Başyazı. Başyazı. Prof. Dr. Ahmet ERGÜN

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Başyazı. Başyazı. Prof. Dr. Ahmet ERGÜN"

Transkript

1

2

3 Başyazı Başyazı Prof. Dr. Ahmet ERGÜN Başkan Saygı değer okurlarımız, Veteriner Tavukçuluk Derneği misyonunun gereği olarak duyurduğu Tavuk eti ve yumurta üretimi: hedefler ve potansiyel problemler konulu sempozyumu 16 Haziran 2010 tarihinde 150 katılımcıyla birlikte Ankara Bilkent Otelde yapmıştır. Toplantı sabah ve öğleden sonra olmak üzere iki bölümde planlanmıştır. İlk bölümde Türkiye de Tavukçuluk sektörünü yatırımlar, üretim ve ihracat olarak temsil eden iki büyük organizasyonun değerli temsilcileri, BESD-Bir Başk.Yard. Dr. Sait KOCA ve YUM-Bir Başkanı Derya PALA görüşlerini açıklamışlardır. İkinci öğleden sonraki bölümünde ise Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesinin dört değerli öğretim üyesi Prof. Dr. Mehmet AKAN, Prof. Dr. Serdar DİKER, Prof. Dr. Hakan YARDIMCI ve Prof. Dr. İrfan EROL görüşlerini kanatlı sağlığı, GDO ve gıda kontrolü üzerinde yoğunlaştırarak sunmuşlardır. Bu bölümde oturum başkanlıklarını da Tarım ve Köyişleri Bakanlığımızın değerli bürokratları TAGEM Gen. Md. Doç.Dr. Masum BURAK ve KKGM Gen. Md. Doç.Dr. Muzaffer AYDEMİR yapmışlardır. Görüldüğü gibi Sempozyumunda organizasyonu bir sivil toplum kuruluşu, ihtisas derneği olan VTD yapmış, oturum başkanlıkları ve konuşmacılar konularının uzmanı olan Üniversite Öğretim Üyeleri, Bakanlık Bürokratları ve Özel Sektörün üst düzey temsilcileri tarafından oluşturulmuştur. Katılımcıların da benzer profil içinde dağıldıkları görülmüştür. Bir diğer ifade ile Sektör tüm organlarıyla temsil edilmiştir. Sempozyumda sunulan bildiriler ve genel değerlendirmelerin sonuçlarını da Prof. Dr. Mehmet AKAN kaleme alarak dergimizde sizlerin bilgisine sunmaktadır. Burada ifade edilen görüşlerin kamu vicdanını rahatlatacak olması, tüketicinin aklındaki soru işaretlerine yanıt vermesi son derece dikkat çekicidir. Sektörün yakından ilgilendiği üretim, GDO, hastalıklar ve bağışıklık ile gıda hijyeni ayrıntılı olarak irdelenmiştir. Bunun yanı sıra sektörün yaptığı kaliteli üretimin AB ülkelerine ihracat yapabilme aşamasına gelmişken kendi tüketicimiz tarafından da takdir edilmesini, sektörün hak ettiği güven ve desteği alması bakımından önemli görüyoruz. Çok önemli gördüğümüz bir diğer nokta da tüketicinin kaliteli hayvansal protein gereksinimini karşılamada sektör üzerine düşen görevi fazlasıyla yerine getirmesidir. Ülke insanımızın et tüketiminin 2/3 ü beyaz etten karşılanmaktadır. Kişi başı yıllık yumurta tüketimi 200 adede yaklaşmıştır. Sempozyuma sponsor olmak suretiyle desteklerini eksik etmeyen değerli meslektaşlarımıza ve kuruluşlarımıza da şükranlarımızı sunmayı bir keyifli görev biliriz. Sempozyumun başarıyla sonuçlandığını izledik, izlemekteyiz. Bu düşünce noktasına gelmemizin nedeni şöyle ifade etmemiz mümkündür. Sempozyuma katılım ve sonuna kadar ilginin devam etmesi, sempozyum bittikten sonrada aldığımız geri bildirimlerin çokluğu. Gerek konuşmacıların ve gerek konuların seçiminde isabetli ve titiz davranılması ulaşılan bu başarıda önemli olmuştur. Sempozyumda yapılan sunumlar en kısa zamanda CD ye aktarılmak suretiyle sizlere iletilecektir. Böylece ilgilenen değerli meslektaşlarımızın elerinde sunumların yazılı formatı bir kaynak olarak bulunacaktır. Toplantıya ulusal ve sektörel basının da ilgi göstermesi bizleri ayrıca çok memnun etmiştir. Değerli meslektaşlarım bilindiği gibi bu yıl Türkiye de örgütlü tavukçuluğun kurucularından hocamız Prof. Dr. Mahmut AKKILIÇ ın 25. ölüm yılı ve biz yaptığımız tüm etkinliklerde hocamızın adını anmak suretiyle kendisine olan saygımızı ifade etmeyi önemli bir görev kabul ediyoruz. Mektup Ankara nın bu yılki ilk sayısını da hocamıza ayırdık ve kendisini yakından tanıyan değerli arkadaşlarının düşüncelerini almak suretiyle yayımladık. Prof. Dr. Erdoğan FİNCİ de hocamızın yakın arkadaşıydı ve Türkiye Tavukçular Derneğinin Başkanlığını Profesör AKKILIÇ hocanın ardından yapmıştı. Prof. Dr. Erdoğan FİNCİ hocayı tarihinde kaybettik. Kendisine rahmet, kederli ailesi, yakınları ve meslek camiamıza başsağlığı dileriz. Sevgi ve saygılarımızla, Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3 MEKTUP ANKARA 1

4 Veteriner Tavukçuluk Derneği nin yayın organıdır. Yılda 4 kez 3 ayda bir yayımlanır. Veteriner Tavukçuluk Derneği Adına Sahibi Prof. Dr. Ahmet ERGÜN Sorumlu Yazı İşleri Müdürü Prof. Dr. U. Tansel ŞİRELİ Yayın Kurulu Prof. Dr. Mehmet AKAN Doç. Dr. Erol ŞENGÖR Dr. Serdar ERTAŞ Uzman Vet. Hek. Mücteba BİNİCİ Vet. Hek. Ekrem T. YÜCESAN İdare Yazışma Adresi Arama Sokak No: 20/D Aydınlıkevler - ANKARA Tel: Faks: Banka Hesapları REKLAM GELİRLERİ Türkiye İş Bankası Dışkapı Şubesi ÜYE AİDATLARI Türkiye İş Bankası Dışkapı Şubesi Dergide yayımlanan yazıların sorumluluğu yazarlarına aittir. Alıntı Yapılamaz. Grafik Tasarım ve Baskı Elma Teknik Basım Matbaacılık Tel: Faks: Basım Tarihi: MEKTUP ANKARA Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3

5 Makale Yumurta Üretimi ve İhracat Derya PALA Yum-Bir Başkanı E-posta: Özet Yumurta Üreticileri Merkez Birliği (Yum-Bir) 2006 yılında dünya ve ülkemiz kanatlı sektöründeki teknik ve ticari gelişmeleri yakından takip ederek, yumurta üreticilerini bilgilendirmek, sorunları birlikte çözmek, Türk yumurta sektörünün dönüşümüne öncülük etmek amacıyla kurulmuş bir sivil toplum örgütüdür. Birliğimizin doğrudan bir kar amacı yoktur ve faaliyetlerini üyelerinin gönüllü bağışları ve katkıları ile yürütmektedir. Kısa sürede kurumsallaşma yolunda önemli mesafeler alan Yum-Bir, kuruluşunu takip eden çok kısa bir zaman diliminde ihracatın ciddi oranda artırılması ve tabana yayılması, sektör verilerinin tek elden toplanması ve yayınlanması, yumurta sanayiini küresel ölçekte temsil eden tek kuruluş olan Uluslararası Yumurta Komisyonuna üyelik, kanatlı gübresi işleme tesislerinin kırsal kalkınma destekleri kapsamına alınmasının sağlanması, her yaştan insana yumurtayı yeniden sevdiren yumurta tanıtım kampanyası ve yumurta ve kanatlı sektörüne ilişkin çok sayıda bilimsel toplantı organizasyonu gibi bir çok ilki başarmış ve sektörümüzü her platformda etkin bir şekilde temsil etmiştir. Yumurta sektörünün temel sorunlarını; damızlık, yem ham maddeleri, aşı ve ilaçta dışa bağımlılık, üretici örgütlerinin yaptırım gücünün ve pazarlama yetkisinin olmayışı, kanatlı sağlığı ve biyogüvenlik, yüksek maliyet, üretim planlamasının olmaması, teşvik ve desteklerden yararlanamama, hedef pazarın gelir düzeyinin düşüklüğü ve rakiplerin düşük fiyatları, yumurta pazarlama ağının zayıflığı ve fiyat dalgalanmaları, tüketicini gelir düzeyinin düşüklüğü ve tüketim azlığı, yumurta ürün sanayinin gelişmemiş olması, tavuk gübresinin değerlendirilmesinde yaşanan sıkıntılar, ilaç ve yem katkı maddelerinin yetersiz denetimi şeklinde özetleyebiliriz. Bugün, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı na kayıtlı ve izinli yaklaşık 1100 ticari işletme ve 3100 kümes ile yumurta sektörü gelişimi sürdürmekte ve dünyayla yarışmaktadır. Türkiye 2009 yılında 12 milyar adet civarında yumurta üreterek, dünya yumurta üretiminde ilk onda yerini aldı. Yaşanan ekonomik krize ve genel ihracatta yaşanan düşüşlere rağmen, yumurta sektörü 2009 yılında da ihracat başarısını sürdürmüştür yılında 100 milyon Dolar değerinde Ton yumurta ihraç edilebilmiştir. Yumurta yeminin maliyeti ortalama YTL/Ton olurken, gr yumurtanın satış fiyatı ortalaması Krş civarında olmuştur. Yumurta maliyeti ise 11 12,5 Krş arasında değişmiştir. Üretim maliyetleri, yumurta fiyatları ve diğer veriler topluca değerlendirildiğinde yumurta tavukçuluğu 2009 yılını büyüyerek ve karlı geçirmiştir denilebilir. Muhtemel Salgınlar (Kuş Gribi vb.),yem fiyatlarındaki artışlar, yeni hayvan sağlığı kuralları ve hayvan refahı, hayvan hakları gruplarının baskısı, güvenilir gıda ve izlenebilirlik, AB de yemlerde hayvansal protein kaynaklarının ve bazı antibiyotik kullanımın yasaklanması, tüketici bilincin artması ve taleplerinin değişmesi, önümüzde yıllarda yumurta sektörünün gelişimini belirleyecek unsurlar olarak gözükmektedir. Türk Yumurta Sektörü ise gelecek dönemde; iç tüketimin artmasına ihracatın gelişmesin ve yumurta ürünleri sanayinin kurulmasının bağlı olarak gelişimini sürdürecektir. Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3 MEKTUP ANKARA 3

6 Makale GDO: Doğrular ve Yanlışlar Prof.Dr. Hakan YARDIMCI Ankara Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, Mikrobiyoloji Anabilim Dalı E-posta *Biyogüvenlik Kanunu Taslağı Hazırlık Komisyonu Başkanı, Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Bu makalede GDO lar ile ilgili çıkarılan Biyogüvenlik Kanunu ve bu kanunun hazırlığı sürecinde Türkiye ve dünyadaki sosyoekonomik olaylar farklı bir yaklaşımla ele alınmıştır. GDO Tarımının Global Durumu Günümüzde GDO tarımı yapan ülke sayısı 25 tir. ABD, Arjantin, Hindistan, Brezilya, Kanada ve Çin en fazla ekim alanına sahip ilk 5 ülkedir. GD bitkilerin 2009 yılı ekim alanları bir önceki yıla göre 9 milyon ha (%7) artarak 134 milyon Hektar olmuştur. Dünya da GDO ekim alanları 1996 yılından bu yana toplam 74 kat artmıştır. Avrupa Birliği Ülkelerinin toplam GD mısır ekim alanı 2008 yılında yaklaşık 108 bin hektardır. Bu rakam 2009 da %12 azalarak 95 bin hektara gerilemiştir. GDO tarımı yapan 6 AB ülkesi içerisinde İspanya 1. sırada gelmektedir. 17 Aralık 2004 te Brüksel de toplanan Avrupa Birliği liderler zirvesi, Türkiye nin müzakerelere 3 Ekim 2005 te başlanmasını kararlaştırdı. Müzakere süreci Türkiye nin Gıda, Tarım ve hayvancılık alanındaki yapılanmasını etkilemektedir. 15 Mart 2007 de TÜRKHAYGEN-I Projesi başladı. Projesinin sahibi konumundaki kurum T.C. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı dır, yönetici kurum görevini de TÜBİTAK MAM GMBE üstlenmiştir. Projede hayvan genetik kaynaklarımızı koruma altına alacak bankaların oluşturulmasını, yerli evcil hayvan ırklarımızın genetik karakterizasyonuna başlanarak, sonuçlardan tescil çalışmalarında yararlanılmasını, hayvan genetiği ve biyoteknolojisi alanında kritik araştırmacı kitlesinin oluşturulması hedeflemektedir. Bu bankalar ülkemizin gelecek beş yılını değil yüz yılını garantiye alacaktır. Kurulmakta olan gen bankalarından biri GMBE bünyesinde, diğeri ise Lalahan HMAE dedir. Projeye ODTÜ Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü, Lalahan Hayvancılık Merkez Araştırma Enstitüsü, Ankara Üniversitesi, İstanbul Üniversitesi Veteriner Fakültesi, Selçuk Dünyada halen tartışılmakta olan GDO lar ve bu konudaki yasal süreçler GDO lar Türkiye de medya konusu olduktan sonra kamuoyuna malolmuştur. Ancak, bu süreçten önce başlayan ve devam etmekte olan Türkiye nin GDO politikasının tam olarak anlaşılabilmesi için kronolojik bir yaklaşım yararlı olacaktır. Biyogüvenlik Kanunu Üzerine Kronolojik Bir Yorum 5 Mayıs 1998 de yürürlüğe konulan Transgenik Kültür Bitkilerinin Alan Denemeleri Hakkında Talimat yayınlandı. 24 Haziran 2003 te Türkiye Cartagena Biyogüvenlik protokolünü imzaladı. TBMM de onaylandı ve 24 Ocak 2004 te yürürlüğe girdi. Cartagena Biyogüvenlik Protokolü ile Türkiye GDO ların riskli olduğunu resmen kabul etti 4 MEKTUP ANKARA Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3

7 Makale Üniversitesi Veteriner Fakültesi ve Uludağ Üniversitesi Veteriner Fakültesi destek vermektedir. 26 Ekim 2009 da Biyogüvenlik kanunundan önce, çıkarılan ve medyada sivil toplum örgütleri tarafından çok eleştirilen Gıda ve Yem Amaçlı Genetik Yapısı Değiştirilmiş Organizmalar ve Ürünlerinin İthalatı, İşlenmesi, İhracatı, Kontrol ve Denetimine Dair Yönetmelik kamuoyunun GDO larla ilgili farkındalığını artırmıştır. Yönetmeliğin çıkarılması ilk olarak GDO ithalatının serbest bırakılacağı izlenimini yaratmıştır Yönetmeliğin getirdiği eşik değer uygulaması ve yasaklar nedeni ile gümrüklerde yığılan ve denetim nedeni ile Türkiye ye giremeyen GDO lu gıda ve yem maddeleri gerçek durumu ortaya koymuştur. ABD Senatosu Finans Komitesi Üyesi Senatör Chuck Grassley Türkiye nin çıkardığı yönetmelik hakkında Bu düzenleme Türk pazarını ABD mısırı ve soyasına kapatıyor. Türkiye bu düzenlemeyi yapmadan önce ne Amerika ya danıştı ne de Dünya Ticaret Örgütü ne haber verdi demiştir. SONUÇ Gelişmeler dünyadaki 8 bitki gen bölgesinin 3 ünü topraklarında barındıran endemik bitki zengini Türkiye nin biyoçeşitliliğini korumaya ve bunun avantajını kulanmaya yönelik ciddi bir çaba içerisinde olduğunu göstermektedir. Cartagena Biyogüvenlik protokolünün çerçevesini çizdiği, AB direktiflerinin ve ülkemiz hassasiyetlerinin içini doldurduğu Biyogüvenlik Kanunu ve çıkarılacak yönetmelikleri 26 Eylül 2010 dan itibaren Türkiye de GDO nun kurallarını belirleyecektir. KAYNAKLAR 1- ANONYMUS (2003): Cartagena Biyogüvenlik Protokolü, 11 Ağustos 2003 tarih ve No lu resmi gazete. 2- Clive James (2009): 2008 ISAAA Report on Global Status of Biotech/GM Crops. org 3- Eser, V, Yardımcı, H.(2009): Ulusal Biyogüvenlik Kanun Tasarısı Taslağı Üzerine Bir Değerlendirme. Dünya Gıda Dergisi., sayı: 2009/7., sayfa: Ekim 2009 da 3 olan GDO analizi yapan Laboratuvar sayısı 8 Temmuz 2010 tarihi itibari ile 6 sı kamu, 1 i TÜBİTAK ve 8 i özel olmak üzere toplam 15 dir. 29 Ocak 2010 da Ankara Bilkent Otel Kongre Merkezinde Genetik Kaynaklar ve Tohum Tanıtım Toplantısı yapıldı. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Türkiye de geliştirilen ve ihraç edilen tohumların ve meyvelerin tanıtıldığı bir sergi açıldı. 2 Mart 2010 da Ankara da Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Yenimahalle Tarım Kampüsü içerisinde Dünyanın 3. Büyük Tohum Gen Bankası açılmıştır. Yaklaşık 250 bin kapasiteli bu birim de tohum yanında mikroorganizmaların uzun yıllar saklanması mümkün olacaktır. 18 Mart 2010 da TBMM de Genetiği değiştirilmiş tohumların Türkiye ye girişini yasaklayan, ithalata AB kriterlerini getiren Biyogüvenlik Kanunu kabul edilmiştir. Kanun 26 Mart 2010 da No lu resmi gazetede yayınlanmış olup 26 Eylül 2010 tarihinde uygulamaya girecektir. Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3 MEKTUP ANKARA 5

8 Makale Bakterilerde Antibiyotik Direncinin Önemi ve İzlenmesi Prof.Dr. K.SERDAR DİKER Ankara Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Kanatlı hayvan sektörünün en önemli sağlık sorunlarından birisi bakteriyel hastalıklardır. Bakteriyel infeksiyonlar kanatlı sağlığını doğrudan etkileyerek verim kaybı ve ölümler nedeniyle ekonomik kayıplara yol açar. Diğer taraftan, kanatlı kökenli bakteriyel zoonozlar insan sağlığını da tehdit etmektedir. Bu durumun, özellikle basın aracılığı ile abartılı şekilde gündeme getirildiği dönemlerde kanatlı sektörü ekonomik açıdan olumsuz etkilenmektedir. Kanatlıların bakteriyel infeksiyonlarına karşı başlıca iki mücadele yolu aşılama ve antimikrobiyal madde uygulamasıdır. Çoğu bakteriyel infeksiyona karşı tam etkili ve/veya rasyonel aşının bulunmaması, mücadelede antimikrobiyal madde uygulamasını ön plana çıkarmaktadır. Bu nedenle, çoğu antibiyotik kapsamında değerlendirilebilecek antimikrobiyal maddelerin kanatlı yetiştiriciliğinde ve Veteriner Hekim uygulamalarında önemli bir yeri vardır. Antibiyotikler, genellikle mantarlar tarafından üretilen veya bu yapılar temel alınarak sentezlenen maddelerdir. Kimyasal yapılarına, üretici mantar grubuna, etkiledikleri bakteri yapılarına ve etki mekanizmalarına göre farklı şekilde sınıflandırılabilirler. Antibiyotiklerin hedefi olan başlıca bakteri yapıları; hücre duvarı, sitoplazmik membran, ribozomlar ve nükleik asitlerdir. Antibiyotikler, hücre duvarı, protein, DNA veya RNA sentezini, konak hücreye bağlanmayı engelleyerek, hücre membranını tahrip ederek veya genel metabolik yolları bozarak etki gösterebilirler. Antibiyotikler bakterileri farklı mekanizmalar ile etkilerken, bakteriler de bunlara karşı farklı savunma ve korunma yolları geliştirmişlerdir. Genelde antibiyotik dirençliliği olarak nitelenen bu olay bakteriyel infeksiyonların tedavisinde karşılaşılan en önemli sorundur. Antibiyotik dirençliliği, infeksiyonların tedavi edilememesi ve tedavi masraflarının doğurduğu ekonomik zararlar yanında, dirençliliğin diğer bakterilere veya dirençli bakterilerin diğer hayvanlara veya insanlara yayılması açısından büyük önem taşımaktadır. Bakteriler antibiyotiklere karşı farklı mekanizmalar ile dirençli olabilir veya direnç kazanabilirler. En temel şekliyle, bakteride antibiyotiğin etkileyeceği bir organelin veya molekülün bulunmaması intrinsik direnç olarak nitelenir. Bunun yanında, bakteriler membran geçirgenliğini azaltarak, antibiyotik için alternatif hedefler üreterek, antibiyotiği efluks pompaları ile hücre dışına pompalayarak ve enzimler vasıtasıyla antibiyotiğin yapısını değiştirerek veya tahrip ederek etki gösterebilirler. Bir antibiyotiğe karşı bu mekanizmaların biri veya birden fazlası ile direnç sağlanabilirken, bir bakteri bu direnç yollarından birden fazlasına sahip olabilir. Antibiyotik dirençliliğinin en önemli yönlerinden birisi, dirençliliğin aynı tür, hatta farklı tür bakteriler arasında genetik olarak aktarılabilmesidir. Direnç, genetik düzeyde direnç genleri ve genlerdeki mutasyonlar ile ilişkilidir. Dirençle ilgili bu genler, i) çıplak DNA nın hedef bakteriye girişi ile gerçekleşen transformasyon, ii) bakteriyofajların geni taşıması ile gerçekleşen transdüksiyon, ve iii) geni taşıyan plazmid ve transpozon gibi hareketli genetik elemanların transferi ile gerçekleşen konjugasyon vasıtasıyla bir bakteriden diğerine aktarılabilmektedir. Bu aktarımlar, antibiyotik dirençliliğin farklı bakteri populasyonları, farklı bakteri türleri ve hayvan-insan gibi farklı konaklar arasında yayılmasında başlıca etmendir. Mikrobiyolojik ve moleküler nedenler dışında, antibiyotiklere karşı dirençliliğin bakteri populasyonlarında yayılmasında çeşitli amaçlarla antibiyotik kullanımın önemli bir rolü vardır. Bir bakteri populasyonunda, antibiyotiklere duyarlılık düzeyinin belirli sınırlar içinde normal bir dağılım göstermesi beklenirken, her bakteri populasyonunda antibiyoti- 6 MEKTUP ANKARA Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3

9 Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3 MEKTUP ANKARA 7

10 Makale ğe normalden daha az duyarlı düşük sayıda bakteri mutlaka bulunur. Bu bakteri populasyonuna yeterli ve uygun antibiyotik uygulanırsa bakterilerin tümü öldürülür. Ancak, antibiyotik uygulaması yetersiz dozda ve uygun olmayan şekilde yapılırsa, populasyondaki az duyarlı bakteriler yaşama şansı bulur ve duyarlı bakterilere göre avantajlı konuma geçer. Antibiyotiğin oluşturduğu bu seçici baskı, tekrarlayan antibiyotik uygulamaları sonunda, populasyondaki tüm bakterilerin dirençli hale gelmesine neden olur. Yoğun antibiyotik kullanımı ile dirençli hale gelen böyle bir bakteri populasyonunun tekrar antibiyotik duyarlı hale gelmesi için, hiç antibiyotik kullanılmaması durumunda yıla gereksinim vardır. Diğer taraftan, aynı grup içinde yer alan veya hedefleri ve etkileri benzer olan iki antibiyotikten birisine karşı gelişen direnç, diğer antibiyotiğe karşı da dirençliliğin yayılmasına neden olabilir. Çapraz direnç olarak nitelenen bu durumda, bakterinin ikinci antibiyotikle daha önce temas etmiş olmasına bile gerek yoktur. Örneğin, bir dönem domuz ve tavuk yemlerine katkı amacıyla katılan avoparcine direnç kazanan bakteriler, veteriner hekimlikte hiç kullanılmayan vankomisine de dirençli hale gelmişlerdir. Bugün ise ölümcül bazı infeksiyonlarda son seçenek olan vankomisine direnç, insan hekimliğindeki en önemli sorunlardan birisini oluşturmaktadır. araştırması yapan ve üreten büyük ilaç firmalarının sayısındaki ciddi azalma, ilaç sektörünün soruna ve geleceğe bakış açısını yansıtan en önemli ölçüttür. Dolayısıyla hekimler ve sektör eldeki mevcut antibiyotiklerle yetinmek zorundadır. Antibiyotik dirençliliği, bakterilerin sahip olduğu bir özellik olmasına rağmen, bunun kontrolü ve makul ölçülerde tutulması insanların elindedir. Bakteriyel infeksiyonlara karşı eldeki tek mevcut silah olan antibiyotiklere karşı direncin kontrol edilmesi ve beklenen yararların sağlanması için yapılması gerekenler şunlardır; i) antibiyotik kullanımından önce mutlaka mikrobiyolojik laboratuar analizleri ve duyarlılık testleri yapılmalıdır, ii) antibiyotikler yetkili veteriner hekimler tarafından uygulanmalıdır, iii) populasyonun direnç profili düzenli olarak izlenmelidir, iv) antibiyotik yem katkıları çok kontrollü kullanılmalıdır, v) alternatif antimikrobiyal tedavi ve kontrol stratejileri araştırılmalı ve uygulanmlıdır. Alternatif antimikrobiyal yaklaşımların en ümit verici olanı, bakteriyofaj ve faj enzimleridir. Bu konuda yapılacak araştırma ve uygulamalar, antibiyotik direnç sorununun azaltılmasına da katkısı olacaktır. Görüldüğü gibi, bu tarz direnç gelişiminin başlıca nedeni antibiyotiklerin uygun şekilde kullanılmamasıdır. Yanlış antibiyotik seçimi, yetersiz dozda ve yem katkısı olarak kullanımları, bilgili ve yetkili olmayan kişiler tarafından yapılan en büyük hatalardır ve antibiyotik dirençliliğinin yayılmasında önemli role sahiptir. Bu hataların bedeli de çok yüksektir. Gerçekten gereksinim duyulan ciddi hastalık durumlarında antibiyotiğin etki göstermemesi ile yaşanacak çaresizlik ödenecek en ağır bedeldir. Bu nedenle oluşacak kayıplar ve boşuna antibiyotik kullanımının getirdiği maliyet ise olayın ekonomik bedelidir. Antibiyotik direnç sorununun diğer bir boyutu artık yeni antibiyotiklerin bulunamamasıdır. Şu anda Ar- Ge veya klinik test aşamasında çok az sayıda antibiyotik vardır. Bir antibiyotiğin bulunuşundan ruhsatlandırılmasına kadar yıl geçtiği düşünülürse, bunların da sorunun kısa vadede çözümünde yeterli olmayacağı açıktır. Nitekim, son yıllarda antibiyotik 8 MEKTUP ANKARA Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3

11 Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3 MEKTUP ANKARA 9

12 Makale Tavuklarda Salmonella ve Campylobacter İnfeksiyonları: Türkiye deki durumu ve kontrol Salmonella infeksiyonları Salmonellozis dünyada oldukça yaygın gıda kaynaklı infeksiyonlardan biridir. Gelişmiş ülkelerde tavuklarda Salmonella infeksiyonlarının kontrolü ile ilgili programlar yürütülmektedir. Bu programlarda temel amaç Salmonella düzeyinin azaltılmasıdır. Kanatlılarda Salmonella infeksiyonlarının etiyolojisi karmaşıktır. Salmonella serotipleri, konakçı spesifik (S.Gallinarum/Pullorum) ve konakçı spesifik olmayanlar olmak üzere (S.Enteritidis, S.Typhimurium, S.Infantis, S.Hadar, S.Virchow gibi) iki temel bölümde incelenmektedir. Konakçı spesifik salmonella infeksiyonları (tavuk tifosu ve pullorum hastalığı), tavuk başta olmak üzere hindi, bıldırcın, güvercin, serçe, papağan ve diğer süs kuşlarında bildirilmiştir. Pullorum hastalığı ve tavuk tifosunda bulaşma kaynağını genellikle infekte kanatlılar oluşturmaktadır ve bu infeksiyonlar vertikal yolla da bulaşabilmektedir. Etkenin virulansına ve sürünün direncine göre pullorumda mortalite %100 e ulaşabilmekte tavuk tifosunda ise %10-93 arasında değişmektedir. Bu infeksiyonlar, bildirimi zorunlu hastalıklar arasında bulunmaktadır. Konakçı spesifik olmayan salmonella infeksiyonları (paratifo infeksiyonları), çok sayıda serotip tarafından oluşturulmaktadır. Bu serotipler arasında S. Enteritidis, S. Typhimurium, S. Infantis, S. Virchow, S. Hadar, S. Heidelberg, S. Newport, S. Agona, S. Stanley, S. Derby, S. Thomson sayılabilir. Konakçı spesifik olmadıklarından epidemiyolojileri, tavuk tifosuna göre daha karmaşıktır ve insan gıda zincirine kesimhanede dışkı-karkas, yumurtalarda ise dışkı-yumurta kabuğu bulaşması ile dahil olmaktadır. Paratifo infeksiyonlarının iki formu bulunmaktadır: klinik ve enterik form. Klinik form enterik forma göre daha az görülür ve erken dönem ortaya çıkan infeksiyonlarda mortalite yüksektir (%10-80). Çoğunlukla sarı kesesi infeksiyonu, karaciğer, dalakta büyüme ve poliserozitis dikkati çeker. Enterik formda ise klinik belirti ve mortalite yoktur ancak dışkı ile çevreye saçılım vardır. Bu durum karkas ve yumurta bulaşması ile sonuçlanır ve insan sağlığı için potansiyel risk oluşturur. Bu infeksiyonlarla ilgili yasal düzenlemeler bulunmaktadır. Kuluçkahane ve Damızlık Kanatlı İşletmeleri Yönetmeliği Uygulama Talimatı nda bakteriyolojik izolasyon ve identifikasyon sonucu S.enteritidis ve S. typhimurium saptanan bir sürüde; gerekli sanitasyon ve medikasyon tedbirleri uygulanır ve bu sürüden yaşam boyu alınacak yumurtaların fumigasyon ve egg-dipping uygulamasını takiben kuluçkalanmasına izin verilir ifadesi yer almaktadır. Ayrıca Ticari Yumurtacı ve Broiler (Ticari Etlik) Kümeslerinde Salmonella Kontrol Program Talimatı bulunmaktadır. Salmonella infeksiyonlarının kontrolü için işletme düzeyinde kontrol programlarının oluşturulması gerekmektedir. Bu amaçla oluşturulacak programın, işletme yapısı ve laboratuvar altyapısı ile uyumlu olacak şekilde standard bir yöntemle, bulaşma kaynaklarının analizi ve sonrasında yapılacak değerlendirmeleri içerecek şekilde düzenlenmesi yararlı sonuçlar verecektir. Uygulanan programla öncelikle Salmonella pozitiflik düzeyi ortaya konulmalı ve bulaşma kaynaklarının kontrolü ile azaltma hedeflenmelidir. Campylobacter infeksiyonları Prof. Dr. Mehmet AKAN Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı E-posta: Tavuklarda campylobacter infeksiyonları, zoonoz infeksiyonlar arasında ilk sırada yer almaktadır. İnsanlara bulaşmada kanatlı ürünleri önemlidir ve insan infeksiyonlarının azaltılması için kanatlılarda campylobacter infeksiyonlarının kontrolü hedeflenmelidir. 10 MEKTUP ANKARA Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3

13 Makale Tavularda Campylobacter infeksiyonları, termofilik campylobacter türleri (Campylobacter jejuni, Campylobacter coli ve Campylobacter lari) tarafında oluşturulur. Bu türler arasında en dominant tür C.jejuni dir. Termofilik campylobacterler tavuk bağırsaklarından yüksek sıklıkta izole edilmektedir ve izolasyon sıklığı üzerine yetiştirme şekli ve mevsimsel etkiler bulunmaktadır. Konu ile ilgili yapılan çalışmalarda Campylobacter pozitifliği tavuklarda %3-97 arasında değişmektedir. Türkiye de yapılan bir çalışmada damızlık kümeslerde %87,2, broiler kümeslerde %93.1 düzeyinde pozitiflik belirlenmiştir. Tavuklarda bulaşma, campylobacter ile kontamine altlık, su, çiftlik hayvanları, sinekler, böcekler, kemiriciler, ekipmanlar ve çiftlik çalışanları ile olmaktadır. Vertikal bulaşma tartışmalıdır. Tavuklarda Campylobacter kolonizasyonu çok hızlı şekillenmektedir ve genellikle saha koşullarında ilk izolasyon 2-3. haftadan sonra gerçekleşmektedir. Tavuklarda termofilik campylobacter infeksiyonlarında herhangi bir klinik bulgu ortaya çıkmamakta ve permormans değerleri olumsuz etkilenmemektedir. Deneysel infeksiyonlarda ise ince bağırsaklarda aşırı sıvı, mukozada kanama ve sekumda sulu/köpüklü içerik görülürken karaciğerde nekrotik lezyonlar bildirilmiştir. Termofilik campylobacter infeksiyonlarının teşhisi laboratuvar analizleri ile yapılabilmektedir. Bu amaçla izolasyon ve identifikasyon, EIA, NA-temelli teşhis metodları kullanılmaktadır. Campylobacterlerin tiplendirilmesinde biotiplendirme (Preston), serotiplendirme (Penner ve Lior), faj tiplendirme ve genotiplendirme (PFGE, fla-tiplendirme, RAPD-PCR, AFLP, ribotiplendirme, MLST) yöntemlerinden yaralanılmaktadır. Sonuç Salmonella ve Campylobacter infeksiyonları, özellikle insan sağlığı için potansiyel riskler oluşturmaktadır. Bu nedenle tavukçuluk işletmeleri için Salmonella ve Campylobacter Kontrol Programı nın oluşturulması ve uygulanması gereklidir. Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3 MEKTUP ANKARA 11

14 Sonuç Bildirgesi Toplantı Sonuç Raporu Prof. Dr. Mehmet AKAN Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı E-posta: Veteriner Tavukçuluk Derneği tarafından Tavuk Eti ve Yumurta Üretimi: Hedefler ve Potansiyel Problemler konulu toplantı 16 Haziran 2010 tarihinde Ankara da Bilkent Otel ve Konferans Merkezi nde gerçekleştirildi. Toplantıya sektörden, kamu kuruluşlarından, sivil toplum örgütlerinden ve üniversitelerden toplam 150 kişi katıldı. Toplantı kapsamında, sektörün hem üretim hedefleri hem de halk sağlığı ile ilişkili konular tartışıldı ve sonuçta katılımcılar, sektörün gelecekteki üretim hedefleri ve problemleri ile ilgili detaylı bilgiler sağladılar. Toplantının ilk bölümünde, broiler üretimi ve potansiyel problemler tartışıldı. Bu konuda yapılan sunumda, piliç eti üretiminin dünyada ve Türkiye deki durumu detaylı olarak değerlendirildi. Dünya da piliç eti üretiminin 79,4 milyon tona ulaştığı ve uluslararası ticaretin ise 8.3 milyon ton olduğu bildirildi. Ülkemizde 2010 yılı üretim rakamının 1.3 milyon ton ve ihracatın ton civarında olması beklendiği ifade edildi. Türkiye de tüketimin artacağı öngörüldü ve tüketimin 2020 yılı için 21.5 kg; üretimin ise 2 milyon tonu aşması beklendiği vurgulandı. Türkiye nin ihracat hedeflerinin yüksek olduğu ve üretimin artması için uluslararası ticaretin önemi ortaya kondu. Uluslararası ticarette Türkiye nin ithalatçı ülkelere yakın olması, küçük partiler halinde piliç eti verilebilmesi, ülkelerin talepleri doğrultusunda ambalaj-etiketleme yapabilmesi, ürünlerin kalite standartlarının yüksek olması ve dini nedenlerin avantaj olduğu ancak bu avantajların yanı sıra bazı eksikliklerin de bulunduğu bildirildi. İhracatta önemli eksikler arasında bölümlendirme/bölgeselleşme, yem hammaddelerinden yağlı tohumdaki problemler, ihracat desteğinin düşük olması ve/veya yeterince olmaması, maliyetin diğer ihracat yapan ülkelere göre yüksek olması ve potansiyel ithalatçı ülkelerden resmi izinlerin henüz alınamamış olması olarak belirtildi. Potansiyel ihracat yapılabilecek ülkeler arasında Irak, Avrupa Birliği, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, İran, Rusya Federasyonu, Türk Cumhuriyetleri olduğu ortaya konmasına karşın Rusya nın potansiyelde hedef ülke olmadığı bildiril- 12 MEKTUP ANKARA Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3

15 Sonuç Bildirgesi di. Bu pazarlarda en önemli rakibin Brezilya olduğu vurgulandı. Piliç eti ile ilgili sunumun hemen ardından yumurta üretiminin genel durumu ve potansiyel problemleri tartışıldı. Üretim ve tüketimin arttığı ve özellikle son yıllarda ihracatta önemli gelişmeler olduğu bildirildi. Yumurta yönlü sektörün daha güçlü yapıya ulaşması için, üretici birliklerinin güçlendirilmesi, üretim planlaması, kanatlı kayıt sistemi, hastalıklarla mücadele ve bölümlendirme, tavuk gübresinin değerlendirilmesi, yumurta tüketimin artırılması, yumurta ürünleri sanayinin kurulmasının teşvik edilmesinin gerekliliği vurgulandı. Toplantının ikinci bölümünde öncelikle GDO problemi tartışmaya açıldı. Bu konuda ilk günlerden bu güne nasıl gelindiği, toplumda GDO ile ilgili yanlış anlamalar ve süreçle ilgili değerlendirmeler anlatıldı. Biyogüvenlik kanunu ile AB düzenlemeleri karşılaştırıldı. Bugün için konu ile ilgili uluslararası düzeyde bir düzenlemenin yapıldığı ve sektör açısından herhangi bir problem olmadığı, sürecin planlı bir şekilde devam ettiği ve yeni düzenlemelerin nasıl işleyeceği detaylı olarak değerlendirildi. Bu oturumda ayrıca kanatlı hayvanlarda infeksiyon oluşturan Campylobacter ve Salmonella infeksiyonları tartışıldı. Avrupa Birliği ülkelerinde ve Türkiye de konu ile ilgili durum değerlendirmesi yapıldı. Bu konuda yapılan çalışmalarda hem Campylobacter hem de Salmonella infeksiyonlarının, gelişmiş ülkelerde olduğu gibi ülkemizde de problem olduğu ve kontrolü için bir program kapsamında hareket edilmesi gerektiği bildirildi. Dünya da insanlarda görülen Campylobacter ve Salmonella infeksiyonlarında, tavuk ürünlerinin önemli rol oynadığı ve bu problemin çözümünde öncelikli olarak üretim aşamasında uygulanacak programların önemi ortaya kondu. Genel olarak ülkemizde Salmonella infeksiyonlarının öneminin çok iyi anlaşıldığı, ilave olarak Campylobacter infeksiyonlarının da dikkate alınması gerektiği ve konunun insan sağlığı boyutu ile değerlendirilmesinin yararlı olacağı vurgulandı. Tartışma bölümünde Türkiye de Campylobacter ve Salmonella ile ilgili çalışmaların yapılması ve bu çalışmalara Bakanlık kuruluşları tarafından da destek sağlanabileceği konuşuldu. Toplantının son oturumda, kanatlı etlerinde ve yumurtada başlıca bakteriyel patojenler ve kontrol stratejileri konuları anlatıldı. Bu kapsamda, Kanatlı etlerinde Salmonella spp., Campylobacter jejuni, Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3 MEKTUP ANKARA 13

16 Sonuç Bildirgesi Staphylococcus aureus, Listeria monocytogenes, Clostridium perfringens; yumurtalarda Salmonella spp. ve Listeria monocytogenes konularının önemi üzerinde detaylı bilgiler sunuldu. Ülkemizde üretimden tüketime kadar her aşamada, halk sağlığını açısından önemli olan patojenlerin kontrolü ile ilgili düzenlemelerin yapılması ve ciddi düzeyde takip edilmesi gerektiği belirlendi. İşletme düzeyinde kontrol mekanizmaları ve ülkesel düzeyde yapılacak düzenlemelerin önemi ortaya kondu. Ulusal Epidemiyoloji Networkü (patojenler ve antibiyotik direnç izlenmesi), Stratejik kontrol planları, Ulusal kalıntı izleme programı, Mevzuat, Üniversite-Sektör İşbirliğinin (Ar-Ge, Eğitim desteği vs.) gerekliliği açıklandı. Toplantının son sunumunda ise, bakterilerde antibiyotik dirençliliği ve alternatif tedavi metotları anlatıldı. Genel olarak tüm dünyada yeni antibiyotik molekülü geliştirilmesi ve kullanıma başlanması aşamalarında, önemli problemler olduğu ve bakterilerde antibiyotik dirençliliğinin ciddi düzeylere ulaştığı bildirildi. Bu nedenle şu anda kullanımda olan antibiyotiklerle ilişkili olarak direnç mekanizmalarının bilinmesi ve kontrolü ile ilgili programlı çalışmaların yapılması gerektiği vurgulandı. Antibiyotik direncinin ekonomik kayıplara neden olduğu ve aynı zamanda bir halk sağlığı problemi olduğu bildirildi. Bu problemin çözümünde, başta sektör ve veteriner hekimlere önemli görevler düştüğü ve antibiyotiklerin gerektiğinde ve bilinçli kullanımının gerekliliği ortaya kondu. Ancak bakterilerde direnç mekanizmaları artarken alternatif yöntemlerin bakterilerin elimine edilmesinde kullanılabileceği ifade edildi. Alternatif tedavi seçenekleri arasında, faj tedavisinin olduğu ve sektörde bu yöntemin patojenlerin kontrolünde kullanılabilirliği üzerinde çalışmaların yapılmasının yararlı olacağı bildirildi. Sonuç olarak, üretim potansiyeli yüksek olan kanatlı sektörünün uluslararası düzeyde rekabetçi olabilmesi ve ihracat hedeflerini yakalayabilmesi için ortaya konulan problemlerin çözümünde tüm ilgili birimlerin işbirliği ile hareket etmesi gerekliliği net olarak ifade edildi. Bu işbirliğinin yapılması sonucunda, hem üretimin hem de üretim kalitesinin artacağı, halk sağlığı açısından önemli gelişmelerin sağlanacağı ortaya kondu. Ayrıca sektörün problemlerine yönelik AR-GE ve araştırma projelerinin yürütülmesinin, konuların iyi anlaşılması ve çözümüne ilişkin olumlu yaklaşımlar sağlayacağı sonucuna varıldı. 14 MEKTUP ANKARA Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3

17 Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3 MEKTUP ANKARA 19

18 Sonuç Bildirgesi 16 MEKTUP ANKARA Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3

19 Sonuç Bildirgesi TÜRK YE TAVUK ET ÜRET M VE HRACATI : Yeni Hedefler ve Potansiyel Problemler Dünya Piliç Eti Üretimi (Milyon Ton) ANAKARALAR AFR KA 2,5 2,7 3,0 3,1 3,3 3,4 AVRUPA 8,9 9,3 9,9 10,1 10,7 11,1 ASYA 15,9 17,1 19,7 21,8 23,3 25,9 Dr. Sait KOCA Beypiliç Genel Müdürü Tavuk Eti ve Yumurta Üretimi: Hedefler ve Potansiyel Problemler Sempozyumu Bilkent Otel ve Konferans Merkezi-Ankara 16 Haziran 2010 AMER KA 22,8 25,9 28,2 30,1 33,5 33,9 OKYANUSYA 0,7 0,7 0,8 0,9 0,9 1,0 DÜNYA 50,8 55,7 61,6 66,0 71,8 74,3 Kaynak: 2009/10 Executive Guide To World Poultry Trends En fazla üretim art Asya ve Amerika da 2007 Y l nda En Fazla Piliç Eti Üreten Ülkeler (Bin Ton) i Piliç ) ÜLKE 2007 ÜLKE AMER KA B R. DEV ARJANT N Ç N SPANYA BREZ LYA TAYLAND MEKS KA KANADA H ND STAN TÜRK YE RUSYA FEDERAS GÜNEY AFR KA RAN MALEZYA ENDONEZYA POLONYA NG LTERE AVUSTRALYA JAPONYA PERU 800 Kaynak: 2009/10 Executive Guide to World Poultry Trends(Türkiye Besd-Bir) 14,5 Y llar Et Üretimi ve Ki i Ba na Et Tüketimi Et üretimi, bin ton DÜNYA Ki i ba na et tüketimi, kg Et üretimi, bin ton TÜRK YE Ki i ba na et tüketimi, kg , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,6 Kaynak: Seçilmi Baz Ülkelerdeki Piliç Eti thalat (Bin Ton) (Ayak Hariç) ÜLKELER TAHM N Rusya Federasyonu Avrupa Birli i Japonya Suudi Arabistan Meksika Çin Venezüella Birle ik Arap Emirlik Vietnam Hong Kong Amerika Birle ik Dev Di er Ülkeler TOPLAM Kaynak: 2009/10 Executive Guide To World Poultry Trends Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3 MEKTUP ANKARA 17

20 Sonuç Bildirgesi Seçilmi Baz Ülkelerdeki Piliç Eti hracat (Bin Ton) (Ayak Hariç) ÜLKELER TAHM N Brezilya Amerika Birle ik Dev Avrupa Birli i Tayland Çin Arjantin Kanada Kuveyt ili Birle ik Arap Emirlik Avustralya Di er Ülkeler TOPLAM Kaynak: 2009/10 Executive Guide To World Poultry Trends Türkiye nin Tavuk Eti ve Aya hracat (Ton) YILLAR Tavuk Eti Tavuk Aya Toplam (5 ayl k) Kaynak: DTM ve hracatç Birlikleri YILLAR Türkiye nin Tavuk Eti hracat Ton Dolar Dolar/Ton (5 ayl k) Kaynak: DTM ve hracatç ç Birlikleri Ç kma Tavuk ihracat da son y llarda sürekli art yor. Türkiye nin Tavuk Eti hracat (ton) (5 ay) Irak Türk Cumhuriyetleri ran Hong Kong Vietnam Bosna-Hersek KKTC Di erleri TOPLAM Kaynak: DTM ve hracatç Birlikleri Piliç Eti Sektörü çin Üretim Artn n Önemi ç Tüketimin artmas gerekiyor(k rm z et üretimi sürekli geriliyor), Sa l kl beslenme Fiyat en uygun besin maddesi stikrarl tüketici fiyat dar gelirliye destek Emek yo un bir sektör daha fazla istihdam Daha çok yeti tirici Daha çok katma de er Daha çok vergi BAKON IS A TRADE MARK OF DSA Emek Yo un Bir Sektör- stihdama Katk TÜRK YE N N EN ÖNEML SORUNU (Birden fazla cevap al nm t r.) Taklitleri, Asla yerini tutamaz! sizlik/istihdam 72,50% Ekonomik sorunlar/pahal l k 68,20% Kürt aç l m 8,29% Anayasa de i ikli i 7,53% Devlet kurumlar ndaki son geli meler(tsk-yarg ) 6,78% SONAR, Türkiye Siyasi E ilimler ve Beklentiler Ara t rmas -May s 2010 dsa prestij-23x31.indd 1 3/1/10 4:43:58 PM 18 MEKTUP ANKARA Yıl: 2010 Cilt: 8 Sayı: 3

Türkiye de ve Dünya da Kanatlı Sektörü

Türkiye de ve Dünya da Kanatlı Sektörü Türkiye de ve Dünya da Kanatlı Sektörü Ülkemizde beyaz et sektörü, özellikle 80 li yıllarda başlanan yatırımlar neticesinde çok önemli bir mesafe almıştır. Bir tarım ülkesi olan Türkiye, kanatlı hayvan

Detaylı

TÜRKİYE VE DÜNYADA KANATLI SEKTÖRÜNÜN GENEL DURUMU

TÜRKİYE VE DÜNYADA KANATLI SEKTÖRÜNÜN GENEL DURUMU TÜRKİYE VE DÜNYADA KANATLI SEKTÖRÜNÜN GENEL DURUMU Resim 1: Bakanlığımızca Geliştirilen Yerli Hibritlerimiz (ATAK S). 1. Kanatlı sektörü ile ilgili üretim, tüketim ve istihdam Bakanlığımız, 1930 lu yıllarda

Detaylı

KANATLI ET SEKTÖRÜ RAPORU

KANATLI ET SEKTÖRÜ RAPORU KANATLI ET SEKTÖRÜ RAPORU TÜRKİYE DE ÜRETİM VE TÜKETİM Sağlıklı beslenme konusunda her geçen gün daha da duyarlı davranmaya başlayan tüketiciler kırmızı ete alternatif olarak, daha az yağlı ve daha ucuz

Detaylı

DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ

DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ Hazırlayan ve Derleyen: Zehra N.ÖZBİLGİN Ar-Ge Şube Müdürlüğü Kasım 2012 DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİNDE ÜRETİM VE TÜKETİM yılında 9.546 milyon

Detaylı

Ürün Raporu. Kümes Hayvancılığı T.C. GIDA, TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI TARIMSAL EKONOMİ VE POLİTİKA GELİŞTİRME ENSTİTÜSÜ

Ürün Raporu. Kümes Hayvancılığı T.C. GIDA, TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI TARIMSAL EKONOMİ VE POLİTİKA GELİŞTİRME ENSTİTÜSÜ Ürün Raporu Kümes Hayvancılığı 2014 T.C. GIDA, TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI TARIMSAL EKONOMİ VE POLİTİKA GELİŞTİRME ENSTİTÜSÜ TARIMSAL EKONOMİ VE POLİTİKA GELİŞTİRME ENSTİTÜSÜ Ürün Raporu KÜMES HAYVANCILIĞI

Detaylı

KANATLI ET SEKTÖRÜ RAPORU

KANATLI ET SEKTÖRÜ RAPORU KANATLI ET SEKTÖRÜ RAPORU TÜRKİYE DE ÜRETİM VE TÜKETİM Sağlıklı beslenme konusunda her geçen gün daha da duyarlı davranmaya başlayan tüketiciler kırmızı ete alternatif olarak, daha az yağlı ve daha ucuz

Detaylı

PAGEV - PAGDER. Dünya Toplam PP İthalatı

PAGEV - PAGDER. Dünya Toplam PP İthalatı 1 DÜNYA ve TÜRKİYE POLİPROPİLEN ( PP ) DIŞ TİCARET ANALİZİ Barbaros Demirci ( Genel Müdür ) Neslihan Ergün ( Teknik Uzman Kimya Müh. ) PAGEV - PAGDER DÜNYA TOPLAM PP İTHALATI : Dünya toplam PP ithalatı

Detaylı

Ayakkabı Sektör Profili

Ayakkabı Sektör Profili Ayakkabı Sektör Profili Elif UĞUR Ayakkabı, çok eski çağlarda insanların zorlu coğrafya ve iklim koşullarında ayaklarını muhafaza etmek ve zarar görmelerini engellemek amacıyla kullanılırken günümüzde

Detaylı

MANİSA TİCARET BORSASI

MANİSA TİCARET BORSASI MANİSA TİCARET BORSASI KANATLI SEKTÖR RAPORU 2015 EĞİTİM ARAŞTIRMA BİRİMİ TÜRKİYE VE DÜNYADA KANATLI SEKTÖRÜNÜN GENEL DURUMU T.C. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı nca Geliştirilen Yerli Hibritler (ATAK

Detaylı

Dünya Seramik Sektörü Dış Ticareti a) Seramik Kaplama Malzemeleri

Dünya Seramik Sektörü Dış Ticareti a) Seramik Kaplama Malzemeleri Dünya Seramik Sektörü Dış Ticareti a) Seramik Kaplama Malzemeleri ÜLKE Dünya Seramik Kaplama Malzemeleri Üretiminde İlk 1 Ülke 29 21 211 212 212 Dünya /212 Üretiminden Aldığı Pay Değişim (%) (%) 1 ÇİN

Detaylı

GIDA ve KONTROL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Dursun KODAZ Gıda Mühendisi Gıda İşletmeleri ve Kodeks Daire Başkanlığı

GIDA ve KONTROL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Dursun KODAZ Gıda Mühendisi Gıda İşletmeleri ve Kodeks Daire Başkanlığı GIDA ve KONTROL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Dursun KODAZ Gıda Mühendisi Gıda İşletmeleri ve Kodeks Daire Başkanlığı GENEL MÜDÜRLÜK YAPISI GIDA VE KONTROL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ-ORGANİZASYON ŞEMASI GENEL MÜDÜR GENEL MÜDÜR

Detaylı

İLAÇ, ALET VE TOKSİKOLOJİ ARAŞTIRMALARI ÇALIŞMA GRUBU. Dr. A. Alev BURÇAK Bitki Sağlığı Araştırmaları Daire Başkanlığı

İLAÇ, ALET VE TOKSİKOLOJİ ARAŞTIRMALARI ÇALIŞMA GRUBU. Dr. A. Alev BURÇAK Bitki Sağlığı Araştırmaları Daire Başkanlığı İLAÇ, ALET VE TOKSİKOLOJİ ARAŞTIRMALARI ÇALIŞMA GRUBU Dr. A. Alev BURÇAK Bitki Sağlığı Araştırmaları Daire Başkanlığı Sunu Planı Dünya da Tarım İlacı Kullanımı Türkiye de Tarım İlacı Kullanımı İlaç Alet

Detaylı

T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI GIDA VE KONTROL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Dr. Nahit YAZICIOĞLU Daire Başkanı

T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI GIDA VE KONTROL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Dr. Nahit YAZICIOĞLU Daire Başkanı T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI GIDA VE KONTROL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Dr. Nahit YAZICIOĞLU Daire Başkanı MEVZUAT 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu Kuluçkahane ve Damızlık

Detaylı

Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri Sektör Raporu 2010

Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri Sektör Raporu 2010 Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri Sektör Raporu 2010 Avrupa kıtasından Amerika kıtasına, Orta Doğu Ülkelerinden Afrika ülkelerine kadar geniş yelpazeyi kapsayan 200 ülkeye ihracat gerçekleştiren

Detaylı

ORGANİK MANDA YETİŞTİRİCİLİĞİ. Vet. Hek. Ümit Özçınar

ORGANİK MANDA YETİŞTİRİCİLİĞİ. Vet. Hek. Ümit Özçınar ORGANİK MANDA YETİŞTİRİCİLİĞİ Vet. Hek. Ümit Özçınar ORGANİK TARIM VE HAYVANCILIK NEDİR? Organik tarımın temel stratejisi, kendine yeterli bir ekosistem oluşturarak, bu ekosistemdeki canlıların optimum

Detaylı

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2015 LANSMANI 24 HAZİRAN 2015 İSTANBUL

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2015 LANSMANI 24 HAZİRAN 2015 İSTANBUL UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2015 LANSMANI 24 HAZİRAN 2015 İSTANBUL UNCTAD Dünya Yatırım Raporu Türkiye Lansmanı Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü nün (UNCTAD) Uluslararası Doğrudan Yatırımlar

Detaylı

TÜRKİYE BEYAZ ET SEKTÖRÜ

TÜRKİYE BEYAZ ET SEKTÖRÜ TÜRKİYE BEYAZ ET SEKTÖRÜ 1. GİRİŞ Beyaz et insan beslenmesinde besin değeri açısından tartışılmaz bir öneme ve yere sahiptir. Tavuk eti; uluslararası terminolojide Kanatlı Eti kavramı içinde değerlendirilmektedir.

Detaylı

Dünyada ve Türkiye de Endüstriyel Süt İşleme

Dünyada ve Türkiye de Endüstriyel Süt İşleme Dünyada ve Türkiye de Endüstriyel Süt İşleme Dünyada üretilen toplam süt miktarı farklı kuruluşlar tarafından açıklanmaktadır. Bu kuruluşlar temelde birbirleriyle bağlantılı olmalarına rağmen veri toplama

Detaylı

BVKAE www.bornovavet.gov.tr

BVKAE www.bornovavet.gov.tr Türkiye Veteriner İlaçları Pazarı Sorunlar ve Çözüm Önerileri Uluslararası Süt Sığırcılığı ve Süt Ürünleri Çalıştayı ve Sergisi 28-29 Nisan, 2008 - Konya İsmail Özdemir VİSAD - Veteriner Sağlık Ürünleri

Detaylı

SERAMİK SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

SERAMİK SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi SERAMİK SANAYİİ Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TÜRKİYE DE ÜRETİM Türkiye'de seramik ve çini yapımı, kökleri 8000 yıl öncesine uzanan

Detaylı

TÜRKİYE DE VE DÜNYADA YEM SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ, BEKLENTİLER, FIRSATLAR. Prof. Dr. Nizamettin Şenköylü Genel Sekreter

TÜRKİYE DE VE DÜNYADA YEM SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ, BEKLENTİLER, FIRSATLAR. Prof. Dr. Nizamettin Şenköylü Genel Sekreter TÜRKİYE DE VE DÜNYADA YEM SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ, BEKLENTİLER, FIRSATLAR Prof. Dr. Nizamettin Şenköylü Genel Sekreter Gıda Üretimindeki Küresel Güçlükler Nüfus artışı İklim değişikliği Kuraklık Su kaynaklarının

Detaylı

2015 OCAK DIŞ TİCARET RAPORU

2015 OCAK DIŞ TİCARET RAPORU 2015 OCAK DIŞ TİCARET RAPORU ATSO DIŞ TİCARET SERVİSİ *Tablo ve listeler TİM ve TUİK istatistikleri ihracat ve ithalat verilerine göre ATSO- Dış Ticaret Servisi tarafından derlenmiştir. 2015 OCAK / TÜRKİYE

Detaylı

Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü

Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü Tavukçuluk Araştırma İstasyonu Müdürlüğü (20-25 Temmuz 2013 Madagaskar Ziyareti) Serdar KAMANLI Ankara-2013 1 Sunu Akışı Madagaskar Madagaskarda yaptığımız

Detaylı

Türkiye, 2012 yılında dünyada uluslararası doğrudan yatırım liginde iki basamak yükseldi

Türkiye, 2012 yılında dünyada uluslararası doğrudan yatırım liginde iki basamak yükseldi Basın Bülteni 26 Haziran 2013 YASED, UNCTAD 2013 Dünya Yatırım Raporu nu açıkladı Türkiye, 2012 yılında dünyada uluslararası doğrudan yatırım liginde iki basamak yükseldi 2012 yılında dünyada yüzde 18

Detaylı

TÜRKİYE TAKIM TEZGAHLARI ALT SEKTÖRÜ

TÜRKİYE TAKIM TEZGAHLARI ALT SEKTÖRÜ TÜRKİYE TAKIM TEZGAHLARI ALT SEKTÖRÜ SANAYİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Şubat 2010 İÇİNDEKİLER 1. GİRİŞ... 3 2. DÜNYA TAKIM TEZGAHLARI SEKTÖRÜ... 3 2.1. Dünya Takım Tezgâhları İhracatı... 3 2.2. Dünya Takım Tezgâhları

Detaylı

Kırmızı Tavuk Biti (Dermanyssus gallinea, Tavuk Akarı)

Kırmızı Tavuk Biti (Dermanyssus gallinea, Tavuk Akarı) Kırmızı Tavuk Biti (Dermanyssus gallinea, Tavuk Akarı) - İnfeksiyöz Hastalıkların Bulaşma ve Yayılmasında Potansiyel Tehlike - Kırmızı tavuk biti ( Dermanyssus gallinae ) evcil kümes hayvanlarında özellikle

Detaylı

HUBUBAT, BAKLİYAT, YAĞLI TOHUMLAR VE MAMULLERİ SEKTÖRÜ

HUBUBAT, BAKLİYAT, YAĞLI TOHUMLAR VE MAMULLERİ SEKTÖRÜ HUBUBAT, BAKLİYAT, YAĞLI TOHUMLAR VE MAMULLERİ SEKTÖRÜ I- DÜNYA DEĞİRMENCİLİK ÜRÜNLERİ TİCARETİ 2013 yılında dünya değirmencilik sektörü ihracatı bir önceki yıla göre %2,8 oranında artış göstererek 18,6

Detaylı

TÜRKİYE DE BİYOGÜVENLİK KONUSUNDA YAPILAN DÜZENLEMELER VE UYGULAMALAR

TÜRKİYE DE BİYOGÜVENLİK KONUSUNDA YAPILAN DÜZENLEMELER VE UYGULAMALAR GIDA TARIM ve HAYVANCILIK BAKANLIĞI TARIMSAL ARAŞTIRMALAR ve POLİTİKALAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE DE BİYOGÜVENLİK KONUSUNDA YAPILAN DÜZENLEMELER VE UYGULAMALAR Dr. İsa ÖZKAN Daire Başkanı 5. Gıda Güvenliği

Detaylı

TEKSTİL MAKİNALARI. Hazırlayan Hasan KÖSE 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

TEKSTİL MAKİNALARI. Hazırlayan Hasan KÖSE 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TEKSTİL MAKİNALARI Hazırlayan Hasan KÖSE 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TEKSTİL MAKİNALARI TÜRKİYE DE ÜRETİM Tanımı Tekstil makinaları, tekstil sanayinin

Detaylı

FAO SÜT VE SÜT ÜRÜNLERİ FİYAT VE TİCARET GÜNCELLEME: KASIM 2014

FAO SÜT VE SÜT ÜRÜNLERİ FİYAT VE TİCARET GÜNCELLEME: KASIM 2014 FAO SÜT VE SÜT ÜRÜNLERİ FİYAT VE TİCARET GÜNCELLEME: KASIM 2014 FAO süt fiyat endeksi 184,3 ile Ekim ayında bir önceki aya göre %1,9 geriledi. Böylece geçen yıl aynı dönemin % 26,6 gerisinde kaldı. Tereyağı,

Detaylı

TARSUS TİCARET BORSASI

TARSUS TİCARET BORSASI TARSUS TİCARET BORSASI Ülkemizde yetiştirilen tarımsal ürünlerden, tarımsal üretimin bir kısmı doğrudan tüketilirken, bir kısmı sanayide hammadde olarak işlenerek değişik gıdalara dönüştürülmektedir. Tarımsal

Detaylı

T.C. GIDA, TARIM ve HAYVANCILIK BAKANLIĞI Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü. Sayı : 73453902-045.01/21288 30/05/2013 Konu : Yem Kontrol Uygulamaları

T.C. GIDA, TARIM ve HAYVANCILIK BAKANLIĞI Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü. Sayı : 73453902-045.01/21288 30/05/2013 Konu : Yem Kontrol Uygulamaları Sayı : 73453902-045.01/21288 30/05/2013 Konu : Yem Kontrol Uygulamaları.. VALİLİĞİNE (İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü) Yem kontrolleri ile ilgili olarak İl Müdürlükleri arasında uygulamada birliğin

Detaylı

2015 ŞUBAT DIŞ TİCARET RAPORU

2015 ŞUBAT DIŞ TİCARET RAPORU 2015 ŞUBAT DIŞ TİCARET RAPORU ATSO DIŞ TİCARET SERVİSİ *Tablo ve listeler TİM ve TUİK istatistikleri ihracat ve ithalat verilerine göre ATSO- Dış Ticaret Servisi tarafından derlenmiştir. 2015 ŞUBAT / TÜRKİYE

Detaylı

2013/ 2014 (%) 3301 Uçucu Yağlar 3.727.592 4.017.602 4.524.926 12,63 3,97

2013/ 2014 (%) 3301 Uçucu Yağlar 3.727.592 4.017.602 4.524.926 12,63 3,97 KOZMETİK SEKTÖRÜ HS No: 3301,3302, 3303, 3304, 3305, 3306, 3307 DÜNYA TİCARETİ Dünya kozmetik ürünler ihracatında ilk sırada güzellik/makyaj ve cilt bakımı için müstahzarları oluşturmaktadır. Bu ürün grubunun

Detaylı

SU ÜRÜNLERİ SAĞLIĞI BÖLÜM BAŞKANLIĞI

SU ÜRÜNLERİ SAĞLIĞI BÖLÜM BAŞKANLIĞI SU ÜRÜNLERİ SAĞLIĞI BÖLÜM BAŞKANLIĞI Hacı SAVAŞ-SÜMAE, Su Ürünleri Sağlığı Bölüm Başkanı Su Ürünleri Sağlığı Bölüm Başkanlığı enstitümüz bünyesinde faaliyet gösteren bölümlerden birisidir. 2000 yılı başından

Detaylı

SEKTÖRÜN TANIMI TÜRKİYE KOZMETİK ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ

SEKTÖRÜN TANIMI TÜRKİYE KOZMETİK ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ SEKTÖRÜN TANIMI Gümrük Tarife İstatistik Pozisyon Kodları (G.T.İ.P) esas alınarak oluşturulan Kozmetik ve Kişisel Bakım Ürünleri Gümrük Tarife İstatistik Pozisyon Kodları (G.T.İ.P) ve ürün tanımları aşağıda

Detaylı

DÜNYA GIDA GÜNÜ 2010 YENİ GIDA YASASI VE 12. FASIL MÜZAKERE SÜRECİ. Fatma CAN SAĞLIK Tarım ve Balıkçılık Başkanı Avrupa Birliği Genel Sekreterliği

DÜNYA GIDA GÜNÜ 2010 YENİ GIDA YASASI VE 12. FASIL MÜZAKERE SÜRECİ. Fatma CAN SAĞLIK Tarım ve Balıkçılık Başkanı Avrupa Birliği Genel Sekreterliği DÜNYA GIDA GÜNÜ 2010 YENİ GIDA YASASI VE 12. FASIL MÜZAKERE SÜRECİ Fatma CAN SAĞLIK Tarım ve Balıkçılık Başkanı Avrupa Birliği Genel Sekreterliği Sunuş İçeriği Yeni Gıda Kanununa Giden Süreç Müzakere süreci

Detaylı

3 1 0 2 20 BUĞDAY RAPORU

3 1 0 2 20 BUĞDAY RAPORU 0 1 Dünya buğday üretimi, üretim devlerinden biri olan ABD nin yaklaşık 4 milyon tonluk üretim azalmasına rağmen bu sene ekili alanların ve verimin artmasıyla paralel olarak Ağustos ayı verilerine göre

Detaylı

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX!

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX! Özel Formülasyon DAHA İYİ Yumurta Verimi Kabuk Kalitesi Yemden Yararlanma Karaciğer Sağlığı Bağırsak Sağlığı Bağışıklık Karlılık DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX!

Detaylı

Cam Sektörü 2013 Yılı Değerlendirmesi

Cam Sektörü 2013 Yılı Değerlendirmesi Cam Sektörü 2013 Yılı Değerlendirmesi Temmuz 2014 1 Milyar $ I. Cam Sektörü Hakkında 80 yıllık bir geçmişe sahip olan Türk Cam Sanayii, bugün camın ana gruplarını oluşturan düzcam (işlenmiş camlar dahil),

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI İhracat Genel Müdürlüğü PAZARA GİRİŞ KOORDİNASYON YAPISI VE HEDEF ÜLKELER

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI İhracat Genel Müdürlüğü PAZARA GİRİŞ KOORDİNASYON YAPISI VE HEDEF ÜLKELER T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI İhracat Genel Müdürlüğü PAZARA GİRİŞ KOORDİNASYON YAPISI VE HEDEF ÜLKELER 4 Haziran 2012 SUNUŞ GÜNDEMİ Pazara Giriş Koordinasyon Yapısı Yeni Yaklaşım Pazara Giriş Komitesi Ülke Masaları

Detaylı

TARSUS Tİ CARET BORSASİ

TARSUS Tİ CARET BORSASİ TARSUS Tİ CARET BORSASİ 2015 2016 YILI SOYA DURUMU Hedeflenenin aksine son 2 yıldır dikkate değer şekilde küçülen soya ekim alanı ile karşı karşıyayız. Dünya 5 yıllık üretim projeksiyonunda ekim alanı

Detaylı

DÜNYA SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ İHRACATI. Genel Değerlendirme

DÜNYA SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ İHRACATI. Genel Değerlendirme DÜNYA SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ İHRACATI Genel Değerlendirme Haziran 2014 2012 yılı dünya seramik sağlık gereçleri ihracat rakamlarına bakıldığında, 2011 yılı rakamlarına nazaran daha az dalgalanma gösterdiği

Detaylı

BİTKİSEL YAĞ SEKTÖRÜNDE İTHALATA BAĞIMLILIK SÜRÜYOR

BİTKİSEL YAĞ SEKTÖRÜNDE İTHALATA BAĞIMLILIK SÜRÜYOR BİTKİSEL YAĞ SEKTÖRÜNDE İTHALATA BAĞIMLILIK SÜRÜYOR Gözde SEVİLMİŞ Giderek artan nüfusa paralel olarak gıda maddeleri tüketimi ve dolayısıyla bitkisel yağ tüketimi artmaktadır. Diğer yandan artan gıda

Detaylı

Süt ve Süt Ürünlerinde Hijyen ve Kontroller (27-31 Mayıs 2013, Brescia, İTALYA)

Süt ve Süt Ürünlerinde Hijyen ve Kontroller (27-31 Mayıs 2013, Brescia, İTALYA) Süt ve Süt Ürünlerinde Hijyen ve Kontroller (27-31 Mayıs 2013, Brescia, İTALYA) Dr. İLKNUR GÖNENÇ Gıda Mühendisi 30 EKİM 2013 ANKARA SUNU AKIŞI Eğitim; Amaç Yer Ġçerik Değerlendirme Eğitimle İlgili Bilgiler

Detaylı

Sn. M. Cüneyd DÜZYOL, Kalkınma Bakanlığı Müsteşarı Açılış Konuşması, 13 Mayıs 2015

Sn. M. Cüneyd DÜZYOL, Kalkınma Bakanlığı Müsteşarı Açılış Konuşması, 13 Mayıs 2015 Sayın YÖK Başkanı, Üniversitelerimizin Saygıdeğer Rektörleri, Kıymetli Bürokratlar ve Değerli Konuklar, Kalkınma Araştırmaları Merkezi tarafından hazırlanan Yükseköğretimin Uluslararasılaşması Çerçevesinde

Detaylı

Aylık Dış Ticaret Analizi

Aylık Dış Ticaret Analizi EKİM YÖNETİCİ ÖZETİ Bu çalışmada, Türkiye İhracatçılar Meclisi tarafından her ayın ilk günü açıklanan ihracat rakamları temel alınarak Türkiye nin aylık dış ticaret analizi yapılmaktadır. Aşağıdaki analiz,

Detaylı

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer AB ve Uluslararası Organizasyonlar Şefliği Uzman Yardımcısı IMF Küresel Ekonomik

Detaylı

KIRMIZI ET SEKTÖRÜNÜN SORUNLARI ve ÇÖZÜM ÖNERİLERİ. Dr. Ahmet YÜCESAN Ulusal Kırmızı Et Konseyi Bşk. İSTANBUL 2014

KIRMIZI ET SEKTÖRÜNÜN SORUNLARI ve ÇÖZÜM ÖNERİLERİ. Dr. Ahmet YÜCESAN Ulusal Kırmızı Et Konseyi Bşk. İSTANBUL 2014 KIRMIZI ET SEKTÖRÜNÜN SORUNLARI ve ÇÖZÜM ÖNERİLERİ Dr. Ahmet YÜCESAN Ulusal Kırmızı Et Konseyi Bşk. İSTANBUL 2014 Ulusal Kırmızı Et Konseyi Ulusal Kırmızı Et Konseyi; 5488 sayılı Tarım Kanununun 11.maddesinde

Detaylı

ANTEP FISTIĞI DÜNYA ÜRETİMİ

ANTEP FISTIĞI DÜNYA ÜRETİMİ ANTEP FISTIĞI DÜNYA ÜRETİMİ Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) nün en güncel verileri olan 2010 yılı verilerine göre; dünyada Antep fıstığı üretiminde lider durumda bulunan ülke İran dır. Ancak

Detaylı

Aylık Dış Ticaret Analizi

Aylık Dış Ticaret Analizi YÖNETİCİ ÖZETİ Bu çalışmada, Türkiye İhracatçılar Meclisi tarafından her ayın ilk günü açıklanan ihracat rakamları temel alınarak Türkiye nin aylık dış ticaret analizi yapılmaktadır. Aşağıdaki analiz,

Detaylı

KAMU MALİ YÖNETİMİNDE SAYDAMLIK VE HESAP VEREBİLİRLİĞİN SAĞLANMASINDAKİ GÜÇLÜKLER VE SAYIŞTAYLARIN ROLÜ: EUROSAI-ASOSAI BİRİNCİ ORTAK KONFERANSI

KAMU MALİ YÖNETİMİNDE SAYDAMLIK VE HESAP VEREBİLİRLİĞİN SAĞLANMASINDAKİ GÜÇLÜKLER VE SAYIŞTAYLARIN ROLÜ: EUROSAI-ASOSAI BİRİNCİ ORTAK KONFERANSI KAMU MALİ YÖNETİMİNDE SAYDAMLIK VE HESAP VEREBİLİRLİĞİN SAĞLANMASINDAKİ GÜÇLÜKLER VE SAYIŞTAYLARIN ROLÜ: EUROSAI-ASOSAI BİRİNCİ ORTAK KONFERANSI Berna ERKAN Sunuş ASOSAI (Asya Sayıştayları Birliği) ve

Detaylı

2015 MART DIŞ TİCARET RAPORU

2015 MART DIŞ TİCARET RAPORU 2015 MART DIŞ TİCARET RAPORU ATSO DIŞ TİCARET SERVİSİ *Tablo ve listeler TİM ve TUİK istatistikleri ihracat ve ithalat verilerine göre ATSO- Dış Ticaret Servisi tarafından derlenmiştir. 2015 MART / TÜRKİYE

Detaylı

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst.

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst. Avian Influenza Kuş Gribi Tavuk Vebası Hastalığı Dr.Fethiye ÇÖVEN Uzm.Veteriner Hekim Bornova VKAE Kanatlı Hastalıkları Teşhis Laboratuvarı Avian Influenza Tavuk Vebası, Kuş Gribi olarak da bilinen Avian

Detaylı

HALI SANAYİ. Hazırlayan Ümit SEVİM, Alpaslan EMEK 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

HALI SANAYİ. Hazırlayan Ümit SEVİM, Alpaslan EMEK 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi HALI SANAYİ Hazırlayan Ümit SEVİM, Alpaslan EMEK 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi ÜRÜNÜN TANIMI Armonize Sistem sınıflandırmasına göre halılar 4 ana gruba

Detaylı

TEK SAĞLIK TÜRK VETERİNER HEKİMLERİ BİRLİĞİ. Prof.Dr. Ender YARSAN. Halk Sağlığı Uygulamalarında Veteriner Hekimliği Hizmetlerinin Rolü Sempozyum

TEK SAĞLIK TÜRK VETERİNER HEKİMLERİ BİRLİĞİ. Prof.Dr. Ender YARSAN. Halk Sağlığı Uygulamalarında Veteriner Hekimliği Hizmetlerinin Rolü Sempozyum TEK SAĞLIK TÜRK VETERİNER HEKİMLERİ BİRLİĞİ Halk Sağlığı Uygulamalarında Veteriner Hekimliği Hizmetlerinin Rolü Sempozyum Prof.Dr. Ender YARSAN Türk Veteriner Hekimleri Birliği Merkez Konseyi II. Başkanı

Detaylı

2014 AĞUSTOS DIŞ TİCARET RAPORU

2014 AĞUSTOS DIŞ TİCARET RAPORU 2014 AĞUSTOS DIŞ TİCARET RAPORU ATSO DIŞ TİCARET SERVİSİ *Tablo ve listeler TİM ve TUİK istatistikleri ihracat ve ithalat verilerine göre ATSO- Dış Ticaret Servisi tarafından derlenmiştir. 2014 AĞUSTOS

Detaylı

Kanatlı. Selko-pH Uygulamasının Broylerlerde Canlı Ağırlık ve Yem Tüketimine Etkisi

Kanatlı. Selko-pH Uygulamasının Broylerlerde Canlı Ağırlık ve Yem Tüketimine Etkisi Selko-pH Uygulamasının Broylerlerde Canlı Ağırlık ve Yem Tüketimine Etkisi KONU etkisi İLGİ Tamponlanmış organik asit kombinasyonunun broyler performansına Selko-pH Uygulamasının Broylerlerde Canlı Ağırlık

Detaylı

Gıda Güvenliği, GDO lar ve Sağlıklı Beslenme. Yrd.Doç.Dr.Memduh Sami TANER (Ph.D.)

Gıda Güvenliği, GDO lar ve Sağlıklı Beslenme. Yrd.Doç.Dr.Memduh Sami TANER (Ph.D.) Gıda Güvenliği, GDO lar ve Sağlıklı Beslenme Yrd.Doç.Dr.Memduh Sami TANER (Ph.D.) SAĞLIKLI BESLENME Vücudumuzda dakikada 10 milyon hücre ölür ve bir o kadarı da yenilenir. Ortalama 100 günde (beyin ve

Detaylı

DIŞ EKONOMİK İLİŞKİLER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

DIŞ EKONOMİK İLİŞKİLER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ DIŞ EKONOMİK İLİŞKİLER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Temel Bilgiler G20 Nedir? G-20 (Group of 20) platformunun kuruluş amacı küresel ekonomik istikrarın sağlanması ve teşvik edilmesi için gayri resmi bir görüş alışverişi

Detaylı

Tablo 4- Türkiye`de Yıllara Göre Turunçgil Üretimi (Bin ton)

Tablo 4- Türkiye`de Yıllara Göre Turunçgil Üretimi (Bin ton) NARENCİYE DOSYASI Kökeni Güneydoğu Asya olan turunçgillerin, çağdaş anlamda üretimi 19. yüzyılda ABD`de başlamış ve hızla yayılmıştır. Turunçgil yetiştiriciliği dünyada 40 derece kuzey enlemi ile 40 derece

Detaylı

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar;

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar; Tarımı gelişmiş ülkelerin çoğunda hayvancılığın tarımsal üretim içerisindeki payı % 50 civarındadır. Türkiye de hayvansal üretim bitkisel üretimden sonra gelmekte olup, tarımsal üretim değerinin yaklaşık

Detaylı

TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI

TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI NİSAN 2014 İçindekiler 2013 YILI İHRACAT RAKAMLARI HAKKINDA GENEL DEĞERLENDİRME... 3 2013 YILI TR 71 BÖLGESİ İHRACAT PERFORMANSI... 4 AKSARAY...

Detaylı

2015 NİSAN DIŞ TİCARET RAPORU

2015 NİSAN DIŞ TİCARET RAPORU 2015 NİSAN DIŞ TİCARET RAPORU ATSO DIŞ TİCARET SERVİSİ *Tablo ve listeler TİM ve TUİK istatistikleri ihracat ve ithalat verilerine göre ATSO- Dış Ticaret Servisi tarafından derlenmiştir. 2015 NİSAN / TÜRKİYE

Detaylı

ÇİMENTO SEKTÖR NOTU. 1. Dünya Çimento Sektörü

ÇİMENTO SEKTÖR NOTU. 1. Dünya Çimento Sektörü 1. Dünya Çimento Sektörü ÇİMENTO SEKTÖR NOTU Dünya çimento üretimi 2008 yılında da artışını sürdürmüş ve 2007 yılında 2,79 milyar ton olan üretim yaklaşık %1,2 artışla 2,83 milyar tona ulaşmıştır. 1998

Detaylı

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE ARICILIK

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE ARICILIK A. ANAKARALARIN KOLONİ SAYILARI VE BAL ÜRETİMLERİ DÜNYADA VE TÜRKİYE DE ARICILIK H. Vasfi GENÇER Yasin KAHYA A. Ü. Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü Sayısı ve Bal Üretimi (2002) Gıda ve Tarım Örgütü (FAO)

Detaylı

TÜRKİYE NİN AVRUPA BİRLİĞİ NE ÜYELİK SÜRECİNDE SAĞLIKTA İNOVASYON

TÜRKİYE NİN AVRUPA BİRLİĞİ NE ÜYELİK SÜRECİNDE SAĞLIKTA İNOVASYON TÜRKİYE NİN AVRUPA BİRLİĞİ NE ÜYELİK SÜRECİNDE SAĞLIKTA İNOVASYON Z. Güldem Ökem, PhD Research Fellow Centre for European Policy Studies (guldem.okem@ceps.eu) 23 Şubat 2011, Ankara Türkiye nin Avrupa Birliği

Detaylı

ALTIN, KIYMETLİ MADEN VE MÜCEVHERAT SEKTÖRÜ

ALTIN, KIYMETLİ MADEN VE MÜCEVHERAT SEKTÖRÜ ALTIN, KIYMETLİ MADEN VE MÜCEVHERAT SEKTÖRÜ T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI RİSK YÖNETİMİ VE KONTROL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ EKONOMİK ANALİZ VE DEĞERLENDİRME DAİRESİ 31.12.2013 ANKARA 1 GİRİŞ TANIM Bu bölümde

Detaylı

HUBUBAT, BAKLİYAT, YAĞLI TOHUMLAR ve MAMULLERİ SEKTÖR RAPORU

HUBUBAT, BAKLİYAT, YAĞLI TOHUMLAR ve MAMULLERİ SEKTÖR RAPORU HUBUBAT, BAKLİYAT, YAĞLI TOHUMLAR ve MAMULLERİ SEKTÖR RAPORU İÇİNDEKİLER I- DÜNYA DEĞİRMENCİLİK ÜRÜNLERİ TİCARETİ 02 HUBUBAT, BAKLİYAT, YAĞLI TOHUMLAR ve MAMÜLLERİ SEKTÖR RAPORU / 2014 II- DÜNYA BİTKİSEL

Detaylı

HİDROLİK PNÖMATİK SEKTÖRÜ NOTU

HİDROLİK PNÖMATİK SEKTÖRÜ NOTU HİDROLİK PNÖMATİK SEKTÖRÜ NOTU Akışkan gücü, basınçlı akışkanların, ister sıvı ister gaz halinde olsun, enerjilerinden faydalanarak elde edilen güçtür. Sıvı veya gaz, yada somut olarak su veya hava, ancak

Detaylı

TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR)

TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR) TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR) ANTALYA DA TARIM SEKTÖRÜNÜN SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ ÇALIŞTAYI GIDA ALT SEKTÖRÜ ÇALIŞMA GRUBU RAPORU 6 Eylül 2010, Antalya 1 ANTALYA

Detaylı

K. Serdar DİKER Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

K. Serdar DİKER Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı K. Serdar DİKER Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Kanatlıların İnfeksiyöz Hastalıkları Kolibasilloz Nekrotik enterit Infeksiyöz hepatit Mycoplasma inf. İnfeksiyöz sinovit

Detaylı

DÖKÜM VE DÖVME ÜRÜNLERĠ DEĞERLENDĠRME NOTU (MART 2009)

DÖKÜM VE DÖVME ÜRÜNLERĠ DEĞERLENDĠRME NOTU (MART 2009) DÖKÜM VE DÖVME ÜRÜNLERĠ DEĞERLENDĠRME NOTU (MART 2009) Döküm ve dövme ürünleri, otomotivden beyaz eşya sanayine, demir-çelik sanayinden çimento sanayine, savunma sanayinden gemi inşa sanayine, tarımdan

Detaylı

GIDA KONTROLÜNDE HIFZISSIHHANIN ROLÜ. Mustafa ERTEK

GIDA KONTROLÜNDE HIFZISSIHHANIN ROLÜ. Mustafa ERTEK GIDA KONTROLÜNDE HIFZISSIHHANIN ROLÜ Mustafa ERTEK Gıda Güvenliği İnsanların sağlıklı yaşaması için yeterli miktarda gıda alabilmesi ve bu gıdaların sağlık yönünden güvenli olması gerekmektedir. FAO/WHO

Detaylı

TR33 Bölgesi nin Üretim Yapısının ve Düzeyinin Tespiti ve Analizi. Ek 5: Uluslararası Koşulların Analizi

TR33 Bölgesi nin Üretim Yapısının ve Düzeyinin Tespiti ve Analizi. Ek 5: Uluslararası Koşulların Analizi TR33 Bölgesi nin Üretim Yapısının ve Düzeyinin Tespiti ve Analizi Ek 5: Uluslararası Koşulların Analizi Sektörün genel özellikleri Kümes hayvanlarının etleri ve yenilen sakatatı Ürünler dünyada ortalama

Detaylı

Hayvancılığın Desteklenmesi Hakkında 2005/8503 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararının Uygulama Esasları Tebliği

Hayvancılığın Desteklenmesi Hakkında 2005/8503 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararının Uygulama Esasları Tebliği Hayvancılığın Desteklenmesi Hakkında 2005/8503 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararının Uygulama Esasları Tebliği Yayımlandığı R.Gazete: 17.12.2005-8503 Tebliğ No: 2005/47 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak,

Detaylı

GTİP 392310: PLASTİKTEN KUTULAR, KASALAR, SANDIKLAR VB. EŞYA

GTİP 392310: PLASTİKTEN KUTULAR, KASALAR, SANDIKLAR VB. EŞYA GTİP 392310: PLASTİKTEN KUTULAR, KASALAR, SANDIKLAR VB. EŞYA TEMMUZ 2009 Hazırlayan: Mesut DÖNMEZ 1 GENEL KOD BİLGİSİ: 392310 GTIP kodunun üst kodu olan 3923 GTİP koduna ait alt kodlar ve ürünler aşağıda

Detaylı

TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007

TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007 TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007 1 Adana Gelecek Stratejisi Konferansı Çalışmanın amacı: Adana ilinin ekonomik, ticari ve sosyal gelişmelerinde

Detaylı

2015 HAZİRAN DIŞ TİCARET RAPORU

2015 HAZİRAN DIŞ TİCARET RAPORU 2015 HAZİRAN DIŞ TİCARET RAPORU ATSO DIŞ TİCARET SERVİSİ *Tablo ve listeler TİM ve TUİK istatistikleri ihracat ve ithalat verilerine göre ATSO- Dış Ticaret Servisi tarafından derlenmiştir. 2015 HAZİRAN

Detaylı

T.C. Ekonomi Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü Ankara 08.01.2013

T.C. Ekonomi Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü Ankara 08.01.2013 T.C. Ekonomi Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü Ankara 08.01.2013 Konu : 390319000000 GTİP no lu GPPS ve HIPS ithalatına % 3 oranında gümrük vergisi uygulanmasının kaldırılma talebi Sayın Bakanlığınızın,

Detaylı

Program Koordinatörü Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı

Program Koordinatörü Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Onuncu Kalkınma Planı (2014-2018) KAMU ALIMLARI YOLUYLA TEKNOLOJİ GELİŞTİRME VE YERLİ ÜRETİM PROGRAMI EYLEM PLANI Program Koordinatörü Bilim, Sanayi ve Teknoloji KASIM 2014 KAMU ALIMLARI YOLUYLA TEKNOLOJİ

Detaylı

24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL

24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL 24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL UNCTAD Dünya Yatırım Raporu Türkiye Lansmanı Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü «UNCTAD» ın Uluslararası Doğrudan Yatırımlara ilişkin olarak hazırladığı Dünya Yatırım

Detaylı

Azerbaycan Enerji Görünümü GÖRÜNÜMÜ. Hazar Strateji Enstitüsü Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi. www.hazar.org

Azerbaycan Enerji Görünümü GÖRÜNÜMÜ. Hazar Strateji Enstitüsü Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi. www.hazar.org Azerbaycan Enerji GÖRÜNÜMÜ Hazar Strateji Enstitüsü Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi EKİM 214 www.hazar.org 1 HASEN Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi, Geniş Hazar Bölgesi ne yönelik enerji,

Detaylı

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER 1.KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM 2013 yılının ikinci çeyreğinde yüzde 2,8 oranında büyüyen ABD ekonomisi üçüncü çeyrekte yüzde 3,6 oranında büyümüştür. ABD de 6 Aralık 2013 te

Detaylı

Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar, Kaynak Aktarımı ve Ödemeler

Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar, Kaynak Aktarımı ve Ödemeler Hayvanciligin Desteklenmesi Hakkinda 2005/8503 sayili Bakanlar Kurulu Kararinin Uygulama Esaslari Teb 17.12.2005 / 26026 Tarım ve Köyişleri Bakanlığından: Hayvancılığın Desteklenmesi Hakkında 2005/8503

Detaylı

BATMAN TİCARET BORSASI

BATMAN TİCARET BORSASI BATMAN TİCARET BORSASI 10-14 KASIM 2014 EURO TIER 2014 TARIM VE HAYVANCILIK FUARI & HANNOVER/ALMANYA İŞ SEYAHATİ RAPORU 1.EURO TIER 2014 TARIM VE HAYVANCILIK FUARI 1.1. FUAR İLE İLGİLİ GENEL BİLGİLER Euro

Detaylı

TÜRKİYE DE VE DÜNYA DA DEVEKUŞU YETİŞTİRİCİLİĞİ

TÜRKİYE DE VE DÜNYA DA DEVEKUŞU YETİŞTİRİCİLİĞİ TÜRKİYE DE VE DÜNYA DA DEVEKUŞU YETİŞTİRİCİLİĞİ Dünya da genelde hayvansal üretim ticari işletmeler tarafından yapılmaktadır. Dünyadaki hayvansal gıda eksikliliğini gidermek, daha ekonomik ürün elde etmek

Detaylı

DÜNYA DA BU HAFTA 14 18 ARALIK 2015

DÜNYA DA BU HAFTA 14 18 ARALIK 2015 DÜNYA DA BU HAFTA 14 18 ARALIK 2015 AVRUPA'DA İNŞAAT ÜRETİMİ EKİMDE ARTTI Euro Bölgesinde inşaat üretimi yıllık yüzde 1,1 artış kaydetti Euro Bölgesinde inşaat üretimi ekim ayında aylık bazda yüzde 0,5,

Detaylı

Tarım ve Köyişleri Bakanlığından: Aşı,Serum, Sulandırma Sıvısı ve Biyolojik Madde Gibi Veteriner Sağlık Ürünlerinden Numune Alma Esasları Hakkındaki

Tarım ve Köyişleri Bakanlığından: Aşı,Serum, Sulandırma Sıvısı ve Biyolojik Madde Gibi Veteriner Sağlık Ürünlerinden Numune Alma Esasları Hakkındaki Tarım ve Köyişleri Bakanlığından: Aşı,Serum, Sulandırma Sıvısı ve Biyolojik Madde Gibi Veteriner Sağlık Ürünlerinden Numune Alma Esasları Hakkındaki Tebliğ TebliğNo: 2000/44 BİRİNCİBÖLÜM Amaç, Kapsam,

Detaylı

Zeytin ve Zeytinyağı Sektörü Ulusal Kümelenme Stratejileri Literatür Araştırması Raporu

Zeytin ve Zeytinyağı Sektörü Ulusal Kümelenme Stratejileri Literatür Araştırması Raporu TÜBİTAK TÜRKİYE SANAYİ SEVK VE İDARE ENSTİTÜSÜ BİTKİSEL ÜRETİM GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Zeytin ve Zeytinyağı Sektörü Ulusal Kümelenme Stratejileri Literatür Araştırması Raporu Uluslararası Pazar Analizi 17 Aralık

Detaylı

ÖNSÖZ. Dr. Ahmet ALTIPARMAK Antalya Valisi BAKA Yönetim Kurulu Başkanı. Tuncay ENGİN BAKA Genel Sekreteri

ÖNSÖZ. Dr. Ahmet ALTIPARMAK Antalya Valisi BAKA Yönetim Kurulu Başkanı. Tuncay ENGİN BAKA Genel Sekreteri ÖNSÖZ Gelişmiş ülkelerde 1900 lü yılların başlarından itibaren kurulmuş olan kalkınma ajansları, ülkemizde yeni benimsenmiş bir modeldir. Kalkınma Ajansları; bölgesel düzeyde kamu kesimi, özel kesim ve

Detaylı

Gıda Mevzuatı ve AB Yasalarına Uyum

Gıda Mevzuatı ve AB Yasalarına Uyum Gıda,Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü Gıda Mevzuatı ve AB Yasalarına Uyum Zeliha Bahar KENTEL Gıda İşletmeleri ve Kodeks Daire Başkanlığı Kodeks Çalışma Grup Sorumlusu bahar.kentel@tarim.gov.tr

Detaylı

GIDA İŞLEME MAKİNELERİ

GIDA İŞLEME MAKİNELERİ GIDA İŞLEME MAKİNELERİ 1. SEKTÖRÜN TANIMI VE SINIFLANDIRILMASI 8417.20 Ekmek, pasta, bisküvi fırınları (elektriksiz) 8419.31 Tarım ürünleri için kurutucular 8419.89 Pastörize, kondanse etme vb. işler için

Detaylı

TÜRKİYE NİN AVRUPA BİRLİĞİ NE ÜYELİK SÜRECİNDE SAĞLIKTA İNOVASYON

TÜRKİYE NİN AVRUPA BİRLİĞİ NE ÜYELİK SÜRECİNDE SAĞLIKTA İNOVASYON TÜRKİYE NİN AVRUPA BİRLİĞİ NE ÜYELİK SÜRECİNDE SAĞLIKTA İNOVASYON Z. Güldem Ökem, PhD Research Fellow Centre for European Policy Studies(CEPS) 23 Şubat 2011, Ankara Türkiye nin Avrupa Birliği ne Üyelik

Detaylı

SÜT ve SÜT ÜRÜNLERİ. Durum ve Tahmin TARIMSAL EKONOMİ VE POLİTİKA GELİŞTİRME ENSTİTÜSÜ TEPGE. Hazırlayan. Zarife Nihal GÜLAÇ. Durum ve Tahmin 2015

SÜT ve SÜT ÜRÜNLERİ. Durum ve Tahmin TARIMSAL EKONOMİ VE POLİTİKA GELİŞTİRME ENSTİTÜSÜ TEPGE. Hazırlayan. Zarife Nihal GÜLAÇ. Durum ve Tahmin 2015 TARIMSAL EKONOMİ VE POLİTİKA GELİŞTİRME ENSTİTÜSÜ Durum ve Tahmin SÜT ve SÜT ÜRÜNLERİ 215 Hazırlayan Zarife Nihal GÜLAÇ e-posta: zarifenihal.gulac@tarim.gov.tr YAYIN NO: 256 ISBN: 978-65-9175-27-2 Her

Detaylı

İTKİB Genel Sekreterliği AR&GE ve Mevzuat Şubesi

İTKİB Genel Sekreterliği AR&GE ve Mevzuat Şubesi HALI SEKTÖRÜ 2014 EYLÜL AYLIK İHRACAT BİLGİ NOTU İİTKİİB GENEL SEKRETERLİİĞİİ AR & GE VE MEVZUAT ŞUBESİİ EKİİM 2014 1 2014 YILI EYLÜL AYINDA HALI SEKTÖRÜ İHRACATININ DEĞERLENDİRMESİ Ülkemizin halı ihracatı

Detaylı

TMMOB ZİRAAT MÜHENDİSLERİ ODASI YAŞ MEYVE VE SEBZE SEKTÖR RAPORU

TMMOB ZİRAAT MÜHENDİSLERİ ODASI YAŞ MEYVE VE SEBZE SEKTÖR RAPORU YAŞ MEYVE VE SEBZE SEKTÖR RAPORU DÜNYADA YAŞ MEYVE VE SEBZE ÜRETİMİ FAO nun verilerine göre; 2012 yılında dünyada 57,2 milyon hektar alanda, 1,1 milyar ton yaş sebze üretimi yapılmıştır. Domates yaklaşık

Detaylı

PINAR ENTEGRE ET VE UN SANAYİİ A.Ş.

PINAR ENTEGRE ET VE UN SANAYİİ A.Ş. PINAR ENTEGRE ET VE UN SANAYİİ A.Ş. Yatırımcı Sunumu Haziran 08 1 SUNUM PLANI Yaşar Grubuna Genel Bakış Et & Et Ürünleri Sektörü AB Uyum Süreci Şirkete Genel Bakış Finansal Göstergeler Satış Prosedürü

Detaylı

YÜKSEK DENETİM DÜNYASINDAN HABERLER SAHTECİLİK VE YOLSUZLUKLA MÜCADELEDE SAYIŞTAYLARIN ROLÜ: ASOSAI 2012 FİLİPİNLER ÇALIŞTAYI

YÜKSEK DENETİM DÜNYASINDAN HABERLER SAHTECİLİK VE YOLSUZLUKLA MÜCADELEDE SAYIŞTAYLARIN ROLÜ: ASOSAI 2012 FİLİPİNLER ÇALIŞTAYI YÜKSEK DENETİM DÜNYASINDAN HABERLER SAHTECİLİK VE YOLSUZLUKLA MÜCADELEDE SAYIŞTAYLARIN ROLÜ: ASOSAI 2012 FİLİPİNLER ÇALIŞTAYI SAHTECİLİK VE YOLSUZLUKLA MÜCADELEDE SAYIŞTAYLARIN ROLÜ: ASOSAI 2012 FİLİPİNLER

Detaylı