Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download ""

Transkript

1 ANKARA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ TIBBİ GAZ SİSTEMLERİNDE BASINÇ KONTROLÜ İÇİN BİR UYARI SİSTEMİ TASARIMI Oktay AYDIN ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI ANKARA 2008 Her hakkı saklıdır

2 TEZ ONAYI Oktay AYDIN tarafından hazırlanan Tıbbi gaz sistemlerinde basınç kontrolü için bir uyarı sistemi tasarımı adlı tez çalışması aşağıdaki juri tarafından oy birliği ile Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Elektronik Mühendisliği Anabilim Dalı nda YÜKSEK LİSANS TEZİ olarak kabul edilmiştir. Danışman: Doç. Dr. Ziya TELATAR Jüri Üyeleri : Başkan : Doç. Dr. Osman EROĞUL Gülhane Askeri Tıp Akademisi Biyomedikal Mühendislik Merkezi Üye : Doç. Dr. Ziya TELATAR Ankara Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Elektronik Mühendisliği A.B.D. Üye : Yrd. Doç. Dr. Murat EFE Ankara Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Elektronik Mühendisliği A.B.D. Yukarıdaki sonucu onaylarım Prof.Dr. Orhan ATAKOL Enstitü Müdürü

3 ÖZET Yüksek Lisans Tezi TIBBİ GAZ SİSTEMLERİNDE BASINÇ KONTROLÜ İÇİN BİR UYARI SİSTEMİ TASARIMI Oktay AYDIN Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Elektronik Mühendisliği Anabilim Dalı Danışman: Doç. Dr. Ziya TELATAR Bu çalışmada; hastanelerde, ameliyathane ve hasta odalarına kadar iletilen tıbbi gazların hastanenin her bir katındaki basınçlarının merkezi bir yerden görüntülenmesini, kaydedilmesini ve basınçlar, limit değerlerinin dışına çıktığında sesli ve görsel alarm üretilmesini sağlayacak bir sistem gerçeklenmiştir. Basınç limit değerleri, kullanıcı tarafından belirlenebilmektedir. 4 katlı bir hastane için tasarlanan sistemde her bir kata medikal oksijen, medikal karbondioksit, medikal azot protoksit, basınçlı hava ve vakum hatlarının geldiği düşünülerek her kattan 5 basınç sensörü ile basınç bilgisi alınmıştır. Basınç sensörlerinden gelen veriler, tasarlanan bir kontrol devresi ile alınarak bilgisayara aktarılmakta, geliştirilen bir program ile yorumlanarak gerektiğinde alarm üretilmektedir. Hastanelerdeki merkezi gaz santralleri, her bir tıbbi gazın toplam basınç değişiminde alarm vermektedir. Ayrıca her bir kat için alarm paneli de bulunmaktadır. Ancak gerçeklenen sistem, hastanedeki bütün katların gaz basınçlarını tek bir yerden izleme, bu basınç değerlerini bilgisayara kaydetme ve geriye dönük olarak gaz basınçlarını sorgulama olanağı sağlamaktadır. Gaz basınçlarındaki değişimlerde algılanan hata payı ortalama % 4.66 dır. Kasım 2008, 53 sayfa Anahtar Kelimeler: Tıbbi Gazlar, Basınç, Alarm, Kontrol, Oksijen, Nitrojen Protoksit, Basınçlı Hava i

4 ABSTRACT Masters Thesis AN ALARM SYSTEM FOR PRESSURE CONTROL IN MEDICAL SYSTEMS Oktay AYDIN Ankara University Graduate School of Natural and Applied Sciences Department of Electronics Engineering Supervisor: Assoc. Prof. Ziya TELATAR In this study, a system is realized that can monitorize and record pressures of medical gases-delivered to patient rooms and operating rooms- in every floor of a hospital. Also this system is able to produce an visual and auditory alarm when pressures of medical gases isn t within limits. Pressure limits are entered by user. It can be used hospitals which have up to 4 floors. It is assumed that medical oxygen, medical carbon dioxide, medical nitrous oxide, medical air and vacuum lines delivered to every floor so 5 pressure sensor are used for measure pressures in every floor. A designed control circuit transmits data, which comes from pressure sensors, to a computer which can process this data with an improved programme on it. And computer produces alarm when pressures of medical gases isn t within limits. Central gas plant in hospital can produce alarm when every gas s total pressure isn t within limits. Also there re alarm systems for every single floor. But with designed system, pressures in every floor can be monitorized, stored and inquired retrospectively in any room in hospital continuously. Mean measurement accuracy while measuring pressure changes in this study is 4.66%. November 2008, 53 pages Key Words: Medical Gases, Pressure, Alarm, Control, Oxygen, Nitrous Oxide, Compressed Air ii

5 TEŞEKKÜR Desteklerini esirgemeyen danışman hocalarım Sayın Doç. Dr. Ziya TELATAR a, (Ankara Üniversitesi Mühendislik Fakültesi), Sayın Doç. Dr. Osman EROĞUL a (Gülhane Askeri Tıp Akademisi Biyomedikal Mühendislik Merkezi) ve Gülhane Askeri Tıp Akademisi Tıbbi Gazlar Bölümü personeline, aileme ve Bilim İnsanı Destekleme Bursu ile katkılarından TÜBİTAK a teşekkürlerimi sunarım. Oktay AYDIN Ankara, Kasım 2008 iii

6 İÇİNDEKİLER ÖZET... i ABSTRACT... ii TEŞEKKÜR... iii SİMGELER DİZİNİ... vi ŞEKİLLER DİZİNİ... vii ÇİZELGELER DİZİNİ... ix 1. GİRİŞ KURAMSAL TEMELLER Hastanelerde Kullanılan Başlıca Tıbbi Gazlar Medikal oksijen Medikal karbondioksit Medikal azot protoksit Medikal hava (basınçlı hava) Medikal vakum Mikroişlemciler ve Mikrodenetleyicilere Genel Bakış Mikroişlemciler Mikrodenetleyiciler PIC in özellikleri Bir PIC in işlem yapabilmesi için gerekli bileşenler PIC 16F Bellek Organizasyonu Program Bellek Organizasyonu Veri Bellek Organizasyonu Pic Basic Programlama Dili MATERYAL VE YÖNTEM Gaz Basınç Görüntüleme ve Alarm Sistemi Sensörler Kontrol devresi Devrenin çalışması Geliştirilen program iv

7 4. TARTIŞMA VE SONUÇ KAYNAKLAR EKLER EK 1 Kontrol Devresindeki PIC ler İçine Yüklenen Kodlar EK 2 Bilgisayarda Çalışan Programın Kaynak Kodları EK 3 MPX5999D İçin Üretici Bilgi Sayfası EK 4 MPX5100D İçin Üretici Bilgi Sayfası EK 5 Pic Basic Proglamlama Dilinde Komutlar EK 6 PIC 16F877 de Pin Tanımlamaları EK 7 PIC 16F877 nin Basitleştirilmiş İç Yapısı ÖZGEÇMİŞ v

8 SİMGELER DİZİNİ CPU EPROM FDA I/O MCU OTP PIC PROM PSA PWM RAM ROM RISC SFR USART Central Processing Unit Erasable Programmable Read-Only Memory U.S. Food And Drug Administration Input/Output Microcontroller Unit One Time Programmable Peripheral Interface Controller Programmable Read-Only Memory Pressure Swing Adsorption Pulse-With Modulation Random-Access Memory Read-Only Memory Reduced Instruction Set Computing Special Function Register The Universal Synchronous Asynchronous Receiver Transmitter vi

9 ŞEKİLLER DİZİNİ Şekil 2.1 Örnek bir oksijen santrali... 4 Şekil 2.2 Örnek bir yüksek basınç düşürücü... 4 Şekil 2.3 Örnek bir ikincil basınç düşürücü... 5 Şekil 2.4 Örnek bir kollektör... 5 Şekil 2.5 Örnek bir bağlantı borusu... 6 Şekil 2.6 Örnek bir medikal hava santrali... 8 Şekil 2.7 Örnek bir medikal hava santrali alarm paneli... 8 Şekil 2.8 Örnek bir medikal vakum santrali... 9 Şekil 2.9 Örnek bir medikal hava santrali Şekil 2.10 Örnek bir medikal hava santrali alarm paneli Şekil 2.11 Örnek bir medikal vakum santrali Şekil 2.12 Örnek bir medikal vakum pompası Şekil 2.13 Bir mikroişlemci sisteminin temel bileşenlerinin blok diyagramı Şekil 2.14 Bir mikrodenetleyici sisteminin temel bileşenlerinin blok diyagramı Şekil 2.15 PIC 16F877 nin giriş çıkış portları Şekil 3.1 Kontrol devresi genel şeması Şekil 3.2 Kontrol devresine ait baskı devre Şekil 3.3 Geliştirilen kontrol devresi Şekil 3.4 Sensör bağlantıları Şekil 3.5 Sensörlerin gaz prizlerine bağlanışı Şekil 3.6 Geliştirilen bilgisayar programına ait akış şeması Şekil 3.7 Limit ayarlama penceresine ait ekran görüntüsü Şekil 3.8 Normal basınç için örnek ekran görüntüsü Şekil 3.9 Pozitif basınç sensöründe düşük basınç için örnek ekran görüntüsü Şekil 3.10 Negatif basınç sensöründe düşük basınç için örnek ekran görüntüsü Şekil 3.11 Pozitif basınç sensöründe yüksek basınç için örnek ekran görüntüsü Şekil 3.12 Negatif basınç sensöründe yüksek basınç için örnek ekran görüntüsü Şekil 3.13 Pozitif basınç sensöründe çok yüksek basınç için örnek ekran görüntüsü Şekil 3.14 Negatif basınç sensöründe çok yüksek basınç için örnek ekran görüntüsü vii

10 Şekil 3.15 Bir basınç sensörünün arızalı olması veya o hattaki basıncın 0 (sıfır) bar olması durumuna ait örnek ekran görüntüsü Şekil 3.16 Kayit.txt dosyasına ait bir ekran görüntüsü viii

11 ÇİZELGELER DİZİNİ Çizelge 2.1 PIC 16F877 de RP0 ve RP1 ile bank seçimi Çizelge 4.1 Ölçüm sonuçları karşılaştırması ix

12 1. GİRİŞ Hastanelerde, ameliyathanelerde ve hasta odalarında çeşitli tıbbi gazlar değişik amaçlar için kullanılmaktadır (anestezi, ameliyat bölgesinin daha iyi görülebilmesi amacıyla vücut boşluklarının genişletilmesi v.b.). Tıbbi gazlar bu ilgili birimlere merkezi gaz santrallerinden yollanır. Merkezi gaz santrallerinde gazların basıncı belli değerler arasında tutulmakta ve bu değerlerin dışına çıktığında santral üzerindeki alarm paneli marifetiyle alarm üretilmektedir. Tıbbi gazlar, hastanenin ilgili birçok katına gönderildiği için bu katlardaki basınç değerlerinin belirlenmiş limitler arasında olması gerekmektedir. Bunun için de her bir kattaki her gaz hattındaki basıncın sürekli olarak gözlenmesi ve basınçların belirlenmiş limitlerin dışına çıkması durumunda ilgili personelin bir alarm ile uyarılması hastalar için hayati önem taşımaktadır. Bu çalışmada bu işlevi yerine getirecek bir gaz basınç görüntüleme ve alarm sistemi yapılmıştır. Bu sistem sayesinde istenilen kat veya katlara giden gazların basınçları sürekli olarak izlenilebilmekte, bilgisayarda saklanabilmekte, basınç değerleri limitlerin dışında çıktığında sesli ve görsel alarm üretilebilmekte ve geriye dönük olarak gaz basınçları sorgulanabilmektedir. Ayrıca basınç sensörlerinin arızalı olması durumundan da kullanıcı haberdar edilmektedir. Gaz basınçlarının hangi değerlerin dışına çıktığında alarm üretileceği ise kullanıcı tarafından belirlenebilmektedir. İkinci bölümde hastanelerde kullanılan başlıca tıbbi gazlar, özellikleri ve kullanım alanları anlatılmıştır. Mikroişlemci ve mikrodenetleyicilerin özellikleri anlatılmıştır. Üçüncü bölümde ise yapılan bu sistemin ana bölümleri ve bunların detayları anlatılmıştır. Dördüncü bölümde de bu çalışmanın genel değerlendirmesi ve sonuçlar anlatılmıştır. 1

13 2. KURAMSAL TEMELLER 2.1 Hastanelerde Kullanılan Başlıca Tıbbi Gazlar Bu çalışma kapsamında tıbbi gazların basınçlarının görüntülenmesi, kaydedilmesi ve olağan dışı durumlarda alarm üretilmesini sağlayan bir sistem gerçeklendiği için bu bölümde hastanelerde ve diğer sağlık kuruluşlarında kullanılan başlıca tıbbi gazların genel özellikleri üzerinde durulmuştur Medikal oksijen Oksijen ve aerobik metabolizma insan yaşamının temel kaynağıdır. Ana rahmindeki fetüsün büyümesinden, hayatının sonuna kadar vücuttaki bütün hücreler, uygun oksijen sağlanmasına ve bunu sağlayacak taşıma aracı kana ihtiyaç duyarlar. Dünyayı çevreleyen atmosferdeki oksijen hacmi %21 dir. Tıp dünyasında; ciğerlerden kana oksijenin uygun aktarılabilmesi için sadece uygun oksijen hacim oranı değil, uygun oksijen kısmi basıncına da ihtiyaç duyulduğu uzun zamandır bilinen bir gerçektir. Medikal oksijen, bu şekilde uygun kısmi basınç ve uygun hacimsel oranda verilerek akciğer enfeksiyonları tedavisinde kullanılmaktadır. Ayrıca medikal oksijen, genel anestezi esnasındaki taze gaz akışının temel parçasıdır, medikal azot protoksit veya hava ile ½ lt/dak oranında karıştırılır. Tüm dünyada operasyonlarda kullanılır (http://www.linde-gastherapeutics.com/international/web/lg/lgt/likelglgt.nsf/docbyalias/ nav_healthcare_profes_gases_in_medicine, 2008). Medikal oksijen ağır karbonmonoksit zehirlenmelerinde standart tedavi malzemesidir. Günümüzde normal basınç altında olan yüksek akışlı oksijen terapisi veya ciddi durumlarda yüksek basınçlı oksijen terapisi, karbonmonoksit zehirlenmelerinde altın standartta tedavi yöntemidir (http://www.linde-gastherapeutics.com/international/web/ lg/lgt/likelglgt.nsf/docbyalias/ nav_healthcare_profes_gases_in_medicine, 2008). 2

14 Medikal oksijen, kullanılacağı birimlerdeki prizlere kadar uygun şekilde iletilir. Bu prizlerdeki basıncın, hastalar için hayati önemi vardır ve normal şartlarda basınç 3 bar ile 5 bar arasında olmalıdır. Basınç olması gereken değerin altına düştüğünde veya üzerine çıktığında ilgili personelin bir alarm ile uyarılması gerekmektedir. Bu tez çalışmasında yapılan sistem sayesinde medikal oksijen hattına takılan sensör ile oksijenin basıncı izlenmekte, kaydedilebilmekte ve limitlerin dışına çıktığında sistemin bağlı olduğu bilgisayardan ilgili personel uyarılmaktadır. Basınç limitleri ise kullanıcı tarafından belirlenebilmektedir. Medikal oksijen, hastanelerde hasta odaları ve ameliyathanelere merkezi bir santralden dağıtılır. Örnek bir oksijen santraline ait fotoğraf Şekil 2.1 de görülmektedir. Bu santraller şu kısımlardan oluşur (http://www.megasan.com.tr/tr/home.htm, 2008); a) yüksek basınç düşürücü, b) ikincil basınç düşürücü, c) kolektörler, d) bağlantı boruları Bu kısımlara ait örnek fotoğraflar Şekil te görülmektedir (http://www.megasan.com.tr/tr/home.htm, 2008). Kolektörler gaz tüplerini gaz santrallerine bağlamak için kullanılır. Her kolektör, bağlı olduğu gaz santralinin rengine boyalıdır. Ayrıca burada fotoğraflarda görülen örnek santral, bir firmaya ait olup firmadan firmaya santral bileşenleri farklılık göstermektedir. Burada temsili olarak piyasada bulunan santral çeşitlerinden bir tanesine ait fotoğraflar konulmuştur. 3

15 Şekil 2.1 Örnek bir oksijen santrali Şekil 2.2 Örnek bir yüksek basınç düşürücü 4

16 Şekil 2.3 Örnek bir ikincil basınç düşürücü Şekil 2.4 Örnek bir kollektör 5

17 Şekil 2.5 Örnek bir bağlantı borusu Oksijen elde etmek için kullanılan yöntemlerden birisi elektroliz yöntemidir. Suyun doğru akım kullanılarak hidrojen ve oksijenlerine ayrılması işlemine elektroliz denmektedir. Oksijen üretimi için en basit yöntem olarak bilinmektedir. İlke olarak, bir elektroliz hücresi içinde, genelde düzlem bir metal veya karbon plakalar olan, iki elektrot ve bunların içine daldırıldığı, elektrolit olarak adlandırılan iletken bir sıvı bulunmaktadır. Doğru akım kaynağı, bu elektrotlara bağlandığında akım iletken sıvı içinde, pozitif elektrottan negatif elektroda doğru akacaktır. Bunun sonucu olarak da, elektrolit içindeki su, katottan çıkan hidrojen ve anottan çıkan oksijene ayrışacaktır. Burada yalnız suyun ayrışmasına karşılık, su iyi bir iletken olmadığı için elektrolitin içine iletkenliği artırıcı olarak genelde potasyum hidroksit gibi bir madde eklenir (http://www.webhatti.com/kimya/49629-suyun-elektrolizi-ile-ayrismasi.html, 2008). Suyun elektrolizi ile gerçekleşecek olan üretim, gerekli talebi ivedi bir şekilde karşılayamayacağından ve işletme zorlukları bakımından fazla kullanılmayan bir yöntemdir (http://www.tesamedikal.com/, 2008). Amerikan İlaç Dairesi Başkanlığı nın (FDA) yayınına (Fresh Air 2000) göre dolum tüpleri ve tankları ayrı incelenmiştir, hava ayrıştırma sistemleri ayrı başlıkta incelenmiştir (http://www.4n2c.com/oksijen-uretim-tesisi-jeneratoru.htm, 2008); 6

18 Tüp tipleri sistemleri : Yüksek basınçlı tüpler Cryogenic tüpler Tüp dolum yöntemleri : Yüksek basınçlı oksijen gazı dolumu Likit oksijenden likit oksijen dolumu Likit oksijenden gaz oksijen dolumu Bunların dışında Hava Ayrıştırma Sistemleri medikal oksijen tedarik yöntemi olarak özellikle belirtilmiştir (http://www.4n2c.com/oksijen-uretim-tesisi-jeneratoru.htm, 2008). Oksijen, tedarik yöntemine bağlı olarak değişik saflıkta olabilir. Özellikle tüp ve likit olarak tedarikte, gaz oksijeni veya likit oksijeni taşıyan tankın bir önceki işlemde ortam havasına maruz kalma riski yüzünden bu tip tedarik araçlarında yüksek saflıkta oksijene ihtiyaç vardır. Çünkü bir önceki tedarikte tankın, ortam havasına maruz kalması gazın saflığını düşürecektir. Bu sebeple taşımalı uygulamalarda yüksek saflık öngörülmektedir. Oksijen konsantrasyonu; hava sıvılaştırma yönteminde minimum % 99, hava ayrıştırma yönteminde minimum % 90, maksimum % 96 dır (http://www.4n2c.com/oksijen-uretim-tesisi-jeneratoru.htm, 2008). Hava bünyesinde % 21 oksijen, %78 azot, % 0.9 argon ve % 0.1 oranında diğer gazlar bulunmaktadır. Gaz saflaştırma sistemleri, yüksek saflıkta istenilen gazı diğerlerinden ayrıştırmaktadır. Hava -196 C nin altına soğutulacak olursa sıvılaşır. Daha sonra sıvı hava buharlaşmaya bırakılacak olursa -196 C de azot uzaklaşır, geride oksijen kalır. Oksijen içindeki safsızlıklar aşamalı buharlaştırma ile uzaklaştırılır. Bu şekilde hava sıvılaştırma ile oksijen elde edilmiş olur (http://www.4n2c.com/oksijen-uretim-tesisi-jeneratoru.htm,2008, 2008). 7

19 Hava ayrıştırma sistemine göre çalışan oksijen jeneratörü, kompresör tarafından basınçlandırılan havadan % 93.3 saflıkta oksijen elde eder. Ekonomik, sürekli, sağlıklı ve zahmetsiz oksijen sağlar. Kullanılan yöntem olan PSA (Basınç Atlamalı Yüzeyde Filtreleme), molekül çapında fiziksel filtrasyon olup, herhangi bir kimyasal işlem yoktur. Moleküler filtre havadaki azot gazını tutarak oksijen gazını saflaştırır. Bu yönteme göre işleyen bir medikal oksijen üretim tesisine ait akış şeması Şekil 2.6 da görülmektedir (http://www.4n2c.com/oksijen-uretim-tesisi-jeneratoru.htm, 2008). Şekil 2.6 Medikal oksijen üretim tesisi akış şeması Oksijen üretim tesislerine ait örnek fotoğraflar ise Şekil de görülmektedir (http://www.tesamedikal.com/2008/, 2008). Bu tez çalışmasında gerçeklenen sistem ile oksijen basıncının ölçülmesinde oksijenin elde ediliş yönteminin bir önemi yoktur. Hangi yöntemle elde edilirse edilsin sağlıklı bir şekilde basıncı ölçülebilmekte ve izlenilebilmektedir. Bu sayede sistemin kurulacağı ünitede bulunan medikal oksijenin temin edildiği firma değişmesi halinde, yahut söz konusu tesiste oksijen jeneratörü kurularak oksijenin tesiste üretilmeye başlanması durumunda halihazırda kurulmuş olan gaz basınç görüntüleme ve kayıt sisteminde bir değişiklik veya eklenti yapılmasına gerek olmadan yeni sistemin de basıncı izlenilebilecektir. 8

20 Şekil 2.7 Oksijen üretim sistemi Şekil 2.8 Oksijen üretim tankları 9

21 2.1.2 Medikal karbondioksit Minimal invazif cerrahide (laparoskopi, endoskopi, artroskopi) medikal karbondioksit, ameliyat bölgesinin daha iyi görülebilmesi amacıyla vücut boşluklarının genişletilmesi ve düz duruma getirilmesi için gaz üflemede kullanılmaktadır (Moritary 1954). Ayrıca medikal karbondioksit, -76 ºC a varan sıcaklık sağladığı sıvı fazda kiryoterapi veya deri yüzeyine dışarıdan yapılan uygulamalarda lokal analjezi için kullanılır (Moritary 1954). Medikal karbondioksitin de hastanelerde hasta odaları ve ameliyathanelere taşınması için oksijen santrallerine çok benzer dağıtım sistemleri kullanılmaktadır. Medikal karbondioksit hasta odalarındaki prizlerine 3 bar ile 5 bar arasında olacak şekilde iletilir. Bu değerlerin dışında bir basınç değeri hastaların sağlığı açısından önem arz ettiğinden basıncın limitlerin çıkması durumunda görevli personelin uyarılması gerekmektedir. Bu tez çalışmasında yapılan sistem ile medikal karbondioksit iletim hattına bağlanan sensör ile basınç sürekli izlenebilmekte, kaydedilebilmekte ve limit değerlerinin dışına çıktığında görevli personel, üretilen alarm ile uyarılmaktadır. Basınç limit değerleri ise kullanıcı tarafından belirlenebilmektedir Medikal azot protoksit Diğer ismi ile nitröz oksit (N2O), solunum yoluyla uygulanan bilinçli sedasyon ajanlarının en çok kullanılanı olup renksiz, hoş kokulu, yanma ve alev alma özelliği olmayan inorganik bir ilaçtır. Bu ilacın kullanımına ilk olarak İskandinav ülkelerinde (özellikle Danimarka da) 1930 lu yıllarda başlanmıştır. Kan akımına etkisi tamamen fiziksel olduğu için vücuttaki dokularla kimyasal bir bağlantı yapmadığı bilinmektedir. Oksijenle birlikte kullanıldığında en önemli etkisinin, santral geri dönüşümlü sinir sistemi baskılaması olduğu ileri sürülmektedir. Uygulandığında gazın büyük bir bölümü hemen kana karışarak akciğerlere gönderilir. Plazmada çözünmesi düşük seviyede 10

22 olduğu için etki dozuna çabuk ulaşmakta ve kesildiği anda kandaki dozu hızla azalmaktadır. Yan etkileri azdır ve yeterli oksijen ile birlikte kullanıldığında toksik etkisi olmayan bir gazdır. Yüksek konsantrasyonlarda nitröz oksit kullanımının mide bulantısına neden olduğu ve doğru ayarlanamayan doz verildiğinde ise hastada endişe ve heyecanın artmasına neden olabilmektedir (Sullivan and Benger 2003, 2008). Medikal azot protoksit, çok yaygın, doza bağımlı, analjezik (ağrı kesici) ve hafif anestezik etkileri olan bir gazdır. Medikal azot protoksit, tek başına kullanılarak genel anestezi yapılabilecek kadar kuvvetli bir madde değildir. Solunan anestezikler veya damardan verilen anestezikler ile karıştırılınca etkileşimi daha fazla veya daha az doğrudan etkili olabilmektedir. Ayrıca klinik olarak kullanılan bütün hipotonik, analjezik ve anestezikler ile birlikte kullanılabilir (Ruben 1972, ofes_gases_in_medicine, 2008). Medikal azot protoksit, anestezik/analjezik özelliklerinden ayrı olarak solunum ve dolaşım gibi otonom fonksiyonlar üzerinde çok düşük etkilere sahiptir. Medikal azot protoksit ve yaygın solunan herhangi bir anestezikle karıştırılarak yapılan anestezilerdeki anlık nefes alma-verme, sadece herhangi bir etkili solunan anestezik ile yapılan anestezilerdeki anlık nefes alma-verme ile kıyaslandığında daha iyi sürdürülebildiği görülmektedir. Ayrıca kardiyovasküler değişkenler daha az etkilenmektedir (http://www.linde-gastherapeutics.com/international/web/lg/lgt/likelglgt.nsf/docbyalias/ nav_healthcare_profes_gases_in_medicine, 2008). Medikal azot protoksitin hızlı wash-in (kavrama) ve wash-out (hızlı eleminasyon) özellikleri de iyi bilinmektedir. Birçok çalışmada, bu hızlı eleminasyon ve iyi sabitlenmiş anlık nefes alma-verme etkileri nedeniyle modern halojenlenmiş solunan anestezikler ile medikal azot protoksitin karışımının kullanılmasıyla yapılan anestezilerdeki anesteziden uyanma süresinin sadece solunan anestezik kullanılarak yapılan anestezilere göre daha kısa olduğu gözlemlenmiştir (http://www.linde-gas 11

23 therapeutics.com/international/web/lg/lgt/likelglgt.nsf/docbyalias/nav_healthcare_profes _gases_in_medicine, 2008). Medikal azot protoksit, yaygın anestezik/analjeziklere göre daha ucuz ve daha boldur. Klinik özellikleri dikkate alındığında; hızlı başlama etkisi, minimum kardiyo-respiratori etkileri ve hızlı denge etkisi, düşük maliyeti ve uyanmadaki hızlandırıcı etkisiyle medikal azot protoksit, modern anestezide dikkat çeken etkin maliyetli (cost-effective) bir seçenektir. Cerrahi larinjeal anestezik maske prosedürleri esnasında gelişen anlık nefes alma-verme; uyanmayı kısaltmakta ve erken iyileşme sağlayarak operasyonda hastaların sirkülasyonunu kolaylaştırmaktadır (http://www.linde-gastherapeutics.com/international/web/lg/lgt/likelglgt.nsf/docbyalias/nav_healthcare_profes_gases_in_ medicine, 2008). Medikal azot protoksitin klinik kullanımdaki uzun ve hayli yaygın kayıt geçmişi düşünmeye değerdir. Medikal azot protoksit kullanıldığında yan etki görülebilecek hastalar için kontraindiksiyonlar iyi bilinmekte ve kolayca belirlenebilmektedir. Günümüzde bu kadar çok hastada kullanılan böyle yaygın ve güvenli başka bir ilaç hemen hemen yok gibidir (http://www.linde-gastherapeutics.com/internation al/web/lg/lgt/likelglgt.nsf/docbyalias/nav_healthcare_profes_gases_in_medicine, 2008). Medikal azot protoksitin basıncı, kullanılacağı birimdeki prizde normal şartlarda 3 bar ile 5 bar arasında olmalıdır. Basınç olması gereken değerin altına düştüğünde veya üzerine çıktığında ilgili personelin bir alarm ile uyarılması gerekmektedir. Bu tez çalışmasında yapılan sistem sayesinde medikal azot protoksit hattına takılan sensör ile basıncı izlenebilmekte, kaydedilebilmekte ve basınç limitlerin dışına çıktığında sistemin bağlı olduğu bilgisayardan ilgili personel uyarılmaktadır. Basınç limit değerleri ise kullanıcı tarafından belirlenebilmektedir. Medikal azot protoksitin, hastanelerde hasta odaları ve ameliyathanelere merkezi bir santralden dağıtılır. Bu santraller şu kısımlardan oluşur (http://www.megasan.com.tr/tr/home.htm, 2008); a) yüksek basınç düşürücü, 12

24 b) ikincil basınç düşürücü, c) kolektörler, d) bağlantı boruları Bu kısımlar, oksijen santrallerinde kullanılan elemanlara çok benzemektedir. Bir oksijen santrali ve bileşenlerinin fotoğrafları da Şekil te görülmektedir Medikal hava (basınçlı hava) Genellikle ventilasyon ve inhalasyon terapisinde kullanılır. Ventilasyon, akciğerlerden karbondioksitli havanın çıkarılıp oksijenden zengin hava verilmesi işlemidir. İnhalasyon ise gaz, buhar, hava ya da sis şekline dönüştürülmüş sıvıların tedavi amacıyla solunması ya da absorbe edilmesine verilen isimdir. Aynı zamanda inhalasyonal anestezide narkotik maddelerin taşıyıcı gazı olarak kullanılmaktadır (http://www.lindegastherapeutics.com/international/web/lg/lgt/likelglgt.nsf/docbyalias/nav_healthcare_pr ofes_gases_in_medicine, 2008). Pulmoner nebülizer makineleri (nebülizer olarak da bilinir, ağız ve burundan püskürtme şeklinde ilaç uygulanmasında kullanılmaktadır) ölçülmüş dozda inhaler ve spacer kullanmakta sorunları olan çok küçük çocuklara rutin tıbbi inhaled bronkodilatör (solunum dalı genişleticisi, bronşları genişletebilen bir madde ya da ilaç) tedavisi uygulamaktadır. Medikal hava, oda havasını nebülizere doğru sirküle etmekte kullanılır. Nebülizer, sıvı ilacı, direk akciğerlere solunabilen buğuya (mist) dönüştürmektedir (http://www.linde-gastherapeutics.com/international/web/lg/lgt/likelglgt.nsf/docbyalias/ nav_healthcare_profes_gases_in_medicine, 2008). Medikal hava hastanelerde hasta odaları ve ameliyathanelere merkezi bir santralden dağıtılmaktadır. Medikal hava basıncı, kullanılacağı birimdeki prizde normal şartlarda 3 bar ile 5 bar arasında olmalıdır. Basınç olması gereken değerin altına düştüğünde veya üzerine 13

25 çıktığında ilgili personelin bir alarm ile uyarılması gerekmektedir. Bu tez çalışmasında yapılan sistem sayesinde medikal hava hattına takılan sensör ile basıncı izlenebilmekte, kaydedilebilmekte ve basınç limitlerin dışına çıktığında sistemin bağlı olduğu bilgisayardan ilgili personel uyarılmaktadır. Basınç limitleri ise kullanıcı tarafından belirlenebilmektedir. Örnek bir medikal hava santrali fotoğrafı Şekil 2.9 da görülmektedir. Medikal hava santrali kendi üzerinde alarm paneline sahip olup anormal durumlarda santral üzerindeki bu panelde alarm üretilmektedir. Alarm paneline ait örnek bir fotoğraf Şekil 2.10 da görülmektedir. Şekil 2.9 Örnek bir medikal hava santrali 14

26 Şekil 2.10 Örnek bir medikal hava santrali alarm paneli Medikal vakum Medikal vakum, havanın emilerek ortamda hijyen sağlanması amacıyla ameliyathanelerde, yoğun bakım odalarında, acil servislerde kullanılır. Havanın ortamdan emilmesi için vakum hattı boyunca negatif bir basınç olması gerekmektedir. Bu basınç normal şartlarda -500 mmhg ile -620 mmhg arasında olması gerekmektedir. Bu tez çalışmasında yapılan sistem ile vakum hattına bağlanan sensör aracılığıyla vakum basınç değeri sürekli izlenebilmekte ve kaydedilebilmektedir. Şayet basınç değeri normal sınırları dışına çıkar ise ilgili personel sistem tarafından üretilen görsel ve sesli alarm ile uyarılmaktadır. Basınç limit değerleri ise kullanıcı tarafından belirlenebilmektedir. Hastanelerde vakum, merkezi bir santralden sağlanmaktadır. Örnek bir vakum santraline ait fotoğraf Şekil 2.11 de görülmektedir. Ayrıca vakumlama yapan vakum pompasına ait örnek bir fotoğraf da şekil 2.12 de görülmektedir (http://www.linde- 15

27 gastherapeutics.com/international/web/lg/lgt/likelglgt.nsf/docbyalias/ nav_healthcare_pr ofes_gases_in_medicine, 2008). Şekil 2.11 Örnek bir medikal vakum santrali 16

28 Şekil 2.12 Örnek bir medikal vakum pompası 2.2 Mikroişlemciler ve Mikrodenetleyicilere Genel Bakış Bu çalışmada mikrodenetleyici kontrollü bir devre ile basınç görüntüleme ve alarm üretimi üzerine çalışıldığı için bu bölümde genel olarak mikroişlemciler, mikrodenetleyiciler ve mikrodenetleyiciler için kod yazılmasında kullanılan ve bu çalışmada da kullanılan programlama dili, Picbasic, genel hatlarıyla anlatılacaktır Mikroişlemciler İşlemci; bir bilgisayarda ya da başka bir makinede, komutları yorumlayan ve yürüten birimdir. Mikroişlemci ise; bütün öğeleri, genellikle tek bir entegre devre halinde birleştirilmiş, minyatür işlemcidir. Oldukça genel bir komut takımıyla donatılmış, binlerce sözcüklük bir çalışma belleği taşıyan ve 4, 8 ya da 16 hatta 32 bit üzerinden hesap yapan bileşenlerdir (http://nedir.net/mikroislemci.html, 2008). Bir mikroişlemci işlevini yerine getirebilmesi için aşağıdaki yardımcı elemanlara ihtiyaç duyar. Bunlar (http://nedir.net/mikroislemci.html, 2008); 1. Giriş (input) ünitesi, 17

29 2. Çıkış (Output) ünitesi, 3. Bellek (Memory) ünitesi. Bu üniteler işlemcinin dışında, bilgisayarın ana kartı üzerinde bir yerde farklı entegrelerden veya elektronik elemanlardan oluşur. Aralarındaki iletişimi ise veri yolu (Data bus), adres yolu (Address bus) denilen iletim hatları yapar (http://www.donanimtr.com/mikroislemci-nedir-t704.html?s=ba73d007f8746c2c752e2b 4a75199c12&,2008). Bir mikroişlemci sisteminin temel bileşenlerinin blok diyagramı Şekil 2.13 de görülmektedir (http://www.donanimtr.com/mikroislemci-nedir-t704.html?s=ba73d007 f8746c2c752e2b4a75199c12&, 2008). Şekil 2.13 Bir mikroişlemci sisteminin temel bileşenlerinin blok diyagramı Mikrodenetleyiciler Bir bilgisayar içerisinde bulunması gereken temel bileşenlerden RAM, I/O ünitesinin tek bir entegre içerisinde üretilmiş biçimine mikrodenetleyici (Microcontroller) denir. Bilgisayar teknolojisi gerektiren uygulamalarda kullanılmak üzere tasarlanmış olan mikrodenetleyiciler, mikroişlemcilere göre çok daha basit ve ucuzdur. Günümüz mikrodenetleyicileri otomobillerde, kameralarda, cep telefonlarında, fax-modem cihazlarında, fotokopi, radyo, TV, bazı oyuncaklar gibi sayılamayacak kadar pek çok 18

Bir mikroişlemci temel olarak üç kısımdan oluşur. Bunlar merkezi işlem birimi (CPU), giriş çıkış birimi (G/Ç) ve bellektir.

Bir mikroişlemci temel olarak üç kısımdan oluşur. Bunlar merkezi işlem birimi (CPU), giriş çıkış birimi (G/Ç) ve bellektir. 1 1.GİRİŞ 1.1 Mikroişlemciler Mikroişlemci herhangi bir sistemde merkezi işlem birimidir ve bulunduğu sistemde aritmetik ve mantıksal işlemleri yürütür. Merkezi İşlem Birimi (Central Processing Unit: CPU),

Detaylı

Adres Yolu (Address Bus) Bellek Birimi. Veri Yolu (Databus) Kontrol Yolu (Control bus) Şekil xxx. Mikrodenetleyici genel blok şeması

Adres Yolu (Address Bus) Bellek Birimi. Veri Yolu (Databus) Kontrol Yolu (Control bus) Şekil xxx. Mikrodenetleyici genel blok şeması MİKRODENETLEYİCİLER MCU Micro Controller Unit Mikrodenetleyici Birimi İşlemci ile birlikte I/O ve bellek birimlerinin tek bir entegre olarak paketlendiği elektronik birime mikrodenetleyici (microcontroller)

Detaylı

BÖLÜM 2 8051 Mikrodenetleyicisine Giriş

BÖLÜM 2 8051 Mikrodenetleyicisine Giriş C ile 8051 Mikrodenetleyici Uygulamaları BÖLÜM 2 8051 Mikrodenetleyicisine Giriş Amaçlar 8051 mikrodenetleyicisinin tarihi gelişimini açıklamak 8051 mikrodenetleyicisinin mimari yapısını kavramak 8051

Detaylı

İçİndekİler. 1. Bölüm - Mİkro Denetleyİcİ Nedİr? 2. Bölüm - MİkroDenetleyİcİlerİ Anlamak

İçİndekİler. 1. Bölüm - Mİkro Denetleyİcİ Nedİr? 2. Bölüm - MİkroDenetleyİcİlerİ Anlamak XIII İçİndekİler 1. Bölüm - Mİkro Denetleyİcİ Nedİr? Mikrodenetleyici Tanımı Mikrodenetleyicilerin Tarihçesi Mikroişlemci- Mikrodenetleyici 1. İki Kavram Arasındaki Farklar 2. Tasarım Felsefesi ve Mimari

Detaylı

İÇİNDEKİLER 1. KLAVYE... 11 2. KLAVYE RB0... 19 3. KLAVYE RBHIGH... 27 4. 4 DİSPLAY... 31

İÇİNDEKİLER 1. KLAVYE... 11 2. KLAVYE RB0... 19 3. KLAVYE RBHIGH... 27 4. 4 DİSPLAY... 31 İÇİNDEKİLER 1. KLAVYE... 11 Satır ve Sütunlar...11 Devre Şeması...14 Program...15 PIC 16F84 ile 4x4 klavye tasarımını gösterir. PORTA ya bağlı 4 adet LED ile tuş bilgisi gözlenir. Kendiniz Uygulayınız...18

Detaylı

Hacettepe Robot Topluluğu

Hacettepe Robot Topluluğu Hacettepe Robot Topluluğu PIC Assembly Dersleri 1. Ders: PIC Programlamaya Giriş HUNRobotX - PIC Assembly Dersleri 1. Ders: PIC Programlamaya Giriş Yazan: Kutluhan Akman, Düzenleyen: Canol Gökel - 4 Haziran

Detaylı

MİKRODENETLEYİCİLER. Yrd.Doç.Dr. İlker ÜNAL

MİKRODENETLEYİCİLER. Yrd.Doç.Dr. İlker ÜNAL MİKRODENETLEYİCİLER Yrd.Doç.Dr. İlker ÜNAL DERSİN AMACI Mikroişlemciler Mikroişlemcilerin Yapısı Mikrodenetleyiciler PIC mikrodenetleyiciler KULLANILACAK PROGRAMLAR PROTEUS ISIS 7 PROF Micro BASIC EDITOR

Detaylı

Donanımlar Hafta 1 Donanım

Donanımlar Hafta 1 Donanım Donanımlar Hafta 1 Donanım Donanım Birimleri Ana Donanım Birimleri (Anakart, CPU, RAM, Ekran Kartı, Sabit Disk gibi aygıtlar, ) Ek Donanım Birimleri (Yazıcı, Tarayıcı, CD-ROM, Ses Kartı, vb ) Anakart (motherboard,

Detaylı

CUMHURİYET MESLEKİ VE TEKNİK ANADOLU LİSESİ BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİNİN TEMELLERİ DERSİ DERS NOTLARI BELLEKLER

CUMHURİYET MESLEKİ VE TEKNİK ANADOLU LİSESİ BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİNİN TEMELLERİ DERSİ DERS NOTLARI BELLEKLER BELLEKLER Genel olarak bellekler, elektronik bilgi depolama üniteleridir. Bilgisayarlarda kullanılan bellekler, işlemcinin istediği bilgi ve komutları maksimum hızda işlemciye ulaştıran ve üzerindeki bilgileri

Detaylı

PIC 16F877 nin kullanılması

PIC 16F877 nin kullanılması PIC 16F877 nin kullanılması, dünyada kullanıma sunulmasıyla eş zamanlı olarak Türkiye de de uygulama geliştirenlerin kullanımına sunuldu., belki de en popüler PIC işlemcisi olan 16F84 ten sonra kullanıcılara

Detaylı

4-Deney seti modüler yapıya sahiptir ve kabin içerisine tek bir board halinde monte edilmiştir.

4-Deney seti modüler yapıya sahiptir ve kabin içerisine tek bir board halinde monte edilmiştir. MDS 8051 8051 AİLESİ DENEY SETİ 8051 Ailesi Deney Seti ile piyasada yaygın olarak bulunan 8051 ailesi mikro denetleyicileri çok kolay ve hızlı bir şekilde PC nizin USB veya Seri portundan gönderdiğiniz

Detaylı

GAZİANTEP ÜNİVERSİTESİ

GAZİANTEP ÜNİVERSİTESİ GAZİANTEP ÜNİVERSİTESİ Fizik Mühendisliği Bölümü Pic Basic Pro ile PIC Programlama Ders Notları Hazırlayan: Kamil KAYA 2012 Mikrodenetleyiciler: Mikrodenetleyicilerin tanımına girmeden önce kısaca mikroişlemcilere

Detaylı

Bilgisayar Mühendisliğine Giriş. Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN

Bilgisayar Mühendisliğine Giriş. Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN Bilgisayar Mühendisliğine Giriş Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN Mikroişlemci Nedir? Bir bilgisayarın en önemli parçası Mikroişlemcisidir. Hiçbir bilgisayar mikroişlemci olmadan çalışamaz. Bu nedenle Mikroişlemci

Detaylı

MEB YÖK MESLEK YÜKSEKOKULLARI PROGRAM GELİŞTİRME PROJESİ. 1. Tipik bir mikrobilgisayar sistemin yapısı ve çalışması hakkında bilgi sahibi olabilme

MEB YÖK MESLEK YÜKSEKOKULLARI PROGRAM GELİŞTİRME PROJESİ. 1. Tipik bir mikrobilgisayar sistemin yapısı ve çalışması hakkında bilgi sahibi olabilme PROGRAMIN ADI DERSIN KODU VE ADI DERSIN ISLENECEGI DÖNEM HAFTALIK DERS SAATİ DERSİN SÜRESİ ENDÜSTRİYEL ELEKTRONİK MİK.İŞLEMCİLER/MİK.DENETLEYİCİLER-1 2. Yıl, III. Yarıyıl (Güz) 4 (Teori: 3, Uygulama: 1,

Detaylı

DERS 3 MİKROİŞLEMCİ SİSTEM MİMARİSİ. İçerik

DERS 3 MİKROİŞLEMCİ SİSTEM MİMARİSİ. İçerik DERS 3 MİKROİŞLEMCİ SİSTEM MİMARİSİ İçerik Mikroişlemci Sistem Mimarisi Mikroişlemcinin yürüttüğü işlemler Mikroişlemci Yol (Bus) Yapısı Mikroişlemci İç Veri İşlemleri Çevresel Cihazlarca Yürütülen İşlemler

Detaylı

Bil101 Bilgisayar Yazılımı I. M. Erdem ÇORAPÇIOĞLU Bilgisayar Yüksek Mühendisi

Bil101 Bilgisayar Yazılımı I. M. Erdem ÇORAPÇIOĞLU Bilgisayar Yüksek Mühendisi Bil101 Bilgisayar Yazılımı I Bilgisayar Yüksek Mühendisi Kullanıcıdan aldığı veri ya da bilgilerle kullanıcının isteği doğrultusunda işlem ve karşılaştırmalar yapabilen, veri ya da bilgileri sabit disk,

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi. Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü

BM-311 Bilgisayar Mimarisi. Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Bilgisayar Bileşenleri Bilgisayarın Fonksiyonu Instruction Cycle Kesmeler (Interrupt lar) Bus

Detaylı

EEM 306 Mikroişlemciler ve Lab. Doç.Dr. Mehmet SAĞBAŞ

EEM 306 Mikroişlemciler ve Lab. Doç.Dr. Mehmet SAĞBAŞ EEM 306 Mikroişlemciler ve Lab. Doç.Dr. Mehmet SAĞBAŞ Sayısal Sistemler ASIC (Application Specific Integrated Circuits) Belirli bir işlev için tasarlanırlar Performansları yüksektir Maliyetleri yüksektir

Detaylı

Mikroişlemciler. Alper Bayrak Abant İzzet Baysal Üniversitesi Bolu

Mikroişlemciler. Alper Bayrak Abant İzzet Baysal Üniversitesi Bolu Mikroişlemciler Alper Bayrak Abant İzzet Baysal Üniversitesi Bolu 2014 Sunuma Genel Bakış Sunuma Genel Bakış I 1 Mikroişlemci Mikroişlemci Nedir? Mikroişlemci İç Yapısı 2 Mikrodenetleyici Mikrodenetleyici

Detaylı

Embedded(Gömülü)Sistem Nedir?

Embedded(Gömülü)Sistem Nedir? Embedded(Gömülü)Sistem Nedir? Embedded Computing System de amaç; elektronik cihaza bir işlevi sürekli tekrar ettirmektir. Sistem içindeki program buna göre hazırlanmıştır. PC lerde (Desktop veya Laptop)

Detaylı

T.C. KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ GRAFİK SIVI KRİSTAL EKRANLI SAYISAL TERMOMETRE

T.C. KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ GRAFİK SIVI KRİSTAL EKRANLI SAYISAL TERMOMETRE T.C. KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ GRAFİK SIVI KRİSTAL EKRANLI SAYISAL TERMOMETRE BİTİRME ÇALIŞMASI Hazırlayanlar: Gürhan YILMAZ 077488 Hacı

Detaylı

27.10.2011 HAFTA 1 KALICI OLMAYAN HAFIZA RAM SRAM DRAM DDRAM KALICI HAFIZA ROM PROM EPROM EEPROM FLASH HARDDISK

27.10.2011 HAFTA 1 KALICI OLMAYAN HAFIZA RAM SRAM DRAM DDRAM KALICI HAFIZA ROM PROM EPROM EEPROM FLASH HARDDISK Mikroişlemci HAFTA 1 HAFIZA BİRİMLERİ Program Kodları ve verinin saklandığı bölüm Kalıcı Hafıza ROM PROM EPROM EEPROM FLASH UÇUCU SRAM DRAM DRRAM... ALU Saklayıcılar Kod Çözücüler... GİRİŞ/ÇIKIŞ G/Ç I/O

Detaylı

YENİLENEBİLİR ENERJİ EĞİTİM SETİ

YENİLENEBİLİR ENERJİ EĞİTİM SETİ YENİLENEBİLİR ENERJİ EĞİTİM SETİ Yenilenebilir enerji sistemleri eğitim seti temel olarak rüzgar türbini ve güneş panelleri ile elektrik üretimini uygulamalı eğitime taşımak amacıyla tasarlanmış, kapalı

Detaylı

PIC MİKROKONTROLÖR TABANLI MİNİ-KLAVYE TASARIMI

PIC MİKROKONTROLÖR TABANLI MİNİ-KLAVYE TASARIMI PIC MİKROKONTROLÖR TABANLI MİNİ-KLAVYE TASARIMI Prof. Dr. Doğan İbrahim Yakın Doğu Üniversitesi, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, Lefkoşa, KKTC E-mail: dogan@neu.edu.tr, Tel: (90) 392 2236464 ÖZET Bilgisayarlara

Detaylı

B.Ç. / E.B. MİKROİŞLEMCİLER

B.Ç. / E.B. MİKROİŞLEMCİLER 1 MİKROİŞLEMCİLER Mikroişlemci (Mikroprocessor) Nedir? Merkezi İşlem Birimi, (CPU Central Processing Unit) olarak adlandırılır. Bilgisayar programının yapmak istediği işlemleri yürütür. CPU belleğinde

Detaylı

1. PROGRAMLAMA. PDF created with pdffactory Pro trial version www.pdffactory.com

1. PROGRAMLAMA. PDF created with pdffactory Pro trial version www.pdffactory.com . PROGRAMLAMA UTR-VC Windows altında çalışan konfigürasyon yazılımı aracılığıyla programlanır. Programlama temel olarak kalibrasyon, test ve giriş/çıkış aralıklarının seçilmesi amacıyla kullanılır. Ancak

Detaylı

B.Ç. / E.B. MİKROİŞLEMCİLER

B.Ç. / E.B. MİKROİŞLEMCİLER 1 MİKROİŞLEMCİLER RESET Girişi ve DEVRESİ Program herhangi bir nedenle kilitlenirse ya da program yeniden (baştan) çalıştırılmak istenirse dışarıdan PIC i reset yapmak gerekir. Aslında PIC in içinde besleme

Detaylı

Bölüm 4. Sistem Bileşenleri. Bilgisayarı. Discovering. Keşfediyorum 2010. Computers 2010. Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak

Bölüm 4. Sistem Bileşenleri. Bilgisayarı. Discovering. Keşfediyorum 2010. Computers 2010. Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak Sistem Bileşenleri Bilgisayarı Discovering Keşfediyorum 2010 Computers 2010 Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak Sistem Sistem, bilgisayarda veri işlemek amacıyla kullanılan elektronik bileşenleri

Detaylı

PIC Kontrollü LED Sürücü Devresi

PIC Kontrollü LED Sürücü Devresi PIC Kontrollü LED Sürücü Devresi Pic - Tengu Japon Mitolojisinde uzun burunlu bir cin olan Tengu burada mikro denetleyiciler ile LED Sürücülerde gösterilmiştir. M u r a t E R M İ Ş H i t i t Ü n i v e

Detaylı

Sistem Nasıl Çalışıyor: Araç İzleme ve Filo Yönetim Sistemi

Sistem Nasıl Çalışıyor: Araç İzleme ve Filo Yönetim Sistemi arvento Araç Takip ve Filo Yönetim Sistemleri ile araçlarınızı 7 gün 24 saat on-line ve geçmişe yönelik olarak izleyebilir, hızlarını, izlemiş oldukları güzergahı, duraklama yaptıkları yerleri uzaktan

Detaylı

İşletim Sistemlerine Giriş

İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemleri ve Donanım İşletim Sistemlerine Giriş/ Ders01 1 İşletim Sistemi? Yazılım olmadan bir bilgisayar METAL yığınıdır. Yazılım bilgiyi saklayabilir, işleyebilir

Detaylı

RF İLE ÇOK NOKTADAN KABLOSUZ SICAKLIK ÖLÇÜMÜ

RF İLE ÇOK NOKTADAN KABLOSUZ SICAKLIK ÖLÇÜMÜ RF İLE ÇOK NOKTADAN KABLOSUZ SICAKLIK ÖLÇÜMÜ Fevzi Zengin f_zengin@hotmail.com Musa Şanlı musanli@msn.com Oğuzhan Urhan urhano@kou.edu.tr M.Kemal Güllü kemalg@kou.edu.tr Elektronik ve Haberleşme Mühendisliği

Detaylı

BESLEME KARTI RF ALICI KARTI

BESLEME KARTI RF ALICI KARTI BESLEME KARTI Araç üzerinde bulunan ve tüm kartları besleyen ünitedir.doğrudan Lipo batarya ile beslendikten sonra motor kartına 11.1 V diğer kartlara 5 V dağıtır. Özellikleri; Ters gerilim korumalı Isınmaya

Detaylı

PLC (Programlanabilir Kontrol Cihazı) TABANLI SİSTEMLERİN İNTERNET ÜZERİNDEN İZLENMESİ

PLC (Programlanabilir Kontrol Cihazı) TABANLI SİSTEMLERİN İNTERNET ÜZERİNDEN İZLENMESİ PLC (Programlanabilir Kontrol Cihazı) TABANLI SİSTEMLERİN İNTERNET ÜZERİNDEN İZLENMESİ Derya Birant, Alp Kut Dokuz Eylül Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü İÇERİK Giriş PLC nedir? PLC lerin Uygulama

Detaylı

MİKROİŞLEMCİLER 1 Ders 1

MİKROİŞLEMCİLER 1 Ders 1 MİKROİŞLEMCİLER 1 Ders 1 Ders Kitabı: The 80x86 IBM PC and Compatible Computers Assembly Language, Design, and Interfacing Muhammad ali Mazidi, Janice Gillipsie Mazidi Öğr.Gör. Mahmut YALÇIN 09.03.2011

Detaylı

BİLGİSAYAR SİSTEMLERİ

BİLGİSAYAR SİSTEMLERİ BİLGİSAYAR SİSTEMLERİ Hesaplama, saklama gibi çeşitli işlemler amacıyla bilgisayara verilen sayı, yazı, resim, ses, ölçüm vb. değerlerden oluşan her türlü sayısal, alfasayısal bilgiler veri olarak adlandırılmaktadır.

Detaylı

Fatih Üniversitesi. İstanbul. Haziran 2010. Bu eğitim dokümanlarının hazırlanmasında SIEMENS ve TEKO eğitim dokümanlarından faydalanılmıştır.

Fatih Üniversitesi. İstanbul. Haziran 2010. Bu eğitim dokümanlarının hazırlanmasında SIEMENS ve TEKO eğitim dokümanlarından faydalanılmıştır. Fatih Üniversitesi SIMATIC S7-200 TEMEL KUMANDA UYGULAMALARI 1 İstanbul Haziran 2010 Bu eğitim dokümanlarının hazırlanmasında SIEMENS ve TEKO eğitim dokümanlarından faydalanılmıştır. İÇİNDEKİLER 1. GİRİŞ...

Detaylı

EasyPic 6 Deney Seti Tanıtımı

EasyPic 6 Deney Seti Tanıtımı EasyPic 6 Deney Seti Tanıtımı Power supply voltage regulator J6 ile power supply seçimi yapılır. USB seçilirse USB kablosu üzerinden +5V gönderilir, EXT seçilirse DC connector üzerinden harici bir power

Detaylı

Sistem Programlama. Kesmeler(Interrupts): Kesme mikro işlemcinin üzerinde çalıştığı koda ara vererek başka bir kodu çalıştırması işlemidir.

Sistem Programlama. Kesmeler(Interrupts): Kesme mikro işlemcinin üzerinde çalıştığı koda ara vererek başka bir kodu çalıştırması işlemidir. Kesmeler(Interrupts): Kesme mikro işlemcinin üzerinde çalıştığı koda ara vererek başka bir kodu çalıştırması işlemidir. Kesmeler çağırılma kaynaklarına göre 3 kısma ayrılırlar: Yazılım kesmeleri Donanım

Detaylı

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir.

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir. 1.1.3. Scada Yazılımından Beklenenler Hızlı ve kolay uygulama tasarımı Dinamik grafik çizim araçları Çizim kütüphaneleri Alarm yönetimi Tarih bilgilerinin toplanması Rapor üretimi 1.1.4. Scada Sistemleri

Detaylı

MİKROİŞLEMCİ MİMARİLERİ

MİKROİŞLEMCİ MİMARİLERİ MİKROİŞLEMCİ MİMARİLERİ Mikroişlemcilerin yapısı tipik olarak 2 alt sınıfta incelenebilir: Mikroişlemci mimarisi (Komut seti mimarisi), Mikroişlemci organizasyonu (İşlemci mikromimarisi). CISC 1980 lerden

Detaylı

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ TASARIM PROJESİ ÇALIŞMASI PİC PROGRAMLAMA İLE BASİT UÇAK OYUNU MEHMET HALİT İNAN BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BAHAR 2014 KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ

Detaylı

KASIRGA 4. GELİŞME RAPORU

KASIRGA 4. GELİŞME RAPORU KASIRGA 4. GELİŞME RAPORU 14.07.2008 Ankara İçindekiler İçindekiler... 2 Giriş... 3 Kasırga Birimleri... 3 Program Sayacı Birimi... 3 Bellek Birimi... 3 Yönlendirme Birimi... 4 Denetim Birimi... 4 İşlem

Detaylı

NITRON MG SERİSİ MEMBRAN AZOT JENERATÖRLERİ

NITRON MG SERİSİ MEMBRAN AZOT JENERATÖRLERİ Verimli membran teknolojisi Dünyanın en iyi geçirgenlik (permeability) özelliğine sahip membranları % 95 - % 99.5 arasında azot safiyeti Az sayıda hareketli parça NITRON MG SERİSİ MEMBRAN AZOT JENERATÖRLERİ

Detaylı

5. HAFTA KBT104 BİLGİSAYAR DONANIMI. KBUZEM Karabük Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi

5. HAFTA KBT104 BİLGİSAYAR DONANIMI. KBUZEM Karabük Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi 5. HAFTA KBT104 BİLGİSAYAR DONANIMI Karabük Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi 2 Konu Başlıkları Bellekler İç Bellekler ROM Bellek RAM Bellek Dış Bellekler Sabit Disk Sürücüleri

Detaylı

PIC Programlama. Devrim Çamoğlu

PIC Programlama. Devrim Çamoğlu PIC Programlama Devrim Çamoğlu İçİndekİler XIII İçİndekİler 1. Bölüm - Temel Kavramlar Mikrodenetleyici Tanımı Mikroişlemci-Mikrodenetleyici 1. Mikro İşlemcili Bir Sistemde Kavramlar 2. Tasarım Felsefesi

Detaylı

1 GİRİŞ 1 Bu Kitap Kimlere Hitap Eder 1 Kitabın İşleyişi 2 Kitabın Konuları 3 Kitabı Takip Etmek İçin Gerekenler 6 Kaynak Kodu ve Simülasyonlar 6

1 GİRİŞ 1 Bu Kitap Kimlere Hitap Eder 1 Kitabın İşleyişi 2 Kitabın Konuları 3 Kitabı Takip Etmek İçin Gerekenler 6 Kaynak Kodu ve Simülasyonlar 6 İÇİNDEKİLER VII İÇİNDEKİLER 1 GİRİŞ 1 Bu Kitap Kimlere Hitap Eder 1 Kitabın İşleyişi 2 Kitabın Konuları 3 Kitabı Takip Etmek İçin Gerekenler 6 Kaynak Kodu ve Simülasyonlar 6 2 KİTAPTA KULLANILAN PROGRAMLAR

Detaylı

Mikrodenetleyiciler (EE 314) Ders Detayları

Mikrodenetleyiciler (EE 314) Ders Detayları Mikrodenetleyiciler (EE 314) Ders Detayları Ders Adı Ders Dönemi Ders Kodu Saati Uygulama Saati Laboratuar Kredi AKTS Saati Mikrodenetleyiciler EE 314 Bahar 3 2 0 4 5 Ön Koşul Ders(ler)i COMPE 102 Dersin

Detaylı

YENİLENEBİLİR ENERJİ EĞİTİM SETİ İLERİ SEVİYE TEKNİK ÖZELLİKLER

YENİLENEBİLİR ENERJİ EĞİTİM SETİ İLERİ SEVİYE TEKNİK ÖZELLİKLER YENİLENEBİLİR ENERJİ EĞİTİM SETİ İLERİ SEVİYE TEKNİK ÖZELLİKLER Yenilenebilir enerji sistemleri eğitim seti temel olarak rüzgar türbini ve güneş panelleri ile elektrik üretimini uygulamalı eğitime taşımak

Detaylı

SONUÇ RAPORU EK: Ürüne CLEVER adı verilmiştir. Geliştirilen model C15 olarak tanımlanmıştır.

SONUÇ RAPORU EK: Ürüne CLEVER adı verilmiştir. Geliştirilen model C15 olarak tanımlanmıştır. SONUÇ RAPORU EK: İŞ FİKRİ ÇIKTISI HAKKINDA BİLGİLER ve TEKNİK DETAYLAR (Bu bölümde çıkan ürüne ait teknik resim, prototip fotoğrafları, uygulama şekilleri, eğer ürün piyasaya sunulmuşsa teknik özellikleri-kapasitesi,

Detaylı

8. MİKROİŞLEMCİ MİMARİSİ

8. MİKROİŞLEMCİ MİMARİSİ 1 8. MİKROİŞLEMCİ MİMARİSİ Gelişen donanım ve yazılım teknolojilerine ve yonga üreticisine bağlı olarak mikroişlemcilerin farklı komut tipleri, çalışma hızı ve şekilleri vb. gibi donanım ve yazılım özellikleri

Detaylı

A. 8051 Ailesi MCU lar

A. 8051 Ailesi MCU lar A. 8051 Ailesi MCU lar (Endüstri Standardı Mikrokontrolör Ailesi) 1 MİKROİŞLEMCİ LERE GİRİŞ Her yerdeki Mikroişlemciler / The Ubiquitous Microprocessors 1981 de yayımlanan Microprocessors and Programmed

Detaylı

YENİLENEBİLİR ENERJİ EĞİTİM SETİ

YENİLENEBİLİR ENERJİ EĞİTİM SETİ YENİLENEBİLİR ENERJİ EĞİTİM SETİ KULLANIM KİTAPÇIĞI ve Deneyler İÇİNDEKİLER Eğitim Seti Özellikleri 3 Hibrid Şarj Regülatörü Modülü Özellikleri 4 DC-AC İnverter Modülü Özellikleri 5 AKÜ Modülü Özellikleri

Detaylı

Bellekler. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar

Bellekler. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar Bellekler 1 Bellekler Ortak giriş/çıkışlara, yazma ve okuma kontrol sinyallerine sahip eşit uzunluktaki saklayıcıların bir tümdevre içerisinde sıralanmasıyla hafıza (bellek) yapısı elde edilir. Çeşitli

Detaylı

ATBRFN. Radyo Frekansı (RF) Tabanlı Dorse Takip Birimi. Bilgi Dokümanı (ATBRFN) www.dtsis.com 1

ATBRFN. Radyo Frekansı (RF) Tabanlı Dorse Takip Birimi. Bilgi Dokümanı (ATBRFN) www.dtsis.com 1 Radyo Frekansı (RF) Tabanlı Dorse Takip Birimi (ATBRFN) Bilgi Dokümanı www.dtsis.com 1 İçindekiler 1. Genel Tanım... 3 2. Sistem Tanımı... 4 2.1. Master Cihaz... 4 2.1.1. Blok Diyagram... 4 2.1.2. Teknik

Detaylı

İŞLETİM SİSTEMİ KATMANLARI (Çekirdek, kabuk ve diğer temel kavramlar) Bir işletim sisteminin yazılım tasarımında ele alınması gereken iki önemli konu

İŞLETİM SİSTEMİ KATMANLARI (Çekirdek, kabuk ve diğer temel kavramlar) Bir işletim sisteminin yazılım tasarımında ele alınması gereken iki önemli konu İŞLETİM SİSTEMİ KATMANLARI (Çekirdek, kabuk ve diğer temel kavramlar) Bir işletim sisteminin yazılım tasarımında ele alınması gereken iki önemli konu bulunmaktadır; 1. Performans: İşletim sistemi, makine

Detaylı

7. BELLEK BİRİMİ. Şekil 7-1 Bellek Birimlerinin Bilgisayar Sistemindeki Yeri

7. BELLEK BİRİMİ. Şekil 7-1 Bellek Birimlerinin Bilgisayar Sistemindeki Yeri 7. BELLEK BİRİMİ Şekil 7-1 Bellek Birimlerinin Bilgisayar Sistemindeki Yeri 7.1. Bellekler İçin Kullanılan Terimler Bellek birimlerinin çalışmasının anlaşılması ve iyi bir şekilde kullanılması için bu

Detaylı

DONANIM. 1-Sitem birimi (kasa ) ve iç donanım bileşenleri 2-Çevre birimleri ve tanımlamaları 3-Giriş ve çıkış donanım birimleri

DONANIM. 1-Sitem birimi (kasa ) ve iç donanım bileşenleri 2-Çevre birimleri ve tanımlamaları 3-Giriş ve çıkış donanım birimleri DONANIM 1-Sitem birimi (kasa ) ve iç donanım bileşenleri 2-Çevre birimleri ve tanımlamaları 3-Giriş ve çıkış donanım birimleri DONANIM SİSTEM BİRİMİ ÇEVREBİRİMLERİ Ana Kart (Mainboard) Monitör İşlemci

Detaylı

İşletim Sistemi. BTEP205 - İşletim Sistemleri

İşletim Sistemi. BTEP205 - İşletim Sistemleri İşletim Sistemi 2 İşletim sistemi (Operating System-OS), bilgisayar kullanıcısı ile bilgisayarı oluşturan donanım arasındaki iletişimi sağlayan ve uygulama programlarını çalıştırmaktan sorumlu olan sistem

Detaylı

Mikrobilgisayar Sistemleri ve Assembler

Mikrobilgisayar Sistemleri ve Assembler Mikrobilgisayar Sistemleri ve Assembler Bahar Dönemi Öğr.Gör. Vedat MARTTİN Konu Başlıkları Mikrobilgisayar sisteminin genel yapısı,mimariler,merkezi işlem Birimi RAM ve ROM bellek özellikleri ve Çeşitleri

Detaylı

Elektronik Kontrol Paneli

Elektronik Kontrol Paneli Elektronik Kontrol Paneli L-ION-EF21 Mikrokontrolör esaslı dijital teknoloji Gelişmiş kullanıcı arabirimi 2x16 Dijital LCD gösterge Kullanışlı Türkçe menü yapısı Parametre ayarları ile çok çeşitli sistemlere

Detaylı

Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Bilgi teknolojileri ve Programcılığı Bölümü DERS 1 - BİLGİSAYAR VE ÇEVRE ÜNİTELERİ

Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Bilgi teknolojileri ve Programcılığı Bölümü DERS 1 - BİLGİSAYAR VE ÇEVRE ÜNİTELERİ Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Bilgi teknolojileri ve Programcılığı Bölümü DERS 1 - BİLGİSAYAR VE ÇEVRE ÜNİTELERİ Bilgisayar, kendine önceden yüklenmiş program gereğince

Detaylı

ELEKTROLİZ YAPMAK İÇİN PI DENETİMLİ SENKRON DA-DA DÖNÜŞTÜRÜCÜ TASARIMI

ELEKTROLİZ YAPMAK İÇİN PI DENETİMLİ SENKRON DA-DA DÖNÜŞTÜRÜCÜ TASARIMI 5. luslararası İleri Teknolojiler Sempozyumu (IATS 09), 13 15 Mayıs 2009, Karabük, Türkiye LKTROLİZ YAPMAK İÇİN PI DNTİMLİ SNKRON DA-DA DÖNÜŞTÜRÜCÜ TASARIMI DSIGN OF A PI CONTROLLD SYNCRONOS DC-DC CONVRTR

Detaylı

Bilgisayar ile Dijital Devrelerin Haberleşmesi. FT232R ve MAX232 Entegreleri. Çalışma Raporu

Bilgisayar ile Dijital Devrelerin Haberleşmesi. FT232R ve MAX232 Entegreleri. Çalışma Raporu Bilgisayar ile Dijital Devrelerin Haberleşmesi FT232R ve MAX232 Entegreleri Çalışma Raporu Hazırlayan: Fatih Erdem 26 Mayıs 2011 Bilgisayar ile Dijital Devrelerin Haberleşmesi Günümüz bilgisayarları USB,

Detaylı

MKT2012,Proje Tabanlı Mekatronik Eğitim Çalıştayı, 25-27 Mayıs 2012, Çankırı-Ilgaz, TÜRKĐYE

MKT2012,Proje Tabanlı Mekatronik Eğitim Çalıştayı, 25-27 Mayıs 2012, Çankırı-Ilgaz, TÜRKĐYE PIC 16F877A Mikro denetleyicisinin PLC olarak kullanılması PIC LDR Programlama Using PIC16F877A microcontroller for PLC programming PIC LDR Programming Murat BAŞKAN, Mustafa Eren GAZĐ, Kadir Has Üniversitesi

Detaylı

Electronic Letters on Science & Engineering 5(1) (2009) Available online at www.e-lse.org

Electronic Letters on Science & Engineering 5(1) (2009) Available online at www.e-lse.org Electronic Letters on Science & Engineering 5(1) (2009) Available online at www.e-lse.org Traffic Signaling with Sensor and Manual Control Sıtkı AKKAYA Erciyes Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Elektrik

Detaylı

SPEEDSENSE KONFİGÜRASYON ARACI KULLANIM KILAVUZU

SPEEDSENSE KONFİGÜRASYON ARACI KULLANIM KILAVUZU SPEEDSENSE KONFİGÜRASYON ARACI KULLANIM KILAVUZU Doküman Kodu Yayın Tarihi Versiyon Numarası E1101_KK_TR_v1.0 04.01.11 1.0 Görev Kişi Pozisyon Tarih İmza Hazırlayan Aydoğan Ersöz ARGE Yönetici Yardımcısı

Detaylı

ENDÜSTRİYEL TİP GAZ DEDEKTÖRLERİ. powered by

ENDÜSTRİYEL TİP GAZ DEDEKTÖRLERİ. powered by ENDÜSTRİYEL TİP GAZ DEDEKTÖRLERİ IPACK ENDÜSTRİYEL GAZ ÖLÇÜMLEME VE KONTROL SİSTEMLERİ Endüstriyel işletmelerde kullanılan yanıcı parlayıcı patlayıcı ve/veya toksik gazların anlık veya sürekli olarak tespiti

Detaylı

Bilgisayarların Çeşitleri:

Bilgisayarların Çeşitleri: Bilgisayar nedir?: Tasarlandığı günden bugüne kadar değişik tanımları yapılabilen bilgisayar (computer) aygıtının genel tanımı şu şekilde yapılmaktadır: Bilgisayar, kullanıcıdan aldığı verilerle aritmetik

Detaylı

PIC KULLANARAK GÜÇ KARSAYISI ÖLÇÜM DEVRESİ TASARIMI VE SİMÜLASYON

PIC KULLANARAK GÜÇ KARSAYISI ÖLÇÜM DEVRESİ TASARIMI VE SİMÜLASYON PIC KULLANARAK GÜÇ KARSAYISI ÖLÇÜM DEVRESİ TASARIMI VE SİMÜLASYON Sabir RÜSTEMLİ 1 Muhammet ATEŞ 2 1 Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü, Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Van 2 Başkale Meslek Yüksekokulu

Detaylı

ACD BİLGİ İŞLEM ACD KABLOSUZ VERİ TOPLAMA SİSTEMLERİ URT-V2 KABLOSUZ VERİ TOPLAMA TERMİNALİ DONANIM TEKNİK BELGESİ. URT-V2 Terminallerinin

ACD BİLGİ İŞLEM ACD KABLOSUZ VERİ TOPLAMA SİSTEMLERİ URT-V2 KABLOSUZ VERİ TOPLAMA TERMİNALİ DONANIM TEKNİK BELGESİ. URT-V2 Terminallerinin ACD BİLGİ İŞLEM URT-V2 KABLOSUZ VERİ TOPLAMA TERMİNALİ DONANIM TEKNİK BELGESİ URT-V2 Terminallerinin Donanım Özellikleri Genel Yetenekleri Terminal Dış Özellikler Montajda Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar

Detaylı

HİDROLİK EĞİTİM SETİ TEMEL DONANIMLAR

HİDROLİK EĞİTİM SETİ TEMEL DONANIMLAR HİDROLİK EĞİTİM SETİ TEMEL DONANIMLAR www.ogenmakina.com Ogen-2010 1.HİDROLİK EĞİTİM SETİ EKİPMANLARI eğitim seti, eğitim masası, sunum seti, hidrolik güç ünitesi ve kontrol ünitesi üzere dört ana kısımdan

Detaylı

Yarım toplayıcının fonksiyonelliği ile 4 x 2 bit ROM hafıza(çok küçük bir hafıza) programlandığının bir örneğini düşünelim:

Yarım toplayıcının fonksiyonelliği ile 4 x 2 bit ROM hafıza(çok küçük bir hafıza) programlandığının bir örneğini düşünelim: Başvuru Çizelgeleri Son bölümde sayısal hafıza cihazları hakkında bilgi aldınız, katı-hal cihazlarıyla ikili veri depolamanın mümkün olduğunu biliriz. Bu depolama "hücreleri" katı-hal hafıza cihazlarıyla

Detaylı

Su Depolama Tanklarında Su Seviye Kontrolünün Kablosuz Olarak Yapılması

Su Depolama Tanklarında Su Seviye Kontrolünün Kablosuz Olarak Yapılması Su Depolama Tanklarında Su Seviye Kontrolünün Kablosuz Olarak Yapılması Salih FADIL 1, Samet Albayrak 2, Gökhan Tepe 3 1,2,3 Eskişehir Osmangazi Üniversitesi,Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü sfadil@ogu.edu.tr

Detaylı

INVT IVC1. -Kompakt Tip PLC. Marketing 2014 HM

INVT IVC1. -Kompakt Tip PLC. Marketing 2014 HM INVT IVC1 -Kompakt Tip PLC Marketing 2014 HM Özelikler IVC1 Özelikleri Genişleme 128 IO 7 modül genişleme Haberleşme Arayüzü 2 seri port: 1xRS232, 1xRS232/485 Temel komut işlem Hızı 0.3μs Pulse Girişi

Detaylı

DONANIM 07-08 Bahar Dönemi TEMEL BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ

DONANIM 07-08 Bahar Dönemi TEMEL BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ DONANIM 07-08 Bahar Dönemi TEMEL BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ Donanım nedir? Donanım bilgisayarı oluşturan her türlü fiziksel parçaya verilen verilen addır. Donanım bir merkezi işlem biriminden (Central Processing

Detaylı

1. PS/2 klavye fare 2. Optik S/PDIF çıkışı 3. HDMI Giriş 4. USB 3.0 Port 5. USB 2.0 Port 6. 6 kanal ses giriş/çıkış 7. VGA giriş 8.

1. PS/2 klavye fare 2. Optik S/PDIF çıkışı 3. HDMI Giriş 4. USB 3.0 Port 5. USB 2.0 Port 6. 6 kanal ses giriş/çıkış 7. VGA giriş 8. İşlemci: İşlemci,kullanıcıdan bilgi almak, komutları işlemek ve sonuçları kullanıcıya sunmak gibi pek çok karmaşık işlemi yerine getirir. Ayrıca donanımların çalışmasını kontrol eder. İşlemci tüm sistemin

Detaylı

Ünite-2 Bilgisayar Organizasyonu. www.cengizcetin.net

Ünite-2 Bilgisayar Organizasyonu. www.cengizcetin.net Ünite-2 Bilgisayar Organizasyonu Bilgisayar Nedir? Belirli bir sonuç üretmek amacıyla; mantıksal kıyaslamalardan sonuç çıkarabilen, büyük miktarlarda bilgiyi depolayabilen ve gerektiğinde bu bilgileri

Detaylı

PEY-D810 SĠNYALĠZASYON SĠSTEMĠ

PEY-D810 SĠNYALĠZASYON SĠSTEMĠ PEY-D810 SĠNYALĠZASYON SĠSTEMĠ AÇIKLAMALAR-KULLANIM-BAĞLANTILAR Sayfa 1 ĠÇĠNDEKĠLER SAYFA 1-) Sistemin Genel Tanıtımı 3 2-) Sistemin ÇalıĢma ġekli.4 3-) Sistem Yazılımı 5 4-) Sistemin Elektrik ve Bağlantı

Detaylı

Operatör panelleri FED

Operatör panelleri FED Operatör panelleri FED 120x32 to 1024x768 piksel çözünürlük Text bazlı monokrom ve renkli dokunmatik ekranlı tipler Entegre web tarayıcılı tipler Kullanıșlı WYSIWYG editörleriyle kolay tasarım Sistemden

Detaylı

Bilgisayar en yavaş parçası kadar hızlıdır!

Bilgisayar en yavaş parçası kadar hızlıdır! Donanım Bilgisayar en yavaş parçası kadar hızlıdır! Merkezi İşlem Birimi Kavramı (CPU) Bilgisayar içerisinde meydana gelen her türlü aritmetiksel, mantıksal ve karşılaştırma işlemlerinden sorumlu olan

Detaylı

Sistem Bileşenleri. Discovering. Computers 2010. Bilgisayarı. Keşfediyorum. Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak

Sistem Bileşenleri. Discovering. Computers 2010. Bilgisayarı. Keşfediyorum. Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak Sistem Bileşenleri Bilgisayarı Discovering Keşfediyorum Computers 2010 Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak Hedefler Masaüstü bilgisayarlar, dizüstü bilgisayarlar ve mobil aygıt gibi sistemler

Detaylı

RAM Standartları, Spesifikasyonları, Test Yöntemleri

RAM Standartları, Spesifikasyonları, Test Yöntemleri RAM Standartları, Spesifikasyonları, Test Yöntemleri Bilgisayar endüstrisindeki kişiler genelde Hafıza terimi yerine geçici komutları ve görevleri tamamlamak için gerekli dataları tutmak anlamıyla RAM(Random

Detaylı

Bilgisayar (Computer) Bilgisayarın fiziksel ve elektronik yapısını oluşturan ana birimlerin ve çevre birimlerin tümüne "donanım" denir.

Bilgisayar (Computer) Bilgisayarın fiziksel ve elektronik yapısını oluşturan ana birimlerin ve çevre birimlerin tümüne donanım denir. Bilgisayar (Computer) Bilgisayarın fiziksel ve elektronik yapısını oluşturan ana birimlerin ve çevre birimlerin tümüne "donanım" denir. Bilgisayar ve Donanım Ana Donanım Birimleri Anakart (Motherboard,

Detaylı

KONTROL VE OTOMASYON KULÜBÜ

KONTROL VE OTOMASYON KULÜBÜ KONTROL VE OTOMASYON KULÜBÜ C DİLİ İLE MİKROKONTROLÖR PROGRAMLAMA EĞİTİMİ Serhat Büyükçolak Ahmet Sakallı 2009-2010 Güz Dönemi Eğitimleri Mikrokontrolör Gömülü sistemlerin bir alt dalı olan mikrokontrolör

Detaylı

MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ. Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu

MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ. Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu Dersin Amacı Mikroişlemciler Mikrodenetleyiciler PIC Mikrodenetleyiciler Micro BASIC Programlama Kullanılacak Programlar MSDOS DEBUG PROTEUS

Detaylı

Sistem Temel. Genel Fonksiyonlar. Sistemleri. Tam Adaptif Trafik Kontrol Sistemi ( j\iti'1)

Sistem Temel. Genel Fonksiyonlar. Sistemleri. Tam Adaptif Trafik Kontrol Sistemi ( j\iti'1) Tam Adaptif Trafik Kontrol Sistemi ( j\iti'1) Akıllı Trafik Ağı ve Adaptif Trafik Yönetim Sistemi, hızlı ve güvenli trafik akışını sağlar. /o95 doğruluk oranı ile ölçümler gerçekleştirerek uygun kavşak

Detaylı

(Random-Access Memory)

(Random-Access Memory) BELLEK (Memory) Ardışıl devreler bellek elemanının varlığı üzerine kuruludur Bir flip-flop sadece bir bitlik bir bilgi tutabilir Bir saklayıcı (register) bir sözcük (word) tutabilir (genellikle 32-64 bit)

Detaylı

Turbotrac. Kuru Toz Dağıtıcı. SL-PS-05 Rev. D

Turbotrac. Kuru Toz Dağıtıcı. SL-PS-05 Rev. D Turbotrac Kuru Toz Dağıtıcı SL-PS-05 Rev. D Microtrac tarafından geliştirilen TURBOTRAC, Microtrac S3500 Serisi Partikül Büyüklüğü Analiz Cihazı ile birlikte kullanılmak üzere geliştirilmiş bir kuru toz

Detaylı

PROGRAMLANABİLİR LOJİK DENETLEYİCİ İLE DENEYSEL ENDÜSTRİYEL SİSTEMİN KONTROLÜ

PROGRAMLANABİLİR LOJİK DENETLEYİCİ İLE DENEYSEL ENDÜSTRİYEL SİSTEMİN KONTROLÜ PROGRAMLANABİLİR LOJİK DENETLEYİCİ İLE DENEYSEL ENDÜSTRİYEL SİSTEMİN KONTROLÜ Öğr.Gör. Mehmet TAŞTAN Celal Bayar Üniversitesi Kırkağaç M.Y.O 45700-Kırkağaç/Manisa Tel:0-236-5881828 mehmettastan@hotmail.com

Detaylı

Bilgisayar Donanım 2010 BİLGİSAYAR

Bilgisayar Donanım 2010 BİLGİSAYAR BİLGİSAYAR CPU, bellek ve diğer sistem bileşenlerinin bir baskı devre (pcb) üzerine yerleştirildiği platforma Anakart adı verilmektedir. Anakart üzerinde CPU, bellek, genişleme yuvaları, BIOS, çipsetler,

Detaylı

PLC (Programlanabilir Lojik. Denetleyici)

PLC (Programlanabilir Lojik. Denetleyici) PLC (Programlanabilir Lojik Denetleyici) İÇERİK Giriş PLC nedir? PLC lerin Uygulama Alanları PLC lerin Yapısı PLC lerin Avantajları PLC Çeşitleri SİEMENS PLC JAPON PLCLER KARŞILAŞTIRMA Giriş PLC

Detaylı

Mikrobilgisayar Donanımı

Mikrobilgisayar Donanımı KARADENĠZ TEKNĠK ÜNĠVERSĠTESĠ BĠLGĠSAYAR MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ MĠKROĠġLEMCĠ LABORATUARI Mikrobilgisayar Donanımı 1. GiriĢ Bu deneyde 16 bit işlemci mimarisine dayalı 80286 mikroişlemcisini kullanan DIGIAC

Detaylı

BİLGİSAYAR KULLANMA KURSU

BİLGİSAYAR KULLANMA KURSU 1 2 KURS MODÜLLERİ 1. BİLGİSAYAR KULLANIMI 3 1. Bilişim (Bilgi ve İletişim) Kavramı Bilişim, bilgi ve iletişim kelimelerinin bir arada kullanılmasıyla meydana gelmiştir. Bilişim, bilginin teknolojik araçlar

Detaylı

ENF 100 Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Ders Notları 2. Hafta. Öğr. Gör. Dr. Barış Doğru

ENF 100 Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Ders Notları 2. Hafta. Öğr. Gör. Dr. Barış Doğru ENF 100 Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Ders Notları 2. Hafta Öğr. Gör. Dr. Barış Doğru 1 Konular 1. Bilgisayar Nedir? 2. Bilgisayarın Tarihçesi 3. Günümüz Bilgi Teknolojisi 4. Bilgisayarların Sınıflandırılması

Detaylı

YAPILAN İŞ: Sayfa 1. Şekil 1

YAPILAN İŞ: Sayfa 1. Şekil 1 İstanbul Teknik Üniversitesi Kontrol Mühendisliği 10 İş Günü Süreli Zorunlu Atölye Stajı Zorunlu Atölye Stajı 1 Eylül 2008 Pazartesi günü başlamış olup, 12 Eylül 2008 tarihinde sona ermiştir. Bu staj süresince

Detaylı

KONU 1 BİLGİSAYAR VE ÇEVRE ÜNİTELERİ

KONU 1 BİLGİSAYAR VE ÇEVRE ÜNİTELERİ Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Elektrik ve Elektronik Teknolojisi KONU 1 BİLGİSAYAR VE ÇEVRE ÜNİTELERİ Bilgisayar, kendine önceden yüklenmiş program gereğince çeşitli bilgileri

Detaylı

Von Neumann Mimarisi. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 1

Von Neumann Mimarisi. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 1 Von Neumann Mimarisi Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 1 Sayısal Bilgisayarın Tarihsel Gelişim Süreci Babage in analitik makinası (1833) Vakumlu lambanın bulunuşu (1910) İlk elektronik sayısal bilgisayar

Detaylı

BİLGİ TEKNOLOJİLERİ SMO103

BİLGİ TEKNOLOJİLERİ SMO103 BİLGİ TEKNOLOJİLERİ SMO103 2. HAFTA BİLGİSAYAR SİSTEMİ, BİLGİSAYARI OLUŞTURAN BİRİMLER VE ÇALIŞMA PRENSİPLERİ ANAKART, İŞLEMCİ VE BELLEKLER SABİT DİSKLER, EKRAN KARTLARI MONİTÖRLER VE DİĞER DONANIM BİRİMLERİ

Detaylı

DERS BİLGİ FORMU. Okul Eğitimi Süresi

DERS BİLGİ FORMU. Okul Eğitimi Süresi ) GÜÇ ELEKTRONİĞİ (0860120203-0860170113) VE ENERJİ Zorunlu Meslek i Seçmeli (Proje, Ödev, Araştırma, İş Yeri ) 4 56 44 100 Kredisi 3+1 4 Bu derste; yarı iletken anahtarlama elemanları, doğrultucu ve kıyıcı

Detaylı