Araştırmalar / Researches. Sibel Serin 1, Yıldız Okuturlar 2, Ayşe Gözkaman 2, Belkıs Nihan Coşkun 2, Vehbi Yağız 1, Kamil Dilek 3

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Araştırmalar / Researches. Sibel Serin 1, Yıldız Okuturlar 2, Ayşe Gözkaman 2, Belkıs Nihan Coşkun 2, Vehbi Yağız 1, Kamil Dilek 3"

Transkript

1 Arştırmlr / Reserches DOI: /SEMB Romtoid Artritli ve Ankilozn Sondilitli Hstlrd Adlimumb ve İnfiliksimb Kullnımının İnflmtuvr Belirteçler, Sitokinler ve Mtriks Metlloroteinz-3 Düzeylerine Etkisi Sibel Serin 1, Yıldız Okuturlr 2, Ayşe Gözkmn 2, Belkıs Nihn Coşkun 2, Vehbi Yğız 1, Kmil Dilek 3 ÖZET: Romtoid rtritli ve nkilozn sondilitli hstlrd dlimumb ve infiliksimb kullnımının inflmtuvr belirteçler, sitokinler ve mtriks metlloroteinz-3 düzeylerine etkisi Amç: Romtoid Artrit (RA) ve Ankilozn sondilitli (AS) hstlrd, Adlimumb (ADA) ve İnfliksimb (IFX) kullnımı ile elde edilen etkinliğin eritrosit sedimentsyon hızı (ESH), C rektif rotein (CRP), interferon gm (IF-γ), interlökin-1 bet (IL-1β), interlökin-6 (IL-6) ve mtriks metlloroteinz-3 (MMP-3) yönünden krşılştırılmsı mçlndı. Gereç ve Yöntem: Çlışmy, 16 sı RA ve 15 i AS tolm 31 hst lındı. RA li hstlrın yrısın ADA, diğer yrısın İNFİ, AS li hstlrdn 7 sine ADA 8 ine İNFİ rndomize olrk uygulndı. Hstlrın 0., 1., 4. ve 12. hftlrd kn örnekleri lındı. ESH ve CRP kontrollerle eş zmnlı olrk çlışıldı. IF-γ, IL-1β, IL-6 ve MMP-3 ölçümleri için serumlr -20 C de tki sonund çlışılmk üzere sklndı. Bulgulr: ESH ve CRP ye göre yıln krşılştırmd RA ve AS de grulr rsınd nlmlı frklılık stnmdı (>0.05). IF-γ her iki hstlıkt tesit edilebilen düzeylerin ltınd olu, IL-6 ve IL-1β nın ölçülebilen serum seviyelerinin çok geniş bir rlıkt dğılmsı nedeniyle sitokinler her iki hstlıkt her iki ilç grubund isttistiksel değerlendirmeye lınmdı. MMP-3, her iki hstlıkt, her iki ilç grubund ESH ve CRP ye benzer bir seyir gösterdi. Bununl birlikte MMP-3 özellikle AS de ADA grubund İNFİ grubun göre nlmlı olrk dh fzl bskılndı (<0.05). Sonuç: MMP-3 ün AS de ADA grubund IFX grubun göre nlmlı olrk dh fzl bskılndığı görüldü. Fkt AS de ADA ın etkinliğinin IFX dn dh iyi olduğunun söylenebilmesi için bu yönde çok syıd hstnın yer lcğı benzer çlışmlrın yılmsın ihtiyç vrdır. Bunun ynınd MMP-3 in kronik inflmtuvr rtritlerin hstlık ktivitesini belirlemede ve tedviye ynıtın tkibinde sitokinlere göre dh krrlı bir belirteç olbileceği söylenebilir. Anhtr kelimeler: Romtoid rtrit, nkilozn sondilit, dlimumb, infliksimb ABSTRACT: Adlimumb nd infliximb of use inflmmtory mrkers, cytokines nd mtrix metlloroteinse-3 levels effect in tient with rheumtoid rthritis nd nkylosing sondylitis Objective: We imed to ssess dlimumb(ada) nd infliximb(ifx) efficcy on the tients of rheumtoid rthritis (RA) nd nkylosing sondylitis (AS) by using erithrocyte sedimenttion rte (ESR), C-rective rotein (CRP), interferon gmm (IF-γ), interleukin-1 bet (IL-1β), interleukin 6 (IL- 6), mtrix metlloroteinse 3 (MMP-3). Mteril nd Method: Sixteen RA, 15 AS tients were enrolled to this study. ADA ws used on the hlf of RA tients, IFX ws used on the other hlf rndomly. ADA ws used on 7 AS tients nd IFX ws used on 8 AS tients rndomly too. Blood smles were tken t the weeks of 0, 1, 4 nd 12. ESR nd CRP were clculted t the sme time with controls. Blood smles were hidden t the -20 C to evlute fter. Results: There wsn t ny significnt difference between the grous of RA nd AS tients in terms of ESH nd CRP levels (>0.05). IF-γ ws found lower on both tient grous nd IL-6 nd IL-1β were not included sttisticl nlysis due to the wide rnge of vlues. MMP-3 levels ws found correlted with ESR nd CRP levels in both tretment nd tient grous. MMP -3 ws more suressed t ADA treted grou on AS tients ccording to the IFX grou on AS tients significntly (<0.05). Conclusion: MMP-3 ws significntly more deressed on ADA treted grou of the AS tients ccording to IFX treted grou. We think mny similr studies tht include more tients needs to be done to sy ADA s better efficcy thn in AS tients. It cn be sid tht MMP-3 is stble mrker to determine the ctivity of chronic inflmmtory diseses nd monitoring resonse to thery ccording to the cytokines. Key words: Rheumtoid rthritis, nkylosing sondylitis, dlimmumb, infliximb Ş.E.E.A.H. Tı Bülteni 2015;49(1): Ümrniye Eğitim Arştırm Hstnesi, İç Hstlıklrı Kliniği, İstnbul - Türkiye 2 Uludğ Üniversitesi, Tı Fkültesi, İç Hstlıklrı An Bilim Dlı, Burs - Türkiye 3 Uludğ Üniversitesi, Tı Fkültesi, Nefroloji Bilim Dlı, İç Hstlıklrı An Bilim Dlı, Burs - Türkiye Yzışm Adresi / Address rerint requests to: Sibel Serin, Ümrniye Eğitim Arştırm Hstnesi, İç Hstlıklrı Kliniği, İstnbul - Türkiye E-ost / E-mil: Geliş trihi / Dte of receit: 8 Ock 2014 / Jnury 8, 2014 Kbul trihi / Dte of ccetnce: 14 Ock 2014 / Jnury 14, Şişli Etfl Hstnesi T Bülteni, Cilt: 49, Sy : 1, 2015 / The Medicl Bulletin of Şişli Etfl Hositl, Volume: 49, Number 1, 2015

2 S. Serin, Y. Okuturlr, A. Gözkmn, B. N. Coşkun, V. Yğız, K. Dilek GİRİŞ Romtoid rtrit (RA) ve nkilozn sondilit (AS) rimer olrk eklemleri tutn, etyolojisi tm olrk bilinmeyen, sistemik, inflmtur kökenli, kronik hstlıklrdır (1,2). Bu hstlıklrın tedvisinde 10 yıldn fzl süredir biyolojik tedviler kullnılmktdır. Bunlr rsınd yer ln tümör nekroz fktör-lf (TNF-α) inhibitörlerinin birçok sistemik inflmtuvr hstlıkt klinik ve rdyolojik önemli iyileşmeler sğldığı gösterilmiştir (3). TNF-α inhibitörlerinden en yygın kullnılnlrı nti-tnf-α monoklonl ntikor (infliksimb-ifx ve dlimumb-ada) ve solubl TNF-α resetörü (etnercet) dür yılı ile birlikte Golimumb ve Certolizumb kullnım sunulmuş yeni dönem TNF-α inhibitörleridir (4). Gerek RA gerekse AS de giderek kullnımı rtn bu ilçlrl ilgili olrk, özellikle ilk üç TNF-α inhibitörünün klinik olrk birbirlerine üstünlüklerinin olmdığı söylense de birebir etkinliğin krşılştırıldığı çlışmlr kısıtlı syıddır (5,6). Litertürde son yıllrd her iki hstlıkl ilgili yılmış çlışmlrd ilçlr it etkinlik genellikle klinik bulgulr ynınd eritrosit sedimntsyon hızı (ESH), c-rektif rotein (CRP) ve bzı inflmtur sitokinler ölçülerek yılmktdır. TNF-α ve IL-6 gibi bzı sitokinlerin özellikle lnınd bol miktrd bulunmsı ve INF-γ gibi bzılrının stnmyck düzeyde bskılnmış ile bu sitokinler inflmtuvr hstlıklrın ktivitesinin ölçümünde ve tedvi etkinliğinin tkibinde kullnılmıştır (7,8). Kolljen doku yıkım enzimleri oln MMP ler ile yılmış çlışmlrs bu çıdn umut vd etmektedir (9). Biz burd RA li ve AS li hstlrd, TNF-α inhibitörlerinden monoklonl ntikor yısındki ADA ve IFX ın etkinliğinin klinik rmetrelere ilve olrk biyokimysl rmetreler yönünden krşılştırılmsını mçldık. Biyokimysl belirteçlerden; kut fz roteinleri, ESH, CRP, inflmtur sitokinler ( INF-γ, IL-1β, IL-6) ve konnektif doku yıkım ürünü oln mtriks metlloroteinz-3 (MMP-3) düzeylerini değerlendirdik. GEREÇ VE YÖNTEM Çlışmy son bir yıl içerisinde Romtoloji olikliniğimize bşvurn yş rlığınd 16 sı RA ve 15 i AS olmk üzere tolm 31 olgu dhil edildi. RA tnısı için Amerik Romtizm Derneğinin 1987 yılındki RA tnı kriterleri, AS tnısı içinse 1984 Modifiye New York Ölçütleri kullnıldı. Çlışm öncesi yerel etik kurul onyı lınrk, her hstdn ydınltılmış hst onm formu lındı. Dhil edilme kriterleri, ktif hstlık döneminde olmk; RA için Hstlık Aktivite Skoru (Disese Activity Score28-DAS28) 5.1 ve AS için Hstlık Aktivite İndeksi (Bth Ankylosing Sondylitis Disese Activity Index-BASDAI) 4 ve Fonksiyonel İndeks (Bth AS Functionl Index-BASFİ) 4, RA d klsik DMARD lr rğmen hstlık ktivitesinin kontrol ltın lınmmsı, AS de non steroid nti inflmtur ilçlr (NSA- İİ) ve sülfoslzine ynıtsız olmk, ozitif serolojik belirteçlere shi olmk ve TNF-α inhibitörü tedvisine uyum sğlybilmek olrk belirlendi. Çlışmy ktif enfeksiyonu oln, New York Kl Cemiyeti nin (NYHA) sınıflmsın göre sınıf III-IV konjestif kl yetersizliği oln, tesit edilmiş mlignitesi vey remlign lezyonu oln, nfilksi öyküsü y d ilc ve içerdiği diğer mddelere krşı llerjisi yd şırı hsssiyeti oln hstlr dhil edilmedi. Her iki grubun yrısın IFX, diğer yrısın ADA rndomize edildi. IFX tedvisi, RA de 3 mg/kg, AS de 5 mg/kg dozund heslndı. Bşlngıçt 0.2 ve 6. hftd verilerek 8 hftd bir tekrr edildi. ADA, her iki grub 40 mg dozund 14 günde bir olck şekilde subkutn uygulndı. NSAİİ ln hstlr ğrı olmdıkç ilçlrını lmmlrı söylendi. Çlışmy ktıln hstlrdn 0.,1., 4. ve 12. hftlrd kn örnekleri lındı. ESH için EDTA lı tüler; CRP için jel seertörlü ntikogülnsız tüler kullnıldı. ESH ve CRP hstlrın oliklinik kontrolleriyle eş zmnlı olrk çlışıldı. INF-γ, IL-1β, IL-6, ve MMP-3 ölçümleri için lınn knlr steril tülerde tolndı. Od ısısınd 30 dk lık ıhtılşm sürecinden sonr 3400 rm devirde 5 dk strifüj edildi. Elde edilen serumlr lstik tülere lınrk tki sonund ELİSA lbortuvrınd çlışılmk üzere (yklşık gün) -20 C de sklndı. Lbortuvr Yöntemleri ESH; 2 cc sitrtlı tüte Strsed cihzınd westerngren yöntemiyle, CRP; Dde Behring BNII seroloji Şişli Etfl Hstnesi T Bülteni, Cilt: 49, Sy : 1, 2015 / The Medicl Bulletin of Şişli Etfl Hositl, Volume: 49, Number 1,

3 Romtoid rtritli ve nkilozn sondilitli hstlrd dlimumb ve infiliksimb kullnımının inflmtuvr belirteçler,... cihzınd nefelometri yöntemle çlışıldı. İNFγ, IL-1β, IL-6 ve MMP-3 ölçümleri solid fz sndwich ELİSA kitleri (BİOSOURCE) ile gerçekleştirildi. İsttistiksel Yöntemler Çlışmd elde edilen bulgulr isttistiksel nlizler için SPSS (Sttisticl Pckge for Socil Sciences) Windows 13.0 rogrmı kullnıldı. Anlizde kullnıln yöntemlerden Mnn Whitney U testi ile iki gru rsınd heslnn yüzde değişimlerinin isttistiksel olrk nlmlılığı, Wilcoxon testi ile bşlngıc göre oln yüzde değişimin isttistiksel olrk nlmlılığı test edildi. Niteliksel verilerin krşılştırılmsınd ise Ki kre testi kullnıldı. Çlışmd bkıln rmetrelerden IL-6, IL-1β nın tesit edilebilen serum seviyelerinin dğılımı çok geniş bir rlıkt olduğundn ortlm ve stndrt smnın it olduğu grubu ynsıtmycğı düşünüldü. Bu nedenle ölçülebilen hst sonuçlrı bilgi mksdıyl direkt verili, hst syılrı ve değerler üzerinden krşılştırm yıldı. BULGULAR Ytığımız çlışmd 8 i ADA, 8 i IFX ln 16 RA li, 7 si ADA, 8 i ln 15 AS li tolm 31 hst yer ldı. Her iki grutki ADA ve ln lt grulr Tblo 1 Tblo 1: RA li hstlrın demogrfik özelliklerinin krşılştırılmsı Özellikler ADA (n=8) IFX (n=8) Yş 46.50± ±8.52 Cinsiyet - Kdın 5 % %100 - Erkek 3 % %0 Semtom süresi (yıl) 10.25± ±6.96 Hstlık süresi (yıl) 7± ±5.75 Osteooroz 3 % %37.5 Sigr 2 %25 2 %25 RF (+) 7 % %75 AntiCCP (+) 5 % %75 DAS ± ±0.75 VAS 92.5± ±17.91 ESH (mm/h) 38.5± ±20.48 CRP (mg/dl) 3.96± ±0.69 İlçlr - NSAİİ 7 % %75 - Prednisolon 8 %100 7 % MTX 8 %100 8 %100 - HDQN 4 %50 2 %25 - SSZ 7 % %75 - LEF 3 % %75 (>0.05) ve 2 de gösterildi. Her iki tedvi grubu rsınd demogrfik veri ve bşlngıçtki hstlık ktiviteleri rsınd nlmlı frklılık stnmdı (>0.05). RA dki ktivite skoru DAS28 de ve AS dki ktivite indeksleri BASDAİ ve BASFİ de her iki tedvide bşlngıçl kıyslndığınd tüm hftlrd nlmlı frklılık vrken, grulr rsınd nlmlı frklılığ rstlnmdı (Tblo 3, 4). RA in biyokimysl belirteçlerinden ESH d her iki ilç grubund bşlngıç hftsın göre isttistiksel Tblo 2: AS li hstlrın demogrfik özelliklerinin krşılştırmsı Özellikler ADA (n=7) IFX (n=8) Yş 33.5± ±12.23 Cinsiyet - Kdın %25 - Erkek 7 %100 6 %75 Semtom süresi (yıl) 7.28± ±8.93 Hstlık süresi (yıl) 6± ±3.69 Bş-duvr m. (cm) 2.52± ±2.9 Göğüs ex. (cm) 2.98±0.97 3±1.2 M.Shouber (cm) 2.52± ±1.69 BASDAİ 7.28± ±1.42 BASFİ 5.50± ±1.85 VAS 94± ±9.61 ESH (mm/h) 30.71± ±13.01 CRP (mg/dl) 3.13± ±2.35 Tutulum - Periferik 3 % %25 - Ylnızc ksiyel 4 % %75 Osteooroz 4 % %25 HLA B27 (+) 5 % %100 Sigr 3 % %12.5 İlçlr - NSAİİ 5 % %75 - DMARD 6 % %37.5 (>0.05) Tblo 3: RA de DAS28 ortlm sonuçlrı ADA DAS28 IFX 0. hft 6.62± ± hft 4.75± ± hft 4.03± ± hft 3.47± ±1.50 ort±sd ort±sd 0-1 hft -0.27± * -0.37± * 0-4 hft -0.39± * -0.40± * 0-12 hft -0.47± * -0.43± * Wilcoxon Signed Rnk test, *< Şişli Etfl Hstnesi T Bülteni, Cilt: 49, Sy : 1, 2015 / The Medicl Bulletin of Şişli Etfl Hositl, Volume: 49, Number 1, 2015

4 S. Serin, Y. Okuturlr, A. Gözkmn, B. N. Coşkun, V. Yğız, K. Dilek Tblo 4: AS ktivite indekslerinin ortlm sonuçlrı BASDAİ BASFİ ADA IFX ADA IFX 0. hft 7.28± ± ± ± hft 3.29± ± ± ± hft 2.51± ± ± ± hft 1.37± ± ± ±0.45 ort±sd ort±sd ort±sd ort±sd 0-1 hft -0.54± * -0.71± * -0.40± * -0.61± * 0-4 hft -0.63± * -0.80± * -0.58± * -0.79± * 0-12 hft -0.81± * -0.91± * -0.78± * -0.84± * Wilcoxon Signed Rnk test, *<0.05 Tblo 5: RA de lbortuvr değerlerinin ortlmlrı, yüzde değişimleri, wilcoxon ve mnwhitney u testi sonuçlrı ESH mm/h CRP mg/dl MMP-3 ng/ml ADA IFX ADA IFX ADA IFX 0. hft 38.5± ± ± ± ± ± hft 31.75± ± ± ± ± ± hft 23.75± ± ± ± ± ± hft 25.00± ± ± ± ± ±3.30 ort±sd ort±sd ort±sd ort±sd ort±sd ort±sd 0-1 hft -0.18±0.26 * -0.21±0.30 * -0.67± ± ±0.26 * -0.17±0.55 * 0-4 hft -0.38±0.51 * -0.35±0.32 * -0.44±0.66 * -0.43±0.34 * -0.35± ± hft -0.29±0.34 * -0.18±0.44 * -0.11±0.84 * 1.18±2.73 * -0.12±0.89 * -0.35±0.46 * Wilcoxon Signed Rnk test, *(>0.05) olrk nlmlılık stnmdı. CRP e göre yıln krşılştırmd her ilç grubunun 1. Hftsı (<0.01) dışınd diğer hftlrd bşlngıc göre nlmlı frklılık yoktu. MMP-3 te her iki ilç grubund 4. hftsı (<0.02) dışınd bşlngıc göre isttistiksel nlmlı cev elde edilmedi. Grulr rsınd ESH, CRP ve MMP-3 de isttistiksel nlmlı frk rstlnmdı. (Tblo 5). RA li hstlrd IL-6 seviyeleri ADA grubund 2 hstd tüm tki boyunc tesit edilebilen düzeylerin ltınd seyretti. Tedviden önce IL-6 seviyesi belirlenebilen 3 hstnın 2 sinde serum IL-6 seviyeleri tki süresi boyunc gittikçe zlırken, 1 hstd 12. hftd rtış geçerek 5 g/ml civrın yükseldi. Geriye kln hstlrdn 3 ünde IL-6 seviyeleri bşlngıçt ölçülemeyecek düzeyde iken son kontrolde ölçülebilecek düzeylere yükseldi. Özellikle 2 hstd IL-6 seviyelerinde norml değerlere göre 100 ve 300 ktlık rtışlr gözlendi. IF-γ düzeyleri her iki ilç grubund oldukç düşük düzeylerdeydi, tki süresi boyunc ölçülebilen değeri oln hsty rstlnmdı. IL-1β, grubundn 1 hst hricinde her iki grut beklenenin ksine bşlngıçt ölçülemeyecek düzeylerde idi. Sonrki hftlrd ADA grubund 2 hstd, grubund 3 hstd tedvinin 12. hftsınd serumd stnbilir hle geldi. AS in biyokimysl rmetrelerinden ESH d ADA grubund 4. ve 12. hftlrd bşlngıc göre isttistiksel nlmlı ynıt vrken, grubund tüm kontrol hftlrınd isttistiksel nlmlı ynıt olduğu görüldü. CRP de her iki ilç grubund tüm hftlrd isttistiksel nlmlılığın olduğu tesit edildi. Anck grulr rsınd ESH ve CRP de isttistiksel nlmd fklılığ rstlnmdı. MMP-3 te ADA d tedvinin bşlngıcın göre tüm hftlrd nlmlı isttistiksel cev elde edilirken, d hiç bir hftd isttistiksel olrk nlmlı cev elde edilemedi. Grulr rsınd ADA Şişli Etfl Hstnesi T Bülteni, Cilt: 49, Sy : 1, 2015 / The Medicl Bulletin of Şişli Etfl Hositl, Volume: 49, Number 1,

5 Romtoid rtritli ve nkilozn sondilitli hstlrd dlimumb ve infiliksimb kullnımının inflmtuvr belirteçler,... Tblo 6: AS de lbortuvr değerlerinin ortlmlrı, yüzde değişimleri, wilcoxon ve mnwhitney u testi sonuçlrı ESH mm/h CRP mg/dl MMP-3 ng/ml ADA IFX ADA IFX ADA IFX 0. hft 21.57± ± ± ± ± ± hft 14.42± ± ± ± ± ± hft 7.28± ± ± ± ± ± hft 4.42± ± ± ± ± ±0.94 ort±sd ort±sd ort±sd ort±sd ort±sd ort±sd 0-1 hft -0.32±0.22 * -0.58± ± ± ± ±0.35 * 0-4 hft -0.75± ± ± ± ± ± hft -0.85± ± ± ± ± ±0.60 * Wilcoxon Signed Rnk test. *(>0.05) grubundki hstlrın 12. hftdki serum düzeylerinde elde edilen zlmnın göre isttistiksel olrk nlmlı olduğu tesit edildi (<0.04) (Tblo 6). AS de IL-6 seviyeleri ADA grubund sdece 1 hstd bşlngıç hftsınd tesit edilebilecek düzeydeydi. Diğer hstlrd serum IL-6 seviyeleri tesit edilebilen düzeylerin ltınd seyretti. IFX grubund tedvi bşlngıcınd IL-6 seviyesi tesit edilebilen 3 hstnın, 2 sinde IL-6 seviyeleri 1. hftdn itibren tesit edilebilen değerlerin ltın geriledi. 1 hstd 12. hfty kdr serum düzeyleri ölçülebilen değerin üzerinde klmkl birlikte zlmy devm etti. Geriye kln 1 hstd ise 12. hftd minimum değerin yklşık 250 ktı kdr bir değer tesit edildi. AS de IF-γ serum düzeylerine bkıldığınd her iki grutki bşlngıç seviyelerinin RA deki gibi oldukç düşük düzeylerde olduğu gözlendi. 12 hftlık tki süresi boyunc her iki grut tesit edilebilen IF-γ değerine rstlnmdı. IL-1β nın ölçülebilen serum seviyeleri IFX grubundn 2 hst dışınd her iki tedvi grubund tüm hstlrd oldukç düşük düzeylerde seyretti. IFX grubundki 1 hstnın serum IL-1β düzeyinin bşlngıçt tesit edilemezken 12. hftd 280 g/ml seviyesine kdr rttığı gözlendi. TARTIŞMA Biz çlışmmızd ikisi de monoklonl ntikor yısındki INX ve ADA ın etkinliğini krşılştırmk için RA de ve AS de Amerikn Romtizm Toluluğunun (ACR) önerdiği biyokimysl belirteçlerden (10) ESH, CRP nin ynınd, inflmtuvr sitokinler INF-γ, IL-1β, IL-6 ve konnektif doku yıkım ürünü MMP-3 düzeylerinin ölçümünü ytık. ESH ve CRP ye göre yıln krşılştırmd RA ve AS de grulr rsınd nlmlı frklılık stnmdı (>0.05). IF-γ her iki hstlıkt tesit edilebilen düzeylerin ltınd olu, IL-6 ve IL-1β nın ölçülebilen serum seviyelerinin çok geniş bir rlıkt dğılmsı nedeniyle sitokinler her iki hstlıkt her iki ilç grubund isttistiksel değerlendirmeye lınmdı. MMP-3, her iki hstlıkt, her iki ilç grubund ESH ve CRP ye benzer bir seyir gösterdi. Bununl birlikte MMP-3 özellikle AS de ADA grubund IFX grubun göre nlmlı olrk dh fzl bskılndı (<0.05). Michel E ve Gerd R Burmester in RA li hstlrd, ADA ile ytıklrı çlışmlrd CRP deki gerileme ornlrının 24. hft sonun kdr giderek rttığını bildirmişlerdir (11,12). Peter E. Lisky nin ytığı IFX çlışmsınd 54. hfty kdr CRP deki gerilemenin devm ettiği bildirilmiştir (13). Bizim çlışmmızd RA li hstlrd CRP de 1. hftd elde edilen cevbın 12. hftd giderek zldığı, htt IFX grubund CRP rtışının olduğu görüldü. Çlışmmızd ESH, RA de her iki ilç grubund son hftlr kdr zln ornlrd d ols gerilemenin sürdüğü görüldü. 12. hftd cevsız ve ktivsyonu oln hstlrın etkisiyle ESH d gerilemenin her iki gru ilçl d zldığı gözlemlendi. AS de ise elde edilen ESH ve CRP ynıtın tki sonun kdr rtrk devm ettiği gözlendi. 12 hftlık izlem boyunc klinik ve lbortuvr olrk hstlığı ktive oln hsty rstlnmdı. Bizim çlışmmız benzer şekilde Vn der Heijde D ve rkdşl- 22 Şişli Etfl Hstnesi T Bülteni, Cilt: 49, Sy : 1, 2015 / The Medicl Bulletin of Şişli Etfl Hositl, Volume: 49, Number 1, 2015

6 S. Serin, Y. Okuturlr, A. Gözkmn, B. N. Coşkun, V. Yğız, K. Dilek rının AS li hstlrd IFX ile yıln çlışmsınd CRP seviyeleri 24. hftd tedvi bşlngıcın göre %68.7 ornınd gerilemişti (14). Çlışmmızd bzı sitokinlerin serum seviyelerinin tesit edilememesi, bzılrının çok yüksek konsntrsyonlrd ölçülmesinin sebeleri rsınd bu sitokinlerin yrılnm ömürlerinin frklı olmsı, sitokinlerin doğl inhibitörlerinin vrlığı, sitokinlerin serumd tesiti için diğer çlışmlrd olduğu gibi çok syıd ölçüm yılmmsı y d kültür ortmındn elde edilme yönteminin uygulnmmsı syılbilir (15-17). Bununl birlikte hstlr rsınd kendi kendini sınırlndırbilen ÜSYE, diyre ve yüzeyel deri enfeksiyonlrının ynınd kültür ozitif İYE gibi enfeksiyonlrın görülmesi tedvi ltınd sitokinlerde meydn gelen şırı yüksekliklerin bir sebebi olbilir. Böylece inflmtuvr sitokinlerin bir çok fktörden direkt yd dolylı olrk etkilenmesi nedeniyle tedviye ynıtın tkibinde kullnılmsının objektif bir değerlendirme sğlmycğı düşünülebilir. 90 lı yıllrdn itibren yıln çlışmlrd inflmsyonl giden RA, AS gibi bir çok inflmtuvr hstlıkt bşt MMP-3 olmk üzere MMP lrın serum seviyelerindeki yüksekliklerin sinoviyl inflmsyonun güçlü bir belirteci olduğu, MMP-3 serum seviyelerinin ESH, CRP ve IL-6 gibi inflmtuvr rmetreler ve kilinik ktivite indeksleri ile korele olduğu söylenmektedir (18). C Ribbens ve rk. ı RA, olimiyljiy romtik, söritik rtrit, kut kristl rtriti gibi sinovit ile krkterize inflmtuvr rtritli hstlıklrd MMP-3 serum seviyelerinin rttığını, MMP-3 seviyelerinin hstlığın kut vey kronik, eroziv vey noneroziv olu olmdığınd yol gösterici olcğını söylemişlerdi (19). RA de ADA ile yılmış çlışmlrdn Den Broeder ve rk.nın ytıklrı çlışmlrd ADA ın MMP-1, MMP-3, ro-mmp-1, ro-mmp-3 ve ICAM-1 gibi krtilj ve sivoviyl mrkırlrın düzeylerinde önemli zlmlr sebe olduğu bildirilmişti (20). Kndlı rştırmcılrın AS li hstlrd ytığı çlışmd, 82 hsty ADA ve lsebo benzer şekilde uygulnmış, sinovitin (MMP-3) ve ti II kollgen degredsyonun (üriner ti II kolljen C teloetid) otnsiyel biyomrkerlrının belirgin olrk surese olduğu görülmüştü (21). Mksymowych ve rk.ı AS li hstlrd IFX tedvisinin 14. hftsınd BASDAİ deki değişiklik ve MMP-3 serum seviyelerindeki değişikliğin birbirleriyle önemli derecede korele olduğunu göstermişti (22). Wendling D ve rk nın AS li hstlrd TNF-α inhibitörü tedvisi ile MMP-3 ve Ktesin K, IL-17 seviyelerindeki değişiklikleri sğlıklı kontrollerle krşılştırdıklrı çlışmd, tedvinin bşlngıcınd ve 10 hft sonr BAS- DAİ, ESH, CRP, MMP-3, Ktesin K seviyeleri ölçülmüştü. Hstlrın bşlngıç MMP-3 seviyeleri kontrol grubun göre oldukç yüksekti. Ktesin K ve IL-17 deki yükseklik isttistiksel olrk nlmlı değildi. Çlışmnın tek korele sonucu ESH ve CRP rsınd tesit edilmişti. 10 hft sonund TNF-α inhibitörü lbilen 13 hstnın yıln MMP-3 belirgin olrk düşmüştü. ESR, CRP ve BASDAI de belirgin şekilde gerilemişti. Anck MMP-3 ile diğer belirteçler rsınd korelsyon bulunmmıştı. Yine de MMP-3 ün AS de hstlık ktivitesini göstermede önemli bir biyomrkır olduğu söylenmişti (23). Bizim çlışmmızd RA li ve AS li hstlr rsınd hstlık ktivitesi yüksek oln ve özellikle RA li hstlrdn tedvi ltınd ktivsyon gerçekleşenlerde bşlngıç MMP-3 seviyelerinin diğer hstlr göre dh yüksek olduğunu gözlemledik. MMP-3 genel olrk her iki grut tki boyunc ESH ve CRP seyirlerine benzer bir seyir izleyerek, son hfty kdr düşme eğilimi gösterdi. Bununl birlikte RA li hstlrd MMP-3 zlm ornlrı rsınd iki gru rsınd isttistiksel nlmd frklılık stnmdı. AS li hstlrd MMP-3 düzeyleri yine ESH ve CRP seyrine benzer biçimde her iki grut tki süresi boyunc giderek zldı. Her iki grubun en düşük MMP-3 düzeylerine 12 hftd ulştığı görüldü. Grulr rsınd MMP-3 e göre isttistiksel nlmlılığ bkıldığınd ADA tedvisi ln grutki hstlrın 12. hftdki serum düzeylerinde elde edilen zlmnın IFX göre isttistiksel olrk nlmlı olduğu belirlendi. Sonuç olrk çlışm verilerimiz göz önüne lındığınd, MMP-3 ün AS de ADA grubund IFX grubun göre nlmlı olrk dh fzl bskılndığı görüldü. Fkt AS de ADA ın etkinliğinin IFX dn dh iyi olduğunun söylenebilmesi için bu yönde çok syıd hstnın yer lcğı benzer çlışmlrın yılmsın ihtiyç vrdır. Bunun ynınd MMP-3 in kronik inflmtuvr rtritlerin hstlık ktivitesini belirlemede ve tedviye ynıtın tkibinde sitokinlere göre dh krrlı bir belirteç olbileceği söylenebilir. Şişli Etfl Hstnesi T Bülteni, Cilt: 49, Sy : 1, 2015 / The Medicl Bulletin of Şişli Etfl Hositl, Volume: 49, Number 1,

7 Romtoid rtritli ve nkilozn sondilitli hstlrd dlimumb ve infiliksimb kullnımının inflmtuvr belirteçler,... KAYNAKLAR 1. Clrke A, Vyse TJ. Genetics of rheumtic disese. Arthritis Res Ther 2009; 11: Brton A, Worthington J. Genetic suscetibility to rheumtoid rthritis: n emerging icture. Arthritis Rheum 2009; 61: Shrm PK, Hot D, Pndhi P. Biologics in rheumtoid rthritis. J Assoc Physicins Indi 2004; 52: Flood J. Tumor Necrosis Fctor (TNF) Inhibitors. Mnged Cre 2008; 17: Chen YF, Jobnutr P, Brton P, Jowett S, Bryn S, Clrk W, et l. A systemtic review of the effectiveness of dlimumb, etnercet nd infliximb for the tretment of rheumtoid rthritis in dults nd n economic evlution of their cost effectiveness. Helth Technol Assess 2006; 10: McLeod C, Bgust A, Bolnd A, Dgenis P, Dickson R, Dundr Y, et l. Adlimumb, etnercet nd infliximb for the tretment of nkylosing sondylitis: systemtic review nd economic evlution. Helth Technol Assess 2007; 11: Morelnd LW. Drugs tht block tumour necrosis fctor: exerience in tients with rheumtoid rthritis. Phrmcoeconomics 2004; 22: Rindfleisch JA, Muller D. Dignosis nd Mngement of Rheumtoid Arthritis. Am Fm Physicin 2005; 72: Ftim F. Biologic Resonse Modifiers. J Indin Rheumtol Assoc 2004; 12: Aleth D, Neogi T, Silmn AJ, Funovits J, Felson DT, Binghm CO 3 rd et l. Rheumtoid rthritis clssifiction criteri: n Americn College of Rheumtology/ Euroen Legue Aginst Rheumtism collbortive inititive. Arthritis Rheum 2010; 62: Weinbltt ME, Keystone EC, Furst DE, Morelnd LW, Weismn MH, Birbr CA, et l. Adlimumb, Fully Humn Anti Tumor Necrosis Fctor Monoclonl Antibody, for the Tretment of Rheumtoid Arthritis in Ptients Tking Concomitnt Methotrexte. Arthritis Rheum 2003; 48: Burmester GR, Mriette X, Montecucco C, Montegudo-S ez I, Mlise M, Tzioufs AG et l. Adlimumb Alone nd in Combintion With Disese-Modifying Antirheumtic Drugs For The Tretment Of Rheumtoid Arthritis in Clinicl Prctice: The Reserch in Active Rheumtoid Arthritis. Ann Rheum Dis 2007; 66: Lisky PE. Infliximb nd Methotrexte in the Tretment of Rheumtoid Arthritis. N Engl J Med 2000; 343: Vn der Heijde D, Dijkmns B, Geusens P, Sieer J, DeWoody K, Willimson P, et l. Ankylosing Sondylitis Study for the Evlution of Recombinnt Infliximb Thery Study Grou. Efficcy nd sfety of infliximb in tients with nkylosing sondylitis. Arthritis Rheum 2005; 52: Feldmnn M, Brennn FM, Willims RO, Woody JN, Mini RN. The trnsfer of lbortory bsed hyothesis to cliniclly useful thery: the develoment of nti-tnf thery of rheumtoid rthritis. Best Prct Res Clin Rheumtol 2004; 18: Brndt J, Hibel H, Cornely D, Golder W, Gonzlez J, Reddig J, et l. Successful tretment of ctive nkylosing sondylitis with the nti-tnf lh monoclonl ntibody infliximb. Arthritis Rheum 2000; 43: Pscul M, Nieto A, Mtrán L, Bls A, Pscul-Slcedo D, Mrtín J. IL-6 romoter olymorhisms in rheumtoid rthritis June. Genes Immun 2000; 1: Rengel Y, Oselt C, Gy S. Proteinses in the joint: clinicl relevnce of roteinses in joint destruction. Arthritis Res Ther 2007; 9: Ribbens C, Mrtin Y, Frnchimont N, Kiser M, Jsr J, Dms P, et l. Incresed mtrix metlloroteinse-3 serum levels in rheumtic diseses: reltionshi with synovitis nd steroid tretment. Ann Rheum Dis 2002; 61: Den Broeder AA, Joosten L, Sxne T, Heinegrd D, Fenner H, Miltenburg A, et l. Long term nti-tumour necrosis fctor lh monothery in rheumtoid rthritis: effect on rdiologicl course nd rognostic vlue of mrkers of crtilge turnover nd endothelil ctivtion. Ann Rheum Dis 2002; 61: Wiloo A, Bnsbck N, Chilcott J. Infliximb, etnercet nd dlimumb for the tretment of nkylosing sondylitis: costeffectiveness evidence nd NICE guidnce. Rheumtology 2008; 47: Mksymowych WP, Lndewe R, Conner-Sdy B, Dougdos M, Mielnts H, Vn der Temel H, et l. Serum mtrix metlloroteinse 3 is n indeendent redictor of structurl dmge rogression in tients with nkylosing sondylitis. Arthritis Rheum 2007; 56: Wendling D, Cedoz JP, Rcdot E. Serum levels of MMP-3 nd cthesin K in tients with nkylosing sondylitis: effect of TNFlh ntgonist thery. Joint Bone Sine 2008; 75: Şişli Etfl Hstnesi T Bülteni, Cilt: 49, Sy : 1, 2015 / The Medicl Bulletin of Şişli Etfl Hositl, Volume: 49, Number 1, 2015

Şensoy Nazlı 1, Özmen Alparslan 2, Doğan Nurhan 3, Ercan Atilla 4, Karabekir H. Selim 5

Şensoy Nazlı 1, Özmen Alparslan 2, Doğan Nurhan 3, Ercan Atilla 4, Karabekir H. Selim 5 e r Ar þ t ý r m A Reserch on Ptient Stisfction with Primry Helth Cre in the Center of Afyonkrhisr l n i j ri O O i g in Afyonkrhisr İl Merkezinde Birinci Bsmk Sğlık Hizmetlerinde Hst Memnuniyeti Arştırmsı

Detaylı

Cumhuriyet Dental Journal. Conservative approach for condylar fractures of children: a case report

Cumhuriyet Dental Journal. Conservative approach for condylar fractures of children: a case report Cumhuriyet Dentl Journl Volume 17 Issue 3 doi:10.7126/cdj.58140.1008001903 ville t http://dergiprk.ulkim.gov.tr/cumudj/ CASE REPORT Conservtive pproch for condylr frctures of children: cse report Niht

Detaylı

Clinical and Demographic Characteristics of 626 Patients with Moderate and Severe Psoriasis l

Clinical and Demographic Characteristics of 626 Patients with Moderate and Severe Psoriasis l e r Ar þ t ý r m Clinicl nd Demogrphic Chrcteristics of 626 Ptients with Moderte nd Severe Psorisis l n i j ri O O i g in Ort ve Şiddetli Psorizisi Oln 626 Hstnın Klinik ve Demogrfik Özellikleri h c r

Detaylı

Progresif Supranükleer Palsi: İki Olgu Sunumu

Progresif Supranükleer Palsi: İki Olgu Sunumu 10 ISSN:2149-455X Olgu Sunumu / Cse Report Progresif Suprnükleer Plsi: İki Olgu Sunumu Progressive Suprnucler Plsy: Two Cse Reports Mustf Ceyln 1, Bekir Enes Demiryürek 2, Bilgehn Atılgn Acr 3, Ayl Neslihn

Detaylı

Pankreas Kanserli Kemoradyoterapi Uygulanan Hastalarımızın Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi h

Pankreas Kanserli Kemoradyoterapi Uygulanan Hastalarımızın Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi h e r Ar þ t ý r m Retrospective Evlution of the Pncretic Cncer Ptients Who Received Chemordiotherpy l n i j ri O O i g in Pnkres Knserli Kemordyoterpi Uygulnn Hstlrımızın Retrospektif Olrk Değerlendirilmesi

Detaylı

HASTANE TEDAVİSİ GEREKTİREN İNTİHAR GİRİŞİMLERİ

HASTANE TEDAVİSİ GEREKTİREN İNTİHAR GİRİŞİMLERİ Kriz Dergisi 1(3): 129-133 HASTANE TEDAVİSİ GEREKTİREN İNTİHAR GİRİŞİMLERİ Dr. Ahmet Rıft ŞAHİN*, Dr. Aysen ÖZKAN** Özet: İntihr girişimi nedeniyle medikl vey cerrhi tedvi gerektiren 3 hstnın dosylrı incelendi.

Detaylı

SAYILARIN ÇÖZÜMLENMESĐ ve BASAMAK KAVRAMI

SAYILARIN ÇÖZÜMLENMESĐ ve BASAMAK KAVRAMI YILLAR 00 00 004 00 006 007 008 009 010 011 ÖSS-YGS - 1 - - 1-1 1 SAYILARIN ÇÖZÜMLENMESĐ ve BASAMAK KAVRAMI,b,c,d birer rkm olmk üzere ( 0) b = 10 + b bc = 100+10+b bc = 100+10b+c bcd =1000+100b+10c+d

Detaylı

Semptomatik perikardiyal efüzyonların cerrahi tedavisinde VATS, subksifoid ve minitorakotomi perikardiyal pencerenin etkinliği

Semptomatik perikardiyal efüzyonların cerrahi tedavisinde VATS, subksifoid ve minitorakotomi perikardiyal pencerenin etkinliği Dicle Tıp Dergisi / 2014; 41 (1): 99-107 Dicle Medicl Journl doi: 10.5798/diclemedj.0921.2014.01.0381 ÖZGÜN ARAŞTIRMA / ORIGINAL ARTICLE Semptomtik perikrdiyl efüzyonlrın cerrhi tedvisinde VATS, suksifoid

Detaylı

Sosyal Medya Araçları Türkiye deki Grip Benzeri Hastalıkları Saptayabilmek için kullanılabilir mi?

Sosyal Medya Araçları Türkiye deki Grip Benzeri Hastalıkları Saptayabilmek için kullanılabilir mi? Sosyl Medy Arçlrı Türkiye deki Grip Benzeri Hstlıklrı Sptybilmek için kullnılbilir mi? Bşk OĞUZ YOLCULAR, Selen BOZKURT, Uğur BİLGE, Deniz ÖZEL, 1. Giriş Biyoisttistik ve Tıbbi Bilişim AD, Akdeniz Üniversitesi,

Detaylı

Yüksek Kolesterollü Diyetle Beslenen Sıçanlarda Thymus fallax F. (kekik) Yapraklarının Kan Kolesterol Seviyesi Üzerine Etkisi

Yüksek Kolesterollü Diyetle Beslenen Sıçanlarda Thymus fallax F. (kekik) Yapraklarının Kan Kolesterol Seviyesi Üzerine Etkisi Vn Tıp Dergisi: 13 (3):71-77,2006 Kekikğin Kollestrol Düzeyine Etkisi Yüksek Kolesterollü Diyetle Beslenen Sıçnlrd Thymus fllx F. (kekik) Yprklrının Kn Kolesterol Seviyesi Üzerine Etkisi Hnefi Özbek*,

Detaylı

RASYONEL SAYILAR KESİR ÇEŞİTLERİ. www.unkapani.com.tr. 1. Basit Kesir. olduğuna göre, a, b tamsayı ve b 0 olmak üzere, a şeklindeki ifadelere

RASYONEL SAYILAR KESİR ÇEŞİTLERİ. www.unkapani.com.tr. 1. Basit Kesir. olduğuna göre, a, b tamsayı ve b 0 olmak üzere, a şeklindeki ifadelere RASYONEL SAYILAR, tmsyı ve 0 olmk üzere, şeklindeki ifdelere kesir denir. y kesrin pyı, ye kesrin pydsı denir. Örneğin,,,, kesirdir. kesrinde, py kesir çizgisi pyd, 0, 0 ise 0 0 dır.,, 0, syılrı irer 0

Detaylı

Nutritional Situation Assessment of 65 Years Old Patient Who Applicate to Emergency Department l

Nutritional Situation Assessment of 65 Years Old Patient Who Applicate to Emergency Department l e r Ar þ t ý r m Nutritionl Sitution Assessment of 65 Yers Old Ptient Who Applicte to Emergency Deprtment l n i j ri O O i g in Acil Servise Bşvurn 65 Yş Üzeri Hstlrd Nütrisyonel Durumun Değerlendirilmesi

Detaylı

Retrospective Evaluation of the Pancreatic Cancer Patients Who Received Chemoradiotherapy l

Retrospective Evaluation of the Pancreatic Cancer Patients Who Received Chemoradiotherapy l e r Ar þ t ý r m Retrospective Evlution of the Pncretic Cncer Ptients Who Received Chemordiotherpy l n i j ri O O i g in Pnkres Knserli Kemordyoterpi Uygulnn Hstlrımızın Retrospektif Olrk Değerlendirilmesi

Detaylı

1. Değişkenler ve Eğriler: Matematiksel Hatırlatma

1. Değişkenler ve Eğriler: Matematiksel Hatırlatma DERS NOTU 01 Son Hli Değildir, tslktır: Ekleme ve Düzenlemeler Ypılck BİR SOSYAL BİLİM OLARAK İKTİSAT VE TEMEL KAVRAMLAR 1 Bugünki dersin işleniş plnı: 1. Değişkenler ve Eğriler: Mtemtiksel Htırltm...

Detaylı

E Vitamini, N-Asetil Sistein, Penisilin-G ve Urtica dioica L. nin Phalloidin Toksisitesi Üzerine Etkileri

E Vitamini, N-Asetil Sistein, Penisilin-G ve Urtica dioica L. nin Phalloidin Toksisitesi Üzerine Etkileri Özbek ve rk. Vn Tıp Dergisi: 12 (1):16-21, 2005 E Vitmini, N-Asetil Sistein, Penisilin-G ve Urtic dioic L. nin Phlloidin Toksisitesi Üzerine Etkileri Hnefi Özbek*, İlys Tuncer**, Hluk Dülger***, Serdr

Detaylı

DEĞİŞİK UYGULAMALARIN ÇİLEK AKENLERİNİN ÇİMLENMESİ ÜZERİNE ETKİLERİ

DEĞİŞİK UYGULAMALARIN ÇİLEK AKENLERİNİN ÇİMLENMESİ ÜZERİNE ETKİLERİ Btı Akdeniz Trımsl Arştırm Enstitüsü Derim Dergisi, 2009,26(2):1-10 ISSN 1300-3496 DEĞİŞİK UYGULAMALARIN ÇİLEK AKENLERİNİN ÇİMLENMESİ ÜZERİNE ETKİLERİ Nfiye ADAK Mustf PEKMEZCİ Hmide GÜBBÜK Akdeniz Üniversitesi

Detaylı

Comparison of Intubation with Double Lumen and Single Lumen Tube in Terms of Hemodynamic Response l

Comparison of Intubation with Double Lumen and Single Lumen Tube in Terms of Hemodynamic Response l e r Ar þ t ý r m Comprison of Intubtion with Double Lumen nd Single Lumen Tube in Terms of Hemodynmic Response l n i j ri O O i g in Çift Lümenli ve Tek Lümenli Tüple Entübsyonun Hemodinmik Ynıt Açısındn

Detaylı

2013 YILI TÜRKİYE RADYO VE TELEVİZYON YAYINCILIĞI SEKTÖR RAPORU

2013 YILI TÜRKİYE RADYO VE TELEVİZYON YAYINCILIĞI SEKTÖR RAPORU 2 0 1 3YI L I R KL AMV Rİ L Rİ YL T ÜRKİ Y RADY OVT L Vİ ZY ONY A YI NCI L I ĞI S KT ÖRRAPORU R A T M R A D Y OT L V İ Z Y O NY A Y I N C I L A R I M S L KB İ R L İ Ğ İ L e y l ks o k kmu r t İ ş Me r

Detaylı

Evalution of Autoimmunity in Patients with Primary Cutaneous Vasculitis l

Evalution of Autoimmunity in Patients with Primary Cutaneous Vasculitis l e r Ar þ t ý r m Evlution of Autoimmunity in Ptients with Primry Cutneous Vsculitis l n i j ri O O i g in Primer Kutnöz Vskülitli Hstlrd Otoimmünitenin Değerlendirilmesi h c r s Re l Primer Kutnöz Vskülit

Detaylı

Mobil Uygulamalar ile Kişiye Özel Sağlık Uygulamalarına Bir Örnek; Diyet

Mobil Uygulamalar ile Kişiye Özel Sağlık Uygulamalarına Bir Örnek; Diyet TURKMIA 10 Proceedings 7 VII. Ulusl Tıp Bilişimi Kongresi Bildirileri Mobil Uygulmlr ile Kişiye Özel Sğlık Uygulmlrın Bir Örnek; Diyet Şengül Sngu TALAK, Müge ÖZYURT, Gözde ŞAHİN Ahmet ŞAHİN Beslenme ve

Detaylı

3N MOBİL HABERLEŞME HİZMETLERİNDE HİZMET KALİTESİ ÖLÇÜTLERİNİN ELDE EDİLMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ

3N MOBİL HABERLEŞME HİZMETLERİNDE HİZMET KALİTESİ ÖLÇÜTLERİNİN ELDE EDİLMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ 3N MOBİL HABERLEŞME HİZMETLERİNDE HİZMET KALİTESİ ÖLÇÜTLERİNİN ELDE EDİLMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ BİRİNCİ BÖLÜM Aç, Kps, Dynk, Tnılr ve Kısltlr Aç MADDE 1 (1) Bu Tebliğin cı, IMT 2000/UMTS Altypılrının Kurulsı

Detaylı

KOBAYLARDA GENTAMİSİN'İN KARACİĞER TOKSİTESİNİN ARAŞTIRILMASI : E VİTAMİNİ'NİN ETKİSİ

KOBAYLARDA GENTAMİSİN'İN KARACİĞER TOKSİTESİNİN ARAŞTIRILMASI : E VİTAMİNİ'NİN ETKİSİ NKR TIP MECMUSI (THE JOURNL OF THE FCULTY OF MEDICINE) Voİ. 48 : 191-198, 1995 KOBYLRD GENTMİSİN'İN KRCİĞER TOKSİTESİNİN RŞTIRILMSI : E VİTMİNİ'NİN ETKİSİ Orhn Cnbolt* Mustf Kvutcu* Serdr Öztürk* Ekmel

Detaylı

İntravezikal Bacillus Calmette-Guerin Uygulaması ile Mesanede Oluşan Ultrastrüktürel Değişiklikler

İntravezikal Bacillus Calmette-Guerin Uygulaması ile Mesanede Oluşan Ultrastrüktürel Değişiklikler Derleme 84 İntrvezikl Bcillus Clmette-Guerin Uygulmsı ile Mesnede Oluşn Ultrstrüktürel Değişiklikler Gökhn Sönmez, Adullh Demirtş Erciyes Üniversitesi Tıp Fkültesi, Üroloji Anilim Dlı, Kyseri, Türkiye

Detaylı

KAN GLUKOZ DÜZEYİNİN REGÜLASYONU

KAN GLUKOZ DÜZEYİNİN REGÜLASYONU PAROKSETİNİN KAN GLUKOZ DÜZEYİNDE YAPTIĞI DEĞİŞİKLİKLERİN OLASI MEKANİZMALARININ ARAŞTIRILMASI Yrd.Doç.Dr. Murt Kesim Krdeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fkültesi Frmkoloji Anilim Dlı -TRABZON KAN GLUKOZ DÜZEYİNİN

Detaylı

Türkiye VI. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi * HRÜ Ziraat Fakültesi * Bahçe Bitkileri Bölümü * 04-08 Ekim 2011 * Şanlıurfa

Türkiye VI. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi * HRÜ Ziraat Fakültesi * Bahçe Bitkileri Bölümü * 04-08 Ekim 2011 * Şanlıurfa Türkiye VI. Ulusl Bhçe Bitkileri Kongresi * HRÜ Zirt Fkültesi * Bhçe Bitkileri Bölümü * 04-08 Ekim 2011 * Şnlıurf Seçilmiş Bzı Zerdli Genotiplerinin Polen Performnslrının Belirlenmesi Melike ÇETİNBAŞ 1,

Detaylı

Muhasebe Bilgilerinin Değer İlişkisinde Firmalara Özgü Faktörlerin Etkisi (*)

Muhasebe Bilgilerinin Değer İlişkisinde Firmalara Özgü Faktörlerin Etkisi (*) Attürk Üniversitesi Sosyl Bilimler Enstitüsü Dergisi 2013 17 (3): 313-326 Muhsebe Bilgilerinin Değer İlişkisinde Firmlr Özgü Fktörlerin Etkisi (*) Bülent AKKAYA (**) Hüseyin AKTAŞ (***) Öz: Muhsebe bilgilerinin

Detaylı

Yüksek kolesterollü diyetle beslenen sıçanlarda Foeniculum vulgare P. mill. (rezene) tohumlarının kan kolesterol seviyesi üzerine etkisi

Yüksek kolesterollü diyetle beslenen sıçanlarda Foeniculum vulgare P. mill. (rezene) tohumlarının kan kolesterol seviyesi üzerine etkisi Yüksek kolesterollü diyetle beslenen sıçnlrd Foeniculum vulgre P. mill. (rezene) tohumlrının kn kolesterol seviyesi üzerine etkisi Hnefi Özbek 1, Nureddin Cengiz 2, Aydın Him 3, Serdr Uğrş 4, Fevzi Özgökçe

Detaylı

Kesir Örnek Çözüm. 1. Yandaki şekilde bir TEST - 1. 1. Taralı alanı gösteren. bütün 8 eş parçaya bölünmüş ve bu parçalardan 3 tanesi

Kesir Örnek Çözüm. 1. Yandaki şekilde bir TEST - 1. 1. Taralı alanı gösteren. bütün 8 eş parçaya bölünmüş ve bu parçalardan 3 tanesi Kesir.. Trlı lnı gösteren kesri bulunuz. kesrini ile genişlettiğimizde elde edilecek kesri bulunuz.. Yndki şekilde bir bütün 8 eş prçy bölünmüş ve bu prçlrdn tnesi trnmıştır. Trlı lnı gösteren kesir syısı

Detaylı

Bazı Sert Çekirdekli Meyve Türlerinde Çiçek Tozu Çimlenmesi ve Çim Borusu Uzunluğunun Çoklu Regresyon Yöntemi ile Modellenmesi

Bazı Sert Çekirdekli Meyve Türlerinde Çiçek Tozu Çimlenmesi ve Çim Borusu Uzunluğunun Çoklu Regresyon Yöntemi ile Modellenmesi Süleymn Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Cilt 19, Syı 3, 92-97, 2015 Süleymn Demirel University Journl of Nturl nd Applied Sciences Volume 19, Issue 3, 92-97, 2015 DOI: 10.19113/sdufed.04496

Detaylı

Romatizmal Hastalıklar Hakkında Daha Fazla Bilgi İçin. www.romatizmaveyasam.org. ROMATiZMA ve OCAK - ŞUBAT - MART - NİSAN 2013

Romatizmal Hastalıklar Hakkında Daha Fazla Bilgi İçin. www.romatizmaveyasam.org. ROMATiZMA ve OCAK - ŞUBAT - MART - NİSAN 2013 TÜRKİYE DE ROMATOLOJİ Romtizml Hstlıklr Hkkınd Dh Fzl Bilgi İçin Prof. Dr. Nurullh AKKOÇ Türkiye Romtoloji Derneği Bşknı www.romtizmveysm.org T ürkiye Romtoloji Arştırm ve Eğitim Derneği, kıs dıyl Türkiye

Detaylı

İNEK VE SOYA SÜTÜ KARIŞIMLARIN DUYUSAL ÖZELLİKLERİNE PEYNİR SUYU VE KARBONAT KULLANIMININ ETKİSİ

İNEK VE SOYA SÜTÜ KARIŞIMLARIN DUYUSAL ÖZELLİKLERİNE PEYNİR SUYU VE KARBONAT KULLANIMININ ETKİSİ OMÜ Zir. Fk. Dergisi, 2005,20(1):1-5 J. of Fc. of Agric., OMU, 2005,20(1):1-5 İNEK VE SOYA SÜTÜ KARIŞIMLARIN DUYUSAL ÖZELLİKLERİNE PEYNİR SUYU VE KARBONAT KULLANIMININ ETKİSİ Hsn TEMİZ A.Kdir HURŞİT Ondokuz

Detaylı

Akciğer Kanserinde PET/BT

Akciğer Kanserinde PET/BT 326 D TÜRK RADYOLOJİ DERNEĞİ Akciğer Knserinde PET/BT Recep Svş TÜRK RADYOLOJİ SEMİNERLERİ Trd Sem 2014; 2: 326-339 ÖĞRENME HEDEFLERİ Pozitron Emisyon Tomogrfi/Bilgisyrlı Tomogrfi (PET/BT) Cihzını, Kullnıln

Detaylı

2005 ÖSS BASIN KOPYASI SAYISAL BÖLÜM BU BÖLÜMDE CEVAPLAYACAĞINIZ TOPLAM SORU SAYISI 90 DIR. Matematiksel İlişkilerden Yararlanma Gücü,

2005 ÖSS BASIN KOPYASI SAYISAL BÖLÜM BU BÖLÜMDE CEVAPLAYACAĞINIZ TOPLAM SORU SAYISI 90 DIR. Matematiksel İlişkilerden Yararlanma Gücü, 005 ÖSS SIN KPYSI SYISL ÖLÜM İKKT! U ÖLÜME EVPLYĞINIZ TPLM SRU SYISI 90 IR. İlk 45 Soru Son 45 Soru Mtemtiksel İlişkilerden Yrrlnm Gücü, Fen ilimlerindeki Temel Kvrm ve İlkelerle üşünme Gücü ile ilgilidir.

Detaylı

Jüvenil Miyasteni Gravis: Üç Olgu Sunumu ve Literatürün Gözden Geçirilmesi h

Jüvenil Miyasteni Gravis: Üç Olgu Sunumu ve Literatürün Gözden Geçirilmesi h e r Ar þ t ý r m Juvenile Mystheni Grvis: A Report of Three Cses nd Literture Review l n i j ri O O i g in Jüvenil Miysteni Grvis: Üç Olgu Sunumu ve Litertürün Gözden Geçirilmesi h c r s Re l Jüvenil Miysteni

Detaylı

İstatistik I Bazı Matematik Kavramlarının Gözden

İstatistik I Bazı Matematik Kavramlarının Gözden İsttistik I Bzı Mtemtik Kvrmlrının Gözden Geçirilmesi Hüseyin Tştn Ağustos 13, 2006 İçindekiler 1 Toplm İşlemcisi 2 2 Çrpım İşlemcisi 6 3 Türev 7 3.1 Türev Kurllrı.......................... 8 3.1.1 Sbit

Detaylı

İŞ ETKİ ÇİZGİSİ TEOREMİ. Balıkesir Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi İnşaat Müh. Bölümü Balıkesir, TÜRKİYE THEOREM OF WORK INFLUENCE LINE

İŞ ETKİ ÇİZGİSİ TEOREMİ. Balıkesir Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi İnşaat Müh. Bölümü Balıkesir, TÜRKİYE THEOREM OF WORK INFLUENCE LINE BAÜ Fen Bil. Enst. Dergisi (006).8. İŞ ETKİ ÇİZGİSİ TEOREMİ Scit OĞUZ, Perihn (Krkulk) EFE Blıkesir Üniversitesi Mühendislik Mimrlık Fkültesi İnşt Müh. Bölümü Blıkesir, TÜRKİYE ÖZET Bu çlışmd İş Etki Çizgisi

Detaylı

Anadolu Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Endüstri Mühendisliği Bölümü. Doç. Dr. Nil ARAS ENM411 Tesis Planlaması 2015-2016 Güz Dönemi

Anadolu Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Endüstri Mühendisliği Bölümü. Doç. Dr. Nil ARAS ENM411 Tesis Planlaması 2015-2016 Güz Dönemi Andolu Üniversitesi Mühendislik Fkültesi Endüstri Mühendisliği Bölümü Doç. Dr. Nil ARAS ENM411 Tesis Plnlmsı 2015-2016 Güz Dönemi 2 Tesis (fcility) Tesis : Belli bir iş için kurulmuş ypı Tesis etmek :

Detaylı

DERİM SONRASI SICAK SU UYGULAMALARININ CALIFORNIA WONDER TİPİ BİBER MUHAFAZASI ÜZERİNE ETKİLERİ

DERİM SONRASI SICAK SU UYGULAMALARININ CALIFORNIA WONDER TİPİ BİBER MUHAFAZASI ÜZERİNE ETKİLERİ Btı Akdeniz Trımsl Arştırm Enstitüsü Derim Dergisi, 2008,25(2):44-51 ISSN 1300-3496 DERİM SONRASI SICAK SU UYGULAMALARININ CALIFORNIA WONDER TİPİ BİBER MUHAFAZASI ÜZERİNE ETKİLERİ Kmile ULUKAPI Mustf ERKAN

Detaylı

Primer Beyin Tümörlerini Evrelendirmesinde Perfüzyon MRG nin Katkısı

Primer Beyin Tümörlerini Evrelendirmesinde Perfüzyon MRG nin Katkısı DAHİLİ BİLİMLER / MEDICAL SCIENCES Arştırm Mklesi / Reserch Article Ankr Üniversitesi Tıp Fkültesi Mecmusı 2009, 62(4) Primer Beyin Tümörlerini Evrelendirmesinde Perfüzyon MRG nin Ktkısı Contribution of

Detaylı

Simultaneus Bilateral Spontaneus Pneumothoraces: A Retrospective Analysis of 11 Cases

Simultaneus Bilateral Spontaneus Pneumothoraces: A Retrospective Analysis of 11 Cases e r Ar þ t ý r m Eş zmnlı Bilterl Spontn Pnömotorks: 11 Olgunun Retrospektif Anlizi l n i j ri O O i g in Simultneus Bilterl Spontneus Pneumothorces: A Retrospective Anlysis of 11 Cses h c r s Re l Bilterl

Detaylı

MATRİSLER. r r r A = v v v 3. BÖLÜM. a a L a. v r. a = M a. Matris L L L L. elemanları a ( i = 1,2,..., m ; j = 1,2,... n) cinsinden kısaca A = [ ]

MATRİSLER. r r r A = v v v 3. BÖLÜM. a a L a. v r. a = M a. Matris L L L L. elemanları a ( i = 1,2,..., m ; j = 1,2,... n) cinsinden kısaca A = [ ] 3. BÖLÜM 2 v r = M m v r 2 2 = 22 M m2 v r n n 2n = M mn MTRİSLER gibi n tne vektörün oluşturduğu, r r r = v v v [ L ] 2 n şeklindeki sırlnışın mtris denir. 2 nlitik Geometriden Biliyoruz ki : Mtris 2

Detaylı

Askorbik Asit ve Alfa-Tokoferol ün Karbon Tetraklorürle Oluşturulmuş Akut Karaciğer Toksisitesi Modelinde Karaciğeri Koruyucu Etkisi

Askorbik Asit ve Alfa-Tokoferol ün Karbon Tetraklorürle Oluşturulmuş Akut Karaciğer Toksisitesi Modelinde Karaciğeri Koruyucu Etkisi Byrm ve rk. Vn Tıp Dergisi: 11 (2):32-38, 2004 Askorik Asit ve Alf-Tokoferol ün Kron Tetrklorürle Oluşturulmuş Akut Krciğer Toksisitesi Modelinde Krciğeri Koruyucu Etkisi İrfn Byrm*, Hnefi Özek**, Serdr

Detaylı

1000(1,025) t TL ödeyerek bir fon. F t SORU 2 : SORU 1 : Bahar, t=1,3,5. yılların sonunda. Bir yatırım fonu, 0 t 1. için. anlık faiz oranına göre

1000(1,025) t TL ödeyerek bir fon. F t SORU 2 : SORU 1 : Bahar, t=1,3,5. yılların sonunda. Bir yatırım fonu, 0 t 1. için. anlık faiz oranına göre SORU 1 : Bhr, t=1,3,5. yıllrın sonund 1000(1,025) t TL ödeyerek bir fon oluşturmuştur. Üç ylığ dönüştürülebilir nominl iskonto ornı 4/41 olrk verildiğine göre, bu fonun 7. yıl sonundki birikimli değeri,

Detaylı

ELEKTRĐK MOTORLARI ve SÜRÜCÜLERĐ DERS 03

ELEKTRĐK MOTORLARI ve SÜRÜCÜLERĐ DERS 03 ELEĐ MOOLA ve SÜÜCÜLEĐ DES 03 Özer ŞENYU Mrt 0 ELEĐ MOOLA ve SÜÜCÜLEĐ DA MOOLANN ELEĐ DEE MODELLEĐ E AAEĐSĐLEĐ ENDÜĐ DEESĐ MODELĐ Endüviye uygulnn gerilim (), zıt emk (E), endüvi srgı direni () ile temsil

Detaylı

Evaluation of Fetal Lung Ultrasound Images by Digital Texture Analysis Methods l

Evaluation of Fetal Lung Ultrasound Images by Digital Texture Analysis Methods l e r Ar þ t ý r m Evlution of Fetl Lung Ultrsound Imges by Digitl Texture Anlysis Methods l n i j ri O O i g in Fetl Akciğer Ultrsonogrfik Görüntülerinin Dijitl Doku Çözümlemesi ile Değerlendirilmesi h

Detaylı

The Effect of IVIG on Superoxide Generation in Primary Humoral Immunodeficiencies

The Effect of IVIG on Superoxide Generation in Primary Humoral Immunodeficiencies e r l Ar þ t ý r m The Effect of IVIG on Superoxide Genertion in Primry Humorl Immunodeficiencies n i j ri O O i g in Humorl İmmun Yetmezlikli Hstlrd IVIG Tedvisinin Süperoksid Üretimine Etkisi h c r s

Detaylı

Çocuk Acil Ünitesine Başvuran 0-18 Yaş Arası Zehirlenme Olgularının İncelenmesi

Çocuk Acil Ünitesine Başvuran 0-18 Yaş Arası Zehirlenme Olgularının İncelenmesi Arştırmlr / Reserches DOI: 10.5350/SEMB2014480105 Çocuk Acil Ünitesine Bşvurn 0-18 Yş Arsı Zehirlenme Olgulrının İncelenmesi Dilek Aygin 1, Hnde Açıl 1 ÖZET: Çocuk cil ünitesine bşvurn 0-18 yş rsı zehirlenme

Detaylı

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ ECZACILIK FAKÜLTESİ

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ ECZACILIK FAKÜLTESİ 1 T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ ECZACILIK FAKÜLTESİ HİPERLİPİDEMİ TEDAVİSİ GÖREN HASTALARIN HASTALIK VE TEDAVİLERİ HAKKINDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Hzırlyn İhsn BÜYÜK Dnışmn Doç. Dr. M. Betül

Detaylı

YAPI ELEMANI OLARAK YERİNDE DÖKME BETONARME KAZIKLAR

YAPI ELEMANI OLARAK YERİNDE DÖKME BETONARME KAZIKLAR TMMOB İNŞAAT MÜHENDİLERİ ODAI İTANBUL ŞUBEİ YAPI TAARIM KURLARI YAPI ELEMANI OLARAK YERİNDE DÖKME BETONARME KAZIKLAR Prof. Dr. Zeki Cele İstnbul Teknik Üniversitesi, İnşt Fkültesi Betonrme Yılr ve Derem

Detaylı

Aksiyal SpA da Güncellenmiş ASAS anti-tnf Tedavi Önerileri ve Hedefe Yönelik Tedavi Stratejileri

Aksiyal SpA da Güncellenmiş ASAS anti-tnf Tedavi Önerileri ve Hedefe Yönelik Tedavi Stratejileri Aksiyal SpA da Güncellenmiş ASAS anti-tnf Tedavi Önerileri ve Hedefe Yönelik Tedavi Stratejileri Prof.Dr. M.Pamir ATAGÜNDÜZ Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Romatoloji Bilim Dalı 11 Nisan 2014 Ana Başlıklar

Detaylı

The Knowledge About Nutrition During Pregnancy, the Eating Habits and the Affecting Factors in the Pregnant Women

The Knowledge About Nutrition During Pregnancy, the Eating Habits and the Affecting Factors in the Pregnant Women e r l Ar þ t ý r m The Knowledge About Nutrition During Pregnncy, the Eting Hbits nd the Affecting Fctors in the Pregnnt Women n i j ri O O i g in Gebelerin Gebelikte Beslenme Konusundki Bilgi Düzeyleri,

Detaylı

Oksipital Korteks İskemisi Nedeniyle Gelişen Homonim Hemianopsinin Medikal Tedaviye Verdiği Hızlı Cevap

Oksipital Korteks İskemisi Nedeniyle Gelişen Homonim Hemianopsinin Medikal Tedaviye Verdiği Hızlı Cevap Oksipitl Korteks İskemisi Nedeniyle Gelişen Homonim Heminopsinin Medikl Tedviye Verdiği Hızlı Cevp Rpid Medicl Response of Homonymous Heminopsi fter Occipitl Cortex Ischemi Özlem GÜRSES ŞAHİN 1, Bnu ÇAKIR

Detaylı

İlişkisel Veri Modeli. İlişkisel Cebir İşlemleri

İlişkisel Veri Modeli. İlişkisel Cebir İşlemleri İlişkisel Veri Modeli İlişkisel Cebir İşlemleri Veri işleme (Mnipultion) işlemleri (İlişkisel Cebir İşlemleri) Seçme (select) işlemi Projeksiyon (project) işlemi Krtezyen çrpım (crtesin product) işlemi

Detaylı

VESTEL TERMOSÝFON TRV65M - TRV80M / TRV65E - TRV80E GARANTÝ 2 YIL

VESTEL TERMOSÝFON TRV65M - TRV80M / TRV65E - TRV80E GARANTÝ 2 YIL VESTEL TERMOSÝFON TRV65M - TRV80M / TRV65E - TRV80E GARANTÝ 2 YIL DANIÞMA MERKEZi: Cihzın TC.Gümrük ve Ticret bknlığı ve bknlıkç tespit ve iln edilen kullnım ömrü (cihzın fonksiyonlrını yerine getirebilmesi

Detaylı

Telekomünikasyon, bilginin haberleşme amaçlı

Telekomünikasyon, bilginin haberleşme amaçlı GÜNÜMÜZ HABERLEŞME TEKNOLOJİLERİNE KISA BİR BAKIŞ Mehmet Okty ELDEM Elektronik Y. Mühendisi EMO Ankr Şubesi Üyesi okty.eldem@gmil.com Telekomüniksyon, bilginin hberleşme mçlı olrk dikkte değer bir mesfeye

Detaylı

Atriyal fibrilasyon tedavi kılavuzu

Atriyal fibrilasyon tedavi kılavuzu ES KLAVUZU Atriyl fibrilsyon tedvi kılvuzu Avrup Krdiyoloji Derneği nin (ES) Atriyl Fibrilsyon Tedvisi İçin Görev Grubu Avrup Klp Ritmi irliği nin (EHRA) özel ktkısı ile geliştirilmiştir. Avrup Krdiyotorsik

Detaylı

b göz önünde tutularak, a,

b göz önünde tutularak, a, 3.ALT GRUPLAR Tnım 3.. bir grup ve G, nin boş olmyn bir lt kümesi olsun. Eğer ( ise ye G nin bir lt grubu denir ve G ile gösterilir. ) bir grup Not 3.. ) grubunun lt grubu olsun. nin birimi ve nin birimi

Detaylı

Eklamptik Ensefalopatide Vazojenik Ödem: Kranyal MR Bulguları

Eklamptik Ensefalopatide Vazojenik Ödem: Kranyal MR Bulguları Uludğ Üniversitesi Tıp Fkültesi Dergisi 29 (3) 11-15, 2003 Eklmptik Ensefloptide Vzojenik Ödem: Krnyl MR Bulgulrı Özgür ÇAKIR, Nln YILDIRIM, Şehri PUNAR, Müfit PARLAK Uludğ Üniversitesi Tıp Fkültesi, Rdyoloji

Detaylı

ÖZET. Bülent AKBUDAK * Özgür Akgün KARABULUT **

ÖZET. Bülent AKBUDAK * Özgür Akgün KARABULUT ** Ulud. Üniv. Zir. Fk. Derg., (22) 16(2): 35-46 Üzüm Muhfzsınd Gri Küf den (Botrytis cinere Pers:Fr.) Kynklnn Klite Kybı ve Çürümelerin Ultrviolet-C (UV-C) Işık Uygulmlrı ile Önlenmesi Üzerine Bir Arştırm

Detaylı

Sosyal Harcamalar ve İktisadi Büyüme İlişkisi: Türkiye Ekonomisinde 1960 2005 Dönemine Yönelik Bir Dinamik Analiz

Sosyal Harcamalar ve İktisadi Büyüme İlişkisi: Türkiye Ekonomisinde 1960 2005 Dönemine Yönelik Bir Dinamik Analiz Sosyl Hrcmlr ve İktisdi Büyüme İlişkisi: Türkiye Ekonomisinde 1960 2005 Dönemine Yönelik Bir Dinmik Anliz Sosyl Hrcmlr ve İktisdi Büyüme İlişkisi: Türkiye Ekonomisinde 1960 2005 Dönemine Yönelik Bir Dinmik

Detaylı

63032 / 63932 ELEKTRONİK SICAKLIK KONTROL CİHAZI KULLANIM KILAVUZU

63032 / 63932 ELEKTRONİK SICAKLIK KONTROL CİHAZI KULLANIM KILAVUZU 63032 / 63932 ELEKTRONİK SICAKLIK KONTROL CİHAZI KULLANIM KILAVUZU www.omk.com.tr 01.08.2014 V3185 / V4185 VARİL ISITICISI KULLANIM KILAVUZU OMAK MAKİNA SANAYİİ ve TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ DR. MEDİHA ELDEM

Detaylı

İKİNCİ DERECEDEN DENKLEMLER

İKİNCİ DERECEDEN DENKLEMLER İKİNCİ DERECEDEN DENKLEMLER İKİNCİ DERECEDEN BİR BİLİNMEYENLİ DENKLEMLER TANIMLAR :, b, R ve 0 olmk üzere denklem denir. b = 0 denklemine, ikini dereeden bir bilinmeyenli Bu denklemde, b, gerçel syılrın

Detaylı

MUTLAK DEĞER. Sayı doğrusu üzerinde x sayısının sıfıra olan uzaklığına x in mutlak değeri denir ve x ile. gösterilir. x x. = a olarak tanımlanır.

MUTLAK DEĞER. Sayı doğrusu üzerinde x sayısının sıfıra olan uzaklığına x in mutlak değeri denir ve x ile. gösterilir. x x. = a olarak tanımlanır. gösterilir. MUTLAK DEĞER Syı doğrusu üzerinde syısının sıfır oln uzklığın in mutlk değeri denir ve ile B O A 0 OA = OB =, 0 =, < 0 olrk tnımlnır. < 0 < y için y = y işleminin eşitini bulunuz. < 0 için

Detaylı

Velilere Yönelik Soru Formu

Velilere Yönelik Soru Formu Velilere Yönelik Soru Formu Eğitim Stndrtlrı Pilot Çlışmsı 4. Sınıf Mtemtik Okul Sınıf Öğrenci Sevgili veliler, Sevgili velyet shipleri, Çocuğunuzun sınıfı, mtemtik eğitim stndrtlrın ilişkin bir pilot

Detaylı

YILLAR 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 ÖSS-YGS

YILLAR 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 ÖSS-YGS Rsonel Sılr YILLAR 00 00 00 00 00 00 00 00 00 0 ÖSS-YGS RASYONEL SAYILAR KESĐR: Z ve 0 olmk üzere şeklindeki ifdelere kesir denir p pd kesirçizgisi KESĐR ÇEŞĐTLERĐ: kesri için i) < ise kesir sit kesirdir

Detaylı

BİTKİSEL ÜRETİMDE ÇİFTLİK GÜBRESİ VE BİYOGAZ KOMPOSTU KULLANIMININ YAYGINLAŞTIRILMASI

BİTKİSEL ÜRETİMDE ÇİFTLİK GÜBRESİ VE BİYOGAZ KOMPOSTU KULLANIMININ YAYGINLAŞTIRILMASI BİTKİSEL ÜRETİMDE ÇİFTLİK GÜBRESİ VE BİYOGAZ KOMPOSTU KULLANIMININ YAYGINLAŞTIRILMASI Yyımlyn: Türk - Almn Biyogz Projesi And Sokk No: 8/6 06580 Çnky, Ankr, Türkiye T: +90 312 466 70 56 T.C. Çevre ve Şehircilik

Detaylı

Comparison of ATP-MgCl 2. and Methylprednisolone in Experimentally Induced Spinal Cord Trauma l

Comparison of ATP-MgCl 2. and Methylprednisolone in Experimentally Induced Spinal Cord Trauma l e r Ar þ t ý r m Comprison of nd Methylprednisolone in Experimentlly Induced Spinl Cord Trum l n i j ri O O i g in Deneysel Spinl Kord Trvmlrınd ve Metilprednizolonun Krşılştırılmsı h c r s Re l Deneysel

Detaylı

Bknlık Yyın No: 347 ISBN 978-605-393-022-8 Müdürlük Yyın No: 2 ANADOLU KARAÇAMI (Pinus nigr Arnold. ssp. pllsin (Lmb.) Holmboe) ULUSAL ISLAH ZONLAMASININ ORİJİN PERFORMANSI VE YETİŞME ORTAMI ÖZELLİKLERİ

Detaylı

ELEKTRİK DAĞITIM ȘİRKETLERİNİN SORUMLULUĞUNDAKİ YOL AYDINLATMASINA İLİȘKİN KURALLARIN İRDELENMESİ

ELEKTRİK DAĞITIM ȘİRKETLERİNİN SORUMLULUĞUNDAKİ YOL AYDINLATMASINA İLİȘKİN KURALLARIN İRDELENMESİ ELEKTRİK DAĞITIM ȘİRKETLERİNİN SORUMLULUĞUNDAKİ YOL AYDINLATMASINA İLİȘKİN KURALLARIN İRDELENMESİ M. Akif ȘENOL 1 Ercüment ÖZDEMİRCİ 2 M. Cengiz TAPLAMACIOĞLU 3 1 Enerji ve Tbii Kynklr Bknlığı, Ankr, 2

Detaylı

DENEME 6 SAYISAL BÖLÜM ÇÖZÜMLERİ

DENEME 6 SAYISAL BÖLÜM ÇÖZÜMLERİ DENEME 6 SAYISAL BÖLÜM ÇÖZÜMLERİ. 3 3 = ( 3 ) ( 3) > > = 3 3 = 6 6. xy x = 8 xy x = 8 x.(y ) x.(y ) = 8 8 6 y (y ).(y) = 6 y = 6 y=6 y=5. 36. 8 d 8 = 6 d n 0 8 0 = 6 ( ) = 6 5 = 3 00 3. 880 ( 3) 80 0 =

Detaylı

LOGARİTMA. çözüm. için. Tanım kümesindeki 1 elemanını değer kümesindeki herhangi. çözüm. çözüm

LOGARİTMA. çözüm. için. Tanım kümesindeki 1 elemanını değer kümesindeki herhangi. çözüm. çözüm LOGARİTMA Üstel Fonksion >0 ve olmk üzere f:r R +, f() = şeklindeki fonksionlr üstel fonksion denir. Üstel fonksionlr birebir ve örtendir. f:r R +, f()=( ) bğıntısının üstel fonksion olup olmdığını inceleiniz.

Detaylı

a a a a a a www.inka-paletten.com P A L E T Y P A L E T Ahşap paletlerle rekabet edebilir fiyattadır İç içe geçebildiğinden daha az stok yeri tutar

a a a a a a www.inka-paletten.com P A L E T Y P A L E T Ahşap paletlerle rekabet edebilir fiyattadır İç içe geçebildiğinden daha az stok yeri tutar Y P A L E T Ahşp pletlerle rekbet edebilir fiyttdır İç içe geçebildiğinden dh z stok yeri tutr Konteynırlr uygun ebtlr CP3, CP5 Çevreyle Dost Düny çpınd kıs sürede teslimt Isıl işlem,fümigsyon gerektirmez,

Detaylı

Web Tabanlı Yoğun Bakım Karar Destek Sistemi

Web Tabanlı Yoğun Bakım Karar Destek Sistemi TURKMIA 10 Proceedings 26 VII. Ulusl Tıp Bilişimi Kongresi Bildirileri Web Tbnlı Yoğun Bkım Krr Destek Sistemi Deniz ÖZEL, Uğur BİLGE, Neşe ZAYİM, Melike CENGİZ Osmn SAKA b, Ftih ÖZBEK, Biyoisttistik ve

Detaylı

Yüz İfadelerini Öğreniyorum Web Sitesinin Kullanılabilirliği İçin Sezgisel Değerlendirme

Yüz İfadelerini Öğreniyorum Web Sitesinin Kullanılabilirliği İçin Sezgisel Değerlendirme Yüz İfdelerini Öğreniyorum Web Sitesinin Kullnılbilirliği İçin Sezgisel Değerlendirme Filiz İŞLEYEN, K. Hkn GÜLKESEN, Neşe ZAYİM, M. Keml SAMUR Buket CİNEMRE b Biyoisttistik ve Tıp Bilişimi AD, Akdeniz

Detaylı

Yerel Topluluklar ve Yönetimler Arasında Sınır-Ötesi Đşbirliği Avrupa Çerçeve Sözleşmesine Ek Protokol

Yerel Topluluklar ve Yönetimler Arasında Sınır-Ötesi Đşbirliği Avrupa Çerçeve Sözleşmesine Ek Protokol Yerel Topluluklr ve Yönetimler Arsınd Sınır-Ötesi Đşirliği Avrup Çerçeve Sözleşmesine Ek Protokol Strsourg 9 Xl 1995 Avrup Antlşmlrı Serisi/159 Yerel Topluluklr vey Yönetimler rsınd Sınır-ötesi Đşirliği

Detaylı

ORAN ORANTI ORAN ORANTI ORANTININ ÖZELLİKLERİ ÖRNEK - 1 TANIM. x ve y tamsayıdır. x y

ORAN ORANTI ORAN ORANTI ORANTININ ÖZELLİKLERİ ÖRNEK - 1 TANIM. x ve y tamsayıdır. x y ORAN ORANTI TANIM Anı irimden iki çokluğun iririle krşılştırılmsın orn denir. ornınd ve nı irimden olduğu için nin irimi oktur. ÖRNEK - 1 ve tmsıdır. = ve + = 0 olduğun göre, kçtır? A) 1 B) C) 0 9 D) 1

Detaylı

TRAFİK SAYIMLARI, BÖLGE NÜFUSLARI VE BÖLGELER ARASI UZAKLIKLARI KULLANARAK BAŞLANGIÇ-SON MATRİSİ TAHMİNİ

TRAFİK SAYIMLARI, BÖLGE NÜFUSLARI VE BÖLGELER ARASI UZAKLIKLARI KULLANARAK BAŞLANGIÇ-SON MATRİSİ TAHMİNİ Gzi Üniv. Müh. Mim. Fk. Der. J. Fc. Eng. Arch. Gzi Univ. Cilt 4, No, 9-36, 009 Vol 4, No, 9-36, 009 TRAFİK SAYIMLARI, BÖLGE NÜFUSLARI VE BÖLGELER ARASI UZAKLIKLARI KULLANARAK BAŞLANGIÇ-SON MATRİSİ TAHMİNİ

Detaylı

Cevap D. 6. x = 3, y = 7, z = 9 olduğundan x + y < y ve. Cevap C. 7. x ile y aralarında asal olduğundan x 2 ile y sayıları da. Cevap A.

Cevap D. 6. x = 3, y = 7, z = 9 olduğundan x + y < y ve. Cevap C. 7. x ile y aralarında asal olduğundan x 2 ile y sayıları da. Cevap A. eneme - / Mt MTEMTİK ENEMESİ. c - m. c - m -.., bulunur. y. 7, + 7 y + + 00 y + + + y + +, y lınr ı.. ^ - h. ^ + h. ^ + h ^ - h. ^ + h - & & bulunur.. ΩΩΩΩΔφφφ ΩΩφφ ΩΩΔφ 0 evp. ise ^ h ^h 7 ise ^ 7h b

Detaylı

rus[i L)'nın kimyasal savaı metotları üzerinde aralllrmalar

rus[i L)'nın kimyasal savaı metotları üzerinde aralllrmalar Türk. bitki kor. derg (1935), 9 : 247-253 ISSN 0254-5454 EgeBölgesi turuntoillerinde zrr ypn Knlı blsır ([ eropistes rus[i L)'nın kimysl svı metotlrı üzerinde rlllrmlr E. Pervin ÖNDER* Orhn ULU* Aydın

Detaylı

1981 ÜYS Soruları. 1. Bir top kumaşın önce i, sonra da kalanın ü. satılıyor. Geriye 26 m kumaş kaldığına göre, kumaşın tümü kaç metredir?

1981 ÜYS Soruları. 1. Bir top kumaşın önce i, sonra da kalanın ü. satılıyor. Geriye 26 m kumaş kaldığına göre, kumaşın tümü kaç metredir? 98 ÜYS Sorulrı. r top kumşın önce, sonr d klnın ü 5 stılıor. Gere 6 m kumş kldığın göre, kumşın tümü kç metredr? ) 7 ) 65 ) 6 ) 55 ) 5 4. r şekln, u brm uzunluğun göre ln ölçüsü, v brm uzunluğun göre ln

Detaylı

YÜZDE VE FAĐZ PROBLEMLERĐ

YÜZDE VE FAĐZ PROBLEMLERĐ YILLAR 00 003 00 00 006 007 008 009 010 011 ÖSS-YGS 3 1 1 1 3 YÜZDE VE FAĐZ PROBLEMLERĐ YÜZDE: Bir syının yüzde sı= dır ÖRNEK(1) % i 0 oln syıyı bullım syımız olsun 1 = 0 = 0 ÖRNEK() 800 ün % ini bullım

Detaylı

Derneğimiz ve Sağlık Bakanlığı İstanbul da ortak ÇİYAD Kursları Düzenlemeye başladı

Derneğimiz ve Sağlık Bakanlığı İstanbul da ortak ÇİYAD Kursları Düzenlemeye başladı Çocuk Acil Tıp ve Yoğun Bkım Derneği Yyını Güncel Bhr 2007 Derneğimiz ve Sğlık Bknlığı İstnbul d ortk ÇİYAD Kurslrı Düzenlemeye bşldı Çocuk Acil Tıp ve Yoğun Bkım Derneği ile İstnbul İl Sğlık Müdürlüğü

Detaylı

İÇİNDEKİLER ORAN VE ORANTI... 267-278... 01-06 KESİR PROBLEMLERİ... 279-288... 01-05 HAVUZ VE İŞ PROBLEMLERİ... 289-298... 01-06

İÇİNDEKİLER ORAN VE ORANTI... 267-278... 01-06 KESİR PROBLEMLERİ... 279-288... 01-05 HAVUZ VE İŞ PROBLEMLERİ... 289-298... 01-06 PROBLEMLER İÇİNDEKİLER Syf No Test No ORAN VE ORANTI... 267-278... 01-06 KESİR PROBLEMLERİ... 279-288... 01-05 HAVUZ VE İŞ PROBLEMLERİ... 289-298... 01-06 SAYI PROBLEMLERİ... 299-314... 01-08 YAŞ PROBLEMLERİ...

Detaylı

ÇOKGENLER Çokgenler çokgen Dışbükey (Konveks) ve İçbükey (Konkav) Çokgenler dış- bükey (konveks) çokgen içbükey (konkav) çokgen

ÇOKGENLER Çokgenler çokgen Dışbükey (Konveks) ve İçbükey (Konkav) Çokgenler dış- bükey (konveks) çokgen içbükey (konkav) çokgen ÇONLR Çokgenler rdışık en z üç noktsı doğrusl olmyn, düzlemsel şekillere çokgen denir. Çokgenler kenr syılrın göre isimlendirilirler. Üçgen, dörtgen, beşgen gibi. ışbükey (onveks) ve İçbükey (onkv) Çokgenler

Detaylı

Ünite 5 ÜSTEL VE LOGARİTMİK FONKSİYONLAR. 5.1. Üstel Fonksiyon. 5.2. Logaritma Fonksiyonu. 5.3. Üstel ve Logaritmik Denklem ve Eşitsizlikler

Ünite 5 ÜSTEL VE LOGARİTMİK FONKSİYONLAR. 5.1. Üstel Fonksiyon. 5.2. Logaritma Fonksiyonu. 5.3. Üstel ve Logaritmik Denklem ve Eşitsizlikler Ünite ÜSTEL VE LOGARİTMİK FONKSİYONLAR f() g() log.. Üstel Fonksion / / / /.. Logritm Fonksionu.. Üstel ve Logritmik Denklem ve Eşitsizlikler . ÜNİTE: ÜSTEL ve LOGARİTMİK FONKSİYONLAR KAZANIM ve İÇERİK.

Detaylı

Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi

Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi Andolu Trım Bilimleri Dergisi Andolu Journl of Agriculturl Sciences http://dergiprk.ulkim.gov.tr/omunjs Arştırm/Reserch Andolu Trım Bilim. Derg./Andolu J Agr Sci, 3 (215) 6-67 ISSN: 138-875 (Print) 138-8769

Detaylı

DEĞİŞİK PAPAYA ÇEŞİTLERİNDE (CARICA PAPAYA L.) TOHUMLARA YAPILAN BAZI ÖN İŞLEMLERİN TOHUM ÇİMLENME ORANI VE SÜRESİ ÜZERİNE ETKİLERİ *

DEĞİŞİK PAPAYA ÇEŞİTLERİNDE (CARICA PAPAYA L.) TOHUMLARA YAPILAN BAZI ÖN İŞLEMLERİN TOHUM ÇİMLENME ORANI VE SÜRESİ ÜZERİNE ETKİLERİ * AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ ZİRAAT FAKÜLTESİ DERGİSİ, 26, 19(1), 17-11 DEĞİŞİK PAPAYA ÇEŞİTLERİNDE (CARICA PAPAYA L.) TOHUMLARA YAPILAN BAZI ÖN İŞLEMLERİN TOHUM ÇİMLENME ORANI VE SÜRESİ ÜZERİNE ETKİLERİ * Esm

Detaylı

ASAL SAYILAR. Asal Sayılar YILLAR MATEMATĐK ĐM

ASAL SAYILAR. Asal Sayılar YILLAR MATEMATĐK ĐM YILLAR 00 003 004 00 006 007 008 009 00 0 ÖSS-YGS - - - - - - - ASAL SAYILAR ve kendisinden bşk pozitif böleni olmyn den büyük tmsyılr sl syı denir Negtif ve ondlıklı syılr sl olmz Asl syılrı veren bir

Detaylı

PROSES FMEA FORMUNUN KULLANIMI

PROSES FMEA FORMUNUN KULLANIMI BİR PROE FMEA GELİŞTİRMEK (Q 9000 - üçüncü bsk) Proses sorumlusu mühendis, Proses FMEA hzrlklrnd kendisine yrdmc olbilecek tüm dokümnlr ship olmldr. Proses FMEA, bir prosesin ne olms ve ne olmms konusundki

Detaylı

İntegralin Uygulamaları

İntegralin Uygulamaları Bölüm İntegrlin Uygulmlrı. Aln f ve g, [, b] rlığındki her x için f(x) g(x) eşitsizliğini sğlyn sürekli fonksiyonlr olmk üzere y = f(x), y = g(x) eğrileri, x = ve x = b düşey doğrulrı rsındki S bölgesini

Detaylı

Huş Odununun Kayın Odununa Alternatif Olarak Kontrplak Üretiminde Değerlendirilmesi

Huş Odununun Kayın Odununa Alternatif Olarak Kontrplak Üretiminde Değerlendirilmesi 50 Odununun Kyın Odunun Alterntif Olrk Kontrplk Üretiminde Değerlendirilmesi Evren Osmn ÇAKIROĞLU 1*, İsmil AYDIN 2 1 Artvin Çoruh Üniversitesi Meslek Yüksekokulu Mobily ve Dekorsyon Bölümü/Artvin 2 Krdeniz

Detaylı

Migren Hastalarında Endotelyal Nitrik Oksit Sentaz ve Anjiyotensin Dönüştürücü Enzim Gen Polimorfizmleri

Migren Hastalarında Endotelyal Nitrik Oksit Sentaz ve Anjiyotensin Dönüştürücü Enzim Gen Polimorfizmleri Arştırm Mklesi / Reserch Article Doi: 10.4274/np.y6665 274 Migren Hstlrınd Endotelyl Nitrik Oksit Sentz ve Anjiyotensin Dönüştürücü Enzim Gen Polimorfizmleri Endothelil Nitric Oxide Synthse nd Angiotensin

Detaylı

LİNEER CEBİR MATRİSLER: şeklindeki tablosuna mxn tipinde bir matris denir. [a ij ] mxn şeklinde gösterilir. m satır, n sütun sayısıdır.

LİNEER CEBİR MATRİSLER: şeklindeki tablosuna mxn tipinde bir matris denir. [a ij ] mxn şeklinde gösterilir. m satır, n sütun sayısıdır. LİNEER CEBİR MTRİSLER: i,,,...,m ve j,,,..., n için ij sılrının. m m...... n n mn şeklindeki tblosun mn tipinde bir mtris denir. [ ij ] mn şeklinde gösterilir. m stır, n sütun sısıdır. 5 mtrisi için ;

Detaylı

LYS LİMİT VE SÜREKLİLİK KONU ÖZETLİ ÇÖZÜMLÜ SORU BANKASI

LYS LİMİT VE SÜREKLİLİK KONU ÖZETLİ ÇÖZÜMLÜ SORU BANKASI LYS LİMİT VE SÜREKLİLİK KONU ÖETLİ ÇÖÜMLÜ SORU BANKASI ANKARA İÇİNDEKİLER Limit Kvrmı ve Grfik Sorulrı... Limitle İlgili Bzı Özellikler...7 Genişletilmiş Reel Sılrd Limit... Bileşke Fonksionun Limiti...

Detaylı

Akut Apandisit Olgularında Nötrofil/Lenfosit Oranının Tanıda ve Hastalığın Şiddetini Belirlemedeki Prediktif Değeri

Akut Apandisit Olgularında Nötrofil/Lenfosit Oranının Tanıda ve Hastalığın Şiddetini Belirlemedeki Prediktif Değeri Dicle Tıp Dergisi / 2016; 43 (2): 279-284 Dicle Medicl Journl doi: 10.5798/diclemedj.0921.2016.02.0681 ÖZGÜN ARAŞTIRMA / ORIGINAL ARTICLE 279 Akut Apndisit Olgulrınd Nötrofil/Lenfosit Ornının Tnıd ve Hstlığın

Detaylı

Geniş Vestibüler Akuaduktus Sendromu: 2 Olgu Sunumu

Geniş Vestibüler Akuaduktus Sendromu: 2 Olgu Sunumu Uludğ Üniversitesi Tıp Fkültesi Dergisi 30 (2) 131-135, 2004 OLGU BİLDİRİMİ Geniş Vestiüler Akuduktus Sendromu: 2 Olgu Sunumu Nusret İNCİ, İrhim HIZALAN, Özlem Ky TURGUT, İlker TEZEL, Selçuk ONART, Levent

Detaylı

Sigma 28, 124-137, 2010 Review Paper / Derleme Makalesi ANALYTIC HIERARCHY PROCESS FOR SPATIAL DECISION MAKING

Sigma 28, 124-137, 2010 Review Paper / Derleme Makalesi ANALYTIC HIERARCHY PROCESS FOR SPATIAL DECISION MAKING Journl of Engineering nd Nturl Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi Sigm 28, 24-37, 200 Review Pper / Derleme Mklesi ANALYTIC HIERARCHY PROCESS FOR SPATIAL DECISION MAKING Dery ÖZTÜRK*, Ftmgül

Detaylı

Komisyon DGS TAMAMI ÇÖZÜMLÜ 10 DENEME SINAVI ISBN 978-605-364-027-1. Kitapta yer alan bölümlerin tüm sorumluluğu yazarına aittir.

Komisyon DGS TAMAMI ÇÖZÜMLÜ 10 DENEME SINAVI ISBN 978-605-364-027-1. Kitapta yer alan bölümlerin tüm sorumluluğu yazarına aittir. Komisyon DGS TAMAMI ÇÖZÜMLÜ 0 DENEME SINAVI ISBN 97-0--07- Kitpt yer ln ölümlerin tüm sorumluluğu yzrın ittir. Pegem Akdemi Bu kitın sım, yyın ve stış hklrı Pegem Akdemi Yy. Eğt. Dn. Hizm. Tic. Ltd. Şti

Detaylı

Şeref KALAYCI * Yusuf DEMİR * İbrahim Yaşar GÖK ** Akdeniz İ.İ.B.F. Dergisi (20) 2010, 104-120

Şeref KALAYCI * Yusuf DEMİR * İbrahim Yaşar GÖK ** Akdeniz İ.İ.B.F. Dergisi (20) 2010, 104-120 Akdeniz İ.İ.B.F. Dergisi (0) 010, 104-10 GETİRİ VOLATİLİTESİ-İŞLEM HACMİ İLİŞKİSİ: VADELİ İŞLEM VE OPSİYON BORSASI ÜZERİNDE AMPİRİK BİR UYGULAMA RETURN VOLATILITY-TRADING VOLUME RELATIONSHIP: AN EMPIRICAL

Detaylı

AntiTNF ajanların aksiyel spondiloartropatide etkinlikleri

AntiTNF ajanların aksiyel spondiloartropatide etkinlikleri AntiTNF ajanların aksiyel spondiloartropatide etkinlikleri Dr. Mehmet Akif Öztürk Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Romatoloji Bilim Dalı Aksiyel Spondiloartropati ASteki inflamatuvar

Detaylı