TÜRKİYE DE GÜNCEL AŞI UYGULAMALARI. Doç. Dr. Ruhuşen Kutlu Meram Tıp Fakültesi Aile Hekimliği AD.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "TÜRKİYE DE GÜNCEL AŞI UYGULAMALARI. Doç. Dr. Ruhuşen Kutlu Meram Tıp Fakültesi Aile Hekimliği AD."

Transkript

1 TÜRKİYE DE GÜNCEL AŞI UYGULAMALARI Doç. Dr. Ruhuşen Kutlu Meram Tıp Fakültesi Aile Hekimliği AD.

2 artan nüfus değişen çevre iklim ve yaşam koşulları gelişen teknoloji Her yaşta enfeksiyon hastalıklarına yakalanma riskini artırmıştır

3 ENFEKSİYON HASTALIKLARI İLE SAVAŞTA en güvenilir en etkili en ekonomik en iyi tıbbı yaklaşım AŞILAMA

4 Bağışıklama: Her çocuğun en doğal hakkı! En efektif yaklaşım olmasına karşın, ülkenin ekonomik düzeyi ile paralellik gösteriyor

5 Aktif immünizasyon *Aktif immünizasyonun temel prensibi, modifiye edilmiş mikroorganizma veya toksin antijeninin konağa verilmesiyle, konakta koruyucu immüniteyi sağlayacak antikor yapımını uyarıp, immünolojik belleği oluşturarak aynı patojen ile karşılaşan konağın hastalıktan korunmasını sağlamaktır. Bu: *Doğal enfeksiyonu geçirerek veya aşılayarak kazanılır.

6 *Sadece aşılanan kişiyi hastalıklardan korumakla kalmayıp, aynı zamanda o hastalığın *toplumda kontrol altına alınması, *eliminasyonu ve *mümkünse eradikasyonunu sağlamaktır. Aşılamanın amacı

7 Çiçek hastalığı immünoloji ilkelerinin, sağlık alanındaki en başarılı uygulamasıdır. WHO Eradikasyondan önce fatalite oranı %10-9 aralık 1979 da : Eradikasyon tamamlandı

8 Ülkemizde son polio vakası 26 Kasım 1998 tarihinde görülmüştür. Ancak halen dünyada vakaların görülmesi nedeniyle program ve aşılama çalışmalarına devam edilmektedir. Polio Eradikasyon Programı çalışmaları ile Dünya Sağlık Örgütü(DSÖ) Türkiye ile birlikte Avrupa Bölgesi ni 21 Haziran 2002 de Poliodan Arındırılmış Bölge Sertifikası ile belgelendirmiştir.

9 Ülkemizde son Polio Olgusu: Melik MİNAS-Ağrı, 26 Kasım 1998 DSÖ-Avrupa bölgesine polio eradikasyonunun sertifikası (21 Haziran 2002)

10 Bir aşının kullanıma girmesi için O hastalığın: O toplumda sık görülüyor olması, Ölümcül niteliğinin fazla olması, Tedavi olanaklarının sınırlı olması, Aşının bağışıklık gücünün yüksek olması, İstenmeyen yan etkilerin az olması, Aşı giderlerinin karşılanabilir olması.

11 AŞI Aşılar ile bazıları ömür boyu koruyucu, bazıları kısmen koruyucu; diğerlerinde belirli aralıklarla tekrarlanmaları durumunda koruyucu olan immünite oluşur. Özetle bağışıklama İmmün sistemin bir etkene karşı bağışıklık geliştirmek amacı ile uyarılmasıdır.

12 İMMÜN SİSTEM deki iki BÜYÜK B lenfositi T lenfositi

13 Edinsel bağışıklık karşılaştığı yabancı maddelere karşı konağı 3 aşamada savunur: A- Yabancı olduğunu algılar B- Bunlara karşı savunmayı sağlar C- Bir daha unutmamak üzere belleğine kaydeder

14 Ülkemizde son yıllardaki değişiklikler ile Ulusal Aşı Uygulaması kapsamında 11 farklı hastalık önlenmeye çalışılmaktadır. Hepatit A ve suçiçeği aşısı henüz aşı takvimine eklenmemiştir, ancak (doktor,hemşire..vs) gibi risk gruplarına yapılmaya başlanmıştır.

15 *Türkiye de etkin ve sürekli aşı uygulamaları 1930 yılında çiçek aşısı uygulanmasını zorunlu kılan yasa ile başlamıştır. *Sağlık Bakanlığı bünyesinde aşıyla ilgili alanlardaki uzman kişilerden oluşan Bağışıklama Danışma Kurulu nun (BDK) bilimsel desteği ve önerileri doğrultusunda geliştirilmekte ve yürütülmektedir. BDK yılda en az iki kez toplanarak güncel gelişmeleri görüşmekte ve önerilerde bulunmaktadır. * Ülkemizde bugün ki bildiğimiz anlamda genişletilmiş aşılama programı 1985 yılında Türkiye Aşı Kampanyası ile başlamıştır.

16 Genişletilmiş Bağışıklama Programı (GBP) *Özellikle kitlesel aşılamalarla toplumsal bağışıklığın oluşması suretiyle hastalıkların eliminasyonuna da imkan tanıması aşıların önemini daha da artırmaktadır. *Hastalıkları kontrol altına almak ve tamamen ortadan kaldırmak amacı ile hassas yaş gruplarına enfeksiyona yakalanmalarından önce ulaşıp bağışıklanmalarını sağlamak için yapılan aşılama hizmetlerini içerir. * Duyarlı yaş gruplarında kapı kapı dolaşma (mop up), yakalama (catch up) ya da takip (follow up) gibi ek aşılama programları yürütülmektedir.

17 Temel amaç; doğan her bebeğin aşı takvimine uygun olarak hastalıklara karşı bağışık hale getirilmesidir. Genişletilmiş deyimi ise aşısız veya eksik aşılı bebek ve çocukların tespit edildiği anda aşılanmasının sağlanması ve bu uygulamanın ülke genelinde her yerde eşit olarak yapılması anlamını vurgulamak için kullanılmaktadır. Bu aşıların tamamı Sağlık Bakanlığı tarafından temin edilmekte ücretsiz şekilde uygulanmaktadır.

18 GBP-HEDEFLERİ %95 aşılama oranına ulaşmak ve devamlılığını sağlamak, aylık bebeklerin %90 ını tam aşılı hale getirmek, Okul çağı çocuklarının rapel aşılarını tamamlamak, 5 yaş altı (0-59 aylık) eksik aşılı ya da aşısız çocukları belirleyerek aşılarını tamamlamak,

19 GBP-HEDEFLERİ-2 Her il düzeyinde %90 aşılama oranlarına ulaşmak ve devamlılığını sağlamak, Tespit edilen tüm gebelere uygun tetanoz dozunu uygulamak. Kayıt bildirim sistemini güçlendirmek, Toplum katılımını sağlamak.

20 Türkiye de aşılamanın tarihçesi 1930 lar: Çiçek aşılaması 1937: Difteri, Boğmaca aşılaması 1952: BCG aşılaması 1963: Oral Polio aşılaması 1968: DBT aşılaması 1970: Kızamık aşılaması 1981: Genişletilmiş Bağışıklama Programı 1985: Türkiye Aşı Kampanyası

21 Türkiye Aşı Tarihçesi 1995: Polio Ulusal Aşı Günleri 1996: Kızamık Hızlandırma Kampanyası 1997: Polio Mop-up 1998: Hepatit-B Aşılaması 2003: Kızamık Okul Aşı Günleri 2005: Kızamık Aşı Günleri 2006: KKK aşısının programa eklenmesi 2006: Hib aşılamasının başlatılması 2008: DaBT-IPA-Hib 5 li aşı : İlköğretim yaş gruplarının Hepatit B ve Kızamıkçık aşılarının tamamlanması 2008 Kasım: Konjuge pnömokok aşısının takvime girişi :DaBT-IPA 4 lü aşı ilkokul 1.sınıfa yapıldı. 2012: Hepatit A ve suçiçeği aşısı (sağlık personeline)

22 Genişletilmiş Bağışıklama Programı (GBP) Boğmaca, Difteri, Tetanoz, Kızamık, Kızamıkçık, Kabakulak, Tüberküloz, Poliomyelit, Hepatit B, Hemofilus influenza tip b ve Pnömokoklara bağlı aşılamalar yapılmaktadır. **Hepatit A ve suçiçeği aşısı risk gruplarına başlandı, yakında Ulusal Aşı Takvimine girecek.

23 Ülkemizde GBP kapsamında Aşılama Oranları, Aşılama Hızları % BCG DBT3/Pol3* içeren aşı HBV-3 KIZAMIK* içeren aşı TT/Td

24 Aşıların Sosyal getirileri: - Hastanelere yatışı azaltır - Eğitimin aksaması önlenir - Tedavi giderleri azalır - Salgın olasılığı azalır - Toplu bağışıklığı Herd immünite sağlar.

25 Aşıların sahip olması gereken özellikler Güvenilirlik Koruyuculuk Uzun süreli etki Nötralizan antikor yanıtı Aşı kendi başına hastalık ya da ölüme yol açmamalı Patojenle karşılaşıldığında hastalıktan korumalı Koruyuculuğu uzun yıllar sürmelidir Nötralizan antikorlar oluşturmalıdır T hücre yanıtı Pratik açıdan T hücrelerini uyarmalıdır Biyolojik olarak stabil, ucuz, kolay uygulanabilir olmalı Yan etkileri az olmalıdır

26 Aşılama Teknikleri BCG aşı uygulaması (intradermal

27 Aşılama Teknikleri Bir yaşın altında aşı uygulama yeri olarak uyluk tercih edilir. Uyluktan uygulamanın sebebi küçük çocuklarda deltoid kas dokusunun yeterince gelişmemiş olmasıdır.

28 1- Canlı aşılar genellikle subkutan (deri altı) uygulanır 2- Adjuvan içeren aşılar IM uygulanır. (SC veya ID uygulanırsa lokal enflamasyon, renk değişimi, granülom oluşumu vb. artar) Aşı üreticinin önerdiği yoldan farklı bir yolla uygulandığında aşı etkinliği azalabilir veya lokal yan etki riski artabilir

29 Temel Bağışıklama Prensipleri 1-İki canlı parenteral viral aşı (örnek KKK ve suçiçeği) aynı gün farklı kollardan uygulanabilir. Eğer aynı gün uygulanmadılar ise aralarında en az 28 gün süre bırakılması gerekir. (aksi taktirde ilk aşıya yanıt olarak oluşan antikorlar ikinci aşının etkinliğini teorik olarak azaltabilir). 2- Genel olarak canlı aşılar hamilelerde kontrendikedir. 3- Canlı aşılara karşı gelişen bağışıklık ömür boyu sürerken toksoid aşılara (örn: tetanoz, boğmaca, difteri) gelişen yanıt zaman içinde azalır. Bu nedenle bunlara pekiştirme (rapel) dozu gerekir. 4- Eş zamanlı olarak uygulanmayan canlı parenteral aşılar arasında en az 4 hafta olmalı 5- Bir hastalığı geçirmiş ya da hastalığa karşı bağışıklanmış kişinin aşılanmasında sakınca yoktur.

30 Temel Bağışıklama Prensipleri 6- Aşılar hiçbir şekilde yarım / bölünmüş dozlarda uygulanmaz. 7- Birden fazla doz şeklinde uygulanan aşılar için, normalde önerilen zaman aralığı aşılmış ise, aşılama serisine yeniden başlamak gerekmez. 8- Farklı üreticilerce hazırlanmış aşılar birbirlerinin yerlerine kullanılabilir. 9-Aşılama öncesi ve sonrasında bağışıklık düzeyinin ölçülmesi için endikasyon enderdir. 10- Canlı ve ölü aşıların anne sütü üzerine etkisi yoktur, emzirme immünizasyonu etkilemez. 11- Prematüre bebekler zamanında doğmuş bebeklerle aynı kronolojik yaş ve protokol içerisinde aşılanmalıdır, doz azaltımı veya bölünme olmaz.

31 İyi bir AŞI dan beklenenler Sadece oluşturduğu antikor titresi mi önemli? HAYIR: - antikorların kalitesi (avidite vs) - yanıtın belleği - T hücre yanıtını uyarma oranı - immünolojik açıdan güvenirliği - sadece sağlıklılarda değil, diğer gruplarda etkinliği önemli

32 Aşıların içeriği Aktif immünite oluşturan antijen Süspansiyon sıvıları Aşıların temel komponentleri Prezervatifler Stabilizatörler Antibiyotikler Adjuvanlar

33 ADJUVAN lar 1- Neden ADJUVAN Gerekli? İmmünojeniteyi arttırma: * Yanıtı güçlendirerek * İmmünokompetan hücrelere dağıtımın (delivery) daha efektif yapılabilmesini sağlayarak 2- Etki mekanizmaları: * Antijeni depolayarak * İmmünokompetan hücreleri çekerek * Doğal direnç hücrelerini aktive ederek

34 Daha İYİ aşılar için arayışlar... Özellikle yaşlılarda ve immün sistemi baskılanmışlarda daha güçlü uyarıya gereksinim var Bu durumda: - yeni uygulama yöntemleri - yeni immünojenler - yeni adjuvanlar

35 Aşı kombinasyonları: bir gereksinim Uygulama açısından: * Aşılanan için * Aşılayan için * Enjeksiyon sayısı azalıyor * Aşıların kabulü artıyor Halk sağlığı açısından: * Hekim ziyareti sayısı azalıyor * Aşılama oranları artıyor * Yeni antijenlerin eklenmesi kolaylaşıyor * Hata oranı azalıyor * Toplumda ve hekimler arasında direnç azalıyor Ekonomik açıdan: * Monovalan aşılardan ucuz

36 AŞILARIN KONTRENDİKASYONLARI 40 C nin üzerindeki yüksek ateşli ağır hastalıklarda aşılama ertelenir. İmmün yetmezlikte, immünosupresif tedavi alanlarda, kortikosteroid kullananlarda, radyoterapi ve kanser tedavisi görenlerde hiçbir canlı aşı yapılmamalıdır. Aktif bir nörolojik hastalığın varlığı

37 AŞILARIN KONTRENDİKASYONLARI Aşının komponentlerine karşı (yumurta proteini, jelatin veya antibiyotik gibi) anaflaktik reaksiyon görülmesi kontrendikasyon oluşturur. Şayet gama globülin yapılmışsa optimal antikor üretimini sağlamak için bunu takip eden aşı 3 aya kadar geciktirilmelidir.

38 AŞILAMANIN KONTRENDİKE OLMADIĞI DURUMLAR Hafif, orta derecede lokal reaksiyon İlk aşıdan sonra hafif veya orta derecede ateş Ateşli veya ateşsiz hafif hastalık Devam eden antibakteriyel tedavi Hastalıkların nekahat dönemi Prematürite Yakında geçirilmiş enfeksiyon hastalığı Annenin gebeliği Aşılanmamış ev halkı Penisilin allerjisi ve diğer nonspesifik allerjiler, ya da yakın akrabalardaki allerjik öyküler

39

40

41 BCG aşısı 2. ayda tek doz sol omuza intradermal uygulanır aylık bebeklere 0.5 diziyem yapılır, 12 ay üstü ve erişkinlere 1 diziyem yapılır. 3.aydan sonra yapılacaksa PPD sonucuna göre yapılır. Işığa ve ısıya çok duyarlıdır Koruyuculuğu %0-80 arasında değişir. Akciğer tüberkülozu? Dissemine hastalıktan koruyucudur Milier Tbc Tbc.Menenjit

42 DİFTERİ-Asellüler BOĞMACA-TETANOZ- Hib_İnaktif Polio (5 li aşı) Ülkemizde 5 li aşı şeklinde (DaBT-IPA-Hib) 2, 4, 6. ayda uygulanır. 12. ayda ve ilköğretim 1. sınıfta 4 lü aşı (DaBT-IPA) şeklinde rapelleri yapılır.

43 HEPATİT-B AŞISI Bebeğin aşısı doğumla başlar ve yapılan ilk aşı hepatit B aşısıdır. Hepatit-B aşısı doğumdan sonra ilk 72 saat ( tercihen ilk 24 saat) içinde uygulanmalıdır. Eğer anne HBsAg(-) yani Hepatit B taşıyıcısı değil ise; Doğumun ilk günü Hepatit B aşısı 10µgr=0.5ml im.yapılır, ikinci dozu 1.ay ve üçüncü dozu ise 6.ayda ise uygulanır.

44 HBsAg(+) olan taşıyıcı anneden doğan bebeklere Bebek doğar doğmaz tüm vücudu alkolle iyice temizlenir. Hepatit B spesifik immunglobulini 0.5ml im. Hepatit B aşısı 10µgr=0.5ml. im. olarak immunglobulinin yapıldığı ekstremiteden farklı bir yere yapılır. 3 ay sonra Ak. bakılır

45 Doğum ağırlığı 2000 gr üzerindeki çocuklarda: Hepatit B aşılama şeması aynen uygulanmalıdır. Doğum ağırlığı 2000 gr altındaki bebeklerde ise: Anne Hepatit-B taşıyıcısı değilse bebek 2000 grama ulaşınca veya 1.ayın sonunda ilk dozu yapılır, ilk dozdan 1 ay ve 6 ay sonra aşı tekrarlanır (toplam 3 doz uygulanır). Anne Hepatit-B taşıyıcısı ise 1. doz sayılmaz, 3 doz daha aynen uygulanır (toplam 4 doz)

46 HEPATİT A İnaktive aşı. 6 ay arayla 2 doz Temas sonrası 2 hf içinde Ig im flk 0.1 ml/kg Endemik bölgeye seyahat edenlere, iv uyuşturucu kullananlara, homoseksüellere, kronik karaciğer hastalığı olanlara önerilir.

47 TETANOZ AŞISI TETANOZ 15-49/Gebe tetanoz aşı takvimi Doz Td 1 Td 2 Td 3 Td 4 Td 5 Uygulama zamanı Gebeliğin 4. ayında - İlk karşılaşmada Td 1 den en az 4 hafta sonra Td 2 den en az 6 ay sonra Td 3 den en az 1 yıl sonra ya da bir sonraki gebelikte Td 4 den en az 1 yıl sonra ya da bir sonraki gebelikte Koruma süresi Yok 1-33 yıl 5 yıl 10 yıl Doğurganlık çağı boyunca 12. haftadan itibaren aşılanabilir. Tek doz Td almış gebe ve bebeği risk altındadır. Uygun aralıklarla yapılmış 3 doz DBT/Td/TT=doğurganlık çağı 2 doztt/td Aşı takvimine kaldığı yerden devam edilir.

48 Kızamık Kızamıkçık Kabakulak aşısı (KKK) İlk doz 12. ayda, 2. doz ilkokul 1. sınıfta uygulanır. Eğer ikinci doz yapılmamışsa yaşlar arasındaki bir vizit sırasında da yapılabilir. 4 hf içinde gebe kalmayı planlıyorsa KKK yapılmaz ya da aşıdan sonra 4 hf korunur. Kızamıkta bulaştan sonraki ilk hafta içinde korunmada gamaglobulin kullanılabilir.

49 İNFLUENZA AŞISI (GRİP AŞISI) Aşı her yıl yenilenmekte ve o yıl salgın yapması beklenen grip suşlarını içermektedir. İdeal zaman: ekim-kasım başı Risk altında olan bireylerin ve okul çocuklarının özellikle aşılanması gereklidir. *6ay-3 yaş arası çocuklarda : ilk kez yapılıyorsa : Bir ay ara ile 2 yarım doz uygulanır. Daha önce grip aşısı ile aşılanmış çocuklarda :1 yarım doz yapılır. *3-9 yaş arası çocuklarda : ilk kez yapılıyorsa :bir ay ara ile 2 tam doz uygulanır. Daha önce grip aşısı ile aşılanmış çocuklarda :1 tam doz yapılır. *10 yaş üstü erişkin ve çocuklara her yıl tek doz uygulanır.

50 Haemophilus influenza Tip B (Hib) <1 yaşında rutin aşılamada 5 li aşı içinde yapılır. Çocukluk aşılarını olmamış: 5 yaş + orak hücreli anemi/lösemi/hiv enf/splenektomili kişilerde tek doz. <5 yaş: İlk doz 7-11 ay arasında yapılmışsa 2. doz en az 4 hf sonra yapılır. Final dozu da ay arasında yapılır.

51 KONJUGE PNÖMOKOK AŞISI Türkiye de 7 bileşenli konjuge pnömokok aşısı (KPA-7) Kasım 2008 de uygulamaya girmiş, daha sonra 2011 yılında 13 bileşenli aşı kullanılmaya başlanmıştır. Pnömokoklar hala önemli mortalite (%4-20) ve morbiditeye sahip bakteriyemi, menenjit, pnömoni gibi enfeksiyonlara sebep olan mikroorganizmalardır. Aşı 2.,4.,6. ve aylar olmak üzere 4 kez yapılır. İlk 6 ayda aşı olamayanlara (7-11.aylarda): 6-8 hafta ara ile 2 doz, 1. aşıdan ay sonra bir rapeli yapılır aylar arasında hiç aşı yapılmamış ise: 6-8 hafta ara ile 2 doz yapılır, rapel yapılmaz.

52 POLİSAKKARİT PNÖMOKOK AŞISI 23-valent polisakkarit aşısı tek doz 5 yılda bir tekrarlanır. 2 yaş kronik hastalık/bağışıklığı baskılanmış kişiler 65 yaş 2-5 yaş kreş çocukları, bakımevinde yaşayanlar Konjuge aşıları tam, ancak tıbbi sorunu olan 2 yaş son konjuge pnömokok aşısından en az 8hf sonra tek doz yapılır. Immünsupresan tedavi ya da radyoterapiden en az 2 hafta önce uygulanır.

53 Varisella Zoster (Suçiçeği aşısı) Laboratuvar çalışanı, öğretmen, sağlık personeli İmmünitesi baskılanmış hastaların yakınları Doğurganlık çağındaki gebe olmayan kadınlar HIV ile infekte hastaların bir kısmına yapılır. Temas sonrası: 3 gün içinde aşı >%90 ya da VZIG Canlı atenüe aşı Oka suşu ile hazırlanmıştır. o 12. ayda 1.doz, 4-6 yaşta 2.doz o >4 yaş çocuklarda 1-3 ay ara ile iki doz o > 13 yaş min 4 hf ara ile iki doz

54 Human Papilloma Virus aşısı(hpv) Kuadrivalan aşı (Gardasil) 0, 2, 6 ay im 6,11,16,18 HPV suşlarını içerir (genital siğil+servikal kanserden korur) Bivalan aşı (Cervarix) HPV 16,18 suşlarını içerir, 0, 1, 6 ay, im Her iki aşının da koruyuculuğu yüksek, en az 5 yıl Aşı 9-26 yaş arası kızlara yapılır. Ancak aşının HPV virusu ile karşılaşmadan önce yapılması uygundur yaş grubuna da yapılabilir yaş erkeklere 3 doz (genital siğilleri azaltma amaçlı)

55 Menenjit aşısı *(kuadrivalan) A,C, Y, W-135 polisakkarit aşısı 1978 yılında ruhsatlandırılmıştır. *(bivalan iki değerli)a-c polisakkarit aşı : Serogrup A ve C'nin polisakkaritini ihtiva eder. <2 yaş etkili değil. Bağışıklık süresi kısa Hacca gidenlere, erlere uygulanmakta yaş risk grubunda kullanılır.

56 ROTA VİRUS AŞILARI Gelişmekte olan ülkelerde 2 yaş altı ishallerde en önemli etkenlerden birisi rotaviruslerdir. 2 rotavirus aşısı vardır: Önerilen doz: 2-6 ay arasında 1 ay ara ile oral yoldan 1.aşı Rotateq : 3 dozda yapılır veya 2. aşı Rotarix: 2 dozda yapılır. İnvaginasyon riskini azaltmak için: İlk aşı 6. haftada başlar, 3. aydan önce ilk aşı tamamlanmalıdır. İlk doz rotavirus aşısı yapılmasında en büyük yaş: 14 hafta 6 gündür. 15 haftadan daha büyük olanlara rotavirus aşısı başlanmaz.

57 KUDUZ AŞISI HDCV «insan diploid hücre aşısı» kullanılmakta. Temas öncesi: Veteriner, hayvan bakıcıları, laboratuar çalışanları, avcılar, endemik ülkelere seyahat edecek olanlar 0, 7, 21 ya da 28. günler uygulanır. Periyodik rapel sadece mesleki durumlarda geçerli Temas sonrası: *Kuduz spesifik IG 20 IU/kg (Ig yara içine ya da çevresine) *5 doz aşı im + * Yaranın temizlenmesi

58 Ergenlikte Bağışıklama 6-13 yaş üzerinde ve daha önce hiç aşılanmamış çocuklarda aşılama şeması (72 ve üzeri): İlk karşılaşma DaBT-İPA, Hep B, KKK İlk karşılaşmadan 2 ay sonra DaBT-İPA, OPA, Hep B, KKK İlk karşılaşmadan 8 ay sonra DaBT-İPA, OPA, Hep B 14 yaş ve üzerinde ve daha önce hiç aşılanmamış çocuklarda aşılama şeması: İlk karşılaşma İlk karşılaşmadan 2 ay sonra İlk karşılaşmadan 8 ay sonra Td, OPA, Hep B, KKK Td, OPA, Hep B, KKK Td, Hep B

59 Erişkin Aşılama Tetanoz ve Difteri (Td/Tdap ) Pnömokok Influenza Hepatit B Hepatit A KKK Varisella, Zoster HPV Meningokok

60

61 Erişkin Aşılama? Her hasta için ayrı düşünülmeli Primer aşı serileri tamamlanmış mı? Geçirdiği hastalıklar? Zemindeki risk faktörleri? Özel durumlar Gebelik Emzirme Sağlık personeli Hayvancılıkla uğraşanlar HIV pozitif hastalar Immunosupresif hastalar Seyahat edenler

62 SAĞLIK ÇALIŞANLARI BCG aşısı Hepatit B Hepatit A Difteri-tetanoz KKK Suçiçeği İnfluenza aşısı öneriliyor.

63 AŞILI KİŞİ SAĞLIKLI KİŞİ TEŞEKKÜRLER

BİLGİ NOTU. AŞI HAFTASI (21 Nisan 27 Nisan 2012) TÜRKİYE ETKİNLİKLERİ

BİLGİ NOTU. AŞI HAFTASI (21 Nisan 27 Nisan 2012) TÜRKİYE ETKİNLİKLERİ BİLGİ NOTU AŞI HAFTASI (21 Nisan 27 Nisan 2012) TÜRKİYE ETKİNLİKLERİ Her Şeyin Başı Sağlık, Sağlığın Başı Aşı Aşılı Çocuk, Sağlıklı Çocuk Onu Sevin, Koruyun, Aşılayın Çocuklarınızın Eksik Aşılarını Tamamlatınız

Detaylı

Şehnaz HATİPOĞLU Aile Hekimliği Uzmanı İzmir, 2016

Şehnaz HATİPOĞLU Aile Hekimliği Uzmanı İzmir, 2016 Şehnaz HATİPOĞLU Aile Hekimliği Uzmanı İzmir, 2016 Aşılama Birinci basamak sağlık kuruluşlarında çalışan hekim ve diğer personelin temel görevlerinden biri çocuk sağlığının korunmasıdır. Hastalıkların

Detaylı

Ulusal Aşı Takvimi. (Genel bakış ve Yenilikler) Ara Güler in objektifinden

Ulusal Aşı Takvimi. (Genel bakış ve Yenilikler) Ara Güler in objektifinden Prof. Dr. Mustafa Hacımustafaoğlu Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Bilim Dalı, Bursa Ulusal Aşı Takvimi (Genel bakış ve Yenilikler) Ara Güler in objektifinden Aşı niçin yapılır?

Detaylı

Çocukluk Çağı Aşılamaları. Doç. Dr. Güldane Koturoğlu

Çocukluk Çağı Aşılamaları. Doç. Dr. Güldane Koturoğlu Çocukluk Çağı Aşılamaları Doç. Dr. Güldane Koturoğlu Rutin Aşı Takvimi-2012 ÖNERİLEN RUTİN AŞI PROGRAMI-2012 Ulusal aşı programı DOĞUM 1. AYIN SONU 2. AYIN SONU 4. AYIN SONU 6. AYIN SONU HEPATİT B 1. Doz

Detaylı

BİLGİ NOTU. AŞI HAFTASI (20 25 Nisan 2015) TÜRKİYE ETKİNLİKLERİ

BİLGİ NOTU. AŞI HAFTASI (20 25 Nisan 2015) TÜRKİYE ETKİNLİKLERİ BİLGİ NOTU AŞI HAFTASI (20 25 Nisan 2015) TÜRKİYE ETKİNLİKLERİ Sağlık Aşılıyoruz Her Şeyin Başı Sağlık, Sağlığın Başı Aşı Aşılanın, Önleyin, Korunun Çocuklarınızın Eksik Aşılarını Tamamlatınız Aşılı Çocuk,

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Burdur Halk Sağlığı Müdürlüğü

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Burdur Halk Sağlığı Müdürlüğü Sayı : B.10.1HSK.4.15.16.00 102/ 646 17/09/2012 Konu : Hepatit A Aşısı Uygulaması Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Başkanlığının Çocukluk Aşı Takvimine eklenen Hepatit A Aşısı Uygulaması ile

Detaylı

Dr. Zerrin YULUĞKURAL. Trakya Ü. Tıp Fak. İnfeksiyon Hast. Ve Klin. Mik. AD.

Dr. Zerrin YULUĞKURAL. Trakya Ü. Tıp Fak. İnfeksiyon Hast. Ve Klin. Mik. AD. Dr. Zerrin YULUĞKURAL Trakya Ü. Tıp Fak. İnfeksiyon Hast. Ve Klin. Mik. AD. 6. Türkiye EKMUD Kongresi, 12.5.2016 Her bir erişkin sağlık durumuna bakılmaksızın aşılama açısından önemli Sağlık durumları

Detaylı

İmmünizasyon için kullanılan immünbiyolojik ajanlar,antijenler (bakteri, virus, toksoid ) veya antikorlardır (immünglobulin, antitoksinler).

İmmünizasyon için kullanılan immünbiyolojik ajanlar,antijenler (bakteri, virus, toksoid ) veya antikorlardır (immünglobulin, antitoksinler). Prof. Dr. Saim DAYAN D.Ü. Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji A.D. Erişkin immünizasyon Hastalıkların, hastalıklara bağlı sakatlık ve ölümlerin önlenmesinde en etkili yollardan

Detaylı

SAĞLIK ÇALIŞANLARI MESLEKİ RİSKİ TALİMATI

SAĞLIK ÇALIŞANLARI MESLEKİ RİSKİ TALİMATI Dok No: ENF.TL.15 Yayın tarihi: NİSAN 2013 Rev.Tar/no: -/0 Sayfa No: 1 / 6 1.0 AMAÇ:Sağlık çalışanlarının iş yerinde karşılaştıkları tehlikeler ve meslek risklerine karşı korumak. 2.0 KAPSAM:Hastanede

Detaylı

Klinik Çalışanlarına Önerilen Sağlık Girişimleri

Klinik Çalışanlarına Önerilen Sağlık Girişimleri Klinik Çalışanlarına Önerilen Sağlık Girişimleri Sağlık kuruluşları hizmet, eğitim, araştırma faaliyetlerinin yürütüldüğü kompleks yapılardır. Bu nedenle, sağlık çalışanlarının iş yerinde karşılaştıkları

Detaylı

Erişkin İmmunizasyonu. Dr. Hilal Sipahi Mayıs 2006

Erişkin İmmunizasyonu. Dr. Hilal Sipahi Mayıs 2006 Erişkin İmmunizasyonu Dr. Hilal Sipahi Mayıs 2006 Günümüzde erişkinler halen aşı ile önlenebilir hastalıklardan ölebilmekte : Aşılamanın çocuklardaki gibi erişkin bakımının bir parçası olarak algılanmıyor

Detaylı

Dr. Aysun Yalçı AÜTF İbn-i Sina Hastanesi

Dr. Aysun Yalçı AÜTF İbn-i Sina Hastanesi Dr. Aysun Yalçı AÜTF İbn-i Sina Hastanesi ACIP (Advisory Committee on Immunisation Practices) HICPAC (Hospital Infection Control Practices Advisory Committee) Sağlık çalışanları Yaşlılar Kronik hastalığı

Detaylı

Seyahat ve Aşılama. Dr. Meltem Arzu YETKİN SB Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi

Seyahat ve Aşılama. Dr. Meltem Arzu YETKİN SB Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Seyahat ve Aşılama Dr. Meltem Arzu YETKİN SB Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Yurtdışına seyahat mi düşünüyorsunuz? Hazırlıklı mısınız? Seyahat ve aşılama programını planlarken. Gidilecek bölge bilgileri

Detaylı

Bağışıklamada Güncel Durum

Bağışıklamada Güncel Durum Bağışıklamada Güncel Durum Aşı İle Önlenebilir Hastalıklar Daire Başkanlığı Dr.Osman Topaç 4.Ulusal Pediatri Kongresi 16-19 Kasım 2016/Antalya Genişletilmiş Bağışıklama Programı Amaç: Hassas yaş gruplarına

Detaylı

Türkiye de Geleceğe Dönük Planlar. Dr. Seraceddin ÇOM Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdür V.

Türkiye de Geleceğe Dönük Planlar. Dr. Seraceddin ÇOM Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdür V. Türkiye de Geleceğe Dönük Planlar Dr. Seraceddin ÇOM Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdür V. Aşı Takvimi ve Bağışıklama Danışma Kurulu (BDK) BDK 30 kadar akademisyenden oluşmakta ve yılda ortalama 4 kez

Detaylı

Seyahat ve Aşılama Dr. Kenan Hızel

Seyahat ve Aşılama Dr. Kenan Hızel Seyahat ve Aşılama Dr. Kenan Hızel Gazi Ü.T.F. Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD. Turistlerde sağlık riskleri 100 bin turistte (1 ay gelişmekte olan ülkede kalan): 50,000 sağlık problemi

Detaylı

SAĞLIKLI ERİŞKİNE YAPILMASI GEREKEN AŞILAR

SAĞLIKLI ERİŞKİNE YAPILMASI GEREKEN AŞILAR SAĞLIKLI ERİŞKİNE YAPILMASI GEREKEN AŞILAR Doç.Dr. Murat DİZBAY G.Ü.T.F. Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji A.D. Edward Jenner, 1796 Erişkinde bağışıklama İki lider arasındaki fark? Erişkinlerde

Detaylı

AŞI ve SERUMLAR. Dr. Sibel AK

AŞI ve SERUMLAR. Dr. Sibel AK AŞI ve SERUMLAR Dr. Sibel AK Bugün; Ak#f İmmünizasyon Bakteriyel Aşılar Viral Aşılar Aşı Takvimi Pasif İmmünizasyon Aşı Etkileşimleri Tanımlar İmmünite (Bağışıklık): Konağın, kendisinden farklı yapıya

Detaylı

Genişletilmiş Bağışıklama Programı-GBP

Genişletilmiş Bağışıklama Programı-GBP Aşı ile Önlenebilir Hastalıklar Daire Başkanlığı Dr. Osman TOPAÇ Haziran 2017 1 Genişletilmiş Bağışıklama Programı-GBP Amaç: Hassas yaş gruplarına enfeksiyona yakalanmalarından önce ulaşıp, hastalıklara

Detaylı

Kronik Hastalığı Olanlarda ve İmmünsüpresif Hastalarda Bağışıklama. Dr. Hüsnü Pullukçu Ege ÜTF Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD

Kronik Hastalığı Olanlarda ve İmmünsüpresif Hastalarda Bağışıklama. Dr. Hüsnü Pullukçu Ege ÜTF Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Kronik Hastalığı Olanlarda ve İmmünsüpresif Hastalarda Bağışıklama Dr. Hüsnü Pullukçu Ege ÜTF Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Bağışıklığın Baskılanması Birincil İkincil B hücre hastalıkları

Detaylı

HAYDİ BÜYÜKLER AŞIYA!

HAYDİ BÜYÜKLER AŞIYA! İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri 209 TOPLUMDAN EDİNİLMİŞ ENFEKSİYONLARA PRATİK YAKLAŞIMLAR Sempozyum Dizisi No:61 Şubat 2008; s.209-214 HAYDİ BÜYÜKLER AŞIYA! Prof. Dr. Gaye

Detaylı

ÜLKEMİZDE AŞI UYGULAMALARI GENİŞLETİLMİŞ BAĞIŞIKLAMA PROGRAMI

ÜLKEMİZDE AŞI UYGULAMALARI GENİŞLETİLMİŞ BAĞIŞIKLAMA PROGRAMI ÜLKEMİZDE AŞI UYGULAMALARI GENİŞLETİLMİŞ BAĞIŞIKLAMA PROGRAMI Dr. Osman TOPAÇ Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü Aşı ile Önlenebilir Hastalıklar Daire Başkanı 23-25EKİM 2017 6.PUADER KONGRESİ Susesi Luxury Otel

Detaylı

İmmünsüpresif Çocukta Aşılama

İmmünsüpresif Çocukta Aşılama İmmünsüpresif Çocukta Aşılama Dr. Ateş Kara Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Enfeksiyon Hastalıkları Ünitesi 1 Bulgaristan - Komşu 18.000 Kızamık vakası

Detaylı

İmmünsüpresif Bireylerde İmmünizasyon

İmmünsüpresif Bireylerde İmmünizasyon İmmünsüpresif Bireylerde İmmünizasyon Dr. Meltem Avcı İzmir Bozyaka Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniği meltema1@hotmail.com İmmünsüpresif birey = İmmünkompromize

Detaylı

BİRİNCİ BASAMAKTA PRİMER İMMÜN YETMEZLİK

BİRİNCİ BASAMAKTA PRİMER İMMÜN YETMEZLİK 1 AŞILAMADA AMAÇ Aşı ile korunulabilir hastalıkları engellemek Enfeksiyon kaynaklı mortaliteyi azaltmak Enfeksiyon kaynaklı morbiditeyi azaltmak HİÇBİR AŞININ HERKES İÇİN TAMAMEN ETKİN VE GÜVENİLİR OLMASI

Detaylı

SAĞLIK PERSONELİNİN BULAŞICI HASTALIKLARA YÖNELİK TARAMA PROTOKOLÜ

SAĞLIK PERSONELİNİN BULAŞICI HASTALIKLARA YÖNELİK TARAMA PROTOKOLÜ SAĞLIK PERSONELİNİN BULAŞICI HASTALIKLARA YÖNELİK TARAMA PROTOKOLÜ Çalışanların hastane ortamında bulaşıcı hastalıklardan korunmasını sağlamak, bulaşıcı hastalıklara maruziyet durumunda alınması gereken

Detaylı

Özel Konakta Bağışıklama. Dr. Alpay AZAP Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD

Özel Konakta Bağışıklama. Dr. Alpay AZAP Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Özel Konakta Bağışıklama Dr. Alpay AZAP Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Olgu 45 yaşında erkek hasta Mantle Cell Lenfoma nedeniyle R-CHOP (rituksimab,

Detaylı

ERİŞKİNLERDE BAĞIŞIKLAMA. Dr.Meltem Taşbakan

ERİŞKİNLERDE BAĞIŞIKLAMA. Dr.Meltem Taşbakan ERİŞKİNLERDE BAĞIŞIKLAMA Dr.Meltem Taşbakan 1 2 Neden Erişkin Bağışıklaması? 3 ERİŞKİNLERDE BAĞIŞIKLAMA İleri yaşla birlikte hastalık riskinin artması Tetanoz, Grip, Pnömoni Risk gruplarında ve özel gruplarda

Detaylı

Gebelere hangi aşıları önerelim? Kılavuzlar ne öneriyor? Dr. Selim BÜYÜKKURT

Gebelere hangi aşıları önerelim? Kılavuzlar ne öneriyor? Dr. Selim BÜYÜKKURT Gebelere hangi aşıları önerelim? Kılavuzlar ne öneriyor? Dr. Selim BÜYÜKKURT selimbuyukkurt@gmail.com WHO CDC ACOG Up To Date MedScape EKMUD KLİMİK KLİMUD Kaynaklar Ülke için kaynak oluştururken

Detaylı

HIV POZİTİF HASTALARDA İMMÜNİZASYON. DR. Hüsnü PULLUKÇU Ege ÜTF Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD

HIV POZİTİF HASTALARDA İMMÜNİZASYON. DR. Hüsnü PULLUKÇU Ege ÜTF Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD HIV POZİTİF HASTALARDA İMMÜNİZASYON DR. Hüsnü PULLUKÇU Ege ÜTF Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Rutin erişkin bağışıklamasına göre ARTMIŞ RİSK VAR MI? Hangi aşı? ARTMIŞ RİSK İnvaziv pnömokok

Detaylı

Sonradan Kazandırılan Bağışıklık

Sonradan Kazandırılan Bağışıklık Sonradan Kazandırılan Bağışıklık 1 Çocukların Ölüm Nedenleri Arasında Aşı İle Önlenebilir Hastalıklar İlk Sırada Bulunur Boğmaca 11% Tetanoz 8% Diğerleri 1% Pnömokok 28% Hib 15% Rotavirus 16% Kızamık 21%

Detaylı

Böbrek Nakli Yapılan Çocuklarda Bağışıklanma Durumunun ve Aşı Yanıtlarının Değerlendirilmesi

Böbrek Nakli Yapılan Çocuklarda Bağışıklanma Durumunun ve Aşı Yanıtlarının Değerlendirilmesi Böbrek Nakli Yapılan Çocuklarda Bağışıklanma Durumunun ve Aşı Yanıtlarının Değerlendirilmesi Elif Çomak 1 Çağla Serpil Doğan 2 Arife Uslu Gökçeoğlu 3 Sevtap Velipaşaoğlu 4, Mustafa Koyun 5 Sema Akman 5

Detaylı

İmmünkompromize Konakta Aşılama Rehberi. Uzm.Dr. Ebru DİK İzmir Bozyaka E.A.H

İmmünkompromize Konakta Aşılama Rehberi. Uzm.Dr. Ebru DİK İzmir Bozyaka E.A.H İmmünkompromize Konakta Aşılama Rehberi Uzm.Dr. Ebru DİK İzmir Bozyaka E.A.H 2013 IDSA İmmünkompromize Kişilerin Aşılanması İçin Klinik Uygulama Rehberi Bu rehber, immünkompromise hastaların ve onlarla

Detaylı

Tdap Aşıları (Difteri, Toksoid ve Cansız Boğmaca)

Tdap Aşıları (Difteri, Toksoid ve Cansız Boğmaca) Tdap Aşıları (Difteri, Toksoid ve Cansız Boğmaca) Erişkin ve büyük çocuklarla kıyaslandığında, 12 ay altındaki infantlar gerçek anlamda yüksek boğmaca oranlarına ve boğmaca ile ilişkili ölümlerin geniş

Detaylı

ERİŞKİNDE AŞIYLA KORUNULABİLEN HASTALIKLARIN EPİDEMİYOLOJİSİ

ERİŞKİNDE AŞIYLA KORUNULABİLEN HASTALIKLARIN EPİDEMİYOLOJİSİ ERİŞKİNDE AŞIYLA KORUNULABİLEN HASTALIKLARIN EPİDEMİYOLOJİSİ Dr. Sema ALP ÇAVUŞ Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD,İzmir Seroepidemiyoloji Aşıyla

Detaylı

HEPATİT B AŞISI HEPATİT B AŞISI HEPATİT B AŞISI KİMLERE YAPILIR? HEPATİT B RİSKİ OLAN KİŞİLER

HEPATİT B AŞISI HEPATİT B AŞISI HEPATİT B AŞISI KİMLERE YAPILIR? HEPATİT B RİSKİ OLAN KİŞİLER HEPATİT B AŞISI HEPATİT B AŞISI Hepatit B aşısı bilinen en etkili aşılardan biridir. Hepati B aşısı inaktif ölü bir aşıdır, aşı içinde hastalık yapacak virus bulunmaz. Hepatit B aşısı 3 doz halinde yapılmalıdır.

Detaylı

HIV POZİTİF HASTALARDA BAĞIŞIKLAMA

HIV POZİTİF HASTALARDA BAĞIŞIKLAMA HIV POZİTİF HASTALARDA BAĞIŞIKLAMA DR. Hüsnü PULLUKÇU Ege ÜTF Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD 18.03.2017 Adana.EKMUD HIV POZİTİF HASTALARDA AŞI İLE KORUNULABİLEN HASTALIKLAR İÇİN ARTMIŞ

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Türkiye Halk Sağlığı Kurumu

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Hepatit A Aşılama Şeması: RİSK GRUBU AŞILAMALARI Aşağıda tanımlanmış risk gruplarında yer alanlara, hepatit A aşısı iki doz (iki doz arasında en az 6 ay süre olacak şekilde) olarak uygulanır. Risk Grubu

Detaylı

GENĠġLETĠLMĠġ BAĞIġIKLAMA PROGRAMI. Dr. Turan BUZGAN Sağlık Bakanlığı MüsteĢar Yardımcısı

GENĠġLETĠLMĠġ BAĞIġIKLAMA PROGRAMI. Dr. Turan BUZGAN Sağlık Bakanlığı MüsteĢar Yardımcısı GENĠġLETĠLMĠġ BAĞIġIKLAMA PROGRAMI Dr. Turan BUZGAN Sağlık Bakanlığı MüsteĢar Yardımcısı 1 Türkiye AĢı Tarihçesi 1930 lar: Çiçek 1937: Difteri, Boğmaca 1952: BCG 1963: Oral Polio 1968: DBT 1970: Kızamık

Detaylı

HEPATİT TARAMA TESTLERİ

HEPATİT TARAMA TESTLERİ HEPATİT TARAMA TESTLERİ Hepatit Tarama Testleri (Hepatit Check Up) Hepatit taraması yaptırın, aşı olun, tedavi olun, kendinizi ve sevdiklerinizi koruyun. Hepatitler toplumda hızla yayılan ve kronikleşerek

Detaylı

Kanser hastaları KİT transplantasyonu yapılan hastalar, HIV infeksiyonlu hastalar, Gebeler, Kronik hastalıklar (diyabetik hastalar, kr.

Kanser hastaları KİT transplantasyonu yapılan hastalar, HIV infeksiyonlu hastalar, Gebeler, Kronik hastalıklar (diyabetik hastalar, kr. Kanser hastaları KİT transplantasyonu yapılan hastalar, HIV infeksiyonlu hastalar, Gebeler, Kronik hastalıklar (diyabetik hastalar, kr. karaciğer, kalp hastalığı, kronik akciğer hastalığı, ) Son dönem

Detaylı

ERİŞKİNDE AŞIYLA ÖNLENEBİLEN HASTALIKLARIN SEROEPİDEMİYOLOJİSİ

ERİŞKİNDE AŞIYLA ÖNLENEBİLEN HASTALIKLARIN SEROEPİDEMİYOLOJİSİ ERİŞKİNDE AŞIYLA ÖNLENEBİLEN HASTALIKLARIN SEROEPİDEMİYOLOJİSİ Dr. Sema ALP ÇAVUŞ Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD,İzmir Sunum Planı Türkiye de

Detaylı

HEMATOPOİETİK KÖK HÜCRE TRANSPLANT ALICILARINDA AŞILAMA. Dr. Behice Kurtaran Ç.Ü.T.F. Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD

HEMATOPOİETİK KÖK HÜCRE TRANSPLANT ALICILARINDA AŞILAMA. Dr. Behice Kurtaran Ç.Ü.T.F. Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD HEMATOPOİETİK KÖK HÜCRE TRANSPLANT ALICILARINDA AŞILAMA Dr. Behice Kurtaran Ç.Ü.T.F. Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD 2 Transplant hastalarında immün durumun belirleyicileri Önceki aşılanma

Detaylı

Doç.Dr.Ergin ÇİFTÇİ. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi

Doç.Dr.Ergin ÇİFTÇİ. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Doç.Dr.Ergin ÇİFTÇİ Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları BD SEMİNER Adı : Demir Metabolizması Sunan : Dr.Ergin ÇİFTÇİ Sorumlu : Prof.Dr.Şükrü CİN Yıl : 1997 Slide No : 2 FOTOĞRAF

Detaylı

ÜLKEMİZDE GÜNCEL AŞILAMA

ÜLKEMİZDE GÜNCEL AŞILAMA ÜLKEMİZDE GÜNCEL AŞILAMA Aşılama, bulaşıcı hastalıkların azaltılması veya tamamen ortadan kaldırılmasında toplumlar tarafından en yaygın kabul görmüş, en etkin ve en ekonomik girişimdir. Türkiye de ilk

Detaylı

Boğmaca aşısında güncel gelişmeler

Boğmaca aşısında güncel gelişmeler Boğmaca aşısında güncel gelişmeler Prof Dr Ufuk Beyazova Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Sosyal Pediatri Bilim Dalı 7-12 Kasım 2012 Sosyal Pediatri Kongresi Boğmaca aşısı 1914 te bulundu, önce ABD de uygulanmaya

Detaylı

ERİŞKİNDE BAĞIŞIKLAMA. DR. FÜGEN YÖRÜK A.Ü.T.F Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji

ERİŞKİNDE BAĞIŞIKLAMA. DR. FÜGEN YÖRÜK A.Ü.T.F Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji ERİŞKİNDE BAĞIŞIKLAMA DR. FÜGEN YÖRÜK A.Ü.T.F Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Bağışıklama nedir, nasıl sağlanır? Erişkinde bağışıklama neden gereklidir? ACIP 2016 önerileri (hangi yenilikler

Detaylı

Çocuk enfeksiyon hastalıkları derneği 2012 genişletilmiş aşı takvimi

Çocuk enfeksiyon hastalıkları derneği 2012 genişletilmiş aşı takvimi Çocuk enfeksiyon hastalıkları derneği 2012 genişletilmiş aşı takvimi ÇOCUK ENFEKSİYON HASTALIKLARI DERNEĞİ 2012 GENİŞLETİLMİŞ AŞI TAKVİMİ * Doğumda 1. 2. 3. 4. 6. 12. 15. 18. 24. 30. (4-6 yaş) İÖO 1. sınıf

Detaylı

ULUSAL AŞI PROGRAMI. T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu. Türkiye Halk Sağlığı Kurumu. Dr. Mehmet Ali TORUNOĞLU

ULUSAL AŞI PROGRAMI. T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu. Türkiye Halk Sağlığı Kurumu. Dr. Mehmet Ali TORUNOĞLU ULUSAL AŞI PROGRAMI Dr. Mehmet Ali TORUNOĞLU Bulaşıcı Hastalık Kontrol Programları Başkan Yardımcısı 18.Pratisyen Hekimlik Kongresi Antalya, 2013 1 Bağışıklama Sisteminin Bileşenleri Aşı sağlanması, kalite

Detaylı

KLİMİK EBÇG 6-7 Aralık 2014, İstanbul

KLİMİK EBÇG 6-7 Aralık 2014, İstanbul KLİMİK EBÇG 6-7 Aralık 2014, İstanbul Kanser hastaları KİT transplantasyonu yapılan hastalar, HIV infeksiyonlu hastalar, Gebeler, Kronik hastalıklar Diyabet Kronik karaciğer, Kalp hastalığı, kronik akciğer

Detaylı

Erişkin Aşıları: Kime? Ne Zaman? Nasıl? Prof. Dr. Necla TÜLEK Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi

Erişkin Aşıları: Kime? Ne Zaman? Nasıl? Prof. Dr. Necla TÜLEK Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Erişkin Aşıları: Kime? Ne Zaman? Nasıl? Prof. Dr. Necla TÜLEK Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi İnfeksiyon hastalıklarından korunma, ölüm ve sekellerinin azaltılmasında en önemli iki yöntem sanitasyon

Detaylı

SAĞLIK ÇALIŞANLARININ ENFEKSİYON RİSKLERİ

SAĞLIK ÇALIŞANLARININ ENFEKSİYON RİSKLERİ SAĞLIK ÇALIŞANLARININ ENFEKSİYON RİSKLERİ Sağlık hizmeti veren, Doktor Ebe Hemşire Diş hekimi Hemşirelik öğrencileri, risk altındadır Bu personelin enfeksiyon açısından izlemi personel sağlığı ve hastane

Detaylı

ERİŞKİN AŞILAMA ÖNERİLERİ 2010. Türk İç Hastalıkları Uzmanlık Derneği Genç Dahiliyeciler Grubu Ankara, 2010.

ERİŞKİN AŞILAMA ÖNERİLERİ 2010. Türk İç Hastalıkları Uzmanlık Derneği Genç Dahiliyeciler Grubu Ankara, 2010. ERİŞKİN AŞILAMA ÖNERİLERİ 2010 Türk İç Hastalıkları Uzmanlık Derneği Genç Dahiliyeciler Grubu Ankara, 2010. Türk İç Hastalıkları Uzmanlık Derneği olarak, sık yapılan klinik uygulamalarda yardımcı olabilecek

Detaylı

Aşılar. Erişkinde Bağışıklama 2011-2012. Aşılar II- Aşılar III- 08.03.2012. Prof. Dr. H. Barbaros Oral

Aşılar. Erişkinde Bağışıklama 2011-2012. Aşılar II- Aşılar III- 08.03.2012. Prof. Dr. H. Barbaros Oral Erişkinde Bağışıklama 2011-2012 Prof. Dr. H. Barbaros Oral 1 Aşılar TOKSOİD AŞILAR Difteri toksoidi Tetanoz toksoidi ÖLÜ BAKTERİ AŞILARI Boğmaca (Pertusis) Aşısı Kolera aşısı Tifo aşısı Veba aşısı POLİSAKKARİT

Detaylı

Aşı Programları Şubesi İstanbul Halk Sağlığı Müdürlüğü

Aşı Programları Şubesi İstanbul Halk Sağlığı Müdürlüğü Aşı Programları Şubesi İstanbul Halk Sağlığı Müdürlüğü www.istanbulhalksagligi.gov.tr Aşı Uygulama Teknikleri 2 Aşı Uygulamasında Enfeksiyon Kontrolü ve Steril Teknik Aşı uygulaması yapan hemşire ve ebeler

Detaylı

ERİŞKİN İMMÜNİZASYON. Prof. Dr. Saim Dayan Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

ERİŞKİN İMMÜNİZASYON. Prof. Dr. Saim Dayan Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı ERİŞKİN İMMÜNİZASYON Prof. Dr. Saim Dayan Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı . Hastalıkların, hastalıklara bağlı sakatlık ve ölümlerin önlenmesinde

Detaylı

AKILCI AŞI UYGULAMALARI. Prof Dr. Esin ŞENOL Uzm. Hemş. Fatma ÖZER

AKILCI AŞI UYGULAMALARI. Prof Dr. Esin ŞENOL Uzm. Hemş. Fatma ÖZER AKILCI AŞI UYGULAMALARI Prof Dr. Esin ŞENOL Uzm. Hemş. Fatma ÖZER GAZİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ERİŞKİN BAĞIŞIKLAMA MERKEZİ- (1994- ) ERİŞKİN AŞI MERKEZİ-2010 Sağlık Çalışanları Aşılaması İnfeksiyon

Detaylı

Bağışıklama ve bağışıklama hizmetleri. Yrd. Doç.Dr. Yılmaz PALANCI

Bağışıklama ve bağışıklama hizmetleri. Yrd. Doç.Dr. Yılmaz PALANCI Bağışıklama ve bağışıklama hizmetleri Yrd. Doç.Dr. Yılmaz PALANCI Bağışıklama yararları Hastalanmayı Önler. Ölümleri Önler Sakatlanmayı Önler. Ucuz ve maliyet-etkilidir. Uygulanması kolaydır. Irk/ Cins

Detaylı

İnfluenza virüsünün yol açtığı hastalıkların ve ölümlerin çoğu yıllık grip aşıları ile önlenebiliyor.

İnfluenza virüsünün yol açtığı hastalıkların ve ölümlerin çoğu yıllık grip aşıları ile önlenebiliyor. Her yıl milyonlarca kişiyi etkileyen bir solunum yolu enfeksiyonu olan grip, hastaneye yatışı gerektirecek kadar ağır hastalık tablolarına neden olabiliyor. Grip ve sonrasında gelişen akciğer enfeksiyonları

Detaylı

İNFLUENZADA KORUNMA. Uz. Dr. Öznur Ak KEAH

İNFLUENZADA KORUNMA. Uz. Dr. Öznur Ak KEAH İNFLUENZADA KORUNMA Uz. Dr. Öznur Ak KEAH İnfluenzaya bağlı komplikasyonların önlenmesi, hastalığın hafif geçirilmesi, hastaneye yatışın azaltılmasında en etkili yol AŞI ile korunmaktır. Antiviral ilaçlarla

Detaylı

GEBELERDE AŞILAMA. Dr. Neşe DEMİRTÜRK Kocatepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD, Afyonkarahisar.

GEBELERDE AŞILAMA. Dr. Neşe DEMİRTÜRK Kocatepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD, Afyonkarahisar. GEBELERDE AŞILAMA Dr. Neşe DEMİRTÜRK Kocatepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD, Afyonkarahisar. AŞILAMADA HEDEFLER Hastalıkların geçirilmesinin önlenmesi Mortalite

Detaylı

AŞI UYGULAMALARI. Dr. Sevtap GÜNEY Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Sosyal Pediatri Bilim Dalı, ANTALYA

AŞI UYGULAMALARI. Dr. Sevtap GÜNEY Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Sosyal Pediatri Bilim Dalı, ANTALYA AŞI UYGULAMALARI Dr. Sevtap GÜNEY Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Sosyal Pediatri Bilim Dalı, ANTALYA 1 HBV 0,1,6 ay BCG 2. ay KPA 2,4,6,12. ay DaBT-IPA

Detaylı

Sağlık Çalışanlarında Risk Oluşturan Bulaşıcı Hastalıklar. Prof. Dr. Levent Akın Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı

Sağlık Çalışanlarında Risk Oluşturan Bulaşıcı Hastalıklar. Prof. Dr. Levent Akın Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Sağlık Çalışanlarında Risk Oluşturan Bulaşıcı Hastalıklar Prof. Dr. Levent Akın Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Sağlık Çalışanlarının Mesleki Riskleri Enfeksiyon Kesici

Detaylı

Bağışıklamanın Tarihçesi

Bağışıklamanın Tarihçesi Bağışıklamanın Tarihçesi Dr. Zerrin YULUĞKURAL 6. Türkiye EKMUD Bilimsel Pla=ormu Nisan 2017 Antalya Hastalıklara karşı korumak amacıyla uygulanan aşılamanın tarihi eski Büyük toplulukların rumn olarak

Detaylı

AŞILAR. Asist. Dr. Kadir ÖZDEMİR Danışman: Prof. Dr. Mehmet UNGAN

AŞILAR. Asist. Dr. Kadir ÖZDEMİR Danışman: Prof. Dr. Mehmet UNGAN AŞILAR Asist. Dr. Kadir ÖZDEMİR Danışman: Prof. Dr. Mehmet UNGAN 1 AŞI NEDİR? Aşılama aktif immünizasyonla immun sistem cevabını düzenlemek amacıyla antijenleri vücuda verme yöntemidir. Aşı; bir hastalığa

Detaylı

ERĐŞKĐN AŞILAMASINDA ĐŞYERĐ HEKĐMLERĐNĐN ROLÜ

ERĐŞKĐN AŞILAMASINDA ĐŞYERĐ HEKĐMLERĐNĐN ROLÜ ERĐŞKĐN AŞILAMASINDA ĐŞYERĐ HEKĐMLERĐNĐN ROLÜ Şevket AKSOY Đşyeri Hekimleri Derneği Sevket.aksoy@gmail.com ÖZET Đşyerlerinde bulaşıcı hastalıklardan korunmak için aşılamanın işyeri hekimlerinin temel görevlerinden

Detaylı

KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HALK SAĞLIĞI ANABİLİM DALI HEKİM ADAYI AİLE SAĞLIĞI BİRİMİ ÇALIŞMA DOSYASI

KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HALK SAĞLIĞI ANABİLİM DALI HEKİM ADAYI AİLE SAĞLIĞI BİRİMİ ÇALIŞMA DOSYASI KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HALK SAĞLIĞI ANABİLİM DALI HEKİM ADAYI AİLE SAĞLIĞI BİRİMİ ÇALIŞMA DOSYASI HEKİM ADAYININ Adı Soyadı : Numarası : Staj Tarihleri : Danışman Öğretim Üyesi : DANIŞMAN AİLE

Detaylı

Kızınızın sağlığı için: HPV aşısıyla rahim ağzı kanserine* karşı önlem alın. * belli human papillom virüsleri neden olur

Kızınızın sağlığı için: HPV aşısıyla rahim ağzı kanserine* karşı önlem alın. * belli human papillom virüsleri neden olur Kızınızın sağlığı için: HPV aşısıyla rahim ağzı kanserine* karşı önlem alın * belli human papillom virüsleri neden olur TÜM INSANLARIN %80 i hayatları boyunca bunlarla temas eder HPV nedir ve neye yol

Detaylı

Dünya'da ve Türkiye'de aşılama takvimindeki gelişmeler

Dünya'da ve Türkiye'de aşılama takvimindeki gelişmeler Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi 2008; 51: 168-175 Derleme Dünya'da ve Türkiye'de aşılama takvimindeki gelişmeler Elif N. Özmert Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatri Profesörü SUMMARY: Özmert

Detaylı

ENFEKSİYONDAN KORUNMADA BAĞIŞIKLAMA. Öğr. Gör. Blm. Uzm. F. Özlem ÖZTÜRK

ENFEKSİYONDAN KORUNMADA BAĞIŞIKLAMA. Öğr. Gör. Blm. Uzm. F. Özlem ÖZTÜRK ENFEKSİYONDAN KORUNMADA BAĞIŞIKLAMA Öğr. Gör. Blm. Uzm. F. Özlem ÖZTÜRK BAĞIŞIKLAMA Bağışıklık oluşturmak için vücuda çok az miktarda antijen verilmesine bağışıklama veya immunizasyon denir. Bağışıklama

Detaylı

ÇOCUKLUK ÇAĞI AŞILAMALARI VE ERİŞKİN BAĞIŞIKLAMASI CHILDHOOD VACİNATION AND ADULT IMMUNITATİON

ÇOCUKLUK ÇAĞI AŞILAMALARI VE ERİŞKİN BAĞIŞIKLAMASI CHILDHOOD VACİNATION AND ADULT IMMUNITATİON Gazi Tıp Dergisi / Gazi Medical Journal 2007: Cilt 18: Sayı 2: 47-65 DERLEME - REVIEW ARTICLE ÇOCUKLUK ÇAĞI AŞILAMALARI VE ERİŞKİN BAĞIŞIKLAMASI CHILDHOOD VACİNATION AND ADULT IMMUNITATİON Ufuk BEYAZOVA

Detaylı

Sonradan Kazandırılan Bağışıklık

Sonradan Kazandırılan Bağışıklık Sonradan Kazandırılan Bağışıklık 1 Boğmaca 11% Tetanoz 8% Diğerleri 1% Pnömokok 28% Hib 15% Rotavirus 16% Kızamık 21% Aşı İle Önlebilir Hastalıklar Difteri Hib Hepatit B Kızamık Kabakulak Yenidoğan tetanozu

Detaylı

ERİŞKİN AŞILAMASI KİMLERE,NEDEN,NASIL?

ERİŞKİN AŞILAMASI KİMLERE,NEDEN,NASIL? ERİŞKİN AŞILAMASI KİMLERE,NEDEN,NASIL? Firdevs Aktaş Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı,ANKARA ERİŞKİN AŞILAMASI NASIL? ÇOCUKLARINI AŞILATMAYAN

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. İnsan rotavirus RIX4414 suşu (canlı atenüe)* en az 10 6.0 CCID 50

KULLANMA TALİMATI. İnsan rotavirus RIX4414 suşu (canlı atenüe)* en az 10 6.0 CCID 50 KULLANMA TALİMATI ROTARIX 1.5 ml oral süspansiyon içeren aplikatör Rotavirüs aşısı, canlı Ağız yoluyla uygulanır. *Etkin maddeler : 1 doz (1,5 ml) içeriği : İnsan rotavirus RIX4414 suşu (canlı atenüe)*

Detaylı

ORDUDA VE HACILARDA MENİNGOKOK AŞILAMASI. Dr. Levent Akın Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı

ORDUDA VE HACILARDA MENİNGOKOK AŞILAMASI. Dr. Levent Akın Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı ORDUDA VE HACILARDA MENİNGOKOK AŞILAMASI Dr. Levent Akın Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Meningokok hastalığı, yüksek hastalandırma ve ölüm oranı ile seyreden meningoksemi

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. H-VAC PEDİYATRİK 0.5 ml İM enjeksiyon için süspansiyon içeren ampul Hepatit-B Aşısı (rekombinant DNA) Kas içine uygulanır.

KULLANMA TALİMATI. H-VAC PEDİYATRİK 0.5 ml İM enjeksiyon için süspansiyon içeren ampul Hepatit-B Aşısı (rekombinant DNA) Kas içine uygulanır. KULLANMA TALİMATI H-VAC PEDİYATRİK 0.5 ml İM enjeksiyon için süspansiyon içeren ampul Hepatit-B Aşısı (rekombinant DNA) Kas içine uygulanır. Etkin madde : Her 0.5 ml içerisinde : Saflaştırılmış Hepatit

Detaylı

GEBELİKTE AŞI (TERATOTOKSİKOLOJİ YÖNÜNDEN) Mine Kadıoğlu Duman. KTÜ Tıp Fakültesi Farmakoloji Anabilim Dalı Trabzon

GEBELİKTE AŞI (TERATOTOKSİKOLOJİ YÖNÜNDEN) Mine Kadıoğlu Duman. KTÜ Tıp Fakültesi Farmakoloji Anabilim Dalı Trabzon GEBELİKTE AŞI (TERATOTOKSİKOLOJİ YÖNÜNDEN) Mine Kadıoğlu Duman KTÜ Tıp Fakültesi Farmakoloji Anabilim Dalı Trabzon Gebelikte Aşılama Fetusa zarar verebilir inanışları Hekimlerin tereddüt etmesi Annelerin

Detaylı

BULAŞICI HASTALIKLAR KONUSUNDA YÜRÜTÜLEN ÇALIŞMALAR

BULAŞICI HASTALIKLAR KONUSUNDA YÜRÜTÜLEN ÇALIŞMALAR BULAŞICI HASTALIKLAR KONUSUNDA YÜRÜTÜLEN ÇALIŞMALAR Dr. Ahmet ÖZLÜ Daire Başkanı BULAŞICI HASTALIKLAR DAİRE BAŞKANLIĞI İstatistik ve Bilgi İşlem Daire Başkanlığı İstatistik ve Bilgi İşlem Daire Başkanlığı

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. H-VAC PEDİYATRİK 0.5 ml IM enjeksiyon için süspansiyon içeren ampul Hepatit-B Aşısı (rekombinant DNA) Kas içine uygulanır.

KULLANMA TALİMATI. H-VAC PEDİYATRİK 0.5 ml IM enjeksiyon için süspansiyon içeren ampul Hepatit-B Aşısı (rekombinant DNA) Kas içine uygulanır. KULLANMA TALİMATI H-VAC PEDİYATRİK 0.5 ml IM enjeksiyon için süspansiyon içeren ampul Hepatit-B Aşısı (rekombinant DNA) Kas içine uygulanır. Etkin madde : Her 0.5 ml'lik tek doz içerisinde : 10 mikrogram

Detaylı

6-14 YAŞ ARASI ÇOCUKLARDA AŞILANMA ORANI VE AİLELERİN ÖZEL AŞILARLA İLGİLİ BİLGİ DÜZEYİ

6-14 YAŞ ARASI ÇOCUKLARDA AŞILANMA ORANI VE AİLELERİN ÖZEL AŞILARLA İLGİLİ BİLGİ DÜZEYİ T.C. Sağlık Bakanlığı Bakırköy Dr Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Klinik Şefi Aile Hekimliği koordinatörü Dr Sami HATİPOĞLU 6-14 YAŞ ARASI ÇOCUKLARDA AŞILANMA ORANI

Detaylı

Doç. Dr. Kemal Osman MEMİKOĞLU A.Ü.T.F Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

Doç. Dr. Kemal Osman MEMİKOĞLU A.Ü.T.F Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Doç. Dr. Kemal Osman MEMİKOĞLU A.Ü.T.F Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Zayıflatıldığı için hastalığa yol açmayan, ancak bağışıklık yanıtı başlatabilen virus aşılarıdır Doğal

Detaylı

Seyahat Tıbbı Yolcu sağlığı

Seyahat Tıbbı Yolcu sağlığı KLİMİK 2015 yolcudur abbas, bağlasan durmaz Seyahat Tıbbı Yolcu sağlığı Bülent Bozdoğan Adnan Menderes Üniversitesi GİRİŞ - ÇIKIŞ YAPAN ZİYARETÇİLER, YABANCI VE VATANDAŞLAR Aralık 2014 SAYI: 12 26.01.2015-11:00

Detaylı

SAĞLIK ÇALIŞANLARI AŞIDAN NEDEN KORKUYOR? Firdevs Aktaş Gazi Üniversitesi Tıp fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

SAĞLIK ÇALIŞANLARI AŞIDAN NEDEN KORKUYOR? Firdevs Aktaş Gazi Üniversitesi Tıp fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı SAĞLIK ÇALIŞANLARI AŞIDAN NEDEN KORKUYOR? Firdevs Aktaş Gazi Üniversitesi Tıp fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Sağlık çalışanları kimler? Doktor ve diş hekimleri

Detaylı

DOÇ. DR. ASIM KALKAN SBÜ HASEKİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ ACİL TIP KLİNİĞİ

DOÇ. DR. ASIM KALKAN SBÜ HASEKİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ ACİL TIP KLİNİĞİ DOÇ. DR. ASIM KALKAN SBÜ HASEKİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ ACİL TIP KLİNİĞİ KAYNAKLAR Rhabdoviridea ailesinden bir RNA virüsü Zarflı Işığa ve ısıya duyarlı İnsanlık tarihinin en eski hastalıklarından

Detaylı

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu Bulaşıcı Hastalıklar Daire Başkanlığı Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu 6 Mayıs 2015 18. Hafta (27 Nisan 3 Mayıs 2015) ÖZET Ülkemiz de 2015 yılı 18. hafta itibariyle çalışılan sentinel numunelerdeki

Detaylı

KONJUGE PNÖMOKOK VE MENİNGOKOK AŞILARI. Dr. İlkay Karaoğlan Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hast. ve Kl. Mik. AD

KONJUGE PNÖMOKOK VE MENİNGOKOK AŞILARI. Dr. İlkay Karaoğlan Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hast. ve Kl. Mik. AD KONJUGE PNÖMOKOK VE MENİNGOKOK AŞILARI Dr. İlkay Karaoğlan Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hast. ve Kl. Mik. AD 18.03.2017 Tüm dünyada ölümün başlıca 10 nedeni, 2013 Yaş standardize ölüm

Detaylı

GEBELİK ve AŞILAMA PROGRAMLARI: YENİ YAKLAŞIMLAR. Prof. Dr. İrfan KUTLAR Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum AD

GEBELİK ve AŞILAMA PROGRAMLARI: YENİ YAKLAŞIMLAR. Prof. Dr. İrfan KUTLAR Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum AD GEBELİK ve AŞILAMA PROGRAMLARI: YENİ YAKLAŞIMLAR Prof. Dr. İrfan KUTLAR Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum AD 1 Maternal immünizasyon Hem anneyi hem de bebeği infeksiyonlardan

Detaylı

Çocuk sağlığı ve hastalıkları (Pediatri) Hemşireliğinin Temel Unsurları

Çocuk sağlığı ve hastalıkları (Pediatri) Hemşireliğinin Temel Unsurları Çocuklarda Büyüme ve Gelişme Çocuklarda Büyüme ve Gelişmenin Önemi Büyüme ve Gelişmeyi Etkileyen Faktörler Büyüme ve Gelişme Dönemleri Büyümenin Değerlendirilmesinde Kullanılan Ölçütler Gelişmenin Değerlendirilmesinde

Detaylı

ÇOCUK POLİKLİNİKLERİMİZE BAŞVURAN ÇOCUKLARIN ANNELERİNİN AŞILAR İLE İLGİLİ BİLGİ DÜZEYLERİ (Uzmanlık Tezi)

ÇOCUK POLİKLİNİKLERİMİZE BAŞVURAN ÇOCUKLARIN ANNELERİNİN AŞILAR İLE İLGİLİ BİLGİ DÜZEYLERİ (Uzmanlık Tezi) T.C. Sağlık Bakanlığı Bakırköy Dr Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Klinik Şefi Aile Hekimliği koordinatörü Dr Sami HATİPOĞLU ÇOCUK POLİKLİNİKLERİMİZE BAŞVURAN ÇOCUKLARIN

Detaylı

Transplant hastalarında aşılama. Dr.Hande Arslan Başkent ÜTF Enfeksiyon Hastalıkları AD

Transplant hastalarında aşılama. Dr.Hande Arslan Başkent ÜTF Enfeksiyon Hastalıkları AD Transplant hastalarında aşılama Dr.Hande Arslan Başkent ÜTF Enfeksiyon Hastalıkları AD 16.04.2014 Transplantasyon öncesinde; Alıcıda var olan infeksiyonlar Donör organdan bulaşabilecek infeksiyonlar Tx

Detaylı

ÜNİTE ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI İÇİNDEKİLER HEDEFLER AŞILAR. Doç. Dr. Fatma GÜDÜCÜ TÜFEKCİ

ÜNİTE ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI İÇİNDEKİLER HEDEFLER AŞILAR. Doç. Dr. Fatma GÜDÜCÜ TÜFEKCİ AŞILAR İÇİNDEKİLER Aşılarla İlgili Önemli Uyarılar Aşılama İlke Ve Uygulamaları Aktif Bağışıklama Aşı Takvimi Gebelikte Aşının Önemi ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI Doç. Dr. Fatma GÜDÜCÜ TÜFEKCİ HEDEFLER

Detaylı

Birinci Basamakta Aşı Uygulamaları Vaccination in Primary Care Practices

Birinci Basamakta Aşı Uygulamaları Vaccination in Primary Care Practices Derleme - Review Klinik Tıp Aile Hekimliği Dergisi Cilt: 6 Sayı: 1 Ocak - Şubat 2014 Birinci Basamakta Aşı Uygulamaları Vaccination in Primary Care Practices Dr. Deniz DÖNMEZ Doç. Dr. Dr. Nilgün ÖZÇAKAR

Detaylı

SOĞUK ZİNCİR GÖREVLİSİ GÖREV YETKİ VE SORUMLULUK TALİMATI

SOĞUK ZİNCİR GÖREVLİSİ GÖREV YETKİ VE SORUMLULUK TALİMATI Dok No:ACL.TL.02 Yayın Tarihi: NİSAN 2013 Rev.Tar/No: -/0 Sayfa No: 1 / 6 1.0 AMAÇ:Vitale Kadın Hastalıkları ve doğum hastanesi olarak Sağlık Müdürlüğü nden gelen aşıları soğuk zincir şartlarına uygun

Detaylı

Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı. Sosyal Pediatri Bilim Dalı. 12 Mayıs 2017 Cuma

Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı. Sosyal Pediatri Bilim Dalı. 12 Mayıs 2017 Cuma Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Sosyal Pediatri Bilim Dalı 12 Mayıs 2017 Cuma Doç. Dr. Zuhal Gündoğdu Arş. Gör. Dr. Utku Urgan (Halk Sağlığı AD) İnt. Dr.

Detaylı

PERSONEL YARALANMALARI İZLEM TALİMATI

PERSONEL YARALANMALARI İZLEM TALİMATI Hazırlayan Kontrol eden Onaylayan Enfeksiyon Kontrol Komitesi Kalite Yönetim Direktörü Hastane Yöneticisi 1.AMAÇ Hasta kanı ve/veya diğer vücut sıvıları ile parenteral veya mukoza yoluyla temas eden sağlık

Detaylı

Bağışıklama Hizmetleri: Sorunlar ve Öneriler. Prof.Dr.Muzaffer Eskiocak Trakya Üni.Tıp Fak. Halk Sağlığı Anabilim Dalı

Bağışıklama Hizmetleri: Sorunlar ve Öneriler. Prof.Dr.Muzaffer Eskiocak Trakya Üni.Tıp Fak. Halk Sağlığı Anabilim Dalı Bağışıklama Hizmetleri: Sorunlar ve Öneriler Prof.Dr.Muzaffer Eskiocak Trakya Üni.Tıp Fak. Halk Sağlığı Anabilim Dalı Bağışıklama hizmet sistemi: hizmet sunumu, soğuk zincir, zamanında aşı sağlama, izleme

Detaylı

ÇALIŞAN SAĞLIĞI ÜLKEMİZDEN ÖRNEKLER. Dr. Yunus Gürbüz

ÇALIŞAN SAĞLIĞI ÜLKEMİZDEN ÖRNEKLER. Dr. Yunus Gürbüz ÇALIŞAN SAĞLIĞI ÜLKEMİZDEN ÖRNEKLER Dr. Yunus Gürbüz Çalışan sağlığı, pratikte uygulananlar Çalışan sağlığı ile ilgili hastanelerde neler yapıldığını tespit etmek için bir anket formu hazırlandı,20 merkeze

Detaylı

ERİŞKİNDE BAĞIŞIKLAMA

ERİŞKİNDE BAĞIŞIKLAMA ERİŞKİNDE BAĞIŞIKLAMA Aşılamada Temel Prensipler Firdevs Aktaş Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı 18 ve 19. yüzyıl Çiçek Kuduz Tifo Kolera Veba

Detaylı

SEYAHAT VE AŞILAMA Prof.Dr. Fatma Ulutan

SEYAHAT VE AŞILAMA Prof.Dr. Fatma Ulutan SEYAHAT VE AŞILAMA Prof.Dr. Fatma Ulutan Gazi Ü.T.F. Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD. SEYAHAT EDEN İNSAN SAYISI ARTIYOR 2014 de 1 milyar insan sınır ötesi geçiş yapmış ve %30-60 oranında

Detaylı

SAĞLIK PERSONELİNİN PARENTERAL AŞI UYGULAMA TEKNİĞİ VE BÖLGE SEÇİMİ KONUSUNDA BİLGİLERİNİN İNCELENMESİ

SAĞLIK PERSONELİNİN PARENTERAL AŞI UYGULAMA TEKNİĞİ VE BÖLGE SEÇİMİ KONUSUNDA BİLGİLERİNİN İNCELENMESİ T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ SAĞLIK PERSONELİNİN PARENTERAL AŞI UYGULAMA TEKNİĞİ VE BÖLGE SEÇİMİ KONUSUNDA BİLGİLERİNİN İNCELENMESİ HÜLYA KARATAŞ ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI

Detaylı