Tipik bir yayınlayıcısı olan 232 U (72 y) da, yayınlanan çeşitli

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Tipik bir yayınlayıcısı olan 232 U (72 y) da, yayınlanan çeşitli"

Transkript

1 ALFA () BOZUNUMU 1903 te Rutherford, radyumun bozunmasından oluşan parçacıklarının elektrik ve manyetik alandaki sapmalarından yararlanarak yükünün kütlesine oranını ölçtü. Rutherford un deneylerinde d parçacıklar, havası boşaltılmış l ince duvarlı bir bölgeden sızarak odanın içine giriyorlardı. Yapılan atomik spektroskopi ölçümleri, odanın içinde helyum gazının varlığını ortaya çıkardı. Böylece 1909 yılında, parçacıklarının helyum çekirdekleri olduğunu buldu. Birçok ağır çekirdek (özellikle doğal radyoaktif seri üyeleri) yayınlayarak bozunurlar. yayınlanması bir Coulomb itmesi olayıdır. Bu durum ağır çekirdekler için önemlidir. Çünkü itici Coulomb kuvveti, yaklaşık A ile artan nükleer bağlanmağ kuvvetinden daha hızlı (Z ile) artar.

2 Tipik bir yayınlayıcısı olan 3 U (7 y) da, yayınlanan çeşitli parçacıklar için salınan enerjiler aşağıdaki tabloda verilmiştir. Bu parçacıklar arasında kendiliğinden bozunma, yalnızca parçacığı için mümkündür. Pozitif parçalanma enerjisine sahip 8 Be ve 1 C gibi bazı parçacıklar da ortaya çıkar ancak, parçalanma sabitleri ya kıyasla yok denecek kadar küçüktür. Bir çekirdeğin yayınlayıcısı olarak tanımlanması ii için, bozunumunun enerji bk bakımından yeterli olmasının yanında parçalanma sabitinin de çok küçük olması gerekir. Bugünkü tekniklerle, yarı-ömrün ~10 16 y dan daha az olmaması demektir. Yayınlanan Serbest bırakılan parçacık enerji (MeV) n 7,6 1 H 6,1 H 10,70 3 H 10,4 3 He 9,9 4 He +5,41 5 He,59 6 He 6,19 6 Li 3, Li 1,94

3 Temel Bozunma Reaksiyonları: parçacığının kendiliğinden yayınlanması aşağıdaki reaksiyonla ifade edilir: X X ' He ; He A A4 4 4 Z N Z N Bozunma işlemini anlamak için enerji, lineer momentum ve açısal momentumun korunumu yasalarını incelemek gerekir. İlk olarak enerjinin korunum ilkesini göz önüne alalım. X çekirdeğinin başlangıçta durgun olduğunu kabul edelim: m c m c T m c T X X ' X ' m m m c T T X X ' X '

4 Eşitliğin sol tarafındaki ifade, bozunmada açığa çıkan net enerjidir ve reaksiyonun Q değeri olarak adlandırılır: Q m m m c X X ' Q > 0 olması durumunda reaksiyon kendiliğinden gerçekleşir. Q değeriğ atomik kütle tablolarından l hesaplanabilir. Yukarıdaki ki bağıntıda elektron kütleleri birbirini yok eder. Kütleleri atomik kütle birimi (u) cinsinden ve c yi 931,50 MeV/u cinsinden ifade edersek, Q değeri MeV cinsinden elde edilir. Q değeri aynı zamanda bozunma ürünlerine verilen toplam kinetikik enerjiye eşittir: QT X ' T

5 Başlangıçta X çekirdeği durgun olduğu için çizgisel momentumu sıfırdır. Bu durumda, reaksiyon sonucunda oluşan X çekirdeğinin ve parçacığının çizgisel momentumları eşit büyüklükte ve zıt yönde olmalıdır. bozunumunda açığa çıkan enerji yaklaşık 5 MeV civarındadır. X ve parçacığığ içini T << mc olduğundan, ğ d göreceli olmayan kinematik kullanılabilir. [m 4uvec = MeV/u olduğundan m c 376 MeV]. p p ' 1 1 X p p T Q T m mx ' m mx ' m p 1 Q Q m m 1 1 m 1 mx ' m m X '

6 m 4 Q A 4 4 T Q Q 1 mx ' A4 4 A A 1 A4 4 Ağır çekirdekler için A 00 olduğu göz önüne alınırsa, parçacıklarının taşıdığı enerji Q değerinin % 98 ini ve X çekirdeği ise Q değerinin% sinitaşır. 5 MeV lik bir Q değeri için, oluşan ağırçekirdeğin geri tepme enerjisi 100 kev civarındadır. Bu enerji, katı içindeki atomları birbirine bağlayan enerjiden (< 10 ev) çok daha büyüktür. Geri tepen çekirdek radyoaktif kaynağın yüzeyine yakın bir noktada ise, kaynaktan kaçarak dışarı çıkabilir., bozunma zincirinin bir parçası ise, geri tepen çekirdeğin ğ kendisi radyoaktif olabilir. Radyoaktif maddenin vernik gibi ince bir tabaka ile kaplanmasıyla bu kaçaklar önlenebilir.

7 Bozunumunun sistematiği: Büyük parçalanma enerjili yayınlayıcılarının kısa yarı-ömürlere, küçük parçalanma enerjili yayınlayıcılarının uzun yarı-ömürlere sahip oldukları Geiger ve Nuttall tarafından fark edilmiştir. Örneğin, ğ Q =4,08 MeV enerjili 3 Th un yarı-ömrü 1, y iken, Q = 9,85 MeV enerjili 18 Th un yarı-ömrü 1,010 7 s dir. Enerjideki katlık artış, yarı-ömürde 10 4 çarpanı kadar bir değişim meydana getirmiştir. Aynı Z li yayınlayıcıları arasından, çift-z ve çift-n li çekirdekler için log(t 1/ )-Q grafiği çizilirse, Geiger-Nuttall kuralı olarak bilinen yarı-ömür ile bozunma enerjisi arasındaki ters orantı rahatlıkla görülebilir. Çift-tek, tek-çift ve tek-tek çekirdekler de genel eğilime uyarlar ancak, tümüyle düzgün eğriler vermezler.

8 Geiger-Nuttall kuralı olarak bilinen yarı-ömür ile bozunma enerjisi Geiger Nuttall kuralı olarak bilinen yarı ömür ile bozunma enerjisi arasındaki ters orantı (çift-z ve çift-n için çizilmiştir).

9 Ağır çekirdeklerin bozunma enerjilerinin, çekirdeğin kütle numarası ile değişimi aşağıda verilmiştir. A > 1 bölgesindeki verilere bakıldığında, bir çekirdeğe nötronların ilave edilmesiyle parçalanma enerjisinin azaldığı görülür. Geiger-Nuttall kuralına göre yarı-ömrü artar ve çekirdek daha kararlı hale gelmiş olur. A = 1 veya N = 16 civarında bir süreksizlik oluşur. Benzer bir durum N = 8 kapalı kabuğu civarında, nadir toprak elementi bozunumlarında da gözlenir. Bu iki sayının (8 ve 16) nükleer kbk kabuk modelindeki sihirli sayılar olduğuna dikkat ediniz.

10 Helyumun bağlanma enerjisi: e N B H m H Nm m He c 8,3 MeV Yarı-ampirik kütle formülü: AZ BaAaA azz ( 1) A a a A A /3 1/3 3/4 h y C sim. çift Q m m m c X X ' 4, 4, QB He B Z A B Z A

11 A1 ve Z1 yaklaşımı kullanılırsa, 8 Z Z Q8, 34a a A 4 a ZA (1 ) 4 a (1 ) 3a A 3 3AA A sonucu elde edilir. 1/3 1/3 7/4 h y C sim. çift 6 Th, 3 Th ve 0 Th için (Thoryum için Z = 90 dır) yukarıdaki formül kullanılarak hesaplanan Q değerleri, sırasıyla, 6,75 MeV, 5,71 ve 7,77 MeV bulunur. Aynı çekirdeklerin ölçülen Q değerleri ise, sırasıyla, 6,45 MeV, 4,08 MeV ve 8,95 MeV dir. Bu değerlerin kıyaslanabilir bir yaklaşımla uyumlu oldukları söylenebilir.

12 Yayınlanma teorisi: yayınlanması, 198 de G. Gamow, R. Gurney ve E. Condon tarafından geliştirilen ş kuantum mekaniksel bir teoriyle açıklanır. Bu teoride, parçacığının veürünçekirdeğin bozunum öncesinde ana çekirdeğin içinde olduğu varsayılır. Bu tek-cisim modeline göre, parçacıkları bir potansiyel kuyusu içinde hareket eder ve bozunumun gerçekleşmesi için bu engeli aşması gerekir. parçacığı ile kalan çekirdek arasındaki potansiyel enerjinin, aralarındaki uzaklıkla değişimi i i şekildeki gibidir. Q yatay çizgisi parçalanma enerjisidir. Coulomb potansiyeli içeriye doğru a yarıçapına kadar uzanır ve orada kesilir. a yarıçapı, çp, kalan çekirdek ile parçacığınınyarıçaplarının toplamıdır.

13 r < a olan küresel bölge, çekirdeğin içidir ve derinliği V 0 olan bir potansiyel kuyusunu temsil eder. Klasik olarak bu bölgede parçacığı Q+V 0 kinetik enerjisi ile hareket eder ve bölge dışına çıkamaz. Potansiyel Q enerjisinden büyük olduğuğ için a < r < b bölgesi bir potansiyel engeli oluşturur. r > b bölgesi, engelin dışında izinli bölgedir. Klasik olarak, potansiyel kuyusundaki parçacığı r > a bölgesine geçemez. gç Buna karşın, ş kuantum mekaniksel olarak, parçacıklarının bu bölgeye tünelleme yaparak geçmeleri olasıdır. parçacıklarının enerjisi engel yüksekliğine ne kadar yakınsa, engelden kaçma olasılığı o kadar yüksektir. Bir çekirdek üzerine gönderilen parçacıkları, gelme enerjileri engel yüksekliğinden çok küçük ise, Coulomb alanında saçılmaya uğrarlar. ğ

14 Bir yayınlayıcısının bozunma sabiti, tek-cisim teorisinde = fp ile verilir. Burada f, parçacığının ğ kendisini engel önünde bulma frekansı ve P ise engelden geçme olasılığıdır. parçacığının hızı v olmak üzere, f niceliğiaşağıdaki bağıntı ile verilir. f v R 0 V Q / R, kız çekirdek ve nın indirgenmiş kütlesi; R ise, -kız çekirdeğin temasta iken merkezleri arasındaki uzaklıktır. Örneğin, ğ 38 Uiçin bozunumunu göz önüne alalım. V 0=35 MeV ve Q=5 MeV olsun: 1/3 1/3 1/3 1/3 R R0 A A34 1 1, fm 9, u 3, f 475 4,75 10 s 1 1 Engeli delme olasılığı P, Bölüm- de verilen E < V 0 durumu için g ğ, 0 ç yapılan kuantum mekaniksel bir hesaplamayı gerektirir.

15 Bir boyutlu potansiyel engeli: m kütleli, E kinetik enerjili bir parçacık V 0 yüksekliğindeki bir potansiyel engeline soldan geliyor olsun: 0 x 0 (1. bölge) V 0 V x V0 0 xa (. bölge) E x=0 0 x a (3. bölge) x=a me k1 k3 k k m V 0 E k x Ae ikx Be ikx 1 kx x Ce De kx x Fe ikx Ge ikx x Fe Ge 3

16 + dan a doğru gelen parçacık olmadığından, G = 0 olmalıdır. Diğer taraftan, x x d 1 d 0'd da ; 1 ve dx dx d d a'd da ; 3 ve dx dx sınır koşulları dasağlanmalıdır. l d 3 A B C D (1) ik A B k C D () ka ka ika (3) ka ka ika (4) Ce De Fe k Ce De ikfe

17 (1) ve () denklemlerinden: AB CD k k k C 1 D 1 A AB CD ik ik ik (3) ve (4) denklemlerinden: k a k a ika Ce De Fe ka ka ika k Ce De ikfe C ika 1 ik e 1 1 F ka D 1 k e ik k e ika ka e F sonuçları elde edilir.

18 C ika 1 ik e 1 ka k e F D ika 1 ik e 1 k e ka F k k C1 D1 A ik ik F k ik k ik A e 1 1 e 1 1 e 4 ik k ik k ika k a ka Bu bağıntı kullanılarak, parçacığın engeli geçme olasılığı F /A hesaplanabilir.

19 ika Fe ka A ik k e ik k e 4ikk ka Fe 4ikk ika A k e e k e e ikk e e ka ka ka ka ka ka Fe 4ikk ika A k k sinh ka 4ikkcosh ka A A A ve cosh x sinh x 1 k k A F sinh ka 1sinh ka 4kk

20 P F 1 A k k 1 sinh ka 4kk m m V0 E E k k V 0 kk m V V E 0 E 0 E E F 1 P A 1 V0 1 sinh ka 4 V 0 E E

21 Bir boyutlu dikdörtgen biçimindeki engel için hesaplanan bu sonuç, 1/r biçimindeki Coulomb potansiyeline doğrudan uygulanamaz ancak, olasılığın mertebesi hakkında bilgi verebilir. Bu olasılık, E enerjisinin üzerindeki engelin yüksekliği ğ ve genişliğine bağlıdır. r = a da Coulomb engelinin yüksekliği, B 1 zze 4 a 0 ifadesine i sahiptir. i Bu ifadede, d parçacığı ze yüküne ve Coulomb itmesini sağlayan kız çekirdek Ze yüküne sahiptir. Coulomb potansiyelinde engel yüksekliği, kliği r = a da (BQ) ve r = b de sıfırdır. Bu aralık için ortalama engel yüksekliği ve ortalama engel genişliğini, sırasıyla, 1 B Q ve 1 b a ile ifade edebiliriz.

22 Böylece, potansiyel engelinden geçme olasılığı bağıntısındaki k çarpanı, m 1 k B Q m olur. Tipik bir ağır çekirdek için (Z = 90, a =7,5fm)B engel yüksekliği yaklaşık 34MeV dir.busayısal değerle k çarpanı yaklaşık k olarak 1,65 fm 1 1 dir. parçacığının engeli terk ettiği i b yarıçapı, parçacığın enerjisi ile engel yüksekliğinin eşitlenmesiyle bulunur: b 1 zz' e 4 Q 0 Tipikik birağırçekirdekğ k ii için Q 6 MVi MeV ise b 4 fm bl bulunur.

23 1 k b a 1 yaklaşımı ş yapılarak, yp engeli geçme gç olasılığığ için yaklaşıkolarak, sinh k b b a k b a e 4 P e 1 k ba ifadesi ile verilir. Geçme olasılığı ifadesinde sinh (ka) önündeki katsayı, B = 34MeVve Q = 6MeVtipik değerleriğ için yaklaşık 1 dir. k, b ve a için yukarıda hesapladığımız sayısal değerler kullanılırsa, engeli geçme olasılığı için, P , ,510 e 10 5 değeri bulunur.

24 Böylece, s 1 ve t 1/ 700 s olur. Q =5MeValınırsa, b = 5 fm ve k = 1,665 fm 11 bulunur. Engeli geçme olasılığı için P 6, ve parçacığın kendisini engel önünde bulma frekansı f = 4,810 1 s 1 olarak hesaplanır. Buradan da 3,10 11 s 1 ve t 1/, s bulunur. Bu kaba hesaplama, Q = 5 MeV ile Q = 6 MeV arasında, t 1/ çok büyük oranlarda nasıldeğiştiğini açıklamaktadır. nin Coulomb engelini sonsuz küçük dr genişliğindeki bölmelere ayırırsak, çok sayıda ardışık dikdörtgenler biçiminde engeller elde ederiz. r den r+dr ye uzanan bir engeli delme olasılığı, V(r) engel yüksekliği olmak üzere, m dp exp dr V rq ile verilir.

25 a ve b arasındaki herhangi bir r değerindeki yüksekliği kliği Coulomb engelinin V r 1 zz e 4 r 0 ile verilir. Tüm engeli delme olasılığı, P e G bağıntısına sahiptir. Buradaki G, Gamov çarpanıdır ve b m 1/ G V r Q dr a ile verilir.

26 G 1/ b 1/ zze 4 0Q 4 0 r zze a m 1 dr 1/ b 1/ m zze r b a dr r b cos dr b cos sin d 1 r cos b 1/ cos 1 / 1 1 b bb I dr b sin d r b 1 a cos ab /

27 cos 1 / cos ab 1 ab / I b sin d b 1 cos d I b sin cos ab cos / 0 a sin cos 1 a / b 1 ve cos cos 1 a / b b a b I a a a b b b 1 b cos 1

28 G m 1/ zze 1 a a a bcos b b b a Q x b B kısaltması yapılırsa, sonucu elde edilir. Burada m zze 1 G cos x x 1 x Q 4 0 ifadesi i elde edilir. Çoğuğ bozunma durumlarında d x << 1 olduğundan, parantez içindeki terimi seriye açmak mümkündür: df f u f u u u0 du u0

29 u x f u cos u ve cos f u f 0 1 df df 1 sin f 1 1 du du u 1 u 0 u0 1 cos x x1x x x x Böylece, Gamov çarpanı G m Q zze x 4 0 olarak yazılabilir.

30 bozunumunun yarı-ömrü için ise: t 1/ 0,693 0,693 f P t a mc mc zze Q 1/ 0,693 exp c V0 Q c Q 4 0 B olarak bulunur.

31 Th izotoplarının hesaplanan -bozunumu yarı-ömürleri t 1/ (s) A Q (MeV) Ölçülen Hesaplanan 0 8, , ,13, , ,31 1,04 3, , ,5 6,010 7, ,77, , ,08 4,410 17, Hesaplanan ve ölçülen l yarı-ömürler arasındaki dki uyuşma tam olmasa da mertebe bakımından oldukça yakındır. Hesaplamalarda bir çok önemli ayrıntıyı ihmal ettik:

32 Bozunma olasılığı, Fermi ninaltın kuralı olarak bilinen (Bölüm-, Eş-.79) V dv E s i s bağıntısı kullanılarak hesaplanmalıdır. Hesaplamamızda ilk ve son nükleer dalga fonksiyonlarını hesaba katmadık. Buna ek olarak, parçacığının açısal momentumunum n göz önüne almadık ve çekirdeği 1,A 1/3 fm yarıçaplı bir küre kabul ettik. Hesaplamalarda çekirdek yarıçapının önemli bir rol oynadığını (f nin hesaplanmasında) unutmamak gerekir. Örneğin, yarıçap ifadesinin i i 1,5A 1/3 fmolması hlid halinde (yarıçapta % 4 lük bir değişim anlamına gelir) yarı-ömürler 5 çarpanı kadar değişir. Bu aşırı yüksek duyarlılık nedeniyle, çoğu zaman ölçülen yarı-ömürler nükleer yarıçapı belirlemek için kullanılır.

33 Bozunumunda açısal momentum ve parite: Açısal momentumu I i olan bir ilk nükleer durumdan, açısal momentumu I s olan bir son duruma geçişte, parçacığının açısal momentumu I i + I s ve I i I s arasındaki değerlere sahip olabilir. 4 He çekirdeğiğ ikiproton ve iki nötrondan oluşur. Bunlar 1s durumunda spinleri 0 olacak şekilde ikişer ikişer bağlaşırlar. Dolayısıyla, parçacığının nükleer spini sıfırdır ve bir bozunma süresince taşıdığı toplam açısal momentum tamamen yörüngesel karakterdedir ve bunu l ile göstereceğiz. parçacığınınğ dl dalga fonksiyonu l = l olmak üzere Y lm tarafından temsil edilir. yayınlanmasına eşlik eden 1 l parite değişimi 1 dır.

34 Böylece, parite korunumu ile hangi geçişlerin izinli hangi geçişlerin yasak olduğunu belirten bir seçim kuralına sahip oluruz. İlk ve son pariteler aynı ise l çift, farklı ise l tek olmalıdır. Şu ana kd kadar yaptığımızğ hesaplamalarda, bozunum işleminin çok önemli bir özelliğini ihmal ettik: verilen bir ilk durum, ürün çekirdekteki birçok farklı son durumlara bozunabilir. Bu özellik, bozunumunun ince yapısı olarak bilinir. i Yanda 4 Cm nin bozunumu gösterilmiştir. İlk durumun spini 0 dır ve parçacığının açısal momentumu l, son durumun açısal momentumu I s ye eşittir.

35 38 Pu nun birçok farklı durumlarının işgal edildiği görünmektedir. bozunumları farklı Q değerlerine ve farklı şiddetlere sahiptir. Şiddet, ilk ve son durumların dalga fonksiyonlarına ve l açısal momentumuna bağlıdır. Küresel koordinatlarda merkezcil potansiyel l(l+1)ħ /mr terimi daima pozitif olduğu için, a < r < b bölgesindeki potansiyel enerjiyi yükseltme etkisine sahiptir ve böylece, delinmesi gereken engelin kalınlığını artırır. Örneğin, + durumuna bozunma şiddeti taban durumuna bozunma şiddetinden iki nedenle daha düşüktür: ş birincisi, merkezcil potansiyel engeli yaklaşık 0,5 MeV kadar yükseltir ve ikincisi de, uyarılma enerjisinin Q yu 0,044 MeV kadar küçültmesidir. Bozunma şiddeti, bant boyunca yukarı doğru 8 + durumuna kadar aynı nedenlerle azalmaya devam eder.

36 Bozunma şiddetinin hiç olmadığı bazı durumlar da vardır: 0,968 MeV ve 0,986 MeV deki durumları, 1,070 MeV deki 3 + durumu ve 1,083 MeV deki 4 durumu. Bu durumlara bozunumu, parite seçim kuralı gereği ğ yasaklanmıştır. ş Örneğin, ğ 0 3 bozunumunda l = 3 olur. Bu da, ilk ve son durumlar arasındaparitedeğişikliğine neden olur. Böylece, geçişi mümkün, geçişi ise mümkün değildir. Benzer şekilde, 0 ve0 4 bozunumları pariteyi değiştirmez. Bu nedenle, 0 + ve bozunumları izinli değildir. -bozunma spektroskopisi: p parçacıkları, madde içerisindeki atom elektronları ile etkileşerek enerjilerini i i çok kısa bir mesafede tümüyleü kaybederler. Bu etkileşmeler sonucunda atomdan elektron kopararak iyonlaşmaya sebep olurlar. Enerjileri yüksek olan parçacıkları, enerjisi düşük olanlara göre çok daha fazla iyon oluştururlar.

37 parçacıklarının algılanması, bir malzeme içinden geçerken oluşturdukları iyon miktarları ölçülerek yapılır. Bunun için, i radyoaktif bir kaynaktan çıkan farklı enerjilerdeki parçacıklarının enerjilerini soğurabilecek malzemelerden yapılmış katı-hal dedektörleri kullanılır. Malzeme içerisinde oluşan bu iyonların miktarları, dedektör tarafından sayılarak bir elektrik sinyaline dönüştürülür. Bir sinyalin şiddeti, onu oluşturan iyonların sayısıyla orantılıdır. Böylece, belirli enerji değerlerinde, farklı iyon gruplarına ait sinyaller eldeedilmiş dil i olur. parçacıklarının hava molekülleriyle etkileşerek enerjilerini parçacıklarının hava molekülleriyle etkileşerek enerjilerini kaybetmemesi için, dedektör ve numune vakumda tutulur. Tipik bir -bozunum spektrumu şekildeki gibidir.

38 Fm p 100 α - bozunum Spektrumu

39 Ders notlarının hazırlanmasında kullanılan temel kaynak: Kenneth S. Krane Introductory Nuclear Physics John Wiley & Sons, New York, 1988.

Alfa Bozunumu Alfa bozunumu

Alfa Bozunumu Alfa bozunumu Alfa Bozunumu 05.07.008 Alfa bozunumu Alfa bozunumu: Alfa 908 yılında Rutherford tarafında açıklanmıştı. Nın bir He çekirdeği oluğu biliniyor 4 He 930 yılında nın hava da ki erişim menzili 3,84 cm olduğu

Detaylı

Gamma Bozunumu

Gamma Bozunumu Gamma Bozunumu Genelde beta ( ) ve alfa ( ) bozunumu sonunda çekirdek uyarılmış haldedir. Uyarılmış çekirdek gamma ( ) salarak temel seviyeye döner. Gamma görünür ışın ve x ışını gibi elektromanyetik radyasyon

Detaylı

ATOMİK YAPI. Elektron Yükü=-1,60x10-19 C Proton Yükü=+1,60x10-19 C Nötron Yükü=0

ATOMİK YAPI. Elektron Yükü=-1,60x10-19 C Proton Yükü=+1,60x10-19 C Nötron Yükü=0 ATOMİK YAPI Elektron Yükü=-1,60x10-19 C Proton Yükü=+1,60x10-19 C Nötron Yükü=0 Elektron Kütlesi 9,11x10-31 kg Proton Kütlesi Nötron Kütlesi 1,67x10-27 kg Bir kimyasal elementin atom numarası (Z) çekirdeğindeki

Detaylı

Potansiyel Engeli: Tünelleme

Potansiyel Engeli: Tünelleme Potansiyel Engeli: Tünelleme Şekil I: Bir potansiyel engelinde tünelleme E

Detaylı

Prof. Dr. Niyazi MERİÇ Ankara Üniversitesi Nükleer Bilimler Enstitüsü

Prof. Dr. Niyazi MERİÇ Ankara Üniversitesi Nükleer Bilimler Enstitüsü 0537 RADYASYO FİZİĞİ Prof. Dr. iyazi MERİÇ Ankara Üniversitesi ükleer Bilimler Enstitüsü TEMEL KAVRAMLAR Radyasyon, Elektromanyetik Dalga, Uyarılma ve İyonlaşma, peryodik cetvel radyoaktif bozunum Radyoaktivite,

Detaylı

DERS ÖĞRETİM PLANI. (Bölümden Bağımsız hazırlanmıştır

DERS ÖĞRETİM PLANI. (Bölümden Bağımsız hazırlanmıştır DERS ÖĞRETİM PLANI (Bölümden Bağımsız hazırlanmıştır TÜRKÇE 1 Dersin Adı: ÇEKİRDEK FİZİĞİ 2 Dersin Kodu: FZK3004 3 Dersin Türü: Zorunlu, 4 Dersin Seviyesi: Lisans 5 Dersin Verildiği Yıl: 2011-2012 6 Dersin

Detaylı

Bohr Atom Modeli. ( I eylemsizlik momen ) Her iki tarafı mv ye bölelim.

Bohr Atom Modeli. ( I eylemsizlik momen ) Her iki tarafı mv ye bölelim. Bohr Atom Modeli Niels Hendrik Bohr, Rutherford un atom modelini temel alarak 1913 yılında bir atom modeli ileri sürdü. Bohr teorisini ortaya koyarak atomların çizgi spektrumlarının açıklanabilmesi için

Detaylı

görülmüştür. Bu sırada sabit nükleer yoğunluk (ρ) hipotezide doğrulanmış olup ραa olarak belirtilmiştir.

görülmüştür. Bu sırada sabit nükleer yoğunluk (ρ) hipotezide doğrulanmış olup ραa olarak belirtilmiştir. 4.HAFTA 2.1.3. NÜKLEER STABİLİTE Bulunan yarı ampirik formülle nükleer stabilite incelenebilir. Aşağıdaki şekil bilinen satbil çekirdekler için nötron sayısı N e karşılık proton sayısı Z nin çizimini içerir.

Detaylı

ALFA BOZUNUMU MEHMET YÜKSEL ÇÜ FBE FİZİK ABD ADANA-2010

ALFA BOZUNUMU MEHMET YÜKSEL ÇÜ FBE FİZİK ABD ADANA-2010 ALFA BOZUNUMU MEHME ÜKSEL ÇÜ FBE FİZİK ABD ADANA-010 İÇERİK 1. Giriş. Alfa (α) Parçacığı ve Özellikleri 3. Alfa Bozunuu Niçin Olur? 4. eel Alfa Bozunu Reaksiyonları 4.1. Alfa (α) Bozunuunda Enerji ve Moentu

Detaylı

KİM-117 TEMEL KİMYA Prof. Dr. Zeliha HAYVALI Ankara Üniversitesi Kimya Bölümü

KİM-117 TEMEL KİMYA Prof. Dr. Zeliha HAYVALI Ankara Üniversitesi Kimya Bölümü KİM-117 TEMEL KİMYA Prof. Dr. Zeliha HAYVALI Ankara Üniversitesi Kimya Bölümü Bu slaytlarda anlatılanlar sadece özet olup ayrıntılı bilgiler ve örnek çözümleri derste verilecektir. BÖLÜM 4 PERİYODİK SİSTEM

Detaylı

FİZİK 4. Ders 10: Bir Boyutlu Schrödinger Denklemi

FİZİK 4. Ders 10: Bir Boyutlu Schrödinger Denklemi FİZİK 4 Ders 10: Bir Boyutlu Schrödinger Denklemi Bir Boyutlu Schrödinger Denklemi Beklenen Değer Kuyu İçindeki Parçacık Zamandan Bağımsız Schrödinger Denklemi Kare Kuyu Tünel Olayı Basit Harmonik Salınıcı

Detaylı

MIT Açık Ders Malzemeleri Fizikokimya II 2008 Bahar

MIT Açık Ders Malzemeleri Fizikokimya II 2008 Bahar MIT Açık Ders Malzemeleri http://ocw.mit.edu 5.62 Fizikokimya II 2008 Bahar Bu materyallerden alıntı yapmak veya Kullanım Şartları hakkında bilgi almak için http://ocw.mit.edu/terms ve http://tuba.acikders.org.tr

Detaylı

4 ve 2 enerji seviyelerinin oranından 3.33 değeri bulunur, bu da çekirdeğin içi hakkında bllgi verir.

4 ve 2 enerji seviyelerinin oranından 3.33 değeri bulunur, bu da çekirdeğin içi hakkında bllgi verir. 4.3. KOLLEKTİF MODEL Tüm nükleonların birlikte koherent davrandığı durum düşünülür. Çekirdekte olabilen kolektif davranışlar çekirdeğin tamamını kapsayan titreşimler ve dönmelerdir. Buna göre nükleer özellikler

Detaylı

1) İzotop, izoton ve izobar niceliklerini tanımlayarak örnekler

1) İzotop, izoton ve izobar niceliklerini tanımlayarak örnekler 1) İzotop, izoton ve izobar niceliklerini tanımlayarak örnekler veriniz. ii İzotop: p Bir elementin, aynı proton sayılı ancak, farklı nötron sayılı çekirdekleri o elementin izotoplarıdır. Örnek: U ; U

Detaylı

Malzeme Bilgisi Prof. Dr. Akgün ALSARAN. Temel kavramlar Atomsal yapı

Malzeme Bilgisi Prof. Dr. Akgün ALSARAN. Temel kavramlar Atomsal yapı Malzeme Bilgisi Prof. Dr. Akgün ALSARAN Temel kavramlar Atomsal yapı İçerik Temel kavramlar Atom modeli Elektron düzeni Periyodik sistem 2 Temel kavramlar Bütün maddeler kimyasal elementlerden oluşur.

Detaylı

Nötronlar kinetik enerjilerine göre aşağıdaki gibi sınıflandırılırlar

Nötronlar kinetik enerjilerine göre aşağıdaki gibi sınıflandırılırlar Nötronlar kinetik enerjilerine göre aşağıdaki gibi sınıflandırılırlar Termal nötronlar (0.025 ev) Orta enerjili nötronlar (0.5-10 kev) Hızlı nötronlar (10 kev-10 MeV) Çok hızlı nötronlar (10 MeV in üzerinde)

Detaylı

Büyük Patlama ve Evrenin Oluşumu. Test 1 in Çözümleri

Büyük Patlama ve Evrenin Oluşumu. Test 1 in Çözümleri 7 Büyük Patlama ve Evrenin Oluşumu 225 Test 1 in Çözümleri 1. Elektrikçe yüksüz parçacıklar olan fotonların kütleleri yoktur. Işık hızıyla hareket ettikleri için atom içerisinde bulunamazlar. Fotonlar

Detaylı

BÖLÜM 12-15 HARMONİK OSİLATÖR

BÖLÜM 12-15 HARMONİK OSİLATÖR BÖLÜM 12-15 HARMONİK OSİLATÖR Hemen hemen her sistem, dengeye yaklaşırken bir harmonik osilatör gibi davranabilir. Kuantum mekaniğinde sadece sayılı bir kaç problem kesin olarak çözülebilmektedir. Örnekler

Detaylı

=iki cisim+üç cisim+dört cisim+ +N cisim etkileşmelerinin tümü

=iki cisim+üç cisim+dört cisim+ +N cisim etkileşmelerinin tümü BÖLÜM 2: ÇEKİRDEĞİN GENEL ÖZELLİKLERİ Kuantum mekaniği yasalarının geçerli olduğu birçok sistem gibi, makroskobik bir cismi tanımlamak çekirdeği tanımlamaktan çok daha kolaydır. Ortalama ağırlıktaki 50

Detaylı

ATOM ATOMUN YAPISI 7. S I N I F S U N U M U. Elementlerin tüm özelliğini gösteren en küçük parçasına atom denir.

ATOM ATOMUN YAPISI 7. S I N I F S U N U M U. Elementlerin tüm özelliğini gösteren en küçük parçasına atom denir. ATO YAP Atomu oluşturan parçacıklar farklı yüklere sahiptir Atomda bulunan yükler; negatif yükler ve pozitif yüklerdir Elementlerin tüm özelliğini gösteren en küçük parçasına atom denir Atomu oluşturan

Detaylı

3.3. ÇEKİRDEK MODELLERİ

3.3. ÇEKİRDEK MODELLERİ 7. HAFTA 3.3. ÇEKİRDEK MODELLERİ Çekirdeği anlamak için temel tanımlamamız şu şekilde özetlenebilir: çekirdeğin içerisinde nükleonların nasıl hareket ettikleri ve nükleer kuvvetlerin nasıl davrandıklarıdır.

Detaylı

ATOM BİLGİSİ Atom Modelleri

ATOM BİLGİSİ Atom Modelleri 1. Atom Modelleri BÖLÜM2 Maddenin atom adı verilen bir takım taneciklerden oluştuğu fikri çok eskiye dayanmaktadır. Ancak, bilimsel bir (deneye dayalı) atom modeli ilk defa Dalton tarafından ileri sürülmüştür.

Detaylı

ATOMUN YAPISI ATOMUN ÖZELLİKLERİ

ATOMUN YAPISI ATOMUN ÖZELLİKLERİ ATOM Elementlerin özelliğini taşıyan, en küçük yapı taşına, atom diyoruz. veya, fiziksel ve kimyasal yöntemlerle daha basit birimlerine ayrıştırılamayan, maddenin en küçük birimine atom denir. Helyum un

Detaylı

FİSYON. Ağır çekirdekler nötronla bombardıman edildiklerinde bölünürler.

FİSYON. Ağır çekirdekler nötronla bombardıman edildiklerinde bölünürler. FİSYON Ağır çekirdekler nötronla bombardıman edildiklerinde bölünürler. Fisyon ilk defa 1934 te Ida Noddack tarafından önerilmiştir. Otto Hahn & Fritz Strassman Berlin (1938) de yaptıkları deneylerde hızlı

Detaylı

Tek Boyutlu Potansiyeller: Potansiyel eşiği

Tek Boyutlu Potansiyeller: Potansiyel eşiği Tek Boyutlu Potansiyeller: Potansiyel eşiği Şekil I: V 0 yüksekliğindeki potansiyel eşiği. Parçacık soldan gelmekte olup, enerjisi E dir. Zamandan bağımsız bir durumu analiz ediyoruz ki burada iyi belirlenmiş

Detaylı

FİZ314 Fizikte Güncel Konular

FİZ314 Fizikte Güncel Konular FİZ34 Fizikte Güncel Konular 205-206 Bahar Yarıyılı Bölüm-7 23.05.206 Ankara A. OZANSOY 23.05.206 A.Ozansoy, 206 Bölüm 7: Nükleer Reaksiyonlar ve Uygulamalar.Nötron İçeren Etkileşmeler 2.Nükleer Fisyon

Detaylı

ÇEKİRDEK TEMEL DÜZEY ÖZELLİKLERİ ve ÇEKİRDEK ŞEKİLLERİ ve YOĞUNLUKLARI Çekirdeklerin çok küçük boyutlarına rağmen onların şekilleri ve

ÇEKİRDEK TEMEL DÜZEY ÖZELLİKLERİ ve ÇEKİRDEK ŞEKİLLERİ ve YOĞUNLUKLARI Çekirdeklerin çok küçük boyutlarına rağmen onların şekilleri ve 2..2. ÇEKİRDEK TEMEL DÜZEY ÖZELLİKLERİ ve ÇEKİRDEK ŞEKİLLERİ ve YOĞUNLUKLARI Çekirdeklerin çok küçük boyutlarına rağmen onların şekilleri ve büyüklükleri hakkında birçok şey öğrenmiş bulunmaktayız. Atomik

Detaylı

FİZ4001 KATIHAL FİZİĞİ-I

FİZ4001 KATIHAL FİZİĞİ-I FİZ4001 KATIHAL FİZİĞİ-I Bölüm 3. Örgü Titreşimleri: Termal, Akustik ve Optik Özellikler Dr. Aytaç Gürhan GÖKÇE Katıhal Fiziği - I Dr. Aytaç Gürhan GÖKÇE 1 Bir Boyutlu İki Atomlu Örgü Titreşimleri M 2

Detaylı

KİM-117 TEMEL KİMYA Prof. Dr. Zeliha HAYVALI Ankara Üniversitesi Kimya Bölümü

KİM-117 TEMEL KİMYA Prof. Dr. Zeliha HAYVALI Ankara Üniversitesi Kimya Bölümü KİM-117 TEMEL KİMYA Prof. Dr. Zeliha HAYVALI Ankara Üniversitesi Kimya Bölümü Bu slaytlarda anlatılanlar sadece özet olup ayrıntılı bilgiler ve örnek çözümleri derste verilecektir. BÖLÜM 5 ATOM ÇEKİRDEĞİNİN

Detaylı

BAHAR YARIYILI FİZİK 2 DERSİ. Doç. Dr. Hakan YAKUT. Fizik Bölümü

BAHAR YARIYILI FİZİK 2 DERSİ. Doç. Dr. Hakan YAKUT. Fizik Bölümü 2015-2016 BAHAR YARIYILI FİZİK 2 DERSİ Doç. Dr. Hakan YAKUT SAÜ Fen Edebiyat Fakültesi Fizik Bölümü Ofis: FEF A Blok, 3. Kat, Oda No: 812, İş tel.: 6092 (+90 264 295 6092) BÖLÜM 7 MANYETİK ALANLAR 2 İÇERİK

Detaylı

8.04 Kuantum Fiziği Ders X. Schrödinger denk. bir V(x) potansiyeli içinde bir boyutta bir parçacığın hareketini inceler.

8.04 Kuantum Fiziği Ders X. Schrödinger denk. bir V(x) potansiyeli içinde bir boyutta bir parçacığın hareketini inceler. Schrödinger denklemi Schrödinger denk. bir V(x) potansiyeli içinde bir boyutta bir parçacığın hareketini inceler. Köşeli parantez içindeki terim, dalga fonksiyonuna etki eden bir işlemci olup, Hamilton

Detaylı

Magnetic Materials. 7. Ders: Ferromanyetizma. Numan Akdoğan.

Magnetic Materials. 7. Ders: Ferromanyetizma. Numan Akdoğan. Magnetic Materials 7. Ders: Ferromanyetizma Numan Akdoğan akdogan@gyte.edu.tr Gebze Institute of Technology Department of Physics Nanomagnetism and Spintronic Research Center (NASAM) Moleküler Alan Teorisinin

Detaylı

MASSACHUSETTS TEKNOLOJİ ENSTİTÜSÜ Fizik Bölümü Fizik 8.04 Bahar 2006 SINAV 1 Salı, Mart 14, :00-12:30

MASSACHUSETTS TEKNOLOJİ ENSTİTÜSÜ Fizik Bölümü Fizik 8.04 Bahar 2006 SINAV 1 Salı, Mart 14, :00-12:30 Fizik Bölümü Fizik 8.04 Bahar 2006 SINAV 1 Salı, Mart 14, 2006 11:00-12:30 SOYADI ADI Öğrenci No. Talimat: 1. TÜM ÇABANIZI GÖSTERİN. Tüm cevaplar sınav kitapçığında gösterilmelidir? 2. Bu kapalı bir sınavdır.

Detaylı

Nötr (yüksüz) bir için, çekirdekte kaç proton varsa çekirdeğin etrafındaki yörüngelerde de o kadar elektron dolaşır.

Nötr (yüksüz) bir için, çekirdekte kaç proton varsa çekirdeğin etrafındaki yörüngelerde de o kadar elektron dolaşır. ATOM ve YAPISI Elementin özelliğini taşıyan en küçük parçasına denir. Atom Numarası Bir elementin unda bulunan proton sayısıdır. Protonlar (+) yüklü olduklarından pozitif yük sayısı ya da çekirdek yükü

Detaylı

8.04 Kuantum Fiziği Ders XII

8.04 Kuantum Fiziği Ders XII Enerji ölçümünden sonra Sonucu E i olan enerji ölçümünden sonra parçacık enerji özdurumu u i de olacak ve daha sonraki ardışık tüm enerji ölçümleri E i enerjisini verecektir. Ölçüm yapılmadan önce enerji

Detaylı

SCHRÖDİNGER: Elektronun yeri (yörüngesi ve orbitali) birer dalga fonksiyonu olan n, l, m l olarak ifade edilen kuantum sayıları ile belirlenir.

SCHRÖDİNGER: Elektronun yeri (yörüngesi ve orbitali) birer dalga fonksiyonu olan n, l, m l olarak ifade edilen kuantum sayıları ile belirlenir. . ATOMUN KUANTUM MODELİ SCHRÖDİNGER: Elektronun yeri (yörüngesi ve orbitali) birer dalga fonksiyonu olan n, l, m l olarak ifade edilen kuantum sayıları ile belirlenir. Orbital: Elektronların çekirdek etrafında

Detaylı

Mühendislik Mekaniği Statik. Yrd.Doç.Dr. Akın Ataş

Mühendislik Mekaniği Statik. Yrd.Doç.Dr. Akın Ataş Mühendislik Mekaniği Statik Yrd.Doç.Dr. Akın Ataş Bölüm 10 Eylemsizlik Momentleri Kaynak: Mühendislik Mekaniği: Statik, R. C.Hibbeler, S. C. Fan, Çevirenler: A. Soyuçok, Ö. Soyuçok. 10. Eylemsizlik Momentleri

Detaylı

İÇİNDEKİLER -BÖLÜM / 1- -BÖLÜM / 2- -BÖLÜM / 3- GİRİŞ... 1 ÖZEL GÖRELİLİK KUANTUM FİZİĞİ ÖNSÖZ... iii ŞEKİLLERİN LİSTESİ...

İÇİNDEKİLER -BÖLÜM / 1- -BÖLÜM / 2- -BÖLÜM / 3- GİRİŞ... 1 ÖZEL GÖRELİLİK KUANTUM FİZİĞİ ÖNSÖZ... iii ŞEKİLLERİN LİSTESİ... İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... iii ŞEKİLLERİN LİSTESİ... viii -BÖLÜM / 1- GİRİŞ... 1 -BÖLÜM / 2- ÖZEL GÖRELİLİK... 13 2.1. REFERANS SİSTEMLERİ VE GÖRELİLİK... 14 2.2. ÖZEL GÖRELİLİK TEORİSİ... 19 2.2.1. Zaman Ölçümü

Detaylı

ψ( x)e ikx dx, φ( k)e ikx dx ψ( x) = 1 2π θ açısında, dθ ince halka genişliğinin katı açısı: A. Fiziksel sabitler ve dönüşüm çarpanları

ψ( x)e ikx dx, φ( k)e ikx dx ψ( x) = 1 2π θ açısında, dθ ince halka genişliğinin katı açısı: A. Fiziksel sabitler ve dönüşüm çarpanları A. Fiziksel sabitler ve dönüşüm çarpanları B. Seçilmiş bağıntılar Rutherford saçınımının diferansiyel kesiti: Compton kayması Bohr un hidrojenimsi atom modelinde izinli yörüngelerin yarıçapı: olup burada

Detaylı

- 1 - ŞUBAT KAMPI SINAVI-2000-I. Grup. 1. İçi dolu homojen R yarıçaplı bir top yatay bir eksen etrafında 0 açısal hızı R

- 1 - ŞUBAT KAMPI SINAVI-2000-I. Grup. 1. İçi dolu homojen R yarıçaplı bir top yatay bir eksen etrafında 0 açısal hızı R - - ŞUBT KMPI SINVI--I. Grup. İçi dolu omojen yarıçaplı bir top yatay bir eksen etrafında açısal ızı ile döndürülüyor e topun en alt noktası zeminden yükseklikte iken serbest bırakılıyor. Top zeminden

Detaylı

A. ATOMUN TEMEL TANECİKLERİ

A. ATOMUN TEMEL TANECİKLERİ ÜNİTE 3 MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ 1. BÖLÜM MADDENİN TANECİKLİ YAPISI 1- ATOMUN YAPISI Maddenin taneciklerden oluştuğu fikri yani atom kavramı ilk defa demokritus tarafından ortaya atılmıştır. Örneğin;

Detaylı

Atomun Yapısı Boşlukta yer kaplayan, hacmi, kütlesi ve eylemsizliği olan her şeye madde denir. Maddeyi (elementi) oluşturan ve maddenin (elementin)

Atomun Yapısı Boşlukta yer kaplayan, hacmi, kütlesi ve eylemsizliği olan her şeye madde denir. Maddeyi (elementi) oluşturan ve maddenin (elementin) Atomun Yapısı Boşlukta yer kaplayan, hacmi, kütlesi ve eylemsizliği olan her şeye madde denir. Maddeyi (elementi) oluşturan ve maddenin (elementin) kendi özelliğini taşıyan en küçük yapı birimine atom

Detaylı

İstatistiksel Mekanik I

İstatistiksel Mekanik I MIT Açık Ders Malzemeleri http://ocw.mit.edu 8.333 İstatistiksel Mekanik I: Parçacıkların İstatistiksel Mekaniği 2007 Güz Bu materyallerden alıntı yapmak veya Kullanım Şartları hakkında bilgi almak için

Detaylı

6.HAFTA BÖLÜM 3: ÇEKİRDEK KUVVETLERİ VE ÇEKİRDEK MODELLERİ

6.HAFTA BÖLÜM 3: ÇEKİRDEK KUVVETLERİ VE ÇEKİRDEK MODELLERİ 6.HAFTA BÖLÜM 3: ÇEKİRDEK KUVVETLERİ VE ÇEKİRDEK MODELLERİ 3.1 ÇEKİRDEK KUVVETLERİ 3.1.1. GENEL KARAKTERİSTİK Çekirdek hakkında çok fazla bir şey bilmezden önce yalnızca iki farklı etkileşim kuvveti bilinmekteydi.

Detaylı

I. FOTOELEKTRON SPEKTROSKOPĠSĠ (PES) PES orbital enerjilerini doğrudan tayin edebilir. (Fotoelektrik etkisine benzer!)

I. FOTOELEKTRON SPEKTROSKOPĠSĠ (PES) PES orbital enerjilerini doğrudan tayin edebilir. (Fotoelektrik etkisine benzer!) 5.111 Ders Özeti #9 Bugün için okuma: Bölüm 1.14 (3.Baskıda, 1.13) Elektronik Yapı ve Periyodik Çizelge, Bölüm 1.15, 1.16, 1.17, 1.18, ve 1.20 (3.Baskıda, 1.14, 1.15, 1.16, 1.17, ve 1.19) Atom Özelliklerinde

Detaylı

J.J. Thomson (Ġngiliz fizikçi, 1856-1940), 1897 de elektronu keģfetti ve kütle/yük oranını belirledi. 1906 da Nobel Ödülü nü kazandı.

J.J. Thomson (Ġngiliz fizikçi, 1856-1940), 1897 de elektronu keģfetti ve kütle/yük oranını belirledi. 1906 da Nobel Ödülü nü kazandı. 1 5.111 Ders Özeti #2 Bugün için okuma: A.2-A.3 (s F10-F13), B.1-B.2 (s. F15-F18), ve Bölüm 1.1. Ders 3 için okuma: Bölüm 1.2 (3. Baskıda 1.1) Elektromanyetik IĢımanın Özellikleri, Bölüm 1.4 (3. Baskıda

Detaylı

Aşağıda verilen özet bilginin ayrıntısını, ders kitabı. olarak önerilen, Erdik ve Sarıkaya nın Temel. Üniversitesi Kimyası" Kitabı ndan okuyunuz.

Aşağıda verilen özet bilginin ayrıntısını, ders kitabı. olarak önerilen, Erdik ve Sarıkaya nın Temel. Üniversitesi Kimyası Kitabı ndan okuyunuz. KİMYASAL BAĞLAR Aşağıda verilen özet bilginin ayrıntısını, ders kitabı olarak önerilen, Erdik ve Sarıkaya nın Temel Üniversitesi Kimyası" Kitabı ndan okuyunuz. KİMYASAL BAĞLAR İki atom veya atom grubu

Detaylı

Radyoaktif elementin tek başına bulunması, bileşik içinde bulunması, katı, sıvı, gaz, iyon halinde bulunması radyoaktif özelliğini etkilemez.

Radyoaktif elementin tek başına bulunması, bileşik içinde bulunması, katı, sıvı, gaz, iyon halinde bulunması radyoaktif özelliğini etkilemez. RADYOAKTİFLİK Kendiliğinden ışıma yapabilen maddelere radyoaktif maddeler denir. Radyoaktiflik çekirdek yapısıyla ilişkilidir. Radyoaktif bir atom hangi bileşiğin yapısına girerse o bileşiği radyoaktif

Detaylı

RADYASYON FİZİĞİ 1. Prof. Dr. Kıvanç Kamburoğlu

RADYASYON FİZİĞİ 1. Prof. Dr. Kıvanç Kamburoğlu RADYASYON FİZİĞİ 1 Prof. Dr. Kıvanç Kamburoğlu Herbirimiz kısa bir süre yaşarız ve bu kısa süre içerisinde tüm evrenin ancak çok küçük bir bölümünü keşfedebiliriz Evrenle ilgili olarak en anlaşılamayan

Detaylı

TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi. chem.libretexts.org

TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi. chem.libretexts.org 9. Atomun Elektron Yapısı Elektromanyetik ışıma (EMI) Atom Spektrumları Bohr Atom Modeli Kuantum Kuramı - Dalga Mekaniği Kuantum Sayıları Elektron Orbitalleri Hidrojen Atomu Orbitalleri Elektron Spini

Detaylı

MIT Açık Ders Malzemeleri http://ocw.mit.edu. 5.62 Fizikokimya II 2008 Bahar

MIT Açık Ders Malzemeleri http://ocw.mit.edu. 5.62 Fizikokimya II 2008 Bahar MIT Açık Ders Malzemeleri http://ocw.mit.edu 5.62 Fizikokimya II 2008 Bahar Bu materyallerden alıntı yapmak veya Kullanım Şartları hakkında bilgi almak in http://ocw.mit.edu/terms ve http://tuba.acikders.org.tr

Detaylı

BÖLÜM 4: MADDESEL NOKTANIN KİNETİĞİ: İMPULS ve MOMENTUM

BÖLÜM 4: MADDESEL NOKTANIN KİNETİĞİ: İMPULS ve MOMENTUM BÖLÜM 4: MADDESEL NOKTANIN KİNETİĞİ: İMPULS ve MOMENTUM 4.1. Giriş Bir önceki bölümde, hareket denklemi F = ma nın, maddesel noktanın yer değiştirmesine göre integrasyonu ile elde edilen iş ve enerji denklemlerini

Detaylı

GENEL KİMYA. Yrd.Doç.Dr. Tuba YETİM

GENEL KİMYA. Yrd.Doç.Dr. Tuba YETİM GENEL KİMYA ATOMUN ELEKTRON YAPISI Bohr atom modelinde elektronun bulunduğu yer için yörünge tanımlaması kullanılırken, kuantum mekaniğinde bunun yerine orbital tanımlaması kullanılır. Orbital, elektronun

Detaylı

Bölüm 1: Lagrange Kuramı... 1

Bölüm 1: Lagrange Kuramı... 1 İÇİNDEKİLER Bölüm 1: Lagrange Kuramı... 1 1.1. Giriş... 1 1.2. Genelleştirilmiş Koordinatlar... 2 1.3. Koordinat Dönüşüm Denklemleri... 3 1.4. Mekanik Dizgelerin Bağ Koşulları... 4 1.5. Mekanik Dizgelerin

Detaylı

ÇALIŞMA YAPRAĞI (KONU ANLATIMI)

ÇALIŞMA YAPRAĞI (KONU ANLATIMI) ÇALIŞMA YAPRAĞI (KONU ANLATIMI) ATOMUN YAPISI HAZIRLAYAN: ÇĐĞDEM ERDAL DERS: ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME DERS SORUMLUSU: PROF.DR. ĐNCĐ MORGĐL ANKARA,2008 GĐRĐŞ Kimyayı ve bununla ilgili

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI ÖLÇME, DEĞERLENDİRME VE SINAV HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ SINIF DEĞERLENDİRME SINAVI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI ÖLÇME, DEĞERLENDİRME VE SINAV HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ SINIF DEĞERLENDİRME SINAVI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI 05-06. SINIF DEĞERLENDİRME SINAVI - 4 05-06.SINIF FEN BİLİMLERİ TESTİ (LS ) DEĞERLENDİRME SINAVI - 4 Adı ve Soyadı :... Sınıfı :... Öğrenci Numarası :... SORU SAISI : 80 SINAV

Detaylı

Manyetizma. Manyetik alan çizgileri, çizim. Manyetik malzeme türleri. Manyetik alanlar. BÖLÜM 29 Manyetik alanlar

Manyetizma. Manyetik alan çizgileri, çizim. Manyetik malzeme türleri. Manyetik alanlar. BÖLÜM 29 Manyetik alanlar ÖLÜM 29 Manyetik alanlar Manyetik alan Akım taşıyan bir iletkene etkiyen manyetik kuvvet Düzgün bir manyetik alan içerisindeki akım ilmeğine etkiyen tork Yüklü bir parçacığın düzgün bir manyetik alan içerisindeki

Detaylı

2- Bileşim 3- Güneş İç Yapısı a) Çekirdek

2- Bileşim 3- Güneş İç Yapısı a) Çekirdek GÜNEŞ 1- Büyüklük Güneş, güneş sisteminin en uzak ve en büyük yıldızıdır. Dünya ya uzaklığı yaklaşık 150 milyon kilometre, çapı ise 1.392.000 kilometredir. Bu çap, Yeryüzünün 109 katı, Jüpiter in de 10

Detaylı

FİZİK 2 ELEKTRİK VE MANYETİZMA Elektrik yükü Elektrik alanlar Gauss Yasası Elektriksel potansiyel Kondansatör ve dielektrik Akım ve direnç Doğru akım

FİZİK 2 ELEKTRİK VE MANYETİZMA Elektrik yükü Elektrik alanlar Gauss Yasası Elektriksel potansiyel Kondansatör ve dielektrik Akım ve direnç Doğru akım FİZİK 2 ELEKTRİK VE MANYETİZMA Elektrik yükü Elektrik alanlar Gauss Yasası Elektriksel potansiyel Kondansatör ve dielektrik Akım ve direnç Doğru akım devreleri Manyetik alanlar Akım nedeniyle oluşan manyetik

Detaylı

ATOMUN YAPISI. Özhan ÇALIŞ. Bilgi İletişim ve Teknolojileri

ATOMUN YAPISI. Özhan ÇALIŞ. Bilgi İletişim ve Teknolojileri ATOMUN YAPISI ATOMLAR Atom, elementlerin en küçük kimyasal yapıtaşıdır. Atom çekirdeği: genel olarak nükleon olarak adlandırılan proton ve nötronlardan meydana gelmiştir. Elektronlar: çekirdeğin etrafında

Detaylı

BMM 205 Malzeme Biliminin Temelleri

BMM 205 Malzeme Biliminin Temelleri BMM 205 Malzeme Biliminin Temelleri Atom Yapısı ve Atomlar Arası Bağlar Dr. Ersin Emre Ören Biyomedikal Mühendisliği Bölümü Malzeme Bilimi ve Nanoteknoloji Mühendisliği Bölümü TOBB Ekonomi ve Teknoloji

Detaylı

MIT 8.02, Bahar 2002 Ödev # 1 Çözümler

MIT 8.02, Bahar 2002 Ödev # 1 Çözümler Adam S. Bolton bolton@mit.edu MIT 8.02, Bahar 2002 Ödev # 1 Çözümler 15 Şubat 2002 Problem 1.1 Kütleçekim ve Elektrostatik kuvvetlerin bağıl şiddetleri. Toz parçacıkları 50 µm çapında ve böylece yarıçapları

Detaylı

BÖLÜM 2 ATOMİK YAPI İÇERİK. Atom yapısı. Bağ tipleri. Chapter 2-1

BÖLÜM 2 ATOMİK YAPI İÇERİK. Atom yapısı. Bağ tipleri. Chapter 2-1 BÖLÜM 2 ATOMİK YAPI İÇERİK Atom yapısı Bağ tipleri 1 Atomların Yapıları Atomlar başlıca üç temel atom altı parçacıktan oluşur; Protonlar (+ yüklü) Nötronlar (yüksüz) Elektronlar (-yüklü) Basit bir atom

Detaylı

FİZ304 İSTATİSTİK FİZİK. Klasik Yaklaşımda Kanonik Dağılım I. Prof.Dr. Orhan ÇAKIR Ankara Üniversitesi, Fizik Bölümü 2017

FİZ304 İSTATİSTİK FİZİK. Klasik Yaklaşımda Kanonik Dağılım I. Prof.Dr. Orhan ÇAKIR Ankara Üniversitesi, Fizik Bölümü 2017 FİZ304 İSTATİSTİK FİZİK Klasik Yaklaşımda Kanonik Dağılım I Prof.Dr. Orhan ÇAKIR Ankara Üniversitesi, Fizik Bölümü 2017 Klasik Yaklaşım Klasik kavramlarla yapılan bir istajsjk teorinin hangi koşullar alnnda

Detaylı

FİZK Ders 5. Elektrik Alanları. Dr. Ali ÖVGÜN. DAÜ Fizik Bölümü.

FİZK Ders 5. Elektrik Alanları. Dr. Ali ÖVGÜN. DAÜ Fizik Bölümü. FİZK 104-0 Ders 5 Elektrik Alanları Dr. Ali ÖVGÜN DAÜ Fizik Bölümü Kaynaklar: -Fizik. Cilt (SERWAY) -Fiziğin Temelleri.Kitap (HALLIDAY & RESNIK) -Üniversite Fiziği (Cilt ) (SEARS ve ZEMANSKY) http://fizk104.aovgun.com

Detaylı

Geçen Derste. ρ için sınır şartları serinin bir yerde sona ermesini gerektirir. 8.04 Kuantum Fiziği Ders XXIII

Geçen Derste. ρ için sınır şartları serinin bir yerde sona ermesini gerektirir. 8.04 Kuantum Fiziği Ders XXIII Geçen Derste Verilen l kuantum sayılı açısal momentum Y lm (θ,φ) özdurumunun radyal denklemi 1B lu SD şeklinde etkin potansiyeli olacak şekilde yazılabilir, u(r) = rr(r) olarak tanımlayarak elde edilir.

Detaylı

Elementlerin tüm özelliğini gösteren en küçük parçasına atom denir. Atomu oluşturan parçacıklar farklı yüklere sahiptir. Atomda bulunan yükler;

Elementlerin tüm özelliğini gösteren en küçük parçasına atom denir. Atomu oluşturan parçacıklar farklı yüklere sahiptir. Atomda bulunan yükler; Elementlerin tüm özelliğini gösteren en küçük parçasına atom denir. Atomu oluşturan parçacıklar farklı yüklere sahiptir. Atomda bulunan yükler; negatif yükler ve pozitif yüklerdir. Atomu oluşturan parçacıklar:

Detaylı

ELEKTRİKSEL POTANSİYEL

ELEKTRİKSEL POTANSİYEL ELEKTRİKSEL POTANSİYEL Elektriksel Potansiyel Enerji Elektriksel potansiyel enerji kavramına geçmeden önce Fizik-1 dersinizde görmüş olduğunuz iş, potansiyel enerji ve enerjinin korunumu kavramları ile

Detaylı

Fizik 101-Fizik I 2013-2014. Dönme Hareketinin Dinamiği

Fizik 101-Fizik I 2013-2014. Dönme Hareketinin Dinamiği -Fizik I 2013-2014 Dönme Hareketinin Dinamiği Nurdan Demirci Sankır Ofis: 364, Tel: 2924332 İçerik Vektörel Çarpım ve Tork Katı Cismin Yuvarlanma Hareketi Bir Parçacığın Açısal Momentumu Dönen Katı Cismin

Detaylı

KİNETİK GAZ KURAMI. Doç. Dr. Faruk GÖKMEŞE Kimya Bölümü Hitit Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi 1

KİNETİK GAZ KURAMI. Doç. Dr. Faruk GÖKMEŞE Kimya Bölümü Hitit Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi 1 Kinetik Gaz Kuramından Gazların Isınma Isılarının Bulunması Sabit hacimdeki ısınma ısısı (C v ): Sabit hacimde bulunan bir mol gazın sıcaklığını 1K değiştirmek için gerekli ısı alışverişi. Sabit basınçtaki

Detaylı

Proton, Nötron, Elektron

Proton, Nötron, Elektron Atomun Yapısı Atom Atomu oluşturan parçacıklar farklı yüklere sahiptir. Farklı yüklere sahip bu parçacıklar birbirini etkileyerek bir arada bulunur ve atomu oluşturur. Atomda bulunan yükler negatif ve

Detaylı

Franck-Hertz deneyi: atomlarla kuantumlanmış enerji düzeyleri (1913)

Franck-Hertz deneyi: atomlarla kuantumlanmış enerji düzeyleri (1913) Franck-Hertz deneyi: atomlarla kuantumlanmış enerji düzeyleri (1913) Franck-Hertz deneyi elektron-atom çarpışma tesir kesitinde rezonansları göstermiştir. Şekil I: Franck-Hertz gereci. Katottan neşredilen

Detaylı

EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 12 SINIF FİZİK DERSİ DESTEKLEME VE YETİŞTİRME KURSU KAZANIMLARI VE TESTLERİ

EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 12 SINIF FİZİK DERSİ DESTEKLEME VE YETİŞTİRME KURSU KAZANIMLARI VE TESTLERİ EKİM 2017-2018 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 12 SINIF FİZİK DERSİ DESTEKLEME VE YETİŞTİRME KURSU KAZANIMLARI VE TESTLERİ Ay Hafta Ders Saati Konu Adı Kazanımlar Test No Test Adı Hareket Hareket 12.1.1.1. Düzgün

Detaylı

F KALDIRMA KUVVETİ (ARCHİMEDES PRENSİBİ) (3 SAAT) 1 Sıvıların Kaldırma Kuvveti 2 Gazların Kaldır ma Kuvveti

F KALDIRMA KUVVETİ (ARCHİMEDES PRENSİBİ) (3 SAAT) 1 Sıvıların Kaldırma Kuvveti 2 Gazların Kaldır ma Kuvveti ÖĞRENME ALANI : FİZİKSEL OLAYLAR ÜNİTE 2 : KUET E HAREKET F KALDIRMA KUETİ (ARCHİMEDES PRENSİBİ) (3 SAAT) 1 Sıvıların Kaldırma Kuvveti 2 Gazların Kaldır ma Kuvveti 1 F KALDIRMA KUETİ (ARCHİMEDES PRENSİBİ)

Detaylı

İleri Diferansiyel Denklemler

İleri Diferansiyel Denklemler MIT AçıkDersSistemi http://ocw.mit.edu 18.034 İleri Diferansiyel Denklemler 2009 Bahar Bu bilgilere atıfta bulunmak veya kullanım koşulları hakkında bilgi için http://ocw.mit.edu/terms web sitesini ziyaret

Detaylı

Bugün için Okuma: Bölüm 1.5 (3. Baskıda 1.3), Bölüm 1.6 (3. Baskıda 1.4 )

Bugün için Okuma: Bölüm 1.5 (3. Baskıda 1.3), Bölüm 1.6 (3. Baskıda 1.4 ) 5.111 Ders Özeti #4 Bugün için Okuma: Bölüm 1.5 (3. Baskıda 1.3), Bölüm 1.6 (3. Baskıda 1.4 ) Ders #5 için Okuma: Bölüm 1.3 (3. Baskıda 1.6 ) Atomik Spektrumlar, Bölüm 1.7 de eģitlik 9b ye kadar (3. Baskıda

Detaylı

ĐŞ GÜÇ ENERJĐ. Zaman. 5. Uygulanan kuvvet cisme yol aldıramıyorsa iş yapılmaz. W = 0

ĐŞ GÜÇ ENERJĐ. Zaman. 5. Uygulanan kuvvet cisme yol aldıramıyorsa iş yapılmaz. W = 0 ĐŞ GÜÇ ENERJĐ Đş kelimesi, günlük hayatta çok kullanılan ve çok geniş kapsamlı bir kelimedir. Fiziksel anlamda işin tanımı tektir.. Yapılan iş, kuvvet ile kuvvetin etkisinde yapmış olduğu yerdeğiştirmenin

Detaylı

Element atomlarının atom ve kütle numaraları element sembolleri üzerinde gösterilebilir. Element atom numarası sembolün sol alt köşesine yazılır.

Element atomlarının atom ve kütle numaraları element sembolleri üzerinde gösterilebilir. Element atom numarası sembolün sol alt köşesine yazılır. Atom üç temel tanecikten oluşur. Bunlar proton, nötron ve elektrondur. Proton atomun çekirdeğinde bulunan pozitif yüklü taneciktir. Nötron atomun çekirdeğin bulunan yüksüz taneciktir. ise çekirdek etrafında

Detaylı

Atomlar ve Moleküller

Atomlar ve Moleküller Atomlar ve Moleküller Madde, uzayda yer işgal eden ve kütlesi olan herşeydir. Element, kimyasal tepkimelerle başka bileşiklere parçalanamayan maddedir. -Doğada 92 tane element bulunmaktadır. Bileşik, belli

Detaylı

HİDROLİK. Yrd. Doç. Dr. Fatih TOSUNOĞLU

HİDROLİK. Yrd. Doç. Dr. Fatih TOSUNOĞLU HİDROLİK Yrd. Doç. Dr. Fatih TOSUNOĞLU Ders Hakkında Genel Bilgiler Görüşme Saatleri:---------- Tavsiye edilen kitaplar: 1-Hidrolik (Prof. Dr. B. Mutlu SÜMER, Prof. Dr. İstemi ÜNSAL. ) 2-Akışkanlar Mekaniği

Detaylı

Çift yarık: Foton saçılımı ve girişim deseninin matematiksel modeli

Çift yarık: Foton saçılımı ve girişim deseninin matematiksel modeli Çift yarık: Foton saçılımı ve girişim deseninin matematiksel modeli Girişim olayına ait daha çok sezgi geliştirmek üzere; kuantum sistemi ve (klasik) gereç arasındaki eşilişkilerin kuantum mekaniğinin

Detaylı

MIT Açık Ders Malzemeleri http://ocw.mit.edu. 5.62 Fizikokimya II 2008 Bahar

MIT Açık Ders Malzemeleri http://ocw.mit.edu. 5.62 Fizikokimya II 2008 Bahar MIT Açık Ders Malzemeleri http://ocw.mit.edu 5.62 Fizikokimya II 2008 Bahar Bu materyallerden alıntı yapmak veya Kullanım Şartları hakkında bilgi almak için http://ocw.mit.edu/terms ve http://tuba.acikders.org.tr

Detaylı

5.111 Ders Özeti #5. Ödev: Problem seti #2 (Oturum # 8 e kadar)

5.111 Ders Özeti #5. Ödev: Problem seti #2 (Oturum # 8 e kadar) 5.111 Ders Özeti #5 Bugün için okuma: Bölüm 1.3 (3. Baskıda 1.6) Atomik Spektrumlar, Bölüm 1.7, eşitlik 9b ye kadar (3. Baskıda 1.5, eşitlik 8b ye kadar) Dalga Fonksiyonları ve Enerji Düzeyleri, Bölüm

Detaylı

KİNETİK ENERJİ, İŞ-İŞ ve ENERJİ PRENSİBİ

KİNETİK ENERJİ, İŞ-İŞ ve ENERJİ PRENSİBİ KİNETİK ENERJİ, İŞ-İŞ ve ENERJİ PRENSİBİ Amaçlar 1. Kuvvet ve kuvvet çiftlerinin yaptığı işlerin tanımlanması, 2. Rijit cisme iş ve enerji prensiplerinin uygulanması. UYGULAMALAR Beton mikserinin iki motoru

Detaylı

ATOM NEDİR? -Atom elementin özelliğini taşıyan en küçük parçasına denir. Her canlı-cansız madde atomdan oluşmuştur.

ATOM NEDİR? -Atom elementin özelliğini taşıyan en küçük parçasına denir. Her canlı-cansız madde atomdan oluşmuştur. DERS: KİMYA KONU : ATOM YAPISI ATOM NEDİR? -Atom elementin özelliğini taşıyan en küçük parçasına denir. Her canlı-cansız madde atomdan oluşmuştur. Atom Modelleri Dalton Bütün maddeler atomlardan yapılmıştır.

Detaylı

YAVAŞ DEĞİŞEN ÜNİFORM OLMAYAN AKIM

YAVAŞ DEĞİŞEN ÜNİFORM OLMAYAN AKIM YAVAŞ DEĞİŞEN ÜNİFORM OLMAYAN AKIM Yavaş değişen akımların analizinde kullanılacak genel denklem bir kanal kesitindeki toplam enerji yüksekliği: H = V g + h + z x e göre türevi alınırsa: dh d V = dx dx

Detaylı

NORMAL ÖĞRETİM DERS PROGRAMI

NORMAL ÖĞRETİM DERS PROGRAMI NORMAL ÖĞRETİM DERS PROGRAMI 1. Yarıyıl 1. Hafta ( 19.09.2011-23.09.2011 ) Nükleer reaktör türleri ve çalışma prensipleri Atomik boyuttaki parçacıkların yapısı Temel kavramlar Elektrostatiğin Temelleri,

Detaylı

1. ATOMLA İLGİLİ DÜŞÜNCELER

1. ATOMLA İLGİLİ DÜŞÜNCELER 1. ATOMLA İLGİLİ DÜŞÜNCELER Democritus Maddenin tanecikli yapıda olduğunu ileri sürmüş ve maddenin bölünemeyen en küçük parçasına da atom (Yunanca a-tomos, bölünemez ) adını vermiştir Lavoisier Gerçekleştirdiği

Detaylı

RÖNTGEN FİZİĞİ 6. X-Işınlarının madde ile etkileşimi. Doç. Dr. Zafer KOÇ Başkent Üniversitesi Tıp Fak

RÖNTGEN FİZİĞİ 6. X-Işınlarının madde ile etkileşimi. Doç. Dr. Zafer KOÇ Başkent Üniversitesi Tıp Fak RÖNTGEN FİZİĞİ 6 X-Işınlarının madde ile etkileşimi Doç. Dr. Zafer KOÇ Başkent Üniversitesi Tıp Fak X-IŞINI MADDE ETKİLEŞİMİ Elektromanyetik enerjiler kendi dalga boylarına yakın maddelerle etkileşime

Detaylı

Doğrusal Demet Işıksallığı 2. Fatma Çağla Öztürk

Doğrusal Demet Işıksallığı 2. Fatma Çağla Öztürk Doğrusal Demet Işıksallığı Fatma Çağla Öztürk İçerik Demet Yönlendirici Mıknatıslar Geleneksel Demir Baskın Mıknatıslar 3.07.01 HPFBU Toplantı, OZTURK F. C. Demet Yönlendirici Mıknatıslar Durgun mıknatıssal

Detaylı

LİNEER DALGA TEORİSİ. Page 1

LİNEER DALGA TEORİSİ. Page 1 LİNEER DALGA TEORİSİ Giriş Dalgalar, gerçekte viskoz akışkan içinde, irregüler ve değişken geçirgenliğe sahip bir taban üzerinde ilerlerler. Ancak, çoğu zaman akışkan hareketi neredeyse irrotasyoneldir.

Detaylı

BÖLÜM I GİRİŞ (1.1) y(t) veya y(x) T veya λ. a t veya x. Şekil 1.1 Dalga. a genlik, T peryod (veya λ dalga boyu)

BÖLÜM I GİRİŞ (1.1) y(t) veya y(x) T veya λ. a t veya x. Şekil 1.1 Dalga. a genlik, T peryod (veya λ dalga boyu) BÖLÜM I GİRİŞ 1.1 Sinyal Bir sistemin durum ve davranış bilgilerini taşıyan, bir veya daha fazla değişken ile tanımlanan bir fonksiyon olup veri işlemde dalga olarak adlandırılır. Bir dalga, genliği, dalga

Detaylı

Nanomalzemelerin Karakterizasyonu. Yapısal Karakterizasyon Kimyasal Karakterizasyon

Nanomalzemelerin Karakterizasyonu. Yapısal Karakterizasyon Kimyasal Karakterizasyon Nanomalzemelerin Karakterizasyonu Yapısal Karakterizasyon Kimyasal Karakterizasyon 1 Nanomalzemlerin Yapısal Karakterizasyonu X ışını difraksiyonu (XRD) Çeşitli elektronik mikroskoplar(sem, TEM) Atomik

Detaylı

BİYOFİZİK YRD.DOÇ.DR İKRAM ORAK

BİYOFİZİK YRD.DOÇ.DR İKRAM ORAK BİYOFİZİK YRD.DOÇ.DR İKRAM ORAK 06.10.2017 1 İÇERİK ve KAPSAM Tıpta Radyasyon fiziği ve atom fiziği Radyasyon doz birimleri Radyasyon sayım cihazları Gama kamera Laboratuvar dizaynı Radyoizotoplar ve radyofarmostikler

Detaylı

Kimyafull Gülçin Hoca

Kimyafull Gülçin Hoca 1.ÜNİTE MODERN ATOM TEORİSİ 1. BÖLÜM: Atomla İlgili Düşünceler 1. Dalton Atom Modeli 2. Atom Altı Tanecikler Elektronun Keşfi Protonun Keşfi Nötronun Keşfi 0 Kimyafull Gülçin Hoca DALTON ATOM MODELİ Democritus

Detaylı

RİJİT CİSMİN DÜZLEMSEL KİNETİĞİ: ENERJİNİN KORUNUMU

RİJİT CİSMİN DÜZLEMSEL KİNETİĞİ: ENERJİNİN KORUNUMU RİJİT CİSMİN DÜZLEMSEL KİNETİĞİ: ENERJİNİN KORUNUMU Amaçlar: a) Korunumlu kuvvetlerin potansiyel enerjisinin hesabı. b) Enerjinin korunumu prensibinin uygulanması. ENERJİNİN KORUNUMU Enerjinin korunumu

Detaylı

Yıldızların: Farklı renkleri vardır. Bu, onların farklı sıcaklıklarda olduklarını gösterir. Daha sıcak yıldızlar, ömürlerini daha hızlı tüketirler.

Yıldızların: Farklı renkleri vardır. Bu, onların farklı sıcaklıklarda olduklarını gösterir. Daha sıcak yıldızlar, ömürlerini daha hızlı tüketirler. Yıldızların Hayatı Yıldızların: Farklı renkleri vardır Bu, onların farklı sıcaklıklarda olduklarını gösterir Daha sıcak yıldızlar, ömürlerini daha hızlı tüketirler. Yıldız Oluşum Bölgeleri Evren, yıldız

Detaylı

Statik Manyetik Alan

Statik Manyetik Alan Statik Manyetik Alan Noktasal Yüke Etki eden Manyetik Kuvvet Akım Elemanına Etki Eden Manyetik Kuvvet Biot-Savart Kanunu Statik Manyetik Alan Statik manyetik alan, sabit akımdan veya bir sürekli mıknatıstan

Detaylı

Bu durumu, konum bazında bileşenlerini, yani dalga fonksiyonunu, vererek tanımlıyoruz : ) 1. (ikx x2. (d)

Bu durumu, konum bazında bileşenlerini, yani dalga fonksiyonunu, vererek tanımlıyoruz : ) 1. (ikx x2. (d) Ders 10 Metindeki ilgili bölümler 1.7 Gaussiyen durum Burada, 1-d de hareket eden bir parçacığın önemli Gaussiyen durumu örneğini düşünüyoruz. Ele alış biçimimiz kitaptaki ile neredeyse aynı ama bu örnek

Detaylı