BİLİŞİM SUÇLARI VE DELİLLENDİRME SÜRECİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "BİLİŞİM SUÇLARI VE DELİLLENDİRME SÜRECİ"

Transkript

1 BİLİŞİM SUÇLARI VE DELİLLENDİRME SÜRECİ Özet Yrd. Doç. Dr. Hüseyin ÇAKIR * Ercan SERT ** Bilişim ve internet teknolojilerinde yaşanan hızlı gelişim sürecinin hayatımızın pek çok alanında olumlu sonuçları yanında kontrol edilmesi güç sorunları da beraberinde getirdiği görülmektedir. Bugün bilişim alanındaki hızlı gelişmeler bilişim suçları olgusuyla karşı karşıya kalmamıza neden olmuştur. Bilişim suçlarının ortaya çıkmasıyla bu yeni suç türüyle mücadele için çalışmalar da paralel bir şekilde gelişmeye başlamıştır. Bilişim suçlarının aydınlatılmasında da delillendirme süreci büyük önem kazanmıştır. Günümüzde Türkiye de bilişim suçlarının soruşturulması sürecinde adli kolluk birimlerinden, bilişim suçları davalarına bakan hâkim ve savcılara kadar birçok kamu görevlisi görev alarak mücadele etmektedir. Bu çalışma ile Türkiye deki bilişim suçlarıyla mücadelede işleyen delillendirme sürecinin nasıl bir durumda olduğu, bu süreçte görev alan bilişim uzmanlarının görüşleri ışığında ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu çalışma aynı zamanda bilişim suçlarıyla mücadele sürecinde yaşanan hukuki sorunlar başta olmak üzere, uzman personel ve teknik alt yapı vb. alanlarda yaşanan sorunlara ışık tutmaktadır. Anahtar Kelimeler: Bilişim, Bilişim Suçları, Dijital Delil, Adli Bilişim, Dellilendirme Süreci * Gazi Üniversitesi, Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi, Bilgisayar Eğitimi Bölümü, ** Polis Akademisi, Güvenlik Bilimleri Fakültesi, 143

2 ÖRGÜTLÜ SUÇLAR ve YENİ TRENDLER Giriş Bilişim ve internet teknolojilerinin hayatımızı kolaylaştırmak için yaşantımızın her alanına girmesi ile birlikte, bu hızlı gelişim sürecinin olumlu sonuçları yanında kontrol edilmesi güç sorunları da beraberinde getirmektedir. Suç olgusunda, gelişen teknoloji ve bilişim çağına dönük değişmeler başlamıştır. Örneğin; adi hırsızlık ve dolandırıcılık gibi suçlar, teknoloji ve bilişim yoluyla işlenir hale gelmekte ve yeni suç türlerinin oluşmasına neden olmaktadır. Her geçen gün bu yolla işlenen suçlar artış ve çeşitlilik göstermektedir. İnsanlara iş hayatından gündelik yaşantısına kadar kolaylık getiren bu teknoloji, suçlular için de hedeflerine ulaşmak için kolay bir yol çizmektedir. Ayrıca daha önce belli bir bölge ile sınırlı olan bu suçlar bilişim teknolojilerinin sunmuş olduğu imkânlarla sınırları aşmakta ve küresel hale gelmektedir. Bilişim teknolojisinin gelişmesi ve bilginin eski devirlere göre daha çok önem kazanması, bilginin ekonomik, sosyal, siyasal değerinin artması bu değerler üzerinde kolay yoldan söz hakkına sahip olmak isteyen kişileri bilişim teknolojileri marifetiyle suç işler hale getirmiştir (Şen, 2003). Bu şekilde ortaya çıkan bilişim suçlarının önlenmesi, caydırılması, suçluların takibi ve yakalanması büyük önem arz etmektedir. Bu çalışma, bilişim suçlarının delillendirilmesi sürecinin nasıl işlediğini ve karşılaşılan sorunları ortaya koymayı amaçlamaktadır. 1. Bilişim Kavramı ve Bilişim Suçları Türk Dil Kurumu sözlüğünde bilişim, insanoğlunun teknik, ekonomik ve toplumsal alanlardaki iletişiminde kullandığı ve bilimin dayanağı olan bilginin özellikle elektronik makineler aracılığıyla düzenli ve akla uygun bir biçimde işlenmesi bilimi olarak tanımlanmaktadır. Bu kapsamda bilişim teknolojisi, bilişimde kullanılan bütün araç ve gereçlerin oluşturduğu sistem olarak tanımlanmaktadır. 1 1 Bkz. 144

3 BİLİŞİM SUÇLARI VE DELİLLENDİRME SÜRECİ Genel anlamda suçun, bilişim sistemlerine karşı veya bilişim sistemleri ile işlenen suçları ifade eden bilişim suçları kavramı, en basit tabiriyle bilgisayar suçları olarak tanımlayabildiğimiz gibi; siber suçlar, dijital suçlar, internet suçları, bilişim suçları, ileri teknoloji suçları vs. tanımlamaları ile de karşılaşmaktayız. Diğer ülkelerde yapılan tanımlarda ise; Bilgisayar Suçları (Computer Crimes), Siber Suçlar (Cyber Crimes), Bilgi Teknolojileri Suçları (Crimes of Information Technologies), Ağ Suçları (Crime of Networks) gibi tanımlamalara da rastlanmaktadır. Aslında tüm bunlar ile bu suçların bir kısmının tanımlanması yapılmaktadır. Ancak ülkemizde Bilişim Teknolojileri Suçları olarak geçen (Crimes of Information Technologies) bu suçların alanı açısından tanım olarak daha iyi uymaktadır. Bu yüzden daha kısa ve yalın bir ifade ile Bilişim Suçları kavramı daha yaygın olarak kullanılmaktadır (Dijle, 2006). Bilişim suçları, çok kapsamlı bir konu olduğu için birçok tanım ve sınıflandırma ile karşılaşmak mümkündür. Bu tanımlardan bir tanesi şu şekildedir; Ceza kanununu ihlal eden, işlenmesinde veya araştırılmasında bilgisayar teknolojisi bilgilerini içeren her suç bilişim suçu olarak tanımlanmaktadır (USDOJ, 2004). Avustralya, Sydney Üniversitesi, Bilişim Sistemleri Fakültesi öğretim üyesi, Dr. Jim Underwood, bilişim suçunu; Geleneksel suçlardan olan, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik ve cinsel istismar gibi suçların, bilgisayar veya bilgisayar ağı kullanılarak işlenmesi olarak tanımlamıştır (Say, 2006). Geniş bir çalışma sahasını kapsaması nedeniyle yapılan her tanım, bilişim suçlarının farklı bir yönünü ortaya koymaktadır. Bilişim sözcüğünü kullanarak adlandırılan bilişim suçu kavramı, bilişim ile ilintili her tür suçu kapsamaktadır (Say, 2006). Bilişim suçlarının diğer suçlardan ayıran temel bazı farklılıklar vardır. Bu farklılıklar; zaman, mekân veya yer ile sınırlı olmadan meydana gelmesi, kolayca tanımlanabilecek sınırlara sahip olmaması, ülke ve yargı sınırlarını aşması, kanunlaştırma ve delillendirmenin güç ve dikkate değer teknik bilgi gerektirmesi, henüz bu alanda neyin suç olup olmadığı konusunda net tanımların oluşmaması olarak sayılabilmektedir. Bir suçlunun işlediği suçtan sonra o suçla ilgili delil, iz ve emare bırakmaması değişmeyen bir kural olarak kendi elinde olmadığı gibi, bilişim sistemleri ile işlenen suçlarda da suç ile ilgili deliller farklı şekil ve formatlarda suç sonrasında dijital delil olarak 145

4 ÖRGÜTLÜ SUÇLAR ve YENİ TRENDLER bulunabilmektedir. Locard ın değişim prensibine göre, suç sahnesine giren bir şey veya bir kişi, olay yerinden bazı şeyleri yanına alırken, birtakım şeyleri de olay yerinde bırakır (Casey, 2004). Bilişim sistemleri üzerinde ise, iz bırakmadan işlem yapmak neredeyse imkânsızdır. Önemli olan bu izleri doğru bir şekilde tespit edip, sonuca götürücü verilere ulaşmaktır (Uzunay ve Bıçakçı, 2005). Bu işlemlerin sağlıklı ve bilimsel olarak yürütülmesi amacıyla adli bilişim bilimi ortaya çıkmış ve gelişmeye başlamıştır. 2. Adli Bilişim Bilimi ve Delillendirme Adli bilişim bilimi; suçun aydınlatılabilmesi için bilimsel metodolojiler kullanılarak, çeşitli varyasyonlardaki dijital medyalar üzerinde bulunan, suçla ilgili dijital delillerin bozulmadan ve zarar görmeden anlaşılabilir bir şekilde adalet önüne sunulmaya hazır hale getirilmesini sağlayan ve başlı başına bilimsel teknik prensiplerin uygulandığı bir delil inceleme sürecinin bütünüdür (Ekizer, 2008). Bilişim alanındaki suç tipleri incelenirken Avrupa Birliği, Avrupa Konseyi, diğer Avrupa Ülkeleri ve Birleşmiş Milletler tarafından yapılan tanımlardan istifade edilerek aşağıdaki suç tipleri belirlenmiş ve tarihinde hazırlanan Bilişim Suçları raporunda da belirtilmiştir. Bu suç tiplerine bakacak olursak; Bilgisayar Sistemlerine ve Servislerine Yetkisiz Erişim ve Dinleme Bilgisayar Sabotajı Bilgisayar Yoluyla Dolandırıcılık Bilgisayar Yoluyla Sahtecilik Kanunla Korunmuş Bir Yazılımın İzinsiz Kullanımı Diğer Suçlar (Yasadışı Yayınlar, Pornografik Yayınlar, Hakaret ve Sövme), şeklindedir (Özdemir, 2008). Bununla birlikte bilişim alanındaki suç tipleri ile ilgili bir diğer ayrımı şu şekilde yapılmıştır; Bilgisayarın fiziki yapısına zarar verme fiilleri, bilgisayarın tek başına çalışma sistemine ilişkin fiiller ve 146

5 BİLİŞİM SUÇLARI VE DELİLLENDİRME SÜRECİ bilgisayar ağlarına yönelen bir başka deyişle internet ortamında ya da internet yoluyla işlenen suçlar şeklindedir (Karagülmez, 2005). Dijital deliller, dünya için oldukça yeni bir kavramdır. Özellikle bilişim suçlarındaki yoğun artıştan sonra, bilimsel alanda da çok yoğun tartışmaların odak noktası olmuş olan dijital deliller hakkında farklı tanımlamalar mevcuttur. Shinder e göre bir bilişim suçu ile ilgili, elektronik veya manyetik bir ortam üzerinden iletilen veya bu ortamlara kaydedilen bilgilere dijital delil denilmektedir (Shinder, 2002). Chisum ise dijital delilleri bir suçun nasıl olduğunu veya suçtaki kritik elemanları adresleyen teorileri destekleyen veya çürüten, bilgisayar sistemleri kullanılarak kayıt edilen veya iletilen veriler olarak tanımlamıştır (Chisum, 1999). Son olarak Casey in (2000) tanımına bakıldığına dijital deliller bir suçun işlendiğini gösteren veya suç ile kurban ya da suç ile faili arasında bir ilişki sağlayan veriler olarak karşımıza çıkmaktadır. ABD Adalet Bakanlığı na bağlı Ulusal Adalet Enstitüsü, dijital delillerin yapısal özelliklerini; DNA ve parmak izi gibi latenttir; kolaylıkla değiştirilebilir, bozulabilir veya yok edilebilir; dünya çapında bir alana dağılmış olabilir; zamana bağlı olabilir, olarak tanımlamıştır (Ashcroft, 2001). ABD, İngiltere ve Almanya gibi gelişmiş ülkelerde bilişim suçları hakkında cezalar getiren birçok kanunun olduğu görülmektedir. Ülkemiz kanunları ile kıyaslandığında ise ülkemiz ceza yasalarının ve olay yeri inceleme yönetmeliğinin yetersiz kaldığı görülmektedir (Say, 2006). Türkiye de bilişim suçlarıyla ilgili gerekli çalışmalar ve bu suçlar için ceza kanunlarında tanımlamalar yapılmıştır. 765 Sayılı TCK nin 1991 yılı değişiklikleri ile birlikte bilişim alanında suçlar başlıklı 11. babında çeşitli suçlar ve 5237 Sayılı TCK nın ilgili maddelerinde bilişim suçlarına ilişkin maddeler düzenlenmiştir (Ketizmen, 2006). Özel şirketler, kamu kuruluşları ve güvenlik birimleri bilişim suçlarıyla mücadele için alt yapı ve Ar-Ge çalışmalarını gelişen suça karşı hızlı bir şekilde yürütmektedir. Ancak yapılan mücadelede teknik ve hukuksal olarak bazı sorunlar yaşanmaktadır. Bunların en önemlileri dijital verilerin delillendirilmesi, bütünlüğü ve doğrulanmasıdır. Özellikle güvenlik birimleri, suç sonrası adli soruşturma yürütülmesi aşamalarında bu sorunlarla karşılaşmaktadır. 147

6 ÖRGÜTLÜ SUÇLAR ve YENİ TRENDLER Hukuki olarak elde edilen delillerin geçerli sayılabilmesi için gerekli bazı presüderler yerine getirilmesi ve uluslararası standartları taşıması büyük önem arz etmektedir. Dijital verilerde, yapılacak en küçük hatada, verilerin zarar görmesi ve yok olması söz konusudur. Dijital deliler yapıları itibariyle, diğer suçlarda elde edilen fiziksel delillere bakarak daha hassas ve kolay bozulabildikleri için birçok sıkıntıyı içermektedirler (Uzunay, 2005?). Bu amaçla olaya ilk müdahale eden ekipten, incelemenin uzman birim ve laboratuarlarda yapıldıktan sonra sonuçların mahkemeye sunulmasına kadar olan her aşama büyük önem taşımaktadır. Dijital delillerin mahkeme esnasında kabul edilebilirliğini sağlamak için sadece doğrulamada kullanılacak teknik yöntemler yeterli değildir. Delillerin incelendiği laboratuarın standartlarının delil incelemeye uygun olup olmadığı, kullanılan araç, gereç ve yöntemlerin uygunluğu gibi başka birçok konunun da değerlendirilmeye alınması gerekmektedir. Bu yüzden bilişim suçlarıyla mücadele eden birimler için uluslararası standartların belirlenerek, bu standartların uygulamaya konulması da oldukça önemlidir (Uzunay & Bıçakçı, 2005). Dijital delilleri belirli metoda ve prosedürlere uygun olarak araştırmak ve delillendirmek için birtakım ortak süreçlere ihtiyaç vardır (Uzunay, 2005). Aşağıda Casey in (2004) oluşturduğu 12 basamaklı süreç modeli görülmektedir: Şekil 1. Dijital delil araştırma süreç modeli (Casey, 2004). 148

7 BİLİŞİM SUÇLARI VE DELİLLENDİRME SÜRECİ Bu anlamda ülkemizde bilişim suçlarının delillendirilmesiyle ilgili bilimsel çalışmalar yeni yapılmaktadır. Ülkemizde Adli Tıp esaslarına göre delillendirme yapmak için belirlenen ana hususlar; 1. Yapılan her işlemin kayıt altına alınması, 2. Yapılacak işlemleri kontrol listesi şeklinde oluşturup arada atılması gereken adımların unutulmaması, 3. Delillerin iyi toplanması ve muhafaza edilmesi, 4. Delil üzerinde yapılan her işlemin kayıt altına alınması, 5. Suçun türüne göre analiz çalışmalarının yapılması, şeklinde sıralanmıştır (Aktepe, 2004). Bilişim suçlarının delillendirilmesiyle ilgili bir diğer modellendirme ise Şekil 2 de gösterildiği gibi dijital delillendirme döngü modelidir. Döngü modelinde ilk safha, olay yerine gidildiğinde dijital delillerin teşhis edilmesidir. Bu safhayı sırasıyla; dijital delilleri koruma, dijital delilleri analiz etme ve dijital delilleri sunma safhaları takip etmektedir. İlk safhada bilişim suçları uzmanları tarafından nerelerde delil olabileceği saptanır. Burada üzerinde durulması gereken ve en önemli konulardan birisi, özellikle delil niteliği taşıyabilecek uçucu bilgilerin (volatile data) bozulmadan korunmaya alınmasıdır (Koçak ve Uzunay, 2005) Uçucu veriler, bilgisayar sistemleri üzerinde, geçici kayıt bölgelerinde tutulan ve elektrik gücü kesildiğinde içeriği sıfırlanan verilerdir (Shinder, 2002). Şekil 2. Dijital delillendirme döngü modeli (Koçak ve Uzunay, 2005) 149

8 ÖRGÜTLÜ SUÇLAR ve YENİ TRENDLER Bilişim suçlarında delil toplamada başarılı olunabilmesi için, öncelikle konunun bir bütün olarak dayandığı temeller dikkate alınmalıdır. Söz konusu bütünü oluşturan temel dayanaklara ne kadar çok hassasiyet gösterilirse, bilişim suçları ile ilgili delil toplamada o oranda başarı yükseltilebilir. Bu dayanakları oluşturan başlıca konular; a) Bilişim suçlarının kendine özgü bünyesinin gözetilmesi, b) Bilişim suçları ile klasik suçların karşılaştırılması, c) Bilişim suçlarının normatif olarak düzenlenmesi, d) Bilişim suçlarında delil toplamada, eğitimli teknik personelin istihdam edilmesi, e) Bilişim suçlarında teknik donanım, delil elde edilmesi ve saklanması (Karagülmez, 2005). Bilişim suçlarında delil toplamada başarılı olunabilmesi için dijital delillerin toplanmasına yönelik belirlenen standartlar şunlardır (IACIS, 2004): 1. Orijinal deliller ilk bulundukları durum ve şartlara benzer şartlarda korunmalıdır. 2. Orijinal delillerin bütünlüğünü bozmamak için mümkünse bire bir kopyası alınmalıdır. 3. Kopyanın üzerine alınacağı medya Adli Tıp yönünden steril (Forensically sterile) olmalıdır, yani üzerinde daha önceden herhangi bir veri bulunmamalıdır ve virüs ve diğer zararlı kodlara karşı kesinlikle temiz olmalıdır. 4. Deliller mutlak suretle etiketlenmeli, korunmalı ve belgelendirilmelidir. 5. Adli inceleme esnasındaki bütün basamaklar ve yapılan işlemler yazılı hale getirilmelidir (Koçak ve Uzunay, 2005). Burada özellikle üzerinde durulması gereken durum, bilgisayar delillendirme sürecinde kullanılabilecek sadece bir tek hak vardır. Bunu 150

9 BİLİŞİM SUÇLARI VE DELİLLENDİRME SÜRECİ iyi kullanabilmek ancak kullanılan araçlar üzerinde tam hâkimiyet ile olabilir (Anderson, 2002). Günümüzde Türkiye de bilişim suçlarının soruşturulması sürecinde adli kolluk birimlerinden, bilişim suçları davalarına bakan hâkim ve savcılara kadar birçok kamu görevlisi görev alarak mücadele etmektedir. Kanunlar çerçevesinde bu suçla mücadele süreci içerisinde çalışan birimlerin uyum içerisinde çalışması, gelişen teknoloji ve bilişim suç türlerine karşı kendini sürekli yenilemesi gerekmektedir. Öyle ki bilişim suçları sadece ulusal değil uluslararası boyutlara ulaşan bir yapıya da sahiptir. Özellikle Siber terörizm kavramının yazılı ve görsel medyada, ulusal ya da uluslar arası arenada çok fazla kullanılmaya başladığı görülmektedir. Son yıllarda terör ve terörizm konularına çok büyük bir önem verildiği görülmektedir. Bu nedenle mücadele için uluslararası işbirliğine ihtiyaç vardır. Bilgisayar adli tıbbı olarak ifade edilen bilimin elektronik delillerle ilgili üç önemli adımı vardır. Bunlar; delillerin toplanması, delillerin onaylanması ve muhafazası ile delillerin analizidir (Handbook of Forensic Services, 1999). Türkiye deki bu durum, işleyen sürecin nasıl bir durumda olduğu, eksikliklerinin ve yapılması gerekenlerin belirlenmesi açısından büyük önem taşımaktadır. Yapılacak çalışmalarla bunlar ortaya konulmaya, sorunlar ve çözüm önerileri belirlenmeye çalışılacaktır. Bu çalışmada; Türkiye deki Bilişim Suçlarıyla mücadelede işleyen sürecin nasıl bir durumda olduğu ve sorunlar ile çözüm önerileri ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bilişim suçlarıyla mücadelede eksiklikleri ve yapılması gerekenlerin belirlenmesi açısından bu gibi araştırmalar büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, Bilişim suçlarının soruşturulması sürecinin safhaları; a) Olay yerinde dijital delillerin teşhis ve elde edilmesi ile güvenlik, b) Dijital delilleri koruma ve muhafaza etme, c) Dijital delilleri inceleme ve analiz etme, d) Dijital delilleri raporlama ve adli makamlara sunma, süreçlerini bilişim suçlarıyla mücadele açısından ele almaktır. Bu genel amaç çerçevesinde, aşağıdaki on yedi soruya cevap aranmıştır: 151

10 ÖRGÜTLÜ SUÇLAR ve YENİ TRENDLER Olay Yerinde Dijital Delilleri Teşhis ve Elde Etme 1. Bilişim suçlarının delilleri olan dijital medyaların (verilerin) olay yerinde teşhis edilmesi sırasında yapılması gereken işlemler nelerdir? 2. Olay yerinde nerelerde bilişim suçu delili olabileceği nasıl saptanmaktadır? 3. Dijital medyalara ilk müdahale sırasında yapılması gereken işlemlerde dikkat edilmesi gereken önemli hususlar nelerdir? 4. Yapılan işlemlerle ilgili belirlenmiş bir standart var mıdır? Ve bu işlemleri yapan birimler bu standartları uygulamakta mıdır? 5. Dijital delillerin teşhisinde, hukuki makamlar, ilgili uzmanlardan net olarak ne istemektedirler? 6. Bu aşamada yaşanan sorunlar nelerdir ve bu sorunlara ne gibi çözümler getirilebilir? Dijital Delilleri Koruma ve Muhafaza Etme 7. Dijital deliller incelenmek için toplanırken nasıl korunmakta ve analiz aşamasına kadar nasıl muhafaza edilmektedir? 8. Koruma işlemi sırasında işleyişte ne gibi sorunlarla karşılaşılmaktadır? 9. Karşılaşılan sorunlara yönelik çözüm önerileriniz nelerdir? Dijital Delilleri İnceleme ve Analiz Etme 10. Dijital delillerin analizinde hangi yöntemler kullanılmaktadır? Bu yöntemlerden en önemlileri hangileridir ve uygulamada hangi yöntemler daha çok tercih edilmektedir? 11. Dijital delillerin analizinde işleyiş ne şekilde olmaktadır. Bu işleyişle ilgili yaşanan sorunlar ve çözüm önerileriniz nelerdir? 12. Adli makamlar, analiz birimlerinden dijital deliller ile ilgili ne gibi taleplerde bulunmaktadırlar? 152

11 BİLİŞİM SUÇLARI VE DELİLLENDİRME SÜRECİ 13. Hangi suçlara yönelik delillendirme talep edilmektedir? 14. Analiz safhasında yapılan hatalar var mıdır? Varsa ne tür hatalar yapılmaktadır? Dijital Delilleri Raporlama ve Adli Makamlara Sunma 15. Bilişim suçlarıyla mücadele eden kolluk güçleri adli makamların taleplerini nasıl ve ne şekilde yerine getirmektedirler. Deliller adli makamlara hangi şekilde sunulmaktadır? 16. Bu süreçte adli makamlar açısından yaşanan sorunlar nelerdir? 17. Uluslararası içeriğe sahip suçlarda izlenen yol nedir? Bu süreçte Türkiye olarak soruşturma nasıl yürütülmektedir. Ne gibi sorunlar yaşanmaktadır. Yaşanan sorunlara idari ve hukuki olarak ne gibi çözümler getirilebilir? 3. Yöntem Bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Nitel araştırma teknikleri nicel araştırmalarda vurgulananların tersine ölçümden ziyade açıklamayı olanaklı kılacak ilişkileri ortaya çıkarmayı, olay ve olguların içinde gerçekleştiği durumu dikkate almayı önemser. Bu çalışmanın amacına yönelik olarak hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu öncelikle uzman görüşüne sunulmuştur. Görüşme formundaki sorular önce literatür taraması yapılarak, daha sonra ilgili uzman görüşleri alınarak araştırmanın amacına uygun olarak hazırlanmış, soruların araştırmanın amacına tam anlamıyla hizmet edebileceği anlaşıldıktan sonra uygulanmıştır. Araştırmanın katılımcıları, Emniyet Teşkilatında adli bilişim alanında çalışan yaşları arasında üniversite mezunu toplam sekiz bay personelden oluşmaktadır. Görüşme formunda, yarı yapılandırılmış ve açık uçlu olmak üzere toplam 17 soru bulunmaktadır. Sorular, Türkiye deki bilişim suçlarıyla mücadelede işleyen sürecin nasıl bir durumda olduğunu, eksiklikleri ve yapılması gerekenleri belirleme- 153

12 ÖRGÜTLÜ SUÇLAR ve YENİ TRENDLER ye yöneliktir. Anket ve belgelerden elde edilen ham veriler içerik analizi tekniği (Yıldırım ve Şimşek, 2005) kullanılarak analiz edilip yorumlanmıştır. Görüşme yapılan kişilerin verdiği yanıtlar ortak noktaları doğrultusunda kategorilenmiş ve bu kategoriler bulgular bölümünde ele alınıp açıklanmıştır. Çalışma verilerinin yüz yüze görüşme yöntemiyle toplanması nedeniyle az sayıda Emniyet Teşkilatında adli bilişim alanında çalışan toplam sekiz kişinin görüşünün alınması bu araştırmanın sınırlılıklarındandır. 4. Bulgular Görüşme formundan elde edilen veriler kodlanarak bilgisayar ortamına aktarılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler, yapılan analizleri sonucunda, araştırmanın alt amaçlarına ilişkin sorulara ve bunlara ilişkin cevaplara yer verilmiştir Olay Yerinde Dijital Delilleri Teşhis Ve Elde Etme Bilişim suçları delilleri olan dijital medyaların (verilerin) olay yerinde teşhis edilmesi sırasında yapılması gereken işlemler nelerdir? Bu soruya uzmanların vermiş oldukları cevaplardan en öne çıkanı genel olarak suç mahalline müdahalede dikkat edilmesi gerektiği gibi Çevre güvenliğinin iyi bir şekilde alınması, delil olabilecek materyallere sadece Adli Bilişim alanında uzman personel tarafından müdahale edilmesi, teşhisin acele değil yavaş ve detaylı bir şekilde yapılması ve Dijital medyaların dış etkilerden (su, elektrik vb.) zarar görmesinin engellenmesi gerekliliğidir. Bununla birlikte Öncelikle yapılan aramaya gidecek olan personelin ne araması gerektiği ne ile karşılaşabileceği hakkında detaylı bilgilerin verilmesi gerekliliğidir. Günümüzde gelişen teknoloji ile beraber dijital medyaların kapasitelerinin yanında görünüm olarak da çok geliştiği, küçüldüğü görülmektedir. Bu yüzden; Kalem görünümlü bir USB bellek olabileceği gibi düğme görünümlü kameralara da rastlamak mümkündür. Bunun bilincinde olarak gerekirse bu tip gelişmeleri ve yeni çıkan 154

13 BİLİŞİM SUÇLARI VE DELİLLENDİRME SÜRECİ dijital medya ürünlerini internet vasıtası ile takip ederek aramalara gidilmesi gerekmekte ve büyük bir dikkat ve titizlikle acele etmeksizin arama yapılması gerekmektedir şeklinde ifade edilmektedir. Burada üzerinde durulması gereken önemli bir konuda uzmanların ifadeleriyle; En önemli unsurun her türlü dijital belleğin suç delili içerebileceği gerçeğidir. Her ne kadar mevzuat, incelemenin öncelikli olarak olay yerinde yapılmasını, bu mümkün olmadığı takdirde bir kopyasının alınması ve incelenmek üzere (İlgili birim olan KOM Şube Müdürlüğü Adli Bilişim Büro Amirliğine) kolluk tarafından götürülmesini düzenlemekte ise de şifrelenmiş paketlerin çözümünün uzun zaman alacağı ve olay yerinde yapılacak incelemede birçok suç unsurunun gözden kaçırılabileceği endişesiyle he türlü suç unsuru olabilecek dijital belleğe el konulmakta, adli bilişim personelince imajı alınmakta, imajın alınması neticesi ortaya çıkan hash değeri üzerinden her türlü inceleme yapılarak inceleme neticesinde tekrar imaj alınmakta, ortaya çıkan hash değeri ile ilk elde edilen hash değeri karşılaştırılmakta ve delil üzerinde kolluk tarafından hiçbir değişikliğin yapılamadığı ispatlanmaktadır. Öyle ki delil üzerinde yapılacak en ufak bir değişiklik bile bu hash değerinin değişmesine ve dolayısıyla delil bütünlüğünün bozulmasına neden olacak ve delilin güvenilirliğini ortadan kaldıracaktır. Dolayısıyla suç delilinin ilk hash değeri ile son hash değerinin aynı olması gerekmektedir şeklinde ifade edilmektedir. Olay yerinde nerelerde bilişim suçu delili olabileceği nasıl saptanmaktadır? Uzmanlara göre; PC, dizüstü, taşınabilir hard disk, taşınabilir bellek, CD-DVD veya disket gibi dijital medya olarak adlandırılan tüm medyaların delil olabilme ihtimali mevcuttur. Gelişen teknoloji ile beraber yazıcı, fotokopi makinesi, switch, router, wireless modem de delil kapsamına alınabilmektedir. Ayrıca bulunan veya şüphelenilen materyalin dijital medya olabileceği, olay yerinde yapılacak kısa bir fiziki inceleme ile (tabii ki delil bütünlüğünü ve materyalin fiziki yapısını bozmadan) anlaşılabilecektir. Zaten çoğu ürünün üzerinde ne olduğu yazmaktadır. Ancak 155

14 ÖRGÜTLÜ SUÇLAR ve YENİ TRENDLER bunun da bulunmadığı durumlarda internet araştırması sonucu ne işe yaradığı bulunabilecektir. Şu konu unutulmamalıdır ki, üzerinde veri depolama/kopyalama özelliği bulunmayan cihazlar eğer suç unsuru değilse, sadece adli inceleme için bir elektronik cihaza el konulması gereksizdir. Dijital medyalara ilk müdahale sırasında yapılması gereken işlemlerde dikkat edilmesi gereken önemli hususlar nelerdir? Bu soruya uzmanlarımız cevaplarında ana hatlarıyla şunları ifade etmişlerdir; Öncelikle medyanın tespitinin (kimin kullanımında, ne işe yarar, nereden ve ne vaziyette bulundu vs) yapılması gerekir. Daha sonra el konulan eşya eğer CMK 134 kapsamında kopyasının (imajının) alınması gereken bir medya ise delil bütünlüğünü koruyarak uluslararası adli bilişim standartlarında kopyasının (imajının) alınması gerekir. En önemli husus ilk müdahaleyi Adli Bilişim alanında uzman personelin yapmasıdır. Bilinçsiz yapılan müdahalelerde delil bütünlüğünün bozulması veya ulaşılabilecek çok önemli bilgilerin elde edilememesi gibi sonuçlar ortaya çıkabilir. Eğer dijital medya bilgisayar gibi çalışan bir elektronik alete bağlıysa ve olay yerine gelindiğinde hala çalışır vaziyette ise bu eşyaya müdahale de farklılaşmaktadır. Bu tür medyalara müdahalede iki farklı görüş bulunmaktadır. Bunlardan birincisi medyanın doğrudan elektriğinin kesilmesi, diğeri ise eğer uçucu veriler varsa bunların imajının alınarak elektriğinin kesilmesidir. Daha sonra el konulup mühürlenen medyanın taşıma esnasında hasar görmesini engellemek ve mühür açma işleminin de ilgililer eşliğinde yapılmasının fayda sağlayacağı düşünülmektedir. Dijital medyaların barındırdığı veriler hassas verilerdir. Bu yüzden olay yerinde bu medyalara müdahale edilirken hassasiyetle dikkat edilmelidir. Özellikle el konulan medyalar kendilerine ait olarak üretilmiş özel delil torbalarına konmalıdır. 156

15 BİLİŞİM SUÇLARI VE DELİLLENDİRME SÜRECİ Olay yerinde bulunan bir bilgisayar eğer açık ise, dokunulmamalı, ekranda açık olan herhangi bir pencere varsa ya da yapılan bir işlem tutanağa dökülmeli, bilgisayara hiç dokunulmadan fişi prizden çekilmek sureti ile kapatılmalıdır. Daha sonra hard disk söküm işlemi yapılmalı ve öylece el konulmalı veya olay yerinde imajı alınmalıdır (bazı durumlarda hard diskin sökülmeden elkonulması veya imajının alınması gerekebilmektedir). Dijital medyalara kamufle olmuş veya görülmeyen bir yolla (network, kablosuz erişim vs.) erişilerek tahribat yapılabileceği hiçbir zaman unutulmamalıdır. Olay yerine ulaşıldığında çevre güvenliği sağlandıktan hemen sonra bu nitelikte bir delilin veya tuzaklamanın olup olmadığı araştırılmalıdır. Bunun dışında çalışan sistemlere müdahale esasları doğrultusunda, olay yerinin spesifik özellikleri doğrultusunda yapılacak işlemlere en hızlı şekilde karar verilmeli ve uygulamaya konulmalıdır. Yapılan işlemlerle ilgili belirlenmiş bir standart var mı? Ve bu işlemleri yapan birimler bu standartlar uygulanmakta mıdır? Uzmanlar, dijital delillerin toplanması konusunda özetle şunları ifade etmektedirler; İlk müdahale ile ilgili yasal standart olmamakla beraber teamüller oluşmaktadır. Adli bilişim ve olay yeri ilk müdahale standartları mevcuttur. Her ülkede farklı mevzuat olması gerekçesiyle ülkeden ülkeye göre değişse de, temel anlamda bu standartlar evrensel niteliktedir. Nitekim bu standartlara dair ulusal ve uluslararası eğitimler verilmektedir. Uygulayıcı birimler, bu standartları genel itibariyle bilmekte ve uygulamaktadırlar. Ancak yine de bu alanda her geçen gün meydana gelen teknolojik değişiklikleri göz önünde bulundurarak uygulayıcı birimlerin bilgilerini her zaman taze tutmak adına süregelen bir eğitim politikasının belirlenmesi ve yürütülmesi gerekmektedir. Dijital delillerin teşhisinde, hukuki makamlar, ilgili uzmanlardan net olarak ne istemektedirler? Uzmanlar bu soruda hukuki makamların isteklerinde farklılıkların olduğunu belirtmekle birlikte, genel olarak kendi ifadeleriyle şunları ifade etmektedirler; 157

16 ÖRGÜTLÜ SUÇLAR ve YENİ TRENDLER Hukuki makamlar, dijital delillerin teşhisinde, ilgili uzmanlardan delil olabilecek veya soruşturma konusu medyaların usulüne uygun muhafaza altına alınmasını istemektedirler. Dijital delil herkesin anlayacağı ya da görebileceği bir biçimde değildir. Ayrıca hard disk içerisinde milyonlarca dosya bulunabilmektedir. Hukuki makamların inceleme yapan görevlilerden istedikleri öncelikle bu verilerin herkesin anlayabileceği bir şekle dönüştürerek, içerisinde bulunan dosyaların hangilerinin suç unsuru içerip içermediğinin belirlenmesidir. Böylelikle incelenen bir dijital medyanın analizi yapılarak suç unsuru içerip içermediğini hukuki makamlar tarafından anlaşılması sağlanacaktır. Bu aşamada yaşanan sorunlar ve bu sorunlara ne gibi çözümler getirilebilir? Bu soruya cevap olarak uzmanların kendi ifadeleriyle özetlemek gerekirse; Yaşanan sorunların başında dijital medyaların hassas ve çabuk zarar görebilir nitelikte olmalarından dolayı muhafazasının zor olması ve her kolluk biriminde bu konuda eğitimli personelin bulunamaması gelmektedir. Ayrıca uzun süren soruşturmalarda zamanla dijital medyalar hem nakil esnasında hem de tozlu kirli ortam benzeri sebeplerle hasar görebilmektedir. Dijital medyaların çeşitliliği, veri depolama araçlarının başka eşyalara benzetilmesi (kalem şeklinde usb bellek gibi), aramaya giden personelin dikkatsiz ve bu konuda bilgisiz veya yeteri kadar bilginin verilmemiş olması, gelişen teknoloji ile beraber farklı donanımların çıkması ve bu donanımların ya bilinmiyor olması ya da imajını alacak gerekli donanımın bulunmaması, medyanın fiziki olarak zarar görmüş olması nedeniyle olay yerinde imajının alınamaması ve incelenebilmesi için özel donanımlı laboratuarın bulunmaması sorun oluşturabilmektedir. Bunların çözümü için personele devamlı ve düzenli bir eğitim programı uygulanması gerekirse bilgi seviyelerinin devamlı olarak ölçülmesi, Cebit gibi bilişim fuarları, internet gibi ortamlarda yeni 158

17 BİLİŞİM SUÇLARI VE DELİLLENDİRME SÜRECİ ürünlerin araştırılıp incelenmesi ve bu bilgilerin diğer il birimleri ile paylaşılması uygun olacaktır. Donanım yönünden il birimlerine gerekli desteğin zamanında yapılması ve merkezde de olsa delil bütünüğü bozulmadan veya fiziki arızanın giderilmesi için müdahale yapabilecek personelin yetiştirilmesi ve gerekli laboratuarın kurulması gerekmektedir. Mevzuatta bir takım eksikler bulunmakta, bu da el koyma işlemini yapan bazı kolluk görevlilerini zora sokmaktadır. Mevzuatın geliştirilmesi ile bu problem aşılabileceği düşünülmektedir Dijital Delilleri Koruma ve Muhafaza Etme Dijital deliller incelenmek için toplanırken nasıl korunmakta ve analiz aşamasına kadar nasıl muhafaza edilmektedir? Dijital delillerin muhafazasıyla ilgili hassasiyetler üzerinde özellikle duran uzmanlar kendi ifadeleriyle genel olarak şunları ifade etmişlerdir; Deliller sınıflandırılmakta, numaralandırılmakta, arama ve el koyma tutanağında nereden ele geçirildiği ile kaç adet olduğu, marka model, renk, kapasite ve seri numarasına varana kadar ayrıntılı bir şekilde belirtilmektedir. Ayrı ayrı delil torbalarına zarar görmeyecek şekilde konulmaktadır. El konulan dijital medyalar içerisi hava baloncuklu delil zarflarına konarak muhafaza edilir. Üst üste konulmamasına dikkat edilir ve her türlü müdahaleye karşı korunması sağlanır. Hard diskler saklanırken olabildiğince nemden uzak tutulmalı veya mümkünse tozsuz oda olarak tabir edilen odalarda saklanmalıdır. Mümkünse olay yerinde bağımsız fiziksel kopyalama cihazları ile kopyalanmalı ve bu kopyalar muhafaza edilerek orijinal medyalar adli emanete teslim edilmelidir. Olay yerinde imaj alma mümkün değil ise mühürlü torbalara konularak sanık avukatları huzurunda açılmalı, imaj alınmalı ve akabinde adli emanete teslim edilmelidir. 159

18 ÖRGÜTLÜ SUÇLAR ve YENİ TRENDLER Koruma işlemi sırasında işleyişte ne gibi sorunlarla karşılaşılmaktadır? Söz konusu soruya uzmanlarımız genel olarak koruma işlemi sırasında herhangi bir sorunla karşılaşılmadığını şeklinde olmakla birlikte, her yapılan işlemde olduğu gibi koruma işlemi ile de ilgili bir takım problemlerle karşılaşılabileceğini özetle aşağıdaki şekilde ifade etmişlerdir; Delil zarflarının bulunmaması veya eşyanın bu zarfa sığmayacak türden olması sorun oluşturmaktadır. Ayrıca el konulan dijital delilin sayıca çok olması da sıkıntılara neden olmaktadır. Bir diğer sıkıntı, bir kopyası alınan delilleri saklamanın külfetli ve pahalı olmasıdır. Çünkü bunlar için saklama kapasitesi yüksek hard diskler gerekmektedir. Dijital medyaların yeterince özenli saklanamaması halinde sonucu medyalar bozulabilmekte, kaybolabilmekte veya özelliğini kaybedebilmektedir. Adli emanete teslim edilecek olan orijinal medya, mühürlü torbada muhafaza edilmelidir. Karşılaşılan sorunlara yönelik ne tür çözüm önerileriniz nelerdir? Genel olarak karşılaşılan sorunlara uzmanlarımız çözüm olarak, kanuni düzenlemelerin yeniden gözden geçirilmesi, teknik donanım eksikliklerinin giderilmesi ve uzman eğitimli personel sayısının arttırılması başlıkları altında toplamakla birlikte, kendi ifadeleriyle özetle çözüm önerileri şunlardır; Öncelikle ilgili kanunda bir düzenleme yapılması gerekir. Zira CMK md. 134, günümüze hitap etmemekte ve çok sınırlı kalmakta, bu da kolluk kuvvetlerinin bu alandaki faaliyetlerini kısıtlamaktadır. Bundan dolayı CMK nın Arama ve El Koyma Bölümü altında dile getirilen bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde, arama, kopyalama ve el koyma maddesinin detaylandırılması, hatta birden fazla madde ile yeniden düzenlenmesi gerekmektedir. 160

19 BİLİŞİM SUÇLARI VE DELİLLENDİRME SÜRECİ Adli bilişim personelinin yer imkânları, olay yerinde bağımsız fiziksel kopyalama cihazları gibi teknik cihaz sayıları ve en önemlisi yetişmiş personel sayısı artırılmalı, uzmanlaşmış yöneticiler eşliğinde çalışmalarını yapmalıdır. Sadece Adli Bilişim Alanına hizmet edebilecek tam donanımlı ve yer sıkıntısı olmayan inceleme laboratuarları kurulmalıdır Dijital Delilleri İnceleme Ve Analiz Etme Dijital delillerin analizinde hangi yöntemler kullanılmaktadır? Bu yöntemlerden en önemlileri ve uygulamada hangileri daha çok tercih edilmektedir? Bu soruya uzmanlarımızın vermiş oldukları cevaplar genel olarak kendi ifadeleriyle özetle şu şekildedir; Adli Bilişim delil incelemelerine kullanılan yöntemler şunlardır, Sırasıyla Toplama (Bu aşama delillerin toplandığı aşamadır), İnceleme (Dijital medya üzerinde verilerin incelenmesi), Analiz (Bu verilerin suç unsuru olup olmadığının ayrıştırılması) ve Raporlama (Suç unsuru içeren verilerin dosyaların rapor halinde sunulması). Kopyalanmış bilgisayar medyaları (imajlar) uluslararası standartlara haiz, raporlama özelliği olan, lisanslı yazılımlar kullanılarak önce içerisinde olan mevcut veriler üzerinde, daha sonra silinmiş, formatlanmış veriler üzerinde, daha sonra ise suç türüne göre özel çalışma yapılarak soruşturmaya esas olacak veriler elde edilir. Alınan delil imajları genellikle uluslararası alanda kabul gören adli bilişim programları ile incelenip, analiz edilmektedir. Bunlardan en çok kullan EnCase ve FTK programlarıdır. Fiziksel arızalı delillere (Hard Disk) de PC3000 adlı cihaz ile müdahale edilebilmektedir. Uygulanan yöntem analizcinin tecrübe ve kabiliyetine kalmıştır. Ancak teşkilatımızda bu kapsamda alınan programlar ve verilen eğitimler sonucu belli programlar ağırlıklı olarak kullanılmaktadır. Bu programların ihtiyaca cevap vermediği özel durumlarda da analizciye bağlı olarak çeşitli açık kaynak kodlu programlar kullanılmaktadır. 161

20 ÖRGÜTLÜ SUÇLAR ve YENİ TRENDLER Dijital delillerin analizinde işleyiş ne şekilde olmaktadır? Bu işleyişe ilgili yaşanan sorunlar ve çözüm öneriler nelerdir? Delillerin analizi ile ilgili işleyişle ilgili uzmanlar genel olarak özetle kendi ifadeleriyle; Mahkemenin inceleme kararı olmadan delil üzerinde inceleme yapılamaz. Bu kararın alınması ile birlikte deliller, uzaman personelce, programlar kullanılarak, suçun niteliğine göre incelenir ve analiz edilir daha sonra bir rapor oluşturularak bu hukuki makamlara sunulur. El konulan medyaların imajları yazma korumalı donanımlarla alındıktan sonra inceleme ve analize geçilir. Daha sonra alınan imaj üzerinden inceleme ve analiz yapılır. Yaşanan sorunlarla ilgili olarak da; Şifreli paketlerin çözümü bazen uzun zaman alabilmektedir. Olay yerinde imaj alınmaması sonucu ilk hash değerinin güvenirliğinde sıkıntı ve analiz aşamasında sıcaklık, aşırı çalışma gibi sebeplerle diskte oluşan bad-sector e bağlı olarak müdahale edilmemesine rağmen hash değerinin değişmesi gibi sorunların yaşanabilmesi muhtemeldir şeklinde ifade etmektedirler. Adli makamlar analiz birimlerinden dijital deliller ile ilgili ne gibi taleplerde bulunmaktadırlar? Bu soruya genel olarak verilen cevaplar özetle; Adli makamlar analiz birimlerinden dijital verilerin özellikle soruşturma ya da kovuşturma açısından önem arz eden bir takım dosyaların kimin hangi dijital medyasından çıktığı, bu medyaya daha sonradan mı kopyalandığı ya da medya üzerinde mi oluşturulduğu, kim tarafından hangi tarihte oluşturulduğu gibi bilgiler istenebilmektedir. İnceleme neticesi yapılan inceleme raporunu istemekte ve kovuşturma aşamasında inceleme raporuna göre dosyayı incelemekte ve genellikle bilirkişilik amacıyla yine adli bilişim personeline başvurulmaktadır. 162

Semih DOKURER semih.dokurer@kpl.gov.tr

Semih DOKURER semih.dokurer@kpl.gov.tr Bilişim Suçları ve Adli Bilişim Semih DOKURER semih.dokurer@kpl.gov.tr Sunum Planı Bilgisayar Suçları Bilişim Suçları ile Mücadele Adli Bilişimi Digital Delil Adli Bilişim Süreçleri Bilişim Suçları Yöntemler

Detaylı

Sunum Planı. Digital Delil. Adli Bilşim Süreçleri. Tanımı Sınıflandırması Yöntemleri Hukuki Durumu Yaşanan Problemler Emniyet Teşkilatındaki Yapılanma

Sunum Planı. Digital Delil. Adli Bilşim Süreçleri. Tanımı Sınıflandırması Yöntemleri Hukuki Durumu Yaşanan Problemler Emniyet Teşkilatındaki Yapılanma Bilişim Suçları ve Adli Bilişim Sunum Planı Bilgisayar Suçları Tanımı Sınıflandırması Yöntemleri Hukuki Durumu Yaşanan Problemler Emniyet Teşkilatındaki Yapılanma Digital Delil Adli Bilşim Süreçleri 1.

Detaylı

AVUKATLAR İÇİN ADLİ BİLİŞİM EĞİTİMİ

AVUKATLAR İÇİN ADLİ BİLİŞİM EĞİTİMİ AVUKATLAR İÇİN ADLİ BİLİŞİM EĞİTİMİ EĞİTİMİN ADI Avukatlar için adli bilişim eğitimi EĞİTİMİN AMACI Adli bilişim çok disiplinli ve uygulamalı bir bilim dalıdır ve ayrıca bu alanda kendini yetiştirmiş uzmanlar

Detaylı

NTEMLERİ, LLERİN N TOPLANMASI ve SUÇLULARIN TESPİTİ

NTEMLERİ, LLERİN N TOPLANMASI ve SUÇLULARIN TESPİTİ BİLİŞİM M SUÇLARINDA : ARAŞTIRMA YÖNTEMLERY NTEMLERİ, DELİLLER LLERİN N TOPLANMASI ve SUÇLULARIN TESPİTİ Telekomünikasyon Kurumu Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı osman.sen@tib.gov.tr Şubat 2007 - İSTANBUL

Detaylı

PwC Türkiye Fraud Forum

PwC Türkiye Fraud Forum www.pwc.com.tr PwC Türkiye Fraud Forum Kasım 2015 E-Bülten Sayı 4 Merhaba, 16 Aralık ta düzenleyeceğimiz ve özel olarak dijitalleşme konusunu işleyeceğimiz PwC Çözüm Ortaklığı Platformu nda da işleyeceğimiz

Detaylı

T.C. İSTANBUL CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI NA. (CMK 250. Madde ile Yetkili Bölümü) BİLİRKİŞİ RAPORU

T.C. İSTANBUL CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI NA. (CMK 250. Madde ile Yetkili Bölümü) BİLİRKİŞİ RAPORU 16/06/2010 T.C. İSTANBUL CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI NA (CMK 250. Madde ile Yetkili Bölümü) BİLİRKİŞİ RAPORU İlgi: a) Başsavcılığınızın 18/05/2010 gün ve 2010/185 sayılı faks yazısı b) TÜBİTAK UEKAE Md.lüğünün

Detaylı

Bilgisayar, internet ve bilişim alanında uzmanlaşmış teknik personelin ve hızlı soruşturma ile yargılamanın temeli olan, konusunda uzmanlaşmış

Bilgisayar, internet ve bilişim alanında uzmanlaşmış teknik personelin ve hızlı soruşturma ile yargılamanın temeli olan, konusunda uzmanlaşmış HÂKİMLER VE SAVCILAR YÜKSEK KURULU HUKUKİ MÜZAKERE TOPLANTILARI 14-17 KASIM 2013-ZONGULDAK Grup Adı Grup Konusu : CEZA 5. GRUP : BİLİŞİM SUÇLARI KİŞİSEL VERİLERİN KAYDEDİLMESİ GÖÇMEN KAÇAKÇILIĞI - İNSAN

Detaylı

Semih DOKURER Komiser Emniyet Genel Müdürlüğü Bilgi İşlem Daire Başkanlığı Bilişim Suçları Araştırma Büro Amiriliği Bursa Paneli

Semih DOKURER Komiser Emniyet Genel Müdürlüğü Bilgi İşlem Daire Başkanlığı Bilişim Suçları Araştırma Büro Amiriliği Bursa Paneli Semih DOKURER Komiser Emniyet Genel Müdürlüğü Bilgi İşlem Daire Başkanlığı Bilişim Suçları Araştırma Büro Amiriliği Bursa Paneli ÜLKEMİZDE YAŞANAN BİLİŞİM SUÇLARI VE GELİŞTİRİLEN MÜCADELE TEKNİKLERİ GİRİŞ

Detaylı

Sayın Komiser, Saygıdeğer Bakanlar, Hanımefendiler, Beyefendiler,

Sayın Komiser, Saygıdeğer Bakanlar, Hanımefendiler, Beyefendiler, ÇOCUKLARIN İNTERNET ORTAMINDA CİNSEL İSTİSMARINA KARŞI GLOBAL İTTİFAK AÇILIŞ KONFERANSI 5 Aralık 2012- Brüksel ADALET BAKANI SAYIN SADULLAH ERGİN İN KONUŞMA METNİ Sayın Komiser, Saygıdeğer Bakanlar, Hanımefendiler,

Detaylı

F.Ü. TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ ADLİ BİLİŞİM MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

F.Ü. TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ ADLİ BİLİŞİM MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ Soru 1. Adli Bilişim Mühendisliği nedir? Cevap1: Günümüz dünyasında internetin yaygınlaşması, kişisel bilgisayarlarla akıllı cihazların kullanım oranının artması ve kişisel bilgilerin sayısal ortamlarda

Detaylı

İçindekiler Önsöz ix Giriş xi 1) Adli Bilimler ve Adli Bilişim 1 2) Adli Bilişimin Aşamaları 17

İçindekiler Önsöz ix Giriş xi 1) Adli Bilimler ve Adli Bilişim 1 2) Adli Bilişimin Aşamaları 17 İçindekiler Önsöz Giriş ix xi 1) Adli Bilimler ve Adli Bilişim 1 i. 1 Adli Bilişim Nedir? 1 1.2 Neden Adli Bilişime İhtiyaç Vardır? 2 1.3 Dijital Delillerin Tanımlanması 3 1.4 Dijital Delil Nedir? 5 1.5

Detaylı

HÂKİMLER VE SAVCILAR YÜKSEK KURULU HUKUKİ MÜZAKERE TOPLANTILARI 31/10/2013-03/11/2013 SAMSUN :KORUYUCU VE DESTEKLEYİCİ TEDBİRLER

HÂKİMLER VE SAVCILAR YÜKSEK KURULU HUKUKİ MÜZAKERE TOPLANTILARI 31/10/2013-03/11/2013 SAMSUN :KORUYUCU VE DESTEKLEYİCİ TEDBİRLER HÂKİMLER VE SAVCILAR YÜKSEK KURULU HUKUKİ MÜZAKERE TOPLANTILARI 31/10/2013-03/11/2013 SAMSUN Grup Adı Grup Konusu Grup Başkanı Grup Sözcüsü : 11. GRUP :KORUYUCU VE DESTEKLEYİCİ TEDBİRLER : HAMİT SARAK

Detaylı

Adli Psikoloji ve Denetimli Serbestlik Denetimli Serbestlik Psikologlar

Adli Psikoloji ve Denetimli Serbestlik Denetimli Serbestlik Psikologlar Adli Psikoloji ve Denetimli Serbestlik Adli psikoloji, psikologların görev alabileceği ve topluma hizmette çok öneme sahip bir alandır. Çünkü suç durumlarında, gerek suçlular gerek mağdurlar açısından

Detaylı

DOĞRUDAN FAALİYET DESTEĞİ

DOĞRUDAN FAALİYET DESTEĞİ DOĞRUDAN FAALİYET DESTEĞİ Konusu İstanbul da Yazılım, Bilgisayar ve Video Oyunları Sektörü Durum Analizi ve Sektörün Geleceği Gerekçesi 2014-2023 İstanbul Bölge Planı nın ekonomik gelişme ekseni küresel

Detaylı

YILDIRIM v. TÜRKĐYE KARARIN KISA ÖZETĐ

YILDIRIM v. TÜRKĐYE KARARIN KISA ÖZETĐ YILDIRIM v. TÜRKĐYE KARARIN KISA ÖZETĐ Đnternete erişime ilişkin yasaklamalara sınırlama getiren ve muhtemel bir kötüye kullanma durumuna karşı hukuki kontrol güvencesi sunan katı bir yasal çerçevede alınmayan

Detaylı

BILIŞIM VE HUKUK. Köksal & Genç Avukatlık Bürosu

BILIŞIM VE HUKUK. Köksal & Genç Avukatlık Bürosu BILIŞIM VE HUKUK Köksal & Genç Avukatlık Bürosu İçerik Bilişim suçları İnternette telif hakkı ihlalleri Güvenli internet kullanımı Kavramlar Veri Bilgi Program Bilgisayar Çevre Birimleri Yayın Bilişim

Detaylı

AVUKATLAR VE HUKUKÇULAR İÇİN ADLİ BİLİŞİM EĞİTİMİ

AVUKATLAR VE HUKUKÇULAR İÇİN ADLİ BİLİŞİM EĞİTİMİ AVUKATLAR VE HUKUKÇULAR İÇİN ADLİ BİLİŞİM EĞİTİMİ EĞİTİMİN ADI Avukatlar ve Hukukçular İçin Adli Bilişim EĞİTİMİN AMACI Adli bilişim çok disiplinli ve uygulamalı bir bilim dalıdır ve ayrıca bu alandaki

Detaylı

ADLİ BİLGİSAYAR İNCELEME UZMANLIĞI PROGRAMI

ADLİ BİLGİSAYAR İNCELEME UZMANLIĞI PROGRAMI ADLİ BİLGİSAYAR İNCELEME UZMANLIĞI PROGRAMI EĞİTİMİN AMACI İnceleme ve Soruşturmalarda görev yapacak olanların adli bilişim konseptini anlayarak, uygulanan iş akışlarını konsepte uygun hale getirmelerini

Detaylı

TİCARET ŞİRKETLERİNİN GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞINCA DENETLENMESİ HAKKINDA YÖNETMELİK

TİCARET ŞİRKETLERİNİN GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞINCA DENETLENMESİ HAKKINDA YÖNETMELİK SİRKÜLER TARİHİ : 28.08.2012 SİRKÜLER NO : 2012/48 SİRKÜLER TİCARET ŞİRKETLERİNİN GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞINCA DENETLENMESİ HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve

Detaylı

TÜRKİYE DE MAĞDUR ÇOCUKLAR

TÜRKİYE DE MAĞDUR ÇOCUKLAR TÜRKİYE DE MAĞDUR ÇOCUKLAR Bilgi Notu-2: Cinsel Suç Mağduru Çocuklar Yazan: Didem Şalgam, MSc Katkılar: Prof. Dr. Münevver Bertan, Gülgün Müftü, MA, Adem ArkadaşThibert, MSc MA İçindekiler Grafik Listesi...

Detaylı

3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanununun bu hükmünden yola çıkarak, İçişleri Bakanlığının emniyet ve asayişi sağlamada, yürütme organları olarak

3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanununun bu hükmünden yola çıkarak, İçişleri Bakanlığının emniyet ve asayişi sağlamada, yürütme organları olarak J.T.G.Y.K. 1 Amaç MADDE 1 - Bu Kanun, Türkiye Cumhuriyeti Jandarma Teşkilatının görev, yetki ve sorumluluklarına, hizmetin getirdiği bağlılık ve ilişkilere, teşkilat ve konuşa ait esas ve usulleri düzenler.

Detaylı

GEBZE TEKNİK ÜNİVERSİTESİ İNSAN ARAŞTIRMALARI ETİK KURUL YÖNERGESİ. Birinci Bölüm Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Kuruluş

GEBZE TEKNİK ÜNİVERSİTESİ İNSAN ARAŞTIRMALARI ETİK KURUL YÖNERGESİ. Birinci Bölüm Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Kuruluş GEBZE TEKNİK ÜNİVERSİTESİ İNSAN ARAŞTIRMALARI ETİK KURUL YÖNERGESİ Amaç Birinci Bölüm Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Kuruluş Madde 1. Bu yönerge, Gebze Teknik Üniversitesi İnsan Araştırmaları Etik

Detaylı

TÜRKİYE DE BİLİŞİM SUÇLARI. azırlayanlar: Hüsamettin BAŞKAYA Semih DOKURER hbaskaya@egm.gov.tr semih@egm.gov.tr

TÜRKİYE DE BİLİŞİM SUÇLARI. azırlayanlar: Hüsamettin BAŞKAYA Semih DOKURER hbaskaya@egm.gov.tr semih@egm.gov.tr mniyet Genel Müdürlüğü TÜRKİYE DE BİLİŞİM SUÇLARI azırlayanlar: Hüsamettin BAŞKAYA Semih DOKURER hbaskaya@egm.gov.tr semih@egm.gov.tr SUNUM PLANI Hukuk ve Suç nedir? Bilişim Suçu ve unsurları nelerdir?

Detaylı

BİLİŞİM ve HUKUK. Telekomünikasyon Kurumu Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı osman.sen@tib.gov.tr. Şubat 2007 - İSTANBUL

BİLİŞİM ve HUKUK. Telekomünikasyon Kurumu Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı osman.sen@tib.gov.tr. Şubat 2007 - İSTANBUL BİLİŞİM ve HUKUK Telekomünikasyon Kurumu Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı osman.sen@tib.gov.tr Şubat 2007 - İSTANBUL GÜNDEM Giriş Bilişim Konuları Bilgisayar İlintili Suçlar Adli Bilişim Bilgisayar

Detaylı

Dijital dünyada dijital deliller

Dijital dünyada dijital deliller www.pwc.com Dijital dünyada dijital deliller Ali Ilıcak & Tuncay Beşikçi Dijital dönüşümü anlamak Deliller artık dijital! Şirketlerdeki belgelerin elektronik ortamda oluşturulma oranı Cybersecurity Information

Detaylı

BİLİŞİM SUÇLARIYLA MÜCADELEDE ÜNİVERSİTE VE EMNİYET İŞBİRLİĞİ: BİR EĞİTİM SÜRECİ

BİLİŞİM SUÇLARIYLA MÜCADELEDE ÜNİVERSİTE VE EMNİYET İŞBİRLİĞİ: BİR EĞİTİM SÜRECİ BİLİŞİM SUÇLARIYLA MÜCADELEDE ÜNİVERSİTE VE EMNİYET İŞBİRLİĞİ: BİR EĞİTİM SÜRECİ Öğr. Gör. Utku KÖSE Uşak Üniversitesi Bilgi İşlem Daire Başkanlığı Merkez / Uşak utku.kose@usak.edu.tr Öğr. Gör. Durmuş

Detaylı

Hürriyet Mah. Taşocağı Cad. No: 72/3 Kağıthane İstanbul GSM: 0554 213 51 79 E-mail: buket.turann@gmail.com

Hürriyet Mah. Taşocağı Cad. No: 72/3 Kağıthane İstanbul GSM: 0554 213 51 79 E-mail: buket.turann@gmail.com Hakkımızda Buket Turan Hukuk ve Danışmanlık Ofisi, hukukun her alanında faaliyet gösteren bir ofistir. Büromuz müvekkillerin hukuki sorunlarına en uygun, hızlı ve ekonomik çözümler üretmektedir. Tecrübeli

Detaylı

TÜRK TABİPLERİ BİRLİĞİ MERKEZ KONSEYİ BAŞKANLIĞINA

TÜRK TABİPLERİ BİRLİĞİ MERKEZ KONSEYİ BAŞKANLIĞINA TÜRK TABİPLERİ BİRLİĞİ MERKEZ KONSEYİ BAŞKANLIĞINA Sağlık Bakanlığı Sertifikalı Eğitim Yönetmeliği taslağı tarafımızca incelenmiş olup, aşağıda taslağın hukuka aykırı ve eksik olduğunu düşündüğümüz yönlerine

Detaylı

Çalışan Hakları ve Güvenliği Rehberi

Çalışan Hakları ve Güvenliği Rehberi T.C. Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü Kalite ve Akreditasyon Daire Başkanlığı Beyaz Kod Birimi Çalışan Hakları ve Güvenliği Rehberi Sağlık çalışanlarımızın güvenli ortamlarda ve yüksek

Detaylı

Bilgi Güvenliği Farkındalık Eğitimi

Bilgi Güvenliği Farkındalık Eğitimi NECMETTİN ERBAKAN Ü N İ V E R S İ T E S İ Meram Tıp Fakültesi Hastanesi Bilgi Güvenliği Farkındalık Eğitimi Ali ALAN Necmettin Erbakan Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Hastanesi Bilgi İşlem Merkezi 444

Detaylı

Sayı: 32/2014. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi aşağıdaki Yasayı yapar:

Sayı: 32/2014. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi aşağıdaki Yasayı yapar: Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi nin 24 Şubat 2014 tarihli Kırkaltıncı Birleşiminde Oybirliğiyle kabul olunan Özel Hayatın ve Hayatın Gizli Alanının Korunması Yasası Anayasanın 94 üncü

Detaylı

MOLDOVA SUNUMU Dr. Vasile CRETU Yüksek Yargı Kurulu Üyesi

MOLDOVA SUNUMU Dr. Vasile CRETU Yüksek Yargı Kurulu Üyesi VII. ULUSLARARASI BALKAN BÖLGESİ DÜZENLEYİCİ YARGI OTORİTELERİ KONFERANSI 28-30 MAYIS 2012, İSTANBUL Yeni Teknolojiler ve Bunların Yargıda Uygulanmaları Türkiye Cumhuriyeti Hâkimler ve Savcılar Yüksek

Detaylı

AYLIK FAALĠYET RAPORU (01/01/2012-31/01/2012) ĠÇĠNDEKĠLER

AYLIK FAALĠYET RAPORU (01/01/2012-31/01/2012) ĠÇĠNDEKĠLER T.C. ADALET BAKANLIĞI KANUNLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 09/02/2012 AYLIK FAALĠYET RAPORU (01/01/2012-31/01/2012) ĠÇĠNDEKĠLER 1- MEVZUAT... 3 1.1- KANUNLAR... 3 1.1.1-6271 sayılı Cumhurbaşkanı Seçimi Kanunu... 3

Detaylı

ADLİ RAPORLAR. Emine Doğan Mevlana Ü. Tıp Fak.

ADLİ RAPORLAR. Emine Doğan Mevlana Ü. Tıp Fak. ADLİ RAPORLAR Emine Doğan Mevlana Ü. Tıp Fak. Amaç Hekimin Adli Olguya Yaklaşımı, Rapor İçeriğinde Bulunması Gerekenler, Rapor Türleri ve İlgili Yasal Düzenlemeler, Muayene ve Rapor Düzenlenmede Dikkat

Detaylı

İŞ YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. İŞ SÜREKLİLİĞİ PLANLAMASI A. AMAÇ

İŞ YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. İŞ SÜREKLİLİĞİ PLANLAMASI A. AMAÇ Sayfa No: 1/7 A. AMAÇ Bu politika, nin deprem, yangın, fırtına, sel gibi doğal afetler ile sabotaj, donanım veya yazılım hatası, elektrik ve telekomünikasyon kesintileri gibi önceden tahmin edilebilen

Detaylı

BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015

BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015 BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015 Ders- 14 Bilgisayar Güvenliği Yrd. Doç. Dr. Burcu Can Buğlalılar Bilgisayar Mühendisliği Bölümü İçerik Bilgi güvenliği Tehdit türleri Dahili tehdit unsurları

Detaylı

ELEKTRONİK TİCARETTE HİZMET SAĞLAYICI VE ARACI HİZMET SAĞLAYICILAR HAKKINDA YÖNETMELİK YAYIMLANDI:

ELEKTRONİK TİCARETTE HİZMET SAĞLAYICI VE ARACI HİZMET SAĞLAYICILAR HAKKINDA YÖNETMELİK YAYIMLANDI: TARİH : 28/08/2015 SİRKÜLER NO : 2015/70 ELEKTRONİK TİCARETTE HİZMET SAĞLAYICI VE ARACI HİZMET SAĞLAYICILAR HAKKINDA YÖNETMELİK YAYIMLANDI: 5 Kasım 2014 tarihli Resmi Gazetede elektronik ticarete ilişkin

Detaylı

A. Giriş. B. Olumlu Unsurlar

A. Giriş. B. Olumlu Unsurlar ÇOCUK HAKLARI KOMİTESİNİN TÜRKİYE NİN BM ÇOCUK HAKLARI SÖZLEŞMESİNE EK ÇOCUK SATIŞI, ÇOCUK FAHİŞELİĞİ VE ÇOCUK PORNOGRAFİSİ EK PROTOKOLÜNE İLİŞKİN İLK DÖNEMSEL RAPORUNA YÖNELİK NİHAİ GÖZLEMLERİ 1. Komite,

Detaylı

T.C. ADALET BAKANLIĞI Kanunlar Genel Müdürlüğü TÜRKİYE BUYUK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

T.C. ADALET BAKANLIĞI Kanunlar Genel Müdürlüğü TÜRKİYE BUYUK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Sayı Konu : 56020453/2013-610.01-1084/1884/3417 : Yazılı soru önergesi TÜRKİYE BUYUK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA İlgi: a) Kanunlar ve Kararlar Dairesi Başkanlığı ifadeli, 13/12/2013 tarihli ve 43452547-120.00-7/35141-261866

Detaylı

ADLİ KOLLUK VE BİLİŞİM

ADLİ KOLLUK VE BİLİŞİM Dr. Ali Rıza ÇAM ADLİ KOLLUK VE BİLİŞİM Savcılık İle Kolluk Arasındaki Adli İşlemlerde Bilişim Teknolojilerinin Kullanımının Ceza Soruşturma Sürecine Etkisinin Mukayeseli İncelenmesi İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...

Detaylı

İnet-tr 2001 İstanbul Semih DOKURER Komiser Emniyet Genel Müdürlüğü Bilgi İşlem Daire Başkanlığı Bilişim Suçları Araştırma Büro Amiriliği

İnet-tr 2001 İstanbul Semih DOKURER Komiser Emniyet Genel Müdürlüğü Bilgi İşlem Daire Başkanlığı Bilişim Suçları Araştırma Büro Amiriliği Ülkemizde Bilişim Suçları Ve Mücadele Yöntemleri İnet-tr 2001 İstanbul Semih DOKURER Komiser Emniyet Genel Müdürlüğü Bilgi İşlem Daire Başkanlığı Bilişim Suçları Araştırma Büro Amiriliği Giriş: Gelişen

Detaylı

MANİSA AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR İL MÜDÜRLÜĞÜ. Melek Arslan Serdaroğlu Sosyal Hizmet Uzmanı

MANİSA AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR İL MÜDÜRLÜĞÜ. Melek Arslan Serdaroğlu Sosyal Hizmet Uzmanı MANİSA AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR İL MÜDÜRLÜĞÜ Melek Arslan Serdaroğlu Sosyal Hizmet Uzmanı 80.YIL ÇOCUK VE GENÇLİK MERKEZİ 26.12.2003 tarihli Genel Müdürlük Onayı ile hizmete başlamıştır. Gündüzlü Kuruluştur.

Detaylı

(28/01/ 2003 tarihli ve 25007 sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır.) Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan :

(28/01/ 2003 tarihli ve 25007 sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır.) Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan : (28/01/ 2003 tarihli ve 25007 sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır.) Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan : Elektrik Piyasasında Yapılacak Denetimler ile Ön Araştırma ve Soruşturmalarda Takip Edilecek

Detaylı

FASIL 23 YARGI VE TEMEL HAKLAR

FASIL 23 YARGI VE TEMEL HAKLAR FASIL 23 YARGI VE TEMEL HAKLAR Öncelik 23.1 Yargının verimliliği, etkinliği ve işlevselliğinin arttırılması 1 Mevzuat Uyum Takvimi Tablo 23.1.1 No Yürürlükteki AB mevzuatı Taslak Türk mevzuatı Kapsam Sorumlu

Detaylı

PROJE UYGULAMA SÜRECİ 2010 YILI MALİ DESTEK PROGRAMLARI SATIN ALMA EĞİTİMİ

PROJE UYGULAMA SÜRECİ 2010 YILI MALİ DESTEK PROGRAMLARI SATIN ALMA EĞİTİMİ PROJE UYGULAMA SÜRECİ 2010 YILI MALİ DESTEK PROGRAMLARI SATIN ALMA EĞİTİMİ 2 İÇERİK SATIN ALMA NEDİR? GENEL ÇERÇEVE SATIN ALMA STRATEJİSİ / PLANI SATIN ALMA SÜREÇLERİNİN İZLENMESİ ÖZEL DURUMLAR 3 Satın

Detaylı

KRİMİNOLOJİ -I- Yar.Doç.Dr. Tuba TOPÇUOĞLU tuba.topcuoglu@gmail.com. 27 Kasım 2014 Suçun Ölçümü İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ

KRİMİNOLOJİ -I- Yar.Doç.Dr. Tuba TOPÇUOĞLU tuba.topcuoglu@gmail.com. 27 Kasım 2014 Suçun Ölçümü İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ KRİMİNOLOJİ -I- Yar.Doç.Dr. Tuba TOPÇUOĞLU tuba.topcuoglu@gmail.com 27 Kasım 2014 Suçun Ölçümü İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ KRİMİNOLOJİNİN TARİHÇESİ Doğaüstü Güçlere Dayalı Perspektif Klasik Okul

Detaylı

23-24 Mayıs 2014 Cuma - Cumartesi

23-24 Mayıs 2014 Cuma - Cumartesi 23-24 Mayıs 2014 Cuma - Cumartesi Programın Amacı Gelişen teknoloji kapsamında bilgi, deneyim ve bilincin arttırılmasını sağlamaktır. Ayrıca seminer uzman konuşmacıların tecrübelerini katılımcılar ile

Detaylı

Terörle Mücadele Mevzuatı

Terörle Mücadele Mevzuatı Terörle Mücadele Mevzuatı Dr. Ahmet ULUTAŞ Ömer Serdar ATABEY TERÖRLE MÜCADELE MEVZUATI Anayasa Terörle Mücadele Kanunu ve İlgili Kanunlar Uluslararası Sözleşmeler Ankara 2011 Terörle Mücadele Mevzuatı

Detaylı

SU ŞEBEKE VE ARITMA TESİSLERİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI GÖREV YETKİ VE SORUMLULUK YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Teşkilat

SU ŞEBEKE VE ARITMA TESİSLERİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI GÖREV YETKİ VE SORUMLULUK YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Teşkilat SU ŞEBEKE VE ARITMA TESİSLERİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI GÖREV YETKİ VE SORUMLULUK YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Teşkilat Amaç MADDE 1 - (1) Bu Yönergenin amacı; Su Şebeke ve Arıtma

Detaylı

Sayı: Ankara, 24 /03/2014 ANKARA İDARE MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI NA

Sayı: Ankara, 24 /03/2014 ANKARA İDARE MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI NA YÜRÜTMENİN DURDURULMASI TALEPLİDİR. DURUŞMA TALEPLİDİR. ANKARA İDARE MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI NA DAVACI VEKİLİ DAVALILAR : Türkiye Barolar Birliği Başkanlığı : Oğuzlar Mah. Barış Manço Cad. Av. Özdemir Özok

Detaylı

SORU : CEVAP: SORU: CEVAP:

SORU : CEVAP: SORU: CEVAP: SORU : Yediemin deposu açmak için karar aldım. Lakin bu işin içinde olan birilerinden bu hususta fikir almak isterim. Bana bu konuda vereceğiniz değerli bilgiler için şimdiden teşekkür ederim. Öncelikle

Detaylı

MerSis. Bilgi Teknolojileri Bağımsız Denetim Hizmetleri

MerSis. Bilgi Teknolojileri Bağımsız Denetim Hizmetleri MerSis Bağımsız Denetim Hizmetleri risklerinizin farkında mısınız? bağımsız denetim hizmetlerimiz, kuruluşların Bilgi Teknolojileri ile ilgili risk düzeylerini yansıtan raporların sunulması amacıyla geliştirilmiştir.

Detaylı

T.C. TÜRKİYE İŞ KURUMU GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HATA, USULSÜZLÜK VE YOLSUZLUKLARIN BİLDİRİLMESİNE DAİR YÖNERGE

T.C. TÜRKİYE İŞ KURUMU GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HATA, USULSÜZLÜK VE YOLSUZLUKLARIN BİLDİRİLMESİNE DAİR YÖNERGE T.C. TÜRKİYE İŞ KURUMU GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HATA, USULSÜZLÜK VE YOLSUZLUKLARIN BİLDİRİLMESİNE DAİR YÖNERGE Amaç ve kapsam Madde 1- (1) Bu Yönergenin amacı; Türkiye İş Kurumu merkez ve taşra teşkilatına 1/11/1984

Detaylı

T.C. Kuzey Anadolu Kalkınma Ajansı

T.C. Kuzey Anadolu Kalkınma Ajansı T.C. Kuzey Anadolu Kalkınma Ajansı i Satın Alma, İdari İşler ve Destek Hizmetleri Birimi Birim Yıllık Faaliyet Raporu 01.01.2011 31.12.2011 İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER... ii TABLOLAR LİSTESİ... iii 1. Satın

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE DE MAHKEME YÖNETİMİ SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ BİLGİ NOTU

AVRUPA BİRLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE DE MAHKEME YÖNETİMİ SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ BİLGİ NOTU AVRUPA BİRLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE DE MAHKEME YÖNETİMİ SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ BİLGİ NOTU TÜRKİYE'DE MAHKEME YÖNETİMİ SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ Geri Plan: Mahkeme Yönetimi Sisteminin

Detaylı

Dünyada Veri Kaçağı ve Veri Kaçağı Önleme (DLP) Sistemleri Tahsin TÜRKÖZ Bilişim Sistemleri Güvenliği Grubu

Dünyada Veri Kaçağı ve Veri Kaçağı Önleme (DLP) Sistemleri Tahsin TÜRKÖZ Bilişim Sistemleri Güvenliği Grubu Dünyada Veri Kaçağı ve Veri Kaçağı Önleme (DLP) Sistemleri Tahsin TÜRKÖZ Bilişim Sistemleri Güvenliği Grubu Mart, 2010 İçerik Veri Kaçağı Önleme Nedir? Dünyada ve Türkiye de Veri Kaçağı Teknoloji Ne Durumda?

Detaylı

Çocuk İstismarını ve İhmalini Önleme Kongresi 27-30 Eylül 2009 Ankara

Çocuk İstismarını ve İhmalini Önleme Kongresi 27-30 Eylül 2009 Ankara Çocuk İstismarını ve İhmalini Önleme Kongresi 27-30 Eylül 2009 Ankara ÇHS 1. maddesi Erken yaşta reşit olma durumu hariç TCK 6. maddesi Erken yaşta reşit olma durumu dahil ÇKK 3. maddesi 18 yaşından küçüklere

Detaylı

7536 İKİNCİ BÖLÜM Görev, Yetki ve Sorumluluklar

7536 İKİNCİ BÖLÜM Görev, Yetki ve Sorumluluklar 7535 KARAPARANIN AKLANMASININ ÖNLENMESİNE, 2313 SAYILI UYUŞTURUCU MADDELERİN MURAKEBESİ HAKKINDA KANUNDA, 657 SAYILI DEVLET MEMURLARI KANUNUNDA VE 178 SAYILI MALİYE BAKANLIĞININ TEŞKİLAT VE GÖREVLERİ HAKKINDA

Detaylı

BATMAN ÜNİVERSİTESİ BİLGİ İŞLEM DAİRE BAŞKANLIĞI HİZMET ENVANTERİ TABLOSU

BATMAN ÜNİVERSİTESİ BİLGİ İŞLEM DAİRE BAŞKANLIĞI HİZMET ENVANTERİ TABLOSU SIRA NO KURUM KODU STANDART DOSYA PLANI KODU HİZMETİN ADI HİZMETİN TANIMI HİZMETİN DAYANAĞI MEVZUATIN ADI VE MADDE NUMARASI HİZMETTEN YARARLANANLAR MERKEZİ İDARE TAŞRA BİRİMLERİ MAHHALLİ İDARE DİĞER (ÖZEL

Detaylı

Suça Sürüklenen Çocuklara Hukuki Yardım

Suça Sürüklenen Çocuklara Hukuki Yardım Ankara, 2010 Suça Sürüklenen Çocuklara Hukuki Yardım Eğitimci El Kitabı 3 YAZARLAR (İsimlerine göre sıralanmıştır) - Ahmet TÜYSÜZ (Avukat, Şanlıurfa Barosu) - Feridun YENİSEY (Prof. Dr., Bahçeşehir Üniversitesi)

Detaylı

I. Genel Bilgiler Ülkeler arasındaki hayat standartlarının farklılığı, bazı ülkelerde yaşanan ekonomik sorunlar, uygulanan baskıcı rejimler, yaşanan

I. Genel Bilgiler Ülkeler arasındaki hayat standartlarının farklılığı, bazı ülkelerde yaşanan ekonomik sorunlar, uygulanan baskıcı rejimler, yaşanan I. Genel Bilgiler Ülkeler arasındaki hayat standartlarının farklılığı, bazı ülkelerde yaşanan ekonomik sorunlar, uygulanan baskıcı rejimler, yaşanan iç savaşlar, coğrafi olumsuzluklar dolayısıyla insanlar,

Detaylı

AKSARAY ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ

AKSARAY ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ AKSARAY ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ.. AKSARAY ÖĞRETİM ELEMANLARININ FAKÜLTE YÖNETİMİNİ DEĞERLENDİRMESİ Sevgili Akademisyen Arkadaşlarım, Aksaray Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dekanlığı yönetiminde Mayıs

Detaylı

oe(i!!!!!iillilll~ov;iwıj"mfiı11/ iii

oe(i!!!!!iillilll~ov;iwıjmfiı11/ iii Tr {;ıl Bakantıg S&()hl< ",mau.,n Genel M\.odl1rtuQU Sayı: 95966346 - Konu: Yasadışı ve Kötüye Kullal1llan ilaç ve Madde Analizi Yapan Tıbbi Laboratuvarlar ile Madde Bağımlılığı Teşhis ve Tedavi Merkezlerindeki

Detaylı

Bilgi Teknolojisinin Temel Kavramları

Bilgi Teknolojisinin Temel Kavramları Bilgi Teknolojisinin Temel Kavramları 1. Günlük yaşantıda bilgisayar hangi alanlarda kullanılmaktadır? 2. Bilgisayarın farklı tip ve özellikte olmasının sebepleri neler olabilir? Donanım Yazılım Bilişim

Detaylı

Avrupa hukuku referanslarıyla Alman bilişim suçları ceza hukuku

Avrupa hukuku referanslarıyla Alman bilişim suçları ceza hukuku Avrupa hukuku referanslarıyla Alman bilişim suçları ceza hukuku hazırlayan Dr. jur. Alexander Koch İnternet Ekonomileri, Bilgi ve İletişim Teknolojileri Hukuku Enstitüsü 1 Sunum akışı Giriş: Neden yeni

Detaylı

3. Dönem Eğitim Modülleri

3. Dönem Eğitim Modülleri 3. Dönem Eğitim Modülleri Başlangıç Eğitim Modülleri TEMEL DERSLER (10 Hafta, Haftada 39 Saat, Toplam 390 Ders Saati) Modül Ders Saati Toplu Yürüyüş Kuralları ve Selamlama, Temel Hijyen Kuralları, Beden

Detaylı

T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ HUKUK MÜŞAVİRLİĞİ 2011 YILI BİRİM FAALİYET RAPORU

T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ HUKUK MÜŞAVİRLİĞİ 2011 YILI BİRİM FAALİYET RAPORU T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ HUKUK MÜŞAVİRLİĞİ 2011 YILI BİRİM FAALİYET RAPORU İÇİNDEKİLER BİRİM YÖNETİCİSİNİN SUNUŞU I- GENEL BİLGİLER A- Misyon ve Vizyon B- Yetki, Görev ve Sorumluluklar C- Birime

Detaylı

T.C. KARTAL BELEDİYE BAŞKANLIĞI İSTANBUL 7. DÖNEM TEMMUZ AYININ 1. TOPLANTISININ 3.BİRLEŞİMİNE AİT M E C L İ S K A R A R I D I R

T.C. KARTAL BELEDİYE BAŞKANLIĞI İSTANBUL 7. DÖNEM TEMMUZ AYININ 1. TOPLANTISININ 3.BİRLEŞİMİNE AİT M E C L İ S K A R A R I D I R KARARIN ÖZÜ : Görev ve Çalışma Yönetmeliği. TEKLİF : Etüt Proje Müdürlüğü nün 02.07.2014 tarih, 2014/11669 sayılı teklifi. BAŞKANLIK MAKAMI'NA; İlgi : 02.05.2014 tarih ve 6439 sayılı Başkanlık Oluru ilgi

Detaylı

T.C. Kuzey Anadolu Kalkınma Ajansı

T.C. Kuzey Anadolu Kalkınma Ajansı T.C. Kuzey Anadolu Kalkınma Ajansı Çankırı Yatırım Destek Ofisi Ara Faaliyet Raporu 01.01.2011 30.06.2011 İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER... i TABLOLAR LİSTESİ... ii 1. Çankırı Yatırım Destek Ofisine İlişkin

Detaylı

T.C. ÇUBUK BELEDİYESİ Bilgi İşlem Müdürlüğü Görev ve Çalışma Esasları Yönetmeliği

T.C. ÇUBUK BELEDİYESİ Bilgi İşlem Müdürlüğü Görev ve Çalışma Esasları Yönetmeliği T.C. ÇUBUK BELEDİYESİ Bilgi İşlem Müdürlüğü Görev ve Çalışma Esasları Yönetmeliği BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar MADDE 1 : Amaç Bu Yönetmelik Çubuk Belediyesi Bilgi işlem Müdürlüğünün,

Detaylı

e-fatura UYGULAMASI (Saklama Kılavuzu) Eylül 2013 ANKARA e-fatura Saklanma Kılavuzu Eylül 2013 Versiyon : 1.1 1/10

e-fatura UYGULAMASI (Saklama Kılavuzu) Eylül 2013 ANKARA e-fatura Saklanma Kılavuzu Eylül 2013 Versiyon : 1.1 1/10 e-fatura UYGULAMASI (Saklama Kılavuzu) Eylül 2013 Versiyon : 1.1 1/10 ANKARA GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI Denetim ve Uyum Yönetimi Daire Başkanlığı (I) Versiyon : 1.1 2/10 Versiyon Yayım Tarihi Eklenen/Silinen/Değişen

Detaylı

BÖLÜM 5 SONUÇ VE ÖNERİLER. Bu bölümde araştırmanın bulgularına dayalı olarak ulaşılan sonuçlara ve geliştirilen önerilere yer verilmiştir.

BÖLÜM 5 SONUÇ VE ÖNERİLER. Bu bölümde araştırmanın bulgularına dayalı olarak ulaşılan sonuçlara ve geliştirilen önerilere yer verilmiştir. BÖLÜM 5 SONUÇ VE ÖNERİLER Bu bölümde araştırmanın bulgularına dayalı olarak ulaşılan sonuçlara ve geliştirilen önerilere yer verilmiştir. 1.1. Sonuçlar Araştırmada toplanan verilerin analizi ile elde edilen

Detaylı

5. A. TELEFON DİNLEMELERİNE İLİŞKİN DEĞERLENDİRMELER

5. A. TELEFON DİNLEMELERİNE İLİŞKİN DEĞERLENDİRMELER 5. A. TELEFON DİNLEMELERİNE İLİŞKİN DEĞERLENDİRMELER İddianame içeriğinde müvekkilimize isnat edilen suçlara ilişkin olarak toplam 10 adet telefon görüşmesi yer almaktadır. Bu telefon görüşmelerinin; 2

Detaylı

Þiddete Maruz Kalan Kadýnlara Sunulan Hizmetler Þiddete Maruz Kalan Kadýnlara Sunulan Hizmetler Hazýrlayan Ebru Özberk T.C. Baþbakanlýk Kadýnýn Statüsü Genel Müdürlüðü Ekim 2008 Bu kitabýn basým, yayýn,

Detaylı

İnsan. kaynakları. istihdam

İnsan. kaynakları. istihdam İnsan kaynakları ve istihdam İ ÇİN DE Kİ LER 1 Kurumsallaşmanın şirketler açısından önemi 2 Uygulamanın hedefleri 3 Uygulamanın kazandırdıkları 4 İçerik ve Yöntem 5 Akış tablosu Kurumsallaşmanın Şirketler

Detaylı

İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesine İlişkin 30.11.2007 Tarihli Yönetmeliğin 11 ve 19. Maddeleri Anayasaya Aykırıdır

İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesine İlişkin 30.11.2007 Tarihli Yönetmeliğin 11 ve 19. Maddeleri Anayasaya Aykırıdır İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesine İlişkin 30.11.2007 Tarihli Yönetmeliğin 11 ve 19. Maddeleri Anayasaya Aykırıdır Doç. Dr. Tuğrul KATOĞLU* * Bilkent Üniversitesi Hukuk Fakültesi, Ceza

Detaylı

UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİ

UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİ ÜNİTE 2 VERİ TABANI İÇİNDEKİLER Veri Tabanı Veri Tabanı İle İlgili Temel Kavramlar Tablo Alan Sorgu Veri Tabanı Yapısı BAYBURT ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİ BİLGİSAYAR II HEDEFLER Veri tabanı kavramını

Detaylı

TÜRKĠYE BĠLĠMSEL VE TEKNOLOJĠK ARAġTIRMA KURUMU BĠLGĠ ĠġLEM DAĠRE BAġKANLIĞI ÇALIġMA USUL VE ESASLARI

TÜRKĠYE BĠLĠMSEL VE TEKNOLOJĠK ARAġTIRMA KURUMU BĠLGĠ ĠġLEM DAĠRE BAġKANLIĞI ÇALIġMA USUL VE ESASLARI TÜRKĠYE BĠLĠMSEL VE TEKNOLOJĠK ARAġTIRMA KURUMU BĠLGĠ ĠġLEM DAĠRE BAġKANLIĞI ÇALIġMA USUL VE ESASLARI BĠRĠNCĠ BÖLÜM Amaç ve Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve kapsam MADDE 1- (1) Bu Usul ve Esasların

Detaylı

BİLİŞİM SUÇLARI AKADEMİSİ ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ

BİLİŞİM SUÇLARI AKADEMİSİ ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ BİLİŞİM SUÇLARI AKADEMİSİ ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ ULUSALEĞİTİMLERİMİZ SİBERSUÇARAŞTIRMASORUŞTURMAEĞİTİMLERİ ADLİBİLİŞİMEĞİTİMLERİ OPERASYONELDESTEKEĞİTİMLERİ İNSANKAYNAKLARIEĞİTİMLERİ ULUSLARARASIİLİŞKİLEREĞİTİMLERİ

Detaylı

MEVLANA ÜNİVERSİTESİ İNSAN ARAŞTIRMALARI ETİK KURUL YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM

MEVLANA ÜNİVERSİTESİ İNSAN ARAŞTIRMALARI ETİK KURUL YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM MEVLANA ÜNİVERSİTESİ İNSAN ARAŞTIRMALARI ETİK KURUL YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar, Kuruluş ve Temel Etik İlkeler Amaç MADDE 1 (1) Bu yönerge, Mevlana Üniversitesi İnsan Araştırmaları

Detaylı

TÜRKİYE'DE MAHKEME YÖNETİM SİSTEMİNİN DESTEKLENMESİ PROJESİ

TÜRKİYE'DE MAHKEME YÖNETİM SİSTEMİNİN DESTEKLENMESİ PROJESİ TÜRKİYE'DE MAHKEME YÖNETİM SİSTEMİNİN DESTEKLENMESİ PROJESİ Söz Konusu proje 2006-2007 mali yılı proje tekliflerinin sunulmasının ardından AB Komisyonu tarafından, Personel Genel Müdürlüğü tarafından sunulan

Detaylı

Onaylayan: Gen. Müdür Tarih: 28/9/2009 Versiyon: 1

Onaylayan: Gen. Müdür Tarih: 28/9/2009 Versiyon: 1 Tarih: 28/9/2009 DOKÜMANTE EDİLMİŞ KALİTE PROSEDÜRLERİ Belgelerin kontrolü Bu prosedürün amacı, kalite yönetim sisteminde yer alan tüm belge ve verilerin geliştirme, inceleme, onay ve dağıtım işlemleriyle

Detaylı

3- KONTROL FAALİYETLERİ

3- KONTROL FAALİYETLERİ 3- KONTROL FAALİYETLERİ Standart Mevcut Kamu İç Kontrol Standardı ve Genel Şartı Kod No Durum Eylem Kod No Öngörülen Eylem veya Eylemler Sorumlu Birim veya Çalışma grubu üyeleri İşbirliği Yapılacak Birim

Detaylı

İNFAZ VE KORUMA MEMURU (GARDİYAN)

İNFAZ VE KORUMA MEMURU (GARDİYAN) TANIM Ceza ve infaz kurumlarında hükümlü ve tutukluların talimatlar çerçevesinde, fiziki ve teknik imkanları kullanarak, can mal güvenliği ve huzuru sağlamak için gözetim, denetim ve kontrolünü yapan kişidir.

Detaylı

e-defter Hakkında Uygulayıcılara Notlar

e-defter Hakkında Uygulayıcılara Notlar 18.03.2016 e-defter Hakkında Uygulayıcılara Notlar Muhasebe kayıtları e-defter e uygun muhasebe programlarına girilmektedir. Peki e- defter açılış onayı nasıl yapılacak ya da e-defter nasıl ve hangi periyotlarla

Detaylı

TEBLİĞ. Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığından: SİBER OLAYLARA MÜDAHALE EKİPLERİNİN KURULUŞ, GÖREV VE

TEBLİĞ. Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığından: SİBER OLAYLARA MÜDAHALE EKİPLERİNİN KURULUŞ, GÖREV VE 11 Kasım 2013 PAZARTESİ Resmî Gazete Sayı : 28818 TEBLİĞ Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığından: SİBER OLAYLARA MÜDAHALE EKİPLERİNİN KURULUŞ, GÖREV VE ÇALIŞMALARINA DAİR USUL VE ESASLAR HAKKINDA

Detaylı

Fatih Cumhuriyet Başsavcılığı na

Fatih Cumhuriyet Başsavcılığı na Fatih Cumhuriyet Başsavcılığı na Suç Duyurusunda Bulunan : (Avukat) Serdar ÖZTÜRK TCKN :18689107606 5 No lu L Tipi C. İ.K. C Blok No:9 SİLİVRİ/ İSTANBUL Şüpheliler :1- Celalettin CERRAH - Eski İstanbul

Detaylı

Doğal Gaz Piyasasında Yapılacak Denetimler ile Ön Araştırma ve Soruşturmalarda Takip Edilecek Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik

Doğal Gaz Piyasasında Yapılacak Denetimler ile Ön Araştırma ve Soruşturmalarda Takip Edilecek Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik Doğal Gaz Piyasasında Yapılacak Denetimler ile Ön Araştırma ve Soruşturmalarda Takip Edilecek Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak ve Tanımlar Amaç Madde 1 Bu

Detaylı

www.labristeknoloji.com 5651 ve diğer Yerel Mevzuat Kapsamında Zaman Damgası

www.labristeknoloji.com 5651 ve diğer Yerel Mevzuat Kapsamında Zaman Damgası www.labristeknoloji.com 5651 ve diğer Yerel Mevzuat Kapsamında Zaman Damgası İçerik Üretici Profili Zaman Damgası 5651 İnternet Yoluyla İşlenen Suçların Eng. Hk. 5070 - Elektronik İmza Kanunu Sonuç 08.11.2010

Detaylı

T.C. KEMALPAŞA BELEDİYE BAŞKANLIĞI BİLGİ İŞLEM MÜDÜRLÜĞÜ GÖREV VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

T.C. KEMALPAŞA BELEDİYE BAŞKANLIĞI BİLGİ İŞLEM MÜDÜRLÜĞÜ GÖREV VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar T.C. KEMALPAŞA BELEDİYE BAŞKANLIĞI BİLGİ İŞLEM MÜDÜRLÜĞÜ GÖREV VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 - (1) Bu yönetmeliğin amacı, Bilgi İşlem Müdürlüğünün

Detaylı

Bu bağlamda katılımcı bir demokrasi, hukukun üstünlüğü ve insan hakları alanındaki çalışmalarımız, hız kesmeden devam etmektedir.

Bu bağlamda katılımcı bir demokrasi, hukukun üstünlüğü ve insan hakları alanındaki çalışmalarımız, hız kesmeden devam etmektedir. İçişleri Bakanı Sayın İdris Naim ŞAHİN nin Entegre Sınır Yönetimi Eylem Planı Aşama 1 Eşleştirme projesi kapanış konuşması: Değerli Meslektaşım Sayın Macaristan İçişleri Bakanı, Sayın Büyükelçiler, Macaristan

Detaylı

c) Erişim: Herhangi bir vasıtayla internet ortamına bağlanarak kullanım olanağı kazanılmasını,

c) Erişim: Herhangi bir vasıtayla internet ortamına bağlanarak kullanım olanağı kazanılmasını, BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve kapsam MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı; internet toplu kullanım sağlayıcıları ve ticari amaçla internet toplu kullanım sağlayıcılarının yükümlülükleri

Detaylı

DERECE ALAN ÜNİVERSİTE YIL LİSANS HUKUK DİCLE ÜNİVERSİTESİ 1989 Y. LİSANS KAMU HUKUKU İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ DOKTORA KAMU HUKUKU MARMARA ÜNİVERSİTESİ

DERECE ALAN ÜNİVERSİTE YIL LİSANS HUKUK DİCLE ÜNİVERSİTESİ 1989 Y. LİSANS KAMU HUKUKU İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ DOKTORA KAMU HUKUKU MARMARA ÜNİVERSİTESİ 1. Adı Soyadı : Recep GÜLŞEN 2. Ünvanı : Prof. Dr. 3. Öğrenim Durumu ve Akademik Unvanları: DERECE ALAN ÜNİVERSİTE YIL LİSANS HUKUK DİCLE 1989 Y. LİSANS KAMU HUKUKU İSTANBUL DOKTORA KAMU HUKUKU MARMARA

Detaylı

Doküman No.: P510 Revizyon No: 00

Doküman No.: P510 Revizyon No: 00 Doküman Adı: BAKIM ONARIM ve DESTEK SÜREÇLERİ Doküman No.: P510 Revizyon No: 00 Sayfa No Rev. Revizyon Nedeni İsim Hazırlayan Kontrol Onay M. HASPOLAT O. CAMCI E. SEZER A. BAŞTÜRK İmza Yürürlük Tarihi

Detaylı

TÜRKİYE DE FİKRİ MÜLKİYET HAKLARININ KORUNMASI : ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIMLARA ETKİLER RAPORU

TÜRKİYE DE FİKRİ MÜLKİYET HAKLARININ KORUNMASI : ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIMLARA ETKİLER RAPORU TÜRKİYE DE FİKRİ MÜLKİYET HAKLARININ KORUNMASI : ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIMLARA ETKİLER RAPORU Güldem Berkman YASED Fikri Ve Sınai Mülkiyet Hakları Çalışma Grubu Sorumlu Yönetim Kurulu Üyesi YATIRIMLARIN

Detaylı

Resmî Gazete Sayı : 28350 YÖNETMELİK GENEL SAĞLIK SİGORTASI VERİLERİNİN GÜVENLİĞİ VE PAYLAŞIMINA İLİŞKİN BİRİNCİ BÖLÜM

Resmî Gazete Sayı : 28350 YÖNETMELİK GENEL SAĞLIK SİGORTASI VERİLERİNİN GÜVENLİĞİ VE PAYLAŞIMINA İLİŞKİN BİRİNCİ BÖLÜM 11 Temmuz 2012 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 28350 YÖNETMELİK Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından: GENEL SAĞLIK SİGORTASI VERİLERİNİN GÜVENLİĞİ VE PAYLAŞIMINA İLİŞKİN YÖNETMELİK Amaç, Kapsam, Dayanak

Detaylı

YÜKSEK DENETİM DÜNYASINDAN HABERLER SAHTECİLİK VE YOLSUZLUKLA MÜCADELEDE SAYIŞTAYLARIN ROLÜ: ASOSAI 2012 FİLİPİNLER ÇALIŞTAYI

YÜKSEK DENETİM DÜNYASINDAN HABERLER SAHTECİLİK VE YOLSUZLUKLA MÜCADELEDE SAYIŞTAYLARIN ROLÜ: ASOSAI 2012 FİLİPİNLER ÇALIŞTAYI YÜKSEK DENETİM DÜNYASINDAN HABERLER SAHTECİLİK VE YOLSUZLUKLA MÜCADELEDE SAYIŞTAYLARIN ROLÜ: ASOSAI 2012 FİLİPİNLER ÇALIŞTAYI SAHTECİLİK VE YOLSUZLUKLA MÜCADELEDE SAYIŞTAYLARIN ROLÜ: ASOSAI 2012 FİLİPİNLER

Detaylı