Yapma Yöntemleri, Yaz mlar ve Bilgisayar Uygulamal Bulu lar n Patent le Korunmas nda Dünyadaki Geli meler

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Yapma Yöntemleri, Yaz mlar ve Bilgisayar Uygulamal Bulu lar n Patent le Korunmas nda Dünyadaki Geli meler"

Transkript

1 Yapma Yöntemleri, Yazmlar ve Bilgisayar Uygulamal Bulularn Patent le Korunmasnda Dünyadaki Gelimeler Latest Developments in The World On Patent Protecton Of Busness Methods, Software and Computer Implemented Inventions ur G. YALÇINER YALÇINER Danmanlk ve D Tic. Ltd. ti., Ankara Türk Patent Enstitüsü Kurucu Bakan Özet Bilgisayar uygulamalarn ve özellikle internet kullann yaygnlamaya balad 1990'l yllarn ortalarndan itibaren yazm sektöründeki gelimeler, bilgisayar uygulamal olan veya olmayan i yapma yönemlerini içeren bulular, bilgisayar destekli iletiim, tanm ve promosyon teknikleri gibi çok çeitli yöntemler ve ürünler piyasaya sunulmutur. Bu tür ürün ve yöntemlerin uygulamada olan fikri ve snaî haklar kapsamndaki araçlar ile korunmas taleplerinde de doal olarak büyük artlar olmutur. Tüm bu gelimeler yukarda belirtilen ürün ve yöntemlerin patent ile korunmas konusunda da büyük tartmalar gündeme getirmitir. Gerek ABD ve Avrupa Patent Ofisi nin (EPO) hukuki temellerindeki farklklar ve patent ile korunabilecek bulular konusundaki farkl yaklamlar, gerekse de yazm sektöründeki korumac yaklamlara kar açk kaynak kodlu yazm yaklamlar, bu tartmalar daha da alevlendirmitir. Bu bildiride özellikle ABD, Avrupa Patent Ofisi ve Türkiye de i yapma yöntemleri, yazmlar ve bilgisayar uygulamal bulularn patent ile korunmasnda son gelimeler örnekleri ile birlikte tartlmaktadr. Abstract New developments in software industry after mid 1990 s which computer applications and internet use which became widespread, large variety of new products and methods (processes) such as business methods comprising computer implemented or not implemented inventions, promotion techniques have been marketed. Naturally an increase occurred in demanding to protect these products and methods by the existing means of intellectual and industrial property legislation. All these developments created new discussions in protection of these products and processes by patent granting. Due to both the differences in basis of law systems and the different approaches of USA and European Patent Office (EPO) and new approach of open source software against fully protective approach, these discussions have much more increased. In this paper, the latest developments in protection of methods for doing business, software and computer implemented inventions especially in USA, European Patent Office (EPO) and Turkey have been discussed. 1. Giri Yazm dünyasnda patent yeni bir kavram olarak önce ortaya çkm ve yava yava ekillenmeye balayan bir uygulamadr. Henüz hala bu konudaki uygulamalarn, kural ve politikalarn çok kesin ve net olduu söylenemez. Ülkelerin Patent ofisleri Mahkemelerinin geçmiteki uygulamalar, kararlar kendine özgü kurallar içermekte olduundan ve yazm dünyasn da kendisine has özellikleri olmas nedeniyle patent sistemi ile ksa zamanda uyumas beklemek doru olmaz. Bunlara ek olarak dorudan yazmlarn patentlenmesinin ekonomik yarar tartmal olsa da bilgisayar uygulamal bulular içeren patent bavurular özellikle Amerika da ve Avrupa da gün geçtikçe artmaktadr. Bu bildiride, i yapma yöntemleri ve bilgisayar uygulamal bulularn patent ile korunmas konusunda uluslararas uygulamalar ve ABD, EPO ve Türkiye deki uygulamalar ile ilgili olarak mevcut durumu ve yakn gelecekte beklenen gelimeler tartlmaktadr. Bu bildiri kapsamndaki tartma; Bilgisayar uygulamal bulular ve i yapma yöntemlerinin tanmlar, Uluslararas anlamalar kapsamnda bilgisayar uygulamal bulular ve i yapma yöntemlerinin korunmasna ilikin hükümler, Bilgisayar uygulamal bulular ve i yapma yöntemlerine ilikin bulularn ABD, EPO ve Türkiye de patent ile korunmasndaki uygulamalar ilkeler ve örnekler Deerlendirme ve sonuç

2 baklar altnda ada açklanmaktadr 2. Bilgisayar Uygulamal Bulular ve Yapma Yöntemlerinin Tanmlar yapma yöntemleri, bir mekanik bulu, somut bir ürün ya da kimyasal kompozisyon gibi bir fiziksel obje olmadklar için ksaca yöntem olarak flandrlar. Bilgisayar uygulamal i yapma yöntemlerinin genel tanöyledir; (1) i - bilgi ileme; ya da ii - bir kuruluun idaresi ve iletilmesi alanlarnda kullanlan hesaplama ilemlerinin yürütülmesi için özel olarak tasarlanm yöntemler-metodlar, (2) spor, eitim-öretim, ya da kiisel becerilerde kullanlan teknikler, (3) ve paragraf (1) de belirtilen yöntemlerin ya da paragraf (2) de belirtilen tekniklerin bilgisayardestekli uygulamalar. Yapma Yöntemleri, reklam/tanm yöntemleri, finansal yöntemler, itim-öretim yöntemleri, bilgisayar uygulamal ya da internet kullanml yöntemlerin i yapma ile ilgili uygulamalar kapsamaktadr. Genel olarak internet ya da i yapma yöntemi patenti olarak adlandlan patentler, kullanmlarnda yeni bilgisayar yazmlar ve i yapma yöntemlerini birletiren bululardr. nternet patenti = i yapma yöntemi patenti = bilgisayar uygulamal bulu = (yeni) yazm + (yeni) i yapma yöntemi olarak tanmlanabilir. yapma yöntem patentleri ve yazm ilikisi 3 düzeyde incelenebilir; a) yapma fonksiyonlar yürütmek için yazm ve bilgisayar kullan içeren i yapma yöntemleri, b) dijital verilerin saklanmas ya da gönderilmesi gibi elektronik basamaklar içeren i yapma yöntemleri, c) uygulanmalar için bilgisayar ya da elektronik araçlarn kullan gerektirmeyen i yapma yöntemleri. 3. Uluslararas, Bölgesel Ve Ulusal Mevzuat Ve Gelimeler (DTÖ, ABD, EPO ve Türkiye) ABD, Avrupa Patent Ofisi ve Türkiye de i yapma yöntemleri, yazmlar ve bilgisayar uygulamal bulularn patent ile korunmasndaki uygulamalara geçmeden önce uluslararas alanda fikri ve snai haklarn etkin korunmas konusunda temel kurallar içeren Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) Kurulu Anlamasn Eki Ticaretle Balant Fikri Mülkiyet Haklar Anlamasn (TRIPS)ilgili hükümlerinin incelenmesi gerekir DTÖ-TRIPS Anlamas Dünya Ticaret Örgütü Kurulu Anlamasn Eki Ticaretle Balant Fikri Mülkiyet Haklar Anlamasn (TRIPS) 10. ve 27. maddeleri Bilgisayar Programlar ve Patent haklar ile ilgili hükümleri içermektedir. Bu maddelerin hükümleri adadr. [1] TRIPs Madde 10 Bilgisayar Programlar ve Veri Derlemeleri 1. Kaynak veya nesne kodundaki bilgisayar programlar Bern Sözlemesi (1971) kapsamnda edebi eserler olarak korunacaktr. 2. çindekilerin seçimi veya düzenlemesi nedeniyle fikri eser oluturan, makinada okunabilecek ekilde veya baka ekillerde olan, veri derlemeleri veya dier malzemeler ayni ekilde korunacaktr. Veri veya malzemenin kendisini kapsamayan bu koruma, verinin veya malzemenin kendisinde mevcut telif haklarna zarar vermeyecektir. TRIPs Madde 27 Paragraf 1 Patent Verilebilir Konular 1. Paragraf 2 ve 3 hükümlerine tabi olarak, patentler, yeni olmalar, bulu basama içermeleri ve sanayide uygulanabilmeleri kouluyla, teknolojinin her alannda, ürünlerle veya usullerle ilgili her türlü bulu için verilebilecektir.[*]. 65'inci Maddenin 4'üncü paragrafna, 70'inci Maddenin 8'inci paragrafna ve bu Maddenin 3'üncü paragrafna tabi olarak, bulu yeri, teknoloji alan ve ürünlerin ithal veya yerli üretim olup olmad konusunda herhangi bir ayrm yaplmadan patent verilebilecek ve patent haklarndan yararlanlabilecektir. [*] Bu Maddede bulu basama ve sanayide uygulanabilme terimleri herhangi bir Üye tarafndan rasyla aikâr olmayan ve yararl terimleriyle anlaml saylabilir. Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) kurulu antlamas ve eki TRIPS Anlamas bu alanda dünyada uygulamada olan önemli anlamalardr. TRIPS anlamasna göre, patentle korunabilmesi için bir bulu patentlenebilirlik kriterlerine uygun olmalr yani; yeni olmal ve tekniin bilinen durumunu amal ve sanayiye uygulanabilir olma özelliklerine sahip olmalr. TRIPS in 27.1 nolu paragrafna göre ürün yada süreç tüm bulular yeni, yenilik basamana sahip ve sanayide uygulanabilir olduklar sürece teknolojinin tüm alanlarnda patentle korunabilirler. Bu maddeye göre i yapma metotlar ve bilgisayar destekli bulular

3 teknolojinin her alannda patentlenebilirlik kriterleri saladklar sürece korunmalr. TRIPS Anlamasn 10 ve 27. maddeleri dikkate alndnda, bilgisayar destekli bulularn hem telif haklar kapsamnda hem de patent kapsamnda kourunmasn mümkün olduu ortaya çkmaktadr ABD Mevzuat ve Uygulamalar ABD Patent Kanununa göre (35 U.S.C. 101) bir buluun patentlenebilir olmas için; yeni, faydal olan ve aikar olmayan bir bulu olmas ve patentlenebilecek konular kapsamndaki dört kategoriden birine dahil olmas gerekir. Bu dört kategori, yöntem, makina, bir maddenin üretimi ya da kompozisyonunu ndan olumaktadr. ABD deki son yllardaki gelimeler, patent kanunun i yapma yöntemleri gibi bilinenin ndaki kavramlar da kapsayacak ekilde genilemesine sebep olmutur [2]. Ada ayrnt olarak açkland üzere 23 Temmuz 1998 tarihinde State Street Bank & Trust Co. v. Signature Financial Group davasnda ABD Anayasa Mahkemesi, i yapma metotlarn patentlenmesini engelleyen istisnay geçersiz kldktan sonra internet ve internette i yapma yöntemlerinin ve dolay ile bilgisayar uygulamal bulularn kaderi demi oldu. ABD Yerel Mahkemesi (Massachusetts Mahkemesi) State Street Bank & Trust Co. Signature Financial Group arasndaki, Signature Financial Group, Inc. ye ait olan ve 9 Mart 1993 tarihinde ABD Patent Ofisi tarafndan verilen US 5,193,056 numaral patentin hükümsüzlüüne ilikin davada patentin hükümsüzlüüne karar vermitir. Dava konusu US 5,193,056 numaral patent ve onun koruma kapsam ada açklanmaktadr. Pat. No. : US 5,193,056 v. Tarihi : 11 Mart 1991 Pat. Ver. Tar. : 09 Mart 1993 v. Sahibi : Signature Financial Group Inc. Herbir ortan bir fonu oluturduu bir ortaklk eklinde kurulmu bir portföyün finansal servis yapn iletilmesi için bir veri ileme sitemi, olup; (a) veri ilemek için gerekli bilgisayar sistemi; (b) veriyi saklamak için gerekli depolama gereçleri; (c) ilk depolamay balatacak araçlar; (d) portföydeki girdilere, bir önceki gündeki her bir fona ve bu fonlardaki ini ve çlara yönelik bilgiye, her bir fonun portföyde sahip olduu yüzdelik paya göre verinin ilenmesini salayacak araçlar; (e) günlük artan gelir, harcamalar ve portföyün gerçeklemi net kazanç ya da kayplarna yönelik verinin ilenmesini salayacak ve bu verinin dier fonlar arasndaki yerini belirleyecek araçlar; (f) portföydeki gerçeklememi günlük net kazanç ya da kayp verilerinin ilenmesini ve bu bilginin dier fonlar arsndaki yerinin belirlenmesini salayacak araçlar; ve (g) her bir fonun portföy için yl sonu gelir, harcamalar, kazanç ve kayplarna yönelik veriyi leyecek araçlar, içermektedir. Yerel Mahkemenin vermi olduu hükümsüzlük karar Anayasa Mahkemesi, Sözkonusu patent ile koruma talep edilen buluun ABD Patent Kanununun patent verilebilecek bululara ilikin maddeleri kapsamnda olduu gerekçesiyle 23 Temmuz 1998 tarihinde bozmutur. (http://www.kuesterlaw.com/saris.htm). Bu karar Amerikan kanunlarn insan eliyle yaplm hereyin patentlenebilecei görüüne paraleldir. Anayasa Mahkemesi, patent kanunlarn, yararl, somut ve elle tutulabilir sonuçlar yaratt sürece, bilgisayar destei gereksin ya da gerekmesin, tüm metodlarn korunmas için olduunu ortaya koymutur. Böylece mahkeme tek bir kararla hem bilgisayar destekli patentleri hem de i yapma yöntem patentlerini geçerli klmr. Böylece internetle ilgili patentlerin de önü açlmr. Bu karar takip eden alt ayda bilgisayar destekli ve internette i yapma yöntemlerini konu alan patent bavurular %40 art gösterdi. Bunun sonucu olarak Amerikan Patent ve Marka Ofisi (US-PTO) Veri ileme: finansal, i yapma uygulamalar, yönetim yada fiyat belirleme ile ilgili bu tür bavurular için yeni bir sflandrma oluturdu. _patents.html) Sf 705 olarak oluturulan yeni sf, modern i yapma ve veri ileme konular na ayrlmr. Bu sf, özel ve genel veri ileme makina ve metotlaryla ilgili birçok küçük alt grup ve dört ana grubu kapsamaktadr. Bu tür makina ve yöntemler yine de arlkl olarak bulularn arkasnda yatan elektrik ve bilgisayar mühendisliini yanstmaktadrlar. f 705 (Modern Yapma ve Veri leme) bugün için toplam 8328 verilmi US patenti mevcuttur. f 705 in alt sflar: 001 Otomatik finans veya i uygulamalar veya yönetimi (13 alt sf) 050 Kriptografi kullanarak i görümeleri (4 alt sf) 080 Elektronik görümeler 400 Maliyet/fiyat (6 alt sf) Yabanc Sanat Kolleksiyonlar (2 alt sf) 500 Dier 1999 ynda Amerikan Patent Ofisine yaplan toplam patent bavurularn %1 ini Sf 705 kapsamndaki

4 konular oluturmutur deki mahkeme kararndan sonra bu alandaki patent bavurular hzla artmr. ABD de bu tür konulara patent verilmesinin ardndan patent haklarna tecavüz davalar da açlmaya balamr. da ABD de Sf 705in konular içerisindeki patent bavurularyla ilgili baz açlm davalar örneklenmitir. Amazon.com v. Barnesandnoble.com (Patent No. 5,960,411) Tecavüz davas, amazon.com a patent verildikten bir ay sonra barnesandnoble.com aleyhine açlm ve ilk derece mahkemede barnesandnoble.com un aleyhine sonuçlanmr. Yüksek Mahkeme karar bozmu, amazon.com davay geri çekmitir. Trilogy Software v. CarsDirect.com (Patent No. 5,825,651) Müterilere araba seçenekleri sunup aralarndan seçim yapmalar salayan metot. Triology yazm irketi CarsDirect.com u internet üzerinden yaplan araba modelli seçme metot patentini ihlal ettii gerekçesiyle dava etti. Parsec Sight/Sound v. N2K (Patent No. 5,191,573) Parsec Sight/Sound N2K y internet üzerinden müzik sat yapma metot patentini ihlal ettii için dava etti. ABD Anayasa Mahkemesinin 28 Haziran 2010 tarihindeki Bilski v. Kappos davas ile ilgili olarak vermi olduu Numaral Karar [3] ABD de i yapma metodlarn patent ile korunmasnda yeni bir yol çizmitir. 4 e kar 5 oy ile alnan Anayasa Mahkemesi Karar ile, enerji piyasasnda mallarn alm sat yapanlar fiyat deim riskinden nasl korunaca açklayan Bernard L. BILSKI nin patent bavurusunun istemlerinin, soyut fikir içerdii için patentlenemeyecei yönündeki karar onamr. Çounlukla alnm olan bu kararda ayrca i yapma yöntemleri patentlerinin patentle korunabilecek bulu konularn dnda olmad, ve Federal Mahkemenin bir proses isteminin patent ile korunabilecek konularn belirlenmesini salayan tek testin makina veya dönüüm/deim testi olduu vurgulamasn doru olmad da ifade edilmitir. [3] Bernard L. BILSKI nin patent bavurusu ABD patent ofisi tarafndan ilk aamada özel bir aparat/cihaz/alet gerçekletirmedii ve soyut fikir düzeyinde olduu gerekçesi ile red edilmitir [4]. BILSKI bu karar ABD Federal Mahkemesi Temyiz Mahkemesinde temyiz etmitir. Temyiz Mahkemesi, ABD Patent Kanununun 101. Maddesi kapsamnda; er bulula tanmlanan proses, 1) Bir makina veya cihaza ba ise, veya 2) bir nesneyi/eyi fakl bir duruma veya eye dönütürüyor ise, bu ekildeki makina veya dönüüm testinin, bir prosesin patentlenebilmesi için tek test olduuna karar vermitir. Federal Mahkeme makina veya dönüüm testini uygulayarak ABD Patent Ofisi nin BILSKI patent bavurusunu red karar onamr. Dava Anayasa Mahkemesine tanm ve herkes Anayasa Mahkemesi nin verecei karar ile konunun netleeceini düünmü ise de Anayasa Mahkemesince verilen karar [5], baz kesimlerce Anayasa Mahkemesi nin bu karar ile suyu bulandrd, baz kesimlerce de Anayasa Mahkemesinin i yapma yöntemleri ile ilgili bulular için makine veya dönüüm testini geçemese de baka testlerin de yaplmasna olanak tanyarak bavuru sahibinin buluun soyut fikir olmad kantlamas yolunu açteklinde yorumlanmr. [3] Bu karar sonras ABD Patent ve Marka Ofisi derhal harekete geçmi ve patent incelemesi yapan uzmanlarna makine veya dönüüm testini geçemeyen patent bavurularnda, bavuru sahiplerine buluun soyut bir fikir olmad kantlamalarna izin vermeleri talimat vermitir [3]. Mark J. Deboy un makalesinde de bahsedildii üzere, genelde patent konusunda çalanlar Amerikan Anayasa Mahkemesi karar yeterince yol gösterici bulmamaktadrlar. Bu düüncede olanlar Anayasa Mahkemesi nin kararn kesin bir sonuca götürmediini iddia etmektedirler [3]. Ancak Anayasa Mahkemesi BILSKI kararnda sadece BILSKI delillerine bakarak ktl karar verebilirdi. Anayasa Mahkemesi karar ile birlikte bunun ilerisine giderek daha kapsaml bir açklama yapmr. Evet, Anayasa Mahkemesi sonuçta tamamen açk bir yol göstermemi gibi görünse de sonuçta, bu karardan çkartlabilecek çok ey vardr [6], öyle ki: 1. Federal Mahkemenin karar, makine veya dönüüm testi - "machine-or-transformation test" tek bir test olmad, baka faktörlere de baklmas gerektii yönündedir. Bu ifadeden, eer bulu "machine-or-transformation" testi geçmese bile buluun patentlenmesinin mümkün olaca anlalmaktadr. 2. Anayasa Mahkemesinin Karar ayni zamanda USC 35 Section 101 e göre, i yapma yöntemlerinin patentlenemeyeceini deil, patentlenebileceini, ancak bunun srsz olmad açklamaktadr. Anayasa Mahkemesinn karar bu açdan ayr bir önem tamaktadr. 3. Bilski davasnda Anayasa Mahkemesi dava konusu buluun soyut ("abstract") olmasndan dolay patent

5 verilemeyeceine karar verdi. Bu karar, i yapma yöntemlerinin soyut olmad hallerde (kanunun dier maddelerine - USC 35 Section 102, 103, 112 Paragraphs- uygun olduu sürece) patentlenebilecei anlamndadr. Sonuç olarak bu karar i yapma yöntemlerine ilikin patentler için yönlendirici bir karar olmutur. Bu karar iyi anlayan patent vekillerin müvekkillerine i yapma yöntemi patentleri hakknda çok iyi yol gösterebilecekleri anlalmaktadr. [6]. Bu karar [5] ile ABD Anayasa Mahkemesi, i yapma yöntemleri, yazmlar ve bilgisayar uygulamal bulularn ; Soyut fikir olmad sürece korunabilecei, Bavuru sahibine buluun soyut fikir olmad kantlamas için olanak tannmasn gerektii, Bavuru sahibinin buluun soyut fikir olmad kantlarken hangi yolu izleyecei hususunda tlanmamas gerektii, anlamndadr EPC EPO ve Avrupa Birlii uygulamalar Avrupa Patent Sözlemesi nin 52. maddesi patent verilecek bulular kapsamaktadr. EPC Madde Yeni ve bulu basama içeren sanayiye uygulanabilir her bulu Avrupa patenti verilerek korunacaktr. 2. Paragraf 1 kapsamnda adakiler bulu olarak kabul edilmeyecektir. a) keifler, bilimsel teoriler, matematik metotlar; b) estetik nitelii olan yaratmalar, c) Zihni, oyun veya i yapmaya ilikin emalar, kurallar ve metodlar, ve bilgisayar programlar; d) Bilginin sunulmas. 3. Paragraf 2 hükümleri, ayn paragrafta belirtilen ya da münhasran bu konular veya aktiviteleri kapsayan bir Avrupa Patenti bavurusunun patentlenebilirliini engelleyecektir Avrupa Patent Sözlemesi nin 53. maddesi ise patentlenebilirliin istisnalar kapsamaktadr. EPC Madde 53 Avrupa patentleri adaki konularda verilmez: (a) Yay ve iletilmesi, kamu düzenine veya ahlaka ayk olan bulular. Böyle bir aykk olduu sonucuna, sadece buluun iletilmesinin tüm üye devletlerde veya bir ksmnda yasa veya yönetmeliklerce yasaklanm olmasyla varlmaz. (b) Bitki ve hayvan türleri veya önemli ölçüde biyolojik esaslara dayanan bitki ve hayvan yetitirilmesi usulleri. Bu hüküm, mikrobiyolojik usuller ve bu usuller yoluyla kazanlm olan ürünlere uygulanamaz. Avrupa Patent Sözlemesine göre Yeni ve bulu basama içeren sanayiye uygulanabilir her bulu Avrupa patenti verilerek korunacaktr. Avrupa Patent Sözlemesi buluun ne olduunu tanmlamamakta, ancak açk bir ekilde, i yapma yöntemlerini patentlenebilir konularn kapsam dnda tutmaktadr..avrupa Patent Sözlemesinin bu yorumu ABD nin korunabilecek bulularda faydal olma (somut, kavranabilir ve yararl) ve aikar olmama özelliini temel alan tutumuyla çeliirken, Avrupa daki patent kanunlarnda patentlerin ancak teknik karakter tayan bululara verilmesi yönündeki temel felsefesiyle uyumludur. Yapma Yöntemleri ve Bilgisayar Destekli Bulularla ilgili olarak Avrupa Patent Ofisi nin (EPO) deerlendirmesi 3 grup altnda yaplmaktadr. 1) Bir i yapma yöntemini tanmlayan ve teknik karakteri olmayan bulular. Bu tür bavurular için Ararma Raporu Düzenlenmez. 2) Bir i yapma yöntemini tanmlayan ve bununla beraber örnein bilgisayar, iletiim a, mobil telefon gibi teknik araçlar kullanan, ancak bu teknik araçlarn tümüyle teknik olmayan amaç ve/veya teknik olmayan bilginin ilenmesinde kullanld bulular. Bu tür bavurular için Ararma Raporu Düzenlenmez. 3) Bir i yapma yöntemini tanmlayan ve bununla beraber örnein bilgisayar, iletiim a, mobil telefon gibi teknik araçlar, teknik bir problemin çözümü için herhangi bir aamada kullanan bulular. Bu tür bavurular için Ararma Raporu ve nceleme Raporu Düzenlenir. Bu durumlara örnekler ada verilmitir. 1) Bir i yapma yöntemini tanmlayan ve teknik karakteri olmayan bulular. Bu tür bululara Ararma Raporu düzenlenmez. Örnek - 1 oyuncaklarn sat yerlerinde alt raflara yerletirilmesi ve böylece oyuncak satlarn arttlmas yöntemi Örnek - 2 kiiye önceden belirlenmi deik sorular yöneltilerek alnan yantlarn standart yantlara yaknlna göre liderlik yetenei deerlendirme yöntemi Örnek - 3 kiinin vücut ölçülerinin ve tercih edilen modele ilikin bilgilerin alnmas sonras, stoktaki ürünlerden giysilerin seçilmesini salayan yöntem

6 Yukardaki örneklerdeki bulular teknik karakteri olmayan bululardr ve patent verilmez. 2) Bir i yapma yöntemini tanmlayan ve bununla beraber örnein bilgisayar, iletiim a, mobil telefon gibi teknik araçlar kullanan, ancak bu teknik araçlarn tümüyle teknik olmayan amaç ve/veya teknik olmayan bilginin ilenmesinde kullanld bulular, Bu tür bululara Ararma Raporu düzenlenmez. Bunlar Teknik araçlar kullanan, ancak teknik amac olmayan bululardr Örnek - 1 bilgisayar yardyla ders, öretmen ve örenci bilgilerini alarak bir eitim kurumunun ders programlar otomatik olarak hazrlama yöntemi Örnek - 2 birden çok tarafn ticari (i) görümelerini, bilgisayar destekli olarak network ortamnda gerçek zamanda salayan yöntem Örnek - 3 iki boyutlu piksel biçimindeki görüntülerin ilenmesi (görüntünün netliinin arttlmas) yöntemi ve bu yönteme uygun araç EP T208/84 say Teknik Kurul Karar (Bu bir matematik yöntemdir) Yukaridaki örneklerdeki bulular teknik amac olmayan bululardr ve patent verilmez. 3) Bir i yapma yöntemini tanmlayan ve bununla beraber örnein bilgisayar, iletiim a, mobil telefon gibi teknik araçlar, teknik bir problemin çözümü için herhangi bir aamada kullanan bulular. Bu tür bulular için ararma ve inceleme raporu düzenlenir Bunlar Teknik araçlar kullanan ve çözüme ulamada teknik unsurlar kullanan ve teknik çözüm oluturan bululardr Örnek - 1 araçlarn arka camlarna rezistansn özel biçimli olarak (örnein aracn markasn logosu) yerletirilmesi. (EP ) AUDI AG Sadece görünüm ve reklâm amaçl ise teknik karakter yok. Daha yaygn ve hzltma sayorsa teknik karakter var. ekil 1 AUDI AG EP numaral patenti Örnek - 2 (EP B1) Amazon.com satlacak ürünü görüntüleyen, müterinin seçtii ürünün tek bir hareketle belirlemesini ve seçilen ürüne ait bilginin satn sunucu sistemine gönderilmesini salayan, sipari talep birimi, ve talep biriminden talebi alan, alya ait daha önceden alnm bilgileri deerlendiren, böylece al ile sipari ettii ürün bilgilerini birletirerek sipari talimat oluturan, sunucu sistemi ile karakterize edilen, tek hareket (tu - k) kontrollü müteri sistemi ve sipari oluturma yöntemi. - Müteri sisteminin kullanlmas nedeniyle teknik karakter var. Örnek - 3 kullan WEB sitesine balandnda bir reklam görüntüsünü ekranda görüntüleyen, kullann önceden belirlenen süre içinde herhangi bir hareket yapp yapmad kontrol eden, süre dolduunda ekranda bir hediye görüntüsünü ve en ksa sürede tulayan kiinin hediyeyi kazanaca mesaj görüntüleyen, ve tulama süresini ölçerek hediyeyi kazanan belirleyen bir reklam/tanm yöntemi. lk bakta bu bir reklâm/tanm yöntemidir, teknik karakter yoktur. Ancak incelendiinde bu buluta; - kullan balandnda hemen aktive olmas, - geçen süreyi ölçmesi, - süre dolduunda reklam ve mesaj görüntülemesi, - tulama süresini ölçmesi ve en ksa sürede tulayan belirlemesi bu bulua teknik karakter kazandrmaktadr. Avrupa Parlamentosu 24 Eylül 2003 tarihinde bilgisayar destekli/uygulamal bulularn patentlenebilirlii konusunda karar almr. Bu kararda bilgisayar uygulamal bulular, Bilgisayar veya bilgisayar a ya da baka programlanabilir aygt kullanan, herhangi bir buluta bulunmas gereken teknik unsurlarn yanra, uygulanmas srasnda smen ya da tamamen bilgisayar program/programlar yardyla bir yada daha çok teknik olmayan unsurlar da ileyebilen ve EPC deki tanm kapsamnda olan bululardr eklinde tanmlanmr. Avrupa Parlamentosunun tarihli Kararna göre;

7 1) Veri leme, patent hukuku kapsamnda bulu olarak kabul edilmeyecektir. 2) Bilgisayar destekli bulularda teknik katk aranacaktr. 3) Teknik katkn belirlenmesinde, istemi oluturan unsurlarn her birinin teknik olup olmadna baklmaksn tüm unsurlar bir arada deerlendirilecek ve ayrca yöntem ve sonuca ulamada sebep-sonuç ilikisinin yeni bir öreti ortaya çkarp çkarmad dikkate alnacaktr. 4) Sadece kaynaklarn etkili kullan içeren bilgisayar destekli bulular patent ile korunmayacaktr. 5) Kendisi ya da bir ta üzerinde bulunan bilgisayar program patent ile korunmayacaktr. 6) Sadece bilgisayar, bilgisayar a ya da programlanabilir aygt kullan teknik katk olarak kabul edilmeyecektir. Herhangi bir i yapma veya matematik ya da bir baka yöntemi içeren, bilgisayar-program etkileimi dnda teknik etkisi olmayan bulular patent ile korunmayacaktr. 7) Sadece programlanabilir bir cihaz yada aygn kendisi veya onun üretim prosesi bilgisayar destekli bulu kapsamnda deerlendirilecektir. 8) Patente tecavüz kapsam dndaki fiiller a. teknik bir cihaz kullanyor olsa dahi, hangi biçimde olursa olsun bilginin derlenmesi, b. dalmas ya da yaynlanmasna ilikin fiiller, patent korumas kapsamnda olmayan bilgisayar programlar. 23 Eylül 2003 tarihindeki direktif üzerinde adaki iki önemli deiklik yaplarak Yönerge [7] Avrupa Parlamento suna sunuldu. patent verilmesinde aranan soyut fikir-ilem prosesleri-özel türde fiziksel prosesler i ayrtetmek üzere "technicity" deyiminin tan yaplm, ve bilgisayar sistemleri arasnda birlikte çalabilmeyi engelleyici biçimde kullanlmamak üzere koruma kural getirilmitir. Avrupa Parlamentosu bu Öneriyi 6 Temmuz 2005 tarihinde red etmitir Türkiye deki Uygulamalar 551 Say Kanun Hükmünde Kararnamenin 6. Maddesine göre patent verilemeyecek konular ve bulular unlardr; Madde 6 - Ada saylanlar bulu niteliinde olmadklar için bu Kanun Hükmünde Kararname kapsam dnda kalr: a) Keifler, bilimsel teoriler, matematik metotlar; b) Zihni, ticari ve oyun faaliyetlerine ilikin plan, usul ve kurallar; c) Edebiyat ve sanat eserleri, bilim eserleri, estetik nitelii olan yaratmalar, bilgisayar yazmlar; d) Bilginin derlenmesi, düzenlenmesi, sunulmas ve iletilmesi ile ilgili teknik yönü bulunmayan usuller. e) nsan veya hayvan vücuduna... TÜRKYE de bilgisayar destekli bulularla ilgili olarak yaplm Bavurular/Verilmi Patentlerden baz örnekler ada yer almaktadr. TR T2 Piyango Katnda Telefon Hatt Kullanm mkân TR A2 Sesli Mesaj Servisi Sistem ve Yönetimi TR B nteraktif Oyun Sistemi B Bir bilgi ilem ortamndaki yedekleme medyas yönetmek için bir sistem ve metod B Veri Güvenlii ile ilgili düzenek B Hata arama ve düzeltme yöntemi ve sistemi B Bir çip kartn kötüye kullanma kar korunmasn iyiletirilmesi yöntemi ve bu yöntemin uygulanmas için bir çip (yonga) kart. 2010/04104 Ödeme ilemlerinin bir veri anda gerçekletirilmesi yöntemi. 5. DEERLENDRME Bilgisayar destekli bulularn patent ile korunmas ile ilgili gelimeler; ayn patent bavurusu ile ilgili olarak ABD ve Avrupa Patent Ofislerinin yaklamlarn somut örneklerini,

8 Pat. No. : US 5,960,411 v. Tarihi : 12 Eylül 1997 Pat. Ver. Tar. : 28 Eylül 1999 v. Sahibi : Amazon.com Inc. STEMLER 1. A method of placing an order for an item comprising: under control of a client system, displaying information identifying the item; and in response to only a single action being performed, sending a request to order the item along with an identifier of a purchaser of the item to a server system; under control of a single-action ordering component of the server system, receiving the request; retrieving additional information previously stored for the purchaser identified by the identifier in the received request; and generating an order to purchase the requested item for the purchaser identified by the identifier in the received request using the retrieved additional information; and fulfilling the generated order to complete purchase of the item whereby the item is ordered without using a shopping cart ordering model. 2. The method of claim 1 wherein the displaying of information includes displaying information indicating the single action. bilgisayar programlarn doas ve telif haklar kapsamnda korunmasndaki temel farklklar, özgür yazm (free softare) yaklamlar, irdelenerek deerlendirilebilir. Ayn patent bavurusuna ABD Patent Ofisi ve EPO tarafndan verilmi patentler ve bunlarn korunmakta olan istemleri ada yer almaktadr. AYNI BAVURUNUN RÜÇHANI LE YAPILAN EPO BAVURUSU Pat. No. : EP B1 v. Tarihi : 11 Eylül 1998 Pat. Ver. Tar. : 23 Nisan 2003 v. Sahibi : Amazon.com Inc. 1.A method in a computer system for ordering a gift for delivery from a gift giver to a recipient, the method comprising: receiving (1401, 1404) from the gift giver an indication that the gift is to be delivered to the recipient and an electronic mail address of the recipient; and sending (1409) to a gift delivery computer system an indication of the gift and the received electronic mail address, wherein the gift delivery computer system coordinates delivery of the gift by: sending (1501b) an electronic mail message addressed to the electronic mail address of the recipient, the electronic mail address requesting that the recipient provide delivery information including a postal address for the gift; and upon receiving the delivery information, electronically initiating ( ) delivery of the gift in accordance with the received delivery information. 2. The method of claim 1, wherein when the recipient does respond to the electronic mail message, the delivery information is automatically extracted from the electronic mail message. ABD Patent Ofisi tarafndan verilmi ve ABD de Anayasa Mahkemesi kararna konu olan US 5,193,056 patent bavurusunun rüçhan hakkndan yararlanlarak yaplm Avrupa Patent Ofisi bavurusu EP A numara ile yaynlanm ancak bu bavuruya EPO tarafndan patent verilmeyip bavuru 29 Nisan 1998 tarihinde geri çekilmi kabul edilmitir. 4. SONUÇ Telif haklar kapsamnda korunan eserlerden bir sm resim, heykel, roman, iir, beste, güfte, film,..., Bilgisayar Programlar ve Veri Tabanlar dr. BLGSAYAR PROGRAMLARI VE VER TABANLARI ; Seyredilebilir, dinlenebilir, okunur eserler mi? Detirilebilir ve gelitirilebilir mi? Yeni versiyonlar var mr? Ticari ömürleri ne kadardr? sorularn da ayrca yantlanmas gerekmektedir. Bugün dünyada ÖZGÜR YAZILIM (Free Software) - AÇIK KAYNAK KODLU YAZILIM (Open Source Software) yaklamlar da gün geçtikçe yaygnlamaktadr. Bu tür yazmlar, kullann ÖZGÜRCE, her türlü amaç için kulland, üzerinde deiklikler ve gelitirmeler yapabildii,yapt deikler/gelitirmeleri içeren kopyalar bakalarna databildii, yazmlardr. Bugünkü yasal düzenlemeler kapsamnda, telif haklar ile korunan yazmlarla, açk kaynak kodlu yazmlarn bir arada yaamas mümkündür. Ancak bilgisayar destekli yazmlarn patent ile korunmas sonrasnda açk kaynak kodlu yazmlar için uygun ortam kalmayacaktr. Sonuç olarak; Dünyann Gelecei elektronik iletiim üzerine kuruluyor. ABD her alandaki yeni bulularn korunmas konusunda tüm hukuki düzenlemeleri hemen yapyor ve hemen uyguluyor. Avrupa Patent Ofisi ve AB yeni gelimeler karnda hzl karar alamyor. Bilgisayar programlar, bilgisayar destekli bulular, yapma yöntemleri bilinen hukuki yollarla korunmas mümkün gözükmüyor. Fikri haklarn korunmas gerektii ilkesinden hareketle Bilgisayar programlar, bilgisayar destekli bulular, i yapma yöntemleri gibi bulularn korunmas için AYRI BR YÖNTEM GELLMELR. Sözkonusu yöntem ksa süreli (en çok 5 yl) koruma salayan ve uzun olmayan prosedürleri (örnein incelemesiz ve itiraza dayal sistem) bir yöntem olmalr.

9 5. Kaynaklar [1] Dünya Ticaret Örgütü Kurulu Anlamasn Eki Ticaretle Balant Fikri Mülkiyet Haklar Anlamas (TRIPS) 1994 [2] Boyd, S. S. Business Method Patents: Adapting to a new Concept, 14 th Annual Intellectual Property Law Course, 2001 [3] Mark J. Deboy, The Long-Awaited Bilski Decision Sughrue Mion PLLC https://www.aippi.org/enews/2010/edition13/bilski_deci sion.html [4] Bilski et al. v. Kappos, Under Secretary Of Commerce For Intellectual Property And Drector, Patent And Trademark Offce, Supreme Court Of the United States, Certiorari to the Unted States Court Of Appeals for the Federal Circuit, No Argued November 9, Decided June 28, 2010 [5] (Serial No. 08/833,892), InThe United States, Court of Appeals, in Re Bernard l. Bilski and Rand A. Warsaw, Appeal From The United States Patent And Trademark Office, Board Of Patent Appeals And Interferences. United States Court Of Appeals For The Federal Circuit, In re Bilski Serial No. 08/833,892, Filed: April 10, 1997, Appeal No : 07- Title: Energy Risk Management Method [6] Gökalp BAYRAMOLU Ph.D. ile kiisel görümeler, ABD Patent ve Marka Ofisi nezdinde Patent Avukat, California, USA [7] [http://swpat.ffii.org/papers/europarl0309/index.en.html Europarl : Amended Software Patent Directive

PATENT HAKLARI & PATENT VER" TABANLARI. Cemil BA PINAR cemil.baspinar@tpe.gov.tr

PATENT HAKLARI & PATENT VER TABANLARI. Cemil BA PINAR cemil.baspinar@tpe.gov.tr PATENT HAKLARI & PATENT VER" TABANLARI Cemil BA PINAR cemil.baspinar@tpe.gov.tr "çerik Fikri ve S(nai Mülkiyet Kavramlar( Patent Kavram( ve Kriterler Patent Sisteminin Amac( Patent Tescil Süreci Patent

Detaylı

PATENTLER YAZILIM PATENTLERİ

PATENTLER YAZILIM PATENTLERİ PATENTLER YAZILIM PATENTLERİ Ümit Yerli Patent Vekili Program Süre: 120 DK Fikri haklar Patent, kriterler, sağladığı haklar. Telif Tarifname, örnek başvurular Başvuru süreci, yurt dışında patent tescili

Detaylı

FİKRİ HAKLAR ESD873 4. PATENT BAŞVURU SÜRECİ. Yrd.Doç.Dr. Levent DURDU Kocaeli Üniversitesi B.Ö.T.E. Bölümü

FİKRİ HAKLAR ESD873 4. PATENT BAŞVURU SÜRECİ. Yrd.Doç.Dr. Levent DURDU Kocaeli Üniversitesi B.Ö.T.E. Bölümü FİKRİ HAKLAR ESD873 4. PATENT BAŞVURU SÜRECİ Yrd.Doç.Dr. Levent DURDU Kocaeli Üniversitesi B.Ö.T.E. Bölümü 2012 2013 Bahar Kocaeli Üniversitesi, tüm hakları saklıdır. PATENT BAŞVURU SÜRECİ ESD873 FİKRİ

Detaylı

FSH BİLGİLENDİRME TOPLANTILARI 28.12.2015

FSH BİLGİLENDİRME TOPLANTILARI 28.12.2015 FSH BİLGİLENDİRME TOPLANTILARI 28.12.2015 Yrd. Doç. Dr. Selin ÖZDEN MERHACI Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Fikri ve Sınai Haklar Araştırma ve Uygulama Merkezi FİKRİ MÜLKİYET HAKLARI (FİKRİ VE SINAİ

Detaylı

Teknoloji Transfer Destekleri ve Fikri Mülkiyet Hakları Semineri

Teknoloji Transfer Destekleri ve Fikri Mülkiyet Hakları Semineri Teknoloji Transfer Destekleri ve Fikri Mülkiyet Hakları Semineri Patent Sistemine Giriş Mehmet Nurşad SÖZER Patent Uzmanı, Türk Patent Enstitüsü 17 Ekim 2011, Gazi Teknopark, Ankara İçerik Patent ile İlgili

Detaylı

PATENT SİSTEMİ VE PATENT ÖN ARAŞTIRMASI

PATENT SİSTEMİ VE PATENT ÖN ARAŞTIRMASI PATENT SİSTEMİ VE PATENT ÖN ARAŞTIRMASI «LİTERATÜR TARAMASI SIRASINDA PATENT TARAMASI» Esra YARDIMOĞLU, MSc. Patent Ofisi Koordinatörü, Patent Vekili esra.yardimoglu@hacettepe.edu.tr İçerik 1. Bölüm: Fikri

Detaylı

02.07.2015 TÜRKĐYE DE ĐKĐNCĐ TIBBĐ KULLANIM PATENTLERĐNĐN KORUNMASI :

02.07.2015 TÜRKĐYE DE ĐKĐNCĐ TIBBĐ KULLANIM PATENTLERĐNĐN KORUNMASI : 02.07.2015 TÜRKĐYE DE ĐKĐNCĐ TIBBĐ KULLANIM PATENTLERĐNĐN KORUNMASI : Avrupa Patentlerinin Verilmesi ile Đlgili Avrupa Patent Sözleşmesi ve Eklerine Katılmamız Uygun Bulunan 27 Ocak 2000 tarih ve 4504

Detaylı

FİKRİ SINAİ HAKLAR BİLGİLENDİRME TOPLANTISI. Nihan Ertüzün Gökcan Patent ve Marka Vekili Ankara Üniversitesi Teknoloji Transfer Ofisi

FİKRİ SINAİ HAKLAR BİLGİLENDİRME TOPLANTISI. Nihan Ertüzün Gökcan Patent ve Marka Vekili Ankara Üniversitesi Teknoloji Transfer Ofisi FİKRİ SINAİ HAKLAR BİLGİLENDİRME TOPLANTISI Nihan Ertüzün Gökcan Patent ve Marka Vekili Ankara Üniversitesi Teknoloji Transfer Ofisi Patent, sanayi alanında uygulanabilir bir buluşun sahibine bir kamu

Detaylı

Trakya Kalkınma Ajansı. www.trakyaka.org.tr. Patent Alma İşlem Basamakları

Trakya Kalkınma Ajansı. www.trakyaka.org.tr. Patent Alma İşlem Basamakları Trakya Kalkınma Ajansı www.trakyaka.org.tr Patent Alma İşlem Basamakları Ek 4 PATENT/FAYDALI MODEL BELGESİ ALMA İŞLEM BASAMAKLARI Başvurulacak Merci Raporun Verildiği Kurum İşlem Masrafı : Türk Patent

Detaylı

---------------------------------------------------------------------

--------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------------------- PATENT NEDİR? BULUŞLARIN PATENT İLE KORUNMASININ AMAÇLARI PATENT TESCİLİ İÇİN GEREKLİ KRİTERLER İNCELEMELİ/İNCELEMESİZ PATENT PATENT

Detaylı

PATENT FARKINDALIK SEMİNERLERİ-2

PATENT FARKINDALIK SEMİNERLERİ-2 PATENT FARKINDALIK SEMİNERLERİ-2 «Temel Bilimler ve Mühendislik Alanındaki Buluşların Patentlenebilirliği» Esra YARDIMOĞLU, MSc. Patent Ofisi Koordinatörü, Patent Vekili esra.yardimoglu@hacettepe.edu.tr

Detaylı

SOSYAL GÜVENLK KURMUNUN YAPISI VE LEY. Sosyal Güvenlik Kurumu Bakanl Strateji Gelitirme Bakan Ahmet AÇIKGÖZ

SOSYAL GÜVENLK KURMUNUN YAPISI VE LEY. Sosyal Güvenlik Kurumu Bakanl Strateji Gelitirme Bakan Ahmet AÇIKGÖZ SOSYAL GÜVENLK KURMUNUN YAPISI VE LEY Sosyal Güvenlik Kurumu Bakanl Strateji Gelitirme Bakan Ahmet AÇIKGÖZ KURUMUN AMACI ve GÖREVLER' Sosyal sigortalar ile genel salk sigortas bakmndan kiileri güvence

Detaylı

MÜZ K Ö RETMENL PROGRAMLARININ KPSS SONUÇLARI

MÜZ K Ö RETMENL PROGRAMLARININ KPSS SONUÇLARI Bildiriler. Ulusal Müzik Eitimi Sempozyumu, Eylül 00, OMÜ MÜZK ÖRETMENL PROGRAMLARININ KPSS SONUÇLARI DORULTUSUNDA BRBRLERYLE VE EM FAKÜLTELERN DER RETMENLK PROGRAMLARI LE KARILATIRILMASI Doç. Enver TUFAN

Detaylı

1) Ekonominin Genel Durumu ve Piyasalar:

1) Ekonominin Genel Durumu ve Piyasalar: 01/01/2005-30/06/2005 DÖNEMNE LKN YAPI KRED EMEKLLK A.. GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU FAALYET RAPORU 1) Ekonominin Genel Durumu ve Piyasalar: 2005 yl gelimekte olan ülke

Detaylı

Yazılımlar için Fikri Mülkiyet Hakları

Yazılımlar için Fikri Mülkiyet Hakları Yazılımlar için Fikri Mülkiyet Hakları Bilgisayar Uygulamalı Buluşların Patentlenebilirliği Konulu konferans Eva Hopper ve Edoardo Pastore Patent uzmanları, Cluster Computers Avrupa Patent Ofisi Ankara,

Detaylı

Phoenix Contact'ta veri koruma

Phoenix Contact'ta veri koruma Phoenix Contact'ta veri koruma irket olarak ürün ve hizmetlerimizle ilgilenmenizden memnunuz ve size kiisel verilerinizin korunmasna yönelik yaklaz hakknda baz kilit bilgiler vermek istiyoruz. Kiisel verilerin

Detaylı

Online Bilimsel Program Yönetici K lavuzu

Online Bilimsel Program Yönetici K lavuzu Online Bilimsel Program Yönetici Klavuzu Bu belgedeki bilgiler, ekiller ve program ilevi önceden haber verilmeksizin deitirilebilir. Tersi belirtilmedikçe, burada örnek olarak ad geçen kiiler, adresler,

Detaylı

Av. Deniz KAYATEKİN. Patentin Hükümsüzlüğü

Av. Deniz KAYATEKİN. Patentin Hükümsüzlüğü Av. Deniz KAYATEKİN Patentin Hükümsüzlüğü İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX GİRİŞ...1 I. Fikri Mülkiyet Hukukuna Genel Bakış...3 A. Fikri ve Sınai Mülkiyet Hukuku...3 B. Fikri Mülkiyet Hukukunun

Detaylı

PATENT VE FAYDALI MODEL

PATENT VE FAYDALI MODEL PATENT VE FAYDALI MODEL Alper AKSU 1 Sınai Mülkiyet M Hakları nelerdir? Sınaî mülkiyet hakkı, buluşların, yeniliklerin, yeni tasarımların, özgün çalışmaların, yani yeni şeylerin ilk uygulayıcılarının adına

Detaylı

Görsel Tasar m. KaliteOfisi.com

Görsel Tasar m. KaliteOfisi.com Görsel Tasarm KaliteOfisi.com KaliteOfisi.com un bir hizmetidir. zin alnmaksn alnt ve çoaltma yaplabilir. 2 www.kaliteofisi.com KaliteOfisi Hakknda Kalite ofisi; ülkemizde kalite bilincinin yerlemesine

Detaylı

BIGG-SEA KONSORSİYUMU GİRİŞİMCİLİK PROJESİ

BIGG-SEA KONSORSİYUMU GİRİŞİMCİLİK PROJESİ Adana ÜSAM (Üniversite Sanayi Ortak Araştırma Merkezi) ideege-tgb Ege Üniversitesi Teknoloji Geliştirme Bölgesi ve EBİLTEM TTO Sabancı Üniversitesi ve Inovent BIGG-SEA KONSORSİYUMU GİRİŞİMCİLİK PROJESİ

Detaylı

FĠKRĠ VE SINAĠ HAKLAR

FĠKRĠ VE SINAĠ HAKLAR FĠKRĠ VE SINAĠ HAKLAR Doç. Dr. Serkan BOYAR Tarım Bilimlerinde Proje Hazırlama ve Yürütme Eğitimi 07-09 Nisan 2014 - Eğirdir-Isparta Patent, Marka ve Tasarım Nedir? FĠKRÎ VE SINAĠ MÜLKĠYET HAKLARI Telif

Detaylı

Endüstriyel Tasarım Tescilinde Yenilik ve Ayırt Edici Nitelik Değerlendirmesi. İç Mimarlık Ve Çevre Tasarımı Bölümü, Beytepe Kampusu 06800 Ankara,

Endüstriyel Tasarım Tescilinde Yenilik ve Ayırt Edici Nitelik Değerlendirmesi. İç Mimarlık Ve Çevre Tasarımı Bölümü, Beytepe Kampusu 06800 Ankara, Endüstriyel Tasarım Tescilinde Yenilik ve Ayırt Edici Nitelik Değerlendirmesi Öğr. Gör. Dr. Gülçin Cankız ELİBOL Hacettepe Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi, İç Mimarlık Ve Çevre Tasarımı Bölümü, Beytepe

Detaylı

2 400 TL tutarndaki 1 yllk kredi, aylk taksitler halinde aadaki iki opsiyondan biri ile geri ödenebilmektedir:

2 400 TL tutarndaki 1 yllk kredi, aylk taksitler halinde aadaki iki opsiyondan biri ile geri ödenebilmektedir: SORU 1: 400 TL tutarndaki 1 yllk kredi, aylk taksitler halinde aadaki iki opsiyondan biri ile geri ödenebilmektedir: (i) Ayla dönütürülebilir yllk nominal %7,8 faiz oran ile her ay eit taksitler halinde

Detaylı

Avrupa Patent Ofisi nde Bilgisayar Uygulamalı Buluşların Patentlenmesi için Gereklilikler

Avrupa Patent Ofisi nde Bilgisayar Uygulamalı Buluşların Patentlenmesi için Gereklilikler Avrupa Patent Ofisi nde Bilgisayar Uygulamalı Buluşların Patentlenmesi için Gereklilikler Bilgisayar Uygulamalı Buluşların Patentlenebilirliği Konulu Konferans Eva Hopper ve Edoardo Pastore Patent uzmanları,

Detaylı

Proje Döngüsünde Bilgi ve. Turkey - EuropeAid/126747/D/SV/TR_ Alina Maric, Hifab 1

Proje Döngüsünde Bilgi ve. Turkey - EuropeAid/126747/D/SV/TR_ Alina Maric, Hifab 1 Proje Döngüsünde Bilgi ve letiim Turkey - EuropeAid/126747/D/SV/TR_ Alina Maric, Hifab 1 Proje Döngüsünde Bilgi ve letiim B: Ana proje yönetimi bilgi alan B: Tüm paydalara ulamak ve iletiim kurmak için

Detaylı

Mali Yönetim ve Denetim Dergisinin May s-haziran 2008 tarihli 50. say nda yay nlanm r.

Mali Yönetim ve Denetim Dergisinin May s-haziran 2008 tarihli 50. say nda yay nlanm r. HURDAYA AYRILAN VARLIKLARIN MUHASEBELELMELER VE YAPILAN YANLILIKLAR Ömer DA Devlet Muhasebe Uzman info@omerdag.net 1.G Kamu idarelerinin kaytlarnda bulunan tarlar ile maddi duran varlklar doalar gerei

Detaylı

SIEMENS Siemens Sanayi ve Ticaret A..

SIEMENS Siemens Sanayi ve Ticaret A.. SIEMENS Siemens Sanayi ve Ticaret A.. Deerli Tedarikçilerimiz, Türk Vergi Usul Kanunu ve ana ortamz olan Siemens AG nin kurallar gerei, firmamza gelen faturalarn muhasebeletirilmesi, takibi ve vadesinde

Detaylı

Deutsche Bank A. Sermaye Piyasas Hizmetlerine ili kin aç klamalar

Deutsche Bank A. Sermaye Piyasas Hizmetlerine ili kin aç klamalar DeutscheBankA.SermayePiyasas Hizmetlerineilikinaçklamalar dayeralanbilgilersermayepiyasaskurulu nun,iii-39.1say YatKurulular Kurulu ve Faaliyet Esaslar Hakkknda Tebli"inin 28.'inci maddesi çerçevesinde

Detaylı

FİKRİ MÜLKİYET HAKLARI, ÜNİVERSİTELERDEKİ YÖNETİMİ

FİKRİ MÜLKİYET HAKLARI, ÜNİVERSİTELERDEKİ YÖNETİMİ FİKRİ MÜLKİYET HAKLARI, ÜNİVERSİTELERDEKİ YÖNETİMİ Uğur G. YALÇINER Türk Patent Enstitüsü Kurucu Başkanı YALÇINER PATENT ve DANIŞMANLIK Ltd. Şti. Gn. Md. 2 3 Haziran 2011 - İZMİR İÇERİK 1) Buluş Sahipliği,

Detaylı

KURUMSAL T BAR YÖNET M PROF. DR. HALUK GÜRGEN

KURUMSAL T BAR YÖNET M PROF. DR. HALUK GÜRGEN KURUMSAL T BAR YÖNET M PROF. DR. HALUK GÜRGEN KURUMSAL T BAR tibar alglamalardan oluur. Kurumsal itibar, bir kuruma yönelik her türlü alglamann bütünüdür. Kurumsal itibar; sosyal ortaklarn kurulula ilgili

Detaylı

RKÜLER (2009 56) Konu: Sigortal lar n Eksik Gün ile ten Ç Nedenlerinin Bildirilmesiyle lgili Sosyal Güvenlik Kurumunda Yay mlanan Tebli Hakk nda.

RKÜLER (2009 56) Konu: Sigortal lar n Eksik Gün ile ten Ç Nedenlerinin Bildirilmesiyle lgili Sosyal Güvenlik Kurumunda Yay mlanan Tebli Hakk nda. 29.09.2009 RKÜLER (2009 56) Konu: Sigortallarn Eksik Gün ile ten Ç Nedenlerinin Bildirilmesiyle lgili Sosyal Güvenlik Kurumunda Yaymlanan Tebli Hakknda. 28.09.2008 tarihli 27011 say resmi Gazete de Sosyal

Detaylı

Isparta, 18 Aralık 2012

Isparta, 18 Aralık 2012 Patent/Faydalı Model Başvuru Sonrası İşlemler Farkındalılık Semineri Isparta, 18 Aralık 2012 A. Bülent DALOĞLU TPE, Patent Uzmanı bdaloglu@turkpatent.gov.tr PATENT PROSEDÜRÜ BULUŞ Patent Başvurusu Şekli

Detaylı

Ülkemizde Patent Koruması ve Patent Teşvik Sistemleri

Ülkemizde Patent Koruması ve Patent Teşvik Sistemleri Ülkemizde Patent Koruması ve Patent Teşvik Sistemleri Pınar ELMAS Globalleşmeyle gelen rekabet ortamıyla, yaratıcılığın yükselen bir değer haline gelmesi ve teknolojide kaydedilen hızlı ilerlemelerle sınai

Detaylı

Sigorta irketlerinin Yaps ve Aktüerin Rolü. Aktüerler Derneği Nisan 2010

Sigorta irketlerinin Yaps ve Aktüerin Rolü. Aktüerler Derneği Nisan 2010 Sigorta irketlerinin Yaps ve Aktüerin Rolü Aktüerler Derneği Nisan 2010 Türkiye de sigortaclk ve bireysel emeklilik sektörü RKET SAYISI - NUMBER OF COMPANY 2006 2007 2008 Hayat D - Non Life (Alt adedi

Detaylı

TEKNOKENT ŞİRKETLERİ İÇİN FİKRİ SINAİ HAKLAR BİLGİLENDİRME TOPLANTISI

TEKNOKENT ŞİRKETLERİ İÇİN FİKRİ SINAİ HAKLAR BİLGİLENDİRME TOPLANTISI TEKNOKENT ŞİRKETLERİ İÇİN FİKRİ SINAİ HAKLAR BİLGİLENDİRME TOPLANTISI Nihan Ertüzün Gökcan Patent ve Marka Vekili Ankara Üniversitesi Teknoloji Transfer Ofisi FİKRİ HAKLARIN TANIMI Fikir ürünlerini oluşturan

Detaylı

Bilgi, Belge ve Açıklamaların Elektronik Ortamda mzalanarak Gönderilmesine likin Esaslar Hakkında Tebli

Bilgi, Belge ve Açıklamaların Elektronik Ortamda mzalanarak Gönderilmesine likin Esaslar Hakkında Tebli Sermaye Piyasası Kurulundan: Bilgi, Belge ve Açıklamaların Elektronik Ortamda mzalanarak Gönderilmesine likin Esaslar Hakkında Tebli Seri : VIII No : BRNC BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar Amaç ve

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Birinci Bölüm Araştırmanın Konusu, Kapsamı, Yapısı ve Temel Sorunlar

İÇİNDEKİLER. Birinci Bölüm Araştırmanın Konusu, Kapsamı, Yapısı ve Temel Sorunlar İÇİNDEKİLER Kısaltmalar XV Birinci Bölüm Araştırmanın Konusu, Kapsamı, Yapısı ve Temel Sorunlar 1. Konunun sunumu ve temel sorunlar 1 I. Bilgisayar programının hukuki korunması sorunu ve bunun pratik-teorik

Detaylı

OKUL ÖNCES E M KURUMLARINDA ÇALI AN ANASINIFI ÖZET

OKUL ÖNCES E M KURUMLARINDA ÇALI AN ANASINIFI ÖZET OKUL ÖNCES EM KURUMLARINDA ÇALIAN ANASINIFI RETMENLERLE MÜZK ÖRETMENLERN MÜZK ÇALIMALARINA N TUTUM VE YETERLKLERN KARILATIRILMASI ÖZET r. Gör. Dr. lknur ÖZAL GÖNCÜ GÜMEF. ÇGEB.Okul Öncesi EABD. Okul öncesi

Detaylı

KURUMSAL YÖNET M VE YATIRIMCI LER PORTALI HRAÇÇI PORTAL ÜYEL K LEMLER KILAVUZU

KURUMSAL YÖNET M VE YATIRIMCI LER PORTALI HRAÇÇI PORTAL ÜYEL K LEMLER KILAVUZU KURUMSAL YÖNETM VE YATIRIMCI LER PORTALI HRAÇÇI PORTAL ÜYELK LEMLER KILAVUZU 2012 çerik Bilgileri 1. HRAÇÇI RKET PORTAL KATILIM SÜREC...3 2. RKET KULLANICISI PORTAL KAYIT LEMLER...6 2 / 12 1. HRAÇÇI RKET

Detaylı

Sermaye Piyasas Faaliyetleri Temel Düzey Eitim Proram

Sermaye Piyasas Faaliyetleri Temel Düzey Eitim Proram Temel Düzey Eitim Proram Amaç : Sermaye Piyasas Kurumlarnda görev yapanlar veya bu görevlere atanacaklar, SPK nn düzenleyecei Lisanslama snavna hazrlama. Katlmclar Hisse Senetleri Piyasas Mü"teri Temsilcileri,Yatrm

Detaylı

Bilgisayar Uygulamalı Buluşlar için İstemlerin Yazılması

Bilgisayar Uygulamalı Buluşlar için İstemlerin Yazılması Bilgisayar Uygulamalı Buluşlar için İstemlerin Yazılması Eva Hopper ve Edoardo Pastore Patent uzmanları, Cluster Computers Avrupa Patent Ofisi Bilgisayar Uygulamalı Buluşların Patentlenebilirliği Konulu

Detaylı

BÜLTEN. KONU: Menkul Kıymetlerin Vergilendirilmesi Hk 277 Nolu GVK G.T. Yayınlanmıtır

BÜLTEN. KONU: Menkul Kıymetlerin Vergilendirilmesi Hk 277 Nolu GVK G.T. Yayınlanmıtır Kültür Mah. 1375 Sk. No:25 Cumhuruiyet hanı K:5 35210 Alsancak - zmir-turkey Tel : + 90 232 464 16 16.. Fax: + 90 232 421 71 92. e-mail : info@psdisticaret.com..tr BÜLTEN SAYI :2010-054 Tarih: 27.12.2010

Detaylı

FİKRİ MÜLKİYET HAKLARI

FİKRİ MÜLKİYET HAKLARI FİKRİ MÜLKİYET HAKLARI 26 Kasım 2015 Kerem ÇEVİK ARGEDA-TTO Fikri Mülkiyet Hakları Modül Yöneticisi Türk Patent Enstitüsü Bilgi ve Doküman Birimi Sorumlusu Üniversitelerde Sınai Mülkiyet Bilgisinin Yaygınlaştırılması

Detaylı

FİKRİ VE SINAÎ MÜLKİYET HAKLARI. Dr. Deniz ŞENYAY ÖNCEL deniz.oncel@deu.edu.tr

FİKRİ VE SINAÎ MÜLKİYET HAKLARI. Dr. Deniz ŞENYAY ÖNCEL deniz.oncel@deu.edu.tr FİKRİ VE SINAÎ MÜLKİYET HAKLARI Dr. Deniz ŞENYAY ÖNCEL deniz.oncel@deu.edu.tr PATENT NEDİR? Buluş için hak sahibine verilen tekel hakkı ve bu hakkı gösteren belgedir. BULUŞ NEDİR? Bir probleme teknik çözüm

Detaylı

SÜREÇLERNDE RFID UYGULAMALARI. RFIDTURKEY - Türkiye'nin RFID Merkezi

SÜREÇLERNDE RFID UYGULAMALARI. RFIDTURKEY - Türkiye'nin RFID Merkezi SÜREÇLERNDE RFID UYGULAMALARI RFID nedir? RFID (Radio Frequency Identification): Radyo-frekans dalgalar$ üzerinden veri ta&$mas$ yaparak kontrollü bir ortamda hareket eden veya sabit duran cisimleri otomatik

Detaylı

WEB TABANLI YAPAY ZEKA TEKN KLER (PROJE NO : FEN-E-050608-138)

WEB TABANLI YAPAY ZEKA TEKN KLER (PROJE NO : FEN-E-050608-138) T.C. MARMARA ÜNVERSTES MSEL ARATIRMA PROJELER KOMSYONU BAKANLII PROJE RAPORU WEB TABANLI YAPAY ZEKA TEKNKLER M SIMÜLATÖRLERN HAZIRLANMASI (PROJE NO : FEN-E-050608-138) Proje Yürütücüsü Yrd. Doç. Dr. Mehmet

Detaylı

MER A YLETRME ve EROZYON ÖNLEME ENTEGRE PROJES (YENMEHMETL- POLATLI)

MER A YLETRME ve EROZYON ÖNLEME ENTEGRE PROJES (YENMEHMETL- POLATLI) MER A YLETRME ve EROZYON ÖNLEME ENTEGRE PROJES (YENMEHMETL- POLATLI) I- SORUN Toprak ve su kaynaklarnn canllarn yaamalar yönünden tad önem bilinmektedir. Bu önemlerine karlk hem toprak hem de su kaynaklar

Detaylı

TR YAJ (SEÇMEK/AYIRMAK)

TR YAJ (SEÇMEK/AYIRMAK) TRYAJ (SEÇMEK/AYIRMAK) Triyaj hasta ya da yaraln, tedavi ve bakm gereksinimlerini karlamak amacyla, sak bakm kurumlarndaki kaynaklarn doru yerde ve doru zamanda kullanlmas salayan sflandrma sistemidir.

Detaylı

Anketler ne zaman kullanlr? Ünite 6 Anketlerin Kullanm. Temel Konular. Soru Tipleri. Açk-uçlu ve kapal anketler. Anketler. Anketler de0erlidir, e0er;

Anketler ne zaman kullanlr? Ünite 6 Anketlerin Kullanm. Temel Konular. Soru Tipleri. Açk-uçlu ve kapal anketler. Anketler. Anketler de0erlidir, e0er; Ünite 6 Anketlerin Kullanm Sistem Analiz ve Tasarm Sedat Telçeken Anketler ne zaman kullanlr? Anketler de0erlidir, e0er; Organizasyonun elemanlar geni/ olarak da0lm/sa Birçok eleman projede rol almaktaysa

Detaylı

Kurumsal tibar. Salk Sektöründe Kurumsal tibar ve Güven. Dr. Erhan Ba Genel Müdür. Bilim laç

Kurumsal tibar. Salk Sektöründe Kurumsal tibar ve Güven. Dr. Erhan Ba Genel Müdür. Bilim laç Kurumsal tibar Salk Sektöründe Kurumsal tibar ve Güven Dr. Erhan Ba Genel Müdür Bilim laç EFQM Mükemmellik Modeli Bilim laç 167 ilaç firmas içinde IMS 2006 sonu verilerine göre: Kutu satlarnda en büyük

Detaylı

Kpss 2014 E?itim Bilimleri Dvd Seti

Kpss 2014 E?itim Bilimleri Dvd Seti KPSS Ö?retmen Adaylar? Görüntülü E?itim Seti 58 DVD + Rehberlik Kitab? GÜNCEL Kpss E?itim Bilimleri Dvd Seti Tüm Dersler Kpss 2014 E?itim Bilimleri Dvd Seti Kpss 2014 E?itim Bilimleri Dvd Seti 58 Dvd Derecelendirme:Henüz

Detaylı

GENEL BAKI 1. Doç. Dr. Serdar ÖZKAN

GENEL BAKI 1. Doç. Dr. Serdar ÖZKAN KOBLER N TÜRKYE FNANSAL RAPORLAMA STANDARDI NA GENEL BAKI 1 Doç. Dr. Serdar ÖZKAN ÖZET KOB ler için Uluslararas Finansal Raporlama Standard, Uluslararas Muhasebe Standartlar Kurulu tarafndan 9 Temmuz 2009

Detaylı

1 letme Dönü ümü ve Planlamas Hizmetleri

1 letme Dönü ümü ve Planlamas Hizmetleri Hizmet Tan letme Dönüümü ve s Hizmetleri SAP letme Dönüümü ve s Hizmetleri, rekabet avantaj salamak üzere Lisans Alan inovasyonunu ve dönüümünü kolaylarmay amaçlayan danmanlk ve örnekleme hizmetleri sunar.

Detaylı

- 1. www.f1teknoloji.net. ... tarafından hazırlanan bu iyeri yönetmelii tüm irket çalıanları için geçerlidir.

- 1. www.f1teknoloji.net. ... tarafından hazırlanan bu iyeri yönetmelii tüm irket çalıanları için geçerlidir. - 1 Bilgisayar Kullanma Taahütnamesi AMAÇ Bu i talimatının amacı aaıdaki gibidir : -- Çalıanlara irket bilgisayarlarının kullanımı için gerekli yol gösterici bilgiyi salamak. -- irkete ait bilgisayar ve

Detaylı

'DARE PERFORMANS HEDEF' TABLOSU

'DARE PERFORMANS HEDEF' TABLOSU !nsanl"n Geliimine Yönelik Katma De"eri Yüksek Ürün ve Hizmet Yaratmak 2011 ylna kadar üretilen aratrmalara, projeleri ve alnan patent saylarn % 20 arttrmak üzere laboratuvarlar kurmak ve akreditasyonlarn

Detaylı

BASIN YAYIN VE HALKLA L K LER UBE MÜDÜRLÜ Ü

BASIN YAYIN VE HALKLA L K LER UBE MÜDÜRLÜ Ü BASINYAYINVEHALKLALKLERUBEMÜDÜRLÜÜ ÝLÝÞKÝLER ÞUBE MÜDÜRLÜÐÜ Yetki,GörevveSorumluluklar YasalDayanak Büyükehirbelediyesininçalmalarnnbasn,yaynaraçlaryardmyla kamuoyunaetkilibirekildeduyuruluptantlmasnsalamakvehalkla

Detaylı

2005 yılı sonu itibarı ile 76,760 adet geçerli alan adı bulunmaktadır. Alt alan adı uzantılarına göre sayısal bilgi aaıda yer almaktadır.

2005 yılı sonu itibarı ile 76,760 adet geçerli alan adı bulunmaktadır. Alt alan adı uzantılarına göre sayısal bilgi aaıda yer almaktadır. NIC.TR (.tr ALAN ADI) YÖNETM.tr Alan Adı Yönetimi kapsamında; yurt çapında ve yurt dıından ".tr" uzantılı alan adı almak isteyen tüm kurum, kurulu ve ahısların; alan adı bavuruları deerlendirilmekte, alan

Detaylı

BilgiEdinmeHakki.Org Raporu Bilgi Edinme Hakkı Kanunu nun Salık Bakanlıı Tarafından Uygulanmasındaki Yanlılıklar

BilgiEdinmeHakki.Org Raporu Bilgi Edinme Hakkı Kanunu nun Salık Bakanlıı Tarafından Uygulanmasındaki Yanlılıklar BilgiEdinmeHakki.Org Raporu Bilgi Edinme Hakkı Kanunu nun Salık Bakanlıı Tarafından Uygulanmasındaki Yanlılıklar Sürüm 1.0 21 Ekim 2004 Dr. Yaman AKDENIZ * akdeniz@bilgiedinmehakki.org Bilgiedinmehakki.org

Detaylı

ÖĞRENCİLER İÇİN FİKRİ VE SINAİ MÜLKİYET HAKLARI

ÖĞRENCİLER İÇİN FİKRİ VE SINAİ MÜLKİYET HAKLARI ÖĞRENCİLER İÇİN FİKRİ VE SINAİ MÜLKİYET HAKLARI Benzersiz bir buluş son derece zordur. Emek ve zaman harcanarak ortaya konulan buluşu korumak ise bazen çok daha önemlidir. Buluşunuz her ne olursa olsun,

Detaylı

PATENT HAKLARI ve PATENT SÜRECİ. HAKAN BAYRAM Patent Uzmanı, Makine Yük. Müh. hbayram@tpe.gov.tr

PATENT HAKLARI ve PATENT SÜRECİ. HAKAN BAYRAM Patent Uzmanı, Makine Yük. Müh. hbayram@tpe.gov.tr PATENT HAKLARI ve PATENT SÜRECİ HAKAN BAYRAM Patent Uzmanı, Makine Yük. Müh. hbayram@tpe.gov.tr 21. Yüzyılın Kilit Kavramları Bilgi ekonomisi Girişimcilik Fikri sermaye Ar-Ge ve İnovasyon (Yenilikçilik)

Detaylı

KIRSAL ÇEVRE ve ORMANCILIK SORUNLARI ARATIRMA DERNE The Research Association of Rural Environment and Forestry

KIRSAL ÇEVRE ve ORMANCILIK SORUNLARI ARATIRMA DERNE The Research Association of Rural Environment and Forestry KIRSAL ÇEVRE ve ORMANCILIK SORUNLARI ARATIRMA DERNE The Research Association of Rural Environment and Forestry KARARIN BOZULMASI STEMMZ VARDIR TC Dan)*tay Ba*kanl),)na Sunulmak Üzere stanbul 3. dare Mahkemesi

Detaylı

Bölüm 8 Ön Ürün ve Hzl Uygulama Gelitirme. 8lk Kullanc Tepkileri. Dört Çeit Ön Ürün. Ana Konular. Yamal Ön Ürün. Ön Ürün Gelitirme

Bölüm 8 Ön Ürün ve Hzl Uygulama Gelitirme. 8lk Kullanc Tepkileri. Dört Çeit Ön Ürün. Ana Konular. Yamal Ön Ürün. Ön Ürün Gelitirme Bölüm 8 Ön Ürün ve Hzl Uygulama Gelitirme Sistem Analiz ve Tasarm Sedat Telçeken 8lk Kullanc Tepkileri Kullanclardan tepkiler toplanmaldr Üç tip vardr Kullanc önerileri De0iiklik tavsiyeleri Revizyon planlar

Detaylı

ELEKTRK MÜHENDSLER ODASI MESLEK Ç SÜREKL ETM MERKEZ YÖNETMEL

ELEKTRK MÜHENDSLER ODASI MESLEK Ç SÜREKL ETM MERKEZ YÖNETMEL ELEKTRK MÜHENDSLER ODASI MESLEK Ç SÜREKL ETM MERKEZ YÖNETMEL Amaç Madde 1: Bu Yönetmeliin amacı; meslekteki bilimsel, teknolojik gelimelerle ve uygulama alanları ile ilgili olarak Üye Mühendislere verilecek

Detaylı

Yavuz HEKM. Egekons Prefabrike Metal Yap San. Tic. Ltd.!ti. ve. Hekim Gemi n$a A.!. Firmalarnn Kurucusu ve Yönetim Kurulu Ba$kan.

Yavuz HEKM. Egekons Prefabrike Metal Yap San. Tic. Ltd.!ti. ve. Hekim Gemi n$a A.!. Firmalarnn Kurucusu ve Yönetim Kurulu Ba$kan. Yavuz HEKM Egekons Prefabrike Metal Yap San. Tic. Ltd.!ti. ve Hekim Gemi n$a A.!. Firmalarnn Kurucusu ve Yönetim Kurulu Ba$kan. 8. Mükemmelli+i Aray$ Sempozyumu Ana Tema, Yerellikten Küresellie EGE Oturum

Detaylı

b) Kanun Hükmünde Kararname: 551 sayılı Patent Haklarının Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameyi,

b) Kanun Hükmünde Kararname: 551 sayılı Patent Haklarının Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameyi, AVRUPA PATENTLERİNİN VERİLMESİ İLE İLGİLİ AVRUPA PATENT SÖZLEŞMESİNİN TÜRKİYE'DE UYGULAMA ŞEKLİNİ GÖSTERİR YÖNETMELİK Sanayi ve Ticaret Bakanlığından: Yayımlandığı Resmi Gazete Tarihi: 09/01/2001 Yayımlandığı

Detaylı

KONUT FNANSMAN SSTEM. TBB Gayrimenkul Çalma Grubu stanbul, 14.10.2005. Dr.Önder Halisdemir

KONUT FNANSMAN SSTEM. TBB Gayrimenkul Çalma Grubu stanbul, 14.10.2005. Dr.Önder Halisdemir KONUT FNANSMAN SSTEM TBB Gayrimenkul Çalma Grubu stanbul, 14.10.2005 Dr.Önder Halisdemir Genel Hatlar ile Tasar SPK nn hazrlad+ tasar 31 maddeden olumaktadr. Özel bir yasa de+il, de+iiklik yasasdr. TBB

Detaylı

DOKTORA E TMNDE DANIMAN

DOKTORA E TMNDE DANIMAN DOKTORA E TMNDE DANIMAN Prof. Dr. Nee Atabey DEÜ Tp Fakültesi Tbbi Biyoloji ve Genetik Anabilim Dal Ö"retim Üyesi DEÜ Tp Fakültesi Dekan Yard., &zmir PhD e"itimi hedefleri Danmann nitelikleri Danmann bilimsel

Detaylı

Doç.Dr. Aytekin ALBUZ Yrd.Doç.Dr. Mehmet AKPINAR GÜGEF. MEABD. 1. Giri

Doç.Dr. Aytekin ALBUZ Yrd.Doç.Dr. Mehmet AKPINAR GÜGEF. MEABD. 1. Giri Bildiriler 8. Ulusal Müzik Eitimi Sempozyumu, 23 25 Eylül 2009, OMÜ 1. Giri 2006 LKÖRETM MÜZK DERS ÖRETM PROGRAMI VE YEN YAKLAIMLAR Doç.Dr. Aytekin ALBUZ Yrd.Doç.Dr. Mehmet AKPINAR GÜGEF. MEABD. 21. yüzyla

Detaylı

Ölçek Geli tirme Çal malarnda Kapsam Geçerlik ndeksinin Kullanm

Ölçek Geli tirme Çal malarnda Kapsam Geçerlik ndeksinin Kullanm Ölçek Geli tirme Çal malarnda Kapsam Geçerlik ndeksinin Kullanm Dr. Halil Yurdugül Hacettepe Üniversitesi Eitim Fakültesi yurdugul@hacettepe.edu.tr Motivasyon: Proje tabanl bir öretim sürecinde örencilerin

Detaylı

BİLİŞİM HUKUKU, 2005 İ Ç İ N D E K İ L E R

BİLİŞİM HUKUKU, 2005 İ Ç İ N D E K İ L E R BİLİŞİM HUKUKU, 2005 İ Ç İ N D E K İ L E R I- İÇİNDEKİLER II- KISALTMALAR 1.Bilgisayar ve Bilgisayar Programları Teknolojisi 1.1. Bilgisayarın Tanımı 1.2. Bilgisayarların Tarihi Gelişimi 1.3. Donanım (Hardware)

Detaylı

Türkiye - EuropeAid/126747/D/SV/TR_ Alina Maric, Hifab 1

Türkiye - EuropeAid/126747/D/SV/TR_ Alina Maric, Hifab 1 1 Maliyet kontrolü proje bütçelendirmesi çerçevesinde gerçek proje maliyetlerini kontrol etmeyi hedefleyen bir yönetim sürecidir. Türkiye - EuropeAid/126747/D/SV/TR_ Alina Maric, Hifab 2 Girdiler: Cost

Detaylı

T.C. İZMİR VALİLİĞİ ALİAĞA İLÇE MİLLÎ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ HİZMET STANDARTLARI. Sıra Hizmet Standardı Olan Birimler Sayı

T.C. İZMİR VALİLİĞİ ALİAĞA İLÇE MİLLÎ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ HİZMET STANDARTLARI. Sıra Hizmet Standardı Olan Birimler Sayı T.C. İZMİR VALİLİĞİ ALİAĞA İLÇE MİLLÎ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ HİZMET STANDARTLARI Sıra Hizmet Standardı Olan Birimler Sayı 1 Özel Öğretim Kurumları Bölümü 92 2 Atama Bölümü 1 3 Basın Yayın Bölümü 4 4 Eğitim Öğretim

Detaylı

Vakko Tekstil ve Hazır Giyim Sanayi letmeleri A.. 30.06.2013 Tarihi tibarıyla Sona Eren Hesap Dönemine likin Yönetim Kurulu Yıllık Faaliyet Raporu

Vakko Tekstil ve Hazır Giyim Sanayi letmeleri A.. 30.06.2013 Tarihi tibarıyla Sona Eren Hesap Dönemine likin Yönetim Kurulu Yıllık Faaliyet Raporu Sayfa No: 1 Vakko Tekstil ve Hazır Giyim Sanayi letmeleri A.. 30.06.2013 Tarihi tibarıyla Sona Eren Hesap Dönemine likin Yönetim Kurulu Yıllık Faaliyet Raporu Sayfa No: 2 Vakko Tekstil ve Hazır Giyim Sanayi

Detaylı

Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Kanun No. 5194 Kabul Tarihi : 22.6.2004

Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Kanun No. 5194 Kabul Tarihi : 22.6.2004 Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Kanun No. 5194 Kabul Tarihi : 22.6.2004 MADDE 1. 24.6.1995 tarihli ve 551 sayılı Patent Haklarının Korunması Hakkında Kanun Hükmünde

Detaylı

Terapötik ileti imin bile enleri;

Terapötik ileti imin bile enleri; HASTA ve HASTA YAKINLARIYLA TERAPÖTK LETM letiim: "Kii ve çevresi arasnda iki yönlü ilikiyi ilgilendiren tüm aamalar" olarak tanmlanabilir. Terapotik letiim: Tedavi edici ya da tedaviye yardm eden, bir

Detaylı

Yaz m Testi Sürecine TEC in (Test Expert Committee) Katk lar TEC Contributions to the Software Testing Process

Yaz m Testi Sürecine TEC in (Test Expert Committee) Katk lar TEC Contributions to the Software Testing Process Yazm Testi Sürecine TEC in (Test Expert Committee) Katklar TEC Contributions to the Software Testing Process Mustafa Namdar Turkcell Teknoloji Ararma & Gelitirme A.. 41470, Gebze-KOCAEL mustafa.namdar@turkcellteknoloji.com.tr

Detaylı

BELEDYELERDE NORM KADRO ÇALIMASI ESASLARI

BELEDYELERDE NORM KADRO ÇALIMASI ESASLARI BELEDYELERDE NORM KADRO ÇALIMASI ESASLARI Belediyelerin görevlerini etkin ve verimli bir ekilde yerine getirebilmeleri için ihtiyaç duydukları optimal (ihtiyaçtan ne fazla ne de az) kadronun nicelik ve

Detaylı

! "#$ % %&%' (! ) ) * ()#$ % (! ) ( + *)!! %, (! ) - )! ) ) +.- ) * (/ 01 ) "! %2.* ) 3."%$&(' "01 "0 4 *) / )/ ( +) ) ( )

! #$ % %&%' (! ) ) * ()#$ % (! ) ( + *)!! %, (! ) - )! ) ) +.- ) * (/ 01 ) ! %2.* ) 3.%$&(' 01 0 4 *) / )/ ( +) ) ( ) ! "#$ % %&%' (! ) ) * ()#$ % (! ) ( + *)!! %, (! ) - )! ) ) +.- ) * (/ 01 ) "! %2.* ) 3."%$&(' "01 "0 4 *) / )/ ( +) ) ( )! )! ) 1 87 Seri No'lu Gider Vergileri Genel Teblii Resmi Gazete Sayısı 27737 Resmi

Detaylı

TÜRK DEN Z KUVVETLER DEN ZALTILARININ

TÜRK DEN Z KUVVETLER DEN ZALTILARININ HAVACILIK VE UZAY TEKNOLOJLER DERG OCAK 2008 CLT 3 SAYI 3 (53-60) TÜRK DENZ KUVVETLER DENZALTILARININ SEÇN AHP LE DEERLENDLMES Dz.Ütm. Hakan PALAZ Hava Harp Okulu Havack ve Uzay Teknolojileri Enstitüsü

Detaylı

Sigortac tazminatn ödedii sigortal maln sahibi olur. Sigortacnn bu ekilde sahip olduu mallarn satndan elde ettii gelire ne ad verilir?

Sigortac tazminatn ödedii sigortal maln sahibi olur. Sigortacnn bu ekilde sahip olduu mallarn satndan elde ettii gelire ne ad verilir? SORU 1: Aadaki sigorta türlerinden hangisi sigorta snflandrmas bakmndan dierlerine göre farkllk arz etmektedir? A) Kasko Sigortas B) Yangn Sigortas C) Nakliyat Sigortas D) Makine Montaj Sigortas E) Trafik

Detaylı

AMER KA B RLE K DEVLETLER SAYI TAYI

AMER KA B RLE K DEVLETLER SAYI TAYI AMERKA BRLEK DEVLETLER SAYITAYI Yazan: Dawid M. WALKER Çeviren: Müslüm PARLAK Amerika Birleik Devletleri Sayıtayı, Birleik Devlet yönetiminin yasama bölümü içerisinde yer alan baımsız bir kurumdur. Genellikle

Detaylı

zmir Büyük ehir Belediyesi Ba kanl k Makam na ve belediyemizi ziyarete gelen yabanc ülke temsilcilerine gerekti inde tercümanl k hizmeti vermek.

zmir Büyük ehir Belediyesi Ba kanl k Makam na ve belediyemizi ziyarete gelen yabanc ülke temsilcilerine gerekti inde tercümanl k hizmeti vermek. ABVEDILKLERUBEMÜDÜRLÜÜ DIÞ ÝLÝÞKÝLER ÞUBE MÜDÜRLÜÐÜ Yetki,GörevveSorumluluklar zmirbüyükehirbelediyesi'ninuluslararaslikilerinidüzenlemek. zmirbüyükehirbelediyesibünyesindeyeralanbirimlereavrupabirliiveçeitli

Detaylı

TED ANKARA KOLEJ VAKFI ÖZEL ANAOKULU 2011-2012 E M Ö RET M YILI 1. DÖNEM SU KONULU EKO OKULLAR RAPORU

TED ANKARA KOLEJ VAKFI ÖZEL ANAOKULU 2011-2012 E M Ö RET M YILI 1. DÖNEM SU KONULU EKO OKULLAR RAPORU TED ANKARA KOLEJ VAKFI ÖZEL ANAOKULU 2011-2012 EM ÖRETM YILI 1. DÖNEM SU KONULU EKO OKULLAR RAPORU EKM Ekim aynda düzenlenen ilk toplantda, okulumuz öretmenlerine program hakknda bilgilendirme yapld. Okulumuzda,

Detaylı

ANKARA SANAY ODASI 2. ve 3. ORGAN ZE SANAY BÖLGES 2011 YILI ÇALI MA PROGRAMI

ANKARA SANAY ODASI 2. ve 3. ORGAN ZE SANAY BÖLGES 2011 YILI ÇALI MA PROGRAMI ANKARA SANAY ODASI 2. ve 3. ORGANZE SANAY BÖLGES 2011 YILI ÇALIMA PROGRAMI 1 Giri 15 Nisan 2000 tarih ve 24021 say Resmi Gazetede yaynlanarak yürürlüe giren 4562 say Organize Sanayi Bölgeleri Yasas takiben,

Detaylı

T.C. Hitit Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. İşletme Anabilim Dalı

T.C. Hitit Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. İşletme Anabilim Dalı T.C. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı X, Y, Z KUŞAĞI TÜKETİCİLERİNİN YENİDEN SATIN ALMA KARARI ÜZERİNDE ALGILANAN MARKA DENKLİĞİ ÖĞELERİNİN ETKİ DÜZEYİ FARKLILIKLARININ

Detaylı

FİKRİ VE SINAÎ MÜLKİYET HAKLARI. Dr. Deniz ŞENYAY ÖNCEL deniz.oncel@deu.edu.tr

FİKRİ VE SINAÎ MÜLKİYET HAKLARI. Dr. Deniz ŞENYAY ÖNCEL deniz.oncel@deu.edu.tr FİKRİ VE SINAÎ MÜLKİYET HAKLARI Dr. Deniz ŞENYAY ÖNCEL deniz.oncel@deu.edu.tr Yeni buluşlar ve özgün tasarımlar ürünleri oluşturur ve biçimlendirir. Ancak bu yeni ürünleri tüketiciye sunmak ve satabilmek

Detaylı

lkö retim Matematik Ö retmen Adaylar n Hacim Ölçmede Birim Kullanmaya Yönelik Kavray lar

lkö retim Matematik Ö retmen Adaylar n Hacim Ölçmede Birim Kullanmaya Yönelik Kavray lar lköretim Matematik Öretmen Adaylarn Hacim Ölçmede Birim Kullanmaya Yönelik Kavraylar Yasemin ESEN a1, Erdinç ÇAKIROLU b a Kocaeli Üniversitesi b Ortadou Teknik Üniversitesi Özet: Bu çalmada öretmen adaylarn

Detaylı

Kabul Tarihi : 22.6.2004

Kabul Tarihi : 22.6.2004 RESMİ GAZETEDE 26.06.2004 TARİH VE 25504 SAYI İLE YAYIMLANARAK YÜRÜRLÜĞE GİRMİŞTİR. BAZI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN Kanun 5194 No. Kabul Tarihi : 22.6.2004 MADDE 1.

Detaylı

MÜZ K BÖLÜMLER Ö RENC ÖZEL YETENEK G SINAVLARININ

MÜZ K BÖLÜMLER Ö RENC ÖZEL YETENEK G SINAVLARININ Bildiriler 8. Ulusal Müzik Eitimi Sempozyumu, 23 25 Eylül 2009, OMÜ TÜRKYE DEK ANADOLU GÜZEL SANATLAR LSELER MÜZK BÖLÜMLER ÖRENC ÖZEL YETENEK G SINAVLARININ MÜZKSEL TME-ALGILAMA BOYUTUNUN DEERLENDLMES

Detaylı

AKTÜERLK SINAVLARI FNANSAL MATEMATK SINAVI ÖRNEK SORULARI

AKTÜERLK SINAVLARI FNANSAL MATEMATK SINAVI ÖRNEK SORULARI AKTÜERLK SINAVLARI FNANSAL MATEMATK SINAVI ÖRNEK SORULARI SORU 1: 6 yl vade ile yllk %14 basit faiz oran üzerinden bir borç alnmtr. 3. yldaki faiz oranna e$de%er olan efektif iskonto oran a$a%dakilerden

Detaylı

FİKRİ HAKLAR ESD873 3. PATENT GENEL KAVRAMLAR. Yrd.Doç.Dr. Levent DURDU Kocaeli Üniversitesi B.Ö.T.E. Bölümü

FİKRİ HAKLAR ESD873 3. PATENT GENEL KAVRAMLAR. Yrd.Doç.Dr. Levent DURDU Kocaeli Üniversitesi B.Ö.T.E. Bölümü FİKRİ HAKLAR ESD873 3. PATENT GENEL KAVRAMLAR Yrd.Doç.Dr. Levent DURDU Kocaeli Üniversitesi B.Ö.T.E. Bölümü 2012 2013 Bahar Kocaeli Üniversitesi, tüm hakları saklıdır. PATENT ESD873 FİKRİ HAKLAR 2 ÖĞRENME

Detaylı

YÜKSEKÖRETM KURULU BAKANLII YÜKSEKÖRETM KURUMLARI FAALYET RAPORU HAZIRLAMA REHBER

YÜKSEKÖRETM KURULU BAKANLII YÜKSEKÖRETM KURUMLARI FAALYET RAPORU HAZIRLAMA REHBER YÜKSEKÖRETM KURULU BAKANLII YÜKSEKÖRETM KURUMLARI FAALYET RAPORU HAZIRLAMA REHBER 2007 YILI..ÜNVERSTES FAALYET RAPORU (BRMLER ÇN FAKÜLTE/YO/MYO/ENSTTÜ/DARE BAKANLII/HUKUK MÜAVRL) 2 ÇNDEKLER ÜST YÖNETC

Detaylı

Beykoz Belediyesi Yarışması

Beykoz Belediyesi Yarışması Logo Yarışması Beykoz Belediyesi Logo Yarışması Basın Bülteni Beykoz İçin Tasarla Beykoz Belediyesi logosunu ve kurumsal kimliğini yeniliyor. İlçeyi ve kurumu özgün bir çalışmayla temsil edecek yeni logo

Detaylı

ANAYASA MAHKEMESİNE BİREYSEL BAŞVURU MÜRACAAT SÜRECİNDE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN NOKTALAR:

ANAYASA MAHKEMESİNE BİREYSEL BAŞVURU MÜRACAAT SÜRECİNDE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN NOKTALAR: ANAYASA MAHKEMESİNE BİREYSEL BAŞVURU Anayasa Mahkemesine Bireysel Başvuru 1982 Anayasası nın 148. ve 149. Maddeleri ile geçici 18. maddesi hükümleri ve ayrıca 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu

Detaylı

Danman-Ö renci letiiminde Önemli Ö eler:yetikinlerin Ö renme Özellikleri ve Temel letiim Becerileri

Danman-Ö renci letiiminde Önemli Ö eler:yetikinlerin Ö renme Özellikleri ve Temel letiim Becerileri Danman-Ö renci letiiminde Önemli Ö eler:yetikinlerin Ö renme Özellikleri ve Temel letiim Becerileri Prof.Dr.Berna Musal Yard.Doç.Dr.Sema Özan DEÜ Tp Fakültesi Tp E itimi Anabilim Dal Sunum Çerçevesi Yetikinlerin

Detaylı

Belirli Gerilim Snrlar Dahilinde Kullanlmak Üzere Tasarlanm Elektrikli Teçhizat ile lgili Yönetmelik (73/23/AT)

Belirli Gerilim Snrlar Dahilinde Kullanlmak Üzere Tasarlanm Elektrikli Teçhizat ile lgili Yönetmelik (73/23/AT) Belirli Gerilim Snrlar Dahilinde Kullanlmak Üzere Tasarlanm Elektrikli Teçhizat ile lgili Yönetmelik (73/23/AT) BRNC BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanmlar Amaç : Madde 1 Bu Yönetmeliin amac; Yönetmelik

Detaylı

BÜLTEN. KONU: Mükelleflerin zahat (Özelge) Taleplerinin Cevaplandırılmasına Dair Yönetmelik Yayınlanmıtır.

BÜLTEN. KONU: Mükelleflerin zahat (Özelge) Taleplerinin Cevaplandırılmasına Dair Yönetmelik Yayınlanmıtır. Kültür Mah. 1375 Sk. No:25 Cumhuruiyet hanı K:5 35210 Alsancak - zmir-turkey Tel : + 90 232 464 16 16.. Fax: + 90 232 421 71 92. e-mail : info@psdisticaret.com..tr BÜLTEN SAYI :2010-044 Tarih: 31.08.2010

Detaylı

stanbul, 11 Ekim 2004 2004/1021

stanbul, 11 Ekim 2004 2004/1021 TÜRKYE SERMAYE PYASASI ARACI KURULULARI BRL Büyükdere Cad.No:173 I. Levent Plaza A-Blok Kat:4 34394 I. Levent-stanbul Tel : (212) 280 85 67 Faks : (212) 280 85 89 www.tspakb.org.tr stanbul, 11 Ekim 2004

Detaylı