T.C. ANADOLU ÜNİVERSİTESİ YAYINI NO: 2877 AÇIKÖĞRETİM FAKÜLTESİ YAYINI NO: 1834 SOSYAL MEDYA

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "T.C. ANADOLU ÜNİVERSİTESİ YAYINI NO: 2877 AÇIKÖĞRETİM FAKÜLTESİ YAYINI NO: 1834 SOSYAL MEDYA"

Transkript

1 T.C. ANADOLU ÜNİVERSİTESİ YAYINI NO: 2877 AÇIKÖĞRETİM FAKÜLTESİ YAYINI NO: 1834 SOSYAL MEDYA Yazarlar A. Selim TUNCER (Ünite 1) Yrd.Doç.Dr. F. Zeynep ÖZATA (Ünite 2, 6) Doç.Dr. Erkan AKAR (Ünite 3, 4) Doç.Dr. Mesude Canan ÖZTÜRK (Ünite 5) Editör Yrd.Doç.Dr. F. Zeynep ÖZATA ANADOLU ÜNİVERSİTESİ i

2 Bu kitabın basım, yayım ve satış hakları Anadolu Üniversitesine aittir. Uzaktan Öğretim tekniğine uygun olarak hazırlanan bu kitabın bütün hakları saklıdır. İlgili kuruluştan izin almadan kitabın tümü ya da bölümleri mekanik, elektronik, fotokopi, manyetik kayıt veya başka şekillerde çoğaltılamaz, basılamaz ve dağıtılamaz. Copyright 2013 by Anadolu University All rights reserved No part of this book may be reproduced or stored in a retrieval system, or transmitted in any form or by any means mechanical, electronic, photocopy, magnetic tape or otherwise, without permission in writing from the University. UZAKTAN ÖĞRETİM TASARIM BİRİMİ Genel Koordinatör Doç.Dr. Müjgan Bozkaya Genel Koordinatör Yardımcısı Doç.Dr. Hasan Çalışkan Öğretim Tasarımcıları Yrd.Doç.Dr. Seçil Banar Öğr.Gör.Dr. Mediha Tezcan Grafik Tasarım Yönetmenleri Prof. Tevfik Fikret Uçar Öğr.Gör. Cemalettin Yıldız Öğr.Gör. Nilgün Salur Kitap Koordinasyon Birimi Uzm. Nermin Özgür Kapak Düzeni Prof. Tevfik Fikret Uçar Öğr.Gör. Cemalettin Yıldız Grafikerler Gülşah Karabulut Özlem Ceylan Kenan Çetinkaya Dizgi Açıköğretim Fakültesi Dizgi Ekibi Sosyal Medya ISBN Baskı Bu kitap ANADOLU ÜNİVERSİTESİ Web-Ofset Tesislerinde adet basılmıştır. ESKİŞEHİR, Ocak 2013 ii

3 İçindekiler Önsöz... iv 1. Sosyal Medyanın Gelişimi 2 2. Sosyal Medya ve Pazarlama Sosyal Medya Platformları Sosyal Medya Platformları ile Pazarlama Sosyal Medyada Halkla İlişkiler Sosyal Medyada Ölçme ve Analiz. 138 iii

4 Önsöz Internet in toplumsal ve ekonomik anlamda yarattığı değişimleri uzunca bir süredir konuşuyoruz. Ancak, yakın zamanda yaşadığımız bir başka sıçrama, tüm bu konuşmaları arka plana attı. Sosyal medyanın ortaya çıkışı ve çığ gibi büyümesi, tüm gözlerin bu yöne çevrilmesine sebep oldu. Kitabımızın yazarlarından A.Selim Tuncer in de belirttiği gibi, bugün sosyal medya; büyümesi engellenemeyen, kimsenin reddedemeyeceği, gündemi belirleyen, bir ülkenin yönetimini değiştirebilen, kararları etkileyen bir güç haline gelmiş durumda. Sosyal medya, Web 1.0 dan bambaşka bir felsefeye dayanan Web 2.0 teknolojileri üzerinde yükseldi. Bu yeni teknolojiler, eskinin statik ve durağan web sitelerinin yerine dinamik ve etkileşimli web sayfalarını koyduklarında, aslında sadece teknolojiyi değil kullanıcıları ve Internet i kullanım biçimlerini de değiştirmiş oldular. Kullanıcılar artık pasif birer dinleyici değil bu ortamın aktif oyuncuları haline gelmeye başladılar. Yazdıkları bloglar, attıkları Tweetler, Facebook paylaşımları, ürün değerlendirmeleri ile sosyal medya, yaratıcı tüketicilerin ve tüketiciler tarafından yaratılan içeriğin doğuşuna sahne oldu. Kurum ve kuruluşlar, gücün ve değer yaratımının kendilerinden tüketiciye kaymasına tanık olmaya başladılar. Eskinin yukarıdan aşağıya ve tek yönlü iletim inin yerini, çok yönlü, etkileşimli, demokratik ve eşdüzeyli iletişim almaya başladı. Elbette bu değişim, sosyal ve kültürel olduğu kadar ekonomik anlamda da büyük etkiler yaratıyor. Dijital ekonominin yeni kuralları, sosyal medya etrafında yapılanıyor ve işletmeler de bu yeni sistem içinde yerlerini almak, rekabet avantajı kazanmak için birbirleriyle yarışıyorlar. Tüm işletmelerin sosyal medyada pazarlama çabasına girmeye başladığı bu dönemde, doğru adımları atmak ve süreci başarıyla yönetmek elbette çok önemli. Bu kitabımızda kapsamı, kavramları ve platformlarıyla sosyal medya ve sosyal medya pazarlaması ele alınmaktadır. İlk bölümde sosyal medyanın gelişimi ve temel kavramları anlatılacak, ilerleyen bölümlerde ise sırasıyla sosyal medyanın pazarlama ile ilişkisi, sosyal medya platformları, bu platformların pazarlama amaçlı kullanımları ve sosyal medyada halkla ilişkiler konuları anlatılacaktır. Son bölümde ise, yakın zamanda pazarlama uzmanlarının da oldukça ilgisini çekmeye başlayan ve sosyal medya pazarlaması önündeki belki de en önemli engeli oluşturan, sosyal medya yatırımlarının geri dönüşünün ölçümü ve analizi konusuna yer verilecektir. Bu eserin ortaya çıkmasında katkılarını esirgemeyen çok değerli yazarlarımıza ve kitabın basıma hazırlanmasında emeği geçen herkese teşekkür ederiz. Editör Yrd.Doç.Dr. F. Zeynep ÖZATA iv

5

6 1 Amaçlarımız Bu üniteyi tamamladıktan sonra; Web 2.0 ve sosyal medya arasındaki ayrımı açıklayabilecek, Yaratıcı tüketiciler ve tüketiciler tarafından yaratılan içerik gibi kavramları tanımlayabilecek, Sosyal medyanın yapı taşlarını açıklayabilecek ve platformların odaklandıkları temel yapı taşlarını belirleyebilecek, Sosyal medyanın iletişim biçimleri üzerindeki etkisini açıklayabilecek bilgi ve becerilere sahip olabilirsiniz. Anahtar Kavramlar Web 1.0 Web 2.0 Sosyal Medya Yaratıcı Tüketiciler Tüketiciler Tarafından Yaratılan İçerik Uzun Kuyruk Teorisi Dunbar Sayısı Çok Yönlü İletişim Eşdüzeyli İletişim Global Köy İçindekiler Giriş Tarihsel Gelişimi İçinde İletişim Biçim ve Araçları Sosyal Medyanın Doğuşu ve Gelişimi İletişimin Yeni Yönü ve Sosyal Medya 2

7 Sosyal Medyanın Gelişimi GİRİŞ Toplumsal etkileşimin bu denli büyük ölçekte gerçekleşmesine olanak sağlayan teknolojilerin, eşi benzeri görülmemiş bir hızla yayılması, hem bilgi ve iletişim teknolojileri alanında hem de sosyal ve kültürel dinamiklerde önemli değişimlere yol açtı. Web 1.0 teknolojilerinin yerini bambaşka bir felsefeye dayanan Web 2.0 teknolojilerine bırakmasıyla, kullanıcının çok daha aktif rol oynadığı yeni bir web ortaya çıktı. Bu yeni teknolojilerin ortaya çıkarttığı etkileşimli sayfalar sayesinde kullanıcıların bilgiye ulaşması yanında, bu bilgiyi paylaşması, yayması ve dahası bu bilgi üzerine söz söylemesi de çok kolay bir hale geldi. Kullanıcıların bilgi, düşünce ve fikirlerini paylaşabildikleri yeni bir ortam, yani sosyal medya ortaya çıktı. Günümüzde sosyal medya; büyümesi engellenemeyen, kimsenin reddedemeyeceği, gündemi belirleyen, bir ülkenin yönetimini değiştirebilen, kararları etkileyen bir güç haline gelmiştir. Sosyal medya ile birlikte iletişim de önemli ölçüde şekil değiştirdi. Eskinin yukarıdan aşağıya ve tek yönlü iletim inin yerini, çok yönlü, etkileşimli, demokratik ve eşdüzeyli iletişim aldı. Sosyal medyanın yükselişi ile birlikte, kurumsal iletişim de önemli ölçüde demokratikleşiyor. Güç ve değerin yaratımı işletmelerden ve kurumlardan blog yazan, Tweet atan, Facebook da paylaşımda bulunan bireylere geçiyor. Pasif bir alıcı konumunda olan tüketici, günümüzde çok daha aktif bir rol alıyor, ürün tasarımından tutundurma mesajlarına kadar değerin yaratım sürecinde işletmelere eşlik ediyor. Dolayısıyla, marka iletişimi bu yeni mecralarda işletmenin izni, hatta haberi bile olmadan bile gerçekleşebiliyor. Elbette tüm bunlar işletmeler ve marka yöneticileri için de çok yeni ve bilinmedik gelişmeler. Şimdiye kadar alışıldık faaliyetlerini sürdüren yöneticiler, bu yeni medya ve ortaya çıkarttığı iletişim biçimi karşısında çoğu zaman ne yapacaklarını bilmez hale geliyor. Dahası, tüm bu önemine ve gösterilen ilgiye rağmen, sosyal medyanın tam olarak ne olduğu çoğu işletme ve pazarlama uzmanı için hala büyük bir soru işaretinden ibaret. Sosyal medyanın tüm pazarları büyük ölçüde değiştirdiği günümüzde, her işletmenin az ya da çok bu mecralar ve yarattıkları değişim konusunda bilgi sahibi olması gerekiyor. Dolayısıyla, bu ünite tarihsel gelişimi içinde teknolojinin nasıl değişip evrildiğinden başlayarak, sosyal medyanın gelişimine ve bugünkü haliyle sosyal medyayı oluşturan yapı taşlarına değinmekte. Son kısımda ise sosyal medya ve iletişimin yeni yönü ele alınmakta. TARİHSEL GELİŞİMİ İÇİNDE İLETİŞİM BİÇİM VE ARAÇLARI Her şeyden önce sosyal medya, etkileşimli bir iletişim ortamıdır. Internet in kullanıcıların hizmetine girmesiyle birlikte insanların zamandan ve mekandan bağımsız, çift yönlü ve eşzamanlı bilgi paylaşımı imkanları artmış, sosyal medyanın temelini bu teknolojik gelişme oluşturmuştur. Teknolojik değişim, aynı zamanda yepyeni bir kültürel ortam da yaratmıştır. Çünkü insanlık, kültürlerin bu denli birbirine karıştığı, kültürler arası bir iletişim ortamını tarih boyunca ilk kez deneyimlemektedir. İnsanlığın Kültürel Dönemleri İnsanlık kültür tarihi bugüne kadar dört ayrı dönem olarak incelenmiştir; Sözlü Kültür Dönemi, Elyazmalı (Chirografik) Kültür Dönemi (Yazının icadı İ.Ö. 4. Yüzyıl), Basılı (Tipografik) Kültür Dönemi 3

8 (Matbaanın icadı 15. Yüzyıl) ve Elektrik-Elektronik Kültür Dönemi. Günümüzde bu dönemlere bir beşincisi eklemek mümkündür: Internet Kültür Dönemi. Aşağıda kronolojik olarak verilen teknolojik gelişmeler, iletişim teknolojileriyle kültürel dönemler arasındaki bağı açık bir şekilde ortaya koymaktadır. M.Ö M.Ö Mısır da hiyeroglif adı verilen yazı sistemi bulundu. Bu yazı, şekiller ve sembollerden oluşuyordu. Mezopotamya da ilk alfabe kullanıldı Çinliler, Mısırlıların bulduğu papirüs adlı kağıdı geliştirerek matbaa harflerini icat ettiler ve kitap bastılar Avrupa da Guttenberg adlı mucit matbaa makinasını icat etti Danimarkalı bilim adamı Oersted, elektromanyetik akımını keşfetti. Böylece günümüzde kullanılan modern iletişim araçlarının temel çalışma prensipleri doğdu Fransız Niepce, fotoğrafı icat etti İngiliz Cooke ve arkadaşı elektrikli telgrafı icat ettiler Amerikalı bilim adamı Mors, (.) ve (-) lerden oluşan MORS alfabesini icat etti. Böylece telgraf aleti herkes tarafından kolayca kullanılır hale geldi Amerikalı politikacı ve mucit Sholes, daktilo makinasını icat etti. Bu makina yazıyla iletişimde yeni bir devrim yarattı İskoçyalı A.Graham Bell, elektrik telleri üzerinden ilk insan sesini iletmeyi başarmış ve bu aletin adına tele-phone demiştir. Telefon, uzaktan konuşma demektir Amerikalı araştırmacı Edison, fonograf denilen ve ses kaydetmeye yarayan aleti icat etti. İlk denemede köpeğinin sesini kaydetti. Bu cihaz günümüzdeki kaset ve CD çalarların temelini oluşturdu Fransız Lumiere kardeşler ilk sinema makinasını yaptılar. Böylece görüntünün kaydedilmesi, saklanması ve yeniden gösterilmesi imkanlı hale geldi. Bu buluş, bir iletişim devrimidir İtalyan Marconi ilk radyo yayınını gerçekleştirdi. O yıllarda mors alfabesiyle yayın yapılıyordu. Daha sonra 1901 de ilk okyanus aşırı radyo yayını yapıldı Yılında ise Kanadalı Fessenden adındaki bilim adamı, insan sesiyle ilk radyo yayınını yaptı Korn adlı Alman bilim adamı elektrik tellerinden fotoğraf gönderebilen ilk faks makinasını icat etti Logie Baird adındaki İskoçyalı bilim adamı, insan yüzünün görüntüsünü radyo dalgalarıyla çok uzaklara gönderebilen ve televizyon adını verdiği aleti icat etti İngiltere de ilk kez siyah beyaz TV yayınları BBC tarafından başlatıldı Carlson adındaki Amerikalı bilim adamı, fotokopi cihazını icat etti Amerikalı J. Eckert ve arkadaşı Mauchly, askeri amaçlı hesaplar yapmak için dünyanın ilk bilgisayarını icat ettiler. ENIAC adını verdikleri bu bilgisayar, 30 ton ağırlığında ve dört apartman dairesi büyüklüğünde olup içinde 18 bin elektronik tüp bulunmaktaydı Amerikalılar dünyanın ilk iletişim uydusu olan Telstar ı uzaya fırlattılar. Bu uyduyla kıtalar arası telefon konuşmaları, telefaks haberleşmeleri ve TV-Radyo yayınları yapılması mümkün hale geldi Amerika da üniversiteler arası bilgi iletişiminde kullanılmak üzere ARPA denilen yeni bir iletişim sistemi gerçekleştirildi. Bu sistemle ayrı şehirlerdeki bilgisayarların birbirlerine bağlanabilmeleri mümkün oldu te bu iletişime TCP/IP protokolü adı verilen bir standart getirildi. 4

9 1981 Amerika da IBM şirketi ilk kişisel bilgisayar olan, bugün iletişimde devrim sayılan PC yi üretti Philips ve Sony şirketleri Compact Disk (CD) denilen aleti ürettiler Microsoft firması, günümüzde hala kullanılmakta olan ve iletişimde çığır açan Windows adını verdiği sistem yazılımını geliştirdi Amerika da kullanılmakta olan ARPA iletişim sisteminin adı Internet adıyla değiştirildi Yaşadığımız çağa adını veren ve iletişimde bugün son nokta olan www yani World Wide Web gündemimize girdi. Toplumsal bir varlık olan insanın en önemli özelliklerinden birisi de kendisiyle, doğayla ve diğer insanlarla sürekli iletişim halinde olması, duygu ve düşüncelerini bir diğerine aktarmasıdır. İnsanın bu özelliği onda var olan iletişim yeteneği ile ilgilidir. İnsanlar çağlar boyu birbirleri ile bu yetenekleri sayesinde etkileşimde bulunmuşlardır. Kültürlerini, uygarlıklarını geliştirmelerinde bu etkileşimlerinin rolü çok büyük olmuştur. İletişim Biçimleri ve Araçları İnsanlar yakın ve uzak iletişim imkanlarını tarih boyunca sürekli geliştirmişlerdir. İnsanlığın ilk döneminde iletişimde önce ses vardır. İnsan, çıkardığı değişik sesler, çığlıklar ve bunları desteklediği bedensel hareketler sayesinde birbirleriyle iletişim kurmuştur. Bunun yanı sıra ilkel resimlerle, çizgilerle insanın mesajını aktarması da insanlığın iletişim tarihinde sanatın ilk izlerinin göstergesi olmuştur. İnsanın iletişiminin gelişiminde en başta gelen koşul hiç şüphesiz dilin ortaya çıkmasıdır. Dil dışındaki bazı iletişim araçlarına göz attığımızda, bugünkü iletişim devriminin hangi evrelerden geçerek bu noktaya ulaştığını da görmüş oluruz. Yazı: Yazının icadı sadece iletişim tarihinin değil, insanlık tarihinin en önemli olaylarından biridir. Birçok düşünür, yazının icadının insan beyninin çalışma prensiplerini bile değiştirdiğini savunmuştur. Dünyanın çeşitli bölgelerinde okuma yazma bilmeyenler üzerinde yapılan araştırmalar bu görüşleri doğrulamaktadır. Yazı sadece bir iletişim aracı değil, aynı zamanda insan belleğinin yerini alan bir kayıt aracıdır. Tamtam: Tamtam, insanların ilk kullandığı çalgılardan biridir. Günümüzde ise en yaygın vurmalı çalgıdır. Dünyadaki hemen bütün halkların kültürlerinde tamtamın yeri vardır. Yazılı tarihten çok önce Eski Mısırlıların, Asurluların ve Uzakdoğuluların tamtamı kullandıkları bilinmektedir. Amerika yerlileri dinsel törenlerinde dans ederken, tempo tutmak için tamtam çalarlardı. Afrikalılar, hem dans ederken hem de şifreli vuruşlarla kabileden kabileye haber yollarken tamtamı kullanırdı. Afrika da bu amaçla hâlâ tamtam kullanılmaktadır. İnsanların birbirlerini uzaktan kolay göremediği, ormanlık alanların çok, düzlüklerin az olduğu bölgelerde tamtam etkili bir uzaktan iletişim aracı olmuştur. Duman: Dumanla haberleşme, Kızılderililerin kullandığı çok ilkel ve basit bir iletişim yöntemidir. Duman en yüksek tepelerde ve dağlarda yakılırdı. Bu sayede görüş daha basit hale getirilir ve daha kısa zamanda mesaj yerine ulaşırdı. Posta güvercini: İletişimin gelişmesindeki en büyük etken muhakkak ateş ve yazıydı. Yazı giderek gelişti ve insanlar birbirlerine mektup yollamaya başladı. Ama ilk önceleri bu mektupları alıcıya nasıl ulaştıracaklarını bilmiyorlardı. Sonra güvercinleri eğittiler. Bir noktadan bırakılan güvercinler aldıkları eğitim sayesinde karşıdaki kişiye yazılı mesajı iletmeye başladı. Buna karşılık olarak mesajı alan kişi başka bir mesaj ile gönderen kişiye karşılık verir, böylece iletişim gerçekleşmiş olurdu. Matbaa: Matbaanın ilk kullanılması Uzakdoğu da başlamıştır. İlk matbaa, ağaç oyma tekniği kullanarak, M.S. 593 te Çin de kurulmuş, ilk basılı gazete de M.S. 700 de Pekin de çıkmıştır. Bilinen en eski eksiksiz basma kitap olan Tianemmen ruloları Çin de 868 de basılmıştır. 5

10 Telgraf: Telgraf iki merkez arasında, kararlaştırılmış işaretlerin yardımıyla yazılı haberlerin veya belgelerin iletimini sağlayan bir telekomünikasyon düzenidir. Mürekkepli kalem bir kağıt şerit üzerine nokta (.) veya çizgi (-) şeklinde şekiller çizerek haberleşme kodlarını iletir. Telefon: Birbirinden uzak yerlerde bulunan kişiler ve düzenekler arasında bilgi alışverişini sağlayan elektrikli ses alıp verme aygıtıdır. Önce kentlerde kurulan telefon şebekeleri daha sonra kentler arası, uluslararası düzenekler durumuna dönüşmüş ve uydular aracılığıyla dünyanın her köşesinin birbiriyle iletişimi sağlanmıştır. Gazete: Gutenberg in hareketli harfleri kullanan baskı makinesini icat etmesinden yaklaşık 150 yıl sonra ilk gazeteler ortaya çıkmaya başlamıştır. İlk gazete olarak kabul edilen Avisa nın Strazburg da 1609 yılında yayınlanmasından bir yüzyıl sonra ilk günlük gazete İngiltere de 1702 yılında The Daily Courant adıyla yayınlanmıştır. İlk gazeteciler haberlerini genellikle yine 18. yüzyılda yeni bir toplumsal mekan olarak ortaya çıkan kahvehanelerdeki sohbetlerden derliyorlardı. Gazete tek yönlü bir iletişim mecrasıdır. Radyo: Gerçek anlamda ilk radyo yayını 1920 yılında ABD de Pittsburg da yapıldı. Ancak telsiz iletişimi olarak daha önceleri radyo teknolojisi kullanılmaya başlanmıştı. Örneğin meşhur Titanic gemisi 1912 yılında batarken elektromanyetik dalgalar kullanan bir telsiz ile yardım istemişti. Marconi radyoyu icadına giden yolda Maxwell, Hertz Tesla gibi bilim adamlarının birikimlerinden yararlanmıştır yılında FM tekniğinin 1960 larda da stereo yayın tekniğinin bulunmasıyla radyo müzik endüstrisi ilişkisi başlamış oldu yılında ABD de Bell Laboratuvarlarında icat edilen transistor, radyoyu hem ucuzlattı hem de hareketli hale getirdi. Cep ve araba radyoları yaygınlaştı, radyo dinleme alışkanlıkları değişti. Radyo her yerde dinlenilebilir hale geldi. Tek yönlü çalışan bir iletişim aracıdır. Televizyon: Televizyonun babası olarak tanınan Paul Nipkow 1884 yılında resim tarama makinası yaparak bu taranmış resmin telgraf hatlarından iletilmesini tasarlamıştı. İlk televizyon yayını 1936 da BBC tarafından yapıldı ve 1937 yılında elektromekanik sistemler yerine elektronik taramalı sistemler standart olarak kabul edildi. ABD de başkanlık seçimlerinde televizyonun güçlü bir şekilde kullanılması bugünkü anlamıyla siyasal iletişimin doğuşunu getirdi ve televizyonun kültürel egemenliği yaygınlaştı te Kennedy öldürülmesi esnasında televizyonun haber vermedeki hızı kanıtlanmıştı yılında ise Körfez savaşı televizyonlardan naklen yayınlandı. Türkiye de 1958 yılında İstanbul Teknik Üniversitesi tarafından deneme amaçlı başlatılan İstanbul a yönelik televizyon yayınları düzenli olarak ilk kez 1968 yılında Ankara da TRT tarafından gerçekleştirildi. Televizyon da gazete ve radyo gibi tek yönlü bir iletişim aracıdır. Internet ve Yeni Medya: ENIAC adındaki ilk bilgisayarın askeri amaçlarla 1946 yılında geliştirilmesiyle dijital çağ başlamış oldu. Bilgisayarların yine askeri amaçlarla kendi aralarında iletişmelerini sağlamak için 1960 larda geliştirilen iletişim protokolü ARPANET, askeri proje ağının doğmasına neden oldu. Bunun ardında standartlaşan TCP/IP protokolü, verilerin paketler halinde güvenli ve hızlı olarak ağlar üzerinden iletilmesini sağladı ve bu ağa üniversitelerin de katılımıyla Internet ortaya çıktı. Ağa bağlı her bilgisayarın numarası (IP) üzerine dayanan adresleme sistemi, DNS (Domain Name System) ile insanların kolaylıkla kullanabileceği adresleme sistemine dönüştürüldü ve.com,.edu,.net gibi domain adları saptandı. Web en yaygın Internet hizmeti olarak hızla gelişirken e-posta, irc (Chat), ftp gibi diğer hizmetler de gündeme geldi ların sonuna gelindiğinde ağların ağı tanımlamasına uygun devasa bir iletişim ağı ve bu ağ üzerinde yeni bir kültürel ortam ortaya çıktı. Türkiye ilk kez ODTÜ- TÜBİTAK işbirliği ile 1993 yılında ABD üzerinden İnternet e erişti. Geleneksel medyanın dışında, CD, VCD, DVD, interaktif CD, GSM-WAP-GPRS, Internet gibi tümüyle dijital teknolojiyle üretilen ve içeriği üretenle tüketen arasında yeni bir ilişki tanımlayan medyaya yeni medya diyoruz. İletişim Teknolojilerinin Etkileri Yazı da dahil olmak üzere, iletişim araçlarının, gücü elinde bulunduranlar tarafından kullanılması insanlar arasındaki karşılıklı, çift yönlü, yatay ve eşdüzeyli iletişimin yönünü etkilemiştir. Bu araçların basılı kitap, gazete, radyo ve televizyon olarak kitleselleşmesi ise iktidar ve iletişim denklemini yeniden 6

11 kurmuş, kitlesel iletişim araçları kitleleri manipüle etmenin araçları olmuştur. İletişimin yerini tek yönlü, yukarıdan aşağıya kitlesel iletim almıştır. Ünlü antropolog Edward T. Hall, The Silent Language adlı kitabında şunları yazar: Bugün insan, pratikte bedeniyle yapageldiği her şey için uzantılar (protezler) geliştirmiştir. Silahların evrimi dişler ve yumrukla başlar, atom bombasıyla sona erer. Giysiler ve evler, insanın biyolojik ısı denetim mekanizmalarının uzantılarıdır. Mobilyalar, çömelmenin ve yere oturmanın yerini alırlar. Sesi hem zaman hem de uzayda taşıyan elektrikli araçlar, mercekler, TV, telefonlar ve kitaplar, maddi uzantıların örnekleridir. Para, emeği yaymanın ve depolamanın bir yoludur. Bir zamanlar ayaklarımız ve sırtımızla yaptığımız şeyi artık ulaşım ve taşımacılık ağlarımız yapıyor. Aslına bakılırsa, insan yapımı bütün maddi şeylere, insanın bir zamanlar bedeniyle ya da bedeninin ilgili parçasıyla yaptığı şeylerin uzantısı olarak bakmak mümkündür. Roland Barthes da Yazı Üzerine Çeşitlemeler adlı kitabında yazının rolünü insanın aynı zamanda bir uzantısı (protez) olarak tanımlamıştır: Yazı üzerine ilk düşüncelerin üretilmesiyle birlikte (Piaton), yazıya bir bellek rolü de verilmiştir; yazı, belleği geliştirmeye yönelik bir tür araç, beyne takılan ve beyni depolama yükünden kurtaran bir protez gibi görülmüştür. Marshall McLuhan, ünlü eseri The Medium is the Massage da benzer görüşleri dile getirmektedir: Elektrik devresi, merkezi sinir sistemimizin bir uzantısıdır. Tüm medya, insanın psişik ya da fiziksel yetilerinin bir uzantısıdır. Bu saptamayı iletişim araçları özelinde benimseyecek olursak, yazı belleğimizin, telefon ve radyo sesimizin, görüntümüzün uzantısıdır. Bu durumda Internet, sesimizin ve görüntümüzün uzantısı olmak yanında, tüm duyularımızın, zihnimizin, belleğimizin, aklımızın ve kalbimizin de bir uzantısı (protezi) olarak bize aklın alamayacağı genişlikte imkanlar sunuyor. SOSYAL MEDYANIN DOĞUŞU VE GELİŞİMİ Sosyal medyanın ortaya çıkışı, her şeyden önce Web teknolojilerindeki ve felsefesindeki değişime dayanmaktadır. Dolayısıyla, sosyal medyanın nasıl bir felsefi ve teknolojik altyapısı olduğunun anlaşılması için, öncelikle Web 1.0 kavramından, Internet in ve web in gelişiminden bahsetmek yararlı olacaktır. Web 1.0 Internet in bugünkü halini alması için 40 yılı aşkın bir süre geçmesi gerekmiştir. Internet in bu süreçteki gelişimi üç ayrı dönem içinde ele alınabilir; Yenilik aşaması, Internet in temel kavramlarının oluşturulduğu, donanım ve yazılım unsurlarının hayata geçirildiği 1961 den 1974 yılına kadar ki süreyi kapsamaktadır. Internet in oluşturulmasındaki temel amaç, üniversite kampüslerinde yer alan büyük bilgisayarların birbirleriyle bağlanmasını sağlamaktır. Bu türden bire bir iletişimler Internet öncesinde sadece telefon ya da posta yolu ile mümkündür. Kurumsallaşma aşaması, Internet isimli yeniliğe Savunma Bakanlığı ve Ulusal Bilim Kurumu gibi büyük çaplı örgütlerin finansal destek vermeye başladıkları 1975 den 1995 yılına kadar ki süreyi kapsamaktadır. Devlet tarafından desteklenen projeler sayesinde Internet in etkinliğinin ortaya konması sonrasında, Savunma Bakanlığı Internet in geliştirilmesi için önemli bir proje olan ARPANET i devreye sokmuştur yılında ise Ulusal Bilim Örgütü, daha sonra NSFNet olarak adlandırılan, sivil Internet in kurulumunu üstlenmiş ve 10 yıl sürecek 200 milyon dolarlık bir projeyi başlatmıştır. Ticarileşme aşaması ise, devletin Internet i genişletmesi, altyapısını güçlendirmesi ve sıradan insanları da bu ağa dahil etmesi için özel kuruluşları cesaretlendirdiği ve yönlendirdiği 1995 den bugüne kadar ki süreyi kapsamaktadır li yıllardan itibaren Internet in kullanımı ordu ve akademik amaçları aşmıştır yılında web üzerinden reklam ve pazarlama çalışmaları ile birlikte elektronik ticaret de ortaya çıkmaya başlamıştır. Internet 1960 lı yıllarda gelişmeye başlasa da, World wide web yılları arasında Dr. Tim Berners-Lee tarafından geliştirilmiştir. Internet in gelişimi sonrasında bazı yazarlar kullanıcıların 7

12 serbestçe bilgiyi tarayabilecekleri, birbiriyle bağlantılı sayfaların oluşturulabileceği fikrini ortaya atmışlardı. Bu fikirlerden hareketle Berners-Lee ve ekibi web in en temel dört unsuru olan HTML, HTTP, bir web server ve bir tarayıcının (browser) ilk versiyonunu oluşturdular. Oluşturulan ilk web sayfaları, siyah-beyaz ve tamamen metne dayalı bir yapıdadır yılına kadar da web üzerinden paylaşılan bilgiler metin tabanlı olmaya devam etti yılında Marc Andersen ve NCSA da (National Center for Supercomputing Applications at the University of Illinois) çalışan ekip üyeleri, grafik kullanıcı arayüzüne sahip bir web tarayıcı olan Mosaic i geliştirdiler. Mosaic Macintosh, Windows ya da UNIX gibi grafik tabanlı arayüzler üzerinde çalışabilen bir yazılımdı. Siyah-beyaz metin tabanlı yapısından sıyrılan web, artık bir bilgisayar ve fare (mouse) kullanabilen herkes tarafından görülebilir hale gelmişti. Grafik tabanlı web tarayıcı beraberinde dosyaların, bilginin, grafiklerin, görüntü ve sesin paylaşıldığı evrensel bir programlama alanını da mümkün kılmıştı. Mosaic programı sayesinde kullanılan bilgisayar ve işletim sistemi ne olursa olsun, dünyanın her yerinden aynı web sayfaları görüntülenebiliyordu. Bu yeni tarayıcı ile birlikte, dünya 1993 yılında görmediği yeni bir programlama ve bilgi yönetimi sistemi ile tanıştı yılında Andreesen ve Jim Clark ilk ticari tarayıcı olan Netscape Navigator u kurdular. Mosaic in bedava olmasına karşın Netscape yazılımı ücretliydi yılında Microsoft Internet Explorer adı altında kendi tarayıcısını sundu. Mosaic ve sonrasında ortaya çıkan çok sayıda tarayıcı sayesinde kullanıcılar, web sitelerini görüntüleme şansını elde ettiler. Bu dönemde ortaya çıkan web siteleri de temelde bilgi verme amacını taşımıştır. Bir başka deyişle, web 1.0 diye adlandırılan bu dönemde oluşturulan web siteleri, statik bir yapıya sahip olan ve sadece okumaya elverişli sayfalardır. Okuyucuların bu sayfalar üzerinden web sitesinin sahibiyle ya da birbirleriyle etkileşime girmesi mümkün değildir. Web 1.0 dönemi, etkileşimin olmadığı, dolayısıyla kullanıcının söz hakkının bulunmadığı ve tek taraflı bilgi aktarımının olduğu bir ortamı ifade etmektedir. Site sahipleri okuyucuya aktarmak istediklerini seçip veriyorlardı. İşe işletmeler tarafından bakılacak olursa, bu dönemde oluşturulan web siteleri, daha çok broşürvari bir görünüme sahipti. İşletmeler bastırdıkları broşürleri ya da katalogları biraz zenginleştirip web sitelerine çevirmişlerdi. Resim 1.1: Grafik kullanıcı arayüzüne sahip ilk web tarayıcı Mosaic ten bir görüntü. 8

13 Web 2.0 Web 2.0, 2004 yılında O Reilly Media tarafından düzenlenen ve teknoloji dünyasından önemli isim ve şirketlerin katıldığı bir konferansta ortaya atılan fikirler üzerine kurulmuş bir kavramdır. Bill O Reilly yeni nesil etkileşimli web sitelerini, online toplulukları ve içeriğin kullanıcılar tarafından yaratıldığı bu yeni ortamı Web 2.0 olarak adlandırmıştır. Her ne kadar bu konferansa katılmayan bazı çevreler tarafından kabul görmese de aslında altında yatan iki gerçek bu kavramı geçerli kılmaktadır. Web 2.0 ın ortaya çıkmasını sağlayan teknolojik gelişmeler (Ajax, RSS, XML, CSS, vs.) kullanıcıların bilgiye erişme felsefesinde yaşanan büyük değişime yol açmışlardır. Web 2.0 içinde kullanıcılar artık sadece izleyici değil aynı zamanda aktif birer de kullanıcı halini almışlar, bir başka deyişle yaratıcı tüketicilere dönüşmüşlerdir. Kullanıcılar Web 2.0 sayesinde bir sitedeki içerik hakkında yorum ya da değerlendirme yapabilmekte, içeriği kolaylıkla paylaşabilmekte, topluluk oluşturup, oluşturulmuş topluluklarda yer alabilmekte ya da yarattıkları içerik ile diğer kullanıcıların görüşlerini olumlu ya da olumsuz yönde etkileyebilmektedir. Web 2.0, kullanıcıların okur olmaktan çıkıp okur-yazar oldukları yeni platformun adıdır. Web 2.0, WordPress ve Blogger gibi hazır sistemlerin ortaya çıkması ile kodlama bilgisine ihtiyaç duymadan, kullanıcıların kişisel siteler oluşturup bilgi paylaşımına katılmasını ve iki yönlü bilgi akımının oluşmasını sağladı. Zengin Internet uygulamaları ortaya çıktı. RSS sayesinde yayıncıların kendi aralarında ortak bir dil kullanılmasını sağladı. Sosyal ağların ortaya çıkması ve insanların belirli düşünceler altında topluluklar oluşturarak düşüncelerini daha geniş kitlelere duyurabilme olanağı doğdu. Web 2.0 ı Web 1.0 dan ayrıştıran ve yeni tür Web uygulamalarını nitelendiren üç temel özellik bulunmaktadır; Ücretsiz ve Sade Çevrimiçi Uygulamalar Yeni nesil Web 2.0 uygulamalarının en önemli özelliklerinin başında, bu uygulamaların hizmet odaklı, ücretsiz ve basit çevrimiçi (online) uygulamalar olmaları gelmektedir; Yazılım paketlerinden çevrimiçi hizmet uygulamalarına doğru bir kayma: Yeni nesil Web 2.0 uygulamaları, firmaya özel yazılım ürünlerine dayalı olarak geliştirilen ilk dönem Internet uygulamalarının aksine, genellikle açık kaynak yazılımlarını kullanmakta ve platformlardan bağımsız olarak çalışabilmektedir. Bir başka deyişle, bu uygulamalar bir yazılım paketi olarak değil hizmet paketi olarak sunulmaktadır. Genellikle herkes ücretsiz olarak bu hizmetlere ulaşabilmekte ve karşılığında lisans ücreti istenmemektedir. Bu uygulamalar Internet üzerinden kolayca indirilmekte, dağıtılmakta ve istendiği gibi paylaşılabilmektedir. Sadelik: Web 2.0 uygulamalarında kullanıcı arayüzlerinin oldukça sade bir yapıya sahip olduğu, uygulamaların sınırlı sayıda özellik taşıdığı ve bu uygulamaların sundukları değer önerisinin de kolaylıkla anlaşılabilir özellikte olduğu görülmektedir. Yaratılan ağ sayesinde kullanıcıyı hapsetme: Web 2.0 uygulamalarında yaratılan ağ, kullanıcıların o uygulamaya hapsolmasına sebep olabilmektedir. Örneğin, Skype.com u kullanan bir tüketici, eğer ki iletişimde olduğu tüm arkadaşları da aynı hizmeti kullanıyorsa, daha uygun fiyatlı da olsa başka bir hizmet sağlayıcıya geçmek istemeyecektir. Süreklilik Gösteren Uygulama Geliştirme Süreci Web 2.0 uygulamalarının geliştirilmesi sürecine kullanıcıların aktif bir şekilde katılımı, uygulama yaratıcılarına birtakım faydalar sağlamaktadır; Gerçek zamanlı ve sürekli iyileştirmeler: Bu durum pek çok web uygulaması için günümüzde yaygınca kullanılan bir yaklaşımdır. Örneğin, Skype her görüşme sonrasında kullanıcılarından, görüşme kalitesini değerlendirmelerini istemekte ve bu doğrultuda iyileştirmeler yapmaktadır. Önceki nesil web uygulamalarının aksine, Web 2.0 uygulamalarında yeni versiyonlar çıkartmak vs. gibi uygulamalar yerine, kullanıcı geribildirimlerine ve kullanışlılık testlerine dayalı gerçek zamanlı ve sürekli devam eden iyileştirme çabaları vardır. 9

14 Daimi beta: Beta versiyonu kavramı Web 2.0 ile birlikte kalıcı hale gelmiştir. Artık nihai halini almış bir uygulama versiyonu yoktur. Her uygulama, var olduğu sürece, geliştirilmeye ve değiştirilmeye devam etmektedir. Bu nedenle de uygulamalar tam anlamıyla tamamlanmadan ya da hatalarından arındırılmadan ticarileşmekte ve geliştirmeler tüm kullanıcılara açık olarak gerçekleştirilmektedir. Beta sürümü kavramının ne anlama geldiğini araştırınız. Daha fazla kullanıcı: Her yeni kullanıcı, kolektif bilgi havuzunun hacmini genişleterek, o uygulamanın değerini arttırmaktadır. Ağ etkisi olarak adlandırılan bu kavrama göre, bir uygulamayı kullanan sayısı arttıkça, o uygulamanın değeri ve gelişmişliği de artmaktadır. Örneğin, Wikipedia nın kullanıcı sayısı arttıkça hem yeni giriş sayısı hem de mevcut bilgilerin düzeltilme oranı artmaktadır. Ya da Hepsiburada.com gibi sayfalarda tüketiciler ürünlerle ilgili daha fazla yorum yaptıkça, bu sayfanın kullanışlılığı da artmaktadır. Ağ etkisi kavramıyla ilgili bu adresteki yazıyı okuyabilirsiniz: uyor Yeni Hizmet Tabanlı İş Modelleri Web 2.0 uygulamaları sayesinde bir yandan yeni hizmet tabanlı iş modelleri gelişmekte, aynı zamanda niş pazarlara erişme imkanı artmaktadır; Gelir ve kullanım modellerindeki değişimler: Web 2.0 uygulamalarının önemli bir bölümü kullanıcılarından ücret almamakta, bunun yerine reklam ve sponsorluk gelirleri ile çalışmaktadır. Google bu tür reklam ve sponsorluk gelirleri ile çalışan örneklerden birisidir. Sıkça uygulanan gelir modellerinden bir diğeri ise, temel hizmetlerden ücret almayıp, daha üst düzey ya da premium hizmetlerden ücret alan üyelik gelir modelidir. WordPress bu şekilde çalışan örneklerden birisidir. WordPress üzerinden bir blog sahibi olmak için ücret ödemeye gerek yoktur. Ancak, kendi alan adını kullanmak ya da daha kişiselleştirilebilir tasarım unsurları kullanmak isteyen üyelerin, bu hizmetlerden yararlanmak için belirli bir ücret ödemeleri gerekmektedir. Kitlesel pazarlardan bireysel müşterilere kayış: Web 2.0 döneminin hizmet sağlayıcıları, kitlesel pazarlar yanında özel ilgi alanları olan veya kişiselleştirilmiş ürün ve hizmetler talep eden az sayıda müşteri topluluklarının da kendileri için önemli bir potansiyel sağladığını fark ettiler. Küçük pazarlar olmaları nedeniyle, bu tür tüketiciler şimdiye kadar çoğu işletme tarafından dikkate alınmamaktaydı. Bloglar, forumlar, haber bültenleri ve sanal topluluklar gibi Web 2.0 uygulamaları sayesinde tüketiciler, bu türden ürün ve hizmetleri kolaylıkla bulabilmekte, hatta belirli ilgi alanları çevresinde oluşan topluluklar sayesinde tüketiciler birbirleriyle de bu ürün ve hizmetler hakkında görüşlerini, önerilerini paylaşmaktadır. Chris Anderson tarafından ortaya konan Uzun Kuyruk Teorisi ne göre, bir satış mağazası ya da kanalının yeterince büyük olması durumunda, talebi ya da satışı az olan ürünlerin toplam satışının, çok satan bir ürününün satışından daha fazla olabileceğini söylemektedir. Dolayısıyla, web 2.0 teknolojileri sayesinde niş pazarlara erişmek ve bu paralarda karlı iş yapmak olası hale gelmektedir. Uzun Kuyruk Teorisi hakkında daha fazla bilgi edinmek için Chris Anderson un Optimist Yayınlarından çıkan Uzun Kuyruk Geleceğin İşi: Çokun Azını Satmak (2008) adlı kitabını okuyabilirsiniz. Özetle söylemek gerekirse; Eskiden statik ve durağan sayfalardan oluşan Internet in, aslında geleneksel mecralardan önemli bir farkı yoktu, kullanıcıya tek yönlü olarak sadece bilgi veriyordu. Statik sayfalar klasik medyanın bir uzantısı haline gelmişti. Kullanıcının söz hakkı yoktu. Site sahipleri 10

15 kullanıcıya göstermek istediklerini seçip veriyordu. Web 2.0 teknolojisinin getirdiği etkileşimli sayfalar ile kullanıcılardan bilgiler alınmaya, yorumlanmaya ve sonuçlar doğmaya başlandı. Görsellik ve etkileşimli sayfaların cezbediciliği sayesinde kullanıcılar, bu sayfalara yönelmeye başladı. Kullanıcıların Web 2.0 teknolojisine olan ilgileri, statik sayfa yapısı kullanan tüm site sahiplerini, bu teknolojiye geçmeye zorladı. Böylece klasik medya yanlısı siteler de artık kullanıcıya söz hakkı tanımak zorunda kaldılar. Kullanıcılar bu söz haklarını daha da genişleterek; forumlar, bloglar, mikro-bloglar kurdular. Bu platformlarda bilgi, düşünce, fikir paylaşımları yapıldı. Fikirler ve düşünceler yayıldı. Bunun sonucunda ise sosyal medya doğdu. Web 2.0 ve sosyal medya kavramları genellikle birbirinin yerine kullanılmakta, her ikisi de aynı şeymiş gibi bahsedilmektedir. Aslında, bu iki kavram birbiriyle oldukça ilintili olmakla birlikte, birbirlerinden ayrı kavramlardır. Aşağıda Şekil 1.1 içinde Web 2.0, sosyal medya ve yaratıcı tüketiciler arasındaki ilişki ve bu kavramlar arasındaki farklılıklar gösterilmektedir. Şekilden de görüleceği üzere, Web 2.0 medyanın sosyal olması için gerekli teknolojik altyapıyı sunmakta ve tüketicilerin içerik yaratımını kolaylaştırmaktadır. Sosyal medya ile yaratıcı tüketiciler arasındaki temel fark ise odak noktalarında yatmaktadır. Sosyal medya içeriğe odaklanırken, yaratıcı tüketiciler ise bu içeriği yaratanları oluşturmaktadır. Bu üç kavramın ortaya çıkışı bir takım sonuçlar yaratmaktadır; İlk olarak Web 2.0 ile birlikte, kullanıcıların faaliyetleri (bilgisayarlarının) masaüstlerinden web e kaymaktadır. İkinci olarak, sosyal medya sayesinde pazardaki güç işletmelerden tüketiciye kaymaktadır. Son olarak ise, yaratıcı tüketiciler sayesinden değer üretimi de işletmelerden tüketiciye kaymaktadır. Şekil 1.1: Web 2.0, Sosyal Medya ve Yaratıcı Tüketiciler Kaynak: Berthon, P.R., Pitt, L.F., Plangger, K. ve Shapiro, D. (2012). Marketing meets Web 2.0, social media, and creative consumers: Implications for international marketing strategy, Business Horizons, 55, s Yaratıcı Tüketiciler Web 2.0 içindeki değerin yeni yaratıcıları, yaratıcı tüketicilerdir. Sosyal medya içindeki değerli içeriği yaratan bu tüketicilerin arkadaşları ve çevresi de sosyal medyanın sosyal yönünü oluşturmaktadır. Yaratıcı tüketiciler yeni medyanın dinamosu konumundadır. Sosyal medya genellikle kullanıcılar/tüketiciler tarafından yaratılan içerik ya da tüketiciler tarafından yaratılan medya olarak anılmasına karşın, medya ve tüketiciler arasındaki ayrımı belirtmek gerekir. Medya, içeriğin aktarılmasını sağlayan araçlardır. Örneğin, Facebook ve Twitter bu anlamda medyayı 11

16 oluşturmaktadır. Yazı, resim, görüntü ya da ses formundaki içerik ise, dünyanın dört bir yanındaki kullanıcılar ya da tüketiciler tarafından yaratılmaktadır ve asıl değerli olan da zaten işin bu kısmıdır. Alvin Toffler in ortaya attığı üreten tüketici kavramının yaratıcı tüketicilerle nasıl bir bağlantısı olabileceğini araştırınız. Üreten tüketici kavramı hakkında daha fazla bilgi edinmek için şu adresteki makaleyi okuyabilirsiniz: Bu alanda yapılan çalışmalarda çokça söz edilmekle birlikte, ne yazık ki kullanıcılar ya da tüketiciler tarafından yaratılan içeriğin tanımı konusunda bir fikir birliği bulunmamaktadır. OECD bu türden içeriğin sınırlarını belirleyebilmek üzere üç temel özellik ortaya koymaktadır. Elbette bu özellikler tam anlamıyla bir tanım ortaya koymasa da kavramın sınırlarını belirlemek açısından oldukça yararlı olmaktadır. Bu özellikleri şu şekilde özetlemek mümkün; Yayınlanmış olma koşulu: Tüketicilerin yarattığı bir içerik çevrimiçi ortamlarda hiç yayınlanmadan da oluşabilir. Ancak, sosyal medya açısından önemli olan içerik, belirli bir grup insanın ya da izleyicinin erişebileceği bir ortamda (bir web sayfasında, bir blogda ya da sosyal ağ sayfasında) yayınlanmış olmalıdır. Yaratıcı çaba: Bu türden içeriğin anlamlı olabilmesi için, kullanıcının ya da tüketicinin var olan bir içeriği aynen yayınlaması değil, kendinden bir şeyler katarak bir içerik oluşturması gerekmektedir. Örneğin, bir blog yazısını aynen yayınlaması ya da bir televizyon programını yayması gerçek anlamda kullanıcılar/tüketiciler tarafından yaratılan içeriği oluşturmamaktadır. Bir blogda yazılan bir yazı, bir ürün için yapılan değerlendirme, kullanıcının kendi fotoğraflarını yüklemesi ya da kendi klibini oluşturması gerçek anlamda kullanıcılar/tüketiciler tarafından yaratılan içeriği oluşturmaktadır. Dolayısıyla, kullanıcılar/tüketiciler tarafından yaratılan içerik için, kullanıcının/tüketicinin o içeriğe kendisinden bir değer katması gerekmektedir. Profesyonel çaba ve uygulamalar dışındaki yaratımlar: Kullanıcılar/tüketiciler tarafından yaratılan içerik profesyonel çaba ve uygulamalar dışında, büyük oranda ticari bir kazanç beklentisi olmadan yaratılan içeriği ifade etmektedir. Kullanıcılar/Tüketiciler Tarafından Yaratılan İçeriğin Türleri Kullanıcılar/tüketiciler tarafından yaratılan içerik oldukça geniş bir yelpazeye yayılmaktadır. Yelpazenin bir ucunda, tüketicilerin ürün ve hizmetler hakkında kendi aralarında yaptıkları konuşmalar yer almaktadır. Örneğin Facebook üzerinden tüketicilerin bir ürün hakkında konuşması bu duruma bir örnek oluşturur. İkinci adımda, tüketiciler ürün ve hizmetlerle ilgili yazılı ya da görüntülü yorum ve değerlendirmeler hazırlayabilirler. Bir adım sonrasında tüketiciler kendi hazırladıkları reklam videoları ya da görsellerle, ürünlerin tanıtımına ya da kötülenmesine aracılık edebilirler. Yelpazenin diğer ucunda ise tüketicilerin doğrudan ürün ve hizmetlerin geliştirilmesi ya da yaratımı sürecine dahil olması yer alır. Bu geniş yelpaze içinde kullanıcılar/tüketiciler tarafından yaratılan içeriğin türlerini şu şekilde sınıflandırabiliriz; Metin: Amatör yazarlar hazırladıkları yazıları, makaleleri, hikayeleri, romanları, şiirleri ya da haberleri yayınlamaktadır. Bu alanda ortaya çıkan yeni akımlardan birisi de kullanıcıların mevcut bazı yazı ve hikayeleri değiştirmeleri ya da genişletmeleri çabalarıdır. Örneğin, Fanfiction.net sayfasında kullanıcılar, mevcut durumda var olan film ya da dizi karakterleri için yeni hikayeler yazmakta, filmlerin ya da hikayelerin akışını, sonlarını değiştirip ortaya bambaşka hikayeler çıkartmaktadırlar ki bu da kendilerinden bir değer katmaları nedeniyle kullanıcı/tüketici tarafından yaratılan bir içerik haline gelmektedir. 12

17 Fotoğraf ve görseller: Bu türden içerik kullanıcıların çektikleri ve Internet e yükledikleri dijital fotoğraflardan veya kullanıcıların oluşturdukları ya da üzerinde değişiklik yaptıkları görsellerden oluşmaktadır. Müzik ve ses: Bu türden içerik amatör müzisyenlerin hazırladığı bir ya da iki parçadan oluşan kayıtlar olabileceği gibi, radyo programı tarzında hazırlanmış ses kayıtları (Podcast) da olabilmektedir. Bu tür içerik Podcast hizmeti sunulan sayfalarda, kişisel web sitelerinde, bloglarda veya sosyal ağlar üzerinden sunulabilir. Video ve film: Kullanıcılar tarafından oluşturulan ya da düzenlenen videoların temel olarak üç formu bulunmaktadır. Bunlardan ilki, ev videoları olarak da adlandırılan kısa filmlerdir. İkincisi, daha önceden çekilmiş görüntülerin birleştirilmesi ya da karıştırılması sonucu elde edilen videolardır. Son grupta ise, kullanıcıların kendi çektikleri videolar ile daha önceden var olan filmleri birleştirdikleri hibrit formlardan oluşmaktadır. Bu türden içerik de yine video paylaşım siteleri üzerinden olabileceği gibi, web sitelerinden, bloglardan ya da sosyal ağ sitelerinden paylaşılabilir. Satın alım, seyahat ya da diğer bilgi gerektiren konularda sunulan görüş ve öneriler: Paylaşımcı Web 2.0 ortamının ortaya çıkarttığı belki de en büyük ama aynı zamanda içinde çok farklı formları olan içerik türü, bu görüş ve önerilerdir. Kullanıcılar kendi görüş ve önerilerini diğer kullanıcıların faydalanması için sunmaktadırlar ki bu durum aslında ağızdan ağıza iletişim olarak da adlandırılmaktadır. Bu tür içerik içinde kullanıcıların ya da tüketicilerin ürün ve hizmetlerle ilgili değerlendirme ve yorumları ilk sırada yer almaktadır. Ancak, kullanıcıların herhangi bir konu hakkında yazdıkları da kimi zaman bu grup içine girmektedir. Örneğin, okuyucularına seyahat önerileri veren bir blog yazarı aslında bu türden bir içerik üretmektedir. Bu görüş ve öneriler sayesinde tüketiciler bir ürün hakkında, başka bir yerde bulamayacakları, en ince detayları bile öğrenme şansı yakalarlar. Kullanıcı/Tüketici Motivasyonları Kullanıcılar/tüketiciler tarafından yaratılan içeriğin oluşturulmasında farklı motivasyonlar etkili olabilir. İçeriğin türüne ve yayınlandığı ortama göre de bu motivasyonlar farklılık gösterse de temel olarak tüketici motivasyonları 5 ana grup altında ele alınabilir; Ekonomik getiri elde etme beklentisi: Çoğu tüketici yarattığı içerik karşılığında finansal bir getiri beklemese de, kullanıcıların bir kısmı bu işten ekonomik anlamda bir getiri elde etmektedir. Bu getiri kimi zaman reklam geliri, kimi zaman ise söz konusu içerik için yapılan ödemelerden oluşabilir. Diğer taraftan, yeni iş fırsatları elde etmek, kendi işlerinde ya da uzmanlık alanlarında bir statü kazanmak veya adını duyurmak amacıyla da içerik yaratan kullanıcılar bulunmaktadır. Bunlar da dolaylı yoldan kişiye ekonomik anlamda bir getiri sağlayabilir. Kişisel arşiv: Tüketiciler ya da kullanıcılar kendi yaşam deneyimlerini, fikirlerini ya da hatıralarını arşivlemek üzere de bu tür içeriği yaratma isteğinde olabilirler. Örneğin, gezi ve tatil fotoğraflarını paylaşmak, bir gezi bloğu oluşturup seyahat anılarını bu blogda biriktirmek ya da bir annenin bebeği için bir blog açıp onun gelişimini bu blog üzerinde arşivlemesi hep bu tür bir motivasyona örnek oluşturmaktadır. Kullanıcılar aynı zamanda yaşamlarından kesitleri çevreleriyle paylaşmak için de bu türden içeriği kullanmaktadır. Örneğin, tüm akrabaları uzakta olan bir anne, akrabalarını bebeğinin gelişiminden haberdar edebilmek, gelişme sürecindeki anıları onlarla paylaşmak için de bir blog oluşturabilir. Eğlence ve zaman geçirme: Kimi tüketiciler ise sadece keyif ve eğlence için ya da boş zamanlarını değerlendirmek için bu içeriği yaratmayı isteyebilir. Bir başka deyişle, Internet üzerinde içerik yaratmak çoğu tüketici için artık eğlenceli bir vakit geçirme faaliyeti halini almaya başlamaktadır. Bilgi yayma: Diğer kişileri bilgilendirmek, uyarmak ya da onların kararlarına yardımcı olmak amacıyla içerik yaratmak da önemli motivasyon kaynaklarından birisini oluşturmaktadır. İletişim kurma: Son olarak yeni insanlar tanıma ve onlarla iletişim kurmak ya da diğer tüketicilerle iletişim halinde olmak isteği de bu içeriğin yaratılmasında kullanıcıları/tüketicileri motive etmektedir. 13

18 Buna karşın bu tür içeriği oluşturmanın fazlasıyla zaman alıcı olması, özel hayata ve mahremiyete yönelik kaygılar, ilginç içerik sunamama endişesi ve teknolojik yetersizlik korkusu gibi nedenler ise bu türden içeriğin oluşturulması konusunda kullanıcının/tüketicinin motivasyonunu olumsuz yönde etkileyen unsurları oluşturmaktadır. Kullanıcılar/Tüketiciler Tarafından Yaratılan İçeriğin Ortaya Çıkışını ve Hızla Artışını Kolaylaştıran Faktörler Kullanıcılar/tüketiciler tarafından yaratılan içeriğin bu denli hızlı artmasında sadece tüketici motivasyonları etkili olmamıştır. Yaşanan bir takım teknolojik ekonomik sosyal ve yasal değişimler, bu türden içeriğin ortaya çıkmasını ve hızla yayılmasını kolaylaştırmıştır. Bu faktörler aşağıda Tablo 1.2 içinde açıklanmaktadır. Tablo 1.2: Kullanıcılar/Tüketiciler Tarafından Yaratılan İçeriğin Ortaya Çıkışını ve Hızla Artışını Kolaylaştıran Faktörler Teknolojik Faktörler Sosyal Faktörler Ekonomik Faktörler Yasal Faktörler Genişbant bağlantıların yaygınlaşması. Hard disk kapasitelerinin ve işlem hızının artması, maliyetlerin düşmesi. İçeriğin yaratımını ve paylaşılmasını sağlayan teknolojilerin ortaya çıkışı. İçerik oluşturma, düzenleme ve birleştirme için kullanılabilecek yazılımların sağlanması. Ses, fotoğraf ya da görüntü üretmek üzere kullanılabilecek tüketici teknolojilerinin maliyetlerinin düşmesi ve kalitelerinin artması. Profesyonel ve amatör içerik sayfalarının yükselişi. Bilgi ve iletişim teknolojilerini daha iyi kullanmayı becerebilen (dijital yerliler), kendini çevrimiçi ifade etme istekliliği olan ve kişisel bilgilerini çevrimiçi ortamlarda paylaşmak konusunda daha az çekimser olan genç nüfusun ortaya çıkışı. İnsanların kendilerini ifade etme ve yaratma arzuları, daha fazla etkileşime girme isteklilikleri. Toplulukların ve işbirlikli projelerin artışı. Bu sosyal faktörlerin giderek daha ileri yaştaki kullanıcılar arasında da etkili olmaya başlaması. İçeriğin yaratılması, düzenlenmesi ve barındırılması (hosting) için araçların artması ve maliyetlerinin düşmesi. Bu türden sitelerin kuruluşu için gerekli sermayenin finansmanının (risk sermayesi veya diğer yatırım araçları sayesinde) kolaylaşması. Genişbant Internet bağlantı maliyetlerinin düşmesi. Ticari kuruluşların (mobil operatörler, telekomünikasyon hizmeti veren kuruluşlar, geleneksel medya yayıncıları, arama motorları) kullanıcılar/tüketiciler tarafından yaratılan içeriğin sağlanması konusuna daha fazla ilgi duymaları ve uzun kuyruk ekonomisinin yükselişi. İçeriğin paraya çevrilmesini sağlayan yeni iş modellerinin yükselişi. Daha esnek lisans ve telif hakkı uygulamalarının ortaya çıkması (Creative Common lisence gibi). İçeriklerini korumaya yönelik kullanıcılara/tüketicilere güvence sağlayan son kullanıcı lisans sözleşmelerinin ortaya çıkışı. Kaynak: Wunsch-Vincent, S. ve Vickery, G. (2007). Participative Web: User-Created Content, OECD's Directorate for Science, Technology and Industry. (Erişim tarihi: ) 14

19 Kullanıcılar/Tüketiciler Tarafından Yaratılan İçeriğin Etkileri Kullanıcılar/tüketiciler tarafından yaratılan içerik konusunda OECD tarafından hazırlanan rapor, bu tür içeriğin yarattığı ekonomik ve sosyal etkilere de dikkat çekmektedir; Ekonomik etkiler: Kullanıcılar/tüketiciler tarafından yaratılan içerik, temelde ticari bir amaç taşımasa da önemli ekonomik etkileri olmaktadır. Her şeyden önce, geleneksel anlamda içeriğin üretim ve tüketim süreçleri değiştirmektedir. Bu değişim, geleneksel anlamda içerik sağlayan oyuncular için hem fırsatlar sunmakta hem de önemli tehditler yaratmaktadır. Bilgi ve iletişim teknolojileri alanında ortaya çıkan yeni ürün ve hizmetler, içerik üretimi ve paylaşımı için oluşturulan yeni uygulamalarla pazar önemli ölçüde büyümüştür. Dahası, ortaya çıkan yeni gelir modelleri, pazara giriş maliyetlerinin çok yüksek olmaması ve karlılık için geleneksel ölçek ekonomilerine gerek olmaması gibi özellikler sayesinde, sektör yeni oyuncuları kendine çekmekte ve hızla büyümektedir. Bu büyüme sayesinde pazardaki istihdam olanağı da artmıştır. Ancak diğer tarafta, bu içerik tüketicilerin geleneksel medyaya ayırdıkları zamandan çalarak, geleneksel medyanın izlenme oranını azaltmaktadır. Tüketicilerin medya tüketimleri konusunda daha seçici olmalarına da neden olmaktadır. Bu durum reklam gelirlerini önemli ölçüde etkilemektedir. Yarattığı bir diğer önemli sorun ise, izinsiz içerik sunumu nedeniyle geleneksel yayıncılara zarar vermesidir. Sosyal etkiler: Ekonomi üzerindeki etkilerinin yanında Internet, medya üretimini önemli ölçüde demokratikleştirmiştir. Bu durum, iletişim ve sosyal ilişkilerin doğası üzerinde önemli değişimlere sebep olmaktadır. Enformasyonun ve bilginin kullanıcılar tarafından üretimi, dağıtımı ve yeniden kullanımı, kullanıcıların daha bağımsız ama aynı ölçüde paylaşımcı olmalarına yardımcı olmaktadır. Diğer tarafta, uzun kuyruk ekonomileri sayesinde inanılmaz bir kültürel çeşitlilik ortaya çıkmaktadır. Kullanıcılar tarafından yaratılan içerik politik ve sosyal söyleşiler için açık bir platform oluşturmakta, farklı düşüncelerin özgürce ifade edilebildiği bir ortam yaratmaktadır. Bu içerik kullanıcılarına, büyük kurum ve kuruluşları etkileme ve olayları değiştirme gücü vermektedir. Tüm bu olumlu etkilerine karşın, içeriğin kalitesi, güvenlik ve mahremiyet, dijital ayrım ve kültürel parçalanma gibi konular kullanıcılar arasında önemli endişeler yaratmaktadır. Sosyal Medya Sosyal medya, temelleri Web 2.0 teknolojileri ve felsefesi üzerine kurulmuş olan, içeriğin tüketicilerce yaratılmasına ve paylaşılmasına olanak sağlayan Internet tabanlı uygulamalar olarak tanımlanabilir. Dolayısıyla, sosyal medya yaratıcı tüketicilerin üretimlerinin sonucu ortaya çıkmaktadır. Bu süreçte Web 2.0 teknolojileri de geleneksel medya monologlarının, sosyal medya içinde diyaloglara dönüşmesine yardımcı olmaktadır. Sosyal medya, kullanıcılara özgürlük kavramını yeniden öğretmiş, kullanıcılar düşüncelerini, fikirlerini tartışabilecek rahat bir mecra bulmuştur. Sosyal medya bir sosyal etkileşim ortamıdır. İnsanların diyalog kurup fikirlerini, bilgilerini paylaşabileceği, üreticinin de, tüketicinin de kullanıcı olduğu, kullanıcının sürekli iletişimde bulunduğu bir medya türüdür. Sosyal medyanın bugüne kadar bilinen medya türlerinden başlıca farkı; en az iki yönlü ve eş zamanlı bilgi aktarımına dönmesidir. Sosyal medya, Internet in ve cep telefonları gibi yeni iletişim araçlarının sağladığı imkânlarla zaman ve mekân sınırlamasını ortadan kaldırmıştır. Bu şekliyle sosyal medya eğlenceden eğitime, işten yardımlaşmaya kadar pek çok alanı etkisi altına almıştır. Günümüzde sosyal medya; büyümesi engellenemeyen, kimsenin reddedemeyeceği, gündemi belirleyen, bir ülkenin yönetimini değiştirebilen, kararları etkileyen bir güç haline gelmiştir. Sosyal medya denildiğinde, insanların aklına ilk olarak Facebook, Twitter vb. ortamlar gelmektedir. Fakat forumlar, sözlükler, bloglar, mikro-bloglar, yani fikirlerin, bilgilerin paylaşılıp tartışılabildiği, fikir alışverişinin olduğu her alan sosyal medyaya dahildir. Sosyal medya platformlarını sınıflandırmak çok kolay bir iş olmasa da temelde sekiz ana başlık altında toplamak mümkündür; Bloglar, Mikrobloglar (Twitter gibi), 15

20 Internet forumları (Google Grupları gibi), İnceleme ve değerlendirme siteleri (Yelp gibi), Sosyal haber ve sosyal işaretleme siteleri (Digg, StumpleUpon, Pinterest gibi), Sosyal ağ kurma siteleri (Facebook, LinkedIn, Google+ gibi), Medya paylaşım siteleri (YouTube, Flickr, Slideshare gibi), Sanal dünyalar (Second Life gibi). Ancak, bunlar dışında da platformlar (Wikiler, Podcasting araçları vb.) bulunmakta ve her geçen gün yeni sosyal medya araçları ortaya çıkmaktadır. Bu araç ve platformlar dördüncü ve beşinci ünite içinde detaylı olarak ele alınmaktadır. Sosyal Medyanın Yapı Taşları Sosyal medya platformlarını oluşturan 7 temel yapı taşı bulunmaktadır. Bunlar; kimlik, sohbet, paylaşım, konum, ilişkiler, itibar ve gruplar olmak üzere sıralanabilir. Bu yapı taşlarının hepsi her tür sosyal medyada bulunmak zorunda değildir. Ayrıca, bazı unsurların diğerlerine göre daha baskın olduğu platformlar da bulunmaktadır. Dolayısıyla, bu yapı taşları bizlere sosyal medya platformunun hangi özelliklerinin daha baskın, hangilerinin daha geri planda olduğunu görmemiz ve o platformu değerlendirmemiz açısından kolaylık sağlamaktadır. Aşağıda Şekil 1.2 içinde bu özellikler gösterilmektedir. Kimlik. Kimlik sosyal medya platformlarının önemli yapı taşlarından birisini oluşturmakta ve bir sosyal medya platformu içinde kullanıcıların kimliklerini hangi ölçüde ortaya koyduklarını ifade etmektedir. Kimliği ortaya koymaya yarayan bilgiler arasında isim, yaş, cinsiyet, meslek, yaşanılan yer gibi bilgilerin yanı sıra kişinin düşünceleri, ilgi alanları, beğendikleri ya da beğenmedikleri gibi, kullanıcının portresini yansıtan bazı bilgiler de yer almaktadır. Sosyal medya platformları ve kullanıcılar, sunmak istedikleri kimlik bilgileri konusunda farklı tercihlere sahip olabilir. Örneğin, bazı kullanıcılar doğrudan kendi isimlerini kullanarak paylaşımlarda bulunabilirken, pek çok kişi de takma adlar kullanmayı tercih etmektedir. Kullanıcılarından profillerini oluşturmalarını isteyerek, temel yapı taşını kimlik unsuruna dayandıran çok sayıda platform bulunmaktadır. Bu ve benzeri platformlar, DandyID gibi, kullanıcıların sanal ortamlardaki kimliklerini (profillerini) tek bir noktada toplamalarını sağlayan hizmetlerin ortaya çıkmasına da sebep olmaktadır. Sohbet. Sosyal medya sitelerinin çoğu kullanıcıları arasında bir sohbet ortamı yaratmayı amaçlayarak tasarlanmaktadır. Sohbet, bir sosyal medya platformu içinde kullanıcıların birbirleriyle hangi ölçüde iletişim kurduklarını ifade etmektedir. Bu sohbetler farklı sebeplerle ortaya çıkabilir. Tüketiciler kendileri gibi düşünen diğer insanlarla tanışmak, gerçek aşkı bulmak veya kendilerine olan güvenlerini arttırmak için Tweet atmakta veya blog yazmaktadır. Ancak bu platformlar arasında, sohbetin düzeyi birbirine göre farklılaşmaktadır. Örneğin Twitter, kimlik unsuru yerine sohbet unsuru çok daha ön planda olan bir platformdur. Bloglar ise, eş zamanlı sohbetler yerine daha uzun süren ve kapsamlı sohbetlere odaklanan platformlardır. Paylaşım. Paylaşım, bir sosyal medya platformu içinde, kullanıcıların sahip oldukları ya da ulaştıkları bir içeriği hangi oranda dağıttıkları ya da paylaştıklarını ifade etmektedir. Paylaşım unsuruna odaklanan platformlarda, paylaşılan sosyalleşme objeleri birbirinden farklılaşabilmektedir. Örneğin, Flickr için paylaşım objesi fotoğraflarken, YouTube için videolardır. Sosyal medya, paylaşılan bir obje nedeniyle birbirleriyle bağlantı kuran kullanıcılarla doludur. Dolayısıyla paylaşım, sosyal medyada etkileşim kurmak/yaratmak için kullanılabilecek bir unsur olmakla birlikte, kullanıcıların birbirleriyle iletişim kurması için tek başına yeterli değildir. 16

İNTERNET VE BİLGİSAYAR AĞLARI

İNTERNET VE BİLGİSAYAR AĞLARI İNTERNET VE BİLGİSAYAR AĞLARI İNTERNET NEDİR? Dünya genelindeki bilgisayar ağlarını ve kurumsal bilgisayar sistemlerini birbirine bağlayan elektronik iletişim ağıdır. BİLGİSAYAR AĞI NEDİR? İki ya da daha

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK. Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK 1

Yrd. Doç. Dr. Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK. Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK 1 Yrd. Doç. Dr. Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK 1 Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK 2 Kullanıcıların site içeriğini belirlemede rol oynadığı, Dinamik, Teknik bilgi gerektirmeyen, Çok yönlü etkileşim sağlayan,

Detaylı

HALKLA İLİŞKİLER I-II

HALKLA İLİŞKİLER I-II Editörler Yrd.Doç.Dr. Gonca Yıldırım & Seçil Utma HALKLA İLİŞKİLER I-II Yazarlar Yrd.Doç.Dr.Gonca Yıldırım Yrd.Doç.Dr.İlker Özdemir Hasan Çiftçi Hatice Aydoğmuş Özcan Kahraman Koktürk Melis Yalçın Seçil

Detaylı

IRMAK HANDAN iarslanoglu@boomads.com. : @irmakhandan

IRMAK HANDAN iarslanoglu@boomads.com. : @irmakhandan IRMAK HANDAN iarslanoglu@boomads.com : @irmakhandan What s yours? Bulunduğumuz çağın ekosisteminin özünde «paylaşmak» ve «konuşmak» yer alıyor. TÜKETİCİ HİKAYELERİ HİKAYELERİN GÜCÜ NEREDEN GELİYOR? EĞLENCELİ

Detaylı

İnternet Teknolojisi. İnternet Teknolojisi. Bilgisayar-II - 4. Hafta. Öğrt. Gör. Alper ASLAN 1. Öğrt. Gör. Alper Aslan. İnternet Nedir?

İnternet Teknolojisi. İnternet Teknolojisi. Bilgisayar-II - 4. Hafta. Öğrt. Gör. Alper ASLAN 1. Öğrt. Gör. Alper Aslan. İnternet Nedir? İnternet Teknolojisi Öğrt. Gör. Alper Aslan ENF102 Bilgisayar - II İnternet Teknolojisi İnternet Nedir? İnternet Kime Aittir İnternet in Türkiye deki Gelişimi İnternet in Türkiye de Kullanımı Yakın Gelecekte

Detaylı

EIS526-H02-1 GİRİŞİMCİLİK (EIS526) Yazar: Doç.Dr. Serkan BAYRAKTAR

EIS526-H02-1 GİRİŞİMCİLİK (EIS526) Yazar: Doç.Dr. Serkan BAYRAKTAR GİRİŞİMCİLİK (EIS526) Yazar: Doç.Dr. Serkan BAYRAKTAR SAKARYA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir. "Uzaktan Öğretim" tekniğine

Detaylı

T.C. PLATO MESLEK YÜKSEKOKULU. MEDYA VE İLETİŞİM PROGRAMI YENİ MEDYA IV. HAFTA Öğr. Gör. TİMUR OSMAN GEZER timurosmangezer@plato.edu.

T.C. PLATO MESLEK YÜKSEKOKULU. MEDYA VE İLETİŞİM PROGRAMI YENİ MEDYA IV. HAFTA Öğr. Gör. TİMUR OSMAN GEZER timurosmangezer@plato.edu. T.C. PLATO MESLEK YÜKSEKOKULU MEDYA VE İLETİŞİM PROGRAMI YENİ MEDYA IV. HAFTA Öğr. Gör. TİMUR OSMAN GEZER timurosmangezer@plato.edu.tr İÇERİK Yeni Medyanın Özellikleri YENİ MEDYANIN ÖZELLİKLERİ Etkileşim

Detaylı

VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA (BTP104)

VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA (BTP104) VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA (BTP104) Yazar: Doç.Dr. İ. Hakkı CEDİMOĞLU S1 SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir.

Detaylı

WEB ARAÇLARI VE UZAKTAN EĞİTİM CEIT357-4.HAFTA

WEB ARAÇLARI VE UZAKTAN EĞİTİM CEIT357-4.HAFTA WEB ARAÇLARI VE UZAKTAN EĞİTİM CEIT357-4.HAFTA 1 Giriş Bu bölümümde günümüzde en çok kullanılan Web araçları tanıtılacak ve anlatılacaktır.bunların eğitimde, özellikle uzaktan eğitimde nasıl kullanıldığından

Detaylı

PAZARLAMA İLETİŞİMİ (PZL304U)

PAZARLAMA İLETİŞİMİ (PZL304U) DİKKATİNİZE: BURADA SADECE ÖZETİN İLK ÜNİTESİ SİZE ÖRNEK OLARAK GÖSTERİLMİŞTİR. ÖZETİN TAMAMININ KAÇ SAYFA OLDUĞUNU ÜNİTELERİ İÇİNDEKİLER BÖLÜMÜNDEN GÖREBİLİRSİNİZ. PAZARLAMA İLETİŞİMİ (PZL304U) 1 KISA

Detaylı

SOSYAL MEDYADA BOŞA VAKİT HARCAMAYIN!

SOSYAL MEDYADA BOŞA VAKİT HARCAMAYIN! SOSYAL MEDYADA BOŞA VAKİT HARCAMAYIN! ANIL ALTAŞ EĞİTMEN/DANIŞMAN 14 TEMMUZ 10 BÜMED AŞİYAN SALONU Sosyal Medya ile dünya artık düz! 2 Icons courtesy of Sosyal medya Katsayınızı biliyor musunuz? Test Sonucu

Detaylı

Kurumsal İçerik ve Bilgi Yönetimi Kapsamında Web 2.0 Teknolojileri: Enterprise 2.0

Kurumsal İçerik ve Bilgi Yönetimi Kapsamında Web 2.0 Teknolojileri: Enterprise 2.0 Kurumsal İçerik ve Bilgi Yönetimi Kapsamında Web 2.0 Teknolojileri: Enterprise 2.0 Tolga ÇAKMAK Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü tcakmak@hacettepe.edu.tr On Dokuz Mayıs Üniversitesi Samsun, 2010 İçerik Kurumsal

Detaylı

SOSYAL MEDYA NEDEN? NASIL? Murat Güner SSUK Medya Yöneticisi

SOSYAL MEDYA NEDEN? NASIL? Murat Güner SSUK Medya Yöneticisi SOSYAL MEDYA NEDEN? NASIL? Murat Güner SSUK Medya Yöneticisi SOSYAL MEDYA Web 2.0'ın kullanıcı hizmetine sunulmasıyla birlikte, teknolojiyi ve sosyal girişimciliği tek yönlü bilgi paylaşımından, kelimeler,

Detaylı

Blog Nedir? Blog un Tarihçesi Türkiye de Blog Eğitimde Blog Neden Blog Blog Türleri

Blog Nedir? Blog un Tarihçesi Türkiye de Blog Eğitimde Blog Neden Blog Blog Türleri BLOG BLOG 1 2 3 4 5 6 Blog Nedir? Blog un Tarihçesi Türkiye de Blog Eğitimde Blog Neden Blog Blog Türleri Blog Nedir? Blog, teknik bilgi gerektirmeden, kendi istedikleri şeyleri, kendi istedikleri şekilde

Detaylı

BİLGİ PAYLAŞIM ARAÇLARI. İşbirlikli Yazarlık Çoklu Ortam Paylaşımları Web Günceleri Etiketleme ve Sosyal İmleme Sosyal Medya Dijital Kimlik

BİLGİ PAYLAŞIM ARAÇLARI. İşbirlikli Yazarlık Çoklu Ortam Paylaşımları Web Günceleri Etiketleme ve Sosyal İmleme Sosyal Medya Dijital Kimlik BİLGİ PAYLAŞIM ARAÇLARI İşbirlikli Yazarlık Çoklu Ortam Paylaşımları Web Günceleri Etiketleme ve Sosyal İmleme Sosyal Medya Dijital Kimlik İŞBİRLİKLİ YAZARLIK İçeriğinin kullanıcıların katkılarıyla oluşturulduğu

Detaylı

KURUMSAL İÇERİK ÇÖZÜMLERİ DİJİTAL YAYINCILIK E-TİCARET ÇÖZÜMLERİ MOBİL KONSEPT GELİŞTİRME SOSYAL MEDYA İÇERİK ÇÖZÜMLERİ

KURUMSAL İÇERİK ÇÖZÜMLERİ DİJİTAL YAYINCILIK E-TİCARET ÇÖZÜMLERİ MOBİL KONSEPT GELİŞTİRME SOSYAL MEDYA İÇERİK ÇÖZÜMLERİ KURUMSAL İÇERİK ÇÖZÜMLERİ DİJİTAL YAYINCILIK MOBİL KONSEPT GELİŞTİRME E-TİCARET ÇÖZÜMLERİ SOSYAL MEDYA İÇERİK ÇÖZÜMLERİ KURUMSAL İÇERİK ÇÖZÜMLERİ Kurumunuzu veya markalarınızdan birini tanıtmak, farkınızı

Detaylı

(Bilgisayar ağlarının birbirine bağlanarak büyük bir ağ oluşturmasıdır)

(Bilgisayar ağlarının birbirine bağlanarak büyük bir ağ oluşturmasıdır) İnternet ve WWW İnternet Dünyadaki en büyük bilgisayar ağı, (Bilgisayar ağlarının birbirine bağlanarak büyük bir ağ oluşturmasıdır) İnternet teki web site sayısının yüksek bir hızla artması ve beraberinde

Detaylı

VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA

VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA (BIP116) Yazar: Doç.Dr.İ.Hakkı.Cedimoğlu SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir.

Detaylı

Eğitimde Yeni Teknolojiler

Eğitimde Yeni Teknolojiler Eğitimde Yeni Teknolojiler Yard. Doç. Dr. Yüksel GÖKTAŞ Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bölümü Kâzım Karabekir Eğitim Fakültesi, Atatürk Üniversitesi ERZURUM www.yukselgoktas.com Fiziksel Arayüz

Detaylı

Eğitimde Yeni Teknolojiler

Eğitimde Yeni Teknolojiler Eğitimde Yeni Teknolojiler Yrd. Doç. Dr. Yüksel GÖKTAŞ Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bölümü Kâzım Karabekir Eğitim Fakültesi, Atatürk Üniversitesi ERZURUM www.yukselgoktas.com 2 3 4 5 6 7

Detaylı

DİJİTAL PAZARLAMA. İnternet çağının yeni pazarlama yöntemi

DİJİTAL PAZARLAMA. İnternet çağının yeni pazarlama yöntemi DİJİTAL PAZARLAMA İnternet çağının yeni pazarlama yöntemi DİJİTAL ÇAĞ Dijitalleşme süreci internetin günlük hayatımıza girmesi ile başladı. Bu ilk dönemde şirketler tek taraflı iletişim sağlayan kurumsal

Detaylı

İ.Ü. AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ Tanıtım Faaliyetleri Standartları Standardı

İ.Ü. AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ Tanıtım Faaliyetleri Standartları Standardı Dök. No: AUZEF-SS-2.1-10 Yayın Tarihi:30.06.2014 Rev.No:00 Rev Tarihi: Sayfa 1 / 8 1. AMAÇ... 3 2. KAPSAM... 3 3. SORUMLULAR... 3 4. TANIMLAR... 3 5. AUZEF Tanıtım Faaliyetlerin Standartları... 3 5.1.

Detaylı

T.C. PLATO MESLEK YÜKSEKOKULU. MEDYA VE İLETİŞİM PROGRAMI YENİ MEDYA I. HAFTA Öğr. Gör. TİMUR OSMAN GEZER timurosmangezer@plato.edu.

T.C. PLATO MESLEK YÜKSEKOKULU. MEDYA VE İLETİŞİM PROGRAMI YENİ MEDYA I. HAFTA Öğr. Gör. TİMUR OSMAN GEZER timurosmangezer@plato.edu. T.C. PLATO MESLEK YÜKSEKOKULU MEDYA VE İLETİŞİM PROGRAMI YENİ MEDYA I. HAFTA Öğr. Gör. TİMUR OSMAN GEZER timurosmangezer@plato.edu.tr İÇERİK Medya Nedir? Yeni Medya Nedir? MEDYA NEDİR? MEDYA Medya" araç,

Detaylı

www.maviperde.com Elektronik ticaret e-ticaret

www.maviperde.com Elektronik ticaret e-ticaret www.maviperde.com 1995 li yıllardan sonra Dünyada ve Türkiye'de elektronik ticaretin ön plana çıkmasıyla ve gelecek yıllarda mekanik perde sistemi pazarının çoğunu elektronik ticaretle olacağı varsayımı

Detaylı

İzmir Ekonomi Üniversitesi Görsel İletişim Tasarımı Bölümü

İzmir Ekonomi Üniversitesi Görsel İletişim Tasarımı Bölümü İzmir Ekonomi Üniversitesi Görsel İletişim Tasarımı Bölümü İZMİR EKONOMİ ÜNİVERSİTESİ GÖRSEL İLETİŞİM TASARIMI BÖLÜMÜ Günün Menüsü Görsel İletişim Tasarımı nedir? Görsel İletişim Tasarımcısı ne yapar?

Detaylı

Tanıtım Kitapçığı. Gayrimenkul Sektörü Değişime Startkey Çatısı Altında Hazırlanıyor

Tanıtım Kitapçığı. Gayrimenkul Sektörü Değişime Startkey Çatısı Altında Hazırlanıyor Tanıtım Kitapçığı Gayrimenkul Sektörü Değişime Startkey Çatısı Altında Hazırlanıyor Değerli Girişimcilerimiz STARTKEY, 2013 yılında, gayrimenkul sektöründe 10 yılı aşkın zamandır deneyime sahip olan Yönetim

Detaylı

TUTUNDURMA PAZARLAMA İLETİŞİM MODELİ 09.05.2013

TUTUNDURMA PAZARLAMA İLETİŞİM MODELİ 09.05.2013 TUTUNDURMA PAZARLAMA İLETİŞİM MODELİ Tutundurma, mal ya da hizmetleri satışını arttırabilmek için, alıcıları satın almaya ikna edebilmeye yönelik satıcı tarafından başlatılan tüm çabaların koordinasyonu

Detaylı

Marketing Anadolu Mektep Eğitimleri. Yerel İşletmeler

Marketing Anadolu Mektep Eğitimleri. Yerel İşletmeler Marketing Anadolu Mektep Eğitimleri Yerel İşletmeler Marketing Anadolu Platformu, üretici Anadolu sanayicisine satışı artırıcı bir fonksiyon olarak pazarlama ve bileşenleri konusunda yön göstermek amacıyla

Detaylı

İnternet Nedir? 1. İnternet Teknolojileri. İçerik. İnternet Nedir? 2. Ders 1

İnternet Nedir? 1. İnternet Teknolojileri. İçerik. İnternet Nedir? 2. Ders 1 İnternet Nedir? 1 İnternet Teknolojileri Ders 1 Internet, teknik olarak, birçok bilgisayarın ve bilgisayar sistemlerinin birbirine bağlı olduğu, dünya çapında (170den fazla ülke arasında) yaygın olan ve

Detaylı

İnternet Teknolojileri. Ders 1

İnternet Teknolojileri. Ders 1 İnternet Teknolojileri Ders 1 İçerik İnternet nedir? İnternet in kısa tarihi Türkiye de internetin gelişimi World Wide Web İnternet Nedir? 1 Internet, teknik olarak, birçok bilgisayarın ve bilgisayar sistemlerinin

Detaylı

Bilgisayar Sistemleri ilk ortaya çıktığında...

Bilgisayar Sistemleri ilk ortaya çıktığında... Bilgisayar Ağları Bilgisayar Sistemleri ilk ortaya çıktığında... Merkezi yapıya sahip ENIAC (1945) ~167 m² 30 ton IBM 650 (1960) K.G.M Dk.da ~ 74000 işlem 12 yıl kullanılmıştır http://the eniac.com www.kgm.gov.tr

Detaylı

Your Digital Agency in Europe. Web Tasarım & Dijital Medya Çözümleri

Your Digital Agency in Europe. Web Tasarım & Dijital Medya Çözümleri Paragon Web Tasarım & Dijital Medya Çözümleri Hakkımızda DENEYİM Rakipsiz YARATICILIK Takip edilen YENİLİKLER Biz Kimiz? ParagonTasarım dijital medya alanında hizmet veren İstanbul merkezli bir tasarım

Detaylı

Bilgi Teknolojisinin Temel Kavramları

Bilgi Teknolojisinin Temel Kavramları Bilgi Teknolojisinin Temel Kavramları 1. Günlük yaşantıda bilgisayar hangi alanlarda kullanılmaktadır? 2. Bilgisayarın farklı tip ve özellikte olmasının sebepleri neler olabilir? Donanım Yazılım Bilişim

Detaylı

İletişim: Bir düşüncenin, bilginin, haberin veya mesajın kişiler, gruplar ve örgütler arasında karşılıklı değiş tokuş sürecidir.

İletişim: Bir düşüncenin, bilginin, haberin veya mesajın kişiler, gruplar ve örgütler arasında karşılıklı değiş tokuş sürecidir. PAZARLAMA İLETİŞİMİ İLETİŞİM NEDİR? İletişim: Bir düşüncenin, bilginin, haberin veya mesajın kişiler, gruplar ve örgütler arasında karşılıklı değiş tokuş sürecidir. -SÖZLÜ -SÖZSÜZ *İletişimden Söz Edebilmek

Detaylı

2000 li yıllardan itibaren teknolojinin hızlı gelişiminden belki de en büyük payı alan akıllı telefon ve tabletler gibi kablosuz iletişim olanağı

2000 li yıllardan itibaren teknolojinin hızlı gelişiminden belki de en büyük payı alan akıllı telefon ve tabletler gibi kablosuz iletişim olanağı 2000 li yıllardan itibaren teknolojinin hızlı gelişiminden belki de en büyük payı alan akıllı telefon ve tabletler gibi kablosuz iletişim olanağı sağlayan cihazların daha iyi, hızlı ve ucuz modellerle

Detaylı

[E-Katalog Tanıtım Sayfası] Ayser Bilgisayar. Cumhuriyet Meydanı No:41 Kat:2 0286 217 60 34

[E-Katalog Tanıtım Sayfası] Ayser Bilgisayar. Cumhuriyet Meydanı No:41 Kat:2 0286 217 60 34 [E-Katalog Tanıtım Sayfası] Ayser Bilgisayar Cumhuriyet Meydanı No:41 Kat:2 0286 217 60 34 Neden Ayser Bilgisayar? Bundan 10 yıl önce insanlar bir ürün almak için mağaza mağaza dolaşırlar ve farklı fiyatları

Detaylı

BLOG NEDİR? WEB GÜNLÜĞÜ

BLOG NEDİR? WEB GÜNLÜĞÜ BLOG NEDİR? WEB GÜNLÜĞÜ Blog Nedir? Genellikle güncelden eskiye doğru sıralanmış yazı ve yorumların yayınlandığı, web tabanlı bir yayın Özellikleri Çoğunlukla her gönderinin sonunda yazarın adı ve gönderi

Detaylı

e-öğrenmede İçerik Üretimi ve Yönetimi

e-öğrenmede İçerik Üretimi ve Yönetimi e-öğrenmede İçerik Üretimi ve Yönetimi Öğr. Gör. Dr. M. Emin Mutlu Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi III. E-Learning Zirvesi 18 Mart 2004 e-öğrenme Öğretimde elektronik teknolojilerin kullanıldığı

Detaylı

VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA

VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA (BIP116) Yazar: Doç.Dr.İ.Hakkı.Cedimoğlu SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir.

Detaylı

Dijital pazarlama bir satış yöntemi değil; ulaşılan sonuçları sayesinde satış artışı sağlayan, bir ilişkilendirme ve iletişim sürecidir.

Dijital pazarlama bir satış yöntemi değil; ulaşılan sonuçları sayesinde satış artışı sağlayan, bir ilişkilendirme ve iletişim sürecidir. Dijital pazarlama bir satış yöntemi değil; ulaşılan sonuçları sayesinde satış artışı sağlayan, bir ilişkilendirme ve iletişim sürecidir. Dijital Pazarlama, rekabet avantajı için yeni kaynaklara ulaşımı

Detaylı

Serpil Ünal. Yeni Ekonomide Müşteri İlişkileri. Bilgi Teknolojileri

Serpil Ünal. Yeni Ekonomide Müşteri İlişkileri. Bilgi Teknolojileri Serpil Ünal Yeni Ekonomide Müşteri İlişkileri ve Bilgi Teknolojileri -II- Yay n No : 2416 flletme-ekonomi : 467 1. Bask - Nisan 2011 - STANBUL ISBN 978-605 - 377-439 - 6 Cop yright Bu ki ta b n bu ba s

Detaylı

MediaCat Felis 2013 Ödülleri ne Başvurular Başlıyor!

MediaCat Felis 2013 Ödülleri ne Başvurular Başlıyor! BASIN BÜLTENİ MediaCat Felis 2013 Ödülleri ne Başvurular Başlıyor! MediaCat dergisi tarafından bu yıl 8. düzenlenen Felis Ödülleri medya planlama stratejilerini ödüllendirmesinin yanı sıra bu yıl genişleyen

Detaylı

2.3. Bilgi Paylaşımı için Araçlar

2.3. Bilgi Paylaşımı için Araçlar 2.3. Bilgi Paylaşımı için Araçlar 2.3.1. İşbirlikli Yazarlık (Ör: Viki) 2.3.2. Çoklu Ortam Paylaşımları (Ör: YouTube, Flickr) 2.3.3. Web Günceleri (Ör: Bloglar) 2.3.4. Etiketleme ve Sosyal İmleme (Ör:

Detaylı

DR. RAMAZAN DEMİR TÜRK TELEKOM 9 MART 2010 CONRAD HOTEL

DR. RAMAZAN DEMİR TÜRK TELEKOM 9 MART 2010 CONRAD HOTEL DR. RAMAZAN DEMİR TÜRK TELEKOM 9 MART 2010 CONRAD HOTEL Yeni bir dünyaya doğru 1 Milyar İnternet kullanıcısı 2 Milyar Web sayfası 2.6 Milyar Cep telefonu 3 Milyar Web araması 500 Milyar Gigabayte dijital

Detaylı

8. HAFTA SOSYAL AĞLAR ve SOSYAL MEDYA

8. HAFTA SOSYAL AĞLAR ve SOSYAL MEDYA 8. HAFTA SOSYAL AĞLAR ve SOSYAL MEDYA SOSYAL AĞLAR Son zamanlarda tüm dünyada beklenmedik bir hızla yayılan ve milyonlarca insanı etkisi altına alan sosyal ağlar, insanların birbirileri ile olan ilişkilerini

Detaylı

Doç.Dr. Yaşar SARI ESOGÜ Turizm Fakültesi-Eskişehir BİLGİSAYAR AĞLARI (COMPUTER NETWORKS)

Doç.Dr. Yaşar SARI ESOGÜ Turizm Fakültesi-Eskişehir BİLGİSAYAR AĞLARI (COMPUTER NETWORKS) BİLGİSAYAR AĞLARI (COMPUTER NETWORKS) 1 BİLGİSAYAR AĞI Birden çok bilgisayarın birbirine bağlanması ile oluşturulan yapılara bilgisayar ağları denmektedir. Bu bağlantı bakır kablolarla yapılabildiği gibi,

Detaylı

Etkinlik-Organizasyon Firmaları Sunumu. Powered by MyBilet

Etkinlik-Organizasyon Firmaları Sunumu. Powered by MyBilet Etkinlik-Organizasyon Firmaları Sunumu Powered by MyBilet Online yayın nedir? MyStreamTurkey teknolojisi ile, firmanız tarafından uygun bulunulan görsel içerik ile, ekibimiz tarafından firmanızın veya

Detaylı

BÖLÜM 7. Telekomünikasyon, İnternet ve, Kablosuz Teknoloji. Doç. Dr. Serkan ADA

BÖLÜM 7. Telekomünikasyon, İnternet ve, Kablosuz Teknoloji. Doç. Dr. Serkan ADA BÖLÜM 7 Telekomünikasyon, İnternet ve, Kablosuz Teknoloji Doç. Dr. Serkan ADA Bilgisayar Ağı Nedir? En yalın haliyle ağ, iki veya daha fazla birbirine bağlı bilgisayardan oluşur. Bilgisayar Ağı Nedir?

Detaylı

Yükselen Yıldız: Anlık İleti Uygulamaları

Yükselen Yıldız: Anlık İleti Uygulamaları DIGINEWS 2015 Yükselen Yıldız: Anlık İleti Uygulamaları Anlık İleti Uygulamaları Anlık mesajlaşma, internet üzerinden gerçek zamanlı olarak ileti transferi sağlayan bir online mesajlaşma şeklidir. Mart

Detaylı

TÜRKİYE DE İŞ DÜNYASINDA ÇALIŞANLAR SOSYAL MEDYAYI NASIL KULLANIYOR?

TÜRKİYE DE İŞ DÜNYASINDA ÇALIŞANLAR SOSYAL MEDYAYI NASIL KULLANIYOR? Haziran 2010 SOSYAL MEDYA ARAŞTIRMASI: TÜRKİYE DE İŞ DÜNYASINDA ÇALIŞANLAR SOSYAL MEDYAYI NASIL KULLANIYOR? Proje Koordinatörleri: İndeks Araştırma Ekibi Simge Şahin, İstanbul Bilgi Üniversitesi Giriş:

Detaylı

E-Posta Hesapları ve Anında Mesajlaşma Yazılımları

E-Posta Hesapları ve Anında Mesajlaşma Yazılımları E-Posta Hesapları ve Anında Mesajlaşma Yazılımları Bu derste neler öğreneceğiz? E-posta Nedir? Hangi amaçla kullanılır? Yararları nelerdir? Anında mesajlaşma yazılımı nedir? Anında mesajlaşma yazılımlarını

Detaylı

DESKPORT. Bilișim Hizmetleri. 2014 Yılı Hizmet Tanıtım Kataloğu

DESKPORT. Bilișim Hizmetleri. 2014 Yılı Hizmet Tanıtım Kataloğu 2014 Yılı Hizmet Tanıtım Kataloğu info@deskport.net BİZ KİMİZ? Biz Kimiz? Deskport Bilişim ekibinin karakteristik özellikleri olan; özgüven, çalısma azmi, tecrübe ve liderlik vasıflarımızla amacımız, müşterilerimizi

Detaylı

İşletme Bilgi Yönetimi. Doç. Dr. Serkan ADA

İşletme Bilgi Yönetimi. Doç. Dr. Serkan ADA İşletme Bilgi Yönetimi Doç. Dr. Serkan ADA Bilgi Toplanmış, organize edilmiş, yorumlanmış ve belli bir yöntemle etkin karar vermeyi gerçekleştirmek amacıyla ilgili birime sevkedilmiş, belirli bir amaç

Detaylı

WEB TASARIMIN TEMELLERİ

WEB TASARIMIN TEMELLERİ WEB TASARIMIN TEMELLERİ ~ Sunu 1 ~ Öğr. Gör. Mehmet Fatih TAN http://blog.kmu.edu.tr/mftan mftan@kmu.edu.tr Bilgi paylaşıldıkça kıymetlenir.. Kaynak göstermek şartıyla sunu içeriğini çalışmalarınızda kullanabilirsiniz.

Detaylı

BIP116-H14-1 BTP104-H014-1

BIP116-H14-1 BTP104-H014-1 VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA (BIP116) Yazar: Doç.Dr.İ.Hakkı.Cedimoğlu SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir.

Detaylı

ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1

ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1 ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1 SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir. "Uzaktan

Detaylı

Eğitimde Teknoloji Kullanımı

Eğitimde Teknoloji Kullanımı Eğitimde Teknoloji Kullanımı Durum Tespiti Uluslararası standartlar MEB in öğretmen yeterlikleri Günümüz öğrenenleri Sınıf ortamı Durum Tespiti: MEB Öğretmen Yeterlikleri 2006 yılında oluşturulan Öğretmenlik

Detaylı

Internet Nedir? Devlet Kurumları. Internet Servis Sağlayıcılar. Lokal Ağ. Eğitim Kurumları. Kişisel Bilgisayar. Dizüstü Bilgisayar.

Internet Nedir? Devlet Kurumları. Internet Servis Sağlayıcılar. Lokal Ağ. Eğitim Kurumları. Kişisel Bilgisayar. Dizüstü Bilgisayar. İnternet Nedir? Internet Nedir? Internet, bilgisayar ağlarını kapsayan uluslararası bir ağdır. Farklı büyüklükteki ve tipteki birbirinden bağımsız binlerce bilgisayar ağından oluşur. Bu ağların her birinde

Detaylı

İNOVANKA TANITIM DOKÜMANI. Dijital Dünya da zirveyi arzulayan işletmelerin adresi

İNOVANKA TANITIM DOKÜMANI. Dijital Dünya da zirveyi arzulayan işletmelerin adresi İNOVANKA TANITIM DOKÜMANI Dijital Dünya da zirveyi arzulayan işletmelerin adresi Türksat ın Tercihi İnovanka Türksat A.Ş, Kablo Tv, Uydu Net, E-devlet sosyal medya ve dijital pazarlama uzmanlarına tarafımızca

Detaylı

İLETİŞİM ARAÇLARI. E-posta Forum Sohbet Sesli Görüntülü Konferans

İLETİŞİM ARAÇLARI. E-posta Forum Sohbet Sesli Görüntülü Konferans İLETİŞİM ARAÇLARI E-posta Forum Sohbet Sesli Görüntülü Konferans E-posta Nedir? E-posta, günlük yaşamdaki mektubun bilgisayar ortamındaki karşılığıdır. Kısaca elektronik mektup (elektronik posta) diyebiliriz.

Detaylı

Sosyal Ağlar ve Kütüphaneler. Tuba Akbaytürk Çanak

Sosyal Ağlar ve Kütüphaneler. Tuba Akbaytürk Çanak Sosyal Ağlar ve Kütüphaneler Tuba Akbaytürk Çanak Ajanda Web 2.0 Kütüphane 2.0 Sosyal Ağ ğ kavramı Sosyal Ağ Örnekleri Kütüphaneler ve Sosyal Ağlar Web 2.0 nedir? Yeni bir kavramdır, 2004 yılında ortaya

Detaylı

Twitter Nedir? Nasıl Kullanılır? Mehmet Nuri Çankaya

Twitter Nedir? Nasıl Kullanılır? Mehmet Nuri Çankaya Twitter Nedir? Nasıl Kullanılır? Mehmet Nuri Çankaya Twitter Nedir? Twitter; 140 karakterden oluşan tweet adı verilen internet kısa mesajlarının gönderildiği ve başkalarının mesajlarının okunabildiği bir

Detaylı

SOSYAL MEDYA YÖNETİMİ ve SOSYAL MEDYADA REKLAM UYGULAMALARI

SOSYAL MEDYA YÖNETİMİ ve SOSYAL MEDYADA REKLAM UYGULAMALARI SOSYAL MEDYA YÖNETİMİ ve SOSYAL MEDYADA REKLAM UYGULAMALARI SOSYAL MEDYA YÖNETİMİ ve SOSYAL MEDYADA REKLAM UYGULAMALARI Sosyal medya yönetimine artık diğer pazarlama aktivasyonları gibi stratejik bir bakış

Detaylı

Bilgi ve iletişim NETWORK, I NTERNET

Bilgi ve iletişim NETWORK, I NTERNET Bilgi ve iletişim NETWORK, I NTERNET internet Nedir? Bir bilgisayarın birden fazla bilgisayarla bağlanması sonucu oluşan yapıya bilgisayar ağı denir. Dünyada bilinen en büyük bilgisayar ağına ise İnternet

Detaylı

Hazırlayan: EMRAH HAS

Hazırlayan: EMRAH HAS Hazırlayan: EMRAH HAS Eşzamanlı ya da eş zamansız, metin, grafik, animasyon, ses, video gibi içeriğin tamamen işlenmiş, yarı işlenmiş ya da ham veri şeklinde dijital ortamda verinin toplanması, veriye

Detaylı

Bilgi Çağında Kütüphane

Bilgi Çağında Kütüphane Bilgi Çağında Kütüphane Gürcan Banger 27 Mart 2006 Yunus Emre Kültür Merkezi Değişen Dünya 1950 li yıllara kadar üretim için sermaye, işgücü, enerji ve hammadde önemli girdiler olarak kabul ediliyordu.

Detaylı

Web 2.0 ve E-Pazarlama

Web 2.0 ve E-Pazarlama Web 2.0 ve E-Pazarlama Yaşar Tonta, Orçun Madran ve Umut Al tonta@hacettepe.edu.tr omadran@baskent.edu.tr umutal@hacettepe.edu.tr -1 Pazarlamanın Hedefleri Kaliteli hizmet Süreklilik Güven Müşteri memnuniyeti

Detaylı

WTO(DÜNYA TİCARET ÖRGÜTÜ): Mal ve hizmetlerin üretim, reklam, satış ve dağıtımlarının telekomünikasyon ağları üzerinden yapılmasıdır.

WTO(DÜNYA TİCARET ÖRGÜTÜ): Mal ve hizmetlerin üretim, reklam, satış ve dağıtımlarının telekomünikasyon ağları üzerinden yapılmasıdır. E-Ticarete Giriş E-Ticaret Tanımı WTO(DÜNYA TİCARET ÖRGÜTÜ): Mal ve hizmetlerin üretim, reklam, satış ve dağıtımlarının telekomünikasyon ağları üzerinden yapılmasıdır. OECD(İKTİSADİ İŞBİRLİĞİ VE KALKINMA

Detaylı

E-DEVLET ve E-TİCARET IT 515

E-DEVLET ve E-TİCARET IT 515 E-DEVLET ve E-TİCARET 280 2006-2010 BİLGİ TOPLUMU STRATEJİSİ TEMEL EKSENLER 1. Sosyal Dönüşüm 2. Bilgi ve İletişim Teknolojilerinin İş Dünyasına Nüfuzu Eylem ana temaları: Devlet ile İş Yapma Kolaylıklarının

Detaylı

DİJİTAL & SOSYAL MEDYA NIN GELENEKSEL MEDYA YA GÖRE AVANTAJLARI

DİJİTAL & SOSYAL MEDYA NIN GELENEKSEL MEDYA YA GÖRE AVANTAJLARI Düzen Değişti HAMİNNE DİJİTAL MEDYA & SOSYAL AĞ PAZARLAMA Haminne, dijital medya ve sosyal ağlar üzerinde; lokal ve ulusal pazarlama çözümleri üreten, şehir hedefli yayın ve yayıncıları ile yüz binlerce

Detaylı

EĞİTİMDE BİLGİSAYAR UYGULAMALARI. Yrd. Doç. Dr. Halil Ersoy

EĞİTİMDE BİLGİSAYAR UYGULAMALARI. Yrd. Doç. Dr. Halil Ersoy EĞİTİMDE BİLGİSAYAR UYGULAMALARI Yrd. Doç. Dr. Halil Ersoy Sunum İçeriği Bilgisayar Nedir? Eğitim ve Öğretimde Bilgisayar Kullanımı Bilgisayar Destekli Öğretim ve Türleri Yönetimde Bilgisayar Kullanımı

Detaylı

Script. Statik Sayfa. Dinamik Sayfa. Dinamik Web Sitelerinin Avantajları. İçerik Yönetim Sistemi. PHP Nedir? Avantajları.

Script. Statik Sayfa. Dinamik Sayfa. Dinamik Web Sitelerinin Avantajları. İçerik Yönetim Sistemi. PHP Nedir? Avantajları. Script Statik Sayfa Dinamik Sayfa Dinamik Web Sitelerinin Avantajları İçerik Yönetim Sistemi PHP Nedir? Avantajları Dezavantajları Script HTML kodları arasına yerleştirilen küçük kodlardır. Web sayfalarında

Detaylı

İnteraktif Pazarlama Stratejimiz. www.grafiketinteractive.com

İnteraktif Pazarlama Stratejimiz. www.grafiketinteractive.com İnteraktif Pazarlama Stratejimiz amaç Neden İnteraktif Pazarlama? Günümüz Dünyasında internet, hızlı bilgi paylaşımı ve iletişimin yanısıra, pazarlama ve satış alanında çok ciddi avantajlar geliştirmiştir.

Detaylı

Internet ve World Wide Web

Internet ve World Wide Web Internet ve World Wide Web Bilişim Discovering Computers Teknolojileri 2010 Temelleri 2011 Living in a Digital World Dijital Bir Dünyada Yaşamak Internet Internet, milyonlarca şirketin, devlet ve öğretim

Detaylı

ODTÜ BLOG SERVĐSĐ ve BLOG HAZIRLAMA

ODTÜ BLOG SERVĐSĐ ve BLOG HAZIRLAMA Instructional Technology Support Office ODTÜ BLOG SERVĐSĐ ve BLOG HAZIRLAMA Orta Doğu Teknik Üniversitesi Middle East Technical University Đletişim Bilgileri: Web adresi: http://its.metu.edu.tr Adres:

Detaylı

E-Ticaretin özelliklerini ve araçlarını tanımlayabileceksiniz. E-Ticaretin yararlarını karşılaştırabileceksiniz.

E-Ticaretin özelliklerini ve araçlarını tanımlayabileceksiniz. E-Ticaretin yararlarını karşılaştırabileceksiniz. Mehmet Can HANAYLI Sanal ortamda hukuksal kurallara uyarak e-ticaret yapabileceksiniz. E-Ticaretin özelliklerini ve araçlarını tanımlayabileceksiniz. E-Ticaretin yararlarını karşılaştırabileceksiniz. E-Ticarette

Detaylı

MediaCat Felis 2013 Ödülleri ne Başvurular Başlıyor!

MediaCat Felis 2013 Ödülleri ne Başvurular Başlıyor! BASIN BÜLTENİ MediaCat Felis 2013 Ödülleri ne Başvurular Başlıyor! MediaCat dergisi tarafından bu yıl sekizincisi düzenlenen Felis Ödülleri ne başvurular 8 Temmuz Pazartesi günü başlıyor. Başvuruda bulunmak

Detaylı

Yeni Nesil Web phaneler. Web 2.0 Web 3.0 Bloglar RSS Wiki Podcasting

Yeni Nesil Web phaneler. Web 2.0 Web 3.0 Bloglar RSS Wiki Podcasting Yeni Nesil Web ve KütüphanelerK phaneler Web 2.0 Web 3.0 Bloglar RSS Wiki Podcasting. Web 2.0 Nedir? WWW aracılığı ile insanların bilgi üzerinde çevrimiçi; İşbirliği yapmasını Paylaşım sağlamasını mümkün

Detaylı

Siber Güvenlik Basın Buluşması. C.Müjdat Altay 15 Haziran 2015

Siber Güvenlik Basın Buluşması. C.Müjdat Altay 15 Haziran 2015 Siber Güvenlik Basın Buluşması C.Müjdat Altay 15 Haziran 2015 Kısaca Netaş Ülkemizin her türlü bilgi ve iletişim teknolojisi ihtiyacını karşılamak için çalışıyoruz. Bugüne kadar gerçekleştirilen birçok

Detaylı

SOSYAL MEDYADA EĞİTİM UYGULAMALARI. Yasin YÜKSEL

SOSYAL MEDYADA EĞİTİM UYGULAMALARI. Yasin YÜKSEL SOSYAL MEDYADA EĞİTİM UYGULAMALARI Yasin YÜKSEL Araştırma konusu: Sosyal medyanın -özellikle yüksek öğretimde olmak üzere- eğitime katkısını, bu konuda yapılan araştırmaları, istatistikleri ve uygulamaları

Detaylı

BULUNDUĞUMUZ MEKÂN VE ZAMAN

BULUNDUĞUMUZ MEKÂN VE ZAMAN 1.SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (20 Ekim 2014 05 Aralık 2014 ) Sayın Velimiz, Okulumuzda yürütülen PYP çalışmaları kapsamında, disiplinler üstü temalarımız ile ilgili uygulama bilgileri size tüm yıl boyunca

Detaylı

VESTEL ŞİRKETLER GRUBU

VESTEL ŞİRKETLER GRUBU İÇİNDEKİLER : VESTEL ŞİRKETLER GRUBU VESTEL ELEKTRONİK TARİHÇE VİZYON/MİSYON FAALİYET ALANLARI ÜRÜN KATEGORİSİ TASARIM YÖNÜ İLE VESTEL TASARIM FABRİKASI VİZYON/MİSYON VESTEL ŞİRKETLER GRUBU VESTEL ELEKTRONİK

Detaylı

Soru ve Yanıt Örnekler ve Teknikler

Soru ve Yanıt Örnekler ve Teknikler Soru ve Yanıt Örnekler ve Teknikler Sosyal Medya Sosyal Etkileşim, iletişim, sadakat, birliktelik Medya Eğlendirici, tatminkar, bilgilendirici Birleştirici ortam Tematik Enformatif Mesaj verici Yakınlaştırıcı

Detaylı

Kütüphaneler ve Sosyal Medya. Mehmet Can Soyulmaz Field Sales Representative EBSCO Publishing. @msoyulmaz

Kütüphaneler ve Sosyal Medya. Mehmet Can Soyulmaz Field Sales Representative EBSCO Publishing. @msoyulmaz Kütüphaneler ve Sosyal Medya Mehmet Can Soyulmaz Field Sales Representative EBSCO Publishing @msoyulmaz Ajanda Kütüphaneler ve Sosyal Medya Üzerine EBSCO nun Anketi Anket ile ilgili Çeşitli Çıktılar EBSCO

Detaylı

Merkezi TV sistemleri, genişbant şebekeler, triple play ve IPTV

Merkezi TV sistemleri, genişbant şebekeler, triple play ve IPTV Mobil Mobil TV TV Biz Kimiz? Vizyon Komünikasyon, iletişim teknolojileri alanında yüksek teknoloji sistem çözümleri üreten ve iş ortaklarına ürün desteği sağlayan bir mühendislik firmasıdır. Dünya çapında

Detaylı

Bilkent Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. Bilgisayar Mühendisliği

Bilkent Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. Bilgisayar Mühendisliği Bilkent Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bilgisayar Mühendisliği Bilgisayar Mühendisliği Günümüzde, finans, tıp, sanat, güvenlik, enerji gibi bir çok sektör, bilgisayar mühendisliğindeki gelişimlerden

Detaylı

TBF 110 BİLGİSAYARDA VERİ İŞLEME ve UYGULAMALARI Ha9a- 2 - İnternet

TBF 110 BİLGİSAYARDA VERİ İŞLEME ve UYGULAMALARI Ha9a- 2 - İnternet BİLGİSAYARDA VERİ İŞLEME ve UYGULAMALARI Ha9a- 2 - İnternet 2015 2016 Akademik Yılı Öğr. Gör. Gülten Güngörmüş gulteng@baskent.edu.tr Oda No: B- 202 Öğr. Gör. Gizem Öğütcü ogutcu@baskent.edu.tr Oda No:

Detaylı

Bilişim Teknolojilerine Giriş

Bilişim Teknolojilerine Giriş Bilişim Teknolojilerine Giriş Bilginin toplanması, işlenmesi, saklanması ve iletilmesini sağlayan teknolojilerin bütününe bilişim teknolojileri denir. Bilişim Teknolojisi Girilen verileri saklayan, işleyen,

Detaylı

TURİZM PAZARLAMASI REKLAM

TURİZM PAZARLAMASI REKLAM TURİZM PAZARLAMASI Turizm Pazarlamasında Tutundurma REKLAM Reklâm; belirli bir ücret karşılığında ve ücretin kimin tarafından ödendiği bilinecek biçimde; bir turizm işletmesinin ve turizm bölgesinin ürünlerinin

Detaylı

ELEKTRONİK TİCARET (OSP254) Yazar: Öğr.Gör. Hakan TUNAHAN S1

ELEKTRONİK TİCARET (OSP254) Yazar: Öğr.Gör. Hakan TUNAHAN S1 ELEKTRONİK TİCARET (OSP254) Yazar: Öğr.Gör. Hakan TUNAHAN S1 SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir. "Uzaktan

Detaylı

OpenScape 4000 V7. Kurumsal Çözümler Her Zaman Fark Yaratır Ocak 2014

OpenScape 4000 V7. Kurumsal Çözümler Her Zaman Fark Yaratır Ocak 2014 OpenScape 4000 V7 Kurumsal Çözümler Her Zaman Fark Yaratır Ocak 2014 OpenScape 4000 V7 Hibrit Dağıtık Yapı Örneği OpenScape 4000 V7 SoftGate IPDA AP 3700 OpenScape Access 3 OpenScape 4000 V7 Sanal Dağıtık

Detaylı

2. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (16 Şubat-27 Mart 2015 )

2. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (16 Şubat-27 Mart 2015 ) 2. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (16 Şubat-27 Mart 2015 ) Sayın Velimiz, Okulumuzda yürütülen PYP çalışmaları kapsamında; disiplinler üstü temalarımız ile ilgili uygulama bilgileri size tüm yıl boyunca her

Detaylı

SHARKUTERİ MEDYA Genel Sunum 2016

SHARKUTERİ MEDYA Genel Sunum 2016 SHARKUTERİ MEDYA Genel Sunum 2016 STRATEJİK DİJİTAL MEDYA PLANLAMA MEDYA SATIN ALMA SOSYAL MEDYA YÖNETİMİ KREATİF TASARIM ÇALIŞMALARI Stratejik Planlama Nedir? Dijital, gerçek zamanlı, tam detaylı ve

Detaylı

Tasarım Aşaması. Eksiksiz Fonksiyonel Tanımlamalar

Tasarım Aşaması. Eksiksiz Fonksiyonel Tanımlamalar Tasarım Aşaması Bu aşama üretici ve alıcının niyet mektubu ya da geliştirme anlaşmasını imzalamaları ile başlar. Tasarım son tasarım planı, son bütçe ve taraflar arasındaki kesin anlaşmaya dayanan kati

Detaylı

1.GÜÇ HATLARINDA HABERLEŞME NEDİR?

1.GÜÇ HATLARINDA HABERLEŞME NEDİR? 1.GÜÇ HATLARINDA HABERLEŞME NEDİR? Güç hattı haberleşmesi, verinin kurulu olan elektrik hattı şebekesi üzerinden taşınması tekniğidir. Sistem mevcut elektrik kablolarını kullanarak geniş bantlı veri transferi

Detaylı

2 ÖĞRENME-ÖĞRETME KURAMLARI VE PROGRAMLI ÖĞRETİM

2 ÖĞRENME-ÖĞRETME KURAMLARI VE PROGRAMLI ÖĞRETİM İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ III Bölüm 1 TEMEL KAVRAMLAR 11 1.1.Eğitim 12 1.2.Teknoloji 13 1.3.Eğitim Teknolojisi 13 1.4.Öğretim Teknolojisi 17 1.4.1.Öğretim Teknolojisine Kullanımının Aşamaları 19 Yararlanılan Kaynaklar

Detaylı

Öğrenme Örnekleri Hazırlama

Öğrenme Örnekleri Hazırlama Modül 4 Öğrenme Örnekleri Hazırlama Bu Defter Intel Öğretmen Programı Çevrimiçi kapsamında kullanılacaktır. Tüm kurs boyunca, düşüncelerinizi çevrimiçi araçlara veya bu deftere kayıt edebilirsiniz. Bu

Detaylı

Satış Noktalarındaki Yeni Dijital Medya İletişim Mecranız

Satış Noktalarındaki Yeni Dijital Medya İletişim Mecranız 2016 Satış Noktalarındaki Yeni Dijital Medya İletişim Mecranız Digital Signage Nedir? Hedef kitlenizi bilgilendirme ya da davranışlarında teşvik edici değişiklik yaratmak amacıyla ses, video, grafik veya

Detaylı

Sn. M. Cüneyd DÜZYOL, Kalkınma Bakanlığı Müsteşarı Açılış Konuşması, 13 Mayıs 2015

Sn. M. Cüneyd DÜZYOL, Kalkınma Bakanlığı Müsteşarı Açılış Konuşması, 13 Mayıs 2015 Sayın YÖK Başkanı, Üniversitelerimizin Saygıdeğer Rektörleri, Kıymetli Bürokratlar ve Değerli Konuklar, Kalkınma Araştırmaları Merkezi tarafından hazırlanan Yükseköğretimin Uluslararasılaşması Çerçevesinde

Detaylı

Temel Bilgi Teknolojileri - I Ayrıntılı Ders İçerikleri

Temel Bilgi Teknolojileri - I Ayrıntılı Ders İçerikleri Temel Bilgi Teknolojileri - I Ayrıntılı Ders İçerikleri Bilgi Teknolojileri (IT) Kavramları, Bilgisayar Kullanımı ve Dosyaların Yönetimi, Bilgi ve İletişim HAFTA 1 1. Genel Kavramlar(Bilgisayarın tanımı,bilgi

Detaylı