PL\.QL\METQlK Ql~KE MARUZ DEGEQ YÖNTEMtlLE DÖVİZ KUQU Q18K1 YÖNETEMl: TÜRKİYE ÖQNEGt*

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "PL\.QL\METQlK Ql~KE MARUZ DEGEQ YÖNTEMtlLE DÖVİZ KUQU Q18K1 YÖNETEMl: TÜRKİYE ÖQNEGt*"

Transkript

1 PL\.QL\METQlK Ql~KE MARUZ DEGEQ YÖNTEMtlLE DÖVİZ KUQU Q18K1 YÖNETEMl: TÜRKİYE ÖQNEGt* Erol BULUT** Z. Banş GÜL*** ABSTRACT Risk is a st at e, w hi ch is likely to emerge of los s or damage. It s management is very important in every part of o ur lives. Risk and i ts management have been se en as a key role in financial economics for the last two decades. Related to this, the notion of value at Risk (VaR), which measures the worst expected loss that an institution can suffer over a given time interval under normal market conditions ata given canfidence [evet, is ofimportance due to the measure and management of market risk. The goal of the study is to investigate the structure ofvolatility in Turkishforeign exchange market by using parametric VaR, by doing so, we use EWMA (Exponentially Weighted Moving Average) for the whole period and sub-periods including the term ; ; for the Dotlar/TL and for Euro/TL. Finally the paper focuses on the banking sector's risk management considering their FX positions. 1. Giriş Uluslararası finans piyasalarında meydana gelen krizierin pek çoğu etkin bir risk yönetim sisteminin bulunmayışı nedeniyle ortaya çıkmıştır. Gelişmekte olan piyasaların birbirleriyle entegre olması nedeniyle bir finansal piyasada yaşanan kriz diğer * Bu çalışmaya katkılanndan ötürü Prof. Dr. ömer L. GEBİZLİOGLU'na, aynca Ziraat Bankası Genel Müdürlüğü'nden Burak AKAN'a teşekkür ederiz ** Araş. Gör., Gazi Üniversitesi, İİBF, İktisat Bölümü. *** Araş. Gör. Ankara Üniversitesi, SBF, İktisat Bölümü. 72

2 Parametrik Riske Maruz Deger Yöntemi 1 73 piyasaları da kısa sürede etkileyebilmektedir. Finansal piyasalar işleyişi gereği riske çok açık ve duyarlı oldukları için risk yönetimi, yaşanan krizierin asgari düzeye indirilmesinde kilit bir rol üstlenmektedir. Özellikle 1973 yılında Bretton Woods sisteminin yıkılmasıyla döviz piyasaları daha oynak hale gelerek, fırmalar, finans kurumları, bireyler ve devletler için risk teşkil etmeye başlamıştır. Bu çerçevede riskin tanımlanması, ölçümü ve yönetimi son 20 yılda büyük öneme sahip olmuştur. Özellikle BIS (Bank for International Settlement), bu konuda gerekli çalışmaları yaparak tavsiye niteliğinde ülkelerdeki ilgili kuruluşlara bunlara uymaları konusunda önerilerde bulunmuştur. Bu bilgilerin ışığında, bu çalışmanın ilk bölümünde riskin tanımı, yönetimi ve bankacılık sektöründe kur riski konulan açıklanmış ve ikinci bölümde ise risk ölçüm yöntemlerinden Parametrik Riske Maruz Değer (RMD) yöntemi detaylı bir şekilde açıklanmıştır. Daha sonra RMD'nin ölçümü için EWMA modeli kullanılarak dönemi ve alt dönemleri DolarffL kuru için ve dönemi EuroffL kuru için analiz edilmiştir. Diğer yandan Dolar ve Euro tek bir portföyde eşit ağırlığa sahip olduğu varsayımı altında analiz edilerek portföyün RMD değerleri bulunmuştur. Son olarak bankacılık sektörünün döviz pozisyonları bu çerçevede analiz edilerek Türkiye Döviz Piyasasının oynaklık yapısı ortaya konmaya çalışılmıştır. 2. Risk ve Yönetimi 1 Risk sözcüğü, Fransızca risque kelimesinden dilimize geçmiş olup, rassallık taşıyan ve çoğunlukla olumsuz anlam içeren olayları betimlemede kullanılmaktadır. Geniş anlamda ele alındığında ise risk, genel olarak bir faaliyetin içerdiği belirsizlik ve zarar olasılığı olarak tanımlanabilir (Seyidoğlu,1992 :727). Finansal risk ve risk yönetiminin mali piyasada faaliyet gösteren organizasyonların yönetiminin vazgeçilmez bir parçası haline getiren gelişmeler 1970 'li yıllarda ortaya çıkmaktadır yılında Chicago Board of Trade'in (CBT) belirli hisse senetleri üzerinde standart opsiyon sözleşmeleri yapabilmesine olanak tanıması, Black ve Schöles'un opsiyonların değerlernesi ile ilgili modeli, 1979'da ABD'nin "Yeni Ekonomi Politika" anlayışı ile aşırı faiz oranlarının ortaya çıkması ve 1980'ler boyunca uluslararası finans piyasalannda yaşanan değişim, mevcut gelişmelerin en önemlileri arasında sayılmaktadır. Uluslararası piyasalardaki dalgalanmalar nedeniyle, bu piyasalar ile ilgili yasal düzenlernelerin yapılması ihtiyacı 1990'lı yılların ortalarında hız kazanmıştır. 1995'de Londra'daki en eski yatırım bankası Barings Brothers Bank'ın başarısızlığı (Nick Leeso'un Singapur'da piyasa endeksi spekülasyonundan dolayı) sonrası çökmesi, siyasal ve yasal düzenlemeleri yapmakla sorumlu olan çevrelerin gözünde risk yönetiminin önemini arttırmıştır. Bu çalışmalar ne-

3 7 4 1 Erol Bulut - Z. Barış Gül ticesinde, 1997 yılında Basel Komitesi, Etkin Bankacılık Denetim ve Gözetiminin Temel Prensipleri'ni yayınlamıştır. Buna ilave olarak, 1997'nin şubat ayında Uluslararası Finans Enstitüsü özel sektörün bakış açısından mali holdinglerin gözetim ve denetimi ile ilgili raporunu yayınlamıştır (Kahraman, 2000 :2). Finans sektörünün belkemiği olan bankacılılık sektörünün maruz kaldığı risklere değinmek, mali sektörün karşı karşıya olduğu riskleri tanımada oldukça yararlı olacaktır. Bankacılık doğası gereği geniş ölçüde risk alımı gerektiren bir sektördür. Bankacılık açısından risk, bankanın zarara uğrama ve aynı zamanda yüksek getiri elde etme olasılığıdır. Bankalar işlemlerin etkin bir şekilde gerçekleşmesi için piyasa bilgilerinden yararlanarak nakit akışı yaratmak amacıyla bilançolarındaki finansal enstrümanları kullanırlar ve riskleri dengeli pozisyon yönetimi stratejileri vasıtasıyla minimize ederler. Bankaların karşılaştıkları riskleri genel olarak üç kategoride toplamak mümkündür. Bunlar Piyasa Riski, Kredi Riski ve Operasyonel Riskler olarak ifade edilebilir. Piyasa riski kategorisi altında bankaların finansal varlık portföyünün değerini etkileyen makro değişkenlerden kaynaklanan riskler yer alır. Buna faiz riski, kur riski ve hisse senetleri piyasası riskleri örnek olarak verilebilir. Kredi riski, bankanın alacaklarını zamanında ve tam olarak tahsil edememesinden dolayı oluşan risktir. Operasyonel riskler ise kredi ve piyasa riskleri dışında kalan riskleri kapsar. Bankaların karşı karşıya kaldıkları bu ana riskleri, aşağıda açık bir şekilde görmek mümkündür (Bolgün ve Akçay, 2003: 141). Döviz kuru riski, bankanın döviz kurlarındaki değişimler nedeniyle zarara uğrama tehlikesidir. Bankaların aktif ve pasifterindeki pozisyonlarından ötürü yabancı paraların ulusal para karşısında değer değişikliğine uğrama ihtimali banka için kur riski doğurur. Döviz varlıkları ve yükümlülükleri, devalüasyonverevalüasyon neticesinde her an değer değişikliğine uğramakta ve banka için kar veya zarar kaydetmektedir. Yerli para değer kaybedince döviz varlıkları o kadar kar, döviz yükümlülükleri de o kadar zarar kaydeder. Kur riski yalnızca döviz borçları için değil döviz alacakları için de söz konusudur. Dövizin değer kazanması halinde; döviz varlıkları daha fazla ise kar, yükümlülükler daha fazla ise zarar söz konusudur. Bir bankanın yada işletmenin döviz borç ve alacaklarının döviz cinsi, vade ve tutar bazında birbirine eşit olması halinde kur riski doğmayacaktır (Uzun,l999: 20; Ayyıldız,l989: 63). Her bir döviz cinsinden artı yada eksi döviz pozisyonu taşıyan bankalar bu döviz cinslerinin birbirlerine karşı değer kazanmaları ya da değer yitirmeleri nedeniyle de kur riski taşımaktadırlar (Tulgar,l990: 117; Uzun,1999: 20-21; Kaplan, 2002: 4). Kur riskinin üç temel şekli vardır. Bunlar, İşlem Riski, Çevirme Riski ve Ekono-

4 1 ' Parametrik Riske Maruz Değer Yöntemi 1 75 mik Risktir. İşlem Riski, dahili para ve işlemin yapıldığı yabancı ülke parası arasındaki kur farklılıklarının cari nakit akışı üzerinde yaptığı potansiyel etki olarak tanımlanabilir (Jones,1987: 10). Çevirme Riski ise muhasebe yada bilanço riski olarak da bilinmektedir. Yabancı para birimi üzerinden gösterilen varlık, gelir ve harcamaların, bilançonun değerlendirilmesinde kullanılan para birimine çevrilmesi sırasında ortaya çıkmaktadır. Döviz kurlarındaki değişme sonucu beyan edilen kar rakamı zarara dönüşebilir. Ekonomik riske gelince, döviz kuru değişikliklerinin, işletmenin gelecekteki nakit giriş ve çıkışlarının değerini etkilernesi işletmenin ekonomik değerini etkilemektedir. Ekonomik risk genelde işlem riskinin geniş türü olarak ifade edilmektedir. Ekonomik risk, bir tanım vermek gerekirse, döviz kurlarındaki değişmenin gelecekteki nakit akımlarını etkileme riski olarak tanımlanabilir (Jones,l987: 13) Basel Komitesi Bretton Woods sisteminin yıkılmasını takiben, dünyada esnek kur sistemine geçilmesi ve 1970'lerin başlarında yükselen enflasyon oranları ve bunu takiben döviz kuru ve faiz oranlarında yaşanan dalgalanmalar, kısacası son otuz yılda finans ve finans dışı alanlarda yaşanan hızlı gelişmeler tüm dünyada bankaların karşı karşıya kaldıkları riskiere yenilerini eklerken, riskin tanımlanması ve taşınan riskin gerçek boyutunun tespit edilmesi için gerekli olan çalışmaların giderek daha karmaşık bir hale gelmesine neden olmuştur (Sezgin ve Tüzün, 1999: 17). Böyle bir ortamda uluslararası düzenlemeciler 1 hem bilanço hem de bilanço dışı faaliyetlerden kaynaklanan riskierin etkin bir sistem dahilinde ölçülmesi ve buna yönelik tedbirlerin alınması konusunda görüş birliğine varmışlardır yılı sonunda uluslararası döviz ve bankacılık piyasalarında meydana gelen önemli krizleri takiben "Bankacılık Düzenleme ve Denetim Uygulamaları Komitesi 2 " adı altında Basel Komitesi kurulmuştur. Halen Belçika, Kanada, Fransa, Almanya, İtalya, Japonya, Lüksemburg, Hollanda İsveç, İsviçre, İngiltere ve Amerika Birleşik Devletlerinden oluşan 12 üye ile çalışan komite, üye ülkeler arasında denetim konularında işbirliğine olanak sağlayacak 1 Uluslararası bankacılık alanındaki en önemli düzenleyici kurum durumunda bulunan Basel Komite bankaların risk yönetimlerine ilişkin geçmiş yıllarda ortaya koyduğu düzenlemelerde değişiklikler yapmış, riskin daha kapsamlı ve daha yakından izlenebilmesineyönelik yeni çalışmalarını tartışmaya açmış, risk yönetim modeliernesine ilişkin tavsiye kararları almıştır. Özellikle üstlenilen risk ve buna karşılık tutulması gereken sermaye gereği düzenlemeleri halen üzerinde yoğun çalışma ve tartışmaların olduğu bir alan durumundadır 2 Basel komitesi yılda dört kere olmak üzere genellikle, daimi sekreteryasının bulunduğu İsviçre'nin B as le kentindeki Bank of International S ettiement nezdinde toplanmaktadır. Korniteye üye ülkelerin hükümetleri Basel Komitesinin düzenlemelerini ortak anlaşmayla ulusal kanun şeklinde uygulamaktadırlar.

5 76 1 Erol Bulut- Z. Barış Gül bir forum oluşturmayı, daha geniş bir bakış açısıyla da dünya çapında denetimin geliştirilmesi ve bankacılık denetim kalitesinin arttınlmasını amaçlamaktadır. Komite üye ülkelerin denetleme tekniklerini ve çalışmalarını ayrıntılı şekilde belirlemek değil, ortak standart ve yaklaşımlar saptayarak aynı vizyonu tüm dünyaya yayabilmek amacını taşımaktadır. Bu amaçla Basel Komitesi Uluslararası anlamda ilk düzenlemesini 1988 yılında Basel-I Uzlaşısı adı altında yapmıştır Basel Uzlaşısı, uluslar arası piyasalarda faaliyet gösteren bankaların aktiflerinin risklerini ağırlıklandırmak ve buna karşılık gelen asgari sermaye büyüklüğünü saptamak için yöntem önermiştir. Buna göre, söz konusu sermaye büyüklüğünün risk ağırlıklı aktiflere oranının en az %8 olması öngörülmüştür (Bolgün ve Akçay, 2003: 56). Basel-I Uzlaşısı, genelde bankaların sermaye yeterlilik oranlarını arttırmaları yönünde olumlu bir katkı yapmıştır. Ancak sadece kredi riskini sınırlamaya çalışan Basel-I, ilk uygulamalarında piyasa risklerini sermaye yeterlilik hesaplamalarında dikkate alınıyordu. Bunun üzerine Basel komitesi, 1988 yılı düzenlemesinin revize edilmesine yönelik çalışmalar yapmış ve 1993 yılı nisan ayında tartışmaya açtığı öneriler paketinde piyasa riski ve bankaların piyasa riskine karşı bulundurmakla yükümlü olduklan asgari sermaye tutarı kavramını gündeme getirmiştir. Çeşitli düzenlemelerden sonra 1996 yılında nihai halini alan bu taslak, 1998 yılında üye ülkeler tarafından da uygulanmaya başlanmıştır (Akan,2003: 76-77). Ülkemizde ise konu hem Türk ve dünya ekonomilerindeki son yıllardaki gelişmeler hem de yeni Bankalar Kanunu ile ayrı bir önem kazanmıştır. Sermaye hareketlerinde serbestleşmenin 1989 yılında gerçekleştiği ülkemizde, 90'lı yıllarda kamu açıklarının finansmanı amacıyla yoğunluk kazanan devlet iç borçlanması, bankacılık sektörüne riski düşük, getirisi yüksek bir plasman imkanı sağlamıştır. Risk yönetimini pek de gerektirmeyen bu ortam, 2000 yılı başından itibaren uygulanmaya başlanan dezenflasyon programı ile değişikliğe uğramıştır. Haziran 1999'da yürürlüğe giren 4491 sayılı Kanunla değişik 4389 sayılı yeni Bankalar Kanunu ise bankaları "etkin bir iç denetim sistemi ile risk kontrol ve yönetim sistemikurmakla yükümlü" hale getirmiştir (Madde 9/4). Risk kontrol ve yönetim sisteminin esasları Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından belirlenecektir. Bankalarımız yakın gelecekte sadece portföylerinden değil tüm bilançolarından kaynaklanan riskleri bir model içinde takip etmek durumunda kalabileceklerdir. Döviz Kuru riskini yönetmenin çeşitli metotları bulunmaktadır. Biz burada, Basel Komitesinin de ülkeler için tavsiye ettiği Riske Maruz Değer Modellerini kullanan yaklaşımları ele alacağız. Bu yaklaşımların en yaygın olanları, Parametrik (ya da lineer, varyans-kovaryans, delta-normal, closed) RMD, Tarihi Simülasyon ve Monte Carlo Yaklaşımlarıdır (Abrams ve Beato, 1998: 10).

6 Parametrik Riske Maruz Değer Yöntemi Riske Maruz Değer (RMD) Yöntemi Risk yönetimi, finansın gelişimine paralel olarak muhtelif değişikliklere uğrayarak bir gelişim göstermiştir. Bu çerçevede risk yönetimi gelişiminde son yıllarda en çok üzerinde durulan yöntem Riske Maruz Değer yöntemidir. Firmaların kendi kurumları içindeki tüm riskleri bir bütün olarak ölçme yolundaki çalışmaları 1970 ve 1980'lerde başlamıştır. Sonradan bu çalışmalar danışmanlık firmalarına ve kendisi bir model geliştirebilecek durumda olmayan ancak böyle sistemlere ihtiyaç duyan finansal kurum ve şirketlere satılmıştır. Bu sistemlerden en ünlüsü JP Morgan tarafından geliştirilen, RMD ölçütünü kullanan RiskMetrics' dir. Geliştirilen RMD sistemlerinin tamamı portföy teorisine dayalı olmamış, bazıları tarihi kar ve zarar rakamlarını kullanmış, bazıları ise Monte Carlo simülasyon tekniğine dayalı olarak geliştirilmiştir. JP Morgan RiskMetrics'i ve onun için gerekli veri setini Kasım 1994'te ücretsiz olarak yaygın kullanıma sunmuştur. Bunun ardından RMD daha yaygın bir kabul ve kullanım bulmuş, sadece menkul kıyınet işlemleri ile uğraşanlar değil bankalar, emeklilik fonları, diğer finansal kurumlar ve mali olmayan şirketler tarafından da uygulanır hale gelmiştir. RMD sistemleri yaygınlaştıkça, ilk geliştirilme amacı olan piyasa riskinin ölçülmesi dışında kredi, likidite, nakit akım (özel firmalar için) risklerini de içine alacak şekilde geliştirilmeye çalışılmaktadır. Bu yönde çalışmalara örnek olarak JP Morgan'ın kredi riskinin ölçülmesine yönelik olarak geliştirmekte olduğu Credit Metrics verilebilir (www.jpmorgan.com) 3. Riske Maruz Değer (RMD) (Value at Risk-VaR) piyasa riskinin ölçülmesinde son yıllarda gittikçe daha yaygın olarak kullanılmaya başlanan ve istatistiki temeli olan bir yöntemdir. RMD, finansal piyasalarda belli bir güven aralığında, belli bir dönem içinde meydana gelebilecek en yüksek zararı geleceğe dönük bir bakışla 4, 3 Temel olarak BIS'in 1993 yılına ait piyasa risklerinin hesaplanmasına ilişkin öneri metninde yer alan metodolojiye alternatif olarak geliştirilen modellerden en tanınanlarından biridir. Söz konusu sistem JP Morgan yönetim kurulu başkanının her gün saat 16:15'te 24 saat boyunca karşılaşılabilecek potansiyel zarara ilişkin bir sayfalık bir rapor istemesi sonucu geliştirilmiştir. RiskMetrics RMD yöntemine dayanarak piyasa riskini tahmin etmede kullanılan bir metodoloji ve buna ek olarak piyasa riskinin tahmin edilmesinde veri olarak kullanılacak olan tutarlı bir şekilde hesaplanmış oynaklık ve korelasyon tahminleri seti dir. RiskMetrics, 400' den fazla araca ilişkin oynaklık ve korelasyon tahminlerini içeren üç adet veri seti üretmekte olup, Avusturalya, Avusturya, Belçika, Kanada, Danimarka, Finlandiya, Fransa, Almanya, Hong Kong, Irlanda,!talya, Japonya, Hollanda, Yeni Zelanda, Norveç, Portekiz, Singapur, Ispanya, Isveç,!sviçre, Birleşik Krallık ve Amerika Birleşik Devletleri'ndeki yabancı para, para piyasaları, faiz oranı swapları, tahviller ve hisse senedi endeksierini kapsamaktadır. Her bir veri seti 450 oynaklık ve loo.ooo'in üzerinde korelasyon içermektedir. RiskMetrics 1 günlük elde bulundurma süresi ve %95'lik güven aralığı kullanmaktadır. 4 Güven aralığı pek çok durumda %99 ya da %95'tir. Tanımda ifade edilen "belli bir dönem" riske maruz değerlerin elde tutulma süresini ifade etmektedir. Basel komite kararınca güven aralığı %99'dur. Komite elde tutma süresinin 10 gün ya da daha uzun olmasını istemektedir.

7 78 1 Erol Bulut - Z. Barış Gül herkesin anlayabileceği bir cinsten -para değeri olarak- ifade eden bir yöntemdir. RMD, farklı pozisyonlar ve risk faktörlerinden kaynaklanan riski bir araya getirebilme, tek bir değerde ifade edebilme şansı vermektedir. Ayrıca RMD, risk faktörleri arasındaki korelasyonu da dikkate almakta, birbirini yok eden 1 azaltan riskler varsa toplam risk daha az olarak bulunmaktadır. RMD, bir şirketin varlıklarının aynaklığını (volatility) ölçer. Dolayısıyla bu varlıklar ne kadar oynak ise, şirketin iflas olasılığı da o kadar yüksektir. (Butler, 1999: 2-5). RMD sonuçları, karar vericilere pek çok konuda yardımcı olmaktadır ve kullanıcılar açısından uygulanması kolay olduğu, tek bir rakam ile tüm portföyün riskini söyleyebildiği ve yorumlanmasının kolay olması nedeniyle tercih edilmektedir. (Duman, 2000: 6-10): Yatırım, hedge, portföy yönetimi ve benzer kararlarda riskli seçenekler arasında karar verınede kullanılabilmekte, Riskler arası bağlantıları da dikkate aldığından genel olduğu kadar net olarak da risk hesabı yapılabilmesine olanak tanımakta, Yönetici ve işlemci kararlarının performansının değerlendirilmesine olanak vermekte, Bir kurumun gerek duyduğu sermaye miktarının belirlenmesinde yardımcı olmakta, kurum risklerinin açıklanmasında raporlama amaçlı kullanılmaktadır. RMD yöntemi, sadece bir risk yönetim aracı değildir. Bunu yanında, şirketlerin risklerine ilişkin bilgilerin raporlanmasında, getirilerio riske uyarıanmasına imkan verdiği için kaynakların şirket içinde kullanım yerlerinin belirlenmesinde (kaynak tahsisi) ve performans ölçümünde kullanılmaktadır. Yukarıda avantajları sayılan RMD'nin bazı dezavantajları da vardır (Akan ve B aşk., 2003: 30-31): RMD'ye ilişkin olarak yukarıda tanımı yapılırken RMD'nin bir portföyün belli bir dönemde ve belli bir olasılıkla kaybedeceği üst tutarı gösterdiğini söylemiştik 5. Bu olasılığın dışında kalan bölgede (kar zarar dağılımının uçların- 5 Muhtelif sayıda hisse senedinden oluşan 1.OOO.OOO$'lık bir portföy için RMD değeri en basit haliyle 10 işgü aşağıdaki gibi hesaplanacaktır. Portföy volatilitesi %4 varsayıldığında, %99 güven aralığında, nü üzerinden 250 günlük veri kullanılarak hesaplama yapılırsa: RMD= portföy değeri x portföy volatilitesi x elde tutma süresi x güven aralığı RMD= 1 milyon $ x %4 x V(l0/250) x 2.33 RMD= $olacaktır. Portföy volatilitesi portföy risk faktörlerinin değişkenliğini ölçmektedir. Elde tutma süresi Basel komitesi tarafından öngörüldüğü şekilde en az 10 gün, veri seti (en az) 250 günlüktür. 2.33, %99'luk güven aralığında, standart normal dağılım tablosunda yer alan normal dağılım değerini göstermektedir. %99 Basle Komite'nin öngördüğü güven aralığıdır. Rakam yorumlanırsa: işlem yapılacak ilk on gün içinde yüzde 99 ihtimalle portföyün uğrayabileceği en yüksek kayıp $'dır. Örnekte risk faktörleri arasındaki korelasyonun sıfır olduğu varsayılmıştır. RMD, portföyde çok sayıda ürün bulunması nedeniyle ortaya çıkan faktörler arasındaki korelasyonun da dikkate alınarak, toplamdan düşülmesine olanak vermektedir (portföy çeşitliği arttıkça risk azalmaktadır). Böylece portföy

8 Parametrik Riske Maruz Değer Yöntemi 1 79 da) gerçekleşmesi olası kayıpların büyüklüğü hakkında bilgi vermemektedir. RMD, Türkiye'de BDDK yönetmeliğinde bulunan %99 güven aralığı kriteri dolayısıyla tipik olarak risk faktörlerindeki standart sapmaya kadar olan hareketleri göz önünde bulundurur. Oysa Türkiye gibi sıklıkla krizierin yaşandığı ekonomilerde, risk faktörlerinin extrem hareketleri olasıdır. Kriz durumunda portföyün uğrayabileceği kaybı ölçmek için RMD'yi destekleyecek stres testi ve senaryo analizlerine ihtiyaç bulunmaktadır RMD Hesaplama Sürecinde Göz Önünde Bulundurulması Gereken Parametreler a) Elde Tutma Süresi: RMD, portföy veya varlığın "belli bir zaman dilimi" içerisindeki fiyat değişimlerinin ölçülmesi esasına dayanır. Elde tutma süresi ile piyasa riski arasında doğru orantı mevcuttur. Süre uzadıkça beklenen fiyat değişikliği o kadar yüksek olacaktır. Yurt dışında pek çok banka, bir günlük RMD hesapiayıp bunu zamanın (10 gün) karekökü (3.16) ile çarparak 10 günlük RMD rakamına ulaşmaktadır. Hemen ifade edelim ki bu varsayım, getiri fonksiyonları doğrusal olmayan opsiyon gibi enstrümaniarda doğru sonuç vermez (Duman, 2000: 10-12). b) Örnekleme Periyodu: RMD hesaplama sürecinin diğer bir parametresi, fiyat değişimlerinin gözleneceği ve buna dayanarak volatilite ve korelasyonların hesaplanacağı gözlem periyodudur. Basel Komitesi, tarihsel örnekleme (gözlem) periyodu olarak bir yıllık asgari süre öngörmüştür. Ayrıca, tarihsel fiyat hareketlerinin kaydedildiği data setleri de düzenli olarak yenilenmeli ve önemli fiyat değişiklikleri anında yansıtılarak yeni data setlerine dayalı RMD hesaplanmalıdır (Bolgun ve Akçay, 2003: ). c) Güven Aralığının Belirlenmesi: Güven aralığı, RMD hesabında tespit edilmesi gereken diğer bir parametredir. Basel Komitesi, yüzde 99 seviyesinde ve tek riskinin olduğundan daha yüksek hesaplanmasının önüne geçilebilmektedir. Seçilen güven aralığı %99'dan daha düşük bir aralık olsaydı, RMD rakamı da daha düşük bir değer olarak ortaya çıkacak idi. Güven aralığının seçimi sonucu önemli ölçüde etkileyebilmektedir (Küçüközmen, 1999; Duman, 2000). Eğer bir portföyün RMD'si ölçülmek istenirse o zaman portföy içindeki varlıkların korelasyonunu formüle katmak gerekir. Bu durumda iki varlığa sahip bir portföyün RMD'si aşağıdaki formülden hesaplanabilir. RMD = WJ 2 *al 2 + W2 2 *a *Wl*W2*al*a2*p, burda W'ler varlıklann portföy içindeki ağırlıklannı, p, korelasyon katsayısını ve a'lar oynaklığı ya da standart sapınayı göstermektedir (Butler, 1999: 23). 6 Nitekim, BDDK, kendi risk ölçüm modelini kullanmak isteyen bankalara izin verebilme şartlarından bir tanesi olarak hankalann düzenli olarak stress testi yapması koşulunu getirmiştir. "Bankaların İç denetim ve Risk Yönetimi Sistemleri Hakkında Yönetmelik" 8/2/2001 tarih sayılı Resmi Gazete'de yayınlanmıştır.

9 80 1 Erol Bulut- Z. Barış Gül taraflı güven aralığının kullanılmasını istemektedir. Güven aralığı ne kadar yüksek olursa ortaya çıkan RMD rakamları o kadar yüksek olmaktadır. Yurt dışında bankalar yüzde arasında değişen güven aralıkları kullanılmaktadır. Örneğin RMD metodolojisinin yaygınlaşmasında büyük rol oynayan JP Morgan'ın Riskmetrics modeli yüzde 95, Chase Manhattan ise yüzde 97.5 güven aralığını kullanmaktadırlar (Butler, 1999: ). d) Risk Faktörleri Arasındaki Korelasyonların Belirlenmesi: Portföy riskinin ölçülmesinde portföyde bulunan varlıklar arasındaki korelasyonların tespit edilmesi gerekir. Tarihsel verilere göre hesaplanan korelasyon rakamları, olumsuz piyasa koşullarında geçmiş değerlerinden çok farklı seviyelere gelebilmektedir. Örneğin, iki varlığın fiyatları arasında, tarihsel dataya göre +0.8 olarak hesaplanan korelasyon, bir kriz esnasında negatif hale gelebilir. Kullanılan korelasyonların hangilerinin ne kadar gerçekçi olduğunun tespiti ise oldukça zordur. e) Sermaye Zorunluluğunun Hesaplanması: Basel Komitesi, bankaların piyasa riskine dayalı sermaye şartlarının hesaplanmasında RMD rakamının kendi başına yeterli olamayacağını düşünmektedir. Bu nedenle, hesaplanan RMD rakamı belli bir çarpım faktörü ile çarpılarak bankalarca bulundurulması gerekli sermaye tutarına ulaşılmaktadır. Basel Komitesi çarpım faktörünü en az 3 olarak belirlemiştir (Duman, 2000: 10-15). f) Backtesting Prosedürü: Banka tarafından RMD hesabında kullanılan modelin doğruluğunun test edilmesi sürecidir. Eğer gerçekleşen RMD değeri hesaplanan RMD değerinden küçük (veya eşit) ise amaca ulaşılmış demektir. Eğer gerçekleşen RMD hesaplanan RMD'den önemli tutarda büyük ise model sonuçlarında bir "istisna" kaydedilmiş olur. 1 yıl içinde 250 iş günü olduğu varsayılırsa, yüzde 95 güven aralığında, O ile 13 arasındaki sapmalar normal karşılanmakta, eğer sapmalar 13'ten fazla ise sermaye şartının hesaplanmasında kullanılan çarpım faktörü, ilgili banka için, aşamalı olarak yükseltilebilmektedir RMD Yöntemleri Monte-Cario RMD Monte-Carlo, gamma 7 ve konveksitenin 8 bulunduğu karmaşık portföylerde daha güvenilir tahminler verebilen bir RMD modelidir. Model belli bir dönem için port- 7 Gamma, portföyün birim (underlier- üzeriden kontrat imzalanan ürün, faiz ya da ürün fiyatı) değerinde meydana gelen değişikliklere ikinci dereceden hassasiyetini ölçer. 8 Konveksite; portföyün, verim eğrisinde meydana gelen paralel kaymalara ikinci dereceden hassasiyetini ölçer.

10 Parametrik Riske Maruz Değer Yöntemi 1 81 föyün olası kar ve zararlarını gösterecek olan histogramın tesadüfi olarak belirlenebilmesi için Monte-Cario simülasyon tekniğini kullanmaktadır. Teknik diğer metodlarda ortaya çıkan model riskini 9 hemen hemen tamamen ortadan kaldırmaktadır. Ancak uygulanması güç ve zaman alıcı olabilmektedir (www.tbb.org.tr) Tarihi RMD Tarihi RMD, Monte-Cario'nun basitleştirilmiş halidir. Burada, tesadüfi olarak senaryolar yaratılması yerine tarihi piyasa verilerinden senaryolar çıkarılmaktadır. Risk faktörlerindeki tarihi değişimler kullanılarak simülasyonu yapılan faktöde portföy değerlendirilmekte, portföy değişimlerinin dağılımı hesaplanmaktadır. Getirilerio normal dağılması gibi bir varsayım içermemekte, volatilite, korelasyon ya da başka parametrelerin hesaplanmasına gerek kalmamakta, modelden kaynaklanan risk ihtimali azalmaktadır. Tarihi simülasyon metodunda sıkıntı veri setinde ortaya çıkabilmektedir. Veri seti içine yansıtılamayan durumların tamamen göz ardı edilmesi söz konusu olabilmektedir (www.tbb.org.tr) Parametrik (ya da Lineer, Varyans-Kovaryans, Delta-Normal, Closed) RMD RiskMetrics'i geliştirirken JP Morgan'ın da kullandığı parametrik modelde, portföyün getirisinin normal dağıldığı varsayılmaktadır. Portföy karlılığı (uygulanabilir) risk faktörlerine lineer olarak bağımlıdır. Bu varsayımlada portföy RMD değeri doğrudan ilgili risk faktörlerinin volatile ve korelasyonlarından hesaplanabilmektedir. Her iki varsayımı da sağlayan portföyler için doğru RMD tahminleri hesaplanabilmektedir. Bu portföyler, hisse senetleri, spot ya da forward döviz ya da ürün pozisyonları ve kısa vadeli borçlanma araçları içeren portföylerdir. İçeriğinde opsiyonlar, faize dayalı başka türev ürünler ve mortgage'a dayalı menkul kıymetlerin bulunduğu portföylerde ise parametrik RMD hatalı sonuçlar verecektir. Geniş çaplı portföylere ve zaman içinde değişen riske de uygulanabilirliği, ve kolay açıklanabilir olması nedenleriyle delta normal bankaların en fazla kullandıkları yöntem durumundadır (www.tbb.org.tr). RMD hesaplanmasında kullanılan en popüler yöntemlerden biri olan parametrik " yöntemde, belirli bir olasılıkla meydana gelebilecek dalgalanmalardan yola çıkılarak portföydeki değer kaybı hesaplanmaktadır. Bu yöntemde, fiyat değişikliklerine ilişkin geçmiş döneme ait verilerden hesaplanan ortalamalar ve standart sapmalar 9 Modelin, kuruluştaki halinin değişiklikler sonrasında da korunması nedeniyle hatalı işler bir hal alması.

11 82 1 Erol Bulut - Z. Barış Gül kullanılmakta, buna ek olarak portföyde yer alan finansal araçlar arasındaki korelasyonlar dikkate alınmaktadır. Parametrik RMD analizinde, parametreler (ortalama ve varyans gibi) parametrik özelliği olan bir kitleden geldiği varsayımı altında, zaman serileri kullanılarak tahmin edilmektedir. Bu yöntemde RMD aşağıdaki formüle dayanılarak elde edilir (Akan ve Başk., 2003: 31-32): RMD = Volatilite * Portföy Değeri* Güven Aralığı (Olaslık Seviyesi) Formülde volatilite, elde tutma süresinin karekökü ile ölçektendirilmek suretiyle bulunur. Yani, RMD 10 günlük bir zaman dilimi için hesaplanıyorsa, günlük volatilite lo'un karekökü ile çarpılarak 10 günlük volatiliteye ulaşılır. Portföy riski de risk faktörlerine ve piyasalara ilişkin varyans-kovaryans matrisinin tahmini aracılığıyla hesaplanmaktadır. Dolayısıyla yöntemin uygulanabilmesi için her bir risk faktörü için aynaklık ve korelasyon tahminlerine gerek bulunmaktadır. Normal dağılıma bağlı olarak RMD'nin hesaplanmasında en önemli parametrelerden biri olan standart sapmanın zamandan bağımsız olduğu yanı durağan olduğu kabul edilmektedir. Bu ise doğru değildir ve riskin ölçümünde yani aynaklığın ölçümünde başka yöntemlere ihtiyaç vardır. Bu yöntemlerin en bilineni GARCH yöntemidir. Bir diğeri ise Riskmetrics tarafından kullanılan ve bizim de çalışmada kullanacağımız Üssel Ağırlıklandınlmış Hareketli Ortalama (Exponentially Weighted Maving Avarage- EWMA) yöntemidir. EWMA yöntemi GARCH'a göre uygulanması daha kolay olduğu için uygulayıcılar tarafından daha fazla kullanılmaktadır (Akan ve Başk., 2003: 31-32) Üssel Ağırlıklandırılmış Hareketli Ortalama (EWMA) Yöntemi Bu yaklaşım, zaman değişimli aynaklıkların (volatilite) hesaplanmasında üssel ağırlıklı hareketli ortalamalar kullanmaktadır. T zamandaki tahmini varyans, geçmiş tahminierin ')... (lambda) ağırlıklı ortalamasıdır. Varyans aşağıdaki denklem yoluyla hesaplanmaktadır: aı, = f...oj-,_1 + (1 - 'A)r2,_1 (1) herhangi bir t zaman için standart sapma (cr,), bir önceki zamana ait (t-1) ait standart sapma (a,_ 1 ) ve bir önceki döneme ait getiri (r 1 _ 1 ) verilerinin karelerinin yukarıdaki denklemde yerine konulması ile hesaplanır. cr,_ 1 'in değeri önceki verilerden hesaplanan değerinin yerine konulursa aşağıdaki denklem elde edilmektedir: 02, = (1 - 'A)r2,_1 + ')... (1 - A.)rı,_ı + f...20j-ı-2 (2) Bu işleme başlangıç değerine kadar devam edilirse aşağıdaki denkleme ulaşılır: 02, = (1 - /..) (rı,_l + 'Ar2,_ı + f...2r2ı ) (3)

12 Parametrik Riske Maruz Değer Yöntemi 1 83 azaltına faktörü O < /.. <1 olduğu için 10 eski verilerin ağırlığı geometrik olarak azalmaktadır. Bununla birlikte seçilen/.. değerine bağlı olarak son günlere verilen ağırlık değişmektedir. Genelde bu modelde son dönem verilerine daha fazla ağırlık verilmektedir. Fakat bu/.. değerine ve hareketli ortalama için seçilen gün sayısına göre farklılık göstermektedir (Akan ve Başk., 2003: 32-33). Optimum/.. aşağıdaki denklemin minimum değerinin bulunması ile elde edilebilir: 1 2 F(A) = argmin I(r1-A-crLı -(1- A-)r1-ı) (4) k= I rk 2 ile crk 2 arasındaki farkiara hata terimleri dersek, seçilen 8'nın bu hata terimlerini minimize edecek şekilde belirlenmesi gerekir. Yukarıdaki formül tek bir finansal varlığın oynaklığının hesaplanmasında kullanılabilir, ancak birden fazla varlık için JP Morgan tarafından geliştirilen yöntemin kullanılması daha yararlıdır (Akan ve Başk., 2003: 33). 4. Parametrik RMD Yöntemi: Türkiye Döviz Piyasası İçin Bir Uygulama RMD'nin Türkiye döviz piyasasına uygulanması için ayrı ayrı Dolar, Euro 11 ve bir portföy olarak Dolar Euro birlikte, işgünü esas alınmak üzere günlük olarak RMD hesaplaması yapılmıştır. Ayrıca her gün piyasalarda oluşan gerçek fiyatlarla pozisyonların logaritmik getiri oranları hesaplanmıştır. Böylece her güne ait bir RMD rakamı ve o gün gerçekte oluşmuş kayıp ya da kazanç tutarı bulunmaktadır. Çalışma Dolar için Ocak-1990 ile Aralık 2003 dönemini kapsarken Euro için ise Ocak-1999 ile 2003 Aralık dönemini kapsamaktadır. Ayrıca Dolar ve Euro portföyü için yine Ocak-1999 ile 2003 Aralık dönemi verileri kullanılmıştır. Dolar bazında toplam 3544, Euro bazında ise toplam 1256 gözlem kullanılmıştır. Model aynaklıkların hesaplanmasında Üssel Ağırlıklandırılmış Hareketli Ortalama (EWMA) yöntemini kullanmaktadır. Hesaplamalara baz teşkil eden lambda (/..) katsayısı 0,94 12 olup bütün veri setlerinin başlangıç varyansları (cr%) ve getirileri <ri) "O" olarak varsayılmıştır. Diğer yandan RMD'ye ilişkin yapılan hesaplamalarda güven aralığı %99 13 olarak alındığı için, normal dağılım varsayımı altında modelde 10 ~A.' =O olmaktadır. Aynca başlangıç varyansı (a~) ve getirileri (~)"O" olarak alınmaktadır. ı 11 Dolar ve Euro için TCMB günlük nominal alış kurlan kullanılmıştır. 12 Riskmetrics'in önerdiği rakam 13 Verilerin dağılımının normal olduğu varsayılmıştır

13 84 1 Erol Bulut- Z. Barış Gül kullanılan çarpım katsayısı 2.33 olarak alınmıştır. Elde tutma süresi 1 14 işgünü kabul edilmiştir. Hesaplamalarda kullanılan döviz kuru bilgileri, TCMB internet sitesinde bulunan Elektronik Veri Dağıtım Sisteminden (EVDS) temin edilmiştir. RMD 15 hesaplamaları tüm dönem ve alt dönemler için yapılmıştır. Modelin son 250 işgünü içindeki sapma sayısının, 5'ten az olduğu varsayılmıştır. Bu varsayım paralelinde modelin ürettiği RMD rakamları, herhangi bir artı çarpım faktörü ile çarpılmamıştır. Euro ve Dolar portföyü için RMD analizi yapılırken ağırlık vektörü [ 1 / 2 ; 1 / 2 ] olarak alınmıştır. Grafik Ocak Aralık Dönemi Dolar/TL % RMD Değerleri ve Logaritmik Getiri Oranları 0,40 0,30 0,20 ı --%RMD DEGERLERI DOLAR LOG. GETIRI ORANLARI ~:~~i-ıt' w...,...jilt~j~' ~ıoiiı lililıi IIW... ıiılil. ~ ~!,~~'ii'' ~ - -~,.., -0,10 ~J -1,~~~~.9; ~'~:~~"" ~+.~~.o~rq.o_rf~~~o~*~~ ~~oa -0,20.,..~ l'... -%-...,. ~ - l' ~ -0,30-0,40 YILLAR ( ) ı Yukarıdaki varsayımların ışığında yapılan ve tüm dönemi kapsayan RMD ve Logaritmik getiri oranları hesaplamaları, bize RMD değerlerinin kriz dönemlerinde aşırı bir oynaklık gösterdiğini ve getiri değişim oranları ile paralel bir seyir izlediğini ortaya koymaktadır. Yapılan hesaplamalarda tüm dönem için ortalama RMD değeri- %1.78 olarak bulunmuştur. Yukarıdaki grafikte de açıkça görüldüğü gibi I. Körfez Savaşı, 1994 Nisan Krizi ve son Kasım 2000 ve Şubat 2001 Krizlerinde %RMD değişimleri ve Dolar/TL kurunun getiri oranlarında büyük salınımlar görül- 14 {i= ı. olduğundan model içinde çarp1m yapılırken sonuç değişınediği için formülasyona katılmamıştır, ancak eğer elde tutma süresi 10 işgünü alınsa idi {lö = 3.16 ile RMD değerlerinin çarpılması gerekirdi. 15 RMD rakamları (-1) ile çarpılarak olası zarar miktarına ulaşılmıştır.

14 Parametrik Riske Maruz Değer Yöntemi 1 85 mektedir. Şüphesiz kriz ve savaş dönemlerinde RMD değerleri dönem için hesaplanan ortalama RMD değerinden çok yüksektir. Alt dönemler incelenmeye başlandığında, (Türkiye Döviz piyasasındaki gelişmeler daha iyi izlenebileceğinden dolayı) öncelikle ı990-ı993 dönemi ele alınmıştır. Bu dönemin en önemli karakteristiği ı990 Ağustos'unda başlayıp ı99ı'in ortalarına doğru devam eden Körfez Krizi'dir. Bu kriz, Dolar/TL kurunun volatilitesini artırmış ve dolayısıyla RMD değerleri özellikle ı99ı 'in ilk çeyreğinde oldukça yüksek değerlere ulaşmıştır. Aşağıdaki grafik incelendiğinde bu gelişmeler daha açık görülebilir. Bu dönem için bulmuş olduğumuz ortalama Grafik Ocak Aralık Dönemi Dolar/TL %RMD Değerleri ve Logaritmik Getiri Oranları 0,10 -%RMO DEGERLERI DOLAR LOG. GETIRI ORANLARI 0, DÖNEMI RMD değeri,- %1.12'dir. bu değer ı için bulunmuş ortalama RMD değerinden küçüktür. İkinci alt dönemimiz, ı 994 Ocak- ı 999 Aralık zaman aralığını kapsamaktadır. Bu dönemin temel özelliği ise ı989 yılında yürürlüğe giren 32 sayılı karar gereği uluslararası sermaye hareketlerine açık hale gelen Türkiye'nin finansal krizlerle tanıştığı yıllara denk gelmesidir.

15 86 1 Erol Bulut - Z. Barış Gül Grafik Ocak-1999 Aralık Dönemi Dolar/TL %RMD Değerleri ve Logaritmik Getiri Oranları 0,40 0,30 tı,ıcı --%RMD DEGERLERi DOLAR LOG. GETİRİ ORANLARI o,toı fj.uo -0,.10-0,30 41, DÖNEMİ İkinci alt dönemimize ait ortalama RMD değeri, -%1.72'dir ve bu oran tüm dönemin ortalamasına yakın bir değerdir. Yukandaki şekilden de görüldüğü üzere 1994 yılının ilk aylannda Dolar/TL kuru oynaklığı ve RMD'si çok yüksektir. Hatırlanacağı üzere o dönemde yaşanan finansal kriz ülke ekonomisini, 5 Nisan kararlannın alınmasına doğru götürmüştür. Grafik Ocak-2003 Aralık Dönemi Dolar/TL % RMD Değerleri ve Logaritmik Getiri Oranları 0,400 --%RMD DEÖERI.ERi 0,300 DOI.AR GF.TİRi ORANI.ARI 11, ,100-0,100-11,100-0,300 11, DÖNEMİ Üçüncü ve son dönemimiz 2000 Ocak-2003 Aralık dönemini kapsayan ve IMF politikalarının uygulandığı ve finansal krizierin yoğun olarak yaşandığı dönemdir. Yukarıdaki şekilden de izlenebileceği gibi bu krizlerio etkisi (Kasım 2000 ve Şubat

16 Parametrik Riske Maruz Değer Yöntemi ) Dolar kurunun aynaklığında ve dolayısıyla RMD değerlerinin artmasında önemli bir paya sahip olmuştur. Özellikle 2000 yılında uygulanmaya başlayan kurun kontrol altında tutulma politikasından vazgeçilmesinden sonra piyasada aynaklık çok artmıştır. Tabii bu riskin ve dolayısıyla RMD'nin artmasına sebebiyet vermiştir. Bu dönemin ortalamarmd'si tüm dönemlerden yüksektir ve -%2.51 gibi bir orana yükselerek piyasa ajanlarının risk primlerini ve geleceğe yönelik olarak beklentilerini olumsuz hale getirmiştir. Burada ilginç olan durum I. Körfez Savaşının tersine II. Körfez Savaşının ortaya çıktığı 2002 ve 2003 yılında Türkiye döviz piyasasındaki salınımlar ve risk değerleri ilk savaşa göre çok düşük olmuştur.. Bu durum piyasanın görece derinleşmesinden ve ajanıann geçmişte yaşadıklan tecrübelerden ders çıkartmalanndan kaynaklanmış olabilir. Diğer yandan uygulanan daraltıcı IMF politikalannın etkisi ve göreli siyasi istikrar bu duruma sebebiyet vermiş olabilir. Bu dönem aynı zamanda ülkenin esnek kur sistemine geçtiği dönem olarak da bilinmektedir. Yüksek RMD değerlerinin oluşmasının nedeni yaşanan büyük çaplı krizlerden kaynaklanmaktadır. Ama bu krizler yok sayıldığında dönem RMD'si -%1.15 gibi bir değere düşmektedir. Tablo 1. Dönemsel RMD Değerleri (Dolar) Tablo 1 'de dönemler itibariyle RMD değerleri görülmektedir. Dönemler ayrı ayn ele alındığında, en yüksek RMD değerine 2001 yılında ulaşılmaktadır. Ayrıca Türkiye'nin ciddi bir mali krize girdiği yıl olarak da tarihe geçen 1994 yılı, RMD değeri açısından ikinci en yüksek değere ulaşılan yıl olmuştur. Bunun yanı sıra tüm dönem ele alındığında aslında ortalama RMD değeri olan -%1.78' in hiç de düşük bir değer olmadığı, tüm yıllann ortalamasının neredeyse 1. Körfez Krizinde ulaşılan RMD değerine yakınlığından ötürü, görülmektedir. Bunun yanı sıra, kriz dönemle-

17 88 1 Erol Bulut - Z. Barış Gül rini izleyen yıllardaki RMD değerlerinin, kriz dönemi öncesi değerlere göre daha yüksek bir düzeyde seyrettiği ve özellikle 200ı Şubat krizi sonrasında, bir önceki döneme göre plato oluşturduğu gözlemlenmektedir. Bu durum EWMA modeli'nin kullandığı 'A katsayısından kaynaklanmaktadır. Her ne kadar EWMA modeli geçmiş değerleri bugüne en az yansıtan model olarak bilinse de model RMD değerlerini hesaplarken sapmaların geçmiş değerlerini de kullandığından dolayı krizierin etkisini krizierin oluşumundan bir kaç ay sonra göstermektedir. Kriz dönemleri için ayrıntılı bir RMD analizi yapmak, risk yönetimi için oldukça önemlidir. Risk Analizi, Dolar 1 TL için I. Körfez Krizi, ı994 Krizi ve 200ı krizi, krizierin en yoğun olduğu yani RMD değerlerinin en yüksek olduğu iş günleri baz alınarak oluşturulmuştur. I. Körfez Krizi'nin Türkiye açısından dolar bazında risk oluşturması, 22 Mart 1991 tarihinden 17 Mayıs 1991 tarihine kadar toplam 37 işgünüdür. Bu 37 işgününün ortalama RMD'si -%4.86, maksimum RMD ise - %7.57'dir. ı994 Krizinin Türkiye'ye bu anlamdaki maliyeti körfez krizinden çok daha fazladır. Risk altında geçirilen gün sayısı 28 Ocak ı994'den 10 Ekim ı994'e kadar ı 76 işgünüdür. Ortalama RMD -%7.27 ve maksimum RMD ise 8 Nisan ı 994 gününde -%22.27'dir. Son olarak, Kasım 2000'de kendini gösteren ve Şubat 200ı 'de doruk noktasına ulaşan krizin risk bağlamında,ı48 işgününde RMD değerleri oldukça yüksek gerçekleşmiştir. Bu dönemde gözlemlenen ortalama RMD - %7.95 ve maksimum RMD ise -%20.35 olmuştur. Görüldüğü üzere, ı994 krizi gerek risk altında geçirilen gün sayısı, gerekse de maksimum RMD açısından düşünüldüğünde en riskli dönem olarak değerlendirilebilir. Grafik S Ocak-2003 Aralık Dönemi Euro/TL %RMD Değerleri ve Logaritmik Getiri Oranları 11,411 0,30 0,20 --%RMD DEtERLERİ DOLAR LOG. GETiRi ORA!Io'"LARI -tl, DÖNEMİ

18 ,., Parametrik Riske Maruz Değer Yöntemi 1 89 Şubat 2001 krizinin Euro perspektifinden bakıldığında nasıl bir seyir izlediği yukarıdaki grafikten takip edilebilir. Krizin en yoğun olarak yaşandığı Şubat 2001 döneminde Euro'nun RMD'si oldukça fazla aynaklık göstermektedir. Şubat krizi etkilerini 27 Şubat 2001 ile 22 Ekim 2001 tarihleri arasında toplam 164 işgünü hissettirmiş ve bu süre zarfında maruz kalınan maksimum RMD oranı 1 Mart 2001 tarihi itibariyle -%19.84 olmuştur. Bu dönemin Euro açısından' ortalama RMD'si de - %7.54'dür. Tablo 2. Dönemsel RMD Değerleri (Euro) DÖNEMLER %RMD DEGERLERİ Dolar Euro Euro ve Doların eşit paylarından oluşan bir portföy için hesaplanan dönemsel RMD değerleri Tablo 3'de verilmiştir. Bulunan ampirik bulgular RMD değerlerinde ciddi düşüşler olduğunu göstermektedir. Bu durum portföy oluşturulduğunda bulunan RMD değerlerinin, oluşturulma dığı duruma göre bulunan RMD değerlerine göre düşük çıkacağını öne,, süren risk yönetimi litera- türünü de doğrular niteliktedir. Yani bir portföy de ne kadar çok as set varsa bireysel assetiere göre portföyün toplam riski daha az olur. Tablo 3. Dönemsel RMD Değerleri (Portföy; Euro ve Dolar) DÖNEMLER %RMD DEGERLERİ " Aynı durum aşağıdaki grafikte de gözlemlenebilmektedir. Grafik 6 portföye ilişkin RMD değerlerinin en yüksek dolayısıyla hem Euro hem de doların en aynak durumda bulunduğu zaman diliminin 2001 yılı olduğunu göstermektedir.

19 90 1 Erol Bulut - Z. Barış Gül Grafik Ocak-2003 Aralık Dönemi Portföyün %RMD Değerleri 0,00 ::: ~~ ~~ ~~ q. ~ \. ~~ ~ ~~~ fb~ 0,00 - %RMD DEGERLERİ (PORTFÖY) -0,01-0,01-0,01-0,01-0, DÖNEMİ Herhangi bir para birimi cinsinden riske maruz değerin hesaplanması, o para biriminin uluslararası piyasalarda değer kazanması yada kaybetmesi durumuna bağlı olarak bireylerin yada kurumların kazanç yada kayıplarını etkilemektedir. Bankacılık Sektörünün elinde bulundurduğu döviz pozisyonları ile riske maruz değeri arasında yakın bir ilişki vardır. Grafik Ocak-2003 Aralık Dönemi Tüm Bankacılık Sistemi Döviz Pozisyonu (Milyon Dolar) ı- DÖVİZ POZiSYONU \ \,. '-,. \ '~ ot-~--r-cr~~~~--~------~----_.:>~~~~ Şöyle ki, grafik 7'den de görüleceği üzere Türk Bankacılık sistemi, 2000'in ilk çeyreğinde T.C.M.B.'nin uyguladığı sabit kur politikasına istinaden açık pozisyonlarını arttırmış fakat 2001 'in Şubat ayını takiben ortaya çıkan kriz neticesinde bankaların bir kısmı TMSF'ye devredilmiş ve bankacılık sektörü büyük bir revizyondan geçmiştir. Krizin ardından BDDK'nın bankaların açık pozisyonlarını azaltmalarına yönelik kararları neticesinde Bankaların açık döviz pozisyonlarında azalma gözlenmiş ve özellikle 2003 'ün ilk çeyreğinden itibaren ise bankalar artık fazla pozisyon vermeye başlamışlardır. Özetle Bankaların açık pozisyona sahip olduğu dönemler-

20 Parametrik Riske Maruz Değer Yöntemi 1 91 de krize yakalandıkları ve piyasada RMD değerleri göreli olarak arttığı için dolayısıyla iflas olasılıkları da artmaktadır. Nitekim Türk bankacılık kesimi son kriziere büyük piyasa riskleri ile girmiş ve bir kısmının sistem dışında kalması kaçınılmaz olmuştur. Aslında bu durum aynı zamanda tüm sistem için sistemik risk yarattığı için gerek uluslararası gerekse de ulusal düzenleme kuruluşları gerekli yasal çerçeveyi oluşturmaya çalışmaktadırlar. S. Sonuç Son yıl içerisinde meydana gelen büyük finansal krizierin pek çoğunun kaynağını yetersiz risk yönetiminden yararlanan kurumların, karşılayabileceklerinden fazla risk üstlenmeleri oluşturmuştur. Bu krizleri takiben uluslararası düzenlemeciler, konuya daha ihtiyatlı yaklaşmışlar ancak düzenlernelerin yine de yetersiz kaldığı görülmüştür. Düzenleyiciler artık uluslararası alanda faaliyet gösteren bankaların hem rekabet eşitliğini koruyabilmek hem de aşırı risk üstlenimi nedeniyle ortaya çıkabilecek krizierin ülke ekonomilerini etkilemesini önleyebilmek için çalışmaktadırlar. Bu amaçla yapılan düzenlemelerde kurumların içsel risk ölçüm yöntemi olarak RMD'yi kullanmalarına olanak tanınmıştır. RMD, riskin ölçülmesi için kullanılabilecek araçlardan biridir ve aldığı pek çok eleştiriye rağmen dünya çapında yaygın kullanım görmektedir. Belli bir yüzde olasılıkla, belli bir dönem için riske maruz kalan değeri hesaplamakta, (risk) yöneticilerin önlerini görmelerine, karar alma süreçlerine katkıda bulunmaktadır. Ancak RMD'nin de kısıtları olduğu ve tek başına tam bir risk yönetimi sağlamadığı, risk ölçümünde bir araç olduğu unutulmamalıdır. Model kullanılıp eksik kaldığı noktalar ortaya çıktıkça, bu eksikleri gidererek yerine geçebilecek yeni yöntemler geliştirilebilecektir. Türkiye'de 90'lı yıllar boyunca uygulanan Yönetinıli dalgalı kur politikası krizle birlikte kendisini Esnek kur sistemine bırakmıştır. Ama bu önümüzde başka kriz Ierin yaşanmayacağı anlamına gelmemektedir. Sadece sonuçlar yorumlandığında Esnek kur sistemi döneminde-beklenenin aksine- piyasada salınımlar çok da fazla olmamış ve istikrarlı hale gelmiştir. Bunun en önemli sebebi olarak sabit kur sisteminde ekonomik ajanların kur bekleyişlerinin bu dönemde görece görülmemesi olabilir. Son 13 yıllık verilere baktığımızda kriz ve savaş dönemleri hariç çok büyük hareketler göze çarpmamaktadır. Zaten kriz ve savaş dönemlerindeki aynaklıklarda takriben gün sonra büyük salınımlardan küçük salınırnlara ve sonrada istikrarlı kur patikasına girmektedir. Şüphesiz bu durum piyasa ajanlarının gelecek risk algılamalarını düzeltmelerine ve RMD değerlerinin de küçülmesine neden olmaktadır. Önümüzdeki dönem Türkiye'de esnek kur sisteminin test edileceği bir dönem olacaktır. Ama krizierin ve savaş gibi dışsal faktörlerin her zaman göze alınması gerekmektedir. Türkiye'de yaşanan krizler çok önemli yapısal sorunlardan kaynaklanmaktadır.

OPSİYONLARDAN KAYNAKLANAN PİYASA RİSKİ İÇİN STANDART METODA GÖRE SERMAYE YÜKÜMLÜLÜĞÜ HESAPLANMASINA İLİŞKİN TEBLİĞ

OPSİYONLARDAN KAYNAKLANAN PİYASA RİSKİ İÇİN STANDART METODA GÖRE SERMAYE YÜKÜMLÜLÜĞÜ HESAPLANMASINA İLİŞKİN TEBLİĞ Resmi Gazete Tarihi: 28.06.2012 Resmi Gazete Sayısı: 28337 OPSİYONLARDAN KAYNAKLANAN PİYASA RİSKİ İÇİN STANDART METODA GÖRE SERMAYE YÜKÜMLÜLÜĞÜ HESAPLANMASINA İLİŞKİN TEBLİĞ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç ve Kapsam,

Detaylı

Resmî Gazete Sayı : 28337 TEBLĠĞ. OPSĠYONLARDAN KAYNAKLANAN PĠYASA RĠSKĠ ĠÇĠN STANDART METODA GÖRE SERMAYE YÜKÜMLÜLÜĞÜ HESAPLANMASINA ĠLĠġKĠN TEBLĠĞ

Resmî Gazete Sayı : 28337 TEBLĠĞ. OPSĠYONLARDAN KAYNAKLANAN PĠYASA RĠSKĠ ĠÇĠN STANDART METODA GÖRE SERMAYE YÜKÜMLÜLÜĞÜ HESAPLANMASINA ĠLĠġKĠN TEBLĠĞ 28 Haziran 2012 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 28337 TEBLĠĞ Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumundan: OPSĠYONLARDAN KAYNAKLANAN PĠYASA RĠSKĠ ĠÇĠN STANDART METODA GÖRE SERMAYE YÜKÜMLÜLÜĞÜ HESAPLANMASINA

Detaylı

Marjinal VaR Ratio Instruments PV VaR VaR/PV Portfolio PV Marjinal VaR

Marjinal VaR Ratio Instruments PV VaR VaR/PV Portfolio PV Marjinal VaR 1.PERFORMANS DEĞERLEMESİ Karşılaştırma Ölçütü-Serbest Fon Getiri Değişimi 29/02/2012 1H 1A 3A 5A Merchants Capital 0.22% -0.98% -11.91% -15.29% KYD182 0.16% 1.26% 3.13% 3.56% 2.PİYASA RİSKİ VaR değer limiti,

Detaylı

7. Orta Vadeli Öngörüler

7. Orta Vadeli Öngörüler 7. Orta Vadeli Öngörüler Bu bölümde tahminlere temel oluşturan varsayımlar özetlenmekte, bu çerçevede üretilen orta vadeli enflasyon ve çıktı açığı tahminleri ile para politikası görünümü önümüzdeki üç

Detaylı

II. MALİ SEKTÖRÜN GENEL YAPISI

II. MALİ SEKTÖRÜN GENEL YAPISI II. MALİ SEKTÖRÜN GENEL YAPISI Türk mali sektörü 27 yılının ilk altı ayında büyümesini sürdürmüştür. Bu dönemde bankacılık sektörüne yabancı yatırımcı ilgisi de devam etmiştir. Grafik II.1. Mali Sektörün

Detaylı

KOÇ ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. GELİR AMAÇLI ULUSLARARASI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU NUN

KOÇ ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. GELİR AMAÇLI ULUSLARARASI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU NUN EMEKLİLİK YATIRIM FONU NUN 31 MART 2006 ARA HESAP DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU VE YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA SUNULAN BİLGİLERE İLİŞKİN ÖZEL UYGUNLUK RAPORU EMEKLİLİK YATIRIM FONU NUN 31 MART

Detaylı

Bakanlar Medya A.Ş. Halka Arz Fiyat Tespit Raporuna İlişkin 2. Değerlendirme Raporu

Bakanlar Medya A.Ş. Halka Arz Fiyat Tespit Raporuna İlişkin 2. Değerlendirme Raporu Bakanlar Medya A.Ş. Halka Arz Fiyat Tespit Raporuna İlişkin 2. Değerlendirme Raporu Neta Yatırım Menkul Değerler A.Ş. 28.04.2014 1. Değerlendirme Raporu nun Amacı Sermaye Piyasası Kurulu nun ( SPK ) 22.06.2013

Detaylı

FİBA EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU NA AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU

FİBA EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU NA AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU FİBA EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU NA AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU PORTFÖYE BAKIŞ YATIRIM VE YÖNETİME İLİŞKİN BİLGİLER Halka arz tarihi: 19 Aralık 2013 30 Haziran 2015tarihi itibarıyla

Detaylı

FĠNANS YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.ġ. SERBEST YATIRIM FONU FON KURULU KARARI

FĠNANS YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.ġ. SERBEST YATIRIM FONU FON KURULU KARARI FĠNANS YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.ġ. SERBEST YATIRIM FONU FON KURULU KARARI TOPLANTI TARĠHĠ: 29.02.2012 KARAR NO: 1 Finans Yatırım Menkul Değerler A.Ş. Serbest Yatırım Fonu Fon Kurulu Celalettin Özgür Güneri

Detaylı

Vahap Tolga KOTAN Murat İNCE Doruk ERGUN Fon Toplam Değeri 877.247,49 Fonun Yatırım Amacı, Stratejisi ve Riskleri

Vahap Tolga KOTAN Murat İNCE Doruk ERGUN Fon Toplam Değeri 877.247,49 Fonun Yatırım Amacı, Stratejisi ve Riskleri A. TANITICI BİLGİLER PORTFÖY BİLGİLERİ YATIRIM VE YÖNETİME İLİŞKİN BİLGİLER Halka Arz Tarihi 07/11/2008 Portföy Yöneticileri 31.03.2010 tarihi itibariyle Vahap Tolga KOTAN Murat İNCE Doruk ERGUN Fon Toplam

Detaylı

Rapor N o : SYMM 116 /1552-117

Rapor N o : SYMM 116 /1552-117 Rapor N o : SYMM 116 /1552-117 BÜYÜME AMAÇLI ULUSLAR ARASI KARMA EMEKLİLİK YATIRIM FONU NUN YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN 30.06.2009 TARİHİ İTİBARİYLE BİTEN HESAP DÖNEMİME

Detaylı

9. Şemsiye Fonun Türü Yatırımcının : başlangıç yatırımının belirli bir bölümünün, tamamının

9. Şemsiye Fonun Türü Yatırımcının : başlangıç yatırımının belirli bir bölümünün, tamamının TÜRK EKONOMİ BANKASI A.Ş. KORUMA AMAÇLI ŞEMSİYE FONU NA BAĞLI B TİPİ %100 ANAPARA KORUMA AMAÇLI KIRKALTINCI ALT FONU BİRİNCİ İHRAÇ KATILMA PAYLARININ HALKA ARZINA İLİŞKİN İZAHNAME DEĞİŞİKLİĞİ ESKİ MADDE:

Detaylı

ULUSOY UN SANAYİ VE TİCARET A.Ş. DEĞERLENDİRME RAPORU-2 ŞEKER YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. 29 EYLÜL 2015

ULUSOY UN SANAYİ VE TİCARET A.Ş. DEĞERLENDİRME RAPORU-2 ŞEKER YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. 29 EYLÜL 2015 ULUSOY UN SANAYİ VE TİCARET A.Ş. DEĞERLENDİRME RAPORU-2 ŞEKER YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. 29 EYLÜL 2015 1 Değerlendirme Raporunun Amacı Bu rapor Sermaye Piyasası Kurulu tarafından yayınlanan 22.06.2013

Detaylı

TÜRK EKONOMİ BANKASI A.Ş

TÜRK EKONOMİ BANKASI A.Ş TÜRK EKONOMİ BANKASI A.Ş. KORUMA AMAÇLI ŞEMSİYE FONU NA BAĞLI B TİPİ %100 ANAPARA KORUMA AMAÇLI KIRKALTINCI ALT FONU BİRİNCİ İHRAÇ KATILMA PAYLARININ HALKA ARZINA İLİŞKİN SİRKÜLER DEĞİŞİKLİĞİ ESKİ MADDE:

Detaylı

Kurumsal Şeffaflık, Firma Değeri Ve Firma Performansları İlişkisi Bist İncelemesi

Kurumsal Şeffaflık, Firma Değeri Ve Firma Performansları İlişkisi Bist İncelemesi T.C İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı Finans Bilim Dalı Yüksek Lisans Tezi Özeti Kurumsal Şeffaflık, Firma Değeri Ve Firma Performansları İlişkisi Bist İncelemesi Prof.

Detaylı

KOÇ ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. PARA PİYASASI EMANET LİKİT KAMU EMEKLİLİK YATIRIM FONU NUN

KOÇ ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. PARA PİYASASI EMANET LİKİT KAMU EMEKLİLİK YATIRIM FONU NUN PARA PİYASASI EMANET LİKİT KAMU EMEKLİLİK YATIRIM FONU NUN 31 MART 2006 ARA HESAP DÖNEMİNE AİT VE YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA SUNULAN BİLGİLERE İLİŞKİN ÖZEL UYGUNLUK RAPORU PARA PİYASASI EMANET LİKİT

Detaylı

1 OCAK - 30 HAZİRAN 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN RAPOR

1 OCAK - 30 HAZİRAN 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN RAPOR ALTIN EMEKLİLİK YATIRIM FONU 1 OCAK - 30 HAZİRAN 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN RAPOR ALLIANZ YAŞAM VE EMEKLİLİK A.Ş. ALTIN EMEKLİLİK YATIRIM FONU

Detaylı

KOÇ ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. GELİR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVİZE ENDEKSLİ) EMEKLİLİK YATIRIM FONU NUN

KOÇ ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. GELİR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVİZE ENDEKSLİ) EMEKLİLİK YATIRIM FONU NUN GELİR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVİZE ENDEKSLİ) EMEKLİLİK YATIRIM FONU NUN 31 MART 2006 ARA HESAP DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU VE YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA SUNULAN BİLGİLERE İLİŞKİN

Detaylı

FİBA EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. LİKİT ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU NA AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU

FİBA EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. LİKİT ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU NA AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU A. TANITICI BİLGİLER FİBA EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. PORTFÖYE BAKIŞ YATIRIM VE YÖNETİME İLİŞKİN BİLGİLER Halka arz tarihi: 19 Aralık 2013 30 Haziran 2015tarihi itibarıyla (Bu raporun hazırlanmasında 1 Temmuz

Detaylı

FİBA EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. KATKI EMEKLİLİK YATIRIM FONU NA AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU. Fonun Yatırım Amacı

FİBA EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. KATKI EMEKLİLİK YATIRIM FONU NA AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU. Fonun Yatırım Amacı A. TANITICI BİLGİLER PORTFÖYE BAKIŞ YATIRIM VE YÖNETİME İLİŞKİN BİLGİLER Halka arz tarihi: 19 Aralık 2013 31 Aralık 2014 tarihi itibarıyla (Bu raporun hazırlanmasında 1 Ocak 2015 tarihinde geçerli olan

Detaylı

GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. ALTIN EMEKLİLİK YATIRIM FONU 2013 YILI 6 AYLIK FAALİYET RAPORU 1-Ekonominin Genel durumu Dünya ekonomisi 2013 ü genel olarak bir toparlanma dönemi olarak geride bıraktı.

Detaylı

FİNANSAL RİSK ANALİZİNDE KARMA DAĞILIM MODELİ YAKLAŞIMI * Mixture Distribution Approach in Financial Risk Analysis

FİNANSAL RİSK ANALİZİNDE KARMA DAĞILIM MODELİ YAKLAŞIMI * Mixture Distribution Approach in Financial Risk Analysis FİNANSAL RİSK ANALİZİNDE KARMA DAĞILIM MODELİ YAKLAŞIMI * Mixture Distribution Approach in Financial Risk Analysis Keziban KOÇAK İstatistik Anabilim Dalı Deniz ÜNAL İstatistik Anabilim Dalı ÖZET Son yıllarda

Detaylı

STRATEJİ PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. STRATEJİ PORTFÖY İKİNCİ HİSSE SENEDİ FONU (HİSSE SENEDİ YOĞUN FON)

STRATEJİ PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. STRATEJİ PORTFÖY İKİNCİ HİSSE SENEDİ FONU (HİSSE SENEDİ YOĞUN FON) A. TANITICI BİLGİLER PORTFÖYE BAKIŞ Halka arz tarihi: 15 Ekim 2003 YATIRIM VE YÖNETİME İLİŞKİN BİLGİLER 31 Aralık 2015 tarihi itibariyle Fon un Yatırım Amacı Portföy Yöneticileri Fon Toplam Değeri 26.267.484

Detaylı

ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU

ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU 1 OCAK 30 HAZİRAN 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN RAPOR 1 ALLİANZ HAYAT VE EMEKLİLİK ANONİM ŞİRKETİ A. TANITICI BİLGİLER

Detaylı

FİBA EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. BÜYÜME AMAÇLI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU NA AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU

FİBA EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. BÜYÜME AMAÇLI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU NA AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU FİBA EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. BÜYÜME AMAÇLI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU NA AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU A. TANITICI BİLGİLER PORTFÖYE BAKIŞ YATIRIM VE YÖNETİME İLİŞKİN BİLGİLER Halka arz tarihi: 30 Nisan

Detaylı

28.06.2012 tarihli Bankaların İç Sistemleri Hakkında Yönetmelik in Risk Yönetimine İlişkin Düzenlemeleri

28.06.2012 tarihli Bankaların İç Sistemleri Hakkında Yönetmelik in Risk Yönetimine İlişkin Düzenlemeleri 28.06.2012 tarihli Bankaların İç Sistemleri Hakkında Yönetmelik in Risk Yönetimine İlişkin Düzenlemeleri Yönetici Özeti: 28.06.2012 tarihinde yayımlanan Bankaların İç Sistemleri Hakkında Yönetmelik ile

Detaylı

FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 4

FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 4 FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 4 Prof. Dr. Yıldırım Beyazıt ÖNAL 6. HAFTA 4. GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELERE ULUSLAR ARASI FON HAREKETLERİ Gelişmekte olan ülkeler, son 25 yılda ekonomik olarak oldukça

Detaylı

ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. BÜYÜME AMAÇLI HİSSE SENEDİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU

ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. BÜYÜME AMAÇLI HİSSE SENEDİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU BÜYÜME AMAÇLI HİSSE SENEDİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU 1 OCAK - 30 HAZİRAN 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN RAPOR 1 ALLİANZ HAYAT VE EMEKLİLİK ANONİM

Detaylı

HALKA ARZ FĠYAT TESPĠT RAPORUNA ĠLĠġKĠN DEĞERLENDĠRME RAPORU

HALKA ARZ FĠYAT TESPĠT RAPORUNA ĠLĠġKĠN DEĞERLENDĠRME RAPORU HALKA ARZ FĠYAT TESPĠT RAPORUNA ĠLĠġKĠN DEĞERLENDĠRME RAPORU 29 Kasım 2013 1 1. Değerlendirme Raporu nun Amacı Sermaye Piyasası Kurulu nun ( SPK ) 22.06.2013 tarihinde Resmi Gazete de yayınlanan Pay TebliğiSeri:

Detaylı

BANKPOZİTİF KREDİ VE KALKINMA BANKASI ANONİM ŞİRKETİ

BANKPOZİTİF KREDİ VE KALKINMA BANKASI ANONİM ŞİRKETİ BANKPOZİTİF KREDİ VE KALKINMA BANKASI ANONİM ŞİRKETİ 31 Mart 2009 ARA DÖNEM KONSOLİDE FAALİYET RAPORU Raporun Ait Olduğu Dönem : 01.01.2009 31.03.2009 Bankanın Ticaret Ünvanı : Bankpozitif Kredi ve Kalkınma

Detaylı

KOÇ ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. GELİR AMAÇLI KAMU DIŞ BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU NUN

KOÇ ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. GELİR AMAÇLI KAMU DIŞ BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU NUN EMEKLİLİK YATIRIM FONU NUN 31 MART 2006 ARA HESAP DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU VE YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA SUNULAN BİLGİLERE İLİŞKİN ÖZEL UYGUNLUK RAPORU EMEKLİLİK YATIRIM FONU NUN 31 MART

Detaylı

31/12/2004 tarihli Bilanço (YTL) 31/12/2004 tarihli Gelir Tablosu (YTL) Varlıklar (+) 10,122,098.- Borçlar (-) -20,410.-

31/12/2004 tarihli Bilanço (YTL) 31/12/2004 tarihli Gelir Tablosu (YTL) Varlıklar (+) 10,122,098.- Borçlar (-) -20,410.- 01/01/2004 31/12/2004 DÖNEMİNE İLİŞKİN GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPORU BU RAPOR EMEKLİLİK YATIRIM FONLARININ KAMUYU AYDINLATMA AMACIYLA DÜZENLENEN YÜKÜMLÜLÜKLERİ

Detaylı

STRATEJİ PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. STRATEJİ PORTFÖY BİRİNCİ HİSSE SENEDİ FONU (HİSSE SENEDİ YOĞUN FON)

STRATEJİ PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. STRATEJİ PORTFÖY BİRİNCİ HİSSE SENEDİ FONU (HİSSE SENEDİ YOĞUN FON) A. TANITICI BİLGİLER PORTFÖYE BAKIŞ YATIRIM VE YÖNETİME İLİŞKİN BİLGİLER Fon Toplam Halka arz tarihi: 26 Kasım 1996 31 Aralık 2015 tarihi itibariyle Fon un Yatırım Amacı Yöneticileri Değeri 33.799.135

Detaylı

Merkez Bankası 1998 Yılı İlk Üç Aylık Para Programı Gerçekleşmesi ve İkinci Üç Aylık Para Programı Uygulaması

Merkez Bankası 1998 Yılı İlk Üç Aylık Para Programı Gerçekleşmesi ve İkinci Üç Aylık Para Programı Uygulaması Merkez Bankası 1998 Yılı İlk Üç Aylık Para Programı Gerçekleşmesi ve İkinci Üç Aylık Para Programı Uygulaması Gazi Erçel Başkan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası 1 Nisan 1998 Ankara I. Giriş Ocak ayı başında

Detaylı

ZİRAAT HAYAT ve EMEKLİLİK A.Ş. ALTERNATİF KATKI EMEKLİLİK YATIRIM FONU 6 AYLIK RAPOR

ZİRAAT HAYAT ve EMEKLİLİK A.Ş. ALTERNATİF KATKI EMEKLİLİK YATIRIM FONU 6 AYLIK RAPOR ZİRAAT HAYAT ve EMEKLİLİK A.Ş. 6 AYLIK RAPOR Bu rapor Ziraat Hayat ve Emeklilik A.Ş Alternatif Katkı Emeklilik Yatırım Fonu nun 01.01.2014-30.06.2014 dönemine ilişkin gelişmelerin, Fon Kurulu tarafından

Detaylı

Reyting Metodolojisi. Fonmetre Metodoloji Dokümanı Temmuz, 2012. 2012 Milenyum Teknoloji Bilişim Ar-Ge San. Tic. Ltd. Şti.

Reyting Metodolojisi. Fonmetre Metodoloji Dokümanı Temmuz, 2012. 2012 Milenyum Teknoloji Bilişim Ar-Ge San. Tic. Ltd. Şti. Reyting Metodolojisi Fonmetre Metodoloji Dokümanı Temmuz, 2012 İçerik Giriş Tarihçe Kategori Bazında Gruplama Yatırımcı İçin Anlamı Nasıl Çalışır? Teori Beklenen Fayda Teorisi Portföy Performans Ölçümü

Detaylı

Sekuro Plastik Ambalaj Sanayi A.Ş. Halka Arz Fiyat Tespit Raporuna İlişkin Değerlendirme Raporu

Sekuro Plastik Ambalaj Sanayi A.Ş. Halka Arz Fiyat Tespit Raporuna İlişkin Değerlendirme Raporu Sekuro Plastik Ambalaj Sanayi A.Ş. Halka Arz Fiyat Tespit Raporuna İlişkin Değerlendirme Raporu Neta Yatırım Menkul Değerler A.Ş. 08.04.2014 1. Değerlendirme Raporu nun Amacı Sermaye Piyasası Kurulu nun

Detaylı

BASEL II. RİSK AĞIRLIK FONKSİYONLARI (Beklenmeyen Kayıplar)

BASEL II. RİSK AĞIRLIK FONKSİYONLARI (Beklenmeyen Kayıplar) BASEL II RİSK AĞIRLIK FONKSİYONLARI (Beklenmeyen Kayıplar) Temerrüde düşmemiş krediler için Basel II düzenlemelerinde Korelasyon Katsayısı, Vade ayarlaması, Sermaye Yükümlülüğü oranı, Sermaye yükümlülüğü

Detaylı

Kuruluşlarına İlişkin Esaslar Tebliği ne göre aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?

Kuruluşlarına İlişkin Esaslar Tebliği ne göre aşağıdakilerden hangisi doğru değildir? 1. Yapılandırılmış finansal araçların ortaya çıkarılmasında, yaratılan menkul kıymeti yatırımcılara satarak menkulleştirilmeye konu olan kredilerin satın alınması için gereken fonu temin eden taraf aşağıdakilerden

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Eşref Savaş BAŞCI

Yrd. Doç. Dr. Eşref Savaş BAŞCI SERMAYE MALİYETİ Yrd. Doç. Dr. Eşref Savaş BAŞCI İçerik Öz Sermaye Maliyeti İmtiyazlı Hisse Senedi Maliyetinin Yaygın (Adi) Hisse Senedinin Maliyetinin Finansal Varlıkları Fiyatlama Modeline Göre Özsermaye

Detaylı

EURO TREND YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş 01.01.2014-30.06.2014 DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU

EURO TREND YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş 01.01.2014-30.06.2014 DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU EURO TREND YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş 01.01.2014-30.06.2014 DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU 1 EURO TREND YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş NE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU A-TANITICI BİLGİLER: Euro Trend Yatırım Ortaklığı

Detaylı

Allianz Hayat ve Emeklilik Anonim Şirketi Gelir Amaçlı Kamu Dış Borçlanma Araçları (Euro) Emeklilik Yatırım Fonu nun 31 Aralık 2012 Tarihinde Sona

Allianz Hayat ve Emeklilik Anonim Şirketi Gelir Amaçlı Kamu Dış Borçlanma Araçları (Euro) Emeklilik Yatırım Fonu nun 31 Aralık 2012 Tarihinde Sona Allianz Hayat ve Emeklilik Anonim Şirketi Gelir Amaçlı Kamu Dış Borçlanma Araçları (Euro) Emeklilik Yatırım Fonu nun 31 Aralık 2012 Tarihinde Sona Eren Hesap Dönemine Ait Yatırım Performansı Konusunda

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI İstanbul Ekonomi ve Finans Konferansı Dr. İbrahim Turhan Başkan Yardımcısı 20 Mayıs 2011 İstanbul 1 Sunum Planı I. 2008 Krizi ve Değişen Finansal Merkez Algısı II. III.

Detaylı

BAŞLANGIÇ TEMİNATI VE GARANTİ FONU HESAPLAMASI

BAŞLANGIÇ TEMİNATI VE GARANTİ FONU HESAPLAMASI BAŞLANGIÇ TEMİNATI VE GARANTİ FONU HESAPLAMASI Başlangıç Teminatı Hesaplaması: Başlangıç teminatı, gelecekte herhangi bir temerrüt durumunun ortaya çıktığı hallerde, temerrüdün ortaya çıktığı tarihten

Detaylı

Reel Efektif Döviz Kuru Endekslerine İlişkin Yöntemsel Açıklama

Reel Efektif Döviz Kuru Endekslerine İlişkin Yöntemsel Açıklama Reel Efektif Döviz Kuru Endekslerine İlişkin Yöntemsel Açıklama İstatistik Genel Müdürlüğü Ödemeler Dengesi Müdürlüğü İçindekiler I- Yöntemsel Açıklama... 3 2 I- Yöntemsel Açıklama 1 Nominal efektif döviz

Detaylı

Prof. Dr. KARACABEY Yrd. Doç. Dr. GÖKGÖZ. Yatırım süreci beş temel aşamadan oluşmaktadır:

Prof. Dr. KARACABEY Yrd. Doç. Dr. GÖKGÖZ. Yatırım süreci beş temel aşamadan oluşmaktadır: Risk ve Getiri Konsepti Prof. Dr. Argun KARACABEY Yrd. Doç. Dr. Fazıl GÖKGÖZ 1 Yatırım süreci beş temel aşamadan oluşmaktadır: 1.Yatırım Politikasının belirlenmesi,.menkul kıymet analizinin yapılması,

Detaylı

EURO KAPİTAL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş 01.01.2013-30.06.2013 DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU

EURO KAPİTAL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş 01.01.2013-30.06.2013 DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU EURO KAPİTAL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş 01.01.2013-30.06.2013 DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU EURO KAPİTAL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş NE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU A-TANITICI BİLGİLER: Euro Kapital Yatırım

Detaylı

Vadeli Piyasalarda Yatırım

Vadeli Piyasalarda Yatırım Vadeli Piyasalarda Yatırım VADELİ PİYASALARDA YATIRIM 1 2 3 4 5 6 8 İÇİNDEKİLER Vadeli Piyasalarda Yatırım Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasaları: Gelecek İçin Daha Güvenli Yatırım Fırsatları Organize piyasa,

Detaylı

EURO MENKUL KIYMET YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş 01.01.2014-31.12.2014 DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU

EURO MENKUL KIYMET YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş 01.01.2014-31.12.2014 DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU EURO MENKUL KIYMET YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş 01.01.2014-31.12.2014 DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU EURO MENKUL KIYMET YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş NE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU A-TANITICI BİLGİLER: (Eski Ünvanı:

Detaylı

7. Orta Vadeli Öngörüler

7. Orta Vadeli Öngörüler 7. Orta Vadeli Öngörüler Bu bölümde tahminlere temel oluşturan varsayımlar özetlenmekte, bu çerçevede üretilen orta vadeli enflasyon ve çıktı açığı tahminleri ile para politikası görünümü önümüzdeki üç

Detaylı

file://c:\documents and Settings\smese\Desktop\20061103-13.htm

file://c:\documents and Settings\smese\Desktop\20061103-13.htm Page 1 of 6 3 Kasım 2006 CUMA Resmî Gazete Sayı : 26335 TEBLİĞ Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumundan: RİSK ÖLÇÜM MODELLERİ İLE PİYASA RİSKİNİN HESAPLANMASINA VE RİSK ÖLÇÜM MODELLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİNE

Detaylı

EURO KAPİTAL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş 01.01.2014-31.12.2014 DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU

EURO KAPİTAL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş 01.01.2014-31.12.2014 DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU EURO KAPİTAL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş 01.01.2014-31.12.2014 DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU A-TANITICI BİLGİLER: EURO KAPİTAL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş NE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU Euro Kapital Yatırım

Detaylı

Bankaların Raporlama Teblİğİndekİ

Bankaların Raporlama Teblİğİndekİ KPMG TÜRKİYE Bankaların Raporlama Teblİğİndekİ Değİşİklİkler Set - II: Sermaye Yeterliliği Standart Oranı Hesaplaması ve Açıklamalarına İlişkin Değişiklikler kpmg.com.tr Yayın Hakkında Bankaların Raporlama

Detaylı

ZİRAAT HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. ALTIN EMEKLİLİK YATIRIM FONU FAALİYET RAPORU 01.01.2014-30.06.2014

ZİRAAT HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. ALTIN EMEKLİLİK YATIRIM FONU FAALİYET RAPORU 01.01.2014-30.06.2014 ZİRAAT HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. ALTIN EMEKLİLİK YATIRIM FONU FAALİYET RAPORU 01.01.2014-30.06.2014 TARİH NO Kuruluşa İlişkin Kurul Kararı 14.03.2013 9/309 Kuruluşa İlişkin Kurul İzni 04.04.2013 3483 Fon

Detaylı

ZİRAAT HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. ALTERNATİF KATKI EMEKLİLİK YATIRIM FONU FAALİYET RAPORU 01.01.2014-30.06.2014

ZİRAAT HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. ALTERNATİF KATKI EMEKLİLİK YATIRIM FONU FAALİYET RAPORU 01.01.2014-30.06.2014 ZİRAAT HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. ALTERNATİF KATKI EMEKLİLİK YATIRIM FONU FAALİYET RAPORU 01.01.2014-30.06.2014 TARİH NO Kuruluşa İlişkin Kurul Kararı 14.03.2013 9/309 Kuruluşa İlişkin Kurul İzni 04.04.2013

Detaylı

HALK HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. GELİR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU. Yatırım Ve Yönetime İlişkin Bilgiler

HALK HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. GELİR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU. Yatırım Ve Yönetime İlişkin Bilgiler A. TANITICI BİLGİLER Portföy Bilgileri Halka Arz Tarihi 13.06.2012 (*) 02 Ocak 2013 tarihi itibariyle Yatırım Ve Yönetime İlişkin Bilgiler Portföy Yöneticileri Murat Zaman, Kerem Yerebasmaz, Serkan Şevik,

Detaylı

2015 MAYIS ÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ

2015 MAYIS ÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ MAYIS ÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ 14 Temmuz Özel Sektörün Yurt Dışından Sağladığı Kredi Borcuna ilişkin yılı Mayıs verileri, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından

Detaylı

Groupama Emeklilik Fonları

Groupama Emeklilik Fonları Groupama Emeklilik Fonları BEK - Groupama Emeklilik Gelir Amaçlı Kamu Borçlanma Araçları Emeklilik Yatırım Fonu Şubat ayında, Ocak ayında küresel piyasalarda görülen yukarı yönlü güçlü hareketin devam

Detaylı

CİGNA FİNANS EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. PARA PİYASASI LİKİT KAMU EMEKLİLİK YATIRIM FONU 01.01.2015 30.06.2015 DÖNEMİ ALTI AYLIK RAPORU

CİGNA FİNANS EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. PARA PİYASASI LİKİT KAMU EMEKLİLİK YATIRIM FONU 01.01.2015 30.06.2015 DÖNEMİ ALTI AYLIK RAPORU CİGNA FİNANS EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. PARA PİYASASI LİKİT KAMU EMEKLİLİK YATIRIM FONU 01.01.2015 30.06.2015 DÖNEMİ ALTI AYLIK RAPORU Bu rapor Cigna Finans Emeklilik ve Hayat A.Ş. Para Piyasası Likit Kamu

Detaylı

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş PARA PİYASASI LİKİT EMEKLİLİK YATIRIM FONU(KAMU) YILLIK RAPOR

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş PARA PİYASASI LİKİT EMEKLİLİK YATIRIM FONU(KAMU) YILLIK RAPOR ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş PARA PİYASASI LİKİT EMEKLİLİK YATIRIM FONU(KAMU) YILLIK RAPOR Bu rapor ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş Para Piyasası Likit Emeklilik Yatırım Fonu(KAMU) Emeklilik Yatırım Fonu nun

Detaylı

Te-mapol Polimer Plastik ve İnş. San. Tic. A.Ş. Halka Arz Fiyat Tespit Raporuna İlişkin 1. Değerlendirme Raporu

Te-mapol Polimer Plastik ve İnş. San. Tic. A.Ş. Halka Arz Fiyat Tespit Raporuna İlişkin 1. Değerlendirme Raporu Te-mapol Polimer Plastik ve İnş. San. Tic. A.Ş. Halka Arz Fiyat Tespit Raporuna İlişkin 1. Değerlendirme Raporu Neta Yatırım Menkul Değerler A.Ş. 07.08.2014 1. Değerlendirme Raporu nun Amacı Sermaye Piyasası

Detaylı

ING PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. BIST 30 ENDEKSİ HİSSE SENEDİ YATIRIM FONU NA (HİSSE SENEDİ YOĞUN FON) AİT PERFORMANS SUNUM RAPORU

ING PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. BIST 30 ENDEKSİ HİSSE SENEDİ YATIRIM FONU NA (HİSSE SENEDİ YOĞUN FON) AİT PERFORMANS SUNUM RAPORU ING PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. BIST 30 ENDEKSİ HİSSE SENEDİ YATIRIM FONU NA (HİSSE SENEDİ YOĞUN FON) AİT PERFORMANS SUNUM RAPORU A. TANITICI BİLGİLER PORTFÖYE BAKIŞ YATIRIM VE YÖNETİME İLİŞKİN BİLGİLER Halka

Detaylı

Akis Bağımsız Denetim ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Anonim Şirketi 7 Mart 2013 Bu rapor 14 sayfadır.

Akis Bağımsız Denetim ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Anonim Şirketi 7 Mart 2013 Bu rapor 14 sayfadır. Allianz Hayat ve Emeklilik Anonim Şirketi Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu nun 31 Aralık 2012 Tarihinde Sona Eren Hesap Dönemine Ait Yatırım Performansı Konusunda Kamuya Açıklanan Bilgilere

Detaylı

1 OCAK - 30 HAZİRAN 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN RAPOR

1 OCAK - 30 HAZİRAN 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN RAPOR ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. GELİR AMAÇLI KAMU DIŞ BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU 1 OCAK - 30 HAZİRAN 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN

Detaylı

31 Aralık 2012 Tarihinde Sona Eren Hesap Dönemine Ait Finansal Tablolar ve Bağımsız Denetim Raporu

31 Aralık 2012 Tarihinde Sona Eren Hesap Dönemine Ait Finansal Tablolar ve Bağımsız Denetim Raporu Gelir Amaçlı Esnek Emeklilik Yatırım Fonu 31 Aralık 2012 Tarihinde Sona Eren Hesap Dönemine Ait Finansal Tablolar ve Bağımsız Denetim Raporu İçindekiler Bağımsız Denetim Raporu Ayrıntılı Bilanço Ayrıntılı

Detaylı

Plaspak Kimya Sanayi ve Ticaret A.Ş. Halka Arz Fiyat Tespit Raporuna İlişkin 1.Değerlendirme Raporu

Plaspak Kimya Sanayi ve Ticaret A.Ş. Halka Arz Fiyat Tespit Raporuna İlişkin 1.Değerlendirme Raporu Plaspak Kimya Sanayi ve Ticaret A.Ş. Halka Arz Fiyat Tespit Raporuna İlişkin 1.Değerlendirme Raporu Neta Yatırım Menkul Değerler A.Ş. 12.08.2014 1. Değerlendirme Raporu nun Amacı Sermaye Piyasası Kurulu

Detaylı

SİSTEMİK ÖNEMLİ BANKALAR HAKKINDA YÖNETMELİK TASLAĞI. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç ve Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

SİSTEMİK ÖNEMLİ BANKALAR HAKKINDA YÖNETMELİK TASLAĞI. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç ve Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumundan (Taslak): SİSTEMİK ÖNEMLİ BANKALAR HAKKINDA YÖNETMELİK TASLAĞI BİRİNCİ BÖLÜM Amaç ve Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve kapsam MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin

Detaylı

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş GELİR AMAÇLI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş GELİR AMAÇLI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş GELİR AMAÇLI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR Bu rapor ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş. Gelir Amaçlı Esnek Emeklilik Yatırım Fonu nun 01.01.2008-31.12.2008 dönemine ilişkin

Detaylı

Asya Emeklilik ve Hayat A.Ş. Muhafazakâr Katılım Esnek Emeklilik Yatırım Fonu (AGM)

Asya Emeklilik ve Hayat A.Ş. Muhafazakâr Katılım Esnek Emeklilik Yatırım Fonu (AGM) Asya Emeklilik ve Hayat A.Ş. Muhafazakâr Katılım Esnek Emeklilik Yatırım Fonu (AGM) 30 Haziran 2012 tarihi itibariyle performans sunuş raporu ve yatırım performansı konusunda kamuya açıklanan bilgilere

Detaylı

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ DERS İÇERİĞİ Ders Adı Ders Türü Finansın İlkeleri Zorunlu DERS HEDEFİ Finansın İlkeleri dersini alan öğrenciler aşağıdaki becerileri kazanacaktır: Finans nedir ve çalışma alanları nelerdir sorularına cevap

Detaylı

31/12/2004 tarihli Bilanço ( YTL) Varlıklar (+) 1,162,813.- Borçlar (-) -2,913.- Gelirler Toplamı 108,393.-. Giderler Toplamı -39,305.-.

31/12/2004 tarihli Bilanço ( YTL) Varlıklar (+) 1,162,813.- Borçlar (-) -2,913.- Gelirler Toplamı 108,393.-. Giderler Toplamı -39,305.-. 01/01/2004 31/12/2004 DÖNEMİNE İLİŞKİN GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. BÜYÜME AMAÇLI HİSSE SENEDİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPORU BU RAPOR EMEKLİLİK YATIRIM FONLARININ KAMUYU AYDINLATMA AMACIYLA DÜZENLENEN

Detaylı

1 OCAK - 30 HAZİRAN 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN RAPOR

1 OCAK - 30 HAZİRAN 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN RAPOR EMEKLİLİK YATIRIM FONU 1 OCAK - 30 HAZİRAN 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN RAPOR 1 ALLİANZ HAYAT VE EMEKLİLİK ANONİM ŞİRKETİ PERFORMANS SUNUM RAPORU

Detaylı

Asya Emeklilik ve Hayat A.Ş. Büyüme Amaçlı Katılım Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu (AGH)

Asya Emeklilik ve Hayat A.Ş. Büyüme Amaçlı Katılım Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu (AGH) Asya Emeklilik ve Hayat A.Ş. Büyüme Amaçlı Katılım Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu (AGH) 31 Aralık 2012 tarihi itibariyle performans sunuş raporu ve yatırım performansı konusunda kamuya açıklanan bilgilere

Detaylı

29.08.2011 tarihli 2011/144 No lu genelgenin yürürlüğe girmesi ile yürürlükten kaldırılmıştır.

29.08.2011 tarihli 2011/144 No lu genelgenin yürürlüğe girmesi ile yürürlükten kaldırılmıştır. 29.08.2011 tarihli 2011/144 No lu genelgenin yürürlüğe girmesi ile yürürlükten kaldırılmıştır. Genelge No : 2005/21 Çıkarıldığı Tarih : 05.08.2005 Yürürlük Tarihi : 05.08.2005 Konusu : Üyelerin Pozisyon

Detaylı

İÇİNDEKİLER (*) 1- Özel Sektörün Yurtdışından Sağladığı Uzun Vadeli Kredi Borcu (2002-2015 Eylül)

İÇİNDEKİLER (*) 1- Özel Sektörün Yurtdışından Sağladığı Uzun Vadeli Kredi Borcu (2002-2015 Eylül) İÇİNDEKİLER (*) 1- Özel Sektörün Yurtdışından Sağladığı Uzun Vadeli Kredi Borcu (2002-2015 Eylül) 2- Özel Sektörün Yurtdışından Sağladığı Uzun Vadeli Kredi Borcunun Borçluya Göre Alacaklı Dağılımı (2002-2015

Detaylı

31 Aralık 2012 Tarihinde Sona Eren Hesap Dönemine Ait Finansal Tablolar ve Bağımsız Denetim Raporu

31 Aralık 2012 Tarihinde Sona Eren Hesap Dönemine Ait Finansal Tablolar ve Bağımsız Denetim Raporu Gelir Amaçlı Karma Borçlanma Araçları Emeklilik Yatırım Fonu (Euro) 31 Aralık 2012 Tarihinde Sona Eren Hesap Dönemine Ait Finansal Tablolar ve Bağımsız Denetim Raporu İçindekiler Bağımsız Denetim Raporu

Detaylı

31 Aralık 2011 Tarihinde Sona Eren Hesap Dönemine Ait Finansal Tablolar ve Bağımsız Denetim Raporu

31 Aralık 2011 Tarihinde Sona Eren Hesap Dönemine Ait Finansal Tablolar ve Bağımsız Denetim Raporu Gruplara Yönelik Gelir Amaçlı Karma Borçlanma Araçları Emeklilik Yatırım Fonu 31 Aralık 2011 Tarihinde Sona Eren Hesap Dönemine Ait Finansal Tablolar ve Bağımsız Denetim Raporu İçindekiler Bağımsız Denetim

Detaylı

FON BÜLTENİ MAYIS 2015 SAYI 34

FON BÜLTENİ MAYIS 2015 SAYI 34 Değerli Müşterimiz, Geleceğe dair önemli bir adım atarak emeklilik birikimlerinizi bizimle değerlendiriyorsunuz. Biz de bu fon bülteni ile size, emeklilik birikimlerinizin değerlendirildigi piyasa ve ekonomik

Detaylı

GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. GELİR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVİZ) EMEKLİLİK YATIRIM FONU 2008 YILI 12 AYLIK FAALİYET RAPORU

GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. GELİR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVİZ) EMEKLİLİK YATIRIM FONU 2008 YILI 12 AYLIK FAALİYET RAPORU GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. GELİR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVİZ) EMEKLİLİK YATIRIM FONU 2008 YILI 12 AYLIK FAALİYET RAPORU 1.- Ekonominin Genel durumu Yılın ilk ve ikinci çeyreğindeki sırayla

Detaylı

ZİRAAT HAYAT ve EMEKLİLİK A.Ş. KATKI EMEKLİLİK YATIRIM FONU 6 AYLIK RAPOR

ZİRAAT HAYAT ve EMEKLİLİK A.Ş. KATKI EMEKLİLİK YATIRIM FONU 6 AYLIK RAPOR ZİRAAT HAYAT ve EMEKLİLİK A.Ş. KATKI EMEKLİLİK YATIRIM FONU 6 AYLIK RAPOR Bu rapor Ziraat Hayat ve Emeklilik A.Ş Katkı Emeklilik Yatırım Fonu nun 01.01.2014-30.06.2014 dönemine ilişkin gelişmelerin, Fon

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 17 Ağustos 2015, Sayı: 23. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 17 Ağustos 2015, Sayı: 23. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni 17 Ağustos 2015, Sayı: 23 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Orhan Kaya İnci Şengül

Detaylı

Yatırım Ve Yönetime İlişkin Bilgiler

Yatırım Ve Yönetime İlişkin Bilgiler A. TANITICI BİLGİLER Portföy Bilgileri Halka Arz Tarihi 13.06.2012 2 Temmuz 2012 tarihi itibariyle (*) Yatırım Ve Yönetime İlişkin Bilgiler Portföy Yöneticileri Murat Zaman, Kerem Yerebasmaz, Serkan Şevik,

Detaylı

Finansal Yönetim Giriş

Finansal Yönetim Giriş Finansal Yönetim Giriş İKTİSAT İKTİSAT 1900 LÜ YILLARIN BAŞI FİNANSMAN 1900 LERİN BAŞI İYİ BİR FİNANSMANCI 1930 LARA KADAR Firmayı kredi kuruluşlarına karşı en iyi biçimde takdim eden Firmaya en fazla

Detaylı

BEH - Groupama Emeklilik Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu

BEH - Groupama Emeklilik Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu BEH - Groupama Emeklilik Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu BIST-100 endeksi, Mayıs ayı içerisinde %0,07 lik düşüş göstererek 85.990 seviyesinden kapandı. Aynı dönem içerisinde Bankacılık

Detaylı

YAPISAL POZİSYON UYGULAMASINA İLİŞKİN GENELGE (02.05.2002 tarih ve 698 sayılı Kurul Kararı ile kabul edilmiştir.)

YAPISAL POZİSYON UYGULAMASINA İLİŞKİN GENELGE (02.05.2002 tarih ve 698 sayılı Kurul Kararı ile kabul edilmiştir.) YAPISAL POZİSYON UYGULAMASINA İLİŞKİN GENELGE (02.05.2002 tarih ve 698 sayılı Kurul Kararı ile kabul edilmiştir.) Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (Kurum) tarafından 31.01.2002 tarih ve 24657 sayılı

Detaylı

Finansal Krizler ve Türkiye Deneyimi. Nazlı Çalıkoğlu 11103567 Aslı Kazdağlı 10103545

Finansal Krizler ve Türkiye Deneyimi. Nazlı Çalıkoğlu 11103567 Aslı Kazdağlı 10103545 Finansal Krizler ve Türkiye Deneyimi Nazlı Çalıkoğlu 11103567 Aslı Kazdağlı 10103545 Finansal Krizler İkinci Dünya Savaşı ndan sonra başlayıp 1990 sonrasında ivme kazanan ulusal ve uluslararası finansal

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 29 Haziran 2015, Sayı: 17. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 29 Haziran 2015, Sayı: 17. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni, Sayı: 17 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Orhan Kaya İnci Şengül 1 DenizBank

Detaylı

NDEK LER I. Finansal stikrarın Makroekonomik Unsurları II. Bankacılık Sektörü ve Di er Finansal Kurulu lar

NDEK LER I. Finansal stikrarın Makroekonomik Unsurları II. Bankacılık Sektörü ve Di er Finansal Kurulu lar İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... i İÇİNDEKİLER... iii TABLO LİSTESİ... v GRAFİK LİSTESİ... vii KUTU LİSTESİ... xiv KISALTMA LİSTESİ.... xvi GENEL DEĞERLENDİRME... xvii I. Finansal İstikrarın Makroekonomik Unsurları...

Detaylı

Basel II ve III nedir Basel II ve Türk Eximbank Semineri 2013

Basel II ve III nedir Basel II ve Türk Eximbank Semineri 2013 Basel II ve III nedir Basel II ve Türk Eximbank Semineri 2013 Basel II ve Türk Eximbank Semineri 2013 İçerik 1. Basel uzlaşısı Basel ve tarihçesi Basel II kapsamı Basel III ün getirdiği yenilikler 2. Basel

Detaylı

Takasbank- MKT Stres Testi Uygulamaları

Takasbank- MKT Stres Testi Uygulamaları İçerik Giriş Takasbank- MKT Stres Testi Uygulamaları Temerrüt Halinde Kullanılacak Kaynaklar Stres Testleri ne İlişkin Mevzuat Yerel Mevzuat Uluslararası Prensipler CPMI-IOSCO Takasbank Stres Testi Modeli

Detaylı

2015 NİSAN ÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ

2015 NİSAN ÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ NİSAN ÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ 15 Haziran Özel Sektörün Yurt Dışından Sağladığı Kredi Borcuna ilişkin yılı verileri, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından

Detaylı

Finansal Yatırım Araçlarında Riske Maruz Değer Uygulaması Hakan YILDIRIM 1 Arin ÇOLAKYAN 2 Öz

Finansal Yatırım Araçlarında Riske Maruz Değer Uygulaması Hakan YILDIRIM 1 Arin ÇOLAKYAN 2 Öz Yayın Geliş Tarihi : 13.08.2013 Dokuz Eylül Üniversitesi Yayın Kabul Tarihi : 20.12.2013 İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi Online Yayın Tarihi: 08.07.2014 Cilt:29, Sayı:1, Yıl:2014, ss. 1-24

Detaylı

Halka Arz Tarihi 07.11.2008 Portföy Yöneticileri

Halka Arz Tarihi 07.11.2008 Portföy Yöneticileri A. TANITICI BİLGİLER PORTFÖY BİLGİLERİ YATIRIM VE YÖNETİME İLİŞKİN BİLGİLER Halka Arz Tarihi 07.11.2008 Portföy Yöneticileri 31.12.2008 tarihi itibariyle Vahap Tolga KOTAN Murat İNCE Doruk ERGUN Fon Toplam

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI TABLO LİSTESİ

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI TABLO LİSTESİ TABLO LİSTESİ Tablo I.1. Ödemeler Dengesi (Milyar ABD doları) 6 Tablo I.2. Cari İşlemler Açığını Finanse Eden Taraflar (Milyar ABD doları) 7 Tablo I.3. Seçilmiş Ekonomilerde Cari İşlemler Dengesinin GSYİH

Detaylı

ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. PARA PİYASASI EMANET LİKİT KAMU EMEKLİLİK YATIRIM FONU

ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK A.Ş. PARA PİYASASI EMANET LİKİT KAMU EMEKLİLİK YATIRIM FONU PARA PİYASASI EMANET LİKİT KAMU EMEKLİLİK YATIRIM FONU 1 OCAK 30 HAZİRAN 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN RAPOR 1 ALLİANZ HAYAT VE EMEKLİLİK ANONİM

Detaylı

ING Bank A.Ş. KORUMA AMAÇLI ŞEMSİYE FONU NA BAĞLI B TİPİ %100 ANAPARA KORUMA AMAÇLI SEKİZİNCİ ALT FONU ( Birinci İhraç )

ING Bank A.Ş. KORUMA AMAÇLI ŞEMSİYE FONU NA BAĞLI B TİPİ %100 ANAPARA KORUMA AMAÇLI SEKİZİNCİ ALT FONU ( Birinci İhraç ) ING Bank A.Ş. KORUMA AMAÇLI ŞEMSİYE FONU NA BAĞLI B TİPİ %100 ANAPARA KORUMA AMAÇLI SEKİZİNCİ ALT FONU ( Birinci İhraç ) Talep Toplama Dönemi : Başlangıç : 21.05.2012 Bitiş : 24.05.2012 Fon Yatırım Dönemi

Detaylı

Güncel Ekonomik Veriler. Güncel Ekonomik Yorum

Güncel Ekonomik Veriler. Güncel Ekonomik Yorum KASIM 14 Güncel Ekonomik Veriler Büyüme Oranı(Yıllık) 4,00% Cari Açık/GSYİH 6,40% İşsizlik oranı(yıllık) 9,80% Enflasyon(TÜFE/Yıllık) 8,96% GSMH(milyar USD) 819,9 Kişi Başı Milli Gelir (USD) 10.800 Güncel

Detaylı

Değerli Okuyucularımız,

Değerli Okuyucularımız, 1 / 19 15 Nisan 2016 Değerli Okuyucularımız, Borsa Trendleri Raporu nun Ocak-Mart 2016 dönemini kapsayan 16. sayısı ile karşınızdayız. Raporumuz halka arzlar, endeks bazında piyasa değerleri, halka açıklık

Detaylı

EÐÝTÝMCÝ: Ayrýntýlý Bilgi Ýçin Eðitimlerin Üzerini Týklayýnýz. RiskTürk Aktif - Pasif Yönetimi 11-12 Þubat 2009 Teknopark Maslak/ÝSTANBUL RiskTürk Piyasa Riski 18-19 Þubat 2009 Teknopark Maslak/ÝSTANBUL

Detaylı