PS K YATR DR. NES P MUSTAFA MERTER

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "PS K YATR DR. NES P MUSTAFA MERTER"

Transkript

1 PS K YATR DR. NES P MUSTAFA MERTER 1947 y l nda stanbul da do du, ilkokulu Cihangir de okudu. Ortaokula Avusturya Lisesi nde devam etti. Orta 3 ten sonra tahsiline devam etmesi için ailesi taraf ndan sviçre ye gönderildi. St. Moritz de Montalya Lisesi ne ve daha sonra Lozan Lemania Lisesi ne devam ederek 1969 y l nda sviçre Federal Lise Diplomas n ald. Lozan T p Fakültesi nde t p tahsilini tamamlay p 1975 y l nda mezun oldu y llar nda Ankara da 18 ayl k askerî hizmetini tamamlad y l nda sviçre de tan flt Teresa Spescha ile evlendi ve bu evlilikten 1979 y l nda o lu Tahsin Can ve 1986 y l nda da k z Selma dünyaya geldi. Almanya Wesel de iki sene dâhiliye asistan olarak çal flt ktan sonra, sviçre ye geri dönerek psikiyatri uzmanl k e itimine bafllad. E itimini Zürih Üniversitesi Hastanesi ne ba l Burghölzli Psikiyatri Hastanesi nde ve psikiyatri poliklini- inde, doktoras n biyolojik psikiyatri alan nda Flufenazin Dekanoat nöroleptik çal flmas ile tamamlad tarihinden itibaren Türkiye ye yerleflti. Bodrum da serbest psikiyatrist olarak mesle ini icra etti. Almanca, ngilizce ve Frans zca bilmektedir. Psikoterapi alan nda Zürih te Jung cu ve Varolufl Analizi ekollerinden etkilendi, daha sonra I. Yalom grup terapisi metodunu benimsedi. Son on senedir, var olan tecrübesini Benötesi/transpersonal psikoterapisi alan na aktard. Özellikle tasavvufi aç dan benötesi psikolojisini anlamaya gayret etti. Bu alanda uluslararas araflt rmalardan feyz alarak bir sentez oluflturmaya çal flt y l nda stanbul Üsküdar da Türkiye Benötesi Psikolojisi Derne i ni kurdu.

2 kaknüs yay nlar : 310 psikoloji: 13 sbn: yay nc sertifika no: bas m; 2007, istanbul 10. bas m; 2012, istanbul kitab n ad : dokuz yüz katl insan tasavvuf ve benötesi psikolojisi/transpersonal psikoloji yazar : psikiyatr dr. n. mustafa merter yay na haz rlayan: seda darcan çiftçi redaksiyon: ayda çay r teknik haz rl k: yusuf ya kapak resmi: afet kasarc kapak düzeni: hatice dursun iç bask : alemdar ofset kapak bask : milsan cilt: dilek mücellit kaknüs yay nlar k zkulesi yay nc l k, tan t m, hiz., san. ve tic., ltd., flti. merkez: mimar sinan mah., selami ali efendi cad., no: 5, üsküdar, istanbul tel: (0 216) /75 faks: e posta: da t m: çatalçeflme sk., defne han, no: 27/3, ca alo lu, istanbul tel: (0 212) faks: e posta:

3 DOKUZ YÜZ KATLI NSAN Tasavvuf ve Benötesi Psikolojisi (Transpersonal Psikoloji) Psikiyatr Dr. N. Mustafa MERTER

4 Rüzgâr esmezse yaprak k m ldamaz. Bu çal flmay hikmet sahibine ithaf ediyorum.

5 çindekiler Teflekkür... 9 Önsöz Girifl: Bilinçd fl n n Keflfinin K sa Tarihçesi Freud ve Öncüleri: G. T. Fechner, J. Gassner, A. Messmer F. Nietzsche Freud a tiraz: C. G. Jung Freud ve Jung Sonras Hâl Psikolojisine Do ru: William James Karen Horney Abraham Maslow H. Hartmann ve H. Kohut Yeni Aray fllar Olumlu Geliflmeler Ifl k nsana Do ru C. Tart ve Bilincin Hâlleri Fark ndal k/müflahede Alt Sistemi Hipnoz Farkl Bilinç Durumu Sarhoflluk Farkl Bilinç Durumu Meditasyon Farkl Bilinç Durumu... 97

6 Zikir, Tefekkür, Rab ta, Murakabe ve Sema Farkl Bilinç Durumlar Uyku Farkl Bilinç Durumu De iflik Bilinç Hâlleri Ken Wilber Ve Bilinç Yelpazesi Muhyiddin bn Arabi Dipsiz Karanl k ve  yan- Sâbite lahî Tecellinin Odak Noktas Can lahî simler ki Kutuplu nsan n ç Diyalo u: Nefs-Can liflkisi Lâtif Duygular ve Hâller Müflahede Nazar, Basiret, Müflahede ve Ru yet Müflahede ve Hayret Müflahede, Keflf ve Hikmet Müflahede ve Her An Yeniden Yarat l fl (Halk- Cedîd) Müflahede, Zaman, Ölüm ve Gerçek Hayat Âlemi Ru yet slami De iflik Bilinç Hâlleri Namaz DBH (De iflik Bilinç Hâlleri) Ramazan ve Üç Aylarda Yaflanan De iflik Bilinç Hâlleri Hac ve De iflik Bilinç Hâlleri Yeni Ça Manevi Aray fllar Benötesi Psikolojisi ve Psikoterapi Benötesi Psikolojisinin Araflt rma ve Tedavi Yöntemleri Rüya Yorumu Freud ve Rüya Analizi C. G. Jung ve Rüya Analizi Benötesi Psikolojisi Aç s ndan Rüya Yorumu

7 Mesnevî-i fierif ten Rüya ile rtibatl Beyitler bn Arabi Hazretlerinin Görüflleri mam Gazzali Hazretlerinin Görüflleri Fahreddin Razi Hazretlerinin Görüflleri bn Haldun Hazretlerinin Görüflleri Yaflayan Hakk Dostlar n n Rüya Konusundaki Görüflleri Rüya Analizine Girifl Rüya Örne i I Rüya Örne i II Birinci Perde kinci Perde Üçüncü Perde Rüya Örne i III (Alt Bilinçd fl ) Rüya Örne i IV (Alt Bilinçd fl ) Rüya Örne i V Rüya Örne i VI Rüya Örne i VII C. G. Jung un Rüyas Rüya Örne i VIII Rüya Örne i IX Di er Psikoterapi ve Sosyoterapi Yaklafl mlar Rüya Güçlendirme ve Aktif Hayal Kurma Aktif Hayal Kurma Örne i I Aktif Hayal Kurma Örne i II Aktif Hayal Kurma Örne i III Yeni Sosyoterapi Aray fllar Hay r Terapisi Birinci Aflama: Duyarl l k Kazand rma Çal flmalar kinci Aflama: Somut Uygulama Çal flmalar Son De erlendirmeler Kayg Çukuru Yeni Patolojiler

8 1. Manevi Aidiyetsizlik Depresyonu (Spritual No-mans Land Depression) Sanal Ba ml l k Cinsellik Sadist, Psikopat ve Sosyopat Davran fllar ntihar ve Otomutilasyon (Kendi Bedenine Zarar Verme) Davran fllar na Yeni Bir Yaklafl m Hâl Psikolojisi Lâtif Duyu ve Duygular EKLER: Yay mlanm fl Makaleler ve leriye Yönelik Araflt rma Alanlar EK 1: Psikospritüel Kriz (PSK) PSK ile Nefs Hastal klar Aras nda Ay r c Teflhisin Önemi PSK lara Tedavi Aç s ndan Yaklafl m PSK lar Tetikleyen Süreçler Kültürler aras PSK Farkl l EK 2: Din-Maneviyat-Psikoloji ve Psikiyatri Psikoloji ve Psikiyatride Din ve Maneviyata Yaklafl m Sorunlar EK 3: Kaliforniya Sendromu Kaliforniya Sendromu Üzerine Gözlem ve Tespitler Kaliforniya Sendromu Kapsam nda Sosyometrik Parametre Alanlar Özet Parametreler EK 4: Mektuplar Robert Frager ve Charles Tart a Mektup ( ngilizce Orijinali ve Türkçe Tercümesi) Charles Tart n Cevap Mektubu ( ngilizce Orijinali ve Türkçe Tercümesi) KAYNAKÇA

9 Teflekkür Bu kitab n on sene kadar süren haz rl k döneminde birçok yaflayan ve Hakk a yürümüfl muhterem insanlardan feyz ald m. Karanl k gecede insan anlamaya çal fl rken hiç beklemedi im bir anda, elinde fenerle baz lar karfl ma ç kt ve bana yol gösterdi. Rabbim hepsinden raz olsun. Kitap son hâlini ald ktan sonra öncelikle Psikolog Yusuf Karabulut, uzun saatlerini vererek ilk tashihleri yapt. Ayr ca birçok dostum kitab okuma lütfunda bulunarak önemli düzeltmelere vesile oldular. Sonra muhterem Ayda Çay r ve Seda Darcan Çiftçi han mefendiler büyük bir sab rla redaksiyon çal flmalar n yapt lar. Gösterdikleri teveccüh için ne kadar teflekkür etsem azd r. Eflim Teresa, o lum Tahsin Can ve k z m Selma, kitap çal flmas nedeniyle onlara ay ramad m zaman m hep hoflgörü ile karfl lad lar ve bana destek verdiler, onlara da medyunuflükran m. Kitaptaki kapak resmi Afet Kasarc han mefendinin eseridir. lginç bir flekilde, kendisi bu kitab n içeri inden habersiz bir hâlde çok katl insan tasviri üzerine çal fl yordu. Kapak resmi ve kitab n içerisindeki kara kalem çizim- 9

10 MUSTAFA MERTER ler onun kaleminden ç km flt r. fiükran duygular m belirtmek isterim. Son olarak, Rabbim Hikmet Sahibi nden raz olsun, Hz. Mevlânâ m z n belirtti i gibi: Rüzgâr olmazsa, dal oynamaz. E er bu kitapta hikmet varsa hepsi O nun eseridir. 10

11 Önsöz Uzun süre ertelememe ra men art k zaman n n geldi i ümidiyle bu kitab yazmaya karar verdim. Senelerce susuz kalm fl biri gibi hem kendimi hem de insan n dram n anlamak için sürekli okudum. Ö rendiklerimi iyi kötü yaflant ma aktarmaya çal flt m ama ço u kez baflar l olamad m. Senelerin psikiyatristi olmama ra men, s k s k depresyonlara girip ç kt m. Maneviyattan medet umdum. Uzun y llar Uzak Do u bilgeli ini araflt rd m, anlat lanlar yaflamaya çabalad m. On sene önce tasavvufla tan flt m. Tasavvuf bana ac lar ma d flar dan bakmay biraz olsun ö retti. Psikolojik çöküntülerimin s kl ve yo unlu u azald, artan bir güvenle hayat yürüyüflümü sürdürdüm. Her karanl k dönemin ard ndan yeni bir ümit günefli do du. Fili tarif eden körlerin hikâyesinde oldu u gibi, ulaflt m kaynaklarda, insan denilen o muazzam varl k hep de iflik aç lardan tan mlan yordu. Tüm bunlar merak m kamç l yor, beni daha fazla aray fla itiyordu. Çok darald m zamanlar inzivaya çekildim. Tabiatla yak nl k kurarak, içimdeki ümit ve coflku dolu, muzip çocu u arad m. 11

12 MUSTAFA MERTER Ufac k odam, a r yan dizlerim, afla da ailem... D flar s so uk, ya mur çiseliyor. Garip kufl, ya mura ra men, flark s n söylüyor. Sanki akraba, kader yoldafl m, ötesinde bir fley... kimiz de da da, paylafl yoruz bilmeden, yaflad m z ân. Sessizli e geri çekilmek, zihin flehrimin u ultusundan uzaklaflmak, kas rgan n merkezinden dünyay izlemek, geçici de olsa nefsime teselli verdi. Bu manevi aray fl içerisinde birdenbire tasavvufla tan flmak, önümde yepyeni ufuklar açt. Tek bafl ma uzaklara uçamayaca m gösterdi. Da larda, ma aralarda, ormanlarda buldu umu sand m dinginli i, rahat, sessizli in sesini içim burkularak terk ettim. Bu kez gürültüler dünyas nda gürültünün s rr n çözmeye çal flt m. Erenlerin himmeti ile hâlâ bu u urda çaba sarf ediyorum. En zor anlar mda hep birileri elimden tuttu, bat yor zannetti im gemim tekrar yüzebildi. Allah (cc) hepsinden raz olsun, göçenlerin mekân cennet olsun. Geriye dönüp yaflant ma bakt mda sanki her renge boyanm fl gibiyim. Benzer hatalar n baflkalar taraf ndan tekrarlanmamas için, edindi im tecrübeleri sizlerle paylaflmak istiyorum. nsana bak fl m derinlik kazand kça terapi tarz m da de iflime u rad. Bafllarda pek fark nda olmasam da, giderek maneviyat ve 12

13 DOKUZ YÜZ KATLI NSAN psikolojinin sentezine do ru yöneldim. Karl Rogers, bana hoflgörü ve karfl l ks z sevgi ile insanlar dinlemeyi ö retti. K sa bir zaman için bile olsa Engin Geçtan, gerek bireysel gerekse grup terapilerinde Rogers n empati üzerine söylediklerini gerçekte de yaflamam sa lad. Geçtan n terapisi hayat ma yeni bir anlam kazand rd ve psikiyatrist olma karar n vermeme vesile oldu. Roberto Assagioli, bilinçd fl n n topografisini anlamam sa lad. Irving Yalom dan, fleffaf ve dürüst olmadan insan olunamayaca n ö rendim. C. G. Jung bilinçd fl nda var olan, atalar ma ait izlere ve içimdeki Ben e iflaret etti; tasavvufla modern psikoloji aras nda köprü kurmama vesile oldu. Manevi yaflant m d fl nda hayat m n en anlaml, en yo un anlar n grup terapilerinde yaflad m. Bodrum daki mandalina bahçesinde, rüzgâr güllerinin sedas eflli inde, cesaretle kendilerini ortaya koyan o güzel insanlarla hem ac lar hem de mutluluklar paylaflt m. Onlardan insan gibi insan olmay ö rendim. Gruptan bir hastam terapinin bitmesine az bir zaman kala, Peki ya flimdi ne olacak? diye sormufltu. Bu soru daha derinlere do ru bir aray fl n, insan olman n kaç n lmaz bir boyutu oldu una iflaret ediyordu. Bu sayede maneviyat psikolojisi aray fllar m biraz daha ivme kazand. Kitapta, üzerinde çal flt m bilim dal için transpersonal psychology nin Türkçe karfl l olan benötesi psikolojisi tâbirini kullansam da bunun yerine maneviyat kelimesini tercih etti im de oldu. Bu alandaki literatürü araflt rd kça nas l bir derya ile karfl karfl ya oldu umun fark na vard m ve rastgele okumaya bafllad m. Zaman içerisinde tasavvufun Bat l psikologlar taraf ndan yeterince incelenmedi ini ve bu aç n telafi edilmesi gerekti ini düflündüm. Kitab mda öncelikle modern psikolojinin tarihsel geliflimine yer verdim. Özellikle bilinçd fl kavram n n nas l olufltu una ve insan n gölgesi gibi ayr lmaz bir parças olan bilinçd fl kategorileri- 13

14 MUSTAFA MERTER ne aç kl k getirmeye çal flt m. Bu konuda K. Wilber ve C. Tart n bilinç üzerine yazd klar bana fl k tuttu. Çal flmam boyunca Bat ve Do u düflüncesini karfl laflt r p modern psikoloji ile Sûfî psikolojisi aras ndaki benzerlikleri ve farkl yönleri irdelemeye gayret ettim. Kitab yazmaktaki birinci amac m insan kavray fl aç s ndan Do u ve Bat düflüncesini asgari müfltereklerde buluflturmakt. Bu buluflmadan daha sa l kl bir psikoloji bilimi anlay fl ç kaca n umuyorum. Ego psikolojisi, nefs psikolojisi olarak tamamlan rsa ça m za özgü birçok davran fl tarz n n alt nda yatan nedenlere nüfuz edilebilece i kan s nday m. nsani de erlerin güneflin alt ndaki buz gibi eridi i yüzy l - m zda, insan n kim oldu unu ve s k fl p kald ontolojik dar alanlardan nas l ç kabilece ini anlamak ve anlatmak öncelikli bir gaye hâline geldi. Kendi kendini yok etme sürecine girmifl insanl n kurtulmas için zamana karfl bir yar fl içerisindeyiz. Belki de Do u dan gelen günefl fl nlar, insanl k a ac n n Bat yakas ndaki donmufl dallara tekrardan can verir de gelecek ilkbaharda çiçekler açar. flte bu kitab, bu umutla kaleme ald m. 14

15 1. Girifl: Bilinçd fl n n Keflfinin K sa Tarihçesi Azîz dost! Sen, tek bir kifli de ilsin; sen, bir âlemsin! Sen derin ve çok büyük bir denizsin. Ey insan- kâmil! O senin muazzam varl n, belki dokuz yüz katt r; dibi, k y s olmayan bir denizdir. Yüzlerce âlem, o denizde gark olup gitmifltir! (Hz. Mevlânâ, Mesnevî, cilt 3-4, s. 94, çev. fi. C.) Yeni Ça da, Bat dünyas nda, insan konusunda yap lm fl en çarp c keflif nedir diye sorarsan z benim buna cevab m bilinçd - fl olur. Oturdu u kat n alt nda baflka katlar n olmad n varsayan insan, günlerden bir gün odalardan birinde gizli bir kap keflfediyor. Cesaretle merdivenleri inerek Yerebatan Saray n n mahzenlerine giriyor! Asl nda insanl k bu mahzenlerin varl n bir flekilde biliyor ama her nedense, tarih boyunca bu alacakaranl k âlemin modern dünyada oldu u kadar sistematik bir analizini yapam yor. Nas l oluyor da Yeni Ça Bat medeniyeti bu mahzenleri keflfediyor sorusuna cevap verebilmek için, öncelikle Rönesans sonras Bat medeniyetinin gidiflat n irdelememiz gerekti ine inan yorum. Ancak bu çerçevede modern psikolojinin tarihsel do um sürecine anlam verebiliriz. H. F. Ellenberger in Bilinçd fl - n n Keflfi kitab ndan esinlenerek sizlere bu analizi sunuyorum: 1 1 Modern psikolojinin do uflu konusunda H. F. Ellenberger in The Discovery Of The Unconscious: The History and Evolution of Dynamic Psychiatry kitab ndan büyük ölçüde yararland m. Afla da eserin baz bölümlerinin çevirisine yer verdim. Psikoloji ile ilgilenen herkese bu de erli eseri okumalar n tavsiye ederim. 15

16 MUSTAFA MERTER 17. yüzy l n bafllar nda Avrupa k tas nda, dünyan n gelece ini belirleyecek, sessiz ama güçlü bir devrim gerçekleflti. Bat medeniyetinin ritmini belirleyen ve hâkim dinî otorite olan Orta Ça Katolik Kilisesinin, insanl n müflterek miras olan tevhid inanc ndan kopmas yla birlikte; dogmatik, dar görüfllü, hurafe a rl kl bir insan ve dünya kavray fl oluflmufltu. 2 Luther ve Calvin in bafl n çekti i Protestanl k hareketini, temelleri çat rdamaya bafllayan Hristiyan dinine yönelik bir kurtarma operasyonu olarak düflünebiliriz. Sonraki yüzy llarda gerçekleflecek olan Hristiyanl n çöküflü, bu sayede bir süre daha geciktirilmifl oldu. Kilise içerisinde bu iç çat flmalar sürerken, bir yandan da Avrupa medeniyetinde baflka dinamikler beliriyordu. Bunlar s ras yla Rönesans, Barok, Ayd nlanma ve romantizm hareketleriydi. Bu toplumsal hareketler bir yandan özgün edebiyat, sanat ve bilimsel yaklafl m alanlar olufltururken bir yandan da yeni hayat tarzlar na yol aç yor; bu görüfller do rultusunda ideal bir insan tipi yarat lmak isteniyordu. Söz gelimi talya da ortaya ç kan Rönesans, Antik Yunan ve Roma medeniyetlerinden feyz alarak sanatta kusursuz esteti i, insani erdem olarak da antik ça asaletini amaçl yordu. spanya, Fransa ve Avusturya da ortaya ç kan Barok hareketinin insan ideali ise baflta hükümdar olmak üzere aristokrasinin en seçkin kiflilerinden olufluyordu. Estetik, yerini devasa yap tlara b rakm fl; bu flahane dekor içerisinde, XIV. Lui örne inde oldu u gibi hükümdar, burjuvazi ve aristokrasiyi mutlak otoritesi etraf nda toplamaya çal flm flt r. 2 Tevhid kelimesi, Allah n isimlerinden Vahid isminin kökünden gelmektedir ve Allah n (cc) birli i anlam n tafl maktad r. Var olan dinlerin hepsi, bafllang çta bu tek Allah (cc) inanc n temel ald hâlde, zaman içerisinde, ilahî mesaj tahrife u rad için çok tanr l hâle dönüflmüfltür. Hz. brahim (as) Arap Yar madas nda tek Allah a (cc) inanan Hanif dininin peygamberi olarak kabul edilmektedir. 16

17 DOKUZ YÜZ KATLI NSAN Avrupa k tas nda göze çarpan üçüncü önemli medeniyet hareketi ise 1730 larda bafllayan Ayd nlanma hareketiydi. Kant n deyimiyle insan n art k kendi vesayetini kazanma zaman n n geldi ine inan l yordu. 3 Bu hareketleri psikanalitik aç dan de erlendirirsek, Orta Ça karanl ndan uyanan Avrupa insan, bafllang çta köklerini antik medeniyet befli inde, yani eski Yunan ve Roma da arayarak bir anlamda ana rahmine geri dönmek istemiflti diyebiliriz. Daha sonra ise ideal babaya yönelmifl, yani hükümdarlar afl r yücelterek yetiflkinli e ulaflt n varsaym flt. Bütün bu süreçler s ras nda din giderek önemini yitiriyordu larda ngiltere de yaflanan Endüstri Devrimi nin yol açt kefliflerle, Bat insan tabiat güçleri ve madde üzerinde sonsuza dek hükmedece ini sanarak bir tür güçlülük sarhofllu u yafl yordu. Orta Ça da yaflad varolufl kayg s azalm fl, kendine olan güveni artm fl ve mecazi anlamda ana babas ndan koptuktan sonra art k göklerdeki babaya, yani Yarat c ya da ihtiyaç duymayaca n sanm flt. Hayat felsefesi sapere aude/kendi bilgeli ine kulak ver e dönüflmüfl ve insan kendi akl - na tapar hâle gelmiflti. Sekülarizm, rasyonalizm, pozitivizm, filozofik fizikalizm kavramlar zihinlere yerleflince matematiksel analiz sayesinde her fleyin, hatta insan nefsinin bile ölçülüp biçilerek anlafl labilece i varsay ld. Rönesans hareketine ontoloji/varl kbilim aç - s ndan, dar bilinç alan n n terk edilifli ve yeni imkânlar sunan kapsaml bir bilinç alan na geçifl olarak da bakabiliriz. lk bafllarda bu hareket Orta Ça n hurafelerle dolu, dar görüfllü, skolastik bak fl n sorgulad ve alternatif de erler araflt rd için yeniden do uflu temsil etmiflti. 3 H. F. Ellenberger, Die Entdeckung des Unbewussten, Verlag Huber, 1973, s

18 MUSTAFA MERTER Tevhid inanc ndan uzaklaflan kilise taraf ndan as rlar boyu aldat l p istismar edilen Avrupa insan, bunun ay rd na vararak uluhiyyet ile ilgili bilgilere karfl direnç gelifltirmifl, dolay s yla Tanr s ndan yüz çevirmiflti. Bu hâletiruhiye içerisinde, tanr sal rehberli i yads yarak kendi derinliklerine do ru, yaln z bafl na, dramatik bir Odise bafllatmak istiyordu. Tarih boyunca daha çok dinsel ö retilerin tekelinde olan psikoloji bilimi, böylece dine alternatif bir kurum hâline dönüfltü. Bu yolun önderleri ise ileride görece imiz üzere, aç k veya üstü kapal bir tarzda, âdeta peygamberlik misyonu üstlenmifllerdi. Modern psikoloji biliminin ç k fl noktas olan Ayd nlanma hareketi, akl öne ç karan Bat l düflünce sisteminin bel kemi ini oluflturur. Bu ba lamda, 1789 Frans z ve Amerikan ihtilalleri sonras nda din ve düflünce hürriyeti, insanlar aras eflitlik, sosyal devlet, e itim reformu gibi Bat medeniyetinin temel erdemlerinin ortaya ç k fl na tan k olmaktay z. Bununla birlikte Ayd nlanma hareketinin olumsuz olan yönü, psikoloji alan nda da gözlemlenen, spekülatif nitelikler tafl - mas yd. Ellenberger in iflaret etti i gibi, çok garip bir flekilde, ak lc l öne ç karan bu hareket, inan lmaz derecede ak ld fl spekülasyonlar da içerebiliyordu. Mesela Newton un yerçekimi gücünü keflfetmesinin ard ndan, tüm tabiat güçlerini ihtiva eden bir evrensel güç aray fl na gidildi. Medeniyetin befli i ve asli vatan Atlantis kavram ortaya at ld. nsanl n ilk dili araflt r ld. Mesmer, psikolojik yönden insanda hayvani, m knat s bir güç olabilece ini varsayd ve tedavilerini bu yönde odaklaflt rd! 4 Böyle spekülatif bir rasyonalite, tabii ki tepkisiz kalamazd lerde Almanya da ortaya ç kan romantizm hareketi, Ayd nlanman n ak l putunu bir süre için gölgede b rakt. nsan n sezgisel boyutu ön plana ç kar ld. Ne var ki, bu sezgisel uyan fl n 4 a.g.e., s

19 DOKUZ YÜZ KATLI NSAN duygusal planda insandaki yans mas, kayna belli olmayan bir tür hasretti! Schlegel in romanlar nda, ne arad n bilmeden hedefsizce oraya buraya koflturan insan betimlemeleri yer ald. Bu ac ya romantizm hastal dendi! 5 Romantikler arad klar n tabiatta bulacaklar n sand lar. Schelling taraf ndan bir tür tabiat felsefesi oluflturuldu. Allah la (cc) irtibat n koparm fl Bat l insan, alacakaranl k bir dünyada el yordam yla ilahî hikmeti ar yordu. Ama ak l yetmeyince dara düflen insanl n, çeyiz sand ndan ç karmaya al fl k oldu u çok de erli bir hazinesi vard : sezgi. Sezgi ve ilham, romantizm hareketi ile ön plana ç kt. fiafl rt c biçimde insan n, görünmeyen bilinçd fl bir denizde yüzdü ü keflfolundu. Sanki, as rlard r deniz kenar nda yaflam fl olan insan, ilk kez bir denizalt âlemi oldu unu idrak ediyordu! Sanki diyorum, çünkü orijinal mesajlar sonradan insanlar taraf ndan tahrif edilmemifl ilahî kaynakl bütün dinler, asl nda sistematik bir flekilde insanl bu denizalt âlemi, yani bilinçd fl ile temas ettirmek istemifllerdi. Bu aç dan bak ld nda dinin bir tan m da bilincin bilinçd fl alanlar entegre edecek flekilde genifllemesidir diyebiliriz. E. Fromm Zen ve Psikanaliz adl kitab nda Psikanaliz de ayn amac güder, ancak metotlar de ifliktir der. 6 Aradaki fark, insanl n bu aray fl senfonisini, orkestra flefi (mecazi anlamda Yarat c ) eflli inde veya flefsiz icra etmesinde gizliydi. fiefe küskün Avrupa insan, kendi bildi i gibi çalmak isterken, her müzisyen emprovizasyon yapmak niyetindeydi. K - sacas her müzisyen kendi bafl na bir flefti! Freud dan çok önceleri, bilinçd fl ile temas anlam nda psikanaliz; dininden kopmufl, Yarat c ya darg n, metafizik gerilim yaflayan Bat insan için bir umut kap s olmufltu. Mesela, res- 5 a.g.e., s E. Fromm, Psikoanaliz ve Zen, Yol Yay nlar. 19

20 MUSTAFA MERTER sam ve t p doktoru C. G. Carus ( ), nsan Nefsinin Tekâmül Tarihçesi adl kitab nda bilinçd fl na dair objektif ve oldukça kapsaml bir izahat yapm flt. Ellenberger e göre bu, Bat dünyas nda bir ilkti. 7,8 Tarihsel analiz aç s ndan bilinçd fl n n keflfinin nedenleri ve zamanlamas na göz att ktan sonra, flimdi Freud ile doruk noktas na ç kacak bu keflif sürecinin baz öncülerine bakal m. Freud ve Öncüleri: G. T. Fechner, J. Gassner, A. Messmer Yukar da de indi imiz spekülatif insan telakkisinin en önemli isimlerinden birisi; Freud un Büyük Fechner diye sözünü etti i, ak l babas G. T. Fechner dir. Protestan bir papaz n o lu olan Fechner, manik depresif rahats zl ktan mustarip bir t p doktoruydu. 3 y l süren a r bir depresyonun ard ndan düzelmifl, daha sonra ise yeniden manik bir döneme girmiflti. Yarat c taraf ndan dünyay kurtarmak üzere görevlendirildi ini iddia ediyordu. Asl nda sa l kl dönemlerinde Fechner, baflar l bir bilim adam yd. Deneysel metodolojiyi psikolojiye uyarlayarak bir ilke imza atm flt. Tutkulu bir flekilde, maddi ve manevi dünyalar aras ndaki iliflkinin s rr n çözmek istiyordu. Eski ran dini Mazdeizmden ve Yunan filozofu Plotinus dan esinlenerek Zend-Avesta adl kitab nda insan nefsi üzerine kendince yorumlar yapm flt. Fechner, Karfl laflt rmal Melekler Anatomisi adl kitab nda, dünya gezegenini canl olarak vas fland r yor ve varolufl hiye- 7 H. F. Ellenberger, Die Entdeckung des Unbewussten, Verlag Huber, 1973, s C. G. Jung da Leibniz, Kant ve Schelling in felsefi aç dan nefsin karanl k yönlerine iflaret ettiklerini fakat bir t p doktoru olan Carus un do a ve t p ilimlerinden yola ç karak bilinçd fl kavram na vard n teyit ediyor, bkz. C. G. Jung, die Archetypen und das Unbewusste, Walter Verlag, 1989, cilt 9/I, s

21 DOKUZ YÜZ KATLI NSAN rarflisinde dünyay insandan daha yüksek bir yere, yani melekler âlemine oturtuyordu. Ona göre, dünyada yaflayan tüm canl lar bu yüksek varl ktan türemiflti! Bununla birlikte Fechner in Freud cu psikanalize miras b rakt en uç spekülasyon, yok etme sürecinin, meydana getirme sürecinden daha asli bir prensip oldu u görüflüydü. 9 Her fleyin bafl kaos ve yok etmedir; yok etme kendisini yok etti inde varl k meydana ç kar felsefesi savunuluyordu! Freud un libido kuram n n yan s ra, ikinci temel içgüdü kuram olan tanatos (ölüm ve yok etme dürtüsü), a priori bir kabul olarak Fechner in bu ispats z spekülasyonuna dayand r lmaktad r. Bir baflka deyiflle, modern psikoloji biliminin öncüleri olan bu kifliler, insan asl nda kötüdür, ç k fl noktas kaostur iddias n tafl yorlard. Freud, büyük Fechner den, insan n sefaleti nin yan s ra, nefs enerjisi, haz/ac, devaml l k ve tekrarlama kuramlar n devrald. Ona göre nefsle ilgili her süreçte hem eros hem de tanatos vard. Eros (sevgi dürtüsü) daha büyük birimler oluflturmak isterken, tanatos (ölüm ve yok etme dürtüsü) tam tersini amaçl - yordu. Burada önemle üzerinde durulmas gereken nokta, bu düflünürlere göre tanatos un eros a göre daha temel bir ilke oldu uydu. Böylece ölüm, yok olma ve yok etme dürtüsü; finis-son olman n ötesinde telos, yani nihai hedef hâline dönüflüyordu! K. Marx ve C. Darwin in yan s ra, S. Freud un modern ça n dünya görüflüne flekil veren, ça n ruh yap s n belirleyen, psikanaliz medeniyetini oluflturan bir bilim adam oldu unu düflünürsek bu karamsar, insan afla lay c, sözde bilimsel ve spekülatif hezeyanlar n ne kadar tahrip edici oldu unu tahmin edebiliriz. E er bugün kendi kendini yok etmeye yönelmifl ça dafl tüketim toplumunun dinamiklerini anlamak ve çareler üretmek istiyorsak, bu düflünürlerin geçmiflte ektikleri tohumlar görmeliyiz. 9 H. F. Ellenberger, Die Entdeckung des Unbewussten, Verlag Huber, 1973, s

22 MUSTAFA MERTER Bu sat rlar okurken aman can m bana ne Freud dan demek ne yaz k ki pek mümkün de il. Freud ve psikanaliz, Freud cu olsun veya olmas n, Bat dünyas n n düflünce yap s n, hayata ve insana bak fl tarz n derinden etkilemifltir. Bu etki sadece Bat medeniyeti ile s n rl kalmam flt r. Özellikle Hollywood film endüstrisi ve televizyon vas tas yla bütün dünyaya yay lmas söz konusudur. Mesela modern, ça dafl, özgür kad n konusunda, kad - n n bu sözde yetersizli i ile ilgili birkaç örnek verelim. Freud un öne sürdü ü gibi do ufltan f trî yetersizlik tafl - d na (penis k skançl!) inanm fl veya inand r lm fl zavall bir kad n, bilmeden bir ömür boyu bu yetersizli i aflmaya çabalayacakt r. Bunu iki flekilde yapabilir. F trî (ilk yarat l fl) yap s na uymayacak bir flekilde, maddi güç, etkinlik, mevki ve iktidar peflinde afl r derecede koflarsa kad n, fark na varmaks z n erkekleflmeye, bir tür erkek karikatürü olmaya bafllar. Asli güzelliklerini, yani bilgeli ini, yarat c l n, sezgiselli ini ve merhametini bu erkeksi varolufl tarz yla yitirdi i için, asli yap s ndan giderek uzaklafl r ve bilmeden asl na ihanet etmifl olur. (Ne dedi imi kendi gözlerinizle görmek için yabanc bir televizyon haber kanal n aç p han m sunucular tefekkürle izleyebilirsiniz.) Böylece Bat dünyas nda ve ABD de gittikçe artan oranlarda izledi imiz, emansipe olmufl erkek kad nlar meydana ç kar. Bu erkek kad n her alanda erke i aflmaya çal flarak penis siz olma kompleksini, erkek dünyas ndaki erkeksi baflar lar yla telafi etme aray fl ndad r. Bu kad nlar için kad n-erkek iliflkisi zoraki bir dürtü tatmini sürecine dönüflmüfltür. Kad n, kendi özüne ihanet etti i için hem kendinden hem de erkeklerden nefret etmektedir. Baz lar da zaten biseksüel (erkek kad n fark gözetmeyen) bir cinsel hayat seçerler. Anonim cinsellik, gecelik iliflkiler, sada- 22

23 DOKUZ YÜZ KATLI NSAN katsiz geçici aflklar, kompulsif /dürtüsel bir refleksle, boflalmak için yap l r. Uzun ve istikrarl iliflkiler s k c, k s tlay c, bunalt c gelir. Normal cinsellik bir süre sonra tatmin etmedi- i için, sap k (perversiv) iliflkilere baflvurulur. Sadizm, mazoflizm, fetiflizm, grup seks ve uyar c madde kullan m, bu monotonlu a çeflni getirme aray fllar d r. Lâtif, yani asli duygular yaflayamad ndan, varoldu u katta hapsolmufl kad n için bütün bu sayd klar m, trajik kendini kurtarma çabalar d r. lle de çocuk isteniyorsa bir bara gidilip kuvvetli bir ayg r erkek seçilir, hamile kal n r ve do acak çocu a babas n n kim oldu u kas tl bir flekilde söylenmez. Söylenmez çünkü iliflkinin sorumlulu u tafl nmak istenmez. Kaliforniya dan bafllayarak bütün dünyaya yay lan bu son derece bencil tutum (çocu- unu bile bile babas z b rakmak, bilmem hangi ahlâk kodeksine uyar) art k belirli bir kesimin istisnai hayat tarz de il, giderek yayg nlaflan sap k bir davran fl biçimidir. Ne yaz k ki içinde yaflad m z psikanaliz medeniyeti, kad n asli de erlerinden kopartarak bir anlamda had m etmifltir. Giderek erkekleflen bu de ersiz kad n, de erli olma çabalar n bir baflka yönde sürdürerek kendini teflhir etmeye bafllar. Do ufltan gelen (Freud a göre) yetersizli i ile kad n, de er kazanabilmek için, diflili ini afl r derecede sergilemeli, erkeklerin dünyas nda bedeninin mahrem yerlerini görüntü olarak sunarak flerefini kurtarmaya çal flmal d r. Esasen burada da insani de erler aç s ndan trajik bir süreç yaflan r. Bat dünyas n n sözde özgür, ça dafl kad n ; fark na varmadan, de erli olay m derken cinsel nesne hâline dönüflür; kendi bedenini erkek dünyas nda pazarlar hâle gelir. Belki de en kötüsü, nefsini karartma pahas na, Can ndan uzaklafl p kendine yabanc lafl r. Reklam endüstrisinin panolar nda ve televizyonda gördü ümüz ç plak genç k zlar, gözlerimizin önündeki trajik örnekler- 23

24 MUSTAFA MERTER dir. Genelde biz bu resimlere bakt m zda basit bir savunma mekanizmas n kullan p bu nas l olsa benim k z m, bac m, anam, yak n m de il diyerek olay n vahametini örtbas ederiz. Fakat bu tutumumuzda devasa bir yan lg ve haks zl k yatar. Gelin bu anlatt klar m kan tlayacak bir deney yapal m: Günlük gazetemizin arka sayfas ndaki veya hafta sonu ekindeki yar ç plak bir manken k z m z seçip resimdeki bafl k sm n bir makasla keselim. Ve yine bir yak n m z n, ki k z m z, bac m z, anam z olabilir, ayn boydaki bir resmini bularak ac - madan o resmin de bafl k sm n kesip birinci resmin üstüne yap flt ral m. Bu uygulamay gerçeklefltirirseniz ilk aflamada akl n z duracak ama kar n k sm n zda baz his ler oluflacak. flte oluflacak bu hislere güvenin çünkü akl n durdu u yerde yüce Rabbimiz bizlere baflka organlar m z vas tas yla mesaj verir. Biz Do u nun bilge insanlar, tabii ki o hayas zca bedeni sergilenen k z n, asl nda bizim de k z m z, bac - m z, can m z oldu unu biliriz ama sadece bildiklerimizi bir süre için unutmufluzdur, o kadar! Bu sat rlar okuyan baz okuyucular, ama o k z yetiflkin bir insan, bunu da bilerek yap yor derlerse yine sizlere küçük ve çok basit bir uygulama önerece im. Lütfen bir büyüteç al n ve o k zlar m z n gözlerindeki ifadeye, yine tefekkür durumu içinde, derinli ine bir bak n. Bir mucizeyle karfl laflacaks n z. K z m z sizinle konuflacak ve siz de o mesaj, akl n zda de il, gönlünüzde hissedeceksiniz. Nesneye indirgenmifl, papa an gibi her taraf boyanm fl, estetik ameliyatlarla asl ndan kopmufl, bedeninin en kutsal yerleri kasap dükkân ndaki etler gibi sergilenen, cüretkâr mini ete iyle mahremiyetinin son s n rlar na kadar aç l p saç lan, seks objesi, modern/ça dafl kad n, asl nda bir insanl k trajedisidir. Onlar bilmese de veya bildiklerini unutmufl olsalar da Hz. Mevlânâ m z n afla daki beyitle- 24

GENEL HUKUK B LG S (Hukuka Gir ifl)

GENEL HUKUK B LG S (Hukuka Gir ifl) I Dr. Leyla ÇAKICI GERÇEK Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Alapl MYO Ö retim Üyesi GENEL HUKUK B LG S (Hukuka Gir ifl) II Yay n No : 2323 Hukuk Dizisi : 1151 1. Bas - Eylül 2007 - STANBUL 2. Bas - Ekim

Detaylı

Ak ld fl AMA Öngörülebilir

Ak ld fl AMA Öngörülebilir Ak ld fl AMA Öngörülebilir Ak ld fl AMA Öngörülebilir Kararlar m z Biçimlendiren Gizli Kuvvetler Dan Ariely Çevirenler Asiye Hekimo lu Gül Filiz fiar ISBN 978-605-5655-39-6 2008, Dan Ariely Orijinal ad

Detaylı

Genel Yay n S ra No: 178 2010/20. Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen / Av. Coflkun Ongun

Genel Yay n S ra No: 178 2010/20. Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen / Av. Coflkun Ongun Genel Yay n S ra No: 178 2010/20 ISBN No: 978-605-5614-56-0 Yay na Haz rlayan: Av. Celal Ülgen / Av. Coflkun Ongun Tasar m / Uygulama Referans Medya ve Reklam Hiz. Ltd. Tel: +90.212 347 32 47 e-mail: info@referansajans.com

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN. İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları

Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN. İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları I Yrd. Doç. Dr. Olcay Bige AŞKUN İşletme Yönetimi Öğretim ve Eğitiminde Örnek Olaylar ile Yazınsal Kurguları II Yay n No : 2056 Hukuk Dizisi : 289 1. Bas Kas m 2008 - STANBUL ISBN 978-975 - 295-953 - 8

Detaylı

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac Ders 3: SORUN ANAL Z Sorun analizi nedir? Sorun analizi, toplumda varolan bir sorunu temel sorun olarak ele al r ve bu sorun çevresinde yer alan tüm olumsuzluklar ortaya ç karmaya çal fl r. Temel sorunun

Detaylı

NTERNET ÇA I D NAM KLER

NTERNET ÇA I D NAM KLER Mustafa Emre C VELEK NTERNET ÇA I D NAM KLER www.internetdinamikleri.com STANBUL-2009 Yay n No : 2148 letiflim Dizisi : 55 1. Bas m - stanbul - Haziran 2009 ISBN 978-605 - 377-066 - 4 Copyright Bu kitab

Detaylı

SOSYAL S GORTALAR VE GENEL SA LIK S GORTASI KANUNLARI VE GERÇEKLER SEMPOZYUMU

SOSYAL S GORTALAR VE GENEL SA LIK S GORTASI KANUNLARI VE GERÇEKLER SEMPOZYUMU SOSYAL S GORTALAR VE GENEL SA LIK S GORTASI KANUNLARI VE GERÇEKLER SEMPOZYUMU 26-27.01.2007 stanbul Üniversitesi Merkez Bina Doktora Salonu stanbul Barosu stanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi STANBUL BAROSU

Detaylı

Cümlede Anlam İlişkileri

Cümlede Anlam İlişkileri Cümlede Anlam İlişkileri Cümlede anlam ilişkileri kpss Türkçe konuları arasında önemli bir yer kaplamaktadır. Cümlede anlam ilişkilerine geçmeden önce cümlenin tanımını yapalım. Cümle, yargı bildiren,

Detaylı

flletme Bölümü Pazarlama Anabilim Dal Ö retim Üyesi

flletme Bölümü Pazarlama Anabilim Dal Ö retim Üyesi I Prof. Dr. Kas m KARAHAN flletme Bölümü Pazarlama Anabilim Dal Ö retim Üyesi Hizmet Pazarlamas II Yay n No : 1695 flletme-ekonomi Dizisi : 194 2. Bask - Aral k 2006 - STANBUL ISBN 975-295 - 589-4 Copyright

Detaylı

Tema Sonu De erlendirme. erlendirme. A.3.1, B.3.13, B.3.31, C.3.5 kazan mlar. Temiz yaz lmam fl yaz l belgeler, 11 ders saati EL ELE, HEP B RL KTE

Tema Sonu De erlendirme. erlendirme. A.3.1, B.3.13, B.3.31, C.3.5 kazan mlar. Temiz yaz lmam fl yaz l belgeler, 11 ders saati EL ELE, HEP B RL KTE Ü N T E L E N D R L M fi Y I L L I K P L A N ARAÇ GEREÇLER, YÖNTEM VE Temiz yaz lmam fl yaz l belgeler, proje ve performans formlar, resim kâ - d, boya, sözlük, yaz m k lavuzu Gözlem ve inceleme, tart

Detaylı

DR. NA L YILMAZ. Kastamonulular Örne i

DR. NA L YILMAZ. Kastamonulular Örne i I DR. NA L YILMAZ HEMfiEHR K ML Kastamonulular Örne i II Yay n No : 2039 Sosyoloji : 1 1. Bas - Ekim 2008 - STANBUL ISBN 978-975 - 295-936 - 1 Copyright Bu kitab n Türkiye deki yay n haklar BETA Bas m

Detaylı

Öğrencilerimiz TED Kayseri Kolejinde Ulusal Sorunları ve Çözümleri Tartıştılar

Öğrencilerimiz TED Kayseri Kolejinde Ulusal Sorunları ve Çözümleri Tartıştılar 2013 / 2014 SAYI: 04 Öğrencilerimiz TED Kayseri Kolejinde Ulusal Sorunları ve Çözümleri Tartıştılar Haftanın Bazı Başlıkları Sağ ve Sol Beynin Şifreleri Öğrencilerimiz TED Kayseri Kolejinde Ulusal Sorunları

Detaylı

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Hmfl. Sevgili GÜREL Emekli, Ac badem Sa l k Grubu Ac badem Hastanesi, Merkezi Sterilizasyon Ünitesi, STANBUL e-posta: sgurkan@asg.com.tr H

Detaylı

JQUERY. Salih Baltal. Yay n Da t m Yaz l m ve E itim Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. fiti.

JQUERY. Salih Baltal. Yay n Da t m Yaz l m ve E itim Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. fiti. JQUERY-kunye 1/5/11 6:55 PM Page i JQUERY Salih Baltal Yay n Da t m Yaz l m ve E itim Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. fiti. JQUERY-kunye 1/5/11 6:55 PM Page ii KODLAB 40 JQUERY SAL H BALTALI ISBN 978-605-4205-39-4

Detaylı

OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir.

OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir. OYUNCA IN ADI Akl nda Tut YAfi GRUBU 4-6 yafl OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir. GENEL KURALLAR Çocuklar n görsel belle inin

Detaylı

Matematikte sonsuz bir s fatt r, bir ad de ildir. Nas l sonlu bir s fatsa, matematikte kullan lan sonsuz da bir s fatt r. Sonsuz, sonlunun karfl t d

Matematikte sonsuz bir s fatt r, bir ad de ildir. Nas l sonlu bir s fatsa, matematikte kullan lan sonsuz da bir s fatt r. Sonsuz, sonlunun karfl t d Matematik ve Sonsuz G erek konuflma vermeye gitti im okullarda, gerek bana gelen okur mektuplar nda, ö renci ve ö retmenlerin matematikteki sonsuzluk kavram n pek iyi bilmediklerini gözlemledim. Örne in,

Detaylı

Mesle imizin ve hukuk devletinin teminat olan genç avukatlara arma and r. stanbul Barosu SEM Yürütme Kurulu

Mesle imizin ve hukuk devletinin teminat olan genç avukatlara arma and r. stanbul Barosu SEM Yürütme Kurulu Mesle imizin ve hukuk devletinin teminat olan genç avukatlara arma and r. stanbul Barosu SEM Yürütme Kurulu Cumhuriyeti ve onun gereklerini yüksek sesle anlat n z. Bunu yüreklere yerlefltirmek için elveriflli

Detaylı

TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE

TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE Prof. Haberal dan Yeni Bir Uluslararas At l m: TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE Dünyan n dört bir yan ndan yüzlerce biliminsan Prof. Dr. Mehmet Haberal taraf ndan kurulan Türk Dünyas Transplantasyon

Detaylı

Tasarım ve Planlama Eğitimi Neden Diğer Bilim Alanlarındaki Eğitime Benzemiyor?

Tasarım ve Planlama Eğitimi Neden Diğer Bilim Alanlarındaki Eğitime Benzemiyor? Tasarım ve Planlama Eğitimi Neden Diğer Bilim Alanlarındaki Eğitime Benzemiyor? Doç.Dr. Nilgün GÖRER TAMER (Şehir Plancısı) Her fakülte içerdiği bölümlerin bilim alanına bağlı olarak farklılaşan öznel

Detaylı

RAN SLÂM CUMHUR YET ANKARA KÜLTÜR MÜSTEfiARLI I WEB S TES H ZMETE AÇILDI www.irankulturevi.com

RAN SLÂM CUMHUR YET ANKARA KÜLTÜR MÜSTEfiARLI I WEB S TES H ZMETE AÇILDI www.irankulturevi.com NTERNET S TES TANITIMI RAN SLÂM CUMHUR YET ANKARA KÜLTÜR MÜSTEfiARLI I WEB S TES H ZMETE AÇILDI www.irankulturevi.com ran slâm nk lâb n n 25. y ldönümü münasebetiyle hizmete aç lan ran slâm Cumhuriyeti

Detaylı

Ertesi gün hastaneden taburcu olma vakti gelmi ti. Annesi odaya gelerek Can haz rlarken, babas hastane lemlerini yap yordu. Vitaboy hastaneden ç kman

Ertesi gün hastaneden taburcu olma vakti gelmi ti. Annesi odaya gelerek Can haz rlarken, babas hastane lemlerini yap yordu. Vitaboy hastaneden ç kman TABOY HASTA Vitaboy çok kötü bir rüya görüyordu. Rüyas nda karanl k bir yerdeydi. Kimse onun sesini duymuyordu. Yata nda k vran yordu. Birden uyand. Bütün bunlar bir rüyayd. Fakat kendini çok yorgun hissediyordu.

Detaylı

ÇOCUK PSİKYATRİSİ KONSÜLTASYON VE STAJ PROGRAMI

ÇOCUK PSİKYATRİSİ KONSÜLTASYON VE STAJ PROGRAMI ÇOCUK PSİKYATRİSİ KONSÜLTASYON VE STAJ PROGRAMI Programın Amacı: Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Konsültasyon ve Staj Programı nın amacı, asli olarak bilimsel bilgi ve mesleki etik kuralları gözeterek ruh

Detaylı

Derleyenler FERYAL SAYGILIGİL - BEYHAN UYGUN AYTEMİZ Gülebilir miyiz Dersin?

Derleyenler FERYAL SAYGILIGİL - BEYHAN UYGUN AYTEMİZ Gülebilir miyiz Dersin? Derleyenler FERYAL SAYGILIGİL - BEYHAN UYGUN AYTEMİZ Gülebilir miyiz Dersin? İletişim Yayınları 2267 Edebiyat Eleştirisi 50 ISBN-13: 978-975-05-1887-4 2016 İletişim Yayıncılık A. Ş. 1. BASKI 2016, İstanbul

Detaylı

BYazan: SEMA ERDO AN. ABD ve Avrupa Standartlar nda Fact-Jacie Akreditasyon Belgesi. Baflkent Üniversitesi nden Bir lk Daha

BYazan: SEMA ERDO AN. ABD ve Avrupa Standartlar nda Fact-Jacie Akreditasyon Belgesi. Baflkent Üniversitesi nden Bir lk Daha Baflkent Üniversitesi nden Bir lk Daha ABD ve Avrupa Standartlar nda Fact-Jacie Akreditasyon Belgesi Baflkent Üniversitesi T p Fakültesi Adana Eriflkin Kemik li i Nakil ve Hücresel Tedavi Merkezi, Türkiye

Detaylı

SOSYAL ŞİDDET. Süheyla Nur ERÇİN

SOSYAL ŞİDDET. Süheyla Nur ERÇİN SOSYAL ŞİDDET Süheyla Nur ERÇİN Özet: Şiddet kavramı, çeşitli düşüncelerden etkilenerek her geçen gün şekillenip gelişiyor. Eskiden şiddet, sadece fiziksel olarak algılanırken günümüzde sözlü şiddet, psikolojik

Detaylı

Yaşam Dönemleri ve Gelişim Görevleri Havighurst'un çeşitli yaşam dönemleri için belirlediği gelişim görevleri

Yaşam Dönemleri ve Gelişim Görevleri Havighurst'un çeşitli yaşam dönemleri için belirlediği gelişim görevleri Yaşam Dönemleri ve Gelişim Görevleri Havighurst'un çeşitli yaşam dönemleri için belirlediği gelişim görevleri Gelişim psikolojisi, bireylerin yaşam boyunca geçirdiği bedensel, zihinsel, duygusal, sosyal

Detaylı

Veri Toplama Yöntemleri. Prof.Dr.Besti Üstün

Veri Toplama Yöntemleri. Prof.Dr.Besti Üstün Veri Toplama Yöntemleri Prof.Dr.Besti Üstün 1 VERİ (DATA) Belirli amaçlar için toplanan bilgilere veri denir. Araştırmacının belirlediği probleme en uygun çözümü bulabilmesi uygun veri toplama yöntemi

Detaylı

performansi_olcmek 8/25/10 4:36 PM Page 1 Performans Ölçmek

performansi_olcmek 8/25/10 4:36 PM Page 1 Performans Ölçmek Performans Ölçmek Cep Yönderi Dizisi Cep Yönderi Dizisi yöneticilerin ifl yaflam nda her gün karfl laflt klar en yayg n meydan okumalara ivedi çözümler öneriyor. Dizi içinde yer alan her kitapta, güçlü

Detaylı

Kap y açt m. Karfl daireye tafl nan güleç yüzlü Selma Teyze yi gördüm.

Kap y açt m. Karfl daireye tafl nan güleç yüzlü Selma Teyze yi gördüm. Yazar Dede ve Torunlar Muzaffer zgü Kap y açt m. Karfl daireye tafl nan güleç yüzlü Selma Teyze yi gördüm. Buraya yak n market var m dil, markete gidece iz de?.. diye sordu. Annem kap ya geldi. Selma Han

Detaylı

Amerika Birleflik Devletleri nde dikkatimi ilk çeken her fleyin

Amerika Birleflik Devletleri nde dikkatimi ilk çeken her fleyin Dünyan n En Zeki nsan Matematikçilere Karfl Amerika Birleflik Devletleri nde dikkatimi ilk çeken her fleyin büyüklü ü oldu. Arabalar, binalar, Coca Cola lar, al flverifl merkezleri, insanlar... Her fley

Detaylı

Prof. Dr. Bilal Sambur ile Medya ve Dindarlık Üzerine 08/04/2015

Prof. Dr. Bilal Sambur ile Medya ve Dindarlık Üzerine 08/04/2015 Medya İslam ı ile karşı karşıyayız Batıda tırmanışa geçen İslamofobinin temelinde yatan ana unsurun medya olduğu düşünülüyor. Çünkü medyada yansıtılan İslam ve Müslüman imajı buna zemin hazırlıyor. Sosyal

Detaylı

YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ

YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ I Doç. Dr. Yonca Deniz GÜROL YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ II YENİ DÜNYA DÜZENİNDE İNSANIN ÖRGÜTTE DEĞİŞEN ROLÜ Yay n No : 2377 flletme-ekonomi Dizisi : 447 1. Bask Ocak 2011 - STANBUL

Detaylı

1.Temel Kavramlar 2. ÆÍlemler

1.Temel Kavramlar 2. ÆÍlemler 1.Temel Kavramlar Abaküs Nedir... 7 Abaküsün Tarihçesi... 9 Abaküsün Faydaları... 12 Abaküsü Tanıyalım... 13 Abaküste Rakamların Gösterili i... 18 Abaküste Parmak Hareketlerinin Gösterili i... 19 2. lemler

Detaylı

önce çocuklar Türkiye için Önce Çocuklar önemlidir

önce çocuklar Türkiye için Önce Çocuklar önemlidir önce çocuklar Türkiye için Önce Çocuklar önemlidir 2002 May s ay nda yap lan Birleflmifl Milletler Çocuk Özel Oturumu öncesinde tüm dünyada gerçeklefltirilen Çocuklar çin Evet Deyin kampanyas na Türkiye

Detaylı

Kocaeli Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi Ö retim Üyesi. 4. Bas

Kocaeli Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi Ö retim Üyesi. 4. Bas 1 Prof. Dr. Yunus Kishal Kocaeli Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi Ö retim Üyesi Tekdüzen Hesap Sistemi ve Çözümlü Muhasebe Problemleri 4. Bas Tekdüzen Muhasebe Sistemi Uygulama Tebli leri

Detaylı

Mustafa Kemal in Bursa da Ö retmenlere Konuflmas

Mustafa Kemal in Bursa da Ö retmenlere Konuflmas Atatürk ün Dünyas Cengiz Önal 64 Mustafa Kemal in Bursa da Ö retmenlere Konuflmas Han mlar, Beyler! stanbul dan geliyorsunuz. Hofl geldiniz. stanbul un fl k ocaklar n temsil eden yüce heyetiniz karfl s

Detaylı

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uygulama Önerileri 59 Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uluslararas ç Denetim Meslekî Uygulama Standartlar ndan Standart 1110 un Yorumu lgili Standart 1110 Kurum çi Ba

Detaylı

mayan, kimileyin aç klay c, kimileyin biraz daha ileri seviyede ve daha ilgili ve merakl ö renci için yaz lm fl olan di er bölümlerin bafl na 3A, 4C

mayan, kimileyin aç klay c, kimileyin biraz daha ileri seviyede ve daha ilgili ve merakl ö renci için yaz lm fl olan di er bölümlerin bafl na 3A, 4C Önsöz Bu ders notlar, 1995 ten beri stanbul Bilgi Üniversitesi nde birinci s n f matematik ö rencilerine verdi im derslerden ortaya ç kt ve matemati i derinli i ve felsefesiyle ö renmek isteyen, çal flmaktan

Detaylı

Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif

Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif Dr. Yeflim Toduk Akifl Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif flirket birleflmeleri ve sat nalmalar, türkiye deki küçük iflletmelerden, dev flirketlere kadar her birinin gündeminde olmaya devam

Detaylı

YARGITAY 2. HUKUK DA RES

YARGITAY 2. HUKUK DA RES YARGITAY 2. HUKUK DA RES 2674 STANBUL BAROSU DERG S Cilt: 81 Say : 6 Y l 2007 YARGITAY 2. HUKUK DA RES E: 2005/20742 K: 2006/5715 T: 18.04.2006 M RASÇILIK SIFATI M RASIN NT KAL ZAMAN YÖNÜNDEN UYGULANACAK

Detaylı

umhurbaflkan iken, Kendi ste iyle Kimya Ö rencisi Oldu

umhurbaflkan iken, Kendi ste iyle Kimya Ö rencisi Oldu C umhurbaflkan iken, Kendi ste iyle Kimya Ö rencisi Oldu Çankaya Köflkü nde Cumhurbaflkan smet nönü, 1942 y l nda hergün sabah akflam büyük bir dikkat ve merakla Hitler in Rusya topraklar ndaki ilerlemesini

Detaylı

Yanlış Anlaşılan Faizci

Yanlış Anlaşılan Faizci Yanlış Anlaşılan Faizci Aslam Effendi Başka bir gün Tota 1, faizci Sherzad ile karşılaştım. Bu herif hasta olmalı. Düşünsene, para ödünç vererek faiz temin ediyor. Din bu işi yasaklıyor ama yine de aramızda

Detaylı

SPOR KULÜBÜ HİZMET PROGRAMI

SPOR KULÜBÜ HİZMET PROGRAMI SPOR KULÜBÜ HİZMET PROGRAMI Sporculara Zihin antrenmanları, tüm çalışanlara ekip ruhu içerisinde sporcu motivasyonuna katkı sağlama, teknik ekibe psikolojik yönetim tarzları konusunda destek olamyı amaçlayan

Detaylı

Duhanc Hac Mehmet Sok. No: 35 Küçükçaml ca Üsküdar - stanbul

Duhanc Hac Mehmet Sok. No: 35 Küçükçaml ca Üsküdar - stanbul Yay n no: 07 Sohbet : 01 stanbul 2008, 1. Bask ISBN 978-975-8757-08-4 Editör: Necdet Y lmaz Hadis Tahriçleri Süleyman Sar Kitap konsept ve tasar m : GNG TANITIM Kitap iç uygulama: TN LET fi M Bask : Acar

Detaylı

STRATEJ K V ZYON BELGES

STRATEJ K V ZYON BELGES STRATEJ K V ZYON BELGES BEYAZ K TAP S UNUfi Sivil toplum; demokrasi, insan haklar ve hukuk devleti kavramlar n n yerleflmesiyle ilgili taleplerden ekonomiyle ilgili endiflelere kadar sosyal yaflama dair

Detaylı

alternatif cevabı olabilir fakat anlatmak veya vurgulamak istediğim konu insanların alışveriş merkezlerine ihtiyacı olsun olmasın gitme durumları.

alternatif cevabı olabilir fakat anlatmak veya vurgulamak istediğim konu insanların alışveriş merkezlerine ihtiyacı olsun olmasın gitme durumları. HASTA İŞİ İnsanların içlerinde barındırdıkları ve çoğunlukla kaçmaya çalıştıkları bir benlikleri vardır. O benliklerin içinde yaşadıkları olaylar ve onlardan arta kalan üzüntüler barınır, zaten bu yüzdendir

Detaylı

Beynimizi Nas l De ifltiriyor? Çeviri: DEN Z BENER

Beynimizi Nas l De ifltiriyor? Çeviri: DEN Z BENER Beynimizi Nas l De ifltiriyor? Çeviri: DEN Z BENER nternet, her fleyi de ifltirdi Hat rlamak ve zihnimizi kullanmak konusunda, geleneksel yöntemlerimizden h zla uzaklafl yoruz. Be endi imiz bir yeme in tarifini,

Detaylı

Cemal Amca n n Zarlar

Cemal Amca n n Zarlar Cemal Amca n n Zarlar B aflkomiserlikten emekli alt kat komflumuz Cemal Amca tavlaya çok düflkündü. Emekli olmazdan önce haftasonlar n bahçede tavla oynayarak geçirirdi. Hafta içindeyse haftasonunu iple

Detaylı

Mehmet TOMBAKO LU* * Hacettepe Üniversitesi, Nükleer Enerji Mühendisli i Bölümü

Mehmet TOMBAKO LU* * Hacettepe Üniversitesi, Nükleer Enerji Mühendisli i Bölümü Nükleer Santrallerde Enerji Üretimi ve Personel E itimi Mehmet TOMBAKO LU* Girifl Sürdürülebilir kalk nman n temel bileflenlerinden en önemlisinin enerji oldu unu söylemek abart l olmaz kan s nday m. Küreselleflen

Detaylı

SANAL DĠLĠN DĠLĠMĠZDE YOL AÇTIĞI YOZLAġMA HAZIRLAYAN: CoĢkun ZIRAPLI Ġsmail ÇEVĠK. DANIġMAN: Faik GÖKALP

SANAL DĠLĠN DĠLĠMĠZDE YOL AÇTIĞI YOZLAġMA HAZIRLAYAN: CoĢkun ZIRAPLI Ġsmail ÇEVĠK. DANIġMAN: Faik GÖKALP SANAL DĠLĠN DĠLĠMĠZDE YOL AÇTIĞI YOZLAġMA HAZIRLAYAN: CoĢkun ZIRAPLI Ġsmail ÇEVĠK DANIġMAN: Faik GÖKALP SOSYOLOJĠ ALANI ORTAÖĞRETĠM ÖĞRENCĠLERĠ ARASI ARAġTIRMA PROJE YARIġMASI BURSA TÜRKĠYE BĠLĠMSEL VE

Detaylı

OTİZM NEDİR? becerilerinin oluşmasını etkileyen gelişim bozukluğudur.

OTİZM NEDİR? becerilerinin oluşmasını etkileyen gelişim bozukluğudur. OTİZM NEDİR? Otizm, sosyal ve iletişim Otizm, sosyal ve iletişim becerilerinin oluşmasını etkileyen gelişim bozukluğudur. GÖRÜLME SIKLIĞI Son verilere göre 110 çocuktan birini etkilediği kabul edilmektedir

Detaylı

Bu yaz girifle gereksinmiyor. Do rudan, kan tlayaca m z

Bu yaz girifle gereksinmiyor. Do rudan, kan tlayaca m z Yoksulun fians Bu yaz girifle gereksinmiyor. Do rudan, kan tlayaca m z sonuca geçelim: Teorem. Yoksulun zengine karfl flans yoktur. Bu çok bilinen teorem i kan tlayabilmek için her fleyden önce önermeyi

Detaylı

Araflt rma modelinin oluflturulmas. Veri toplama

Araflt rma modelinin oluflturulmas. Veri toplama 21 G R fi Araflt rman n amac na ba l olarak araflt rmac ayr ayr nicel veya nitel yöntemi kullanabilece i gibi her iki yöntemi bir arada kullanarak da araflt rmas n planlar. Her iki yöntemin planlama aflamas

Detaylı

Akreditasyon Çal malar nda Temel Problemler ve Organizasyonel Bazda Çözüm Önerileri

Akreditasyon Çal malar nda Temel Problemler ve Organizasyonel Bazda Çözüm Önerileri Akreditasyon Çal malar nda Temel Problemler ve Organizasyonel Bazda Çözüm Önerileri Prof.Dr. Cevat NAL Selçuk Üniversitesi Mühendislik-Mimarl k Fakültesi Dekan Y.Doç.Dr. Esra YEL Fakülte Akreditasyon Koordinatörü

Detaylı

2010, GÜÇLÜ BİR YENİ YIL!

2010, GÜÇLÜ BİR YENİ YIL! 2010, GÜÇLÜ BİR YENİ YIL! http://www.kosulsuz-sevgi.com/guncel-mesajlar/2010-guclu-bir-yeni-yil/ Patricia Diane Cota-Robles 1 Ocak 2010 Yeni Bin Yılın ilk on yılını tamamladığımıza inanmak zor. Zamanın

Detaylı

Walt Whitman. - şiirler - Yayın Tarihi: 9.4.2004. Yayınlayan: Antoloji.Com Kültür ve Sanat

Walt Whitman. - şiirler - Yayın Tarihi: 9.4.2004. Yayınlayan: Antoloji.Com Kültür ve Sanat Walt Whitman - şiirler - Yayın Tarihi: 9.4.2004 Yayınlayan: Antoloji.Com Kültür ve Sanat Yasal Uyarı: Bu ekitap, bilgisayarınıza indirip kayıt etmeniz ve ticari olmayan kişisel kullanımınız için yayınlanmaktadır.

Detaylı

1 OCAK 31 ARALIK 2009 ARASI ODAMIZ FUAR TEŞVİKLERİNİN ANALİZİ

1 OCAK 31 ARALIK 2009 ARASI ODAMIZ FUAR TEŞVİKLERİNİN ANALİZİ 1 OCAK 31 ARALIK 2009 ARASI ODAMIZ FUAR TEŞVİKLERİNİN ANALİZİ 1. GİRİŞ Odamızca, 2009 yılında 63 fuara katılan 435 üyemize 423 bin TL yurtiçi fuar teşviki ödenmiştir. Ödenen teşvik rakamı, 2008 yılına

Detaylı

Prof. Dr. Neslihan OKAKIN

Prof. Dr. Neslihan OKAKIN I Prof. Dr. Neslihan OKAKIN Marmara Üniversitesi..B.F. Çal flma Ekonomisi ve Endüstri liflkileri Bölümü Yönetim ve Çal flma Psikolojisi Anabilim Dal Ç a l fl m a Y a fl a m n d a nsan Kaynaklar Yönetimi

Detaylı

4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI

4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI 4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI Resul KURT* I. G R fi Ülkemizde 4447 say l Kanunla, emeklilikte köklü reformlar yap lm fl, ancak 4447 say l yasan n emeklilikte kademeli

Detaylı

AİLE DİNİ REHBERLİK BÜROSU

AİLE DİNİ REHBERLİK BÜROSU DİN HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TİREBOLU MÜFTÜLÜĞÜ AİLE VE DİNİ REHBERLİK BÜROSU MUTLULUĞUNUZA REHBERLİK EDER Yüce Allah ın aileye bahşettiği sevgi ve rahmetin çeşitli unsurlarla beslenmesi gerekir. Bunların

Detaylı

AİLELERİN YAŞADIKLARININ BETİMLENMESİ

AİLELERİN YAŞADIKLARININ BETİMLENMESİ 134 AİLELERİN YAŞADIKLARININ BETİMLENMESİ ÇİZELGE 122 Ailelerin Çocuğunuzda Bazı Sorunlar Olduğunu Nasıl Anladınız? a) Yürümede gecikme olduğunda 8 16 b) Görme bozukluğu fark edildiğinde 1 2 c) Hastanede

Detaylı

EVLİLİK ÇEŞİTLERİ FATİH HANOĞLU. Her Türlü Soru ve Önerileriniz İçin bilgi@renstitu.com Adresine Mail Atabilirsiniz. Her Hakkı Saklıdır.

EVLİLİK ÇEŞİTLERİ FATİH HANOĞLU. Her Türlü Soru ve Önerileriniz İçin bilgi@renstitu.com Adresine Mail Atabilirsiniz. Her Hakkı Saklıdır. 1- Tamamlayıcı çift tarzında evlilik: Bu tarz en yaygın olandır. Partnerler birbirlerinin ilişkiye katkılarına saygı duyarlar, her partnerin gücü ve yeterliği vardır, yine her partnerin otonomisi mevcuttur.

Detaylı

İşletme Gelişimi Atölye Soruları

İşletme Gelişimi Atölye Soruları İşletme Gelişimi Atölye Soruları Şemsettin Akçay Satış Pazarlama ve İnovasyon Mühendisi İşletmenizi Başarıya Götüren 50 Soru! Bir gün küçük kızımız Lara (o zaman 3.5 yaşındaydı): Baba deniz gölgesi nedir,

Detaylı

ALGILAMA - ALGI. Alıcı organların çevredeki enerjinin etkisi altında uyarılmasıyla ortaya çıkan nörofizyolojik süreçler.

ALGILAMA - ALGI. Alıcı organların çevredeki enerjinin etkisi altında uyarılmasıyla ortaya çıkan nörofizyolojik süreçler. ALGILAMA Duyum Algı ALGILAMA - ALGI Duyum Alıcı organların çevredeki enerjinin etkisi altında uyarılmasıyla ortaya çıkan nörofizyolojik süreçler. Algılama Duyu verilerini örgütleyip yorumlayarak çevredeki

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Duygusal ve Davranışsal Bozuklukların Tanımı 2

İÇİNDEKİLER. Duygusal ve Davranışsal Bozuklukların Tanımı 2 İÇİNDEKİLER Bölüm 1 Giriş 1 Duygusal ve Davranışsal Bozuklukların Tanımı 2 Normal Dışı Davramışları Belirlemede Öznellik 2 Gelişimsel Değişimlerin Bir Bireyin Davranışsal ve Duygusal Dengesi Üzerindeki

Detaylı

Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası

Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası 2007 NİSAN EKONOMİ Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası Türkiye ekonomisi dünyadaki konjonktürel büyüme eğilimine paralel gelişme evresini 20 çeyrektir aralıksız devam ettiriyor. Ekonominin 2006 da yüzde

Detaylı

Sayın Bakanım, Sayın Rektörlerimiz ve Değerli Katılımcılar,

Sayın Bakanım, Sayın Rektörlerimiz ve Değerli Katılımcılar, Sayın Bakanım, Sayın Rektörlerimiz ve Değerli Katılımcılar, Orman ve Su İşleri Bakanımız Sn. Veysel Eroğlu nun katılımları ile gerçekleştiriyor olacağımız toplantımıza katılımlarınız için teşekkür ediyor,

Detaylı

Başkan Acar Bursa da Sosyal Güvenlik Reformunu Anlattı

Başkan Acar Bursa da Sosyal Güvenlik Reformunu Anlattı Başkan Acar Bursa da Sosyal Güvenlik Reformunu Anlattı SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANI FATİH ACAR: - 2008 YILINDA SÜRDÜRÜLEBİLİR BİR SOSYAL GÜVENLİK SİSTEMİNİN TEMELLERİ ATILDI - İLAÇ VE TIBBİ MALZEME KONUSUNDA

Detaylı

Bu dedi im yaln zca 0,9 say s için de il, 0 la 1 aras ndaki herhangi bir say için geçerlidir:

Bu dedi im yaln zca 0,9 say s için de il, 0 la 1 aras ndaki herhangi bir say için geçerlidir: Yak nsamak B u yaz da, ilerde s k s k kullanaca m z bir olguyu tan mlayaca z ve matemati in en önemli kavramlar ndan birine (limit kavram na) de inece iz. Asl nda okur anlataca m kavram sezgisel olarak

Detaylı

29 Ekim coflkusu. 25-29 Ekim 2008. Maritim Pine Beach Resort Antalya - Belek

29 Ekim coflkusu. 25-29 Ekim 2008. Maritim Pine Beach Resort Antalya - Belek 25-29 Ekim 2008 Maritim Pine Beach Resort Antalya - Belek PDF 28 Ekim 2008 Sal Kongrenin perde arkas Çukurova Patoloji Derne i'nin Patoloji Dernekleri Federasyonu ile ortaklafla düzenledi i kongrenin perde

Detaylı

ÇEVRE KORUMA TEMEL ALAN KODU: 85

ÇEVRE KORUMA TEMEL ALAN KODU: 85 TÜRKİYE YÜKSEKÖĞRETİM YETERLİLİKLER ÇERÇEVESİ () TEMEL ALAN YETERLİLİKLERİ ÇEVRE KORUMA TEMEL ALAN KODU: 85 ANKARA 13 OCAK 2011 İÇİNDEKİLER 1.BÖLÜM: ÖĞRENİM ALANLARI VE ÇALIŞMA YÖNTEMİ...3 1.1.ISCED 97

Detaylı

Yönetici tarafından yazıldı Perşembe, 05 Kasım 2009 04:07 - Son Güncelleme Perşembe, 05 Kasım 2009 04:29

Yönetici tarafından yazıldı Perşembe, 05 Kasım 2009 04:07 - Son Güncelleme Perşembe, 05 Kasım 2009 04:29 Dünyanın Derdi Depresyon Dünyada 120 milyon kişi depresyonda. 185 ülkenin verilerine göre 2020 yılında kalp hastalıklarından sonra ikinci sırada depresyon olacak. İSTANBUL - Türkiye psikiyatri Derneği'nin

Detaylı

Kadınları Anlamak Erkeklere Düşüyor

Kadınları Anlamak Erkeklere Düşüyor Kadınları Anlamak Erkeklere Düşüyor Kadınların Yaşam Koçu Tuğba Güneş, kadına şiddetti ortaya çıkaran nedenleri ortadan kaldıracak önlemler alınması gerektiğini söyledi. Kahramanmaraş ın tek yaşam ve wellness

Detaylı

Benzersiz ördekler. sanat

Benzersiz ördekler. sanat sanat Benzersiz ördekler F. Esin ÖZALP esin.ozalp@trt.net.tr Picasso'ya sormufllar: Sanat nedir? Cevaplam fl: Sanat, ne de ildir ki! fiimdi sizlere tan taca m z ressam n sanat anlay fl, iflte tam olarak

Detaylı

Yaz ma Aziz Nesin in özyaflamöyküsü Böyle Gelmifl Böyle

Yaz ma Aziz Nesin in özyaflamöyküsü Böyle Gelmifl Böyle Aziz Nesin in Darüflflafaka ya Girifli Yaz ma Aziz Nesin in özyaflamöyküsü Böyle Gelmifl Böyle Gitmez den bir al nt yla bafllayaca m. Ailesi Heybeliada ya tafl nm flt r. Y l 1926. Babam n nerde oldu unu

Detaylı

Araştırma Notu 15/177

Araştırma Notu 15/177 Araştırma Notu 15/177 02 Mart 2015 YOKSUL İLE ZENGİN ARASINDAKİ ENFLASYON FARKI REKOR SEVİYEDE Seyfettin Gürsel *, Ayşenur Acar ** Yönetici özeti Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yapılan enflasyon

Detaylı

8. SINIF 4. ÜNİTE İSLAM DÜŞÜNCESİNDE YORUMLAR 1. Din Ve Din Anlayışı Kazanım :Din ve din anlayışı arasındaki farklılığı ayırt eder.

8. SINIF 4. ÜNİTE İSLAM DÜŞÜNCESİNDE YORUMLAR 1. Din Ve Din Anlayışı Kazanım :Din ve din anlayışı arasındaki farklılığı ayırt eder. 8. SINIF 4. ÜNİTE İSLAM DÜŞÜNCESİNDE YORUMLAR 1. Din Ve Din Anlayışı Kazanım :Din ve din anlayışı arasındaki farklılığı ayırt eder. Soru : Din nedir? Din, Allah tarafından gönderilmiştir. Peygamberler

Detaylı

ÖZEL VEGA OKULLARI OYUN SANDIĞIM SORGULAMA ÜNİTESİ BÜLTENİ DİSİPLİNLERÜSTÜ TEMA

ÖZEL VEGA OKULLARI OYUN SANDIĞIM SORGULAMA ÜNİTESİ BÜLTENİ DİSİPLİNLERÜSTÜ TEMA ÖZEL VEGA OKULLARI OYUN SANDIĞIM SORGULAMA ÜNİTESİ BÜLTENİ DİSİPLİNLERÜSTÜ TEMA KENDİMİZİ İFADE ETME BİÇİMİMİZ: Düşünceleri duyguları, doğayı, kültürü, inançları, değerleri keşfetme ve ifade etme yollarını

Detaylı

KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ

KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ 12 NİSAN 2013-KKTC DR. VAHDETTIN ERTAŞ SERMAYE PIYASASI KURULU BAŞKANI KONUŞMA METNİ Sayın

Detaylı

Faaliyet Konular m z:

Faaliyet Konular m z: Faaliyet Konular m z: Is Transfer Bölümü Plakal Is Eflanjörleri Borulu ve Tubuler Eflanjörler Akümülasyon Tanklar Boylerler S v Transfer Bölümü Domestik Pompalar Hijyenik Pompalar Proses Pompalar Hijyenik

Detaylı

Türkiye Cumhuriyeti ne YAHUD SOYKIRIMI SUÇLAMASI

Türkiye Cumhuriyeti ne YAHUD SOYKIRIMI SUÇLAMASI Otopsi Cengiz Özak nc 8 Türkiye Cumhuriyeti ne YAHUD SOYKIRIMI SUÇLAMASI 71 Y l Sonra Dünyada ve Türkiye de lk Kez T pk Bas m ve Tam Metin 24 fiubat 1942 Struma Facias nda Türkiyenin Suçsuzlu unu Kan tlayan

Detaylı

ken Türkçe de ulaç kuran bir ektir. Bu çal ma konumuzu seçerken iki amac m z vard. Bunlardan birincisi bu konuyu seçmemize sebep olan yabanc ö

ken Türkçe de ulaç kuran bir ektir. Bu çal ma konumuzu seçerken iki amac m z vard. Bunlardan birincisi bu konuyu seçmemize sebep olan yabanc ö G R ken Türkçe de ulaç kuran bir ektir. Bu çal ma konumuzu seçerken iki amac m z vard. Bunlardan birincisi bu konuyu seçmemize sebep olan yabanc ö rencilerin Türkçe ö renirken yapt anla malardan dolay,

Detaylı

1.2.1. Varolmak... 7 1.2.2. Ö renmek...7 1.2.3. Paylaflmak...7 1.2.4. Etkilemek ve Yönlendirmek...7 1.2.5. Mutlu Olmak...7

1.2.1. Varolmak... 7 1.2.2. Ö renmek...7 1.2.3. Paylaflmak...7 1.2.4. Etkilemek ve Yönlendirmek...7 1.2.5. Mutlu Olmak...7 V Ç NDEK LER BÖLÜM I TEMEL LET fi M B LG LER 1. LET fi M N KAVRAMSAL ÇERÇEVES, AMAÇ, TÜR VE ÖZELL KLER...2 1.1. letiflim Kavram...2 1.2. letiflimde Amaç...6 1.2.1. Varolmak... 7 1.2.2. Ö renmek...7 1.2.3.

Detaylı

Yrd.Doç.Dr. Mustafa Ya ml / Yrd.Doç.Dr. Feyzi Akar. Alternatif Ak m Devreleri & Problem Çözümleri

Yrd.Doç.Dr. Mustafa Ya ml / Yrd.Doç.Dr. Feyzi Akar. Alternatif Ak m Devreleri & Problem Çözümleri Yrd.Doç.Dr. Mustafa Ya ml / Yrd.Doç.Dr. Feyzi Akar Alternatif Ak m Devreleri & Problem Çözümleri Yay n No : 2973 Teknik Dizisi : 162 5. Bas - Ekim 2013 - STANBUL ISBN 978-605 - 377-998 - 8 Copyright Bu

Detaylı

Taylan Özgür Demirkaya www.taylandemirkaya.com

Taylan Özgür Demirkaya www.taylandemirkaya.com Stres Azaltma ve Motivasyon Taylan Özgür Demirkaya www.taylandemirkaya.com Bugün ne anlatacağız? Stres; nedenleri, sonuçları Stresle başedebilme yolları:içsel motivasyon STRES Nedir? Canlı organizmasında

Detaylı

Temel Kaynak 4. Ülkeler

Temel Kaynak 4. Ülkeler SOSYAL B LG LER Temel Kaynak 4 Uzaktaki Arkadafl m Ülkeler Dünya n n 1/4 i karalarla kapl d r. Karalar, büyük parçalar hâlinde de bulunmaktad r. Buna k ta denir. Dünya da 6 k ta vard r. Bunlar, Asya Amerika

Detaylı

TÜRKİYE DE ÇALIŞAN KADINLAR: SORUNLARI, BEKLENTİLERİ VE SENDİKALARA KARŞI TUTUMLARI

TÜRKİYE DE ÇALIŞAN KADINLAR: SORUNLARI, BEKLENTİLERİ VE SENDİKALARA KARŞI TUTUMLARI TÜRKİYE DE ÇALIŞAN KADINLAR: SORUNLARI, BEKLENTİLERİ VE SENDİKALARA KARŞI TUTUMLARI Anket Kasım 2014-Ocak 2015 tarihleri arasında 26 ilde, kadınların çalıştığı işkolları dikkate alınarak 10 işkolunda,

Detaylı

BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9

BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9 BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9 Attila Hancıoğlu ve İlknur Yüksel Alyanak Sağlık programlarının izlenmesi, değerlendirilmesi ve ileriye yönelik politikaların belirlenmesi açısından neonatal, post-neonatal

Detaylı

İçindekiler. 5 BİRİNCİ KISIM Araştırmanın Kavram sal ve Metodolojik Çerçevesi. 13 Çocuğun İyi Olma Hali

İçindekiler. 5 BİRİNCİ KISIM Araştırmanın Kavram sal ve Metodolojik Çerçevesi. 13 Çocuğun İyi Olma Hali İçindekiler x Önsöz ı Giriş 5 BİRİNCİ KISIM Araştırmanın Kavram sal ve Metodolojik Çerçevesi 7 BİR İN C İ B Ö L Ü M Araştırmanın Kavramsal Çerçevesi 7 Çocukluğa Dair Kavramsal Çerçeve ıo Çocukların Mekânsallığı

Detaylı

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog KONYA KARAMAN BÖLGESİ BOŞANMA ANALİZİ 22.07.2014 Tarihsel sürece bakıldığında kalkınma,

Detaylı

TOPLANTI BİLGİLERİ MUTLU GÜNLERİMİZ

TOPLANTI BİLGİLERİ MUTLU GÜNLERİMİZ Ray KLINGINSMITH U.R. Başkanı 2010 11 Kemalettin ERBİLGİN U.R. 2430. Bölge Guvernörü 2010 11 Ertuğrul KAYA 14. Grup Guvernör Yardımcısı Tuban GÜÇLÜ (Başkan) Mustafa CİVELEK (Asbaşkan) Melisa KARA (Kulüp

Detaylı

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1 Sağlık Reformunun Sonuçları İtibariyle Değerlendirilmesi 26-03 - 2009 Tuncay TEKSÖZ Dr. Yalçın KAYA Kerem HELVACIOĞLU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Türkiye 2004 yılından itibaren sağlık

Detaylı

Turistler art k stanbul u "T kl yorlar"

Turistler art k stanbul u T kl yorlar Turistler art k stanbul u "T kl yorlar" Tanıtım görevlisi bürokratların, turizm acentalarının ve halkla ilişkiler uzmanlarının yıllardır Kafdağı nın ardında sandıkları ve o nedenle yalnızca düşlemekle

Detaylı

BAŞLARKEN Okul öncesi yıllar çocukların örgün eğitime başlamadan önce çok sayıda bilgi, beceri ve tutum kazandığı, hayata hazırlandığı kritik bir dönemdir. Bu yıllarda kazanılan bilgi, beceri ve tutumlar

Detaylı

Klinik Psikoloji (PSY 402) Ders Detayları

Klinik Psikoloji (PSY 402) Ders Detayları Klinik Psikoloji (PSY 402) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Saati Kredi AKTS Klinik Psikoloji PSY 402 Bahar 3 0 0 3 6 Ön Koşul Ders(ler)i PSY 301 Dersin Dili

Detaylı

İlkadım Birey Tanıma Envanteri

İlkadım Birey Tanıma Envanteri İlkadım Birey Tanıma Envanteri İLKADIM Birey Tanıma Envanteri; Birey tanıma teknikleri kapsamında hazırlanmıştır. İlkokul 3. ve 4. sınıf ve Ortaokul 5.6.7.8.sınıf, ile Lise Haz.9.10.11. ve 12.sınıf aralığındaki

Detaylı

C. MADDEN N ÖLÇÜLEB L R ÖZELL KLER

C. MADDEN N ÖLÇÜLEB L R ÖZELL KLER C. MADDEN N ÖLÇÜLEB L R ÖZELL KLER 1. Patates ve sütün miktar nas l ölçülür? 2. Pinpon topu ile golf topu hemen hemen ayn büyüklüktedir. Her iki topu tartt n zda bulaca n z sonucun ayn olmas n bekler misiniz?

Detaylı

ELAZIĞ - TUNCELİ ZİYARETİ

ELAZIĞ - TUNCELİ ZİYARETİ SAYI : BİR 7-11 MAYIS 2009 ELAZIĞ - TUNCELİ ZİYARETİ Ben siyasi hayatım ve ülke sevdamla ilgili olarak tüm Türkiye yi memleketim bilirim ancak Çemişgezek benim doğup, büyüdüğüm yer. Elazığ Valisi Muammer

Detaylı

TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler

TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler 1 TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler stanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ceza Hukuku ve Kriminoloji Araflt rma ve Uygulama Merkezi 2003

Detaylı

YAZARLAR HAKKINDA Alfabetik S rayla Yüksel Baykara ACAR Minhaç ÇEL K Bülent Ç ÇEKL Muharrem EKfi

YAZARLAR HAKKINDA Alfabetik S rayla Yüksel Baykara ACAR Minhaç ÇEL K Bülent Ç ÇEKL Muharrem EKfi Yüksel Baykara ACAR YAZARLAR HAKKINDA Alfabetik S rayla Yrd. Doç. Dr. Yüksel Baykara Acar Hacettepe Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi, Sosyal Hizmet Bölümü nde Ö retim Üyesi olarak görev

Detaylı