MMOB MAKİNA MÜHENDİSLERİ ODASI AYLIK YAYIN ORGANI

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "MMOB MAKİNA MÜHENDİSLERİ ODASI AYLIK YAYIN ORGANI"

Transkript

1 ÜHENDİS MraMİml VİM MMOB MAKİNA MÜHENDİSLERİ ODASI AYLIK YAYIN ORGANI * 's 'jfe^'r'"!.'^"""* '--ir ' IİMMVİ ı* Tittı Aniıii dpemkl'hhmi^h HŞ^fw^pj PwipWw5^^W^w W^^pl^^^^w*

2 Panel Radyatör Dökme dilimli kazanıyla en az 20 yıl hiç sorun çıkarmaz. Bağımsız ısınma ve konfor sağlar. Mikrokompüter sistemi, İÇ 4Ü tö> sıcaklığını dış ortamdaki değişimlere göre ayarlar. Ön ısıtmalı brülör, yakıtı yüksek verimle yakarak yüksek tasarruf sağlar. Her bütçeye uygun 79 ayrı modeli vardır. Demirdöküm Panel Radyatörlerle yüksek uyumludur. Yüksek ısıl güce sahiptir, yakıttan tasarruf sağlar. Dünyanın en gelişmişjî teknolojisiyle boyandığından, korozyona, darbelere ve her türlü kimyasoll dayanıklıdır. Az yer kaplar, şık ve dekoratiftir. 13 bar basınç altında teste tatjftutulmaktadır. Montajı pratiktir. Zeminden beslemeli sistemlere de uygun zengin seçenekleri? ile 5 yıl garantilidir. vp Uzun ömürlüdür. Sağlamdır korozyona dayanıklıdır. * Gruplanması ve montajı kolaydır. Maksimum ısıl güçle optimum verim sağlar. Temizlenmesi kolaydır, canlı renklerle boyanmaya uygundur. Kat kaloriferi ve şofben olarak görev yapar. Bağımsız ısınma sağlar. Yer kaplamaz, duvara asılır. Pilotlu veya elktronik ateşlemeli, bacalı ve hermetik tipleri mevcuttur. Doğalgaz veya LPG ile çalışır. Her türlü gaz, su, elektrik ve basınç emniyeti vardır. Çok uzun ömürlüdür, sessiz çalışır, yüksek verimlidir. 1 yıl garantilidir. 1 Korozyona ve darbelere dayanıklıdır. Uzun ömürlüdür. Nakliyesi ve montajı kolaydır. Çok yüksek verimlidir, çabuk ısınır ve ısıtır. Sağlıklı ve ekonomik ısınma için idealdir.

3 n kaliteli ısıtma sistemlerini biz yapıyoru önüllüyüz. Çünkü yüksek teknolojim» er almayan daha üstün sözlerle ifade Otomatik ateşlemelidir. 5 ayrı emniyet stemi vardır. Şık ve dekoratiftir. Doğalgaz veya LPG ile çalışır. Baca ;nsörü ile donatılmıştır. Uzun ömürlüdür. Monoblok poliüretan izolasyonludur. 50, 65, 80, 100 ve 120 İt. kapasitelerde Standart, Ledli ve Programlı tipleri vardır. Modern ve estetiktir. Emaye iç kazana sahiptir. 4 ayrı emniyet sistemiyle tam güvenlik sağlar. % 100 emniyetlidir. Isıyı homojen olarak dağıtır. 8 ya da 12 dilimlidir. Basic, Normal, Fanlı ve Fanlı-Timerlı modelleri vardır W ısıl güçtedir. Otomatik termostatlıdır. Yaşanılan ortamı kontrollü olarak ısıtır. Gereksiz yakıt tüketimini önler, 3sarruf sağlar. Otomatik ateşleme sistemiyle bir düğmeye basarak, mavi ılevli, tam emniyetli ısınma konforu sağlar. Bacalı ve Hermetik modelleri levcuttur. Sağlam ve uzun ömürlüdür. Ayarlı termostattı, basınç ayarlıdır. İçi ruğlalı, döküm gövdelidir. Isıyı uzun süre nuhafaza eder. Önden ve üstten doldurmalıdır. 1 Yüksek verimlidir. Uzun süre sönmeden yanar. 1 Çift cidarlı modellerin yüzeyleri çift kat emayedir. OD Demirdöküm Aİ.ITE GÜVENCE BELGES T Ü K E T İ C İ D A N I Ş M A 24 S E R V I S I saat o ÜCRETSİZDİR N S A N İ Ç İ N H E R Y E R D E Türk Demir Döküm Fabrikaları A.Ş. Pazarlama ve Satış Grubu: Çamlıca I; Merkezi, B2 Blok, Ünalan Mahallesi. Ayazma Caddesi, Kucuk Çamlıca Üsküdai-lstanbul Tel, [0216] Faks: [0216] Ankara Blg. Md.: izmii Cad Koc Han 25/3 Yenişehir, Tel: (0312) Bursa Blg. Md.: Ahmet Hamdı Tanpınar Cad, 5/A, Tel: ( izmir Blg. Md.: Vasıf Çınar Bulvarı, Arkados Apt. 19/B Alsancak, Tel (0232) I - Samsun Btg. Md.: Ulugozi Man İstiklal Cad Cerit Apt. 32/A Tel: (0362) İnternet: demirdokum.com.tr

4 Birleşik Oksijen Sanayi A.Ş. ARGOSHIEL Gaz siparişi verirken, beklentilerinizin yeterince karşılandığından emin misiniz?! Daha temiz bir kaynak elde edilebilir mi?! Daha sağlam bir kaynak yapılabilir mi?! Daha az sıçrama sağlanabilir mi?! Enerjiden tasarruf edilebilir mi?! Kaynak telinden tasarruf edilebilir mi?! Daha iyi nüfuziyet sağlanabilir mi?! İhtiyaç duyulduğunda uzman kadro ile soruhlfö çözümleniyor mu? IV / /, Mükemmel En İyi i Nüfuztyet Islatma i ; 11 Eğer çalıştığınız firma yukarıdaki sorulara evet diyemiyorsa^ evet diyei firma ile çalışmaya başlamanın zamanı değil mi? ' '' Yİ Birleşik Oksijen S*nay A.Ş. Merkez Tel: 0(212) Gebze Tel: 0(262) Büviikdeıe caddesi 145/1 Aygaz Han Zincirlikuyu - İSTANBUL 80300

5 ISITTIK SOĞUTTUK SOĞUTTUK SOĞUTTUK 1 ISITTIK SOĞUTTUK ISITTIK SOĞUTTUK ISITTIK 43 YILDIR AYNI işi YAPIYORUZ, HEYECANIMIZDAN HİÇBİR ŞEY KAYBETMEDİK. Alarko yaptığı işi çok seviyor. Sizlere 43 yıldır hizmet etmekten büyük mutluluk duyuyor. Ve her zaman daha iyiyi sunmak için çalışıyor, araştırıyor ve en yeni teknolojileri kullanıyor. 43 yıldır aynı heyecanla ısıtıyor, soğutuyor, ısıtıyor, soğutuyor, ısıtıyor, soğutuyor... ALARKO SAN. VE TİC. A.Ş. İSTANBUL: Necatibey Cad. No: Karaköy Tel: (0212) PBX Faks: (0212) ANKARA: Sedat Simavi Sok. No: Çankaya Tel: (0312) PBX Faks: (0312) İZMİR: Gazı Bulv. No. 3 / Tel: (0232) PBX Faks: (0232) ADANA: Zıyapaşa Bulv. Çelik Apt. No: 25 ' Tel (0322) PBX Faks (0322) ANTALYA: Metin Kasapoğlu Caddesi Kuçukkaya Sitesi A Blok No: 1/ Tel (0242) Faks. (0242) m ALARKO ^ ^ i KONFOR TEKNOLOJİSİ

6 GÜVEN KAPASİTE m3/dak. BASINÇ W bar GÜÇ KW. M A M armak ^akina *,". 13? ^6 63 İSTANBUL Karmak makina L İZMİR sı ANKARA sssrh ^ 5H^_ A Jw Jf' J. 1 /\.A. ^,^ Tel Fax Tel Fax I " 1 s I 1 t

7 MÜHENDİsffMAKİNA MART 1997 Sayı: 446 İÇİNDEKİLER MARCH 1997 No : 446 CONTENTS TEKNİK YAZILAR 11 HİDROLİK VE YAĞLAMA YAĞLARININ ANALİZ VE KONTRO- LÜ İLE MAKİNA ARIZALARININ ÖNÜNE GEÇME VE YAĞ TASARRUFU YÖNTEMLERİ The Properties of Lubhcating and Hydraulic Oils and Importance of Oil Cleanliness İbrahim ÇAĞLAYAN 27 KROM KAPLAMA IŞLEMINDEKI BAZI PARAMETRELERİN KAPLAMA KALİTESİNE ETKİSİ Effect of Electrodeposition Parameters On the ûuality of Chmmium Plationg Temel SAVAŞKAN, Süleyman KARAGÖL, Tevfik KÜÇÜKÖMEROĞLU 36 ŞURGULÜ TJP HİDROLİK YÖN KONTROL VALFLERİNİN PİSTON YÜZEY DÜZGÜNSÜZLÜĞÜ VE HİDROLİK DENGE Piston Surface Non-Flatness in Spool Type Directional Control Valves and Hydraulic Balance Erdem KOÇ, Betül ÖZDEMİR 41 SIKIŞTIRILAMAYAN SIVI TEORİSİNE GÖRE HAVA KAZANLARININ BOYUTLANDIRILMASt Sizing of Air Chambers With Rigid Liquid Theory Fahri DAĞLI, Ayla AKAL 47 KALINLIK OLCUMU İÇİN KULLANILAN BİR RADYASYON ÖLÇÜM CİHAZININ OPTİMUM TASARIMI The Optimal Design of A Radiation Gauge for Thickness Measurement A. Filiz BAYTAŞ İLAN SAYFALARI DİZİNİ DEMİRDÖKÜM B.O.S. ALARKO SARMAK İZOCAM DOĞUŞ VANA VIBRATEK DOĞUŞ VANA MAKDOS MESTAŞ DICTATOR ENELMAK AFEKS (OTOMEK) - PETNİZ ANTEL FLENDER SİSTEM TEKNİK YILMAZ REDÜKTÖR- PAKSAN AFEKS (ANKOMAK) DEMİRDÖKÜM Ön iç Kapak S.T.F.A. Arka iç Kapak ARCTECH Arka Kapak Q.../] gr, AYIN DOSYALARI 8 YENİ ÜRÜNLER 9 BİLİM KÖŞESİ 10 ODA'DAN HABERLER ÇALIŞMA GÜVENLİĞİ 34 GEÇMİŞE BAKIŞ KOMİSYONDAN HAB 52 KURS-SEMPOZYUM HAB 53 DEMOKRASİ KURULTAYİ Yayım Koşullan : Yazılar daktilo ile iki satır aralıkta iki kopya yazılmış olarak, sözcükten oluşan Türkçe ve İngilizce özeti, y.ı zı başlığının Ingilizcesi yazarın kısa özgeçmişi, adresleri ve telefon numaralan ile birlikte Dergi Yönetim Yeri Adresi'ne gönderılnıe tidir. Yazılar 12 daktilo sayfasını (yaklaşık 3000 sözcük] geçmemelidir. (12 daktilo sayfasını aşan yazıların 2 bölüm halinde birbirini ı~k yen sayılarda yayımlanabileceği düşünülerek bölümlere ayrılmış olarak gönderilmesi gerekir. Yazılarda kullanılan fotoğraflar net ve temiz olmalı, şekiller aydınger veya beyaz kağıda çini mürekkebi ile çizilmelidir, Yazılarda SI birimleri kullanılmalı, yazıların sonuna yararlanılan kaynakça eklenmelidir. Özgün ve derleme yazılardaki görüşler yazarına, çevirilerden doğacak sorumluluk ise çevirene aittir. Yazılar başka bir sürekli yayın organında yayımlanmış olmamalı, herhangibir toplantıda tebliğ olarak sunulmuş veya sunulacak ise bu açık olarak belirtilmelidir. Dergide yayımlanan yazılara bir dergi sayfası için, özgün ve derleme yazılarda TL., çeviri yazılarda TL. net ödeme yapılır. Dergideki yazılardan kaynak gösterilmek koşuluyla alıntı yapılabilir. Yazıların Değerlendirilmesi: Dergiye gönderilecek yazılar öncelikle Yayın Kurulu tarafından ön elemeden geçirilmekte daha sonra kuru lun belirlediği uzmanlar tarafından değerlendirilmektedir. Uzmanların yaptığı değerlendirme sonuçları yazara da iletilecek, uzmanların önerdiği ve Yayın Kurulu'nun uygun gördüğü düzeltmelerin yapılması yazardan istenecektir. Bu düzeltmelerin yazar tarafından yapılması durumunda yazı yayımlanabileccktir.

8 MÜHENDIS^FMAKINA TMMOB MAKİNA MÜHENDİSLERİ ODASI AYLIK YAYIN ORGANI Mart / March 1997 Cilt / Vol : 38 Sayı / No : 446 Yönetim Yeri - Head Office Sümer Sokak 36/1-A Demırtepe - ANKARA Tel: (0-312) Fax: (0-312) MMO Adına Sahibi Publisher Mehmet SOĞANCI Sorumlu Yazı İşleri Müdürü Managing Editör Emin KORAMAZ Yayın Kurulu - Publishing Board Melih ŞAHİN Anıl KAREL Devrim Erinç ASLAN Utku TÜZÜNER Engin AYKOL Yayın Sekreteri Publishing Coordinator Nilgün KARAKÜÇÜK Teknik Sorumlu Tecnical Manager Mehmet AYDIN İlan Sorumlusu Advertising Representative Ayten YILDIZ Nuray ÖZER (istanbul) Komisyon İlişkileri Redactor Şehnaz KAPLAN Dizgi Type Setting Alı Rıza FALCIOĞLU (MMO) Baskı Printed by Ceylan Ltd. Şti. Tel (0-312) TMMOB Makina Mühendisleri Yayın Organı olan Mühendis ve Makimi Dergisi TMMOB'ye bağlı Odaların üyelerine, mühendislik eğitimi yapan öğrenci, araştırma ve öğretim görevlilerine yıllık abone bedeli -özel sayılar dahil- karşılığında gönderilmektedir. Dergimize abone olabilmek ve daha detaylı bilgi alabilmek için yukarıda verilmiş olan adresimize başvurabilir ya da telefon ve faksla bilgi alabilirsiniz. Değerli Okuyucularımız,- Baharın yavaş yavaş yüzünü göstermeye başladığı şu günlerde yeni bir sayımızla karşınızdayız. Baharla gelen umutlar, ülkemizde gittikçe derinleşen toplumsal kriz nedeniyle gölgeleniyor bir parça. Bugün yaşam standartlarımızdaki gerilemenin ve siyasal, sosyal-kültürel yozlaşmanın altında yatan gerçekler, demokratikleşmenin önündeki engeller bütün açıklığı ile ortaya dökülmüş bulunmaktadır. Bugüne kadar sessiz ve duyarsız kalmayı yeğlemiş olan toplumda ciddi kıpırdanmalar, hareketlenmeler gözleniyor. Demokratik topluma dönüşme talep ve eylemleri giderek artıyor. Ülkede zorbalığın değil hukukun egemen olması, demokratik insan hak ve hukukuna dayalı bir düzenin kurulması için demokratik güç odaklarına daha fazla görev düşüyor. Bu çerçevede Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği tarafından Kasım 1997'de düzenlenecek "Demokrasi Kurultayı" anlam ve amaç olarak daha da önem kazanıyor. Bu sayımızda düzenlenen Kurultayın amacı ve yapılan çalışmalarla ilgili kısa bir tanıtım yazısı bulacaksınız yılının ilk üç sayısını periyodik sayı olarak çıkardık. Nisan ayı ile birlikte özel sayılarımızı yayınlamaya başlayacağız. İlk özel sayımızın konusunu uzun yıllardır ülkemizin en büyük sorunlarından birini oluşturan, her yıl binlerce insanın ölümüne neden olan "Ulaşım ve Trafik" olarak belirledik. Konu; ülkemizin ulaşım politikaları, yeni çıkarılan Trafik yasası da irdelenerek kapsamlı olarak ele alınacak. Bu sayımızdaki diğer köşe yazıları ve makaleleri ilgiyle okuyacağınızı ve mesleki/kültürel birikim havuzunuzda bizim de bir damla katkımız olacağını umuyoruz. Saygılarımızla Mühendis ve Makina Yayın Kurulu

9 & * # # Yangın vaaaaaaaaar i D u r u n, h e m e n h e y e c a n l a n m a y ı n. G ö r d ü ğ ü n ü z y a n g ı n d e ğ i l, s a d e c e ı z o l a s y o n s u z b i r y a p ı. V e b u y a p ı n ı n T e r m o g r a f ı k K a m e r a i l e s a p t a n m ı ş g ö r ü n t ü s ü. Ş i m d i i z o c a m, e n e r j i n i n e t k i n k u l l a n ı l m a s ı a m a c ı y l a, T ü r k i y e ' d e i l k k e z ü c r e t s i z i z o l a s y o n t a r a m a s ı g e r ç e k l e ş t i r i y o r Isı kayıplarının saptanmasında kullanılan Termografik Kamera ile; Apartman dış yüzeyi Yapıların ve s a n a y i t e s i s l e r i n i n, A t e ş e d a y a n ı k l ı i z o l a s y o n l u s i s t e m l e r i n, B u h a r v e k ı z g ı n y a ğ g i b i a k ı ş k a n i ç e r e n b o r u h a t l a r ı n ı n sıcaklık h a r i t a s ı n ı ç ı k a r ı y o r. Siz de, enerjinin etkin kullanımı için İzocam'ı arayın, Izocam'ın sunduğu bu yeni hizmetten mutlaka yararlanın. SICAĞA - SOĞUĞA - SESE - YANGINA İZOCA/VC İZOCAM TİCARET VE SANAYİ A.Ş. DANIŞMA MERKEZLERİ İSTANBUL Tel (212) (8 hol} Faks (212) ANKARA Tel (31 2) İÜ 32 Faks (312} İZMİR Tel (232) Faks (232} ADANA Tel (322} Faks (322) BURSA Tel (224} Fak, (224) »ELAZIĞ Tel (424) Faks (424) ANTALYA Tel (242) Faks (242) GAZİANTEP Tel (342) Faks (342)

10 ..i Jİ,. YENİ ÜRÜNLER Hazırlayan : Nilgün KARAKÜÇÜK MMO Genel Merkezi ELEKTRIKLI YOLCULUK Elektrikle çalışan bir Van Pekin'de yolcu taşıma işinde kullanılacak. Pekin Tsing Hua Üniversitesi Elektrik- Oto Laboratuvarı tarafından geliştirilen van 50 mph hıza erişebiliyor. Kurşunasit bataryaları tam şarj edildiğinde 70 mil yol alabiliyor. KÜÇÜK DÜRBÜN "Casus dürbünü" terimi Steiner'in mini dürbünü için söylenmiş olabilir. İleri optik teknolojisinin kullanımıyla tek gözlü dürbün 3 x 1 inç ve ağırlığı da 3 ons (85 gr). 9 x 22 (8 güçlü-22 mm objektif)'lik dürbün yaklaşık 1 km'lik mesafeyi 350 metreye indiriyor. Fiyatı : 149$ Pioneer Research, 216 Haddon Ave., VVestmont NJ TAMIRCI ROBOT Elektrik telleri fırtınalı havalarda koptuğunda Long Island Aydınlatma Şirketinin prototip robot kolu tehlikeli tellerin çözülmesinde çalışanlara yardımcı olabilir. Vvestburg Intellisys Otomasyon tarafından geliştirilen robot kol ülkede tek örnek. Özel olarak tasarlanmış bir kamyona sabitlenen kol, elektrik hatları yakınındaki ağaçların budanması, tellerin kesilmesi, takılması ve bakım için tellerin çıkarılması gibi işler için kullanılıyor ve 47 feet uzunluğa kadar uzuyor. PARMAK İZI İLE KIMLIK TESBITI Shanxi ilindeki bir bankada ticari işlemler daha güvenli gerçekleştiriliyor. Parmak izi tarayıcısı iki-üç saniyede müşterinin kimliğini doğru olarak belirliyor. Sistem, baskıyı elektronik olarak depolanmış resimle karşılaştırıyor. Pekin Tsing Hua Üniversitesi Otamasyon Bölümü tarafından geliştirilen tarayıcı '96 Nisan ayında kullanılmaya başlandı. Bu sistem aynı zamanda otel, araba ve diğer alanların güvenliği için de kullanılabilir. SPOR KAVRAMı General Motors'un Opel Calibra 4x4 modeli üzerinde geliştirilen "Bertone Slalom" dinamik, büyük spor arabada cam, plastik ve sac biraraya geliyor. Bagaj bölümü, arka koltukların kılavuz raylar üzerinde kaydırılmasıyla 40 inç'ten 63 inç'e genişliyor. Slalom 2 litrelik 16 valfli turbomotorlarla 204 beygir gücüne ulaşıyor. Carrozzeria Bertone S.p.A., Corso Canonico Allamano 40/ Grugliasco, Torino, Italy. Popüler Science Dergisi'nden çevrilmiştir. 8 Mühendis ve Makina - Cilt : 38 Sayı : 446

11 BİLİM ı KÖŞESİ Hazırlayan : Nilgün KARAKÜÇÜK MMO Genel Merkezi ZEKİ KANATLAR Silikondan yapılmış mini kanat grupları bir gün delta kanatlı uçakların uçuş kontrolünde kullanılabilecek. Her biri 1 mm 2> den küçük olan ince kanatçıklar aynı zamanda her çeşit uçağın rüzgarla sürüklenmesini azaltıyor. Bazı savaş uçaklarında ve sunulan süpersonik uçak tasarımlarında kullanılan delta kanatlar üst yüzeylerinde çapraz hava akımları nedeniyle uçuş süresince girdap oluşturur. Üst yüzeye yerleştirilen mikrokanatlar girdabın oluşturduğu vakumu kaldırmak için kullanılabilir. Mikrokanat örnekleri rüzgür tünellerinde delta modeller üzerinde test edildi bile. UC- LA'nın Mikro Sistem Merkezindeki araştırmaları yöneten Chin-Ming Ho "Devasa bir makinanın çok küçük bir makina tarafından kontrol edilebildiği ilk kez kanıtlandı" diyor. Bundan sonraki adım, savaş jetlerinin delta kanatlarının kritik bölgelerine birkaç bin tane bilgisayar kontrollü mikrokanat içeren parçalar yerleştirilmesi. Bununla ilgili deneyin iki yıl içinde yapılması planlanıyor. SU GEÇİRMEYEN MALZEME Japon bilimadamları, kar tutmayan porselen anten malzemesi ararken su geçirmeyen ve her alanda kullanılabilecek bir malzeme icat ettiler. Nippon Telefon ve Telgraf tarafından geliştirilen malzeme; suyu damla damla biriktiyor ve yuvarlıyor. Düşen bir damlacık su moleküllerinin moleküller arası çekim nedeniyle küresel bir şekil alır. Fakat düz bir yüzeyde damlacıklar yerçekimi ve su mülekülü ile yüzey molekülü arasındaki çekim nedeniyle düzleşirler. Yeni NTT malzemesi yerçekiminin düzleştirici etkilerini engelleyemiyor. Ancak su ve kumaş arasındaki moleküler çekim çok zayıf olduğundan su damlacıkları küresel şekillerini koruyor, böylece yüzeyden daha kolay yuvarlanabiliyor. NTT, sadece malzemenin florin bileşiminden oluştuğunu söylüyor. Malzeme beyaz ama renklendirici maddeler eklenebiliyor. NTT malzemesi, biraz pahalı olmasına rağmen sıradan boyalarla boyanabilen herşeyde kullanılabiliyor. Gemilerde kullanılması durumunda tabaka su sürtünmesini azaltarak hızı yükseltiyor, yakıt verimini artırıyor. ELEKTRONİK BURUN İ ngiltere'de geliştirilen bir alet insan duyumunun en keyfi olanını -koku almayı-becerebiliyor. Alet parfüm yapımcıları için kokuların karşılaştırılması, aerosol üreticileri için oda havası temizleyicilerinin verimini bulmak gibi işlerde kullanılabilir. AromaScan adlı alette, 32 adet yarıiletken polimer içeren sensör grubu bulunuyor. Test edilecek maddenin buharı, koku moleküllerinin sensörle etkileşim içine girdiği bölgeye çekiliyor. Bu, kokunun "parmak izini" oluşturan sinyaller üreterek polimerlerin elektrik dirençlerinde farkedilmesi çok zor olan değişimlere neden oluyor. Dünyada 30 tanesi şimdiden satılmış olan $ lık yapay burun üretimi sürüyor. Müşteriler arasında çekici kokular bulmaya çalışan yiyecek ve temizlik maddesi üreticileri ve kimyasal madde üreten kuruluşlar bulunuyor. Çevresel etkilerin ölçümü ise başka bir uygulama. Aroma Scan, çok düşük yoğunluktaki tehlikeli gazları saptayabiliyor. * "Popüler Science" Dergisinin Mart 1996 sayısından alınmıştır. Mühendis ve Makina - Cilt : 38 Sayı : 446 9

12 ODA'DAN HABERLER SENDİKALAR VE ODALAR PANELİ Hazırlayan : Nilgün KARAKÜÇÜK MMO Genel Merkezi Makina Mühendisleri Odası (MMO) Ankara Şubesi tarafından düzenlenen "Sendikalar ve Odalar" konulu panel 22 Mart 1997 günü Ankara'da MMO, DİSK ve KESK'ten panelist ve dinleyicilerin katılımıyla gerçekleştirildi. Adından da anlaşılacağı üzere Türkiye'de sendikal hareketlerin ve meslek odalarının tarihsel gelişimleriyle birlikte, birbirleriyle ilişkilerinin tartışıldığı panele MMO Başkanı Mehmet Soğancı, DİSK Eğitim Sekreteri Çetin Uygur, KESK Basın ve Halkla İlişkiler Sekreteri Hasan Hayır panelist olarak katılırken, paneli MMO Genel Sekreteri Emin Koramaz yönetti. Koramaz yaptığı açış konuşmasında sendikaları, çalışanların ekonomik ve demokratik haklarmı savunan kuruluşlar olarak tanımladı. Koramaz, "Meslekdaşlarımız da çalıştıkları kuruluşlarda proleter haline gelmekte, diğei emekçiler gibi sürgünlere, yıldırma ve yıpratma hareketlerine maraz kalabilmektedirler" diye konuştu. Panelde ilk söz alan konuşmacı Mehmet Soğancı, kamu yararına çalışmaların, demokratik çözüm yolları ve kararlar üretmeyi gerektirdiğini belirterek, Oda'nın temel görevleri arasında da, sendikalarda olduğu gibi, mesleki koşulları iyileştirmeye yönelik çalışmaların başta geldiğini söyledi. Meslekdaşlarm çıkarlarının dürüstlük ilkesine bağlı kalarak gözetildiğini savunurken, kamu yararına aykırı veya meslek çalışanlarının çıkarlarını zedeleyen ve Oda'nın bağımsızlığını önleyecek siyasi çıkar ilişkilerinin dışında kalınması gerektiğini ifade etti. DİSK Eğitim Sekreteri Çetin Uygur ise, yıllarında, Teoman Öztürk'ün TMMOB Başkanlığını üstlendiği dönemde TMMOB'un ilk kez demokratik kitle örgütü özelliğini kazandığını belirtti. Türkiye'de sendikal hareketlerin Odalar ile paralel tarihsel gelişimine kısaca değinen Uygur, "Yoğun bir özelleştirme ve taşeronlaştırmanın yaşandığı, teknolojinin hızla geliştiği dönemde, mühendisler, küçülen vasıflı işçi kitlesi içinde yer alırlarken, daha büyük işçi kitlelerinin yönlendiricisi konumuna gelmişlerdir" dedi. Panelin son konuşmacısı, KESK Basın ve Halkla İlişkiler Sekreteri Hasan Hayır, KESK'in 500 bin kişilik üye sayısı içinde mühendis ve mimarların %5 oranında kaldığına dikkat çekerek, bunun mühendis ve mimarların Oda'yı ve Oda etkinliklerini daha meşru görmelerinden kaynaklanabileceğini öne sürdü. Çalışan kesimler arasında sınıfsal bir yakınlaşma ile birlikte, kültürel, bilgisel farklılıklar bulunduğunu söyleyen Hayır, Odaların bu anlamda bilgisel ve deneyimsel üstünlüklerinden kendi örgütleri içinde yararlanmak istediklerini dile getirdi. ISI YALITIM VE ENERJİ TASARRUFU SEMPOZYUMU Makina Mühendisleri Odası İzmir Şubesi'nce düzenlenen Isı Yalıtımı ve Enerji Tasarrufu Sempozyumu, 28 Kasım 1996 Perşembe günü gerçekleştirildi. Yapı '96 Fuarı kapsamında gerçekleştirilen sempozyum, BTM, Dinamik Isı, DOW, Izfaş, İzocam, ODE ve Yapı Endüstri Merkezi tarafından desteklendi. Makina Mühendisleri Odası İzmir Şubesi, uzmanlık alanına giren konularda kapsamlı etkinlikler düzenlemeye devam ediyor. Şubenin Isı Yalıtımı ve Enerji Tasarrufu Komisyonu'nun öncülüğünde ve 8 firmanın desteği ile 28 Kasım'da düzenlediği Isı Yalıtımı ve Enerji Tasarrufu Sempozyumu mühendislerden ve teknik elemanlardan yoğun ilgi gördü. İki bildirinin sunulduğu ve panel bölümünde Ülkemizdeki Isı Yalıtımı Uygulamalarının tartışıldığı Sempozyuma TÜBiTAK'tan Doç. Dr. Şükran Dilmaç, Fırat Üniversitesi'nden Y. Doç. Dr. C. Emin Ekinci ve Y. Doç. Dr. Sabit Oymaer, E.I.E'den Erdal Çalıkoğlu, Yalıtım Dergisinden Ecvet Binyıldız, Izotoprak'tan Yalçın Kayaarası, DOW A.Ş.'den Durmuş Topçu, BTM'den Kemal Gel, Izocam'dan Kemal Bayraktar, Polistren Üreticileri Derneğinden Yavuz Öner ve ODE Mühendislikten Orhan Turan bildiri sunarak katıldılar. Sempozyum sonucunda,- ülkemizde ısı yalıtımının öneminin anlaşılamadığı, yasa ve yönetmeliklerin yetersiz olduğu, var olan yönetmeliklerin de uygulanmadığı veya uygulatılmadığı vurgulandı. Bu durumun aşılabilmesi için imar yasasında gerekli değişikliklerin yapılarak, proje ve uygulamalarda mesleki denetimin ilgili Odalar tarafından yapılmasının esas kabul edilmesi istendi. Sempozyumda sunulan bildiriler ve panel konuşmaları, yeni yılda kitap olarak yayınlanacak ve katılımcılara ücretsiz ulaştırılacak. 10 Mühendis ve Makina - Cilt : 38 Sayı : 446

13 MAKALE Teknik HİDROLİK VE YAĞLAMA YAĞLARININ ANALİZ VE KONTROLÜ İLE MAKİNA ARIZALARININ ÖNÜNE GEÇME VE YAĞ TASARRUFU YÖNTEMLERİ İbrahim ÇAĞLAYAN* Ö Z E T Yağlama ve hidrolik yağlan, makinalar için çok önemli olmakla beraber, işletmelerde yeterince önem verilmemekte ve genellikle yanlış uygulamalara maruz bırakılmaktadır. İnsan için kan ne ise, yağın da makina için aynı olduğu düşünülmeli; dolayısıyla makina mühendisleri bu anlayışla yağ konusuna yaklaşmalılardır. Teknik özelliklen kaybolmuş ve kirlenmiş yağlar makina arızalarının en önemli temel nedenlerinden biridir. Önleyici Bakım yöntemi yağ temizliğini esas alarak makina arızalarının tamamen önüne geçmeyi amaçlar. Bu makalede yağ, özellikleri ve İSO'nun konuya bakışı incelenmektedir. Ayrıca, yağ temizliğinin makinalar için önemi örneklerle anlatılmakta ve yağ temizliği ölçme teknolojisi detaylı bir şekilde anlatılmaktadır. GİRİŞ Bir işletmede hidrolik ve yağlama yağları ile uğraşanlar genellikle makina mühendisleridir. Ancak, yağlama gibi makinaların canı ve kam demek olan bir konunun, işletmelerde genellikle üzerinde en az düşünülen konu olduğu işin içindekilerinin malumudur. Yağ konusunun ne kadar ihmal edildiğinin en güzel kanıtı eğitimin temeli olan üniversite sıralarında mevcuttur. Bu satırların yazarının da mensup olduğu makina mühendisliği camiası, üniversite eğitimleri sırasında yağ konusunda Makina Elemanları dersi içinde ayırılan birkaç saat dışında, programlı bir eğitim görmüş değillerdir. Bu durumun üniversiteden doktor mezun edip, kanın ne olduğunu öğretmeme gibi çarpıcı bir eksiklik olduğunu kabul etmemek mümkün değildir. Yağ konusuna en fazla zaman, yağın satın alınması sırasında harcanmaktadır. Ondan sonra gelen depolama, kullanım ve kullanım dışı bırakma evreleri ise, işletmelerde "yağcı" olarak tanımlanan ve maalesef genellikle kendisinden işletmenin diğer bölümlerinde fazla verim alınamamış elemanlara havale edilmektedir. Oysa, yağ makina ömrünü en direkt olarak etkileyen unsurdur. O nedenle, yağın depolanmasından, kullanılmasına ve nihayet kullanım dışı bırakılmasına kadar tüm evreleri bilimsel esaslara oturtulursa, hem yağın çevrildiği makinanm ömrü uzatılmış, arızalan en aza indirilmiş ve nihayet kullanılan yağ miktarı azaltılmış olur. YAĞ NEDIR? Lubricatmg and hydraulıc oils, although being very crucial in machinery operation, are of ten underestimated and thus mishandled in day to day factory operatıons. in actuality, oıl should be considered akin to blood for man; therefore, it is essential for any mechanıcal engineer to fully understand oil and its imporlance. Out of specification and dirty oıl ıs one of ihe majör sources of machinery failine. Proactive maintenance focuses on oil deanlmess to prevent machinery faılures. This paper describes oil, ıts properties and how ISO standards perceıve oil cleanliness. Importance of oil cleanliness is explained with examples and technology for determining oıl cleanliness is decsribed in âetail. Türkçe'de yağ konusunda bilmen tek ve en ciddi kaynak olan Petrol Ofisi Madeniyağ Şube Müdürlüğünün hazırlatmış olduğu "Yakıtlar Yağlar" isimli kitap, yağı "Genel olarak, iki katı cismi hirbiriden ayırmak ve sürtünme gücünü minimuma indirerek kolay hareketini sağlamak için kullanılan madde" olarak tanımlamaktadır. Biz ise yağı daha genel bir çerçevede, Yağ, birbirine karşı çalışan iki yüzeyi birbirinden ayırarak, sürtünme nedeniyle yüzeylerde malzeme kaybı ve sistemin enerji kaybını azaltmayı amaçlayan veya bir sistem içinde kuvvetli iletimi ile mekanik mantık komutlarının yerine getirilmesine yarayan maddedir. şeklinde tanımlayabilirz. Yağlar,- a) yüzeyleri kayganlaştırarak, b) yüzeylere asılı kalarak, c) sürtünen yüzeyler arasında film teşkil ederek 1, yukarıda tanımlanmış olan yağlama ile ilgili görevlerini yerme getirirler. * VİBRATEK Hoşdere Cd. 164/1 Çankaya/AN KARA Mühendis ve Makina - Cilt : 38 Sayı :

14 MAKALE Yağlar, esas olarak şu amaçlara hizmet ederler: a) Sürtünme kontrolü, b) Aşınma (mekanik aşınma) kontrolü, c) Korozyon (kimyasal aşınma) kontrolü, d) Sıcaklık kontrolü, e) Kirlilik kontrolü, f) Güç iletimi. Yağlar yapı itibariyle bir baz yağ ve katkı maddelerinden oluşur. Baz yağ, sürtünme ve aşınma kontrolü için gerekli olan viskoziteyi, oksitlenme ve korozyon direnci ve ısı transferi sağlar. Baz yağ Türkiye'de sadece TÜPRAŞ Aliağa Rafinerisi'nde üretilmektedir. İmalatçıları arasındaki tek fark, kullandıkları katkı maddelerinden kaynaklanmaktadır. Katkı maddeleri ise, baz yağın istenilen özelliklerini kuvvetlendirir, istenmeyen özelliklerini ise azaltır. Ayrıca, katkı maddeleri baz yağda bulunmayan özellikleri yağa verir. Organik bazlı yağlar, Naftenik, Parafinik ve Aromatik olarak üç temel kimyasal tipe ayrılır. Sentetik yağlar ise organik yağlarla karşılaştırıldığında birçok yönden çok daha üstün ve aranılan özelliklere sahip olmalarına karşın çok daha pahalı olduklarından henüz sanayide yeterince uygulama alanı bulamamışlardır. YAĞLARLA İLGILI TANıMLAR VE TERMINOLOJI Teknik Sürtünme : Birbirine karşı çalışan iki yüzey arasında meydana gelen ve harekete ters yönde etki eden kuvvet. Film : Çalışan iki yüzeyi birbirinden ayıran ince yağ tabakası. Filmler ortalama olarak 10 um kalınlığındadır. MAKINALARDA YAĞ SEÇIMI VE YAĞLAMA Makinalarda kullanılacak yağın temel olarak karşılıklı çalışmakta olan iki yüzeyi birbirinden ayırabilmesi ve bu yüzeylerin birbirine uyguladığı yükü kaldırabilmesi gerekir. Yağın yük kaldırma özelliği olan viskozite bu nedenle önemlidir. Bu nedenle yağ seçimindeki en büyük iki parametre yağın kaldıracağı yük ve yüzeylerin birbirlerine karşı olan bağıl hızlarıdır. Yağ seçiminde yük ve hızın önemli bir faktör olduğu kadar, iki yüzey arasındaki açıklığın miktarı da önemlidir. Bunun dışında çalışma koşullarına bağlı olarak, yağın çalışma sıcaklığı gibi faktörler de göz önünde bulundurmak gerekebilir. Sanayide kullanılan makina ve elemanlarında tipik olarak bulunan çalışma boşlukları (klerens clearance,- ing) 0.1 mikron (um) ile 100 um arasında değişmektedir. Bununla ilgili olarak aşağıdaki Tablo l'e bakınız. ARTAN YÜK Hidrolik ve yağlama yağları ile yazı konusuna geçmeden, yararlı olacağı düşüncesi ile, yağ konusunda kullanılan tanım ve terminolojinin açıklanması uygun görülmüştür. Bu nedenle, belli bir sıra takip etmeden tanım başlıkları aşağıda sıralanmış ve açıklanmıştır. Ğ ' A--- :-z:-: DÜŞÜK VİSKOZİ- TELİ YAĞ U.KNFK G VISMİİ'I- R 1 ti I p VA<I s Viskozite : Bir akışkan maddenin akmaya karşı gösterdiği dirençtir. Dinamik viskozite (v) : Birbiri üzerinde kayan yağ tabakalarının kayma geriliminin, kayma hızına oranıdır. Birimi centipoise (cp) veya Saybolt Üniversal Viskozite (SSU)dur. Kinematik vikozite (v) : Dinamik viskozitenin yağın yoğunluğuna bölünmesi ile elde edilen bir tanımdır. Birimi centistoke (cst)'dur. Viskozite endeksi (VI): Yağın viskozitesinin sıcaklığa bağlı olarak değişimini gösteren bir sayıdır. VI ne kadar yüksekse, yağın viskozitesi ısıdan o kadar az etkilenir demektir. ARTAN HIZ Şekil 1. Yük ve hıza bağlı olarak yağlama seçimi. Tablo 1. Makina Elemanlarında Rastlanılan Ortalama Çalışma Boşlukları Makina Elemanı Çalışma Boşlukları (um) Bilyalı ve masuralı rulman Kaymalı yatak Dişliler Dişli pompa diş-pompa yan plakası Dişli pompa diş-pompa cidarı Santrifüj pompa kanat-cidar Santrifüj pompa kanat-uç Pistonlu pompa piston-gömlek Pistonlu pompa valf plakası-silindir Servovalfler giriş ve çıkış sürgü-cidar Mühendis ve Makina - Cilt : 38 Sayı : 446

15 MAKALE Teknik Yüzeyler arasında bağıl hız arttıkça yüzeye yapışma özelliği olan ince yağlar gerekecektir, zira kalın yağlar hızla beraber temasta bulundukları yüzeyden kolayca kopabilirler. Bugün sanayide yağ kullanılması gereken noktalarda genellikle makina üreticisinin tavsiyeleri takip edilir. Bu en tavsiye edilecek yöntemdir,- ancak, bu uygulamalarda da mühendislik şüphesini elden bırakmamak ve tavsiyesinin ne kadar sağlıklı olduğunu zaman zaman sorgulamak gerekebilir. MAKINA ARıZALARı VE ARıZA TEMEL NEDENLERI Makina arızaları, her sanayi işletmesinin hergün yüzyüze olduğu ve kaçmılamaz fakat giderilmesi için çaba verilmesi gereken bir olgu olduğu düşünülür. Birçok işletme bu nedenle, arızaların peşinde koşar ve daima arızaların bir adım gerisinde gider. Bu nedenle, bu işletmelerde, arıza tamiratı hiç bitmez! Bu yazının amacı, bakım türlerini tartışmak olmadığından detaya girmeden, makinalarda "sağlıklı" yağ kullanmanın hem makina arızalarının önüne geçeceği, hem de yağ masrafını azaltacağını söylemek mantıka aykırı gelmeyecektir. Önleyici Bakım (Protective Maintenance) olarak tanımlayacağımız ve 2000'li yılların kaçınılmaz bakım yöntemi olacak bu uygulamada, yağ makina arızalarını önlemede en önemli unsurlardan biri olarak görülmektedir. SKF rulman firmasının ve ABD'de yapılan bağımsız bilimsel araştırmalar mekanik arızaların %42'si ile %70 arasındaki gibi yüksek bir orandaki arızanın kaynağının aslında tamamen yağa bağlı sorunlar olduğunu ortaya koymuştur. Öyleyse, yağ ve yağlamayla ilgili sorunlar bir Temel Arıza Nedeni teşkil etmektedirler. Bu noktada, her makinanın üreticisinin genellikle makina etiketinde veya el kitabında yapmış olduğu yağ tavsiyesi ile ilgili 3 büyük varsayımın varlığını görmek gerekir. Makina üreticisi makinasmın veya tezgahının şu üç koşulun varlığını varsayarak yağ önerir ve makina dizayn ömrünü bunlara bağlı olarak hesaplar: Makina ömrü hesaplamada adı edilmeyen 3 varsayım 2 : 1. Makina normal sıcaklık derecelerinde çalışacak- I tır! 2. Makinada kullanılan yağ temiz olacaktır. 3. Makina kaplin ve diğer ayarları tam olacaktır. Görüleceği gibi, makina ömrü hesaplamada kabul edilen üç unsurdan biri, "yağın temiz olduğu"dur. Ancak, sahada çalışan her mühendis bilir ki, bu nadiren geçerlidir. Öyleyse, Arıza Temel nedeni olan aşağıdaki faktörler incelenmeye değerdir. Arıza Temel Nedenleri Yağ Kirliliği Yağ Katkı Maddesi Tükenmesi Viskozite Bozulması veya Yanlış Yağ Balans Bozukluğu ve/veya Kaplin Ayarsızlığı Yanlış Montaj Aşırı Isınma ve diğerleri Yukarıdaki nedenler giderildiği takdirde, makina arızalarının %90'ının önüne geçmek ve makina ömrünü uzatmak mümkün olabilecektir. Bu yazı, yağ konusunu işlemeyi amaçladığından öncelikle yağ kirliliği, yağ viskozitesinin bozulması ve yağ katkı maddesi tükenmesi üzerinde durulacaktır. ÖNLEYICI BAKıM VE UYGULANMASı Önleyici Bakım, bakım türlerinin arasında en son uygulanmaya başlanmış olanıdır ve sonrasında uygulama bulan bu yöntemde amaç, Uyarıcı Bakım (Predictive Maintenance) ile karşılaştırıldığında barız bir farklılık göstermektedir. Uyarıcı Bakım'da amaç, arızaları ortaya çıktıkları andan itibaren takip ederek, gerektiği anda müdahale etme imkanı sağlamak ve böylelikle Gerekince Bakım yapılabilmesini sağlamaktır. Oysa, Önleyici Bakım 1 da amaç, arızaların ortaya çıkmasının önüne geçmektir. Böylelikle, bir yöntemde arızanın ortaya çıkacağı kabul edilip önlem alma yolu düşünülmezken, diğer yöntem tamamen arızanın önünü almaya yöneliktir. Ancak, elbette bir işletmede bakım yöntemlerini kesin çizgilerle ayırmak mümkün olamayacağından, ideal olarak bu iki yöntem birlikte uygulanma ihtiyacmdadır. (aslında, her işletme tüm bakım türleri yerine göre uygulanmak durumundadıt.) ÖNLEYICI BAKıM UYGULANMASıNDAN ÖRNEKLER Özellikle yağın kalitesini denetleyerek sürdürülmekte olan Önleyici Bakım uygulamalarından son on yılda çok etkileyici sonuçlar alınmıştır. Bunların bazıları aşağıda sunulmuştur. Duvha Kömür Madeni - Güney Afrika Kömür madeninde kullanılan 130, 80 tonluk taşıyıcı kamyonlar ve kazıyıcılar üzerinde yapılan çalışmalarda önce, hidrolik ve yağlama yağlarının kirlilik ölçümleri sürekli olarak yapıldı. Araç imalatçısının önerdiği 45 um filtreler yerine 10 um filtreler kullanıldı. Bu araçlarda elde edilen sonuçlar aşağıdadır. Mühendis ve Makina - Cilt : 38 Sayı :

16 MAKALE Teknik Maden Aracı Kullanımda olduğu zaman (%) Kullanım maliyet ($/saat) Kavvasaki Demir-Çelik Arıza ve Masraf Grafiği.. w '. 1W..' ' ton taşıyıcı kamyonlar ton taşıyıcı kamyonlar Kazıyıcı General Motors Bu büyük motor üreticisinin yaptığı bir araştırmada, dizellerinde 40 um filtre yerine 30 um filtre kullandığında, silindirlerde aşınma %50 ; 15 fim filtre kullanıldığında ise %70 azaldığı görülmüştür. Nippon Steel Demir Çelik-Japonya Dünyanın en büyük demir çelik işletmelerinden biri olan bu işletmede yapılan 5 yıllık bir çalışmada, 170 adet hidrolik pompada kirlilik ölçümü ve takibi yapıldı. Bu çalışmalarla yağ kirliliği sadece %25 azaltıldı. Sonuç: pompaların ömrü 6 kat uzadı, Pompa yenileme %90 azaldı, yağ sarfiyatı 1/4'e düştü Yıllar Bu grafikte, Önleyici Bakım uygulamasına başlanılan yılda arıza sayısı ve yağ tüketiminin 100 birim olduğu varsayılarak, diğer yıllar buna göre değerlendirilmiştir. Manitovvoc CNC Tezgahları-ABD Uygulanan yağ kirliliğini azaltma programı sayesinde, 24 hidrolik pompanın birim ömrü saatten saate çıkarıldı. Yağ kullanımında yılda $ tasarruf sağlandı. YAĞ KIRLILIĞI Önleyici Bakım uygulanma yüzdesi Yağ kirliliği Arıza Temel Nedenleri içinde en başta gelenlerdendir. Her ne kadar, Balans bozukluğu ve kaplin ayarı varlıklarının titreşim ve ses şeklinde kolayca farkedilebilmeleri nedeniyle en önemli unsur olarak görülseler bile, yapılan araştırmalar makina arızalarında en temel nedenin yağ problemleri olduğunu ve bu problemler içinde yağ kirliliğinin en önde geldiğini ortaya koymuştur. Yağda kirliliğe neden olan etkenler: Kavvasaki Steel Demir Çelik-Japonya Parçacıklar Nem Isı Hava YAĞ KIRLILIĞI NEDEN ÖNEMLIDIR? Komple filtre sistemi ve yağ kirlilik izlenmesi ile hidrolik yağ kullanımında %8O, hidrolik komponent arızasında %97 ve bakım giderlerinde büyük tasarruf sağlandı. Kawasaki Steel Demir Çelik İşletmesinde Önleyici Bakım Uygulanması sonuçları; Eğer, birbirlerine karşı çalışan iki yüzey arasında "film" tabakası oluşturan yağ bozulmasa "teorik olarak" bu iki yüzeyin hiç aşınma olmadan çalışması mümkün olabilecektir. Ancak, birçok teori gibi bu teori de gerçek hayattaki durumdan uzaktır; çünkü, karşılıklı çalışan yüzeylerde aşınma mutlaka görülmektedir. 14 Mühendis ve Makina - Cilt : 38 Sayı : 446

17 MAKALE Teknik Yüzeylerde aşınma olması yağ filminin "yırtılması" sonucu meydana gelmektedir. Aradaki ince yağ filmi yırtılınca, metal yüzeyler birbirlerini işlemekte ve aşınma ile birlikte makina arızaları ortaya çıkmaktadır. Olayın tribolojik yönü, bir başka makalede incelenecektir. Olayın yağla ilgili yönü ise bu yazının konusudur. Öyleyse, yağ filmi neden yırtılmaktadır? Yağ filmi yağın kalitesinin değişmiş olmasından kaynaklanır. Yağın kimyasal ve fiziksel özelliklerinde meydana gelen değişiklikler sonucu yağ, örneğin viskozite düşmesi sonucu yüzeylerin birbirlerine uyguladığı yükü kaldıramamakta ve yırtılmaktadır. Öyleyse, yağın özellikleri neden değişmektedir. Yağın fiziksel ve kimyasal özelliklerinin değişmesinin nedeni yağın kirlenmesidir. Bu kirlilik kaynaklan, daha önce listelenmiş olan, parçacık, ısı, nem gibi unsurlar olabilir. Yağın kirliliğinin, yağın viskozitesini düşürmesi ve yağlanmakta olan bir rulmanın ömrü üzerine etkileri SKF firmasının bir araştırmasında en çarpıcı şekliyle ortaya konmuştur. Bu rapordan aldığımız verileri normalize ederek sunduğumuz, Tablo 2. Bağıl rulman ömrünün, yağ viskozitesi ve kirliliğinden etkilenmesini en bariz şekliyle ortaya koyuyor. Tablo 2. Bağıl Rulman Ömrü ile Yağ Viskozitesi ve Kirliliğinin ilişkisi. Rulman Tıpı Bilyalı rulman Yağ çok temiz Yağ normal Yağ kirli Viskozite, olması gerekenin %50'si (Rulman birim ömür) Viskozite, olması gereken (Rulman birim ömür] en sol sütundaki "Yağ Mevcut Kirlilik Kodu (ISO) 1 ' (Bu kodun anlamı aşağıdaki paragraflarda anlatılacaktır.) Eğer, yağ filtre edilerek kirliliği azaltılırsa ve sütunlardan seçilecek herhangi bir koda indirgenirse, elemanın ömrünün kaç kat artacağı gösterilmiştir. Aşağıdaki örnekte, bir hidrolik sistemde yağın ISO kodu 17/14 iken 11/8 düşürülebilirse, bu hidrolik sistemin ömrünün 6 kat artacağı gösterilmektedir. Buna benzer tablolar rulman ve dizeller için de mevcuttur 3. Yapılan araştırmalar sonucu elde edilen bu tablolar da, yağ kirliliği ile eleman ömrünün ilişkisini gözler önüne sermektedir. Ancak, burada sorulması gereken önemli bir soru da, hangi makinada ne kadar kirliliğe müsade edilebilir? Bu nasıl bulunur? Sorusudur. Maalesef, bu sorunun yanıtı makina üretici firmaları tarafından henüz verilmemektedir. Bunun için (4) nolu referansa bakınız. YAĞ NASıL KIRLENIR? KIRLENME NASıL ÖNLENIR? Yağda viskozite, kirlenme sonucu, üç ana nedenle azalabilir: a) Hazneye, yanlışlıkla viskozitesi düşük yağ ilave edilmesi (Örneğin, viskozitesi 68 olması gereken yağ haznesine 32 ilavesi gibi) Nasıl önlenir? Her yağ varilinin üzerine renk kodu gösterecek renkli bant yapıştırılmalıdır. Makinalar üzerindeki haznelere de renk kodunu gösterecek, aynı şekilde bantlar yapıştırılmalıdır. b) Yağın, müsade edilenden yüksek bir sıcaklıkta çalışması ve "ısısal kirlenmesi" Masuralı rulman Yağ çok temiz Yağ normal Yağ kirli Görüldüğü gibi, viskozitesi düşük yağ kullanmak, rulmanı "ölüme mahkum etmek" demektir. Genel kural olarak, şu prensibi kullanabiliriz. Kirli yağ kullanmak, viskozitesi %75 düşük yağ kullanmak demektir. Yağ viskozitesinin %50 azalması, rulman ömrünü 20'de Ve düşürmekte, diğer bir deyişle, rulman ömrünü %95 azalmaktadır. Makina elemanlarında, örneğin hidrolik sistemlerde yağ kirliliği ile sistem ve eleman ömrü arasında bir başka ilişki de sayfa 16'daki tabloda verilmiştir. Burada, (Yağın VTsine bağlı olarak, viskozite, hızlı bir şekilde kaybedilebilir.) Nasıl önlenir? Makinalarm ısısal sorunlarının kaynağı araştırılmalıdır. Ancak, ısı çalışmanın yapısında varsa, o zaman bu ısıya uygun yağ seçilmelidir. c) Yağa, düşük vıskozitelı yağ, yakıt veya su karışması (Yağ, sistemin içinden yakıt vs. karışmasıyla derişebileceği gibi yağın nem sevme (higroskopik) özelliği nedeniyle atmosferik nemi bünyesine alma yoluyla da derişebilir.) Nasıl önlenir? Yağa karışmaya neden olan kaynaklar araştırılmalıdır, yakıt sistemi, eşanjör gibi. Mühendis ve Makina - Cilt : 38 Sayı :

18 MAKALE Teknik MEVCUT 26/23 25/22 24/21 """23/20 22/19 21/18 20/17 ; 19/16 18/15 ; 17/14 j 16/13 "i 15/12 i 14/11 i 13/10 : 2 23/21 23/19 21/18 20/17 19/16 18/15 17/14 16/13 15/12 14/11 13/10 12/9 11/8 11/8 Hidrolik Sistem ve Elemaiı Ömür Uzama Faktörü 3 22/19 : : 21/18 i 20/17 T 19/16 ' '. 18/15 i ı 17/14! ı 16/13 15/12 14 : / u : 13/10 ; 1 12/9 i : ıı/8 : 4 21/18 20/17 19/16 18/15 17/14 16/13 15/12 14/11 13/10 12/9 11/8 5 20/17 19/16 19/15 ' 17/14 16/13 15/12 14/11 13/10 12/9 12/8 ) 6 20/17 i 19/15! 18/14 " 17/13 " ;; 16/12 \ J15/11 113/11 ; 13/9 i 12 / 8.; /16 18/15 17/14 16/13 15/12 14/11 13/10 12/9 11/8 Tablodaki diğer önemli unsur ise, yağda parçacık kirliliğidir. Görüldüğü gibi çevrilmekte olan yağ viskozitesi alması gereken seviyede olsa dahi, yağ kirli ise, normal rulman ömrü 1/20'ye düşmektedir. Diğer bir deyişle kirli yağ rulman ömrünü %95 azaltabilmektedir. Bu verilen rakamların laboratuvar şartlarında elde edilmiş olduğunu düşünüp, belli oranda iskonto dahi yapsak elde edilecek sonuçlar yine yağ kirliliğinin ve kirliliğin sonucu olan viskozite azalmasının ne vahim sonuçlara yol açtığını göstermektedir. Yağ üç yolla kirlenir: a) İmalat ve nakliye sırasında Daha önce de belirtildiği gibi, yağ Türkiye'de sadece bir rafineride imal edilmektedir. Yağın orada imal edilişi, tankerlere yüklenişi, tankerlerle yağ imalatçısına gidişi, baz yağa katkı katılması, tekrar varillenip kullanıcıya yollanması sırasında kirlilik karışması çok kolaydır. Örneğin, çok büyük ve ülke çapında satış yapan bir yağ imalatçısının imalathanesinin yanında bir kireç ocağı bulunduğunu, bu satırların yazarı dehşetle izlemiştir. Nasıl önlenir? Bu konuda imalatçıların dikkate çekilebilir ve belli temizlik kriterlerinde yağ sağlamaları istenebilir /16 18/14 17/13 J 6 / 12 14/11 14/10 13/9 12/8 9 i 18/15 17/14 16/13 f 15/12 j 14/11 13/10 12/9 ] 11/8 : 10 18/15 17/14 16/13 15/11"" 14/10 13/10 12/8 11/8 transfer edilmektedir. Örneğin, bir boya imalatçısının yağ varilleri üretimde kullandıkları çok ince partiküllü boya temel maddesi titanyum oksit torbaları yanında depolanmaktaydı. Yapılan kirlilik ölçümünde hiç kullanılmamış yağlarının da müsade edilen kirlilik düzeylerinin binlerce kez üzerinde olduğu bulunmuştu. Nasıl önlenir? ; 1) Yağlar mutlaka yatay olarak rulmanlarla yataklandırılmış bir şase üzerinde saklanmalıdır. Yağlama personeli sık aralıklarla varili çevirerek yağın iyice karışmasını sağlamalıdırlar. Bu, yağın içindeki değişik özgül ağırlıktaki katkı maddelerinin dibe çöküp ilk birkaç kullanımda tüketilmesinin önüne geçecektir. 2) Yağ varillerine mutlaka "bone" takılmalıdır. Bone, buzdolabına yiyecek konulurken, tabakaların üzerine geçirilen kenarı lastikli naylondur. 3) Yeni gelen yağlar mutlaka filtre edilerek depolanmaya geçilmelidir. c) Kullanım sırasında Kullanımda yağ kirliliği, makinanın imalatından gelen pislikler, ki bunlar birkaç yağ değişimi ile atılabilirler veya yağ sorunları nedeniyle aşınma veya kötü filtrasyon sonucu yağa salınan kirlilikler sonucunda ortaya çıkmaktadır. Nasıl önlenir? 1) Makinanın filtresinin yeterli olup olmadığı tesbit edilmelidir. Birçok makina üreticisinin tavsiye ettiği filtre tipleri de çoğu kez makina ömrü için yeterli olmamaktadır. 2) Yağa kirlilik salan kaynaklar araştırılıp, önü alınmalıdır. b) Depolama ve doldurma sırasında Sanayimizde yaptığımız geniş çaplı bir incelemede yağların genellikle hatalı depolandığını gördük. Ağzı kapalı olarak saklanan varillerden, kullanım yerine nakli genellikle ağzı açık tenekelerle yapılmaktadır. Kirlilik mıknatısı olarak çalışan yağ tenekesine biriken toz, toprak ve ortam ve üretim pislikleri makinaya YAĞ KIRLILIĞININ ÖLÇÜSÜ NEDIR? Yağ kirliliği konusunda, henüz TSE Standartları arasında yayınlanmamış olmakla birlikte, ISO Standartları arasında yayınlanmış ISO 4406 standardı mevcuttur. Bu standartta, yağın içinde bulunan yağ partiküllerinin sayısının tanımlanması için bir kod gelişti- 16 Mühendis ve Makina - Cilt: 38 Sayı: 446

19 MAKALE mistir. Bu koda göre, bir "taksim=bölü" işaretiyle ayrılan iki rakam kullanılmaktadır: a/b gibi. Bu tanımda "a" yağ numunesinin 1 ml (milimetre)'sinde bulunan 5 (im veya daha büyük parçaların sayısını tanımlayan bir rakam, "b" ise yine yağ numune sinin bir ml 1 sinde bulunan 15 fim veya daha büyük partiküllerin sayısını tanımlayan bir rakamdır. Aşağıdaki tabloda, bu rakam tanımları gösterilmektedir. Teknik Bu her iki türde de aynı prensiple çalışıyor olmakla beraber, kullandıkları ışın demetinin türünde farklılık göstermektedirler. Bu yöntem 1960'larda geliştirilmiş bir yöntem olup, konuyla ilgili patentlerin çoğu zaman aşımına uğramıştır. Bu nedenle, piyasada mevcut cihazların çoğu bu sistemle çalışır. Filtre Blokaj Yöntemi a veya b ISO 4406'ya göre Parçacık Kirlilik Kodları Parçacık adedi olarak Alt Sınır Parçacık adedi olarak Üst Sınır Bir yağın ISO kirlilik kodu, 20/16 olarak ifade edildiğinde, bundan anlaşılan: Bu yağın bir milimetresinde 5 um partiküllerden arasında bir sayıda parçacık bulunduğu, 15 um parçacıklardan ise arasında bir sayıda parçacık bulunduğu anlaşılır. ISO standartları bazen sadece 10 um'luk parçacıkların sayısı verilerek ifade edildiği gibi, bazen hem 2 um, hem 5 um ve hem 15 um parçacıkların sayısı a/b/c şeklinde verilmektedir. Bu son tarif edilen kodlama henüz sanayide kabul görmemiştir. En çok kullanılan tanım a/b şeklinde olan tanımdır. YAĞ KIRLILIĞI NASıL ÖLÇÜLÜR? Yağ kirliliği esas olarak iki yöntemle ölçülür. Optik Sayma Yöntemi Filtre blokaj yönteminde temel esas, yağ numunesinin geçirilmekte olduğu tanımlanmış ve kalibre edilmiş gözenekleri olan (5 um, 10 tim, 15 fim gibi çapta) filtrenin, basınca uygulanan yağın içindeki kirlilikler nedeniyle gözeneklerin kapanması ve gözenekler kapandıkça debisinin değişmesi ve bundan partikül sayısının bulunması esasına dayanır. Bu yöntem, 1985'lerde kullanılmaya başlanmış olup, yöntem henüz patent koruması altındadır. Bu yöntemde de kullanılan iki metod vardır. 2a. Sabit basınçlı filtre blokaj yöntemi 2b. Sabit hacimli filtre blokaj yöntemi Sabit hacimli filtre blokaj yöntemi, böyle bir sistemin imalatıyla ilgili zorluklar nedeniyle uygulanamamıştır. Sabit basınçlı filtre blokaj yöntemi, başarı ile uygulanmış ve halen kullanılmaktadır. Bu yöntemlerin dışında mütalaa ettiğimiz, yağın içindeki kirliliklerin yağın di-elektrik katsayısını değiştireceği varsayımından hareket ederek yağın içindeki partiküler kirliliğin miktarını bulacağını iddia eden sistemler de varsa da, bunlar bilimsel esaslara dayanıyor olmaktan uzak, sadece pazarlama amacı taşıyan aletlerdir. Kabul edileceği gibi, yağın içindeki di-elektrik katsayısı sadece yağdaki parçacıklarla değişmeyeceği, örneğin partiküler olmayan kimyasal kirlenmeyle de değişebileceği için bu tip cihazlar, kirlilik sayma cihazı olarak tanımlanamazlar OPTIK SAYMA VE FILTRE BLOKAJ YÖNTEMLERININ AVANTAJ VE DEZAVANTAJLARı Optik sayma yönteminde temel esas, yağ numunesinin çok ince şeffaf bir alandan geçirilirken, üzerine düşürülen ışığın bir fotosel üzerinde bıraktığı gölgeden hem partiküllerin sayılması, hem de ebatlarının bulunması esasına dayanır. Optik sayıcılar da kendi aralarında iki ana gruba ayrılır. la. Lazer ışınlı optik sayıcılar lb. Beyaz ışınlı optik sayıcılar Optik Sayma Yöntemi'nin Avantajları 1) Optik sayma sisteminde parçacıklar reel olarak sayılırlar. Çünkü, bu yöntemle bulunan rakam optik gözün gördüğü parçacık sayısıdır. 2) Optik sayma yöntemi özellikle düşük viskoziteli sıvılarda, örneğin 30 cst (40 C)'den daha düşük viskoziteli sıvılarda çok etkilidir. Mühendis ve Makina - Cilt : 38 Sayı :

20 MAKALE Teknik 3) Bu yöntemle çalışıp, portatif olan cihazların data toplama aparatları nisbeten daha ucuzdur. Optik Sayma Yöntemi'nin Dezavantajları: 1) Bu yöntemle çalışan cihazların çoğu portatif değildir. Bu nedenle, genellikle numune şişesinden çalışılması gerekir. 2) Bu yöntemle çalışıp, portatif olan cihazlarda ölçüm yapan problardan, her ölçüm noktasına birer tane sabit olarak yerleştirmek gerekir. Böylece, ölçüm değerlendirme ve kayıt cihazı nisbeten ucuz olmakla birlikte, her ölçüm noktasına birer prob yerleştirmek gerekeceğinden, orta boy işletmede dahi, makinadan daha fazla makinada dönmekte olan yağın ölçümü yapılmak istendiği takdirde, cihazm toplam maliyeti çok ciddi rakamlara ulaşabilmektedir. Bu nedenle, portatif optik sayma cihazları probların getireceği ek masraf nedeniyle pahalı olabilmektedirler. 3) Optik sayma yönteminde sayma işlemi tamamen fotoselin ne gördüğüne bağlıdır. Bu nedenle aşağıdaki şekillere bakılacak olursa, fotoselin çok kolaylıkla yanılabileceği ortaya çıkar. 3a. Optik Sayma Yöntemi'nde parçacık sayımında temel kabullenme 3b. Optik Sayma Yöntemi'nde parçacıkların birbirini gölgelemesi sonucu ortaya çıkan ebat doğru, parçacık sayısı yanlış YANLIŞ SAYIM. 3c. Optik Sayma Yöntemi'nde parçacıkların birbirini gölgelemesi sonucu ortaya çıkan hem ebat yanlış, hem parçacık sayısı yanlış YANLIŞ SAYIM. 3d. Optik Sayma Yöntemi'nde parçacıkların birbirini gölgelemesi sonucu ortaya çıkan hem ebat yanlış, hem parçacık sayısı yanlış YANLIŞ SAYIM. 4) Aşınma parçacıkları gibi parlak metal parçaları, ışığı yaydıklarından bu tip partiküller genellikle olduklarından daha büyük olarak görülürler. Böylelikle Optik Sayma Yöntemi'nde metal parçacıkları sayılırken ebatta hata yapılır. 5) Buna karşılık, yağda makina için aşınma açısından önem taşımayacak, topaklaşma parçacıkları gibi yumuşak parçacıklar sayılır. 6) Karbon, gibi koyu ve ışığı absorplama özelliği olan partiküllerin sayımında ise ışığın toplanması nedeniyle partikül olduğundan küçük olarak ölçülür ve dolayısıyla yanlış ebat ölçülmüş olur. 7) Bu yöntem, ışığın kırılma indisi el değişen ışık demeti ve düşen gölgeyi hesapladığından, yağ içinde bulunan hava kabarcıkları da parçacık olarak sayılır. Bu nedenle, bu tip cihazların laboratuvar tipinde olanlarında, ya vakum uygulanarak ya da titreşimle bir tablada titreştirilerek kabarcıkların çıkmasına çalışılır. Ancak, her iki yöntemle de yağda süspanse olmuş hava kabarcıklarını tamamen çıkarmak mümkün değildir. Hele, bu kabarcıkların, ölçüm alanına giren ve gözle görülemeyen 40 mm altındaki ebatlarda olması nedeniyle, uygulanan kabarcık yoketme yöntemiyle ne kadar başarılı olunduğu bilinemeyeceğinden ölçümün ne derece sağlıklı olduğu büyük ölçüde karanlıktadır. 18 Mühendis ve Makina - Cilt: 38 Sayı: 446

HİDROLİK VE YAĞLAMA YAĞLARINDA KİRLİLİĞİN ÖNEMİ

HİDROLİK VE YAĞLAMA YAĞLARINDA KİRLİLİĞİN ÖNEMİ 215 HİDROLİK VE YAĞLAMA YAĞLARINDA KİRLİLİĞİN ÖNEMİ İbrahim H. ÇAĞLAYAN Remzi KURT Yusuf ÖZKÜRKÇÜ ÖZET Yağlama ve hidrolik yağları, makinalar için çok önemli olmakla beraber, işletmelerde yeterince önem

Detaylı

ODAM9Z WEB SİTESİ http://www.mmo.org.tr

ODAM9Z WEB SİTESİ http://www.mmo.org.tr ODAM9Z WEB SİTESİ http://www.mmo.org.tr MÜHENDİS VE MAKİNA MART 2004 530 MARCH 2004 No : 530 i ç i n d e k i l e r contents İLAN SAYFALARI DİZİNİ AYVAZ 1 HAT İTHALAT 2 ALARKO 3 ALARKO 4 ALARKO 7 SARMAK

Detaylı

Hidroliğin Tanımı. Hidrolik, akışkanlar aracılığıyla kuvvet ve hareketlerin iletimi ve kumandası anlamında kullanılmaktadır.

Hidroliğin Tanımı. Hidrolik, akışkanlar aracılığıyla kuvvet ve hareketlerin iletimi ve kumandası anlamında kullanılmaktadır. HİDROLİK SİSTEMLER Hidroliğin Tanımı Hidrolik, akışkanlar aracılığıyla kuvvet ve hareketlerin iletimi ve kumandası anlamında kullanılmaktadır. Enerji Türleri ve Karşılaştırılmaları Temel Fizik Kanunları

Detaylı

Döküm Kazanlar. G115-21 kw BE MAVİ ALEV BRÜLÖRLÜ KAZAN

Döküm Kazanlar. G115-21 kw BE MAVİ ALEV BRÜLÖRLÜ KAZAN Döküm Kazanlar Modern, Yüksek Kaliteli ve İşletme Emniyetli Kazan Dizaynı: EN 303' e uygun test edilmiş, Thermostream Tekniği sayesinde yüksek işletme emniyetine sahip,lpg,sıvıyakıt veya doğalgaza uygun,

Detaylı

Santrifüj Pompalar: MEKANİK ENERJİYİ, AKIŞKANDA KİNETİK ENERJİYE ÇEVİREN VE AKIŞKANLARI TRANSFER EDEN MAKİNALARDIR.

Santrifüj Pompalar: MEKANİK ENERJİYİ, AKIŞKANDA KİNETİK ENERJİYE ÇEVİREN VE AKIŞKANLARI TRANSFER EDEN MAKİNALARDIR. KSB DÜNYASINA D HOŞGELD GELDİNİZ SANTRİFÜJ J POMPALAR Santrifüj Pompalar: MEKANİK ENERJİYİ, AKIŞKANDA KİNETİK ENERJİYE ÇEVİREN VE AKIŞKANLARI TRANSFER EDEN MAKİNALARDIR. POMPA KESİT T RESMİ POMPA ANA PARÇALARI

Detaylı

Hızlı, sessiz ve son derece ekonomik hava alma

Hızlı, sessiz ve son derece ekonomik hava alma Your reliable partner Hızlı, sessiz ve son derece ekonomik hava alma Vacumat Eco her yönüyle verimli Su kalitesi performansı belirler Su kalitesi soğutma ve ısıtma sistemlerinin performansını belirler.

Detaylı

AYTU YÜKSEK ISI VE TEKNİK TEKSTİL ÜRÜNLERİ SAN.TİC.LTD.ŞTİ.

AYTU YÜKSEK ISI VE TEKNİK TEKSTİL ÜRÜNLERİ SAN.TİC.LTD.ŞTİ. AYTU YÜKSEK ISI VE TEKNİK TEKSTİL ÜRÜNLERİ SAN.TİC.LTD.ŞTİ. HAKKIMIZDA Firmamız Yüksek Isı İzolasyon Ürünleri Ve Teknik Tekstil Ürünleri Üzerine Uzmanlaşmış Kadrosuyla Uzun Yıllardır Sektörde Hizmet Vermektedir.

Detaylı

PÜSKÜRTME ŞEKİLLENDİRME (SPRAY FORMING / SPRAY DEPOSITION)

PÜSKÜRTME ŞEKİLLENDİRME (SPRAY FORMING / SPRAY DEPOSITION) PÜSKÜRTME ŞEKİLLENDİRME (SPRAY FORMING / SPRAY DEPOSITION) Püskürtme şekillendirme (PŞ) yöntemi ilk olarak Osprey Ltd. şirketi tarafından 1960 lı yıllarda geliştirilmiştir. Günümüzde püskürtme şekillendirme

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4 BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 0 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY İÇİNDE SABİT SICAKLIKTA SİLİNDİRİK ISITICI BULUNAN DİKDÖRTGEN PRİZMATİK SAC KUTU YÜZEYLERİNDEN ZORLANMIŞ TAŞINIM

Detaylı

TEKNOLOJİDE ÖNDE www.rifade.com.tr

TEKNOLOJİDE ÖNDE www.rifade.com.tr TEKNOLOJİDE ÖNDE www.rifade.com.tr RİFADE ısı sistemleri her türlü ısınma ve ısıtma ihtiyacınızı karşılayacak çözümler üretmektedir. Eğer siz özel bir çözüm ve size özel bir hizmeti istiyorsanız doğru

Detaylı

ATLAS ISI İSTASYONU ( IST )

ATLAS ISI İSTASYONU ( IST ) ATLAS ISI İSTASYONU ( IST ) MODELLER : - IST-30 ( 30 Kw ) - IST-45 ( 45 Kw ) - IST-60 ( 60 Kw ) - IST-80 ( 85 Kw ) Atlas Sayaç ve Ölçü Aletleri AŞ. 2012 yılında IST model numaralı kat istasyonları üretimine

Detaylı

GENEL ÖZELLİKLER ÜRÜN TANITIMI KULLANIM ALANLARI BOYUTLAR BOYUTLAR_ÇİZİM

GENEL ÖZELLİKLER ÜRÜN TANITIMI KULLANIM ALANLARI BOYUTLAR BOYUTLAR_ÇİZİM DTB-MP SERİSİ MARINE BOYLER GENEL ÖZELLİKLER ÜRÜN TANITIMI KULLANIM ALANLARI BOYUTLAR BOYUTLAR_ÇİZİM GENEL ÖZELLİKLER Farklı Montaj seçenekleri: 30 50 80 100 litre kapasite (30 80) C skalalı ayarlanabilir

Detaylı

SALUTRON D1 : BOYA VE KAPLAMA KALINLIĞI ÖLÇME CİHAZI TANITMA VE KULLANMA KILAVUZU

SALUTRON D1 : BOYA VE KAPLAMA KALINLIĞI ÖLÇME CİHAZI TANITMA VE KULLANMA KILAVUZU SALUTRON D1 BOYA ve KAPLAMA KALINLIĞI ÖLÇME CİHAZI TANITMA VE KULLANMA KILAVUZU ÜRÜN MARKA : BOYA VE KAPLAMA KALINLIĞI ÖLÇME CİHAZI : SALUTRON MODEL : D 1 Firma : MEP TEKNİK ELEKTRİK TİC. LTD. ŞTİ. Adres

Detaylı

Bilgisayar Destekli Kondenstop Kontrol Sistemi Dr. Trap

Bilgisayar Destekli Kondenstop Kontrol Sistemi Dr. Trap Genel Makina Bilgisayar Destekli Kondenstop Kontrol Sistemi Dr. Trap Enerjinin üretim maliyetlerinde çok önemli bir girdi olduğu günmüz şartları,pekçok endüstriyel tesiste kullanılan buharın verimli ve

Detaylı

İleri Teknoloji - Profesyonel Destek

İleri Teknoloji - Profesyonel Destek İleri Teknoloji - Profesyonel Destek 2004 YILINDA KURULAN AKIŞ KONTROL ENDÜSTRİYEL TESİSLERE YÖNELİK; MALZEME TEMİNİ MÜHENDİSLİK DANIŞMANLIK TAAHHÜT KONULARINDA HİZMET VERMEKTEDİR. Uzman ve dinamik şirket

Detaylı

SANDWICH PANELLER POLİÜRETAN İZOLASYONLU ÇATI PANELLERİ 3 HADVELİ ÇATI PANELİ

SANDWICH PANELLER POLİÜRETAN İZOLASYONLU ÇATI PANELLERİ 3 HADVELİ ÇATI PANELİ SANDWICH PANELLER POLİÜRETAN İZOLASYONLU ÇATI PANELLERİ 3 HADVELİ ÇATI PANELİ Sanayi yapılarının tasarımlarına ; yapı özellikleri, kullanım fonksiyonları ve üretecekleri ürünleri dikkate alarak sanayicilerle

Detaylı

YAĞ YÖNETİMİ Managing your oil contamination

YAĞ YÖNETİMİ Managing your oil contamination YAĞ YÖNETİMİ Managing your oil contamination RMF Filtre Sistemlerinden Den Önce Yağ Kirliliği PİSTONLU POMPA TAMİRİ 3000 7000 MAKİNA ARIZALARI YÜKSEK MAKİNA İŞLETME MALİYETİ YÜKSEK BAKIM VE YEDEK PARÇA

Detaylı

Mühendislik Makina ve Metalurji San. Tic. Ltd. Şti. Standart Elemanlar. www.ozyigit.com

Mühendislik Makina ve Metalurji San. Tic. Ltd. Şti. Standart Elemanlar. www.ozyigit.com Mühendislik Makina ve Metalurji San. Tic. Ltd. Şti. Standart Elemanlar www.ozyigit.com GRAFİTLİ KAYDIRMA ELEMANLARI Grafitli kaydırma elemanları: Taşıyıcı ana yapısı genlikle yüksek dayanımlı bronz olan,

Detaylı

SIKÇA SORULAN SORULAR

SIKÇA SORULAN SORULAR SIKÇA SORULAN SORULAR Chevron 2005 DOC ID VİSKOZİTE Viskozite Nedir? Viskozite, yağların kendi akışlarına karşı gösterdikleri iç dirençtir Düşük Viskozite = İnce ve kolay akan yağ Yüksek Viskozite = Kalın

Detaylı

Rulman ısıtma cihazları

Rulman ısıtma cihazları Rulman ısıtma cihazları Mikro işlemci Karakter LCD Demagnetizasyon 5 kademe güç seçimi Turbo ısıtma Neden? indüksiyon ısıtıcı Rulman arızalarının %16 sından fazlası rulman montajında uygun olmayan yöntemlerin

Detaylı

SANDWICH PANELLER POLİÜRETAN İZOLASYONLU ÇATI PANELLERİ

SANDWICH PANELLER POLİÜRETAN İZOLASYONLU ÇATI PANELLERİ SANDWICH PANELLER POLİÜRETAN İZOLASYONLU ÇATI PANELLERİ 3 HADVELİ ÇATI PANELİ Sanayi yapılarının tasarımlarına ; yapı özellikleri, kullanım fonksiyonları ve üretecekleri ürünleri dikkate alarak sanayicilerle

Detaylı

EVHRAC 3 YIL. Avantajları. Fonksiyonu. Modeller

EVHRAC 3 YIL. Avantajları. Fonksiyonu. Modeller EVHRAC Fonksiyonu Bilindiği gibi binalarda hava kalitesinin arttırılması için iç ortam havasının egzost edilmesi ve yerine taze hava verilmesi kaçınılmaz hale gelmiştir. Her ne kadar ısı geri kazanım cihazları

Detaylı

TİP GENİŞLİK (mm) Güç (W/m²) Uzunluk (m) Toplam Güç Toplam Aktif. (W) Eset 60-1,5/50

TİP GENİŞLİK (mm) Güç (W/m²) Uzunluk (m) Toplam Güç Toplam Aktif. (W) Eset 60-1,5/50 ECOFILM Isıtma Folyoları En yeni teknolojilerden yararlanılarak üretilen Ecofilm ısıtma folyoları, özellikle büyük yüzeylerin ısıtılmasında kullanılıyor. Bu ısıtma sistemleri; grafit kaplamalı polyester

Detaylı

Etkili lojistiğin etkili kapı teknolojisine ihtiyacı var

Etkili lojistiğin etkili kapı teknolojisine ihtiyacı var Hörmann sanayi kapı yenilikleri Etkili lojistiğin etkili kapı teknolojisine ihtiyacı var Depolarda ve üretim hollerinde ve de diğer ticari amaçlı tesislerde aralıksız süreçler, personel için uygun ortam

Detaylı

TAMGA ENDÜSTRİYEL KONTROL SİSTEMLERİ LTD.ŞTİ., ENERJİ YÖNETİMİNDE SINIRSIZ ÇÖZÜMLER SUNAR. HOŞGELDİNİZ

TAMGA ENDÜSTRİYEL KONTROL SİSTEMLERİ LTD.ŞTİ., ENERJİ YÖNETİMİNDE SINIRSIZ ÇÖZÜMLER SUNAR. HOŞGELDİNİZ TAMGA ENDÜSTRİYEL KONTROL SİSTEMLERİ LTD.ŞTİ., ENERJİ YÖNETİMİNDE SINIRSIZ ÇÖZÜMLER SUNAR. HOŞGELDİNİZ TAMGA TRİO YANMA VERİMİ Yakma ekipmanları tarafından yakıtın içerdiği enerjinin, ısı enerjisine dönüştürülme

Detaylı

VDS Onaylı Yangın Pompaları

VDS Onaylı Yangın Pompaları VDS Onaylı Yangın Pompaları Cobra V VDS Onaylı Pompa Özellikleri Önden emişli, üstten basmalı, arkadan çekip çıkartılabilen, yatay salyangoz gövdeli santrifüj tip pompalardır. Özel dizaynı sayesinde pompa

Detaylı

KATI YAKITLI SICAK HAVA JENERATÖRÜ KULLANMA KLAVUZU 350T-400T-600T-700T

KATI YAKITLI SICAK HAVA JENERATÖRÜ KULLANMA KLAVUZU 350T-400T-600T-700T KATI YAKITLI SICAK HAVA JENERATÖRÜ KULLANMA KLAVUZU 350T-400T-600T-700T ÖNSÖZ 1969 yılında kurulan işletmemiz yıllardır sürekli kendini geliştirerek üretimlerine devam etmektedir. Makinelerin üretilmesi

Detaylı

AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ

AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı Ar.Gör. Yük. Müh. Murat Özbulut 1. Yoğunluğu 850 kg/m 3 ve kinematik viskozitesi 0.00062 m 2 /s olan yağ, çapı 5 mm ve uzunluğu 40

Detaylı

Daire Isıtma Üniteleri. Daire İçi Isı Dağıtımı ve Kullanma Suyu Isıtması İçin

Daire Isıtma Üniteleri. Daire İçi Isı Dağıtımı ve Kullanma Suyu Isıtması İçin Daire Isıtma Üniteleri Daire İçi Isı Dağıtımı ve Kullanma Suyu Isıtması İçin Daha İyi Bir Gelecek İçin: Techem Çevre dostu ve ekonomik Doğal kaynakların hızla tükendiği günümüzde, enerjiye olan ihtiyaç

Detaylı

JET FANLAR [PAF-J SERİSİ ÜRÜN KATALOĞU] Havalandırma Lüks Değil!

JET FANLAR [PAF-J SERİSİ ÜRÜN KATALOĞU] Havalandırma Lüks Değil! Havalandırma Lüks Değil! Her geçen gün katlanarak artan şehir yaşamı bazı ihtiyaçları da beraberinde getirmiştir. Fert başına gittikçe daralan yaşam alanları insanları iç içe yaşamaya zorlamaktadır. Hem

Detaylı

Sentetik Yağlar ile Dişli Kutularında Verimlilik

Sentetik Yağlar ile Dişli Kutularında Verimlilik Sentetik Yağlar ile Dişli Kutularında Verimlilik G.Devrim İldiri Yüksek Makina, Sistem ve Kontrol Müh. İstanbul, 1 Nisan 2011 devrim.ildiri@exxonmobil.com Bu sunum geleceğe dönük ifadeler içermektedir.

Detaylı

HİDROLİK-PNÖMATİK. Prof. Dr. İrfan AY. Makina. Prof.Dr.İrfan AY. Arş.Gör.T.Kerem DEMİRCİOĞLU. Balıkesir - 2008

HİDROLİK-PNÖMATİK. Prof. Dr. İrfan AY. Makina. Prof.Dr.İrfan AY. Arş.Gör.T.Kerem DEMİRCİOĞLU. Balıkesir - 2008 Makina * Prof. Dr. İrfan AY Arş.Gör.T.Kerem DEMİRCİOĞLU * Balıkesir - 008 1 HİDROLİK VE PNÖMATİK 1.BÖLÜM HİDROLİK VE PNÖMATİĞE GİRİŞ TARİHÇESİ: Modern hidroliğin temelleri 1650 yılında Pascal ın kendi

Detaylı

Emniyet Ventilleri www.ayvaz.com info@ayvaz.com

Emniyet Ventilleri www.ayvaz.com info@ayvaz.com Emniyet www.ayvaz.com info@ayvaz.com Bronz ve Paslanmaz Çelik Emniyet Farklı akışkanlara ve belli bir basınca göre dizayn edilmiş olan sistemlerin tüm olumsuzluklara karşı korumaya alınması için, dizayn

Detaylı

MIT PAKET SİSTEMLER AKILLI ÇÖZÜMLER SORUNSUZ SİSTEMLER

MIT PAKET SİSTEMLER AKILLI ÇÖZÜMLER SORUNSUZ SİSTEMLER MIT PAKET SİSTEMLER AKILLI ÇÖZÜMLER SORUNSUZ SİSTEMLER Ekin Endüstriyelin Isıtma-Soğutma sanayisine sunduğu paket sistem çözümleri ile uygulamacı firmalar ve son kullanıcılara büyük kolaylıklar sağlamaktadır.

Detaylı

OFFLINE SERIES GLOBAL STANDARD COOLER

OFFLINE SERIES GLOBAL STANDARD COOLER OFFLINE SERIES GLOBAL STANDARD COOLER AC-MOTORLU VE POMPALI YAĞ VE HAVA SOĞUTMA SİSTEMLERİ ÜRÜN BİLGİLERİ AKG-Line, yüksek performanslı endüstriyel alüminyum radyatör sistemlerinde piyasa lideri olan kuruluşumuzun

Detaylı

üniversal- ultralam ULTRALAM LVL modern kompozit bir yapı malzemesidir. ULTRALAM LVL kozalaklı ağaçlardan ( çam-ladin ) veya karışımından üretilir.

üniversal- ultralam ULTRALAM LVL modern kompozit bir yapı malzemesidir. ULTRALAM LVL kozalaklı ağaçlardan ( çam-ladin ) veya karışımından üretilir. üniversal- ultralam ULTRALAM LVL modern kompozit bir yapı malzemesidir. ULTRALAM LVL kozalaklı ağaçlardan ( çam-ladin ) veya karışımından üretilir. ULTRALAM LVL ağaçlardan tabakalar halinde soyularak yapıştırılmış

Detaylı

EGE ÜNİVERSİTESİ EGE MYO MEKATRONİK PROGRAMI

EGE ÜNİVERSİTESİ EGE MYO MEKATRONİK PROGRAMI EGE ÜNİVERSİTESİ EGE MYO MEKATRONİK PROGRAMI SENSÖRLER VE DÖNÜŞTÜRÜCÜLER SEVİYENİN ÖLÇÜLMESİ Seviye Algılayıcılar Şamandıra Seviye Anahtarları Şamandıralar sıvı seviyesi ile yukarı ve aşağı doğru hareket

Detaylı

TA-COMPACT-P. Küçük terminal ünitelerin kontrolü ve balanslanması için kombine vanalar Basınçtan bağımsız balans ve kontrol vanası (PIBCV)

TA-COMPACT-P. Küçük terminal ünitelerin kontrolü ve balanslanması için kombine vanalar Basınçtan bağımsız balans ve kontrol vanası (PIBCV) Küçük terminal ünitelerin kontrolü ve balanslanması için kombine vanalar Basınçtan bağımsız balans ve kontrol vanası (PIBCV) IMI TA / Kontrol vanaları / Basınçtan bağımsız kombine balans ve kontrol vanası,

Detaylı

Özellikler: Vakum tüpü ve ısıtma borusunun mükemmel bileşimi.

Özellikler: Vakum tüpü ve ısıtma borusunun mükemmel bileşimi. Özellikler: Vakum tüpü ve ısıtma borusunun mükemmel bileşimi. 1) Daha yüksek ısı verimliliği: Isı borusunun ileri ısı iletme tarzı, mükemmel seçici, emici kaplama ve yüksek vakumlu ısı korunması ile eksiksiz

Detaylı

TEKNİK BİLGİ FORMU AÇIKLAMA

TEKNİK BİLGİ FORMU AÇIKLAMA TEKNİK BİLGİ FORMU ÜRÜN ADI: PERMATEX The Right Stuff AÇIKLAMA PERMATEX The Right Stuff mekanik montajlarda güvenilir yerinde oluşan contalar oluşturmak için formüle edilmiş tek bileşenli, oda sıcaklığında

Detaylı

Harmony-D Hermetik Kombi

Harmony-D Hermetik Kombi Harmony-D Hermetik Kombi Dijital ekranlı, yüksek verimli ve kullanıcı dostu Yeni Harmony-D Kombi ALARKO NUN KOMBIDE YENI TASARIM VIZYONUNUN SON ÖRNEĞI... Kontrol paneli çevresinde modern LED ışıklandırma

Detaylı

ÇATI MANTOLAMA SİSTEMLERİ

ÇATI MANTOLAMA SİSTEMLERİ ÇATI MANTOLAMA SİSTEMLERİ Maksimum enerji verimliliği, daha fazla enerji tasarrufu ve ideal yaşam konforu Isı kayıplarını gösteren özel kamera çekimi. Part of the Monier Group Yüksek Performanslı Isı Yalıtım

Detaylı

PLAKALI ISI EŞANJÖRÜ SEÇĐMĐ: [1)YÜZME HAVUZLARININ ISITILMASINDA ÇAĞDAŞ ÇÖZÜM. Semih Ferit Emekli

PLAKALI ISI EŞANJÖRÜ SEÇĐMĐ: [1)YÜZME HAVUZLARININ ISITILMASINDA ÇAĞDAŞ ÇÖZÜM. Semih Ferit Emekli [1)YÜZME HAVUZLARININ ISITILMASINDA ÇAĞDAŞ ÇÖZÜM Semih Ferit Emekli 1960 Đstanbul'da doğdu. Pertevniyal Lisesi'nden sonra ĐDMMA Yıldız Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü'nden 1980 81 döneminde mezun

Detaylı

JPC. Primer Darbeli Kırıcılar. En zorlu koşullarda dahi güvenebileceğiniz JPC Serisi. s e r i s i

JPC. Primer Darbeli Kırıcılar. En zorlu koşullarda dahi güvenebileceğiniz JPC Serisi. s e r i s i JPC s e r i s i Primer Darbeli Kırıcılar En zorlu koşullarda dahi güvenebileceğiniz JPC Serisi JPC serisi çeneli kırıcıları, kendini kanıtlamış modüler konfigürasyona sahip ağır iş için elverişli kırıcılardır.

Detaylı

Geleneksel sıcaklık ayarı: Önce emniyet Elektronik kontrollü termostat Daha fazla verimlilik için güvenli bir seçim

Geleneksel sıcaklık ayarı: Önce emniyet Elektronik kontrollü termostat Daha fazla verimlilik için güvenli bir seçim MAHLE Aftermarket ürün tanıtımı Elektronik kontrollü termostatlar Geleneksel sıcaklık ayarı: Önce emniyet Bir binek araç motorundaki yanma işlemi, yaklaşık 110 C lik çalışma sıcaklığı seviyesinde mükemmel

Detaylı

Sürekli yüksek verim, Uzun ömür

Sürekli yüksek verim, Uzun ömür VITODENS 100-W Doğalgazlı yoğuşmalı kombi / ısıtıcı Bacalı veya hermetik işletme için Modülasyonlu, paslanmaz çelik silindirik brülörlü Inox-Radial paslanmaz çelik eşanjör Anma ısı gücü aralığı: 7,3 30

Detaylı

Redüktör Seçimi: Astana Stadyumu 232 bin 485 metrekarelik alana kurulmuştur. Stadyumun ana formu

Redüktör Seçimi: Astana Stadyumu 232 bin 485 metrekarelik alana kurulmuştur. Stadyumun ana formu Kazakistan'ın başkenti Astana'da Türk mimarlar tarafından tasarlanan ve bir Türk inşaat şirketi tarafından inşa edilen Astana Arena Stadyumunun en büyük özelliği olan kapanan çatı hareket sistemi Yılmaz

Detaylı

www.haus.com.tr DDE SERİSİ

www.haus.com.tr DDE SERİSİ www.haus.com.tr DDE SERİSİ HAUS DEKANTÖRLERİ, SEKTÖRDE YENİ STANDARTLAR BELİRLİYOR Modern ve yüksek performanslı HAUS dekantörler, kentsel ve endüstriyel atık su ile içme suyu arıtma tesisleri için tasarlanmıştır.

Detaylı

Gaz Yakıtlı Sıcak Hava Üreteçleri www.cukurovaisi.com

Gaz Yakıtlı Sıcak Hava Üreteçleri www.cukurovaisi.com Yenilikçi ve Güvenilir... Gaz Yakıtlı Sıcak Hava Üreteçleri www.cukurovaisi.com Gaz Yakıtlı Sıcak Hava Üreteçleri Çukurova Isı nın kendi markası olan ve son teknolojiyle üretilen Silversun Hot Air Gaz

Detaylı

IGH. Isı Geri Kazanımlı Taze Hava Cihazı

IGH. Isı Geri Kazanımlı Taze Hava Cihazı Isı Geri Kazanımlı Taze Hava Cihazı Systemair HSK Isı Geri Kazanımlı Havalandırma Sistemi kısaca IGH olarak adlandırılmaktadır. IGH, ısı enerjisini eşanjörler ve fanlar yardımı ile geri kazanarak enerji

Detaylı

500+ Proje. Bulundukları sektörde öncü olan firmaları bünyemize katmaya devam ediyoruz. AMACIMIZ AYDINLATLAK MECİDİYEKÖY MEYDAN TÜNELİ

500+ Proje. Bulundukları sektörde öncü olan firmaları bünyemize katmaya devam ediyoruz. AMACIMIZ AYDINLATLAK MECİDİYEKÖY MEYDAN TÜNELİ 500+ Proje Bulundukları sektörde öncü olan firmaları bünyemize katmaya devam ediyoruz. AMACIMIZ AYDINLATLAK Güçlü teknik kadromuz ve alt yapımız ile güç santralleri, enerji iletim hatları, orta gerilim

Detaylı

Yüksek kapasiteli boyler Modul-plus

Yüksek kapasiteli boyler Modul-plus Yüksek kapasiteli boyler Modul-plus Temiz kullanım sıcak suyu için doğru seçim 1 Neden Modul-plus? Modul Plus, tüm dünyada otel renovasyonları için temiz sıcak su üretiminde ilk tercihtir. Spor tesislerinde,

Detaylı

Akümülasyon Tankları ve Boylerler

Akümülasyon Tankları ve Boylerler Akümülasyon Tankları ve Boylerler Faaliyet Konularımız ISI TRANSFER ÜRÜNLERİ Plakalı Eşanjör Lehimli Eşanjör Borulu ve Tübüler Eşanjör Daire Giriş İstasyonları BASINÇLI KAPLAR Boyler Akümülasyon Tankları

Detaylı

PROJE RAPORU Ref No: 6403

PROJE RAPORU Ref No: 6403 PROJE RAPORU Ref No: 6403 Proje Başlama Tarihi : 7 Haziran 2006 Proje Bitiş Tarihi: 29 Haziran 2006 Kapsam : 10. Tanker Üs Komutanlığı Güneş Enerjili Merkezi Su Isıtma Sistemi Lokasyon: İncirlik Hava Üssü,

Detaylı

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 5. Soğutma Şekline Göre Hava soğutmalı motortar: Bu motorlarda, silindir yüzeylerindeki ince metal kanatçıklar vasıtasıyla ısı transferi yüzey alanı artırılır. Motor krank milinden hareket alan bir fan

Detaylı

Lubrication Engineers YAĞ ANALİZ PROGRAMI

Lubrication Engineers YAĞ ANALİZ PROGRAMI Spektrografik analize ve gelişmiş laboratuvar yöntemlerine dayanan yağ analizlerimiz ile ekipmanların ömrünü ve verimliliğini arttırarak, bakım masraflarını ve zaman kaybını azaltarak önemli tasarruf ve

Detaylı

Home Station. Isı İstasyonu Çözümleri

Home Station. Isı İstasyonu Çözümleri Home Station Isı İstasyonu Çözümleri Merkezi ısıtma sistemlerinde, daire ısıtma ve termostatik kontrollü sıcak su için ALNA HOME STATION su ısıtıcısı ve fark basınç kontrolü ile tam bir çözümdür. Özellikler

Detaylı

Faaliyet Konularımız:

Faaliyet Konularımız: Komple Sistemler Faaliyet Konularımız: Isı Transfer Bölümü Plakalı Isı Eşanjörleri Lehimli Isı Eşanjörleri Daire İstasyonları Borulu ve Tübüler Eşanjörler Komple Sistemler Basınçlı Kaplar Bölümü Boylerler

Detaylı

BOYLERİN TANIMI VE KULLANIM ALANLARI; HAKKIMIZDA

BOYLERİN TANIMI VE KULLANIM ALANLARI; HAKKIMIZDA HAKKIMIZDA BOYLERİN TANIMI VE KULLANIM ALANLARI; Apaydın Ailesi olarak ticaret hayatımızda bir asırı bulan geçmişimiz, son 20 yılda sanayi sektörü ile birleşerek hedeflerimize ulaşmamızda bizlere güç katmıştır.

Detaylı

Design radiators. TANITIM Low-H 2 O

Design radiators. TANITIM Low-H 2 O TANITIM Low-H 2 O ISITMA TEKNOLOJİSİ & ÇÖZÜMLER Radyatör teknolojisinde evrim: Daha az su ile ısıtma İzolasyon yok 1930 25 litre 1960 12 litre Kötü izolasyon Zayıf izolasyon İyi izolasyon 1980 7 litre

Detaylı

ATMOSFERİK FAKTÖRLERİN MERMER VE GRANİT CEPHE KAPLAMA MALZEMELERİ ÜZERİNDEKİ PARLAKLIK KAYBINA OLAN ETKİLERİ

ATMOSFERİK FAKTÖRLERİN MERMER VE GRANİT CEPHE KAPLAMA MALZEMELERİ ÜZERİNDEKİ PARLAKLIK KAYBINA OLAN ETKİLERİ ATMOSFERİK FAKTÖRLERİN MERMER VE GRANİT CEPHE KAPLAMA MALZEMELERİ ÜZERİNDEKİ PARLAKLIK KAYBINA OLAN ETKİLERİ Yrd. Doç. Dr. Emrah GÖKALTUN Anadolu Üniversitesi Müh-Mim. Fakültesi Mimarlık Bölümü İkieylül

Detaylı

LUPAMAT YAĞSIZ 40 BAR PET KOMPRESÖRÜ

LUPAMAT YAĞSIZ 40 BAR PET KOMPRESÖRÜ LUPAMAT YAĞSIZ 40 BAR PET KOMPRESÖRÜ LUPAMAT KOMPRESÖRÜN YENİ ÜRÜNÜ Our New Product PET Comperssor YAĞSIZ YÜKSEK BASINÇ PET KOMPRESÖRÜ LUPAMAT YAĞSIZ YÜKSEK BASINÇ PET KOMPRESÖRÜ HANGİ SEKTÖRLERDE KULLANILABİLİR

Detaylı

KMPT-Montaj-Bakım Kılavuzu

KMPT-Montaj-Bakım Kılavuzu KMPT-Montaj-Bakım Kılavuzu İÇİNDEKİLER 1. Genel Bilgi 2. Çalışma Prensibi 3. Sistem Bileşenleri 4. Montaj 5. Resimlerle Kolektör Montajı 6. Teknik Detaylar 7. Teknik Bilgi 8. Bakım 9. Tesisat Şeması Genel

Detaylı

MĐCRO HERMETĐK ŞOFBEN KULLANMA KILAVUZU

MĐCRO HERMETĐK ŞOFBEN KULLANMA KILAVUZU PINAR EMAYE ISI GEREÇLERİ MERMER MADEN İNŞAAT SAN. Ve TİC. LTD. ŞTİ. Organize sanayi Bölgesi 8. Cadde 26110 ESKİŞEIİR / TURKEY Tel :+ Tel + 90.222.236 00 91 Fax : 0.222.236 0032 e-mail : www.pinaremaye.c

Detaylı

HRV-DX Plus. DX Tavan Tipi Isı Geri Kazanım Cihazı

HRV-DX Plus. DX Tavan Tipi Isı Geri Kazanım Cihazı HRV-DX Plus DX Tavan Tipi Isı Geri Kazanım Cihazı HRV-DX Plus DX Tavan Tipi Isı Geri Kazanım Cihazı IGK cihazları kapalı mekanlardaki egzoz ve taze hava ihtiyacını karşılamak amacı ile tasarlanmış alüminyum

Detaylı

MMM ERBA MAKİNA A.Ş. TANITIM DOSYASI

MMM ERBA MAKİNA A.Ş. TANITIM DOSYASI TANITIM DOSYASI 1 HAKKIMIZDA Firmamız 2001 yılında ERBA MAKİNA LTD. ŞTİ olarak kurulmuş olup firma adı 2007 yılında MMMERBA MAKİNA A.Ş. olarak değişmiştir. Firmamız Yenikent Sanayi Sitesinde 60 m2 lik

Detaylı

Kullanım kılavuzu. LD-PULS Sinyal Jeneratörü

Kullanım kılavuzu. LD-PULS Sinyal Jeneratörü Kullanım kılavuzu LD-PULS Sinyal Jeneratörü 2 Kullanım kılavuzu LD-PULS Sinyal Jeneratörü İçindekiler 1. Üretici ve ithalatçı firmanın ünvanı, adres ve telefon numarası 3 2. Bakım, onarım ve kullanımda

Detaylı

Endüstriyel Balans. High Technology

Endüstriyel Balans. High Technology Endüstriyel Balans M500-2A Endüstriyel Yatay Balans 860 mm 1000 mm En Küçük Parça Çapı 70 mm (1000 D/d) En Küçük Parça Çapı 70 mm (1000 D/d) 500 kg 500 kg En Küçük Parça Ağırlığı 0,25 kg (1000 D/d ve üzeri)

Detaylı

MiniBloc Ürün Seçim Verileri

MiniBloc Ürün Seçim Verileri MiniBloc Ürün Seçim Verileri Bu kitap Carrier Profoid Minibloc- Monoblocked Packaced Refrigeration Units kitabından Alarko Carrier EDM/ st tarafından düzenlenmiştir. Şubat 2006 CARRIER- ProFroid MiniBloc

Detaylı

LÜLEBURGAZDAKİ BİNA DIŞ DUVARLARI İÇİN OPTİMUM YALITIM KALINLIĞININ BELİRLENMESİ VE MALİYET ANALİZİ

LÜLEBURGAZDAKİ BİNA DIŞ DUVARLARI İÇİN OPTİMUM YALITIM KALINLIĞININ BELİRLENMESİ VE MALİYET ANALİZİ LÜLEBURGAZDAKİ BİNA DIŞ DUVARLARI İÇİN OPTİMUM YALITIM KALINLIĞININ BELİRLENMESİ VE MALİYET ANALİZİ Mak. Yük. Müh. Emre DERELİ Makina Mühendisleri Odası Edirne Şube Teknik Görevlisi 1. GİRİŞ Ülkelerin

Detaylı

Gelecek için hazırız.

Gelecek için hazırız. Gelecek için hazırız. Genel Bakış Buderus uzmanlığının yepyeni ürünü: Logamax plus GB172i Yoğuşmalı Kombi ve Kazan Logamax plus GB172i yeni nesil duvar tipi yoğuşmalı kombi ve kazan: Yenilikçi tasarım,

Detaylı

SERBEST ŞAMANDIRALI KONDENSTOP

SERBEST ŞAMANDIRALI KONDENSTOP 10.015 www.ayvaz.com Bu tip kondenstopların içinde -adından da anlaşılacağı üzere- herhangi bir kaldıraç yoktur. Hareket eden tek parça şamandıradır. Bu kondenstopta kullanılan şamandıra; yüksek kaliteli,

Detaylı

tmmob makina mühendisleri odası kocaeli şubesi Enerji Çalışma Grubu

tmmob makina mühendisleri odası kocaeli şubesi Enerji Çalışma Grubu tmmob makina mühendisleri odası kocaeli şubesi Enerji Çalışma Grubu Mart - 2011 Yahya Kaptan Toplu Konut Alanının Isı Yalıtımı Açısından Değerlendirilmesi Hazırlayan : Ünal ÖZMURAL, Alpaslan GÜVEN, Yavuz

Detaylı

Endüstriyel Yatık Tip Redüktör Seçim Kriterleri

Endüstriyel Yatık Tip Redüktör Seçim Kriterleri Endüstriyel Yatık Tip Redüktör Seçim Kriterleri Gelişen imalat teknolojileri ile birlikte birim hacimde daha yüksek tork değerlerine sahip redüktörihtiyacı kullanıcıların en önemli beklentilerinden biri

Detaylı

GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM. Prof. Dr. Olcay KINCAY

GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM. Prof. Dr. Olcay KINCAY GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM Prof. Dr. Olcay KINCAY DÜZ TOPLAYICI Düz toplayıcı, güneş ışınımını, yararlı enerjiye dönüştüren ısı eşanjörüdür. Akışkanlar arasında ısı geçişi sağlayan ısı eşanjörlerinden farkı,

Detaylı

SNS Dik Yataklar. Rulman ömründe % 50 artış

SNS Dik Yataklar. Rulman ömründe % 50 artış SNS Dik Yataklar Rulman ömründe % 50 artış Sistem Uzmanlığı Yenilik: Proaktif bir yuva... İşte ömür bu! Yeni nesil SNS dik yatakların ömrü o kadar iyi seviyededir ki oynak makaralı rulmanlar normalden

Detaylı

SÜT SEPARATÖRLERİ. www.haus.com.tr SANTRİFÜJ TEKNOLOJİLERİ

SÜT SEPARATÖRLERİ. www.haus.com.tr SANTRİFÜJ TEKNOLOJİLERİ SÜT SEPARATÖRLERİ www.haus.com.tr SANTRİFÜJ TEKNOLOJİLERİ SANTRİFÜJ TEKNOLOJİLERİ MAKİNENİN ÇALIŞMA PRENSİBİ Separatörler yüksek merkezkaç kuvvetlerinden faydalanarak sıvılardan sıvıların (iki faz), sıvılardan

Detaylı

Universal Tip Susturucu Yuvarlak Şekil

Universal Tip Susturucu Yuvarlak Şekil Universal Tip Susturucu Yuvarlak Şekil ÖZET ÜRÜN BİLGİSİ EGSAN ürünü Üniversal Tip Susturucu: olumsuz iç ve dış etkenlere ve korozif koşullara dayanıklı, tamamen alüminyum kaplı sac gövde ve borudan oluşur.

Detaylı

AŞINMAYA KARŞI DAYANIKLI DALGIÇ POMPALAR

AŞINMAYA KARŞI DAYANIKLI DALGIÇ POMPALAR AŞINMAYA KARŞI DAYANIKLI DALGIÇ POMPALAR A. FUNDA ETAN 1970 yılında Đstanbul'da doğdu. 1988 yılında Highschool'u, 1992 yılında ise Đstanbul Teknik Üniversitesi, Đnşaat Fakültesi, Çevre Mühendisliği bölümünü

Detaylı

MAK 401 MAKİNA PROJE DERSİ KONULARI. Prof. Dr. Erdem KOÇ. Doç. Dr. Hakan ÖZCAN

MAK 401 MAKİNA PROJE DERSİ KONULARI. Prof. Dr. Erdem KOÇ. Doç. Dr. Hakan ÖZCAN MAK 401 MAKİNA PROJE DERSİ KONULARI Not: Ders konuları seçilirken aşağıda belirtilen formun doldurulup bölüm sekreterliğine verilmesi gerekmektedir. Prof. Dr. Erdem KOÇ Konu Rüzgar Türbinlerinde Kanat

Detaylı

Henkel Çözüm Sağlayıcınız

Henkel Çözüm Sağlayıcınız Henkel Çözüm Sağlayıcınız Henkel Otomotiv sanayinin ortağı Henkel, yenilikçi kimya çözümlerine ve üretim yöntemleri ile ilgili teknik bilgisine dayanarak, üreticilerin sorunsuz ve verimli bir üretim sürecinde

Detaylı

Gazlı devrilir kaynatma kazanı

Gazlı devrilir kaynatma kazanı Electrolux THERMETIC Line; otel, hastane, merkez mutfağı, havaalanı mutfağı gibi kurumsal mutfakların ağır iş yükleri için tasarlanmıştır. Ekipman serisi geniş seçenekler sunar; tek tek ekipmanların yanı

Detaylı

HİDROLİK GÜÇ ÜNİTESİ Hidrolik hortum

HİDROLİK GÜÇ ÜNİTESİ Hidrolik hortum - 1 -- 10. 10.1 Genel lar uçlarında rekorlar bulunan basınca dayanıklı elastik özel hortumlardır. Elastik kısım üç parçadan oluşur: α. İç hortum. Sızdırmazlığı sağlayan kısımdır ve içinden geçen sıvıya

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Deney Laboratuvarı Adresi : Barış Mahallesi Dr. Zeki Acar Caddesi No:1 Gebze 41470 KOCAELİ / TÜRKİYE Tel : 0 262 677 27 00 Faks : 0 262 641 23 09 E-Posta : mam.ee@tubitak.gov.tr

Detaylı

Hermetik Kombi. Serena ÜSTÜN TEKNOLOJİ, EŞSİZ KONFOR, YÜKSEK PERFORMANS YENİ SERENA DA...

Hermetik Kombi. Serena ÜSTÜN TEKNOLOJİ, EŞSİZ KONFOR, YÜKSEK PERFORMANS YENİ SERENA DA... Hermetik Kombi Serena ÜSTÜN TEKNOLOJİ, EŞSİZ KONFOR, YÜKSEK PERFORMANS YENİ SERENA DA... Dijital ekranlı, yüksek verimli ve kullanıcı dostu Serena Kombi 25,8 kw ISITMA KAPASİTESİ 13,5 lt/dk KULLANIM SUYU

Detaylı

HUPF/HUP Serisi. Honeywell UNIVERSAL GAS VALVES UYGULAMA

HUPF/HUP Serisi. Honeywell UNIVERSAL GAS VALVES UYGULAMA UNIVERSAL GAS VALVES HUPF/HUP Serisi GAZ BASINÇ REGÜLATÖRLERİ FİLTRELİ VEYA FİLTRESİZ UYGULAMA KULLANMA KILAVUZU Karışımlı, birleşik sistemler ve endüstriyel dağıtım sistemleri dahil tüm gaz yakıcılardaki

Detaylı

Yüksek Performanslı Montaj Pastası. N-7000 Yüksek Saflıkta Montaj Pastası

Yüksek Performanslı Montaj Pastası. N-7000 Yüksek Saflıkta Montaj Pastası Özellikler Ürün adı Tanım Renk Sıcaklık aralığı Ambalaj Loctite 8007 C5-A Montaj Pastası bakır -30 + 980 ºC 400 ml aerosol kutu Loctite 8008 C5-A Montaj Pastası bakır -30 + 980 ºC 3,6 kg kutu Loctite 8009

Detaylı

Gazlı Kaynatma Kazanları

Gazlı Kaynatma Kazanları Krom Mutfak San. Tic. Ltd. Sti. 700XP 700XP serisi, en üst düzeyde performans, güvenilirlik, enerji tasarrufu, güvenlik standartları ve ergonomik operasyonu garantilemek üzere tasarlanmış 100'den fazla

Detaylı

Acvatix yüksek enerji verimliliği için mükemmel tasarlanmış kombine balans vanaları

Acvatix yüksek enerji verimliliği için mükemmel tasarlanmış kombine balans vanaları Acvatix yüksek enerji verimliliği için mükemmel tasarlanmış kombine balans vanaları HVAC tesisatlarının planlanması, montajı ve işletmeye alınması için artırılmış esneklik ve kolaylık Answers for infrastructure.

Detaylı

TOP-CHECK FN KAPLAMA KALINLIĞI ÖLÇME CİHAZI

TOP-CHECK FN KAPLAMA KALINLIĞI ÖLÇME CİHAZI TOP-CHECK FN KAPLAMA KALINLIĞI ÖLÇME CİHAZI KULLANMA KILAVUZU BMS Bulut Makina Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti. İkitelli Organize Sanayi Bölgesi Dolapdere Sanayi Sitesi Ada 4 No : 7-9 İkitelli/Başakşehir /

Detaylı

Elektrikli Devrilir Tavalar

Elektrikli Devrilir Tavalar Electrolux THERMALINE otel, işyeri mutfakları, hastane, merkezi mutfaklar ve havaalanı inflight mutfaklarının ağır iş gereksinimleri için tasarlanmıştır. Ekipman serisi geniş seçenekler sunar; tek tek

Detaylı

Kalorifer Tesisatı Proje Hazırlama Esasları. Niğde Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü

Kalorifer Tesisatı Proje Hazırlama Esasları. Niğde Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü Kalorifer Tesisatı Proje Hazırlama Esasları Niğde Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü ISITMA TEKNİĞİ 1.Tarihsel gelişim 2.Günümüz ısıtma teknikleri Bir ısıtma tesisatının uygun olabilmesi için gerekli

Detaylı

Dr. Fatih AY. Tel: 0 388 225 22 55 ayfatih@nigde.edu.tr

Dr. Fatih AY. Tel: 0 388 225 22 55 ayfatih@nigde.edu.tr Dr. Fatih AY Tel: 0 388 225 22 55 ayfatih@nigde.edu.tr Düzlemsel Güneş Toplayıcıları Vakumlu Güneş Toplayıcıları Yoğunlaştırıcı Sistemler Düz Toplayıcının Isıl Analizi 2 Yapı olarak havası boşaltılmış

Detaylı

SALUTRON D4 / D5 : BOYA VE KAPLAMA KALINLIĞI ÖLÇME CİHAZI TANITMA VE KULLANMA KILAVUZU

SALUTRON D4 / D5 : BOYA VE KAPLAMA KALINLIĞI ÖLÇME CİHAZI TANITMA VE KULLANMA KILAVUZU SALUTRON D4 / D5 BOYA ve KAPLAMA KALINLIĞI ÖLÇME CİHAZI TANITMA VE KULLANMA KILAVUZU ÜRÜN MARKA MODEL : BOYA VE KAPLAMA KALINLIĞI ÖLÇME CİHAZI : SALUTRON : D4 / D5 Firma : MEP TEKNİK ELEKTRİK TİC. LTD.

Detaylı

G E N E L K A T A L O G w w w. s p t. t c 1

G E N E L K A T A L O G w w w. s p t. t c 1 G E N E L K A T A L O G www.spt.tc 1 İNDEX KATLI FIRIN RESİN HATTI 4 TEK KULE DİKEY KURUTMA FIRINI 6 ÇİFT KULE DİKEY KATALİZE FIRINI 7 BEKLETME ÜNİTESİ 10 PLAKA ÇEVİRİCİ 11 OTOMATİK SPREYLEME ÜNİTESİ 11

Detaylı

Isıtma tesisatında yıllık yakıt miktarı hesaplanarak, yakıt deposu tesisin en az 20 günlük yakıt gereksinimini karşılayacak büyüklükte olmalıdır.

Isıtma tesisatında yıllık yakıt miktarı hesaplanarak, yakıt deposu tesisin en az 20 günlük yakıt gereksinimini karşılayacak büyüklükte olmalıdır. 7. YILLIK YAKIT MĐKTARI HESABI VE YAKIT DEPOLARI Isıtma tesisatında yıllık yakıt miktarı hesaplanarak, yakıt deposu tesisin en az 20 günlük yakıt gereksinimini karşılayacak büyüklükte olmalıdır. 7.1 Yıllık

Detaylı

KATI YALITIM MALZEMELERİ KALSİYUM SİLİKAT

KATI YALITIM MALZEMELERİ KALSİYUM SİLİKAT KATI YALITIM MALZEMELERİ KALSİYUM SİLİKAT Celal Bayar Üniversitesi Turgutlu Meslek Yüksekokulu İnşaat Bölümü Öğretim Görevlisi Tekin TEZCAN İnşaat Yüksek Mühendisi KALSİYUM SİLİKAT Yüksek mukavemetli,

Detaylı

UTS TRIBOMETER T10/20 TURQUOISE 2.0

UTS TRIBOMETER T10/20 TURQUOISE 2.0 UTS TRIBOMETER T10/20 TURQUOISE 2.0 TURQUOISE 2.0 UTS Tribometer T10/20 Yüksek kalite, hassas ölçüm Esnek Tasarım Akademik bakış açısı Hassas ve güvenilir ölçüm TRIBOMETER T10/20 UTS Mühendislik firması

Detaylı