Görsel-Uzaysal Yeteneklerin Bileþenleri

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Görsel-Uzaysal Yeteneklerin Bileþenleri"

Transkript

1 Görsel-Uzaysal Yeteneklerin Bileþenleri Murat KURT* ÖZET Bu makalede, görsel uzaysal süreçlerin bileþenleri tanýmlanmýþtýr. Görsel algýlama ve görsel-uzaysal algýlama birbiriyle çok yakýndan iliþkili olmakla birlikte her iki algýlama türü farklý olaylarý ifade etmektedir. Görsel algýlama nesneyi tanýmada önemlidir. Görsel-uzaysal algýlama ise uzaysal algýlama ve görsel-motor performansta önemlidir. Görsel-uzaysal süreçler uzayýn algýlanmasýný, görselleþtirme ve yönelimi, görsel-uzaysal taramayý, tepki hýzýný, aceleci tepkilerin ketlenmesini ve odaklanmýþ veya sürekli dikkati içermektedir. Görsel-uzaysal yetenekler tek bir süreci içermemektedir. Bu sebeple klinik uygulamalarda görseluzaysal süreçlerin her bir bileþenine duyarlý, farklý nöropsikolojik testlerin kullanýlmasý gerekmektedir. Anahtar Sözcükler: Görsel-uzaysal algýlama, görsel-uzaysal yetenekler, uzaysal biliþ. SUMMARY Components of Visuospatial abilities In this article components of visuospatial process is defined. Although visual perception and visuospatial perception is so related to each other they described different phenomenon. Visual perception is important for object recognition, while visuospatial perception is important for spatial perception and visuomotor performance. Visuospatial processes include perception of space, visualization and orientation, visuospatial scanning, * Uz. Psk., Ankara Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Eðitim ve Araþtýrma Hastanesi, ANKARA speed of response, impulsivity, and focused or sustained attention. Since visuospatial abilities are multifactorial, in clinical applications, there is a necessity for using different neuropsychological tests which are sensitive to functions of different components of visuospatial abilities. Key Words: Visuospatial perception, visuospatial abilities, spatial cognition. GÝRÝÞ Uzayý (space) nesnelerin mekandaki yerlerine, uzaydaki olaylar ve nesneler arasýndaki iliþkilere, vücudumuzun kendi kýsýmlarý arasýndaki iliþkilere ve vücudumuzun nesnelerle olan iliþkilerine göre algýlarýz. Uzaysal algýlama görsel, iþitsel, vestibüler, somestetik ve proprioseptif afferent sistemlerden gelen girdilerin düzenlenmesini gerektirmektedir (Mountcastle 2000). Görsel uyarýcý, organizmaya çevre hakkýnda birçok bilgi saðlamaktadýr. Üç boyutlu görsel-uzaysal (visuospatial) temsiller görsel ipuçlarý üzerine temellendirilmiþtir. Görsel-uzaysal kodlarýn üç boyutlu olmasýndan dolayý dünya üç boyutlu olarak algýlanmaktadýr. Algýlar farklý duyusal modalitelerden gelen bilgi kaynaklarýnýn birleþtirilebilme yeteneðine baðlýdýr. Bunun da ötesinde algýlar bir duyusal modalite içerisindeki bilgi kaynaklarýný birleþtirme yeteneðine baðlýdýr. Bir diðer ifadeyle bir nesnenin rengi, þekli, uzaydaki yeri ve hareketi bir bütün olarak algýlanmaktadýr. Carroll'a (1993) göre görsel-uzaysal süreçlerle ilgili 120

2 GÖRSEL-UZAYSAL YETENEKLERÝN BÝLEÞENLERÝ çalýþmalar tarihsel olarak üç döneme ayrýlabilir. Birinci dönem 1904 ve 1940'lý yýllarý kapsamaktadýr. Bu dönemde tek uzaysal faktörün varlýðý araþtýrýlmýþtýr. Ýlk dönemde yapýlan çalýþmalar görseluzaysal süreçleri zekanýn bir bileþeni olarak deðerlendirmiþtir. 1930'lu yýllardan itibaren yapýlan faktör analizi çalýþmalarý tutarlý bir þekilde mekanik ve pratik yeteneklerden ayrý olarak "K" faktörü adý verilen görsel-uzaysal faktörün varlýðýný ortaya koymuþtur (McGee 1979) 'lý yýllarý kapsayan ikinci dönemde, görsel-uzaysal süreçlerin alt bileþenlerinin olup olmadýðý araþtýrýlmýþtýr. 1960'lý yýllardan günümüze kadar olan üçüncü dönemde ise, görseluzaysal performans üzerinde etkili olabilecek cinsiyet, akademik beceri, çevresel etkenler gibi olasý deðiþim kaynaklarý incelenmiþtir. Ayrýca günümüzde görseluzaysal algýlamanýn doðasýnýn anlaþýlmasýna yönelik nöroanatomik, nörofizyolojik, psikofiziksel ve nöropsikolojik çalýþmalar hýz kazanmýþtýr. "Ne" ve "Nerede" Yollarý: Görsel-uzaysal algýlama ve görsel algýlama birbiriyle çok yakýndan iliþkili olmakla birlikte her iki algýlama türü farklý þeyleri ifade etmektedir. Görsel algýlama "nesne merkezli" (allocentric) algýlamadýr. Yani görsel algýlama bir nesnenin büyüklüðü, þekli ve rengi hakkýndaki bilgiyi ifade etmektedir. Görsel-uzaysal algýlama ise "kiþi merkezli" (egocentric) algýlamadýr. Yani görsel-uzaysal algýlama kiþinin pozisyonuna göre deðiþmektedir. Görsel-uzaysal algýlama mekandaki nesneler arasýndaki iliþkiyi, nesnenin alt bileþenleri ve nesneler arasýndaki mesafe tahminini yani derinlik algýsýný, nesne ve olaya iliþkin içsel temsili yani imgeleri (image) ifade etmektedir. Yapýlan çalýþmalar primat görme korteksinde birbirinden baðýmsýz fakat birbirine parelel iki görsel sistemin bulunduðunu ortaya koymuþtur (Mishkin ve ark. 1983). Bunlar oksipital lobdan inferior temporal kortekse projekte olan "ventral" sistem ve oksipital lobdan posterior parietal kortekse projekte olan "dorsal" sistem. Ventral sistem þekil, renk ve nesne algýlama süreçleriyle iliþkilidir. Dorsal sistem ise nesnelerin görsel uzaydaki yeri ve yönelim gibi uzaysal özelliklerin algýlanmasýndan sorumludur. Açýkça görülmektedir ki, ventral sistem nesnenin "ne" olduðuyla, dorsal sistem ise nesnenin "nerede" olduðuyla ilgilenmektedir (Goodale ve ark. 2000). Görsel algýlama ve görsel-uzaysal algýlama birbirinden farklý süreçleri belirtmekle birlikte beynimiz bu iki algý türünü bir bütün olarak deðerlendirmektedir. Birbirinden baðýmsýz ve parelel olarak iþleyen "ne" ve "nerede" iþlemcileri prefrontal kortekste birleþerek uzaysal ve görsel bilgiler bir bütün olarak algýlanmaktadýr (Rao ve ark. 1997). Görsel-Uzaysal Süreçler: Uzaysal Biliþ Uzaysal algýlama her haliyle karmaþýk bir süreçtir. Ýnsanlar çevrelerinde herhangi bir nesne olmasa dahi imgeleri aracýlýðýyla uzaysal yeteneklerini kullanabilmektedir. Bu aþamada "uzaysal biliþ" (spatial cognition) terimini kullanmak çok daha uygun olacaktýr. Uzaysal biliþ nesnelerin zihinsel olarak ters yüz edilmesini, deðiþimlenmesini, imgeleme yeteneðini ve bunlarýnda ötesinde görselleþtirme (visualization) yeteneðini içermektedir. Uzaysal algýlamanýn kendi içerisinde birçok altbileþeni bulunmaktadýr. Deneysel olarak görsel-uzaysal algýlamanýn bileþenleri ayrýþtýrýlabilmektedir. Görsel-uzaysal algýlamanýn farklý yönlerini deðerlendiren psikolojik ve nöropsikolojik testlerle yapýlan faktör analizi çalýþmalarý da görsel-uzaysal algýlamanýn öðelerinin dakik bir þekilde tanýmlanmasýna yardýmcý olmaktadýr. Görsel-uzaysal yetenekler uzayýn algýlanmasýnýn yanýnda görselleþtirme ve yönelim (orientation) yeteneðini, uzayýn taranmasýna iliþkin tepkileri ve tepki hýzýný ve görevin türüne baðlý olarak sürekli veya odaklanmýþ dikkati içermektedir. Görselleþtirme (Visualization) Ýki ve üç boyutlu nesneleri zihinsel olarak döndürme ve deðiþimleme yeteneðini içermektedir. Bishop (1980) görselleþtirme yeteneðini düþük ve yüksek uzaysal yetenekler olmak üzere ikiye ayýrmaktadýr. Düþük düzeyli uzaysal yetenek, görsel imgelerin zihinsel deðiþimlenmesini içermeyen iki boyutlu nesnelerin görselleþtirilmesini içermektedir. Yüksek düzeyli uzaysal yetenekler ise imgelerin zihinsel deðiþimlenmesini gerektiren üç boyutlu nesnelerin görselleþtirilmesini içermektedir. Görselleþtirme yeteneðinde imgeleme ve matematiksel yeteneðin dikkate alýnmasý gerekmektedir (McGee 1979, Smith 1964). Matematiksel yetenek alan örüntüleri ve sayýlarý algýlama yeteneði ile bu tür örüntülerin saklanmasýný içermektedir. Bu nitelikleriyle matematiksel yetenek görsel imgelemenin ve genel zekanýn bir bileþeni olarak tanýmlanmaktadýr (Michael ve ark. 1957). Basit geometrik þekillerin oluþturulmasý ve basit geometrik þekillerden daha karmaþýk geometrik þekillerin oluþturulmasý; mekan ve sayý kavramlarýyla iliþkili bilmecelerin çözümü; rakamlar arasýndaki iliþkilerin öðrenilmesi gibi birçok matematiksel iþlemde uzaysal düþünmenin önemi oldukça fazladýr. 121

3 KURT M. Ýmgeleme (Imagery): Ýmge farklý yönleri bulunan karmaþýk bir fenomendir. Burada imgenin sadece bazý merkezi özelliklerinden bahsedilecektir. Ýmgeleme biliþsel süreçleri inceleyen psikologlarýn ilgisini çeken ilginç konulardan birisidir. Fiziksel bir uyarýcý görme alaný içerisinde bulunmasa dahi, organizma tarafýndan nesneye veya mekana dair deneyimler sonucu oluþturulmuþ imgeler kullanýlmaktadýr. Görsel-uzaysal imgeler önceden algýlanmýþ nesneler ve olaylar hakkýndaki bilgilerin hatýrlanmasýna; nesnelerin uzaysal ve görsel özellikleri hakkýnda muhakemede bulunmaya ve yeni bilgilerin öðrenilmesine yardýmcý olmaktadýr (Kosslyn ve ark. 1990). Ýmgeleme bir nesnenin temsilini ya da içsel algýlamayý içermektedir. Bu içsel temsil nesne görme alaný içerisinde bulunduðunda veya nesne görme alaný içerisinde bulunmadýðýnda da oluþabilmektedir. Yapýlan deneysel çalýþmalar görsel imgenin düþünmeye sýklýkla eþlik ettiðini göstermiþtir. Yapýlan çalýþmalar imgelerin resimsel özelliklere sahip olduðunu göstermiþtir (Kosslyn 1978, x1981, Shepard 1978). Ýnsanlar algýladýklarý nesnelere iliþkin oluþturduklarý imgeleri zihinsel olarak döndürebilme yeteneðine sahiptir (Shepard ve Cooper 1982). Kosslyn (1980) zihinsel seyahat (mental travel) deneylerinde imgelerin uzaysal özelliklere sahip olduðunu ve oluþturulan imgelerdeki yerlerin mesafesinin yakýn ya da uzak olmasýna baðlý olarak imge tarama süresinin deðiþtiðini göstermiþtir. Ýmgeler ne sadece görseldir ne de sadece uzaysaldýr. Ýmgeler her ikisini de içermektedir. Ýmgeler kýsa ve uzun süreli bellekte depolanabilmektedir. Baddeley'e (1986) göre çalýþan belleðin bir alt sistemi olan görseluzaysal yap boz tahtasýnda (visuo-spatial sketchpad) görsel ve uzaysal imgeler oluþturulmakta ve kullanýlmaktadýr. Bellek uzaysal biliþte düzenleyici bir rol oynamaktadýr. Uzaysal biliþ bellek görevlerindeki performansý etkilemektedir. Bellek ve uzaysal biliþ arasýndaki bu iliþki ilgili literatürde genel olarak ihmal edilmiþtir (West ve ark. 1985). Örneðin, imge kullanýmýný içeren yönergelerin kullanýldýðý bellek görevlerindeki performans, maddeler arasýndaki uzaysal iliþkilerden etkilenecektir. Bir diðer ifadeyle resim, matriks gibi görsel olarak sunulan uyarýcý maddeler uzaysal özelliklere sahiptir ve bu uzaysal özellik uyarýcý maddelerin hatýrlanabilirliðini etkilemektedir. Ayrýca uzaysal biliþ bilgilerin düzenlenmesi ve organizasyonunu etkilemektedir. Uzaysal biliþ uyarýcýlar arasýndaki iliþkilerin kavramsal olarak anlaþýlmasýna, açýklanmasýna ve iliþkilerin sýnýflandýrýlmasýna katkýda bulunmaktadýr. Örneðin, bir grubun üyeleri ya da kavramlar arasýndaki iliþkileri anlamamýz gerektiðinde çoðunlukla bir diagram çizeriz ve kavramlar veya bireyler arasýndaki iliþkileri çizgilerle gösteririz. Bu tip zihinsel temsillerin oluþturulmasý kolaylýkla imgeleyemeyeceðimiz soyut kavramlarýn anlaþýlmasýna veya hatýrlanmasýna yardýmcý olmaktadýr. Bir diðer ifadeyle imgelenebilir özelliði olmayan kavramlarý ya da imgelenebilir özelliðe sahip kavramlar ya da nesneler arasýndaki iliþkiyi þematize ederek uzaysal biliþi kullanmýþ ve bunlarýn hatýrlanabilirliðini arttýrmýþ oluyoruz. Ýmgeler bireyin yaþantýlarýnýn sonucu oluþmaktadýr. Bu haliyle imgeler temel olarak özneldir ve kiþiye özeldir. Ýmgeler öznel olduðuna göre diðer insanlarýn imgelerini doðrudan gözlemleyemeyiz. Ayrýca diðer insanlarýn gözlenebilir sözel olmayan davranýþlarýna bakarak da imgeler hakkýnda bir çýkarsamada bulunamayýz. Ýmgelerin bilimsel olarak çalýþýlabilmesi insanlarýn imgelerine iliþkin görsel üretime dayalý çizim performanslarýna veya sözel raporlarýna baðlýdýr. Ýmgelerin sözel veya resimsel olarak ifade edilmesi imgesel canlýlýkla (imagery vividness) iliþkilidir. Görselleþtirme ve imgeleme yeteneði cinsiyetlere göre farklýlýk göstermektedir (McGee 1979, Richardson 1991). Ýmgelerin sözel olarak ifade edilmesini gerektiren görevlerde kadýnlarýn performansý erkeklere göre daha üstündür (Richardson, 1991). Benzer þekilde Harshman ve Paivio'ya (1987) göre, kadýnlar daha önceki deneyimlerine dayalý olarak oluþturduklarý imgeleri hatýrlamada ve kullanmada erkeklere göre daha iyi performans sergilemektedir. Erkekler ise görselleþtirmeyi içeren görevlerde kadýnlara göre daha iyi performans göstermektedirler. Yönelim (Orientation): Uzaysal yönelim, görsel uyarýcý örüntüsü içerisindeki elemanlarýn düzenini anlayabilme, bir nesnenin kendi kýsýmlarý ve nesnenin diðer nesnelere göre olan konumu arasýndaki iliþkinin karþýlaþtýrýlmasý ve vücudun pozisyonuna göre uzaysal yönelimi belirleyebilme yeteneðidir (Bishop 1980, McGee 1979). Tarama ve Tepki Hýzý: Uzaydaki görsel uyarýcýnýn aranmasý, taranmasý ve bulunmasý davranýþlarýný içermektedir. Klinik oturumlarda görsel-uzaysal ihmal sendromunu deðerlendirmek amacýyla kullanýlan Ýþaretleme Testi Türk Formu'nun (Karakaþ ve Baþar 1995) geçerlik çalýþmasýnda Kurt ve Karakaþ (2000), 122

4 GÖRSEL-UZAYSAL YETENEKLERÝN BÝLEÞENLERÝ Ýþaretleme Testi Türk Formu'nun görsel-uzaysal taramayý ölçtüðünü göstermiþlerdir. Mirsky (1989) yaptýðý çalýþmada görsel-uzaysal taramayý "odak faktör" olarak tanýmlamýþ ve odak faktörü hedef uyarýcýlarý hýzlý ve etkili bir þekilde tarama yeteneði olarak açýklamýþtýr. Kurt ve Karakaþ'a (2000) göre görsel-uzaysal tarama sunulan uyarýcýnýn türüne ve uyarýcýnýn sunulduðu düzene göre deðiþmektedir. Görsel-uzayýn düzenindeki farklýlýklar uzayýn hatýrlanmasýný da etkilemektedir. West ve arkadaþlarý (1985) deneklerin çevredeki uyarýcýlarýn organize olduðu görsel-uzaysal görevlerde, uyarýcýlarýn düzensiz olarak sunulduðu görevlere göre daha iyi performans sergilediklerini, uyarýcýnýn sunulduðu düzenin hatýrlama performansý üzerinde etkili olduðunu belirtmektedir. Tepki hýzý, hedef uyarýcýnýn çok sayýdaki þaþýrtýcý uyarýcýlar arasýndan bulunmasýný gerektiren görseluzaysal tarama görevlerinde oldukça önemlidir. Tepki hýzý, uyarýcý maddeleri hýzlý olarak algýlama yeteneðini, tarama yeterliliðini ve hýzlý tepkide bulunma yeteneðini ifade etmektedir. Ayrýca görsel-motor hýz ve koordinasyon da görsel-uzaysal algýlama performansýný etkilemektedir (Karakaþ ve ark. 1996, Lezak 1995, Mirsky 1989). Ataklýk (Impulsivity): Görsel-uzaysal algýlama görevlerinde deneklerin hedef uyarýcýyý doðru olarak algýlamadan benzer uyarýcýlara tepkide bulunmasý yani aceleci tepkilerin ketlenmemesi bir kiþilik özelliði olan ataklýk olarak nitelendirilmektedir. Bir baþka ifadeyle, görsel-uzaysal algýlama görevlerinde aceleci tepkilerin ketlenmemesinin yani ataklýðýn görsel-uzaysal etkinlik üzerinde olumsuz etkisi bulunmaktadýr (Karakaþ ve ark. 1996, Kurt ve Karakaþ 2000, Matier ve ark. 1994). Dikkat: Görsel-uzaysal algýlama görevlerinde baþarýlý bir performans sergileyebilmek için görevin türüne baðlý olarak odaklanmýþ veya sürekli dikkati kullanmak gerekmektedir. Bir diðer ifadeyle, hedef uyarýcýnýn þaþýrtýcý uyarýcýlardan ayrýdedilmesi yani dikkatin hedef uyarýcýya odaklanmasý ve bunun görev boyunca sürdürülmesi gerekmektedir. Görsel dikkatin uzaysal daðýlýmý Mesulam (1985, 1998), Posner ve Petersen (1990) ve Fernandez-Duque ve Posner (2001) tarafýndan ayrýntýlý olarak incelenmiþtir. Mesulam'a (1985,1998) göre, görsel uzaysal dikkatin duyu, motor ve güdü olmak üzere üç temel davranýþsal bileþeni bulunmaktadýr. Dikkatin duyusal bileþeni (sensory component), dýþ mekanýn içsel temsilini saðlamaktadýr. Dikkatin motor bileþeni, mekandaki uyarýcýnýn taranmasý ve bulunmasý davranýþlarýný düzenlemektedir. Dikkatin güdüsel bileþeni ise mekandaki uyarýcýlara iliþkin ilgilerin ve beklentilerin oluþmasýný saðlamaktadýr. Mesulam'a (1985) göre, farklý serebral alanlar ekstrapersonal alandaki yönelmiþ dikkate aracýlýk etmektedir. Buna göre, dikkatin duyu bileþeninin bozulmasý mekandaki görsel uyarýcýlarýn fark edilememesine ve algýsal yanlýþlýklara (perceptual mispresentation) neden olmaktadýr. Dikkatin motor bileþeninin iþlevsel bozukluðu ise mekandaki uyarýcýlarýn aranmasý, taranmasý ve yönelim gibi yetersizliklere neden olmaktadýr. Güdü bileþeninin iþlevsel bozukluðu ise mekandaki olaylarýn duygusal deðerini azaltmaktadýr. Mesulam'a (1985) göre, sað parietal lob dikkatin duyu bileþenini, frontal göz alanlarý dikkatin motor bileþenini, singulat girus ise uzaysal dikkatin motivasyon bileþenini düzenlemektedir. Bu yapýlara ilaveten görsel-uzaysal dikkate pulvinar nükleus ve superior kollikulus da eþlik etmektedir (Mesulam 1985, Mesulam 1998). Posner ve Petersen'e (1990) göre ise, görsel-uzaysal yönelmiþ dikkatin üç temel bileþeni bulunmaktadýr: Ýstenmeyen uyarýcýdan yani þaþýrtýcý uyarýcýdan dikkatin çekilmesi (disengagement), çekilen dikkatin baþka bir uyarýcýya hareket ettirilmesi yani kaydýrýlmasý (moving attention) ve dikkatin hedef uyarýcýyý seçmesi yani odaklanmasý (engagement). Posner ve Petersen'in (1990) tanýmlamýþ olduðu görsel-uzaysal yönelmiþ dikkat bileþenlerine de farklý serebral alanlar aracýlýk etmektedir. Posner ve Petersen'e (1990) göre, sað posterior parietal lob görsel-mekandaki istenmeyen uyarýcýdan dikkatin çekilmesine aracýlýk etmektedir. Superior kollikulus çekilen dikkatin baþka bir uyarýcýya kaydýrýlmasýna yani dikkatin hareket ettirilmesine, talamusdaki pulvinar nükleus da görselmekandaki hedef uyarýcýnýn seçilmesine aracýlýk etmektedir. Açýkça görümektedir ki, Mesulam ve Posner'in görseluzaysal yönelmiþ dikkat modelleri birkaç noktada farklýlýk göstermekle birlikte temel olarak birbirine benzemektedir. Görsel-uzaysal yeteneklerin dikkat ile olan iliþkisi klinik oturumlarda büyük bir önem taþýmaktadýr. Birçok klinik gözlem, görsel-uzaysal dikkate aracýlýk eden bu yapýlarýn oluþturduðu þebekenin baðlantýsý ya da þebekenin alt bileþenlerinin herhangi birisinde tek taraflý hasar meydana geldiðinde görseluzaysal ihmal sendromunun oluþtuðunu göstermiþtir. 123

5 KURT M. SONUÇ Bu aþamaya kadar görsel-uzaysal süreçlerin tek bir bileþeni içermediði; bunlarýn algýlama ve biliþ türlerine, bunlarýn da kendi içinde alt bileþenlere ayrýldýðý belirtildi. Görsel-uzaysal süreçlerin bu karmaþýklýðý (complexite); beyin hasarlý hastalarýn görsel-uzaysal süreçlerinin deðerlendirilmesinde, görsel-uzaysal süreçlerin farklý bileþenlerine duyarlý nöropsikolojik testlerin kullanýlmasý gereðini ortaya koymaktadýr. Görsel algýlama yeteneklerinde bozulmanýn olduðu en tipik patoloji ihmal sendromudur (neglect syndrome). Yukarýda belirtilenler doðrultusunda, sað serebral hemisferde özellikle inferior parietal lobun hasarý sonucu ortaya çýkan görsel-uzaysal ihmal sendromunun da tek bir süreci içermeyebileceði göz önünde tutulmalýdýr. Bu doðrultuda, sað hemisfer lezyonlu hastalarý deðerlendirirken, görsel-uzaysal yeteneklerin farklý bileþenlerini deðerlendiren bir nöropsikolojik testler bataryasý kullanýlmalýdýr. Görsel-uzaysal tarama uyarýcýnýn sunulduðu düzene göre deðiþiyorsa, hastanýn ihmali de uyarýcýnýn sunulduðu düzene göre deðiþebilecektir. Diðer bir ifadeyle, uyarýcýlarýn düzenli olarak sunulduðu bir görev görsel-uzaysal ihmali ortaya çýkartmayabilirken, uyarýcýlarýn düzensiz olarak sunulduðu bir görevde mekan ihmali kolaylýkla ortaya çýkabilmekte veya bunun tam tersi bir durum da söz konusu olabilecektir. Baddeley A (1986) Working Memory. Oxford, Oxford University Press. Bishop AJ (1980) Spatial abilities and mathematics education: A review. Educational Studies in Mathematics, 11: Carroll JB (1993) Human Cognitive Abilities: A Survey of Factor Analytic Studies. Cambridge, Cambridge University Press. Fernandez-Duque D, Posner MI (2001) Brain imaging of attention networks in normal and pathological states. J Clin Exp Neuropsychol, 23(01): Goodale MA, Jakobson LS, P Servos (2000) The visual pathways mediating perception and prehension. Cognitive Neuroscience, MS Gazzaniga (Ed), Oxford, Blackwell Publishers. Harshman RA, Paivio A (1987) "Paradoxical" sex differences in self reported imagery. Can J Psychol, 41, Karakaþ S, Baþar E (1995) Nöropsikolojik testlerin Türk örneklemi üzerinde deðiþik yaþ ve eðitim düzeylerine göre standardizasyonu. Kriz Dergisi, 3(1-2): Karakaþ S, Eski R, Baþar E (1996) Türk Kültürü için standardizasyonu yapýlmýþ nöropsikolojik testler topluluðu: BÝLNOT bataryasý. 32. Ulusal Nöroloji Kongresi Kitabý, Ýstanbul, Ufuk Matbaasý. Kosslyn SM (1978) Measuring the visual angle of the mind's eye. Cognit Psychol, 10: Kosslyn SM (1980) Image and Mind. Cambridge, MA: Harvard University Press. Kosslyn SM (1981) The medium and the message in mental imagery: A theory. Psychol Rev, 88: Kosslyn SM, Segar C, Pani J ve ark. (1990) When is imagery used. A diary study. J Mental Imagery, 14: Kurt M, Karakaþ S (2000) Sað serebral hemisferin biliþsel iþlevlerine duyarlý üç nöropsikolojik testin özellikleri ve aralarýndaki iliþkiler. Psikiyatri, Psikoloji, Psikofarmakoloji Dergisi, 8(4): KAYNAKLAR Lezak MD (1995) Neuropsychological Assessment. New York, Oxford University Press. Matier K, Wolf LE, Halperin JM (1994) The psychometric properties and clinical utility of a cancellation test in children. Dev Neuropsychol, 10(2): McGee MG (1979) Human spatial abilities: Psychometric studies and environmental, genetic, hormonal, and neurological influences. Psychol Bull, 86(5): Mesulam MM (1985) Principles of Behavioral Neurology. Philadelphia, F.A. Davis Company. Mesulam MM (1998) From sensation to perception. Brain, 121: Michael WB, Guilford JP, Fruchter B ve ark. (1957) The description of spatial-visualization abilities. Education and Psychological Measurement, 17: Mirsky A (1989) The neuropsychology of attention: Elements of a complex behavior. Integrating Theory and Practice in Clinical Neuropsychology. E Perecman (Ed) Hillsdale, Lawrence Erlbaum Associates. Mishkin M, Ungerleider LG, Macko KA (1983) Object vision and spatial vision: Two cortical patways. Trends Neurosci, 6: Mouncastle VB (2000) The parietal system and some higher brain functions. Cognitive Neuroscience, MS Gazzaniga (Ed), Oxford, Blackwell Publishers. Posner MI, Petersen S (1990) The attention system of the human brain. Ann Rev Neurosci, 13: Rao SC, Rainer G, Miller EK (1997) Integration of what and where in the primate prefrontal corteks. Science, 276: Richardson JTE (1991) Gender differences in imagery, cognition and memory. Mental Images in Human Cognition, RH Logie, M Denis (Ed), Elsevier Science Publishers, B.V. Shepard RN (1978) The mental image. Am Psychol, 33:

6 GÖRSEL-UZAYSAL YETENEKLERÝN BÝLEÞENLERÝ Shepard RN, Cooper LA (1982) Mental Images and Their Transformations. Cambridge, MA: MIT Press. Smith I (1964) Spatial Ability. London: Universty of London Press. West RL, Morris CW, Nichol GT (1985) Spatial cognition on nonspatial tasks: Finding spatial knowledge when you're not looking for it. The Development of Spatial Cognition, R Cohen (Ed), New Jersey, Lawrence Erlbaum Associates Publishers. 38. ULUSAL PSÝKÝYATRÝ KONGRESÝ Ekim 2002 Mares Hotel - MARMARÝS Kongre Sekreterliði: Yrd. Doç. Dr. M. Murat DEMET Celal Bayar Üniversitesi Týp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalý, MANÝSA Tel: , Faks: Organizasyon: Flaptour, Cinnah Cad. No: 42 Çankaya - ANKARA Tel: , Faks: CELAL BAYAR ÜNÝVERSÝTESÝ TIP FAKÜLTESÝ PSÝKÝYATRÝ ANABÝLÝM DALI & TÜRKÝYE PSÝKÝYATRÝ DERNEÐÝ 125

Ýþaretleme Testi Türk Formu'nun 6-11 Yaþ Grubu Çocuklarda Standardizasyon Çalýþmasý #

Ýþaretleme Testi Türk Formu'nun 6-11 Yaþ Grubu Çocuklarda Standardizasyon Çalýþmasý # Ýþaretleme Testi Türk Formu'nun 6-11 Yaþ Grubu Çocuklarda Standardizasyon Çalýþmasý # Birim Günay KILIÇ*, Metehan IRAK**, Aylin Ýlden KOÇKAR*** Þahnur ÞENER****, Sirel KARAKAÞ* # ÖZET Çalýþmanýn amacý

Detaylı

Þizofreni, bilgi iþleme (information processing)

Þizofreni, bilgi iþleme (information processing) Þizofrenideki Biliþsel Süreçlerin Deðerlendirilmesinde Nöropsikolojik Testler: Bellek ve Dikkatin Ölçülmesi Prof. Dr. Sirel KARAKAÞ* #, Uz. Psk. Hatice KAFADAR* # Þizofreni, bilgi iþleme (information processing)

Detaylı

5 Mart 13 Salı. Zihinsel İmgeleme

5 Mart 13 Salı. Zihinsel İmgeleme Zihinsel İmgeleme Kahvaltı Sofrası Kahvaltı Sofrası Kaç kişilik? Kahvaltı Sofrası Kaç kişilik? Günlerden ne? Kahvaltı Sofrası Kaç kişilik? Günlerden ne? Sofrada neler var? Kahvaltı Sofrası Kaç kişilik?

Detaylı

Motor kademeleri ile otomasyon seviyeleri arasýnda akýllý baðlantý Akýllý Baðlantý Siemens tarafýndan geliþtirilen SIMOCODE-DP iþlemcilerin prozeslerinin hatasýz çalýþmasýný saðlamak için gerekli tüm temel

Detaylı

PSK 529 KİŞİLERARASI NÖROBİYOLOJİ

PSK 529 KİŞİLERARASI NÖROBİYOLOJİ PSK 529 KİŞİLERARASI NÖROBİYOLOJİ BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ PSİKOLOJİ BÖLÜMÜ PSK 529 KİŞİLERARASI NÖROBİYOLOJİ DERS PROGRAMI VE BEKLENTİLER PROF. DR. NESRİN HİSLİ ŞAHİN PSK 529 KİŞİLERARASI NÖROBİYOLOJİ PROF.

Detaylı

Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip mikro dozaj sistemleri ile Kimya,Maden,Gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta

Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip mikro dozaj sistemleri ile Kimya,Maden,Gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta Mikro Dozaj Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip mikro dozaj sistemleri ile Kimya,Maden,Gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta ve aðýr hizmet tipi modellerimizle Türk

Detaylı

Dikkat Eksikliði Hiperaktivite Bozukluðunun Zeka Testlerinden ve Ýlgili Diðer Nöropsikolojik Araçlardan Yordanabilirliði

Dikkat Eksikliði Hiperaktivite Bozukluðunun Zeka Testlerinden ve Ýlgili Diðer Nöropsikolojik Araçlardan Yordanabilirliði ARAÞTIRMA Dikkat Eksikliði Hiperaktivite Bozukluðunun Zeka Testlerinden ve Ýlgili Diðer Nöropsikolojik Araçlardan Yordanabilirliði Nurcihan Kiriþ 1, Sirel Karakaþ 2 1 Uz. Psk., Çukurova Üniversitesi Týp

Detaylı

Spor Bilimleri Derneði Ýletiþim Aðý

Spor Bilimleri Derneði Ýletiþim Aðý Spor Bilimleri Derneði Ýletiþim Aðý Spor Bilimleri Derneði, üyeler arasýndaki haberleþme aðýný daha etkin hale getirmek için, akademik çalýþmalar yürüten bilim insaný, antrenör, öðretmen, öðrenci ve ilgili

Detaylı

ncü Bilgi İşleyen Makine Olarak Beyin Beyin 2005 Albert Long Hall, Boğazi

ncü Bilgi İşleyen Makine Olarak Beyin Beyin 2005 Albert Long Hall, Boğazi ALGININ İNŞA BİÇİMLERİ VE DIŞ GERÇEKLİKLE İLİŞKİSİ Dr. Lütfü Hanoğlu Bir algıdan bahsettiğimizde, kasdedilen, dışsal bir nesnenin zihnimizde yani beynimizin nöronal yapıları içerisinde bir temsilinin oluşması

Detaylı

1. Böleni 13 olan bir bölme iþleminde kalanlarýn

1. Böleni 13 olan bir bölme iþleminde kalanlarýn 4. SINIF COÞMAYA SORULARI 1. BÖLÜM 3. DÝKKAT! Bu bölümde 1 den 10 a kadar puan deðeri 1,25 olan sorular vardýr. 1. Böleni 13 olan bir bölme iþleminde kalanlarýn toplamý kaçtýr? A) 83 B) 78 C) 91 D) 87

Detaylı

Nöropsikolojik Ölçümlerle Elektrofizyolojik Ölçümlerin Ýliþkisi: Frontal Lob Ýþlevselliði

Nöropsikolojik Ölçümlerle Elektrofizyolojik Ölçümlerin Ýliþkisi: Frontal Lob Ýþlevselliði Nöropsikolojik Ölçümlerle Elektrofizyolojik Ölçümlerin Ýliþkisi: Frontal Lob Ýþlevselliði Belma BEKÇÝ* Sirel KARAKAÞ** ÖZET Bu çalýþmanýn amacý, bir biliþsel paradigma altýnda elde edilen olay-iliþkili

Detaylı

Mart 2010 Otel Piyasasý Antalya Ýstanbul Gayrimenkul Deðerleme ve Danýþmanlýk A.Þ. Büyükdere Cad. Kervan Geçmez Sok. No:5 K:2 Mecidiyeköy Ýstanbul - Türkiye Tel: +90.212.273.15.16 Faks: +90.212.355.07.28

Detaylı

Biliþsel Süreçlerde Alzheimer Tipi Demansa Baðlý Deðiþiklikler

Biliþsel Süreçlerde Alzheimer Tipi Demansa Baðlý Deðiþiklikler DERLEME Biliþsel Süreçlerde Alzheimer Tipi Demansa Baðlý Deðiþiklikler Handan Can 1, Sirel Karakaþ 2 1 Dr., Hacettepe Üniversitesi Deneysel Psikoloji Uzmanlýk Alaný, Çankaya Belediyesi Emek Semt Polikliniði,

Detaylı

Týp Fakültesi öðrencilerinin Anatomi dersi sýnavlarýndaki sistemlere göre baþarý düzeylerinin deðerlendirilmesi

Týp Fakültesi öðrencilerinin Anatomi dersi sýnavlarýndaki sistemlere göre baþarý düzeylerinin deðerlendirilmesi 1 Özet Týp Fakültesi öðrencilerinin Anatomi dersi sýnavlarýndaki sistemlere göre baþarý düzeylerinin deðerlendirilmesi Mehmet Ali MALAS, Osman SULAK, Bahadýr ÜNGÖR, Esra ÇETÝN, Soner ALBAY Süleyman Demirel

Detaylı

Yönetici Ýþlevler ve Dikkat Süreçlerine Ýliþkin Kuramsal Modeller ve Nöroanatomi

Yönetici Ýþlevler ve Dikkat Süreçlerine Ýliþkin Kuramsal Modeller ve Nöroanatomi Yönetici Ýþlevler ve Dikkat Süreçlerine Ýliþkin Kuramsal Modeller ve Nöroanatomi Birim Günay KILIÇ* ÖZET Beyinde bilgi iþleniþinin dinamik ve karmaþýk doðasý yüksek düzeyli biliþsel iþlevleri tanýmlamada

Detaylı

Örgütsel Davranýþýn Tanýmý, Tarihsel Geliþimi ve Kapsamý

Örgütsel Davranýþýn Tanýmý, Tarihsel Geliþimi ve Kapsamý NOT : Bu bölüm önümüzdeki günlerde Prof.Dr. Hüner Þencan ýn incelemesinden sonra daha da geliþtirilerek son halini alacaktýr. Zaman kaybý olmamasý için büyük ölçüde- tamamlanmýþ olan bu bölüm web e konmuþtur.

Detaylı

ÖZ GEÇMİŞ. Burcu BEŞİROĞLU. Psikoloji Bölümü SOS B38 Rumeli Feneri Yolu, Sarıyer, 34450 İstanbul-Türkiye

ÖZ GEÇMİŞ. Burcu BEŞİROĞLU. Psikoloji Bölümü SOS B38 Rumeli Feneri Yolu, Sarıyer, 34450 İstanbul-Türkiye ÖZ GEÇMİŞ Burcu BEŞİROĞLU Ofis Adresi: E-mail: Koç Üniversitesi Psikoloji Bölümü SOS B38 Rumeli Feneri Yolu, Sarıyer, 34450 İstanbul-Türkiye bbesiroglu13@ku.edu.tr Eğitim 2013-(devam ediyor) Gelişim Psikolojisi,

Detaylı

İlköğretim öğrencilerinde yaş, cinsiyet ve sosyo-ekonomik ARAŞTIRMA seviye (Research farklılıklarının Report) dikkat düzeyine etkileri

İlköğretim öğrencilerinde yaş, cinsiyet ve sosyo-ekonomik ARAŞTIRMA seviye (Research farklılıklarının Report) dikkat düzeyine etkileri İlköğretim öğrencilerinde yaş, cinsiyet ve sosyo-ekonomik ARAŞTIRMA seviye (Research farklılıklarının Report) dikkat düzeyine etkileri İLKÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİNDE YAŞ, CİNSİYET VE SOSYO-EKONOMİK SEVİYE FARKLILIKLARININ

Detaylı

Oksipital Loblar ve Görme. Dr. Timuçin Oral

Oksipital Loblar ve Görme. Dr. Timuçin Oral Oksipital Loblar ve Görme Dr. Timuçin Oral İTİCÜ 16 Aralık 2008 1 frontal lob santral (rolandik) sulkus pariyetal lob oksipital lob temporal lob silviyan (lateral) sulkus Limbik Lob Frontal Lob Parietal

Detaylı

0.2-200m3/saat AISI 304-316

0.2-200m3/saat AISI 304-316 RD Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip hava kilidleri her türlü proseste çalýþacak rotor ve gövde seçeneklerine sahiptir.aisi304-aisi316baþtaolmaküzerekimya,maden,gýda...gibi

Detaylı

Madde Kullanma Eðilimi Ölçeðinin Geçerlik ve Güvenilirliði

Madde Kullanma Eðilimi Ölçeðinin Geçerlik ve Güvenilirliði Madde Kullanma Eðilimi Ölçeðinin Geçerlik ve Güvenilirliði Birsen CEYHUN*, Ömer OÐUZTÜRK**, Ayþe Gülsen CEYHUN*** ÖZET Alkol ve diðer maddelerin kötü kullanýmý ülkemizde yaygýn bir sosyal sorun haline

Detaylı

MALÝYE DERGÝSÝ ÝÇÝNDEKÝLER MALÝYE DERGÝSÝ. Ocak - Haziran 2008 Sayý 154

MALÝYE DERGÝSÝ ÝÇÝNDEKÝLER MALÝYE DERGÝSÝ. Ocak - Haziran 2008 Sayý 154 MALÝYE DERGÝSÝ Ocak - Haziran 2008 Sayý 154 Sahibi Maliye Bakanlýðý Strateji Geliþtirme Baþkanlýðý Adýna Doç.Dr. Ahmet KESÝK Sorumlu Yazý Ýþleri Müdürü Doç.Dr. Ahmet KESÝK MALÝYE DERGÝSÝ ÝÇÝNDEKÝLER Yayýn

Detaylı

Araþtýrma Hazýrlayan: Ebru Kocamanlar Araþtýrma Uzman Yardýmcýsý Gýda Ürünlerinde Ambalajýn Satýn Alma Davranýþýna Etkisi Dünya Ambalaj Örgütü nün açýklamalarýna göre dünyada ambalaj kullanýmýnýn %30 unu

Detaylı

Modüler Proses Sistemleri

Modüler Proses Sistemleri Ürünler ve Hizmetlerimiz 2011 Modüler Proses Makineleri Modüler Proses Sistemleri Proses Ekipmanlarý Süt alým tanklarý Süt alým degazörleri Akýþ transfer paneli Vana tarlasý Özel adaptör Tesisat malzemeleri

Detaylı

Simge Özer Pýnarbaþý

Simge Özer Pýnarbaþý Simge Özer Pýnarbaþý 1963 yýlýnda Ýstanbul da doðdu. Ortaöðrenimini Kadýköy Kýz Lisesi nde tamamladý. 1984 yýlýnda Ýstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji ve Sanat Tarihi Bölümü nü bitirdi.

Detaylı

HD kalitesinde tamamen ücretsiz Türkçe anlatýmlý Solid Edge 2D Drafting eðitim videolarý

HD kalitesinde tamamen ücretsiz Türkçe anlatýmlý Solid Edge 2D Drafting eðitim videolarý HD kalitesinde tamamen ücretsiz Türkçe anlatýmlý Solid Edge 2D Drafting eðitim videolarý BDT Yazýlým tarafýndan hazýrlanan Solid Edge Türkiye Teknik Destek sitesi üzerinde yayýnlanan HD kalitedeki Türkçe

Detaylı

Yönetici Ýþlevlerin Ayrýþtýrýlmasýnda Multidisipliner Yaklaþým: Biliþsel Psikolojiden Nöroradyolojiye

Yönetici Ýþlevlerin Ayrýþtýrýlmasýnda Multidisipliner Yaklaþým: Biliþsel Psikolojiden Nöroradyolojiye Yönetici Ýþlevlerin Ayrýþtýrýlmasýnda Multidisipliner Yaklaþým: Biliþsel Psikolojiden Nöroradyolojiye Sirel KARAKAÞ* #, H. Muammer KARAKAÞ** # ÖZET * Prof. Dr., Hacettepe Üniversitesi Deneysel Psikoloji

Detaylı

Hafif Kognitif Bozukluðu Olan Hastalarda Bellek Ýþlevlerinin Nöropsikolojik Deðerlendirmesi *

Hafif Kognitif Bozukluðu Olan Hastalarda Bellek Ýþlevlerinin Nöropsikolojik Deðerlendirmesi * Hafif Kognitif Bozukluðu Olan Hastalarda Bellek Ýþlevlerinin Nöropsikolojik Deðerlendirmesi * Dr. Banu CANGÖZ*, Prof. Dr. Kaynak SELEKLER** zellikle geliþmiþ ve geliþmekte olan ülkelerde Öson 25-30 yýl

Detaylı

Kanguru Matematik Türkiye 2015

Kanguru Matematik Türkiye 2015 3 puanlýk sorular 1. Aþaðýdaki þekillerden hangisi bu dört þeklin hepsinde yoktur? A) B) C) D) 2. Yandaki resimde kaç üçgen vardýr? A) 7 B) 6 C) 5 D) 4 3. Yan taraftaki þekildeki yapboz evin eksik parçasýný

Detaylı

15 Tandem Takým Tezgahlarý ndan Ýhtiyaca Göre Uyarlanabilen Kitagawa Divizörler Kitagawa firmasýnýn, müþterilerini memnun etmek adýna, standartý deðiþtirmesi yeni bir þey deðil. Bu seferki uygulamada,

Detaylı

Fiskomar. Baþarý Hikayesi

Fiskomar. Baþarý Hikayesi Fiskomar Baþarý Hikayesi Fiskomar Gýda Temizlik Ve Marketcilik Ticaret Anonim Þirketi Cumhuriyetin ilanýndan sonra büyük önder Atatürk'ün Fýndýk baþta olmak üzere diðer belli baþlý ürünlerimizi ilgilendiren

Detaylı

T.C. MÝLLÎ EÐÝTÝM BAKANLIÐI EÐÝTÝMÝ ARAÞTIRMA VE GELÝÞTÝRME DAÝRESÝ BAÞKANLIÐI KENDÝNÝ TANIYOR MUSUN? ANKARA, 2011 MESLEK SEÇÝMÝNÝN NE KADAR ÖNEMLÝ BÝR KARAR OLDUÐUNUN FARKINDA MISINIZ? Meslek seçerken

Detaylı

BÝREY DERSHANELERÝ SINIF ÝÇÝ DERS UYGULAMA FÖYÜ (MF) LYS FÝZÝK - 13 KALDIRMA KUVVETÝ - I

BÝREY DERSHANELERÝ SINIF ÝÇÝ DERS UYGULAMA FÖYÜ (MF) LYS FÝZÝK - 13 KALDIRMA KUVVETÝ - I BÝRE DERSHANEERÝ SINIF ÝÇÝ DERS UUAMA FÖÜ (MF) DERSHANEERÝ S FÝÝ - 13 ADIRMA UVVETÝ - I Ders anlatým föyleri öðrenci tarafýndan dersten sonra tekrar çalýþýlmalýdýr. ADIRMA UVVETÝ - I Adý Soyadý :... Bu

Detaylı

Aile Hekimliðinde Genogram

Aile Hekimliðinde Genogram Aile Hekimliðinde Genogram Prof. Dr. Ýsmail Hamdi KARA, Düzce Üniversitesi Týp Fakültesi Aile Hekimliði AD, Düzce Aile Hekimliði Dersleri - 02.06.2010 15:30 1 I. Tanýmlar Hastalarý yalnýz bir birey olarak

Detaylı

verter Dört mevsim daha konforlu, ekonomik ve uzun ömürlü tesisler için.. verter A member of the Uygulama Teorisi: Benzeþim Kurallarý: Debi Basýnç Güç Q 1 Q 2 = n 1 n 2 H 1 n 1 = H 2 ( n2 P 1 n 1 = P 2

Detaylı

3AH Vakum Devre-Kesicileri: Uygun Çözümler

3AH Vakum Devre-Kesicileri: Uygun Çözümler 3AH Vakum Devre-Kesicileri: Uygun Çözümler Beþ tipin saðladýðý üç büyük avantaj: Uyumlu, güçlü, ekonomik Devre-kesicileri günümüzde, trafolarýn, enerji nakil hatlarýnýn, kablolarýn, kondansatörlerin, reaktör

Detaylı

Öðrenme Güçlüðü Olan Bir Grup Hastanýn WISC-R Profillerinin Ýncelenmesi #

Öðrenme Güçlüðü Olan Bir Grup Hastanýn WISC-R Profillerinin Ýncelenmesi # Öðrenme Güçlüðü Olan Bir Grup Hastanýn WISC-R Profillerinin Ýncelenmesi # A. Þebnem SOYSAL*, Aylin ÝLDEN KOÇKAR**, Emel ERDOÐAN***, Selahattin ÞENOL****, Kývýlcým GÜCÜYENER* # ÖZET Öðrenme yaþam boyu devam

Detaylı

Bu makalede þizofrenideki bilgi iþleme bozukluklarý;

Bu makalede þizofrenideki bilgi iþleme bozukluklarý; Þizofrenide Bilgi Ýþleme Bozukluklarý Prof. Dr. Sirel KARAKAÞ *#, Prof. Dr. Hamdullah AYDIN **# 1. Giriþ Bu makalede þizofrenideki bilgi iþleme bozukluklarý; konuya iliþkin araþtýrma bulgularý temelinde

Detaylı

Saðlýklý Yaþlanmanýn Nöroelektrik Potansiyellere Etkisi

Saðlýklý Yaþlanmanýn Nöroelektrik Potansiyellere Etkisi Saðlýklý Yaþlanmanýn Nöroelektrik Potansiyellere Etkisi Hatice KAFADAR*, Sirel KARAKAÞ** ÖZET Bu çalýþmanýn amacý, yaþa baðlý olarak farklý biliþsel süreçlerde ortaya çýkan deðiþimleri olay-iliþkili potansiyel

Detaylı

Türkiye de Mezuniyet Öncesi ve/veya Sonrasý Psikiyatri Eðitimi ve Hizmeti Veren Kurumlarýn Özellikleri

Türkiye de Mezuniyet Öncesi ve/veya Sonrasý Psikiyatri Eðitimi ve Hizmeti Veren Kurumlarýn Özellikleri Türkiye de Mezuniyet Öncesi ve/veya Sonrasý Psikiyatri Eðitimi ve Hizmeti Veren Kurumlarýn Özellikleri Orhan DOÐAN* ÖZET Bu çalýþmada mezuniyet öncesi ve/veya sonrasý psikiyatri eðitimi ve hizmeti veren

Detaylı

Türkiye de Özel Hastanelerin Web Sitelerinin Deðerlendirilmesi

Türkiye de Özel Hastanelerin Web Sitelerinin Deðerlendirilmesi Türkiye de Özel Hastanelerin Web Sitelerinin Deðerlendirilmesi Meriç ÇOLAK a, Beyza KAYMAKOÐLU a, Korkut ERSOY a a Baþkent Üniversitesi, Ankara An evaluation of Web Sites of Private Hospitals in Turkey

Detaylı

7. ÝTHÝB KUMAÞ TASARIM YARIÞMASI 2012

7. ÝTHÝB KUMAÞ TASARIM YARIÞMASI 2012 7. ÝTHÝB KUMAÞ TASARIM YARIÞMASI 2012 KÝMLER KATILABÝLÝR? Yarýþma, Türkiye Cumhuriyeti sýnýrlarý dahilinde veya yurtdýþýnda okuyan T.C. vatandaþlarý veya K.K.T.C vatandaþý, 35 yaþýný aþmamýþ, en az lise

Detaylı

OTOMATÝK BETON BLOK ÜRETÝM TESÝSÝ NHP

OTOMATÝK BETON BLOK ÜRETÝM TESÝSÝ NHP OTOMATÝK BETON BLOK ÜRETÝM TESÝSÝ NHP 520 Profesyonellik detaylarda gizli... Kolay ve pratik kalýp deðiþimi için tasarlanmýþ açýlýr makina gövdesi, kalýp deðiþtirme için gereken zamaný kýsaltmaktadýr.

Detaylı

Matematik ve Türkçe Örnek Soru Çözümleri Matematik Testi Örnek Soru Çözümleri 1 Aþaðýdaki saatlerden hangisinin akrep ve yelkovaný bir dar açý oluþturur? ) ) ) ) 11 12 1 11 12 1 11 12 1 10 2 10 2 10 2

Detaylı

Larson'un 1960'larda veciz olarak belirttiði gibi,

Larson'un 1960'larda veciz olarak belirttiði gibi, 5 Prof. Dr. Semih KESKÝL Larson'un 1960'larda veciz olarak belirttiði gibi, yaþlýlarýn acil hastalýklarý diye bir durum yoktur. Bizimde burada söz konusu edeceðimiz yaþlýlar arasýndaki acil týbbi durumlardýr.

Detaylı

2014-2015 Eðitim Öðretim Yýlý ÝSTANBUL ÝLÝ ORTAOKULLAR ARASI "4. AKIL OYUNLARI TURNUVASI" Ýstanbul Ýli Ortaokullar Arasý 4. Akýl Oyunlarý Turnuvasý, 21 Þubat 2015 tarihinde Özel Sancaktepe Okyanus Koleji

Detaylı

Sosyal Beyin, Zihin Kuramı ve Evrim

Sosyal Beyin, Zihin Kuramı ve Evrim İçerik Sosyal Beyin, Zihin Kuramı ve Evrim Dr. Muzaffer Kaşar Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi BARİLEM Deneysel ve Evrimsel Psikiyatri Grubu Evrim sürecinde insan beyni Ayna nöronlar, dil ve

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. 1. Ünal, H., Ortaokul Dönemindeki Kız Çocuklarda Antropometrik Ölçümlerin Farklılaşmasının İncelenmesi. Hacettepe Üniversitesi. 1985.

ÖZGEÇMİŞ. 1. Ünal, H., Ortaokul Dönemindeki Kız Çocuklarda Antropometrik Ölçümlerin Farklılaşmasının İncelenmesi. Hacettepe Üniversitesi. 1985. ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Nergiz Meltem Güven Email :nergismeltem@gmail.com 2. Doğum Tarihi : 11.03.1954 Tel : 0535 895 03 29 3. Ünvanı : Profesör 0312 441 39 11 Adres : Hilal Mah. Hollanda Cad. No:20 Daire

Detaylı

Inter-rater Reliability of the Bender Visual Motor Gestalt Coordination Test (Second Edition) for Global, Koppitz and Recall Scoring Systems ARAÞTIRMA

Inter-rater Reliability of the Bender Visual Motor Gestalt Coordination Test (Second Edition) for Global, Koppitz and Recall Scoring Systems ARAÞTIRMA ARAÞTIRMA Bender - Geþtalt Görsel Motor Koordinasyon Testi-II'nin (BGT-II) Global, Koppitz ve Geri Çaðýrma Puanlamalarý Ýçin Yargýcýlar Arasý Güvenirliðin Deðerlendirilmesi* Inter-rater Reliability of

Detaylı

K U L L A N I C I E L K Ý T A B I

K U L L A N I C I E L K Ý T A B I K U L L A N I C I E L K Ý T A B I Kesme Hızı Kesme hýzý fonksiyonlarý: Kalýnlýk ve kesilecek olan madde Akým ayarýnýn deðeri Akým ayarý kesilmiþ kenarlarýn kalitesini etkiler. Kesimin geometrik

Detaylı

ADIYAMAN ÜNÝVERSÝTESÝ KURUMSAL KÝMLÝK KILAVUZU ADIYAMAN ÜNÝVERSÝTESÝ 2006

ADIYAMAN ÜNÝVERSÝTESÝ KURUMSAL KÝMLÝK KILAVUZU ADIYAMAN ÜNÝVERSÝTESÝ 2006 KURUMSAL KÝMLÝK KILAVUZU GÝRÝÞ KURUMSAL KÝMLÝK HAKKINDA Adýyaman Üniversitesinin misyon ve vizyonuna uygun kurumsal kimlik çalýþmasý bu dökümanda detaylandýrýlarak sunulmuþtur. Kurumsal kimlik oluþturulurken,

Detaylı

Olaya Ġlişkin Potansiyel Kayıt Yöntemleri Kognitif Paradigmalar

Olaya Ġlişkin Potansiyel Kayıt Yöntemleri Kognitif Paradigmalar Olaya Ġlişkin Potansiyel Kayıt Yöntemleri Kognitif Paradigmalar Prof. Dr. Sacit Karamürsel İstanbul Tıp Fakültesi, Fizyoloji Anabilim Dalı sacit@istanbul.edu.tr Elektroansefalogram (EEG), merkezi sinir

Detaylı

2014 2015 Eðitim Öðretim Yýlý ÝSTANBUL ÝLÝ ÝLKOKULLAR ARASI 2. Zeka Oyunlarý Turnuvasý 7 Mart Silence Ýstanbul Hotel TURNUVA PROGRAMI 09.30-10.00 10.00-10.45 11.00-11.22 11.35-11.58 12.10-12.34 12.50-13.15

Detaylı

her zaman bir adým öndesiniz Kameralý Otopark Yeri Hatýrlatma ve Yönlendirme Sistemi

her zaman bir adým öndesiniz Kameralý Otopark Yeri Hatýrlatma ve Yönlendirme Sistemi her zaman bir adým öndesiniz Kameralý Otopark Yeri Hatýrlatma ve Yönlendirme Sistemi Sistem Genel Özellikleri TRANSPARK Kameralý Otopark Yeri Hatýrlatma ve Yönlendirme Sistemi; Dünyanýn en modern ve karlý

Detaylı

Stroop Testi Performansýnýn Elektrofizyolojisi: Olay-Ýliþkili Potansiyeller ve Ýliþkili Beyin Haritalarý

Stroop Testi Performansýnýn Elektrofizyolojisi: Olay-Ýliþkili Potansiyeller ve Ýliþkili Beyin Haritalarý ARAÞTIRMA Stroop Testi Performansýnýn Elektrofizyolojisi: Olay-Ýliþkili Potansiyeller ve Ýliþkili Beyin Haritalarý Sirel Karakaþ 1, Belma Bekçi 2, Elvin Doðutepe 2, Ö.Utku Erzengin 3 1 Prof.Dr., 2 Dr.,

Detaylı

INTERIOR PARTITIONS BÖLME SÝSTEMLERÝ BÖLME SÝSTEMLERÝ INTERIOR PARTITIONS. aluwall.com. Arpa GLASS FITTINGS & ACCESSORIES COMPACT LAMINATE PANELS

INTERIOR PARTITIONS BÖLME SÝSTEMLERÝ BÖLME SÝSTEMLERÝ INTERIOR PARTITIONS. aluwall.com. Arpa GLASS FITTINGS & ACCESSORIES COMPACT LAMINATE PANELS BÖLME SÝSTEMLERÝ BÖLME SÝSTEMLERÝ GLASS FITTINGS & ACCESSORIES Arpa COMPACT LAMINATE PANELS aluwall SYSTEMS R INDEX 1 ÖNSÖZ PREFACE 2 Güvenlik amaçlý demontable bölme duvar sistemleri Demontable security

Detaylı

Türkiye: Gelecek Nesiller için Fýrsatlarýn Çoðaltýlmasý 11. Çocuk Geliþimi ve Çocuklarýn Karþýlaþtýðý Riskler Eþitsizliðin nesiller arasý geçiþinin bugün Türkiye nin en genç neslini ciddi ölçüde etkilediði

Detaylı

2 - Konuþmayý Yazýya Dökme

2 - Konuþmayý Yazýya Dökme - 1 8 Konuþmayý Yazýya Dökme El yazýnýn yerini alacak bir aygýt düþü XIX. yüzyýlý boyunca çok kiþiyi meþgul etmiþtir. Deðiþik tasarým örnekleri görülmekle beraber, daktilo dediðimiz aygýtýn satýlabilir

Detaylı

Þizofrenide Gözlenen Biliþsel Bozukluklar ve Deðerlendirilmesi: Bir Gözden Geçirme

Þizofrenide Gözlenen Biliþsel Bozukluklar ve Deðerlendirilmesi: Bir Gözden Geçirme Þizofrenide Gözlenen Biliþsel Bozukluklar ve Deðerlendirilmesi: Bir Gözden Geçirme Nurper Erberk ÖZEN* ÖZET Kraepelin zamanýndan bu yana araþtýrmacýlar, þizofrenik hastalardaki özgül, bölgesel beyin lezyonlarýný

Detaylı

Nokia Þarj Baðlantý Kablosu CA-126

Nokia Þarj Baðlantý Kablosu CA-126 Nokia Þarj Baðlantý Kablosu CA-126 TÜRKÇE Bu kabloyla, uyumlu bilgisayarýnýzla Nokia cihazý arasýnda verileri aktarabilir ve senkronize edebilirsiniz. Ayrýca, bilgisayardan ayný anda uyumlu Nokia cihazýnýzdaki

Detaylı

5. 2x 2 4x + 16 ifadesinde kaç terim vardýr? 6. 4y 3 16y + 18 ifadesinin terimlerin katsayýlarý

5. 2x 2 4x + 16 ifadesinde kaç terim vardýr? 6. 4y 3 16y + 18 ifadesinin terimlerin katsayýlarý CEBÝRSEL ÝFADELER ve DENKLEM ÇÖZME Test -. x 4 için x 7 ifadesinin deðeri kaçtýr? A) B) C) 9 D). x 4x ifadesinde kaç terim vardýr? A) B) C) D) 4. 4y y 8 ifadesinin terimlerin katsayýlarý toplamý kaçtýr?.

Detaylı

Kanguru Matematik Türkiye 2015

Kanguru Matematik Türkiye 2015 3 puanlýk sorular 1. Hangi þeklin tam olarak yarýsý karalanmýþtýr? A) B) C) D) 2 Þekilde görüldüðü gibi þemsiyemin üzerinde KANGAROO yazýyor. Aþaðýdakilerden hangisi benim þemsiyenin görüntüsü deðildir?

Detaylı

Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip proses filtreleri ile, siklonlar, seperatörler çalýþma koþullarýna göre anti nem,anti

Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip proses filtreleri ile, siklonlar, seperatörler çalýþma koþullarýna göre anti nem,anti Filtre Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip proses filtreleri ile, siklonlar, seperatörler çalýþma koþullarýna göre anti nem,anti statik seçenekleri, 1-200m2 temizleme alaný ve

Detaylı

BÝLGÝLENDÝRME BROÞÜRÜ

BÝLGÝLENDÝRME BROÞÜRÜ IPA Cross-Border Programme CCI No: 2007CB16IPO008 BÝLGÝLENDÝRME BROÞÜRÜ SINIR ÖTESÝ BÖLGEDE KÜÇÜK VE ORTA ÖLÇEKLÝ ÝÞLETMELERÝN ORTAK EKO-GÜÇLERÝ PROJESÝ Ref. ¹ 2007CB16IPO008-2011-2-063, Geçerli sözleþme

Detaylı

LABORATUVARININ ORGANÝZASYON VE DONANIMI

LABORATUVARININ ORGANÝZASYON VE DONANIMI Prof. Dr. Huner Sencan E-mail: huner_s@yahoo.com www.orgutseldavranis.8m.com 10. Bölüm / Hafta : 15 Mayýs 2001 ÝÞLETMELERDE KURULACAK BÝR PSÝKOTEKNÝK LABORATUVARININ ORGANÝZASYON VE DONANIMI GÝRÝÞ Günümüz

Detaylı

Depo Modüllerin Montajý Öncelikle depolarýmýzý nerelere koyabileceðimizi iyi bilmemiz gerekir.depolarýmýzý kesinlikle binalarýmýzda statik açýdan uygun olamayan yerlere koymamalýyýz. Çatýlar ve balkonlarla

Detaylı

0 KLÝNÝK ARAÞTIRMA Romatolojik Sorunu Olan Hastalarda Yaþam Kalitesi ve Bazý Semptomlarla Ýliþkisi Quality Of Life Patients With Rheumatologic Problems And Its Correlates With Some Symptoms Arþ.Gör. Seda

Detaylı

ÖDEME YÖNETÝMÝ SFS FÝNANSAL SÝSTEM ÇÖZÜMLERÝ Tahsilat Sorununa Kesin Çözüm S Ý G O R T A Þ Ý R K E T Ý B A N K A A C E N T E SÝGORTA ÜRÜNLERÝ TAHSÝLATINDA EN ÝLERÝ TEKNOLOJÝ Poliçe / Tahakkuk - Ýptal Zeylname

Detaylı

Uluslararası Spor Bilimleri Araştırma Dergisi (USBAD)

Uluslararası Spor Bilimleri Araştırma Dergisi (USBAD) Uluslararası Spor Bilimleri Araştırma Dergisi (USBAD) Yazım Kuralları: Çalışmanın metni 12 punto, 1,5 satır aralığında, Times New Roman yazı karakterinde, iki yana yaslı şekilde, MS Word programında yazılmalıdır.

Detaylı

014-015 Eðitim Öðretim Yýlý ÝSTANBUL ÝLÝ ORTAOKULLAR ARASI "7. AKIL OYUNLARI ÞAMPÝYONASI" Ýstanbul Ýli Ortaokullar Arasý 7. Akýl Oyunlarý Þampiyonasý, 18 Nisan 015 tarihinde Özel Sancaktepe Bilfen Ortaokulu

Detaylı

MedYa KÝt / 26 Ýnsan Kaynaklarý ve Yönetimi konusunda Türkiye nin ilk dergisi HR DergÝ Human Resources Ýnsan Kaynaklarý ve Yönetim Dergisi olarak amacýmýz, kurulduðumuz günden bu yana deðiþmedi: Türkiye'de

Detaylı

Þizofrenide Duygu Algýlama ve Tanýma Süreçleri

Þizofrenide Duygu Algýlama ve Tanýma Süreçleri Þizofrenide Duygu Algýlama ve Tanýma Süreçleri Özlem Altunel 1, Görkem Demirdöðen 2, Uzay Dural 3, M. Kemal Kuþçu 4 1 Uz.Dr., Serbest Hekim, 2 Psk., 3 Kl.Psk., 4 Doç.Dr., Marmara Üniversitesi Ýstanbul

Detaylı

Nokia HS-2R Radyolu kulaklýk seti Kullaným Kýlavuzu. 9355495 2. baský

Nokia HS-2R Radyolu kulaklýk seti Kullaným Kýlavuzu. 9355495 2. baský Nokia HS-2R Radyolu kulaklýk seti Kullaným Kýlavuzu 9355495 2. baský UYGUNLUK BÝLDÝRÝMÝ NOKIA CORPORATION olarak biz, tamamen kendi sorumluluðumuzda olmak üzere, HS-2R ürününün aþaðýdaki yönetmeliðin ilgili

Detaylı

GÝRÝÞ. Bu anlamda, özellikle az geliþmiþ toplumlarda sanayi çaðýndan bilgi

GÝRÝÞ. Bu anlamda, özellikle az geliþmiþ toplumlarda sanayi çaðýndan bilgi GÝRÝÞ Ýnsanoðlu günümüzde dünya tarihinde belki de bilginin en kýymetli olduðu dönemi yaþamaktadýr. Çaðýmýzda bilgiye sahip olmanýn ya da bilgi kaynaðýna kolaylýkla ulaþabilmenin önemi her geçen gün artmaktadýr.

Detaylı

maybesan makina sanayi ltd. þti. BETON SANTRALÝ EKÝPMANLARI hakkýmýzda Amacýmýz: Tam müþteri memnuniyeti Uygun ve yüksek teknoloji Kaliteli ürün yelpazesi Vizyonumuz: Geleceði bugün birlikte yaþamak için,

Detaylı

Afet Sonrasý Kurtarma Faaliyetlerinde Biliþim Hizmetlerinin Önemi

Afet Sonrasý Kurtarma Faaliyetlerinde Biliþim Hizmetlerinin Önemi Afet Sonrasý Kurtarma Faaliyetlerinde Biliþim Hizmetlerinin Önemi Ýrfan MACÝT a, Z.Nazan ALPARSLAN a, S.Noyan OÐULATA a a Çukurova Üniversitesi, Adana Importance of Information Technologies in Rescue Activities

Detaylı

Dikkat Eksikliði Hiperaktivite Bozukluðunun Deðerlendirilmesinde Wechsler Çocuklar için Zeka Ölçeði Geliþtirilmiþ Formunun Yeri*

Dikkat Eksikliði Hiperaktivite Bozukluðunun Deðerlendirilmesinde Wechsler Çocuklar için Zeka Ölçeði Geliþtirilmiþ Formunun Yeri* ARAÞTIRMA Dikkat Eksikliði Hiperaktivite Bozukluðunun Deðerlendirilmesinde Wechsler Çocuklar için Zeka Ölçeði Geliþtirilmiþ Formunun Yeri* Emel Erdoðan-Bakar 1, Þebnem Soysal 2, Nurcihan Kiriþ 3, Aynur

Detaylı

Obsesif kompulsif bozukluk, obsesyonlarýn ve /

Obsesif kompulsif bozukluk, obsesyonlarýn ve / Obsesif Kompulsif Bozukluk ve Biliþsel Ýþlevler Yrd. Doç. Dr. Berna Binnur KIVIRCIK*, Prof. Dr. Köksal ALPTEKÝN* Obsesif kompulsif bozukluk, obsesyonlarýn ve / ya da kompulsiyonlarýn tabloya hakim olduðu

Detaylı

ÝNSAN KAYNAKLARI VE EÐÝTÝM DAÝRE BAÞKANLIÐI

ÝNSAN KAYNAKLARI VE EÐÝTÝM DAÝRE BAÞKANLIÐI ÝNSAN KAYNAKLARI VE EÐÝTÝM DAÝRE BAÞKANLIÐI MEMUR PERSONEL ÞUBE MÜDÜRLÜÐÜ GÖREV TANIMI Memur Personel Þube Müdürlüðü, belediyemiz bünyesinde görev yapan memur personelin özlük iþlemlerinin saðlýklý bir

Detaylı

Kümeler II. KÜMELER. Çözüm A. TANIM. rnek... 3. Çözüm B. KÜMELERÝN GÖSTERÝLMESÝ. rnek... 1. rnek... 2. rnek... 4. 9. Sýnýf / Sayý..

Kümeler II. KÜMELER. Çözüm A. TANIM. rnek... 3. Çözüm B. KÜMELERÝN GÖSTERÝLMESÝ. rnek... 1. rnek... 2. rnek... 4. 9. Sýnýf / Sayý.. Kümeler II. KÜMLR. TNIM Küme, bir nesneler topluluðudur. Kümeyi oluþturan nesneler herkes tarafýndan ayný þekilde anlaþýlmalýdýr. Kümeyi oluþturan nesnelerin her birine eleman denir. Kümeyi genel olarak,,

Detaylı

ÇEVRE VE TOPLUM. Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum

ÇEVRE VE TOPLUM. Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum ÇEVRE VE TOPLUM 11. Bölüm DOÐAL AFETLER VE TOPLUM Konular DOÐAL AFETLER Dünya mýzda Neler Oluyor? Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum Volkanlar

Detaylı

Ovacýk Altýn Madeni'ne dava öncesi yargýsýz infaz!

Ovacýk Altýn Madeni'ne dava öncesi yargýsýz infaz! Asýlsýz iddia neden ortaya atýldý? Ovacýk Altýn Madeni'ne dava öncesi yargýsýz infaz! 19 Haziran 2004 tarihinde, Ovacýk Altýn Madeni ile hiçbir ilgisi olmayan Arsenik iddialarý ortaya atýlarak madenimiz

Detaylı

Ad ve Soyadý:... Baba Adý:... Doðum Tarihi:.../.../...

Ad ve Soyadý:... Baba Adý:... Doðum Tarihi:.../.../... Sayýn Aday, 2004 Týpta Uzmanlýk Eðitimi (TUS) Nisan Dönemi sonunda boþ kalan kontenjanlar olduðu takdirde Ek Yerleþtirme yapýlacaktýr. Kayýt yaptýrýlmayan ve yerleþtirmeden boþ kalan kontenjanlarýn listesi

Detaylı

Bel ve Boyun Aðrýsý Hastalarýnda Anksiyete, Depresyon ve Yaþam Kalitesi #

Bel ve Boyun Aðrýsý Hastalarýnda Anksiyete, Depresyon ve Yaþam Kalitesi # Bel ve Boyun Aðrýsý Hastalarýnda Anksiyete, Depresyon ve Yaþam Kalitesi # Kemal YAZICI*, Þenel TOT*, Ali BÝÇER**, Aylin YAZICI*, Visal BUTURAK*** ÖZET Bu çalýþmada bel ve boyun aðrýsý olan hastalarda anksiyete

Detaylı

Mýsýr Þekerine Ýliþkin Baþlýca Efsaneler Birçok gýda ve içecekte tatlandýrýcý olarak kullanýlan mýsýr þekeri, birkaç yýl önce beslenme komitelerinden bazý araþtýrmacýlarýn bu bileþeni obezite salgýnýnýn

Detaylı

..T.C. DANýÞTAY SEKiziNCi DAiRE Esas No : 2005/1614 Karar No : 2006/1140

..T.C. DANýÞTAY SEKiziNCi DAiRE Esas No : 2005/1614 Karar No : 2006/1140 ..T.C. Davacý Davalý : Trabzon Baro Baþkanlýðý Trabzon Barosu Adliye Sarayý : 1- Maliye Bakanlýðý 2- Baþbakanlýk -TRABZON Davanýn Özeti: Karaparanýn Aklanmasýnýn Önlenmesine Dair 4208 sayýlý Kanunun Uygulanmasýna

Detaylı

Multi Grooving Tools. Çok Amaçlý Kanal Açma Takýmlarý. M.G.T. Özellikler. No: 96-7-JD-TR

Multi Grooving Tools. Çok Amaçlý Kanal Açma Takýmlarý. M.G.T. Özellikler. No: 96-7-JD-TR No: 96JDTR Multi Grooving Tools MGT Çok Amaçlý Kanal Açma Takýmlarý M.G.T. Özellikler 1. W þeklindeki benzersiz sýkýþtýrma formu mükemmel bir kavrama saðlar. 2. M.G.T uçlar iç çap operasyonlarda da dýþ

Detaylı

PÝSUVARLAR ÝÇÝN FOTOSELLÝ PÝLLÝ YIKAMA SÝSTEMÝ

PÝSUVARLAR ÝÇÝN FOTOSELLÝ PÝLLÝ YIKAMA SÝSTEMÝ PÝSUVARLAR ÝÇÝN FOTOSLLÝ PÝLLÝ YIKAMA SÝSTMÝ www.vitra.com.tr czacýbaþý Yapý Gereçleri San. ve Tic. A.Þ. P.K. 6 34860 Kartal, Ýstanbul INTMA Büyükdere Cad. No: 185 34394 Levent, Ýstanbul Tel: (212) 371

Detaylı

MEB OKUL ÖNCESİ EĞİTİM PROGRAMI NIN NÖROGELİŞİMSEL AÇIDAN DEĞERLENDİRİLMESİ

MEB OKUL ÖNCESİ EĞİTİM PROGRAMI NIN NÖROGELİŞİMSEL AÇIDAN DEĞERLENDİRİLMESİ M.Ü. Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi Yıl: 2012, Sayı: 36, Sayfa: 69-93 MEB OKUL ÖNCESİ EĞİTİM PROGRAMI NIN NÖROGELİŞİMSEL AÇIDAN DEĞERLENDİRİLMESİ ÖZET Oktay AYDIN * Bülent MADİ ** Selin

Detaylı

Depresyon Tanýsý Almýþ Hastalarda Ölüm Kaygýsýnýn Araþtýrýlmasý

Depresyon Tanýsý Almýþ Hastalarda Ölüm Kaygýsýnýn Araþtýrýlmasý ARAÞTIRMA Depresyon Tanýsý Almýþ Hastalarda Ölüm Kaygýsýnýn Araþtýrýlmasý Investigation of Death Anxiety Among Depressive Patients Nilgün Öngider 1, Suna Özýþýk Eyüpoðlu 2 1 Psk.Dr., P.S. Yaþam Özel Aile

Detaylı

Teknik Bilgiler 00. Downlight Spot Sayýsý: 24 Adet bulundu. Ofis alaný 24 eþit alana bölünmelidir.

Teknik Bilgiler 00. Downlight Spot Sayýsý: 24 Adet bulundu. Ofis alaný 24 eþit alana bölünmelidir. Teknik Bilgiler 00 Armatür dizlimi ve ýþýk yayýlýmý (ofis üzt görünüþ) : Örnek ofis aydýnlatmasý 3-boyutlu modeli Tablo 1 : Lamba Akýsý : 1x1200 lm Downlight Spot Sayýsý: 24 Adet bulundu. Ofis alaný 24

Detaylı

Bütün talepleri karþýlýyacak en optimal ürünler: Seramik döþemesi için ARDEX.

Bütün talepleri karþýlýyacak en optimal ürünler: Seramik döþemesi için ARDEX. Bütün talepleri karþýlýyacak en optimal ürünler: Seramik döþemesi için ARDEX. Sorunlar yok: Sadece çözümler var! Yüksek kalitedeki özel-yapý malzemeleri ile ilgili ARDEX ilk adresinizdir. Ürün yelpazesi

Detaylı

Görüntü Konumunu Ayarlama. DocuColor 242/252/260

Görüntü Konumunu Ayarlama. DocuColor 242/252/260 701P46952 2007 'daki özelliði, yazdýrýlan görüntünün iki yönde tam olarak deðiþtirilmesine olanak tanýr. Görüntü kaðýt kaseti, ortam türü ve iki taraflý kopyalama seçeneklerine göre ayarlanabilir. Görüntü

Detaylı

Þizofreni ve Kognitif Bozukluklar

Þizofreni ve Kognitif Bozukluklar Þizofreni ve Kognitif Bozukluklar Sibel Çakýr 1 1 Uz.Dr., Ýstanbul Üniversitesi Ýstanbul Týp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalý, Ýstanbul GÝRÝÞ Þizofreni her ne kadar heterojen bir hastalýk olsa da, hemen

Detaylı

T.C YARGITAY 9. HUKUK DAÝRESÝ Esas No : 2005 / 37239 Karar No : 2006 / 3456 Tarihi : 13.02.2006 KARAR ÖZETÝ : ALT ÝÞVEREN - ÇALIÞTIRACAK ÝÞÇÝ SAYISI

T.C YARGITAY 9. HUKUK DAÝRESÝ Esas No : 2005 / 37239 Karar No : 2006 / 3456 Tarihi : 13.02.2006 KARAR ÖZETÝ : ALT ÝÞVEREN - ÇALIÞTIRACAK ÝÞÇÝ SAYISI Yargýtay Kararlarý T.C Esas No : 2005 / 37239 Karar No : 2006 / 3456 Tarihi : 13.02.2006 KARAR ÖZETÝ : ALT ÝÞVEREN - ÇALIÞTIRACAK ÝÞÇÝ SAYISI Davalý þirketin ayný il veya diðer illerde baþka iþyerinin

Detaylı

olarak çalýºmasýdýr. AC sinyal altýnda transistörler özellikle çalýºacaklarý frekansa göre de farklýlýklar göstermektedir.

olarak çalýºmasýdýr. AC sinyal altýnda transistörler özellikle çalýºacaklarý frekansa göre de farklýlýklar göstermektedir. Transistorlu Yükselteçler Elektronik Transistorlu AC yükselteçler iki gurupta incelenir. Birincisi; transistorlu devreye uygulanan sinyal çok küçükse örneðin 1mV, 0.01mV gibi ise (örneðin, ses frekans

Detaylı

Güvenliðe Açýlan Sosyal Pencere Projesi ODAK TOPLANTISI SONUÇ RAPORU

Güvenliðe Açýlan Sosyal Pencere Projesi ODAK TOPLANTISI SONUÇ RAPORU Güvenliðe Açýlan Sosyal Pencere Projesi ODAK TOPLANTISI SONUÇ RAPORU 13 OCAK 2011 Bu program, Avrupa Birliði ve Türkiye Cumhuriyeti tarafýndan finanse edilmektedir. YENÝLÝKÇÝ YÖNTEMLERLE KAYITLI ÝSTÝHDAMIN

Detaylı

ADM 1 DAÝRESEL KANAL MENFEZÝ SANAYÝ ÜRETÝM DIÞ TÝCARET LTD. ÞTÝ.

ADM 1 DAÝRESEL KANAL MENFEZÝ SANAYÝ ÜRETÝM DIÞ TÝCARET LTD. ÞTÝ. MENFEZ ANAYÝ ÜRETÝM DIÞ TÝCARET TD. ÞTÝ. DAÝREE KANA MENFEZÝ Tel : (0) bx Fax : (0) Web : www.ankaklima.cm.tr e-mail : inf@ankaklima.cm.tr Adres : Güleryüz anayi itesi. Cad. k. N: Ýedik / ANKARA ADM DAÝR

Detaylı

ÝMALAT SANAYÝ SEKTÖRLERÝ REKABET GÖSTERGELERÝ RAPORU Mayýs 2014 Yayýn No: TÜSÝAD-T/2014-05/551 Meþrutiyet Caddesi, No: 46 34420 Tepebaþý/Ýstanbul Telefon: (0 212) 249 07 23 Telefax: (0 212) 249 13 50 www.tusiad.org

Detaylı

Ruh Saðlýðý Çalýþanlarýnda Tükenmiþlik

Ruh Saðlýðý Çalýþanlarýnda Tükenmiþlik ARAÞTIRMA Ruh Saðlýðý Çalýþanlarýnda Tükenmiþlik Müge Oðuzberk 1, Arzu Aydýn 2 1 Psk., Lodos Özel Eðitim Okulu, 2 Yrd.Doç.Dr., Mersin Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Psikoloji Bölümü, Mersin ÖZET Amaç:

Detaylı