasyonu * 1 Hüseyn aya, 2 ehmet Özkaymak ve 3 rol Arcaklıoğlu 1 Bartın Ünverstes akne ühendslğ Bölümü, Bartın, ürkye 2 arabük

Detaylı

Artan Sağlık Harcamaları Temel Sağlık Göstergelerini Nasıl Etkiliyor? Selin Arslanhan Araştırmacı

Artan Sağlık Harcamaları Temel Sağlık Göstergelerini Nasıl Etkiliyor? Selin Arslanhan Araştırmacı Artan Sağlık Harcamaları Temel Sağlık Göstergelerini Nasıl Etkiliyor? Selin Arslanhan Araştırmacı TEPAV Değerlendirme Notu Temmuz 1 19 191 19 193 19 195 19 197 19 199 199 1991 199 1993 199 1995 199 1997

Detaylı

DOĞRUSAL HEDEF PROGRAMLAMA İLE BÜTÇELEME. Hazırlayan: Ozan Kocadağlı Danışman: Prof. Dr. Nalan Cinemre

DOĞRUSAL HEDEF PROGRAMLAMA İLE BÜTÇELEME. Hazırlayan: Ozan Kocadağlı Danışman: Prof. Dr. Nalan Cinemre 1 DOĞRUSAL HEDEF PROGRAMLAMA İLE BÜTÇELEME Hazırlayan: Ozan Kocadağlı Danışman: Prof. Dr. Nalan Cnemre 2 BİRİNCİ BÖLÜM HEDEF PROGRAMLAMA 1.1 Grş Karar problemler amaç sayısına göre tek amaçlı ve çok amaçlı

Detaylı

Kar Payı Politikası ve Yaşam Döngüsü Teorisi: İMKB İmalat Sektöründe Ampirik Bir Uygulama

Kar Payı Politikası ve Yaşam Döngüsü Teorisi: İMKB İmalat Sektöründe Ampirik Bir Uygulama Anadolu Ünverses Sosyal Blmler Dergs Anadolu Unversy Journal of Socal Scences Kar Payı Polkası ve Yaşam Döngüsü Teors: İMKB İmalat Sektöründe Amprk Br Uygulama Dvdend Payout Polcy and Lfe Cycle Theory:

Detaylı

İKİNCİ ÖĞRETİM KAMU TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI

İKİNCİ ÖĞRETİM KAMU TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI İKİNCİ ÖĞRETİM KAMU TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI Anablm Dalı: Kamu PROGRAMIN TANIMI: Kamu Tezsz Yüksek Lsans Programı, kamu ve özel sektör sstem çersndek problemler ve htyaçları analz edeblecek, yorumlayacak,

Detaylı

YEŞİL KART: TÜRKİYE NİN EN MALİYETLİ SOSYAL POLİTİKASININ GÜÇLÜ ve ZAYIF YANLARI. Yönetici Özeti

YEŞİL KART: TÜRKİYE NİN EN MALİYETLİ SOSYAL POLİTİKASININ GÜÇLÜ ve ZAYIF YANLARI. Yönetici Özeti Araştırma Notu 09/39 24.06.2009 YEŞİL KART: TÜRKİYE NİN EN MALİYETLİ SOSYAL POLİTİKASININ GÜÇLÜ ve ZAYIF YANLARI Seyfettin Gürsel, Burak Darbaz, Ulaş Karakoç Yönetici Özeti Yeşil Kart uygulaması, herhangi

Detaylı

Güvenlik Stokları. Tedarik Zincirlerinde Belirsizlik Yönetimi: Güvenlik Stokları. Güvenlik Stokları Belirlenirken Sorulması gereken sorular

Güvenlik Stokları. Tedarik Zincirlerinde Belirsizlik Yönetimi: Güvenlik Stokları. Güvenlik Stokları Belirlenirken Sorulması gereken sorular Güvenl Stoları Tedar Zncrlernde Belrszl Yönetm: Güvenl Stoları Güvenl Stoğu: Herhang br dönemde, talebn tahmn edlen mtarın üzernde gerçeleşen mtarını arşılama çn elde bulundurulan sto mtarıdır Q Çevrm

Detaylı

Genel Doğrusal Karışık Modellerde Farklı Kovaryans Yapıları ve Tahmin Yöntemlerinin Performanslarının Karşılaştırılması 1

Genel Doğrusal Karışık Modellerde Farklı Kovaryans Yapıları ve Tahmin Yöntemlerinin Performanslarının Karşılaştırılması 1 Hayvansal Üretm 54(): 8-3, 03 Araştırma Makales Genel Doğrusal Karışık Modellerde Farklı Kovaryans Yapıları ve Tahmn Yöntemlernn Performanslarının Karşılaştırılması Gazel Ser *, Barış Kak, Abdullah Yeşlova,

Detaylı

Türkiye de Sigara Fiyatları ve Tüketim İlişkisi

Türkiye de Sigara Fiyatları ve Tüketim İlişkisi Türkiye de Sigara Fiyatları ve Tüketim İlişkisi Zeynep Önder Giriş Türkiye dünyadaki en büyük sigara tüketici ülkelerden biridir. A.B.D. Tarım Bakanlığı verilerine göre, 199-1999 yılları arasında dünyadaki

Detaylı

2005 Gazi Üniversitesi Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi Sayı:16, s31-46

2005 Gazi Üniversitesi Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi Sayı:16, s31-46 2005 Gaz Ünverstes Endüstryel Sanatlar Eğtm Fakültes Dergs Sayı:16, s31-46 ÖZET BANKALARDA MALİ BAŞARISIZLIĞIN ÖNGÖRÜLMESİ LOJİSTİK REGRESYON VE YAPAY SİNİR AĞI KARŞILAŞTIRMASI 31 Yasemn KESKİN BENLİ 1

Detaylı