Global Uydu Navigasyon Sistemleri ve Uydu Bazlı Alan Büyütme Sistemleri

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Global Uydu Navigasyon Sistemleri ve Uydu Bazlı Alan Büyütme Sistemleri"

Transkript

1 CeBIT - Eurasia 2010 Coğrafi Bilgi Teknolojileri Çalıştayı Akademik Perspektif 8 Ekim 2010, Istanbul Global Uydu Navigasyon Sistemleri ve Uydu Bazlı Alan Büyütme Sistemleri Özet Çetin Mekik Zonguldak Karaelmas Üniversitesi, Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü, Zonguldak, E-posta: Bu bildiride günümüzde insan yaşamının neredeyse ayrılmaz bir parçası haline gelmeye başlayan konumlama ihtiyacını karşılayan sistemler olan Global Uydu Navigasyon Sistemleri ile Uydu Bazlı Alan Büyütme Sistemleri kısaca tanıtılmaktadır. Ayrıca bu sistemlerin gelişmiş ve gelişmekte olan kullanım alanları navigasyon, haritacılık ve diğer kullanım alanları olarak sunulmaktadır. 1 GİRİŞ Global Navigasyon Uydu Sistemleri (GNSS) uydulardan, yer kontrol istasyonlarından ve kullanıcı ekipmanından oluşmaktadır ve modern toplumlarda bir çok faaliyeti desteklemekte ve hatta gerçekleşmesini sağlamaktadırlar. GNSS sistemleri için en iyi bilinen ve tam olarak çalışanı ABD nin GPS idir. Rusya nın işlettiği ve henüz öngörülen uydu dağılımı tamamlanmayan GLONAS da 2011 yılında tam faal olacaktır. Avrupa nın Galileo sisteminin tamamlanması 2015 yılını bulması bekleniyor. Öte yandan Çinlilerin Compass-Beidou2 sistemi yılları arasında tamamlanacağı düşünülmektedir. 2 GLOBAL NAVİGASYON UYDU SİSTEMLERİ (GNSS) Global Navigasyon Uydu Sistemleri temel olarak üç bileşenden oluşur: 1) Uzay Bölümü, 2) Kontrol Bölümü ve 3) Kullanıcı Bölümü. GNSS leri SBASlardan ayıran en önemli özelliği kendi başlarına birer sistem olmalarıdır. Uzay bölümünde tam global kapsama alanı sunacak biçimde yeryuvarı etrafında yörünge düzlemlerinde dolanan uydular bulunmaktadır. Kontrol bölümü ise bu uyduları izleme ve çeşitli nedenlerden ötürü oluşan bozulmaları hesaplayıp düzeltme görevini görmektedir. Kullanıcı bölümünde de alıcı ekipmanları bulunmaktadır. (Kahveci ve Yıldız, 2005) Bunlara ilaveten çok sayıda Uydu Bazlı Alan Büyütme Sistemleri (SBAS) bulunmaktadır. Örneğin ABD nin Geniş Alan Büyütme Sistemi (WAAS), AB nin Avrupa Yersabit Navigasyon Kapsama Servisi (EGNOS) ve Japonların MTSAT Uydu Büyütmeli Navigasyon Sistemi (MSAS). Bu çalışmada Global Uydu Navigasyon Sistemleri (GNSS) tanıtılmakta ve kısaca da Uydu Bazlı Alan Büyütmeli Sistemleri ve GNSS in kullanım alanları anlatılacaktır. Şekil 1. GNSS Bileşenleri 1

2 Farklı gelişme aşamalarında olan halihazırda dört ana GNSS sistemi bulunmaktadır. Bunlardan sadece GPS tam olarak çalışmaktadır. Bunlardan Galileo nun uyduları diğerlerinin uydularından daha yüksekte bulunmaktadır. (URL 1) Uydu Sayısı Yörünge sayısı Büyük yarıeksen Yörünge dönüş GPS GLONASS Galileo Compass ? km km km GEO? km 11:58 H 11:15 H 14:07 H? 12:35 H Eğiklik 55 deg 64 deg 56 deg? 55 deg Uydu kütlesi Güneş paneli alanı 1100 kg (IIR) 1400 kg 700 kg? 2200 kg 14 m 2 23 m 2 13 m 2??? Şekil 2. GNSS sistemlerinin uzay bölümleri hakkında genel bilgiler GNSS uyduları birbirlerine göre konumlarını sabit tutmak zorundadır. Böylelikle yörünge düzlemleri arasında mesafe de aynı kalmak zorundadır. GPS te bu uydulara bir günde yapacakları döngü tekrarı vererek sağlanır. Bunun anlamı her yıldız gününde uydu yeryüzündeki aynı noktadan üzerinden geçer. Bu da uyduların yer gravite alanıyla aynı salınım yapmasına yol açar. Bu salınım yüzünden GPS uyduları önemli yörünge bozunumları yaşarlar. Bu uydular düzenli olarak izlenerek normal yörünge konumlarına getirilmeleri gerekmektedir. GLONAS ta ise uydular bir diğerinin yerini alarak döngü yaparlar. Bir yörünge düzlemi içinde uydular birbirinden 15 dakika ile ayrılırlar. 11:15 saatlik yörünge peryodu göz önüne alındığında bir yörünge düzlemindeki bir uydu bir gün önce aynı yörünge düzlemindeki önceki uydunun üzerinden geçtiği aynı noktadan geçmektedir. Böylelikle uydu dağılımı sabit kalmakta ve salınım etkilerinden etkilenmemektedir. GLONASS uydularının döngü süreleri 8 gündür. Galileo da temel tasarım kriterlerinden biri her uydunun, yörünge düzlemindeki nominal konumunda tutmak için ömürleri boyunca sadece maksimum bir manevraya ihtiyaçlarının olmasıydı. Böylelikle GPS uydularının yaşadığı salınım oluşmayacaktı. Galileo için seçilen yörünge dağılımı Galileo uydu yörüngelerinin 10 günlük bir tekrar döngüsü sağlamaktadır. 10 gün sonra her hangi bir Galileo uydusu kendisini tekrar eder. Galileo yörünge seçimiyle, tüm Galileo uydu dağılımının her Galileo uydusu başına maksimum bir manevralık ömrü için mükemmel biçimde kalmasını sağlanır. (Mekik, 2008) Tamamen yeni GNSS sistemlerinin yanı sıra GNSS alan büyütme (augmentation) sistemleri de bulunmaktadır. Bunların çoğu GPS ten elde edilen performansı geliştirmeyi amaçlamaktadır, ancak bazılarına GLONASS da dahil edilmektedir. ABD de GPS büyütme sistemine WAAS (Geniş Alan Büyütme Sistemi) denilmektedir. Benzer sisteme Avrupa da EGNOS (Avrupa Yersabit Navigasyon KaplamaServisi) denilmektedir. Japonların sisteminin adı ise MSAS (MTSAT Uydu Büyütme Sistemi) ve Hintlilerin ki ise GAGAN (GPS Destekli Yer Büyütmeli Navigasyon) dır. 2.1 GPS 1973 te yeni bir navigasyon (yön bulum) ve konumlama sistemi geliştirmek üzere ABD Silahlı Kuvvetlerinden ve Savunma Haritalama Ajansından temsilcilerle bir proje grubu kuruldu. Bu yeni sistem eski DOPPLER ya da TRANSIT navigasyon sisteminin yerini alacaktı ve adı NAVSTAR GPS olacaktı. NAVSTAR ın açılımı Uydularla Zaman ve Mesafe Ölçümüyle Navigasyon ve GPS in ki Global Konumlama Sistemiydi. Sistem ABD Savunma Bakanlığı tarafından askeri uygulamalar için yürürlüğe kondu. Sivil kullanıcılara bazı kısıtlamalarla erişim sağlandı. Günümüzde ise en çok kullanılan biçimi GPS tir. GPS in gelişimi bir gereklilikten doğdu. Teknoloji geliştikçe GPS günümüzde kullandığımız hale geldi. Roketler ve uydulardaki ilerlemeler olmadan Küresel Konumlama Sistemi de olmayacaktı. Aslında bu gelişmeyi biz ilk uyduyu fırlatan Sovyetler Birliğine ve soğuk savaşla birlikte Sovyetler Birliğinin hava sahasına yanlışlıkla giren sivil havayolu şirketinin KAL 007 uçağının 1983 te düşürülmesine borçluyuz. Bu olay ABD nin Global Konumlama Sistemini geliştirme programını hızlandırdı ve ilk defa sivil kullanımına açılmasına yol açtı. Günümüzde GPS hayatın her aşamasında karşımıza çıkmaktadır. (URL 2) Aslında konumlama ihtiyacının ortaya çıkması 2. Dünya Savaşına kadar gitmektedir. Askeriye yön bulmak için yıldızlar ve radyo kulelerinden yayılan zayıf radyo 2

3 sinyallerinden başka daha iyi bir yol bulma ihtiyacı hissetti. Pilotlar uçuş görevlerindeyken merkeze dönerken radyo sinyallerinden yararlanmaktaydılar. Pilot ya da navigatör planlanmış dönüş rotalarının civarındayken sorun olmuyordu, fakat rotalarından uzaklaştıklarında eve dönüş radyo sinyalini almakta zorlanıyorlardı. Sinyalin gücüyle belirlenen belirli bir mesafe içinde olmaları gerekiyordu ların başlarında LORAN sistemi askeri amaçlı olarak hem kara hem de deniz için geliştirildi. Sputnik 1957 de fırlatıldığında bir grup ABD li bilim adamı onun radyo sinyallerini izliyorlardı. Hemen fark ettiler ki Doppler etkisinden ötürü uydu yaklaşırken Sputnik in sinyali daha yüksekken uydu geçtikten ve onlardan uzaklaşırken daha düşük oluyordu. Kendilerinin yeryüzündeki sabit konumunu bildikleri takdirde Doppler bozunumunu/ötelemesini ölçerek uydunun kesin konumunu bulabileceklerini formülüze ettiler. ABD Donanması ilk olarak 1960 yılında bir uydu navigasyon sistemini başarılı bir şekilde test etti (Transit). Bu sistem dünya etrafında yörüngede dolanan beş uydudan oluşmaktaydı. Sistemin kusuru bir saatten önce navigasyon konumu vermiyor olmasıydı. GPS in işe yaraması için uzayda güvenilir doğruluklu saatlere ihtiyaçları vardı. ABD Donanması Timation uydusunu 1967 fırlatarak bunu başardı ve uzay yarışında bir adım öne geçti. İlk dünya çapında yer bazlı navigasyon sistemi 1970 lerde çalışmaya başladı. Adı Omega NAvigasyon Sistemiydi ve tek fazlı karşılaştırma esasına dayanmaktaydı te Blok I adı verilen deneysel GPS uyduları fırlatıldı ve 1985 e kadar on uydu daha bunu takip etti. Modern Blok II uyduları 1989 da fırlatılmaya başlandı Ocak ayında tam operasyonel kapasitede 24 uydu yörüngelerinde dolanmaktaydı. Sovyetlerin 1983 te Kore ye ait KAL 007 uçağını düşürdükten sonra Başkan Ronald Reagan sistem tamamlandıktan sonra sivil halkın da GPS navigasyon sisteminden yararlanabileceğini duyurdu. Bill Clinton yönetimi sırasında GPS sisteminin askeriyenin olduğu kadar sivillerin kullanımının önemini fark etti. Clinton GPS Yönetim Kurulu adında bir komisyon kurdurup GPS in yönetim ve gelecek planlarını hazırlanmasını sağladı. Bu noktada GPS gerçekten hem askerler hem de siviller için kullanılan bir sistem haline geldi te Başkan Yardımcısı Al Gore sivil kullanım için iki yeni sinyal eklenerek güvenirlik ve doğruluğunu artırılarak GPS in geliştirilmesine yönelik gelecek planlarını anons etti te güncelleştirilmiş bir Ulusal politikayla Başkan George W. Bush GPS sistemin bizlerin günlük yaşamımızdaki öneminden dolayı GPS Yönetim Kurulunun yerine Ulusal Uzay Esaslı Konumla, Navigasyon ve Zamanlama Yönetim Komitesinin kurulduğunu duyurdu. Günümüz dünyasındaki hızlı teknolojik ilerlemelerle GPS sektöründe bir çok değişiklikler olacaktır ve gelişmeler arttıkça GPS in yaşamlarımıza daha fazla gireceği kaçınılmaz bir gerçektir. GPS, 1970 lerde ABD tarafından savunma programının bir parçası olarak geliştirilen bir uydu ağıdır. Yaklaşık km yüksekte ve ekvatorla 55 derece eğikliği olan altı yörünge üzerinde dolanan 24 asıl ve 3 yedek uydusuyla kesin konum bilgisi (enlem, boylam ve yükseklik) sağlayarak nesneleri ya da araçları izlemenize ve konumlamanıza olanak sağlayan bir sistemdir. GPS uydularının tam döngüleri 11 saat 58 dakika olup aynı noktada aynı uydu dağılımına her gün 4 dakika önce gelmektedir. Uydudan gönderilen tüm sinyaller uydu osilatörünün temel frekansından (F o ) türetilmektedir. F1 ve F2 taşıyıcı sinyalleri (dalga boyları sırasıyla 19 ve 24 cm) üzerine modüle edilmiş kodlar ve navigasyon mesajıyla uydu saati bilgileri, yörünge parametreleri gibi bilgiler gönderilmektedir. C/A kod (Kaba Alım ya da Kesintisiz Erişim ya da Sivil Erişim) F1 taşıyıcı sinyalin üzerine modüle edilirken, P kodu (Presizyonlu ya da Korumalı) her iki taşıyıcıya modüle edilmiştir/bindirilmiştir. (Mekik ve Arslanoğlu, 2003) Şekil 3. Standart bir GPS uydusu 3

4 hangi bir yerde en az 5 uydu görünümde olacak biçimde düzenlenmiştir. Her uydunun bir dilim numarası olup bulunduğu yörünge düzlemini ve düzlemdeki yerini belirtir. Birinci düzlemde 1-8 numaraları, ikinci düzlemde 9-16 ve üçüncü düzlemde numaraları tahsis edilmiştir. Şekil 4. GPS uydu yörüngeleri Sinyal ve kod ölçümleriyle yeryüzü üzerindeki noktaların konumları en az dört uyduyla kestirilmektedir. Mevcut sinyal ve kodlara ilaveten M-kod, L2C ve L5 sinyalleri de eklenerek modernize edilmektedir. (URL 3) 2.2 GLONASS (Global Navigasyon Uydu Sistemi) GLONASS (Rusçası: ГЛОНАСС: ГЛОбальная НАвигационная Спутниковая Система; çevirisi.: GLObal'naya NAvigatsionnaya Sputnikovaya Sistema; İngilizcesi: GLObal NAvigation Satellite System) geliştirilmesine 1976 da başlandı ve 1991 yılına kadar global kapsama amaçlandı. Ekim 1982 de çok sayıda uydu yüklü roketler fırlatıldı. GLONASS ilk olarak Sovyet ordusu tarafından navigasyon ve balistik füze hedefleme amacıyla kullanılmak üzere gerçek zamanlı konum ve hız belirleme amacıyla geliştirildi. 24 uyduluk dağılıma 1996 yılında ulaşıldı. Ancak, Rus ekonomisin çöküşüyle ve temel itibariyle kısa ömürlü tasarlanan uydular nedeniyle GLONASS hızlı bir biçimde gerileme yaşamaya başladı yılında birkaç uyduya kadar düştü. Rus hiyerarşisinden aldığı destekle GLONASS tekrar doğdu ve yılda altı fırlatmaya kadar varan daha uzun ömürlü uyduların fırlatılmasıyla uydu sayısı 21 e yükseldi (yörüngede 2 tane de yedek olarak). (URL 4). Tam çalışır haldeki GLONASS uydu dağılımı 24 uydudan oluşmaktadır. Üç yörünge düzlemi birbirinden rektazansiyonu 120 derece olacak biçimde oluşturulmuştur. Yörüngeler yaklaşık dairesel olup eğikliği yaklaşık 64,8 o ve yüksekliği km. dir. Uydular döngülerini 11 saat 15 dk da tamamlarlar. Düzlemlerin birbirlerinden 15 o lik enlem ötelemeleri vardır ve bu da uyduların ekvatordan üç yerine bir kere geçmelerini sağlar. Uydu dağılımı, her hangi bir anda her Şekil 5. GLONASS uydu yörüngeleri GPS ile GLONASS arasındaki temel fark, GLONASS ta her uydunun aynı koda sahip olup kendine ait bir frekansı olurken GPS te tüm uydular aynı frekansı kullanılır ama farklı kodları vardır. GLONASS frekans bölüşümlü çoklu erişim (FDMA) kullanırken GPS ve Galileo kod bölüşümlü çoklu erişim (CDMA) kullanmaktadır. Uyduların gönderdiği tüm sinyaller temel frekanstan (F o ) türetilmiştir ve her uydu L1 band olarak adlandırılan 1602,5625 MHz ile 1615 MHz arasında bulunan 25 kanallı FDMA tekniğini kullanan farklı frekansta sinyal gönderir. (Hu vd. 2010) 2.3 Galileo Galileo Avrupa nın kendine ait global navigasyon uydu sistemi olup yüksek doğruluklu, sivillerin denetiminde garantili global konumlama sistemidir. GPS, GLONASS ve diğer iki global uydu navigasyon sistemiyle birlikte çalışma özelliğinde olacaktır. Yeryüzündeki kullanıcı aynı uyduyla her hangi bir kombinasyonla uydulardan konumunu hesaplayabilecektir. İki frekansı standart olarak sağlayan Galileo sivillere açık bir sistemden beklenmeyen biçimde metre doğrulukla gerçek zamanlı konumlama olanağı sunacaktır. Her türlü zorlu koşullarda servis sağlamayı garantileyen sistem kullanıcıları her hangi bir uydu sorununda saniyeler içinde kullanıcıları bilgilendirecektir. Tren ve arabaları yönlendirme ve uçakları indirme gibi güvenliğin çok önemli olduğu uygulamalarda rahatlıkla kullanılabilecektir. 4

5 İlk deneysel uydu, GIOVE-A 28 Aralık 2005 te fırlatıldı. Bu uydunun amacı Avrupa Uzay Ajansı kontratlarıyla geliştirilen kritik teknolojilerin özelliklerini ortaya koymaktı. İkinci deneysel uydu GIOVE-B 27 Nisan 2008 te fırlatıldı. Bu uydu öngörülen Galileo uydularına yakından benziyordu ve bunun da amacı kritik teknolojileri test etmekti. GIOVE-B de gelecek GNSS sistemleri ve özellikle de Galileo için oldukça çok umut vaat eden ultra-dengeli saat olan pasif hidrojen maser (PHM) bulunmaktadır. Diğer deneysel uydu GIOVE-A2 ise hazırlık aşamasındadır. Tamamlanmış Galileo sisteminde 30 uydu bulunacaktır (27 faal ve 3 yedek). Galileo uyduları yerden km yüksekte üç dairesel Orta Yersabit Yörüngede dolanacaklar. Buradan Galileo uydularının GPS ve GLONASS uydularından daha yüksekte olduğu anlaşılmaktadır. Galileo uydu yörüngelerinin tekrar döngüsü 10 gün olup yörüngedeki dolanım 14 saat 7 dk sürecektir. Yörüngelerin ekvatorla olan eğikliği 56 o dir. Tamamlanmış uydu dağılımında Galileo navigasyon sinyalleri 75 o kuzey enlemlerinde bile iyi kapsama sunacaktır. (Cordara vd., 2003) Şekil 6. Galileo sisteminin bileşenleri GPS ve GLONASS ta olduğu gibi uydulardan gönderilen tüm Galileo sinyalleri bir temel frekanstan türetilmektedir. Ancak, Galileo sinyalleri üç farklı frekansta (F1, F2 ve F5) 10 navigasyon sinyali gönderecektir. Bu sinyallerin frekans aralıkları MHz (E5a ve E5b), Mhz (E6) ve MHz (E2-L1-E1). Bu sinyaller değişik kullanıcı gruplarına açıktır; örneğin E5a, E5b ve L1 taşıyıcı frekansları üzerinden gönderilen 6 sinyal Açık Servisler (OS) ve Yaşam Güvenliği Servisleri (SOL) kullanıcılarına açıktır.e6 taşıyıcı frekansı üzerinde bulunan ve şifrelenmiş uzunluk belirleme kodları içeren iki sinyal Ticari Servis (CS) sağlayıcısı aracılığıyla erişim hakkı kazanan kullanıcılar açıktır. 10 sinyalin şifreli uzunluk belirleme kodu ve bir E6 bandında diğeri L1 bandında veri içeren son ikisi de Genel Düzenleme Servisi (PRS) tarafından yetki verilmiş kullanıcılara açıktır. (Gökalp ve Boz, 2006), Şekil 7. Galileo sisteminin sinyal tahsisleri GPS ve GLONASS tan farklı yeni bir özellik de Galileo nun sağlayacağı küresel anlamda bir Arama ve Kurtarma (SAR) fonksiyonu olup faal durumdaki CORPAS-SARSAT sistemine dayanmaktadır. Her Galileo uydusunda kullanıcıdan Arama ve Kurtarma Koordinasyon Merkezine acil durum sinyallerini transfer edebilen bir aktarıcı bulunacaktır. Aynı zamanda sistem, kullanıcıya durumun dikkate alındığını ve yardımın yolda olduğunu bildiren bir sinyal gönderecektir. Bu yeni özellik mevcut sistemlerle karşılaştırıldığında önemli bir üstünlük sayılmaktadır. 2.4 導 航 系 斗 导 航 系 统 Compass/BeiDou 2 北 斗 衛 卫 星 導 导 航 系 統 统 BeiDou Navigasyon Sistemi (Geleneksel Çince: ; pinyin: běidǒu dǎoháng xìtǒng) veya BeiDou (COMPASS) Navigasyon Uydu Sistemi (Geleneksel Çince: ; Basitleştirilmiş Çince: ; pinyin: běidǒu wèixīng dǎoháng xìtǒng) Çin in bağımsız bir uydu navigasyon sistemi 統 北 ; Basitleştirilmiş Çince: projesidir. Mevcut Beidou-1 sistemi (dört uydudan oluşur) deneysel olup kısıtlı kapsama ve uygulama alanına sahiptir. Ancak, COMPASS sistemiyle Çin 35 uydudan oluşan gerçek bir global uydu navigasyon sistemi geliştirmeyi planlamaktadır. (URL5) Yeni sistemde 5 tanesi yersabit yörünge (GEO) uydusu ve 30 tane de orta yer yörüngesi (MEO) uydusu bulunmakta ve global kapsama sağlayacaklardır. COMPASS, 10 servis sunacaktır; bunlardan beşi açık servisler olup diğer beşi de kısıtlı yetkili servisler olacaktır. Bu servislerin sekiz farklı taşıyıcı frekansla verilmesi öngörülmektedir. Açık servislerin 10 metrelik anlık konumlama doğruluğu sunarken yetkili (lisanslı) servisler açık servislerden daha doğruluklu olacak ve kullanıcıya sistem durumu hakkında bilgiler de sunacak. 5

6 2007 de 2 tane COMPASS Beidou uydusu fırlatıldı yılına kadar Asya-Pasifik bölgesinde 2020 yılına kadar da global kapsamda kullanıcılara hizmet vermesi düşünülmektedir. Aslında 2000 yılında ilk Beidou 1 uydusu fırlatılırken yerel olması planlanan konumlama sistemi 2007 yılında Çin Devletinin politika değiştirmesiyle global ölçeğe çıkarılmıştır. Bunda ABD nin GPS sisteminin askeri hedefleri ve askeri operasyonlarda GPS kullanımının öne çıkması ve ABD nin zor (gerekli) durumlarda GPS kullanımını sınırlandıracağına dair söylemlerin etkili olduğu düşünülmektedir. hesaplanır. Bu bilgiler sonradan kullanıcıya bir SBAS uydusuyla gönderilir kullanıcı bu değerleri kendi hassas konumunu hesaplamada kullanır. Gününüzde mevcut SBAS sistemleri WAAS, EGNS ve MSAS tır. Bunlar farklı ülkeler tarafından işletilmektedir. Bunların yanı sıra ticari amaçlı işletilen OmniSTAR, Globalstar ve Starfire sistemleri de bulunmaktadır. (M. Kahveci, 2009, Kinematik GNSS ve RTK CORS Agları, Zerpa Turiz Yayıncılık) 3.1 Geniş Alan Büyütmeli Sistem (WAAS) WAAS uydu bazlı bir DGPS sistemi olup ABD tarafından işletilmektedir. WAAS, GPS sinyallerini kontrol eden yaklaşık 25 yer istasyonu ve bu istasyonlardan gelen verileri toplayıp düzelten iki referans istasyonundan oluşur. Hesaplanan düzeltmeler yer sabit (geostationary) uydulara aktarılır. Bu düzeltme bilgileri GPS benzeri sinyaller biçiminde yayınlanır. Sinyalleri alacak biçimde tasarlanmış bir GPS/WAAS alıcıyla bu düzeltmeler alınır ve konum hesabında kullanılır. Şekil 8. Compass-M1 uydusu Avrupa nın Galileo test uyduları gibi (Gİove-A ve Giove- B), Çinliler de Compass sistemi için Compass-M1 adı verilen deneysel bir uyduyu 14 Nisan 2007 de fırlattılar. Giove uyduları gibi bu uyduyu fırlatmanın ana amacı frekans tahsisi içindi. Bununla birlikte uydu sinyal testi ve geçerlilik uygulamaları için kusursuz bir test altlığı sundu. Compass sinyal yapısı hakkında çok fazla bilgi bulunmamasına rağmen bağımsız araştırmalar bir çok sırrını ortay çıkardı. Compass 4 bantta sinyal yayınlayacak: E1, E2, E5B ve E6. Compass-M1 in yörüngesi yaklaşık dairesel olup km yüksekliğe sahiptir ve ekvatorla 55.5 o lik eğikliği vardır. 3 UYDU BAZLI ALAN BÜYÜTME SİSTEMLERİ (SBAS) Uydu Bazlı Alan Büyütme Sistemlerinde (SBAS) yeryüzünde geniş bir alana yayılmış çok sayıda referans istasyonu bir iletişim kanalıyla (internet, uydu vb.) kontrol merkezine bağlanarak izlenen uydulara ilişkin veriler ve işlemler sonucu yüksek doğrulukla koordinatlarını gönderir. Kontrol merkezinde tüm referans istasyonlardan gelen bilgilerle uydulara ait düzeltme verileri ve iyonosferik gecikme miktarları Şekil 9. WAAS Uydularının kapsama alanları 3.2 Avrupa Yersabit Navigasyon Kapsama Servisi (EGNOS) EGNOS Avrupa Birliği ne ait bir servis olup amacı GPS ve GLONASS sistemlerinin hizmet kalitesini (doğruluk, güvenirlik ve süreklilik) artırarak uçakların ve gemilerin güvenli bir biçimde rota izlemelerini sağlamaktır. EGNOS da uzay, yer kontrol ve kullanıcı birimlerinden oluşur. Uzay biriminde üç yersabit (geostationary) uydu olan AORE-E (Doğu Atlantik üzerinde), IOR-W (Hint Okyanusu üzerinde) ve Artemis (Afrika üzerinde) bulunmaktadır. Bu uydular düzeltmelerini GPS L1 frekansı üzerinden yayınlamaktadır. Sistemin yer kontrol biriminde 4 ana kontrol istasyonu (MCC) ve bir merkezi hesaplama birimi (CPF), bir merkezi kontrol birimi (CCF) ve 34 RIMS (Ranging and Integrity Monitoring Stations) istasyonundan oluşmaktadır. 6

7 uydusu GSAT-4 olup 2011 yılında hizmete girmesi hedeflenmektedir. 3.5 QZSS (Kuazi Zenit Uydu Sistemi) Şekil 10. EGNOS sisteminin bileşenleri 3.3 MSAS Sistemi Japonların sivil havacılık trafiğini daha güvenilir hale getirmek ve meteorolojik gözlemler yapmak için geliştirdikleri bir sistemdir. Önce MSAT (Multifonksiyonel Ulaştırma Uyduları) olarak sistem kapsama alanı sorunlarını gidermek ve elde edilen navigasyon doğruluğunu artırmak için genişletilerek MSAS (MTSAT Uydu Bazlı Alan Büyütme Sistemi) adını almıştır. MSAS, WAAS ve EGNOS sistemlerine benzemektedir ve özellikle hava navigasyonunda GPS in Pasifik bölgesinde doğruluğunu, güvenirliğini ve sürekliliğini sağlayan bir sitemdir. MSAS uyduları yerden yaklaşık km yüksekte yersabit uydular olup bunlar MTSAT-1R ve MTSAT-2 uydularıdır. QZSS (lakabı ve ilk uydusunun adı olan Michibiki ile de anılır), Japonların bölgesel uydu navigasyon sistemi olup halen geliştirilmektedir. Navigasyon sisteminin amacı, orijinal Japon (QZSS) sistemi sinyalleriyle birlikte GPS ile birlikte çalışan ve GPS büyütmeli sinyaller göndermektir. Üç uydu eliptik yerle senkronize yörüngede dolanmaktadır. Bu sistem konseptiyle Japonya ve Okyanusyadaki ve civarındaki kullanıcılar şehir içlerinde ve dağlık arazilerde bile kesintisiz konumlama ve navigasyon yapabilecekler. (Kogure ve Yasuda, 2009) Şekil 12 (üst) QZSS uydularının üç yersabit düzlemde gösterimi (alt) uydularının yeryüzündeki izinin genişletilmiş görüntüsü Şekil 11. MSAS sistemin çalışma şeması 3.4 GPS Destekli Yer Büyütmeli Navigasyon (GAGAN) Sistemi Hindistan hava sahasındaki uçuşlarda kesintisiz navigasyon hizmeti sağlamak amacıyla Hintliler tarafından geliştirilmiş bir sistemdir. Sistem GPS uydularını izleyip bunlara ilişkin düzelmeleri hesaplayıp doğruluk konum belirlemesi sağlamaktadır. Sistemde 8 yer referans istasyonu, bir ana kontrol merkezi ve uydulara navigasyon verisi yükleyen bir istasyondan oluşur. Sistem WAAS, EGNOS ve MSAS ile uyumlu çalışacak biçimde tasarlanmaktadır ve sistemin tek QZSS, başka bir navigasyon sisteminin (burada GPS) kullanım hacmini büyütmek amacıyla tasarlanmış olması özelliğiyle uydu navigasyon sistemleri alanında eşsiz bir yer tutmaktadır, ancak sadece yama görevi görmek kısıtlı değildir. Aksine, QZSS uyduları kapsama alanlarından optimal görüş için eliptik yerle senkronize yörüngelere yerleştirilecektir. Tamamlanmış QZSS uydu dağılımı nispeten bağımsız işleyecek; SBAS larda olduğu gibi yer kontrol göreviyle kısıtlanmak yerine GPS ve Galileo navigasyon uydularını işletecek. QZSS sistemi GPS servislerini iki şekilde artıracaktır: ilki GPS sinyallerine erişim iyileşecek ve ikincisi GPS ten elde edilen navigasyon çözümünün doğruluğu ve güvenilirliği artacak. Kuazi Zenit Uydularından gönderilen sinyaller modernize edilmiş GPS sinyallerine benzemektedir ve 7

8 bu nedenle GPS ile birlikte çalışması sağlanmaktadır. QZSS L1C/A, L2C ve L5 sinyalleri yayınlacaktır. Bu da alıcı tasarımlarında sinyal işleme metodolojisinde minimum değişikliğe neden olacaktır. 4. GNSS UYGULAMA ALANLARI Navigasyon: - Otomobiller/Taşıtlar: Gabrika çıkışlı ya da sonradan takılabilen navigasyon cihazlarıyla yön ve adres bulunması; taşımacılık firmalarının filo takibi amaçlı olarak araçların hızları, konumları, güzergahları gibi bilgileri edinmeleri - Uçaklar: Navigasyon sistemleri genellikle hareketli harita görüntülemekte ve çoğunlukla da otopilotla bağlantılı olarak yön ve rota tayini amaçlıdır. Kokpite monte edilen GNNS alıcıları ve dijital göstergeler artık her boyuttaki sivil uçaklarda kullanılmaya başlamış ve WASS ya da LAAS teknolojilerini kullanarak doğruluğu artırmaktadırlar. Bu sistemlerin çoğu aletli uçuş kuralları navigasyonu olarak lisanslandırılabilmekte ve son yaklaşma ve iniş için kullanılabilmektedir. Planör pilotları planör yarışlarında dönüş noktalarına varışlarını teyit eden GNSS verilerini kaydetmede GNSS Uçuş Kaydedici kullanmaktadırlar. Uçuş bilgisayarı kurulan bir çok planörler havadayken rüzgar hızını ve uçuş rotalarını, alternatif rotaları, dağ geçişlerini hesaplamada GNSS kullanmaktadırlar - Gemi ve Tekneler: Göller, denizler ve okyanuslarda yön bulmada GNSS kullanabilmektedirler. Denizcilik GNSS ünitelerinde anında konum işaretlemeye olanak veren adam denize düştü (MOB) gibi sularda kullanıma elverişli fonksiyonlar bulunmaktadır. GNSS geminin otomatik dümenine bağlanabilmekte ve NMEA 0183 arayüzü kullanarak harita çizimi yapabilmektedir. GNSS ayrıca AIS (Otomatik Tanımlama Sistemini) etkin hale getirerek gemi trafiğinin güvenliğini artırabilmektedir. - Ağır Makineler: İnşaat, madencilik ve hassas tarımda kullanılabilmektedir. GNSS tabanlı makine güdüm sistemlerinde inşaat ekipmanın bıçakları ve kepçeleri otomatik olarak kontrol edilmektedir. Tarım makineleri otomatik sürüş ya da sürücü için ekranda görsel olarak görünteleme amacıyla GNSS kullanılabilmektedir. Kontrollü trafik, ham ürün işlemleri ve ilaçlama için çok yararlı olmaktadır. Mahsül monitör destekli biçer döverler GNSS i kullanarak hasat edilen tarlanın mahsül haritasını oluşturabilmektedir. - Bisiklet : Genellikle yarışlarda ve gezilerde kulanılmaktadır. GNSS ile navigasyonla biniciler daha tenha, dar caddeleri kendi rotalarını önceden çekleyebilmekte ve bu rotayı sürekli haritaya bakma zorunluluğu olmadan izleyebilmekteler. Bazı GNSS alıcıları bisikletler için özel montaj ekipmanıyla birlikte satılmaktadır. - Dağ yürüyüşçüleri ve tırmanıcıları : Hatta yayalar şehirde ve kırsalda kendi konumlarını belirlemede ayrı haritalara başvurmadan GNSS kullanmaktadırlar. Issız bölgelerde GNSS in sunduğu hassas konum bilgileri dağcıların, dağ yürüyüşçülerinin kaza geçirmeleri ya da kaybolmaları durumunda kurtarılmalarını hızlandırmaktadır (elbette yanlarında bir iletişim cihazıyla birlikte). - Görme engelliler: Görme engelliler ya da görme yeteneği kuvvetli olmayanlar için sesli GNSS aletleri bulunmaktadır. Bunlar köpeklere de takılarak yön tayininde kullanılabilmektedir. - Uzay araçları : Günümüze uzay araçları GNSS i bir navigasyon aracı olarak kullanmaya başlamışlardır. Bir uzay aracına eklenen bir GNSS alıcısı yer kontrol ünitesi olmadan hassas yörünge belirlemeye olanak vermektedir. Bu da otomatik uzay aracı navigasyonunu, düzenli uçuş ve otomatik buluşmaya katkı vermektedir. MEO, GEO, HEO ve yüksek derecede eliptik yörüngeler için GNSS in kullanımı zayıf sinyal (15-20dB) izleme yeteneği olan alıcılarla birlikte mümkün olmaktadır. Alçak yer yörüngeli (LEO) uydular (örneğin Orbcomm) GPS alıcıları kullanmakadurlar. Ölçme ve Haritacılık: - Ölçme : Ölçü noktalarında (poligon, nirengi), binaların ve yolların inşaatında konumlama amacıyla jeodezik GNSS alıcıları kullanılmaktadır. Bu alıcılar her iki L1 ve L2 GPS frekanslarını kullanmaktadırlar. L2 kod verisi şifreli olmasına karşın taşıyıcı sinyaller iyonosferik hataların düzeltilmesinde kullanılmaktadır. Bu çift frekanslı GPS alıcıları diğer sivillerin kullandığın alıcılardan çok daha pahalıdırlar ancak cm hatta mm düzeyinde konumlama hatasıyla konumlama yapma olanağı sunmaktadırlar. - Haritacılık ve CBS: Çoğu ölçmecilik düzeyindeki GNSS alıcıları sadece L1 frekansında veriyi kullanmaktadır, fakat alıcı saati hatalarını azaltan hassas kristal osilatöre sahiptirler. Bu da 8

9 diferansiyel GNSS sinyaliyle gerçek zamanlı konumlama doğruluğunun bir metre ya da altında olmasına olanak tanımaktadır. Taşıyıcı faz ölçüleriyle ve büroda hesaplamayla bu alıcılarla desimetre düzeyinde doğrulukla konumlama yapmak mümkün olabilmektedir. - Jeofizik ve jeoloji : Kabuk hareketlerinin yüksek hassasiyette ölçülmesinde diferansiyel GNSS kullanılabilmektedir. Aktif olarak deforme olan alanlarda (örn. Volkan ya da fay hatlarında) çok sayıda istasyonda ölçüler yaparak gerilme ve yer hareketlerinin belirlenmesinde kullanılmaktadır. Bu ölçümler daha sonra deformasyonun nedenini yorumlamada kullanılabilmektedir. - Arkeoloji: Arkeologlar bir bölgede kazı yaparlarken buluntuların yerlerini ayrıntılı biçimde göstermek için genellikle kazı alanının üç boyutlu haritasını yaparlar. Diğer Kullanımlar: - Hassas zaman referansı (senkronizyon için referans saati, sismoloji amaçlı NTP, RF üreten ekipman ve ağlar için zaman doğruluklu TDMA Zaman bölüşümlü çoklu erişim) - Mobil uydu iletişimi (hareketli platformdaki antenlerin uyduya yönlendirilmesi) - Acil ve lokasyon esaslı servisler (cep telefonların konumları, rota tayini) - Lokasyon esaslı oyunlar (geocaching, geodashing oyunlarında yön ve konum tayini) - Yönlendirme bilgisi (GNSS pusulası) - İzleme (araç, insan, hayvan, gemi vb izlenmesi) - Suçluların izlenmesi (cinsel suçluların ayak bileklerini takılarak izlenmesi) - Yol ücretlendirme (kullanılan yolun tespiti ve ücretlendirilmesi) - Hava tahmini (hava yoğunluğu, sıcaklık, nem ve elektron yoğunluğu belirleme) - Fotoğrafik Jeokodlama (fotoğraflara konum ekleyerek harita ve lokasyonlara ilişkin bültenlerde yayınlama) - Paraşütle atlama (iniş noktalarının belirlenmesi) - Pazarlama (CBS ile birleştirerek yeni yerlerin açılması ve hedef kitlenin yollarının belirlenmesi) - Enkaz dalışları ( gemi enkazlarının konumları) Sosyal ağlar (arkadaşların yerleri, uyarı veren kişiye özel haritalar, krokiler (Gleason ve Gebre-Egziabher, 2009) Lokasyon Bazlı Servis (LBS) LBS bilgi ve eğlence servisi olup mobil ağlar aracılığıyla ulaşılabilen ve mobil aygıtın coğrafi konumundan yararlanmaktadır. LBS servisleri sağlık, iş, kişisel yaşam vb gibi çeşitli amaçlarla kullanılabilmektedir ve en yakın ATM nin bulunması ya da bir arkadaş veya çalışanın yeri gibi bir kişini ya da nesnenin yerini (lokasyonunu) belirlemede kullanılır. LBS ten kargo takibi, araç takibi servislerinde de yararlanılmaktadır. Kişilerin o an bulundukları yere göre doğrudan müşteri hedefli reklamların ya da kuponların sağlanmasını amaçlayan mobil ticarette de kullanılabilmektedir. Kişisel hava tahmini servisleri ve hatta lokasyon bazlı oyunlarda da kullanılabilmektedir. 5. SONUÇ Önce askeri ve savunma amacıyla gelişen global navigasyon uydu sistemleri konum ihtiyacının yaşamın her aşamasında hissedilmesinden dolayı sivil kullanıma da sunulmuştur. Nerede ya da neredeyim sorularının modern insanın hayatın önemli bir yer tutmasıyla ABD nin GPS i ve Rusya nın GLONASS sistemlerini diğer ülke ve ülkeler topluluklarının sistemleri izlemeye başlamıştır. Tamamen sivil kullanıma yönelik AB nin Galileo su ile Çin in Compass sistemleri önümüzdeki yıllarda tam kapasite çalışmaya başlayınca global uydu konumlaması alanında önemli atılımlar da gerçekleşecektir. GNSS lerin yanı sıra gücünü ve altyapısını GNSS lerden alan bunların eksik ya da yeterli olmadığı bölge ve durumlar için uydu bazlı alan büyütme sistemleri olan SBAS lar da gelişmiştir. Burada bunlarla ilgili bilgiler de sunulmuştur. GNSS lerin sunduğu konum, zaman ve hız bilgilerinden her an her yerde yararlanmak isteyen kişi ve kurumların geliştirdikleri çeşitli uygulamalar kısaca anlatılmıştır. Bu uygulamalara bakıldığında artık bu uydu bazlı konumlama sistemlerinin insan yaşamına ne denli girdiğini görmek bu sistemlerin hızla gelişmelerinin ardındaki itici gücü göstermektedir. REFERANSLAR Cordara, F., Costa, R.; Lorini, L.; Orgiazzi, D.; Pettiti, V.; Tavella, P.; Graglia, G.; Detoma, E.; Hahn, J. The generation of the experimental Galileo system time in the Galileo System Test Bed V1, Proceedings of the 2003 IEEE International Frequency Control Symposium and PDA Exhibition, (2003) 9

10 Hu, H., Fang, L., Fu, J. Acquisition and Tracking Algorithms of GLONASS Sotfware Receiver, Key Engineering Materials, Vol , , (2010) Gleason, S. ve Gebre-Egziabher, D. GNSS Applications and Methods (Eds), Artech House Publishers ISBN (2009). Gökalp, E. ve Boz, Y. Avrupanın Global Navigasyon Uydu Sistemi: GALILEO, HKMO jeodezi, jeoinformasyon ve arazi yönetimi dergisi, sayı 94, pp.3-8, (2006). Kahveci, M. Kinematik GNSS ve RTK CORS Ağları, Zerpa Turiz Yayıncılık), (2009) Kahveci, M. ve Yıldız, F. GPS: Teori Uygulama, 2. Baskı, Nobel Yayın Dağıtım, Istanbul, (2005) Kogure, S. Ve Yasuda, A. Status and Future Plans for QZSS, ENC-GNSS, Napoli, İtalya (2009) Mekik, Ç. Küresel Konumlama Teknikleri, Dersnotu, Z. Karaelmas Üniversitesi, (2008). Mekik, Ç. ve Arslanoğlu, M. Gerçek Zamanlı Kinematik GPS Konumlarının Duyarlık Analizi ve Bir Örnek Uygulama, 9. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı, , Ankara, (2003). URL1 : High Accuracy GNSS Solutions and Services, 2010 URL 2: development-gps.html, The Development of GPS, URL 3: Spirent/Media_Room/Press-Releases/ aspx, Spirent Showcases New Developments in GPS/GNSS Testing, 2010 URL 4: GLONASS, URL 5: spacecraft/beidou2.asp, Compass (Beidou 2) Satellite Navigation System, (2010) 10

Global Navigasyon Uydu Sistemleri (GNSS) ve Uydu Bazlı Alan Büyütme Sistemleri (SBAS)

Global Navigasyon Uydu Sistemleri (GNSS) ve Uydu Bazlı Alan Büyütme Sistemleri (SBAS) Global Navigasyon Uydu Sistemleri (GNSS) ve Uydu Bazlı Alan Büyütme Sistemleri (SBAS) Global Navigasyon Uydu Sistemleri GPS GLONASS Galileo Compass (GNSS) Uydu Bazlı Alan Büyütme Sistemleri (SBAS) WAAS

Detaylı

Bağıl Konum Belirleme. GPS ile Konum Belirleme

Bağıl Konum Belirleme. GPS ile Konum Belirleme Mutlak Konum Belirleme Bağıl Konum Belirleme GPS ile Konum Belirleme büroda değerlendirme (post-prosessing) gerçek zamanlı (real-time) statik hızlı statik kinematik DGPS (kod) gerçek zamanlı kinematik

Detaylı

1. GİRİŞ 2. GNSS SİSTEMLERİ

1. GİRİŞ 2. GNSS SİSTEMLERİ 1. GİRİŞ İnsanoğlu daha kaliteli ve güvenli bir yaşam amacıyla, bulunduğu bölgeleri terk edip daha uygun yaşam alanları bulmak için geçmişten günümüze sürekli bir arayış içerisinde olmuştur. Bunun için

Detaylı

UYDU JEODEZISI: ÖLÇME YÖNTEM VE TEKNIKLERI

UYDU JEODEZISI: ÖLÇME YÖNTEM VE TEKNIKLERI UYDU JEODEZISI: ÖLÇME YÖNTEM VE TEKNIKLERI Gözlem noktasına baglı yöntemler: Yerden uyduya Uydudan yer noktasına Uydudan uyduya Ölçünün cinsine baglı yöntemler: Dogrultu ölçmeleri (geometrik yöntem) Çift

Detaylı

GPS Nedir? Nasıl Çalışır?

GPS Nedir? Nasıl Çalışır? GPS Nedir? Nasıl Çalışır? Atalarımız kaybolmamak için çok ekstrem ölçümler kullanmak zorunda kalmışlardır. Anıtlar dikerek yerler işaretlenmiş, zahmetli haritalar çizilmiş ve gökyüzündeki yıldızların yerlerine

Detaylı

HARİTA DAİRESİ BAŞKANLIĞI. İSTANBUL TKBM HİZMET İÇİ EĞİTİM Temel Jeodezi ve GNSS

HARİTA DAİRESİ BAŞKANLIĞI. İSTANBUL TKBM HİZMET İÇİ EĞİTİM Temel Jeodezi ve GNSS HİZMET İÇİ EĞİTİM MART 2015 İSTANBUL TAPU VE KADASTRO II.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ SUNUM PLANI 1- Jeodezi 2- Koordinat sistemleri 3- GNSS 3 JEODEZİ Jeodezi; Yeryuvarının şekil, boyut, ve gravite alanı ile zamana

Detaylı

KONUM BELİRLEME YÖNTEMLERİ

KONUM BELİRLEME YÖNTEMLERİ KONUM BELİRLEME YÖNTEMLERİ SUNUM ÖZETİ GPS Nedir? DGPS ve RTK Kavramları VRS Nedir? VRS Nasıl Çalışır? VRS de Modellenmesi Gereken Hata Kaynakları Sonuç ve Öneriler ANTALYA AKHİSAR MİHALIÇÇIK EŞME YUNAK

Detaylı

Mobil ve Kablosuz Ağlar (Mobile and Wireless Networks)

Mobil ve Kablosuz Ağlar (Mobile and Wireless Networks) Mobil ve Kablosuz Ağlar (Mobile and Wireless Networks) Hazırlayan: M. Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Ders konuları Uydu ağları Uydu parametreleri Uydu yörüngeleri GEO uydular

Detaylı

ProMark 800 ve GNSS Teknolojisindeki Büyük Gelişmeler. Türkiye Tek Yetkili Temsilcisi

ProMark 800 ve GNSS Teknolojisindeki Büyük Gelişmeler. Türkiye Tek Yetkili Temsilcisi ProMark 800 ve GNSS Teknolojisindeki Büyük Gelişmeler Türkiye Tek Yetkili Temsilcisi 10.Eylül.2012 ProMark 800 ü Tanıtmak Spectra Precision dan yeni GNSS Alıcısı Trimble Firması Ashtech Firmasını kendi

Detaylı

GPS ile Hassas Tarım Uygulamaları

GPS ile Hassas Tarım Uygulamaları GPS ile Hassas Tarım Uygulamaları Hassas tarım değişken oranlar ilkesiyle gerekeni, gerektiği yere, gerektiği zaman, gerektiği kadar kullanımı temel almış olan bir teknoloji olduğu için, konumsal bilgi

Detaylı

HRT 105 HARİTA MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ

HRT 105 HARİTA MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ HRT 105 HARİTA MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Temel Haritacılık Kavramları_Ders#4 Yrd.Doç.Dr. H.Ebru ÇOLAK KTÜ. Mühendislik Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü TEMEL HARİTA BİLGİLERİ Çevre Düzeni Planı: Ülke ve

Detaylı

Bülent Ecevit Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü JDF 459 GPS Uygulamaları Ders Notları

Bülent Ecevit Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü JDF 459 GPS Uygulamaları Ders Notları Bülent Ecevit Üniversitesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü JDF 459 GPS Uygulamaları Ders Notları Yrd. Doç. Dr. Kurtuluş Sedar GÖRMÜŞ Kısaca GNSS Jeodezik amaçlı konum belirleme teknikleri tarih

Detaylı

Öğr.Gör. Yener TÜREN

Öğr.Gör. Yener TÜREN İletişim Dersi NAVİGASYON ve KİNEMATİK KONUMLAMADA VERİ İLETİMİ ve VERİ FORMATLARI Öğr.Gör. Yener TÜREN Trakya Üniversitesi Edirne Teknik Bilimler MYO Mimarlık ve Şehir Planlama Bl. Harita ve Kadastro

Detaylı

(EK-1) TURKSAT 6A UYDUSU ÖN TEKNİK İSTERLERİ

(EK-1) TURKSAT 6A UYDUSU ÖN TEKNİK İSTERLERİ (EK-1) TURKSAT 6A UYDUSU ÖN TEKNİK İSTERLERİ 1. UYDU GENEL PERFORMANS İSTERLERİ a) Uydu nominal yörünge pozisyonu yerdurağan (GEO) yörüngede 42 Doğu boylamı olacaktır. b) Uydu, hizmet ömrü boyunca tam

Detaylı

Sistem Nasıl Çalışıyor: Araç İzleme ve Filo Yönetim Sistemi

Sistem Nasıl Çalışıyor: Araç İzleme ve Filo Yönetim Sistemi arvento Araç Takip ve Filo Yönetim Sistemleri ile araçlarınızı 7 gün 24 saat on-line ve geçmişe yönelik olarak izleyebilir, hızlarını, izlemiş oldukları güzergahı, duraklama yaptıkları yerleri uzaktan

Detaylı

GSM VE UMTS ŞEBEKELERİNDEN OLUŞAN, ELEKTROMANYETİK ALANLARA, MOBİL TELEFON VE VERİ TRAFİĞİNİN ETKİSİ

GSM VE UMTS ŞEBEKELERİNDEN OLUŞAN, ELEKTROMANYETİK ALANLARA, MOBİL TELEFON VE VERİ TRAFİĞİNİN ETKİSİ GSM VE UMTS ŞEBEKELERİNDEN OLUŞAN, ELEKTROMANYETİK ALANLARA, MOBİL TELEFON VE VERİ TRAFİĞİNİN ETKİSİ Mehmet YILDIRIM 1 ve Ahmet ÖZKURT 2 1 Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu, İzmir, myildirim@btk.gov.tr

Detaylı

HARİTA DAİRESİ BAŞKANLIĞI Kasım 2013 Sedat BAKICI

HARİTA DAİRESİ BAŞKANLIĞI Kasım 2013 Sedat BAKICI İhtiyaç; Araziye yönelik Coğrafi Konum Bilgilerin; hızlı, hassas, güvenilir ve ekonomik biçimde toplanması amacıyla anlık arazi konum bilgisinin (koordinatlarının) elde edilmesi gerekmektedir. Böylece,

Detaylı

Meteoroloji Genel Müdürlüğü Yıldırım Tespit ve Takip Sistemi (YTTS)

Meteoroloji Genel Müdürlüğü Yıldırım Tespit ve Takip Sistemi (YTTS) 1 Meteoroloji Genel Müdürlüğü Yıldırım Tespit ve Takip Sistemi (YTTS) Orman ve Su İşleri Bakanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü Ülkemiz için yeni bir yatırım olan Yıldırım Tespit ve Takip Sistemi projesinin

Detaylı

MARİNER MOTORLU ARAÇLAR SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. Gaziakdemir Mh. Çiğdem Sk. No:30 16190 Osmangazi / BURSA Tel: (224) 249 19 17 www.poseidonsat.

MARİNER MOTORLU ARAÇLAR SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. Gaziakdemir Mh. Çiğdem Sk. No:30 16190 Osmangazi / BURSA Tel: (224) 249 19 17 www.poseidonsat. MARİNER MOTORLU ARAÇLAR SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. Gaziakdemir Mh. Çiğdem Sk. No:30 16190 Osmangazi / BURSA Tel: (224) 249 19 17 www.poseidonsat.com info@poseidonsat.com Otuzdan fazla uyduya sahip, Dünyadaki

Detaylı

EnerjiÖlçümü MINOMETER M7 RADIO 3. Elektronik Isı Pay Ölçer

EnerjiÖlçümü MINOMETER M7 RADIO 3. Elektronik Isı Pay Ölçer EnerjiÖlçümü MINOMETER M7 RADIO 3 Elektronik Isı Pay Ölçer Çevrenin Korunması Avantaj ve Özellikleri İklim koruma için enerji tüketiminin ölçümü Kaynakların ve çevrenin korunması Günümüzde; çevremiz, korunmaya

Detaylı

Sabit GNSS Referans İstasyonları

Sabit GNSS Referans İstasyonları Sabit GNSS Referans İstasyonları Sabit GNSS Referans İstasyonları Standart uygulamalar veya özel uygulamalar için; Farklı fonksiyonlar sunan alıcı çeşitleri Doğru, güçlü, güvenilir Bir referans istasyonundan

Detaylı

UYDU HABERLEŞME SİSTEMLERİ

UYDU HABERLEŞME SİSTEMLERİ UYDU HABERLEŞME SİSTEMLERİ Konular 1. İhtiyaç 2. Uydu Haberleşme Tarihi 3. Avantaj ve Dezavantajları 4. Teknik Yapısı a. Uzay Kısmı b. Hava Kısmı c. Yer Kısmı 5. Kullanılan Teknolojiler 6. Günümüzde Kullanım

Detaylı

Sistemin işletilmesi TKGM ye aittir. İlk olarak sistem Haziran 2011 e kadar ücretsiz olaraksunuldu Şimdi, BHİKPK tarafından belirlenen ücrete tabidir

Sistemin işletilmesi TKGM ye aittir. İlk olarak sistem Haziran 2011 e kadar ücretsiz olaraksunuldu Şimdi, BHİKPK tarafından belirlenen ücrete tabidir The World Cadastre Summit, 21.04. PLANIN ESAS OLDUĞU KADASTRO ÇALIŞMALARINDA TUSAGA-AKTİF İN YERİ VE ÖNEMİ The World Cadastre Summit Congress&Exhibition İstanbul- 1 / 29 Nisan/ Sunum İçeriği 1- TUSAGA-AKTİF

Detaylı

TELSİZ SİSTEM ÇÖZÜMLERİNDE RAKİPSİZ TEKNOLOJİ! SIMULCAST GENİŞ ALAN KAPLAMA TELSİZ SİSTEMİ

TELSİZ SİSTEM ÇÖZÜMLERİNDE RAKİPSİZ TEKNOLOJİ! SIMULCAST GENİŞ ALAN KAPLAMA TELSİZ SİSTEMİ TELSİZ SİSTEM ÇÖZÜMLERİNDE RAKİPSİZ TEKNOLOJİ! SIMULCAST GENİŞ ALAN KAPLAMA TELSİZ SİSTEMİ Prod-el tarafından telsiz pazarı için sunulan ECOS (Extended Communication System- Genişletilmiş Haberleşme Sistemi)

Detaylı

Türkiye Ulusal Sabit GPS İstasyonları Ağı (TUSAGA-AKTİF : CORS-TR) İşletilmesinde TÜRKSAT A.Ş. YAKLAŞIMI. Sunum Kapsamı

Türkiye Ulusal Sabit GPS İstasyonları Ağı (TUSAGA-AKTİF : CORS-TR) İşletilmesinde TÜRKSAT A.Ş. YAKLAŞIMI. Sunum Kapsamı Türkiye Ulusal Sabit GPS İstasyonları Ağı (TUSAGA-AKTİF : CORS-TR) İşletilmesinde TÜRKSAT A.Ş. YAKLAŞIMI 36 K 20 K 1K 1 Sunum Kapsamı 1. İstasyonların Bakımı, idamesi ve işletilmesi 2. Kontrol Merkezinin

Detaylı

35 Adet Yıldırım Tespit ve Takip Sistemi (YTTS) Kuruluyor

35 Adet Yıldırım Tespit ve Takip Sistemi (YTTS) Kuruluyor 1 35 Adet Yıldırım Tespit ve Takip Sistemi (YTTS) Kuruluyor Orman ve Su İşleri Bakanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü Ülkemiz için yeni bir yatırım olan Yıldırım Tespit ve Takip Sistemi projesinin kurulumunu

Detaylı

GeoBusiness Solutions

GeoBusiness Solutions GeoBusiness Solutions Coğrafi İş Zekası Çözümleri GeoBusiness Solutions Nedir? Başarsoft GeoBusiness Solutions, Dağıtık Nereye alanda şube hizmet açmalıyım? veren sektörlere yönelik olarak hazırlanmış,

Detaylı

Türkiye de Sabit GPS İstasyonlarının Tarihi ve TUSAGA-AKTİF Sistemi

Türkiye de Sabit GPS İstasyonlarının Tarihi ve TUSAGA-AKTİF Sistemi Türkiye de Sabit GPS İstasyonlarının Tarihi ve TUSAGA-AKTİF Sistemi Soner ÖZDEMİR, Yasin ERKAN, Bahadır AKTUĞ, Mustafa KURT, Onur LENK Harita Genel Komutanlığı, 06100 Cebeci ANKARA 18-11 Nisan 2011 ANKARA

Detaylı

DENİZCİLİK SEKTÖRÜNDE BİLGİ VE İLETİŞİM TEKNOLOJİLERİNİN YENİ KULLANIM ALANLARI. 15 Mart 2013

DENİZCİLİK SEKTÖRÜNDE BİLGİ VE İLETİŞİM TEKNOLOJİLERİNİN YENİ KULLANIM ALANLARI. 15 Mart 2013 DENİZCİLİK SEKTÖRÜNDE BİLGİ VE İLETİŞİM TEKNOLOJİLERİNİN YENİ KULLANIM ALANLARI 15 Mart 2013 Halil İbrahim KESKİN IT Technical Officer International Mobile Satellite Organization International Mobile Satellite

Detaylı

BİLGİ TEKNOLOJİLERİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI. Coğrafi Bilgi Teknolojileri LOREM İPSUM Şubesi Müdürlüğü ANKARA 2015 LOREM İPSUM

BİLGİ TEKNOLOJİLERİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI. Coğrafi Bilgi Teknolojileri LOREM İPSUM Şubesi Müdürlüğü ANKARA 2015 LOREM İPSUM BİLGİ TEKNOLOJİLERİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Coğrafi Bilgi Teknolojileri LOREM İPSUM Şubesi Müdürlüğü ANKARA 2015 LOREM İPSUM 1950 yılında kurulan Karayolları Genel Müdürlüğü Otoyollar, devlet ve il yolları

Detaylı

Genel Bilgiler FLI MAP. Koridor Tipi Çalışmalar. Geniş Alan Çalışmaları

Genel Bilgiler FLI MAP. Koridor Tipi Çalışmalar. Geniş Alan Çalışmaları FLI MAP Çeşitli helikopterlere monte edilebilen Fli Map in geliştirdiği taşınabilir lazer altimetre sistemi pazardaki hızlı, detaylı ve doğru veri toplama ihtiyaçlarını gidermek için geliştirilmiştir.

Detaylı

GeoBusiness Solutions

GeoBusiness Solutions GeoBusiness Solutions Konumsal İş Zekası Çözümleri GeoBusiness Solutions Nedir? Nereye şube açmalıyım? Markalarına göre rakiplerim nerede konumlanmış? En yakın rakibim nerede? En yakın Acentam/Şubem/Bayim

Detaylı

İçerik Fotogrametrik Üretim 2 Fotogrametri 2 Hava Fotogrametrisi...2 Fotogrametrik Nirengi 3 Ortofoto 4 Fotogrametrik İş Akışı 5 Sayısal Hava

İçerik Fotogrametrik Üretim 2 Fotogrametri 2 Hava Fotogrametrisi...2 Fotogrametrik Nirengi 3 Ortofoto 4 Fotogrametrik İş Akışı 5 Sayısal Hava İçerik Fotogrametrik Üretim 2 Fotogrametri 2 Hava Fotogrametrisi...2 Fotogrametrik Nirengi 3 Ortofoto 4 Fotogrametrik İş Akışı 5 Sayısal Hava Kameralarının Sağlayacağı Faydalar.7 Pramit Oluşturma.10 Kolon

Detaylı

Saha İş Gücü Yönetim Sistemi ve Güzergah Optimizasyonu

Saha İş Gücü Yönetim Sistemi ve Güzergah Optimizasyonu Saha İş Gücü Yönetim Sistemi ve Güzergah Optimizasyonu Sahayı Bilerek Yönetin Başarsoft, hayatınıza harita tabanlı çözümler sunar. Saha İş Gücü Yönetim Sistemi Nedir? Kurum ve firmaların, saha işlerini

Detaylı

Geniş Alan Gözetleme Sistemlerinin Afet Durumunda Kullanımı ESEN SİSTEM ENTEGRASYON KASIM 2013

Geniş Alan Gözetleme Sistemlerinin Afet Durumunda Kullanımı ESEN SİSTEM ENTEGRASYON KASIM 2013 Geniş Alan Gözetleme Sistemlerinin Afet Durumunda Kullanımı ESEN SİSTEM ENTEGRASYON KASIM 2013 İçerik 2 ESEN Sistem Şirket Tanıtımı Şirket Vizyonu ve Çalışma Alanları Geniş Alan Gözetleme Sistemleri (GAG)

Detaylı

DB MARS Bilişim Teknolojileri ve Savunma Sanayi Ticaret Limited Şirketi

DB MARS Bilişim Teknolojileri ve Savunma Sanayi Ticaret Limited Şirketi DB MARS Bilişim Teknolojileri ve Savunma Sanayi Ticaret Limited Şirketi GERÇEK ZAMANLI VERİ TOPLAMA, VERİ KAYIT, KONTROL VE İLETİŞİM SİSTEMİ Gerçek zamanlı veri toplama, veri kayıt ve iletişim sistemi;

Detaylı

olmak üzere 4 ayrı kütükte toplanan günlük GPS ölçüleri, baz vektörlerinin hesabı için bilgisayara aktarılmıştır (Ersoy.97).

olmak üzere 4 ayrı kütükte toplanan günlük GPS ölçüleri, baz vektörlerinin hesabı için bilgisayara aktarılmıştır (Ersoy.97). 1-) GPS Ölçülerinin Yapılması Ölçülerin yapılacağı tarihlerde kısa bir süre gözlem yapılarak uydu efemerisi güncelleştirilmiştir. Bunun sonunda ölçü yapılacak bölgenin yaklaşık koordinatlarına göre, bir

Detaylı

FOTOYORUMLAMA UZAKTAN ALGILAMA

FOTOYORUMLAMA UZAKTAN ALGILAMA FOTOYORUMLAMA VE UZAKTAN ALGILAMA (Photointerpretation and Remote Sensing) 1 Görüntü özellikleri Uzaktan algılamada platformlar Uydu yörüngeleri Şerit genişliği, yeniden ziyaret periyodu 2 Görüntünün özellikleri:

Detaylı

Fotogrametride işlem adımları

Fotogrametride işlem adımları Fotogrametride işlem adımları Uçuş planının hazırlanması Arazide yer kontrol noktalarının tesisi Resim çekimi Değerlendirme Analitik değerlendirme Dijital değerlendirme Değerlendirme Analog değerlendirme

Detaylı

ARAÇ TAKİP VE FİLO YÖNETİM SİSTEMLERİ

ARAÇ TAKİP VE FİLO YÖNETİM SİSTEMLERİ ARAÇ TAKİP VE FİLO YÖNETİM SİSTEMLERİ Her türlü ulaştırma aracı, nesne ve insanların güvenliğini sağlar. Akaryakıt ve işletim maliyetleri kontrol altında tutulur. Doğru zaman yönetimi ve iş akışı ile kalitenizi

Detaylı

NAVİGASYON KULLANIM KILAVUZU.

NAVİGASYON KULLANIM KILAVUZU. NAVİGASYON KULLANIM KILAVUZU www.fiatnavigation.com www.daiichi.com.tr Başlarken Araç navigasyon yazılımını ilk kez kullanırken, bir başlangıç ayarı süreci otomatik olarak başlar. Aşağıdaki adımları takip

Detaylı

YÖNTEM FİLO YÖNETİMİ ARAÇ İZLEME SİSTEMLERİ

YÖNTEM FİLO YÖNETİMİ ARAÇ İZLEME SİSTEMLERİ YÖNTEM FİLO YÖNETİMİ ARAÇ İZLEME SİSTEMLERİ YÖNTEM M2M ÇÖZÜMLERİ Makineler arası iletişim olarak değerlendirebileceğimiz Yöntem M2M çözümleri sayesinde, sahada bulunan her tür makineden dilediğiniz veriler

Detaylı

Yasal Durum, Ölçüm Standartları, Kalibrasyon, Cihaz ve Ekipman

Yasal Durum, Ölçüm Standartları, Kalibrasyon, Cihaz ve Ekipman Yasal Durum, Ölçüm Standartları, Kalibrasyon, Cihaz ve Ekipman Betül KESKİN ÇATAL Çevre ve Orman Uzmanı Ölçüm ve İzleme Dairesi Başkanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü Amaç Çevresel gürültünün kontrolü

Detaylı

GPS NAVIGATION SYSTEM QUICK START USER MANUAL

GPS NAVIGATION SYSTEM QUICK START USER MANUAL GPS NAVIGATION SYSTEM QUICK START USER MANUAL TURKISH Başlarken Araç navigasyon yazılımını ilk kez kullanırken, bir başlangıç ayarı süreci otomatik olarak başlar. Aşağıdaki adımları takip edin: Program

Detaylı

BERTOUR Destekleme sistemi Broşürü BERTOUR. Destekleme sistemi. v2014/01tr

BERTOUR Destekleme sistemi Broşürü BERTOUR. Destekleme sistemi. v2014/01tr BERTOUR Destekleme sistemi Broşürü BERTOUR Destekleme sistemi v2014/01tr Güçlü ve esnek 02 Güvenilir Sadeliği ve Uluslararası Kalite Standardı İle Sınıfının En İyisi Bertour destekleme sistemi, inşaat

Detaylı

Android Telefonlarla Yol Bozukluklarının Takibi: Kitle Kaynaklı Alternatif Çözüm

Android Telefonlarla Yol Bozukluklarının Takibi: Kitle Kaynaklı Alternatif Çözüm Galatasaray Üniversitesi Android Telefonlarla Yol Bozukluklarının Takibi: Kitle Kaynaklı Alternatif Çözüm Mustafa Tekeli, Özlem Durmaz İncel İçerik Giriş Literatür Özeti Sistem Mimarisi / Metodoloji Öncül

Detaylı

NEDEN MULTISWITCH?...

NEDEN MULTISWITCH?... NEDEN MULTISWITCH?... Binaların çatısında, her daire için özel olarak tahsis edilmiş, bir yada birkaç anten kurmaya elverişli yerler yok... Üstelik bazı siteler, yeriniz olsa bile, görüntü kirliliğine

Detaylı

OZON ÖLÇÜMÜNDE KULLANILAN YÖNTEM VE CİHAZLAR

OZON ÖLÇÜMÜNDE KULLANILAN YÖNTEM VE CİHAZLAR OZON ÖLÇÜMÜNDE KULLANILAN YÖNTEM VE CİHAZLAR Ankara da ozon ölçümlerine 13 Ocak 1994 tarihinde başlanmıştır. Ozon Ölçüm Yöntemi Ülkemizde ozon ölçümleri Ozonsonde Yöntemi ile yapılmaktadır. Ozonsonde Yöntemi,

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Önlemler Önemli Bilgiler Ürün İnceleme LCD ekran Telsiz şeması açıklamaları Temel işlemler- Gelişmiş özellikler

İÇİNDEKİLER. Önlemler Önemli Bilgiler Ürün İnceleme LCD ekran Telsiz şeması açıklamaları Temel işlemler- Gelişmiş özellikler İÇİNDEKİLER Önlemler Önemli Bilgiler Ürün İnceleme LCD ekran Telsiz şeması açıklamaları Temel işlemler- Gelişmiş özellikler 2 3-4 5 5 6 1 Değerli Müşterimiz LUITON LT- 002 ürününü tercih ettiğiniz için

Detaylı

GPS ÖLÇÜMLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİNDE FARKLI FAZ KOMBİNASYONLARININ KULLANILMASI

GPS ÖLÇÜMLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİNDE FARKLI FAZ KOMBİNASYONLARININ KULLANILMASI GPS ÖLÇÜMLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİNDE FARKLI FAZ KOMBİNASYONLARININ KULLANILMASI H. Kemaldere 1, H. Kutoğlu 2, Ç. Mekik 3 1 Zonguldak Karaelmas Üniversitesi, Jeodezi ve Fotogrametri Müh.Bölümü, Jeodezi

Detaylı

Küp Uydu larda Yazılım Tabanlı Radyo Kullanımı ve Uydu Yer Haberleşmesi Gösterimi HAVELSAT Projesi

Küp Uydu larda Yazılım Tabanlı Radyo Kullanımı ve Uydu Yer Haberleşmesi Gösterimi HAVELSAT Projesi Küp Uydu larda Yazılım Tabanlı Radyo Kullanımı ve Uydu Yer Haberleşmesi Gösterimi HAVELSAT Projesi Serhan GÖKÇEBAĞ HAVELSAT Proje Yöneticisi HAVELSAN A.Ş. 1/14 Kapsam Motivasyon Uydu Uzay alanındaki HAVELSAN

Detaylı

SU KALITE SİSTEMİ. Türkiye Halk Sağlığı Kurumu

SU KALITE SİSTEMİ. Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Başarsoft Su Kalite Bilgi Dokumanı 10.10.2013 İçindekiler 1. SU KALITE SİSTEMİ... 2 1.1 Sistemin Genel Amaçları:... 3 1.2 Kullanılan Bileşen ve Teknolojiler:... 4 2. UYGULAMALARA

Detaylı

HAVACILIK VE UZAY MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVAR CİHAZLARI ALIM İŞİ TEKNİK ŞARTNAME. Genel Çalışma Koşulları: 0-40 C. Sıcaklık

HAVACILIK VE UZAY MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVAR CİHAZLARI ALIM İŞİ TEKNİK ŞARTNAME. Genel Çalışma Koşulları: 0-40 C. Sıcaklık HAVACILIK VE UZAY MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVAR CİHAZLARI ALIM İŞİ TEKNİK ŞARTNAME Genel Çalışma Koşulları: Sıcaklık 0-40 C Nem 80% (31 C altında) 50% (40 C da) Elektrik Teknik şartnamede listelenen CİHAZ 1-12

Detaylı

Üzerinde. Y.Müh.Mehmet ERBAŞ, mehmet.erbas@hgk.msb.gov.tr. Y.Müh.Hakan ŞAHİN, hakan.sahin@hgk.msb.gov.tr. Y.Müh.Emre SOYER, emre.soyer@hgk.msb.gov.

Üzerinde. Y.Müh.Mehmet ERBAŞ, mehmet.erbas@hgk.msb.gov.tr. Y.Müh.Hakan ŞAHİN, hakan.sahin@hgk.msb.gov.tr. Y.Müh.Emre SOYER, emre.soyer@hgk.msb.gov. Sanal Küre K Üzerinde Yürüyüş Analizi Y.Müh.Mehmet ERBAŞ, mehmet.erbas@hgk.msb.gov.tr Y.Müh.Hakan ŞAHİN, hakan.sahin@hgk.msb.gov.tr Y.Müh.Emre SOYER, emre.soyer@hgk.msb.gov.tr Y.Müh.Feyzi KANTAR, feyzi.kantar@hgk.msb.gov.tr

Detaylı

Navigasyon amaçlı alıcılardan elde edilen konumlamaya ilişkin veriler kullanıcı arayüzünde gösterilmekte yada alıcı tipine bağlı olarak bilgisayar

Navigasyon amaçlı alıcılardan elde edilen konumlamaya ilişkin veriler kullanıcı arayüzünde gösterilmekte yada alıcı tipine bağlı olarak bilgisayar RTK VERİ FORMATI NAVİGASYON Yöngüdüm (navigasyon) ise, bir aracı veya insanı bir yerden başka bir yere ulaştırma olarak tanımlanmaktadır.kuşlar, yunuslar ve balinalar gibi birçok canlının göç yollarını

Detaylı

GPS/INS Destekli Havai Nirengi

GPS/INS Destekli Havai Nirengi GPS/INS Destekli Havai Nirengi GPS/INS (IMU) destekli hava nirengide izdüşüm merkezi koordinatları (WGS84) ve dönüklükler direk ölçülür. İzdüşüm merkezi koordinatları kinematik GPS ile ölçülür. GPS ile

Detaylı

YAKIN HAVA DESTEĞİ GÖREVLERİNDE İKİ YÖNLÜ VERİ AKTARIMI

YAKIN HAVA DESTEĞİ GÖREVLERİNDE İKİ YÖNLÜ VERİ AKTARIMI YAKIN HAVA DESTEĞİ GÖREVLERİNDE İKİ YÖNLÜ VERİ AKTARIMI Keşif veya gözlem imkan ve kabiliyetlerinin üstünlüğü asla tartışılmaz; bilgi güçten önce gelir ve hava, düşman faaliyetleri hakkında bilgi toplanacak

Detaylı

T.C NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK ve MİMARLIK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ NORMAL ÖĞRETİM, 2015-2016 AKADEMİK YILI DERS PLANI

T.C NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK ve MİMARLIK FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ NORMAL ÖĞRETİM, 2015-2016 AKADEMİK YILI DERS PLANI 0010070001 Ölçme Bilgisi-1 3+1+0 3,5 6 0010070002 Harita Mühendisliğine Giriş 2+0+0 2 3 0010070003 Matematik-1 4+0+0 4 7 0010070004 Fizik-1 4+0+0 4 6 0010070005 Türk Dili-1 2+0+0 2 2 0010070006 Atatürk

Detaylı

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi RTK GPS SİSTEMİNİN POLİGON ÖLÇMELERİNDE KULLANIMI

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi RTK GPS SİSTEMİNİN POLİGON ÖLÇMELERİNDE KULLANIMI Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi Sigma 2004/1 RTK GPS SİSTEMİNİN POLİGON ÖLÇMELERİNDE KULLANIMI Ömer AYDIN, Ercenk ATA *, Atınç PIRTI Yıldız Teknik Üniversitesi,

Detaylı

SEYİR. http://www.seyiraviation.com

SEYİR. http://www.seyiraviation.com Savunma sanayi ve havacılık alanlarında seyrüsefer sistemlerinin elektronik sistem entegrasyonu ve bu sistemlere ait alçalma tırmanma planlarının hazırlanması, uçuş kontrol gereksinimlerinin karşılanması,

Detaylı

Meteorolojik Gözlem İçin Kullanılacak Sabit Şamandıraların Denize İndirilme İşlemleri Başladı

Meteorolojik Gözlem İçin Kullanılacak Sabit Şamandıraların Denize İndirilme İşlemleri Başladı Meteorolojik Gözlem İçin Kullanılacak Sabit Şamandıraların Denize İndirilme İşlemleri Başladı Orman ve Su İşleri Bakanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü, meteorolojik gözlem ağının genişletilmesi projesi

Detaylı

VAROL, A.: Televizyon Yayın Sistemi, Konutbirlik, Sayı: 108, Nisan 1993, S:22-23 3.4. TELEVİZYON YAYIN SİSTEMİ

VAROL, A.: Televizyon Yayın Sistemi, Konutbirlik, Sayı: 108, Nisan 1993, S:22-23 3.4. TELEVİZYON YAYIN SİSTEMİ 3.4. TELEVİZYON YAYIN SİSTEMİ Asaf VAROL Fırat Üniversitesi Elektronik-Bilgisayar Eğitimi Bölüm Başkanı Uydu sinyalini almak için kullanılan bir sisteme ait çanak ile çok düşük seviyedeki sinyaller mümkün

Detaylı

Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi & DAE

Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi & DAE Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi & DAE Ulusal Deprem İzleme Merkezi DATÇA UYDU İLETİŞİMLİ-GENİŞBANTLI DEPREM İSTASYONU KURULUŞ RAPORU 8 Ekim 2005 DATÇA-MUĞLA DATÇA DEPREM İSTASYONU Datça Deprem

Detaylı

Elektromanyetik dalgalar kullanılarak yapılan haberleşme ve data iletişimi için frekans planlamasının

Elektromanyetik dalgalar kullanılarak yapılan haberleşme ve data iletişimi için frekans planlamasının 2. FREKANS TAHSİS İŞLEMLERİ 2.1 GENEL FREKANS TAHSİS KRİTERLERİ GENEL FREKANS TAHSİS KRİTERLERİ Elektromanyetik dalgalar kullanılarak yapılan haberleşme ve data iletişimi için frekans planlamasının yapılması

Detaylı

Sektör Envanter Sistemi

Sektör Envanter Sistemi Havacılık ve Uzay Teknolojileri Genel Müdürlüğü Sektör Envanter Sistemi 1. Sisteme Giriş ve Web Adresi Sisteme; http://sektor.hutgm.gov.tr/ adresinden veya http://www.hutgm.gov.tr/ adresindeki Sektör Envanteri

Detaylı

112 Acil Operasyon Yönetim Sistemi

112 Acil Operasyon Yönetim Sistemi 112 KOMUTA KONTROL MERKEZİ 112 Acil Operasyon Yönetim Sistemi 112 Hızır Acil Servisler için geliştirilen çözümler ile Komuta Kontrol Merkezlerinin ve bu Merkezler tarafından yönlendirilen ekiplerin yazılımlar

Detaylı

KISMİ DEŞARJ CİHAZLARI

KISMİ DEŞARJ CİHAZLARI KISMİ DEŞARJ CİHAZLARI XDP-II Kısmi Deşarj Cihazı XDP-II cihazı kısmi deşarjla oluşan elektriksel alandaki hızlı değişiklikleri algılayarak hassas ölçümler yapar. Aynı zamanda izole ekipmanlardaki kısmi

Detaylı

TESTBOX Serisi Cihazlar ile Tarihi Bir Yapıda Kablosuz Yapısal Sağlık Takibi

TESTBOX Serisi Cihazlar ile Tarihi Bir Yapıda Kablosuz Yapısal Sağlık Takibi TESTBOX Yapısal Sağlık Takibi (SHM) Uygulamaları Uygulama Notu AN-TR-401 TESTBOX Serisi Cihazlar ile Tarihi Bir Yapıda Kablosuz Yapısal Sağlık Takibi Anahtar Kelimeler: Yapısal Sağlık Takibi, Operasyonel

Detaylı

Leica DISTO D3a / BT Çok fonksiyonel, hassas ölçüm imkanı

Leica DISTO D3a / BT Çok fonksiyonel, hassas ölçüm imkanı Leica DISTO Da / BT Çok fonksiyonel, hassas ölçüm imkanı Leica DISTO Bu kadar hassas ölçüm yapabilir mi? ±.0 mm ölçüm hassasiyetle; Leica DISTO Da tek tuşa basarak hassas ölçüm yapabilmenize olanak sağlar.

Detaylı

C3S Komuta Kontrol ve Sibernetik Sistemler Ltd. Şti. ŞİRKET BİLGİLERİ VE TANITIMI

C3S Komuta Kontrol ve Sibernetik Sistemler Ltd. Şti. ŞİRKET BİLGİLERİ VE TANITIMI C3S Komuta Kontrol ve Sibernetik Sistemler Ltd. Şti. ŞİRKET BİLGİLERİ VE TANITIMI 1. C3S Komuta Kontrol ve Sibernetik Sistemler (Command Control & Cybernetics Systems) Ltd. Şti. 2007 yılında kurulmuş aynı

Detaylı

TIRSAN TELEMATiK SiSTEM

TIRSAN TELEMATiK SiSTEM TIRSAN TELEMATiK SiSTEM FİLONUZU GÜVENLE YÖNETİN, KAZANCINIZA KAZANÇ EKLEYİN. Tırsan Telematik, filonuzla taşıdığınız yükü daha hızlı ve güvenle teslim etme imkanı sunar. Vakitten kazanç elde etmenizi

Detaylı

Kablosuz Ağlar (WLAN)

Kablosuz Ağlar (WLAN) Kablosuz Ağlar (WLAN) Kablosuz LAN Kablosuz iletişim teknolojisi, en basit tanımıyla, noktadan noktaya veya bir ağ yapısı şeklinde bağlantı sağlayan bir teknolojidir. Bu açıdan bakıldığında kablosuz iletişim

Detaylı

AKILLI TELEFONLAR ARACILIĞI İLE DEPREM SONRASI ŞİDDET TAHMİNİ

AKILLI TELEFONLAR ARACILIĞI İLE DEPREM SONRASI ŞİDDET TAHMİNİ ÖZET: AKILLI TELEFONLAR ARACILIĞI İLE DEPREM SONRASI ŞİDDET TAHMİNİ B. Eravcı 1, M. Baykal 1, K. Yanık 1, G. Yenilmez 1, D. Yalçın 1 ve Y. Fahjan 2 1 Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı

Detaylı

Hakan AKÇIN* SUNU Ali ihsan ŞEKERTEKİN

Hakan AKÇIN* SUNU Ali ihsan ŞEKERTEKİN AÇIK İŞLETME MADENCİLİĞİ UYGULAMALARINDA GNSS ÖLÇÜLERİNDEN YÜKSEKLİK FARKLARININ GEOMETRİK NİVELMAN ÖLÇMELERİNDEN YÜKSEKLİK FARKLARI YERİNE KULLANIMI ÜZERİNE DENEYSEL BİR ARAŞTIRMA Hakan AKÇIN* SUNU Ali

Detaylı

Kızılötesi. Doğrudan alınan güneşışığı %47 kızılötesi, %46 görünür ışık ve %7 morötesi ışınımdan oluşur.

Kızılötesi. Doğrudan alınan güneşışığı %47 kızılötesi, %46 görünür ışık ve %7 morötesi ışınımdan oluşur. Kızılötesi Kızılötesi (IR: Infrared), nispeten daha düşük seviyeli bir enerji olup duvar veya diğer nesnelerden geçemez. Radyo frekanslarıyla değil ışık darbeleriyle çalışır. Bu nedenle veri iletiminin

Detaylı

AFET VE ACİL DURUMLARDA EMNİYET HAVACILIK

AFET VE ACİL DURUMLARDA EMNİYET HAVACILIK AFET VE ACİL DURUMLARDA EMNİYET HAVACILIK İÇERİK 1- EMNİYET HAVACILIK DAİRE BAŞKANLIĞI 2- HAVA ARAÇLARININ TABİİ AFETLERDEKİ ROLÜ 3- EMNİYET HAVA ARAÇLARININ TEKNOLOJİK ÖZELLİKLERİ POLİS HAVACILIK 1940-

Detaylı

VISISYS. Akıllı Görüntüleme Sistemleri

VISISYS. Akıllı Görüntüleme Sistemleri VISISYS Akıllı Görüntüleme Sistemleri 2008 Gözlem Teknolojileri: İhtiyaçlarınıza uygun Yürürlükteki Güvenlik yatırımlarını geliştirme Güvenlik İşletim Sistemi Açık Dağıtım Mimarisi Olay güdümlü Sistem

Detaylı

Monoblok trifaze KGK sistemi. PowerWave 33 60 500 kw Benzersiz güç performansı

Monoblok trifaze KGK sistemi. PowerWave 33 60 500 kw Benzersiz güç performansı Monoblok trifaze KGK sistemi PowerWave 33 60 500 kw Benzersiz güç performansı PowerWave 33 güç merkezi ABB, kesintisiz güç kaynağı sistemlerinde global standartlar ortaya koymuștur. PowerWave 33 ün en

Detaylı

EKO MOD ve ENERJİ TASARRUFU. EKO-MOD; Minimum enerji harcayarak, belirlenen gerilim toleransları arasında şebekenin

EKO MOD ve ENERJİ TASARRUFU. EKO-MOD; Minimum enerji harcayarak, belirlenen gerilim toleransları arasında şebekenin ED5-EKO-MOD 2013 EKO MOD EKO MOD ve ENERJİ TASARRUFU EKO-MOD; Minimum enerji harcayarak, belirlenen gerilim toleransları arasında şebekenin bypass hattı üzerinden yüklere aktarılması olarak açıklanabilir.

Detaylı

Nagios XI Günümüzün talep gören kurumsal gereksinimleri için en güçlü BT altyapısı gözetim ve uyarı çözümüdür.

Nagios XI Günümüzün talep gören kurumsal gereksinimleri için en güçlü BT altyapısı gözetim ve uyarı çözümüdür. Nagios Enterprises, kurumsal ölçekte, BT altyapı gözetiminde endüstri standardı olan Nagios için resmi ürünler, hizmetler ve çözümler sunuyor. Dünya çapında yüz binlerce kullanıcıyla Nagios bilgi teknolojileri

Detaylı

AR-GE ÜRETİM YAZILIM HİZMET TEKNİK SERVİS

AR-GE ÜRETİM YAZILIM HİZMET TEKNİK SERVİS AR-GE ÜRETİM Mobiltrust, Mobil takip ve uzaktan veri iletim sistemleri konularında son derece güçlü elektronik tasarım, yazılım ve üretim geliştirme yeteneklerine sahip, sektöründe güvenilir ve öncü bir

Detaylı

ASTRONOMİK ZAMAN RÖLESİ AR-02D-NFC (2 x 10A)

ASTRONOMİK ZAMAN RÖLESİ AR-02D-NFC (2 x 10A) ASTRONOMİK ZAMAN RÖLESİ AR-02D-NFC (2 x 10A) ATEL TEKNOLOJİ ve SAVUNMA SANAYİ A.Ş. Hilal Mah. 677. Cad. No: 9 06550 Çankaya ANKARA / TÜRKİYE T : +90 312 441 42 20 F : +90 312 441 42 18 www.astronomikrole.com

Detaylı

ÖLÇME BİLGİSİ. PDF created with FinePrint pdffactory trial version http://www.fineprint.com. Tanım

ÖLÇME BİLGİSİ. PDF created with FinePrint pdffactory trial version http://www.fineprint.com. Tanım ÖLÇME BİLGİSİ Dersin Amacı Öğretim Üyeleri Ders Programı Sınav Sistemi Ders Devam YRD. DOÇ. DR. HAKAN BÜYÜKCANGAZ ÖĞR.GÖR.DR. ERKAN YASLIOĞLU Ders Programı 1. Ölçme Bilgisi tanım, kapsamı, tarihçesi. 2.

Detaylı

KONTROL EDEN Bilal ERKEK Şube Müdürü

KONTROL EDEN Bilal ERKEK Şube Müdürü Sayfa : 1/5 Kurum - KuruluĢ Ġle SözleĢme Yapılması ve YaklaĢık Maliyet Hesabı UçuĢ Planlarının Yapılması UçuĢ Ġzinlerinin Alınması ve UçuĢ Koordinasyonunun Yapılması Görüntü Alım Sistemlerinin Hazırlanması

Detaylı

KONYA ÜNİVERSİTESİ BÖLÜMÜ

KONYA ÜNİVERSİTESİ BÖLÜMÜ KONYA ÜNİVERSİTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ 1 NECMETTİN E İ ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ 11 Fakülte 4 Enstitü 2 Yüksekokul 1 Konservatuar 50 yıllık İlahiyat ve Eğitim Fakültesi 30 yıllık Tıp Fakültesi ile yeni bir

Detaylı

GERÇEK ZAMANLI KİNEMATİK GPS KONUMLARININ DOĞRULUK ANALİZİ VE BİR ÖRNEK UYGULAMA

GERÇEK ZAMANLI KİNEMATİK GPS KONUMLARININ DOĞRULUK ANALİZİ VE BİR ÖRNEK UYGULAMA GERÇEK ZAMANLI KİNEMATİK GPS KONUMLARININ DOĞRULUK ANALİZİ VE BİR ÖRNEK UYGULAMA Çetin MEKİK P 1 Murat ARSLANOĞLU 2 ÖZET Bu çalışmada, GPS ölçme teknikleri içerisinde son yıllarda geliştirilmiş olan ve

Detaylı

A S T E K AKILLI ŞEBEKELER ELEKTRİK SAYAÇLARI UZAKTAN OKUMA SİSTEMİ SMART GRID SMART ENERGY SYSTEMS FOR PLANET S FUTURE

A S T E K AKILLI ŞEBEKELER ELEKTRİK SAYAÇLARI UZAKTAN OKUMA SİSTEMİ SMART GRID SMART ENERGY SYSTEMS FOR PLANET S FUTURE A S T E K SMART ENERGY SYSTEMS FOR PLANET S FUTURE SMART GRID AKILLI ŞEBEKELER ELEKTRİK SAYAÇLARI UZAKTAN OKUMA SİSTEMİ AKILLI ŞEBEKELER ÇÖZÜMÜ Dağıtım yapan işletmelerin otomasyon ihtiyaçları için AKILLI

Detaylı

Mobil Takip Sistemleri

Mobil Takip Sistemleri Mobil Takip Sistemleri Trio Filo Yöne,m Sistemi Yazılım Fonksiyonları Üstün teknolojik altyapısı ile rakiplerinden ayrılan bir araç takip yazılımıdır. Tüm internet tarayıcılarında ek kurulum gerektirmeden

Detaylı

TASLAK CNS SİSTEMLERİ MÂNİA KRİTERLERİ YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar

TASLAK CNS SİSTEMLERİ MÂNİA KRİTERLERİ YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar TASLAK CNS SİSTEMLERİ MÂNİA KRİTERLERİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar Amaç MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı, sivil CNS sistemlerinin mânia kriterlerine

Detaylı

Datum. Doç. Dr. Saffet ERDOĞAN 1

Datum. Doç. Dr. Saffet ERDOĞAN 1 Datum Farklı datumlar haritalanacak yeryüzü bölümüne bağlı olarak geoide göre değişik elipsoid oryantasyonları (referans elipsoid) kullanırlar. Amaç seçilen elipsoide göre en doğru koordinatlama yapmaktadır.

Detaylı

Yükseklik Sistemi Modernizasyonu. ALMANYA Örneği

Yükseklik Sistemi Modernizasyonu. ALMANYA Örneği Yükseklik Sistemi Modernizasyonu ALMANYA Örneği Mehmet SİMAV, Erdinç SEZEN, Ali TÜRKEZER, A.İhsan KURT, Mustafa KURT Harita Genel Komutanlığı, Jeodezi Dairesi Başkanlığı, Ankara. (mehmet.simav@hgk.msb.gov.tr)

Detaylı

Sistem Temel. Genel Fonksiyonlar. Sistemleri. Tam Adaptif Trafik Kontrol Sistemi ( j\iti'1)

Sistem Temel. Genel Fonksiyonlar. Sistemleri. Tam Adaptif Trafik Kontrol Sistemi ( j\iti'1) Tam Adaptif Trafik Kontrol Sistemi ( j\iti'1) Akıllı Trafik Ağı ve Adaptif Trafik Yönetim Sistemi, hızlı ve güvenli trafik akışını sağlar. /o95 doğruluk oranı ile ölçümler gerçekleştirerek uygun kavşak

Detaylı

ALMINA TECHNOLOGICAL SOLUTIONS

ALMINA TECHNOLOGICAL SOLUTIONS KARGOMETRE ALMİNA TEKNOLOJİK ÇÖZÜMLER bünyesindeki tamamı Türk Mühendislerden oluşan AR-GE grubu ile sektörlerde en yeni teknolojiler ile devrim yaratmanın verdiği gururu sizlerle paylaşmaktayız. Kargoculuk

Detaylı

Baraj Güvenlik Ölçümleri ve Baraj Bilgi Sistemi *

Baraj Güvenlik Ölçümleri ve Baraj Bilgi Sistemi * Prof. Dr. Turgut Uzel İstanbul Kültür Üniversitesi t.uzel@iku.edu.tr Baraj Güvenlik Ölçümleri ve Baraj Bilgi Sistemi * Prof. Dr. Kamil Eren İstanbul Kültür Üniversitesi k.eren@iku.edu.tr Doç. Dr. Engin

Detaylı

Küresel Konumlama Sistemi (GPS)

Küresel Konumlama Sistemi (GPS) Küresel Konumlama Sistemi (GPS) Yersel konum belirleme sistemlerinin uygulanmasında çıkan sakıncaları ortadan kaldıran, en az 4 uydudan kod faz varıģ zamanının ölçülmesi esasına dayanan üç boyutta yüksek

Detaylı

Sensör Birleştirme Eğitimi. Hızlı jet uçağa monte görev sistemlerinin geliştirilmiş operasyonel performansı vasıtasıyla avantaj sağlayın

Sensör Birleştirme Eğitimi. Hızlı jet uçağa monte görev sistemlerinin geliştirilmiş operasyonel performansı vasıtasıyla avantaj sağlayın Sensör Birleştirme Eğitimi Hızlı jet uçağa monte görev sistemlerinin geliştirilmiş operasyonel performansı vasıtasıyla avantaj sağlayın Operasyonel verimliliği en üst düzeye çıkarma Hızlı jet platformlar,

Detaylı

TOPOĞRAFYA. Ölçme Bilgisinin Konusu

TOPOĞRAFYA. Ölçme Bilgisinin Konusu TOPOĞRAFYA Topoğrafya, bir arazi yüzeyinin tabii veya suni ayrıntılarının meydana getirdiği şekil. Bu şeklin kâğıt üzerinde harita ve tablo şeklinde gösterilmesiyle ilgili ölçme, hesap ve çizim işlerinin

Detaylı

Daha genişbantlı, tamamen mobil

Daha genişbantlı, tamamen mobil Thuraya IP Daha genişbantlı, tamamen mobil T h u r a ya olarak, dünya çapında geniş bant uydu pazarı için yenilikçi, ucuz ve yüksek kalitede çözümler sunan öncü kuruluşuz. Performans ve tasarıda bir jenerasyon

Detaylı