Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download ""

Transkript

1 hkm Jeodezi, Jeoinformasyon ve Arazi Yönetimi Dergisi 2005/2 Sayý 93 Klasik Yöntemlerle Üretilmiþ Kontrol Noktalarýnýn (Poligon Noktalarýnýn) GPS Koordinatlarý ile Karþýlaþtýrýlmasýna Ýliþkin Bir Uygulama Atýnç PIRTI 1 Özet Bu makalede, aplikasyon, ölçme gibi mühendislik uygulamalarýna altlýk oluþturan, karayollarýnýn jeodezik ölçme iþlerinde kullandýðý kontrol noktalarýndan bazýlarýnýn koordinatlarý, GPS yöntemi ile ölçülmüþ ve elde edilen sonuçlar, güvenirlik ve doðruluk yönünden test edilmiþ ve deðerlendirilmiþtir. Ayrýca sonuçlar irdelenerek, söz konusu kontrol noktalarýnýn (hassas poligon noktalarý, IV. Derece ülke aðý noktasý) yeni teknolojilerle güncellenmesi gerektiði sonucuna ulaþýlmýþtýr. Böylelikle yapýlacak olan mühendislik ölçmeleri uygulamalarýnda, 2003 yýlýnda hazýrlanan Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliði nin hükümlerinin uygulanmasýnýn gerekliliði anlaþýlmaktadýr. Anahtar Sözcükler Karayolu noktalarý, GPS, Hassasiyet incelemesi Abstract: A Comparison of Coordinates of Control Points Obtained from Terrestrial and GPS Methods and A Case Study In this paper, the control points which form a basis for engineering applications and the highway agency utilize in geodetic measurements are also observed by GPS method. The results from the comparison of the coordinates are tested and evaluated for their accuracy and reliability. The outcome from this evaluation has led to the conclusion that these control points need to be updated by using new technologies. Thus, in the engineering surveying applications, it is understood that the new specification rules which were prepared in 2003 according to the international surveying specifications must be applied to the Turkish Large Scale Mapping Specifications. Keywords Highway points, GPS, Accuracy. 1. Giriþ Ülkemizdeki yol projelerinde, jeodezik altyapýnýn oluþturulmasý iþleminde tüm çalýþmalar ülke aðýna dayalý noktalar yardýmýyla gerçekleþtirilmektedir. Mühendislik uygulamalarýnda jeodezik altyapý için ülke aðý noktalarýnýn kullanýlmasý ve bütün çalýþmalarýn bu noktalara dayalý olarak yapýlmasý teknik yönetmeliklerde de istenmektedir. Fakat ülke aðý noktalarýnýn öncelikle tektonik nedenlerle yer deðiþtirmesi ve noktalarýn düzeltme ölçmelerinin yapýlmamasý, bu noktalara dayalý olarak gerçekleþtirilen çalýþmalarýn doðruluðunu ve güvenirliðini etkilemektedir. Uluslararasý teknik yönetmelikler incelendiðinde, ölçümlerin tamamen yeni teknolojilere ve alt yapýsý saðlam jeodezik aðlara dayalý olmasý gerektiði ortaya çýkmaktadýr (HARTZHEIM vd. 1996). Bu makalede ülkemizdeki Karayollarý I. Bölge Müdürlüðü tarafýndan klasik yöntemle üretilmiþ IV. derece noktalarýn bir kýsmý ele alýnarak güvenilirliði incelenmiþ ve ortaya çýkan sonuçlar sunulmuþtur. Bu noktalar, karayollarýna ait mühendislik uygulamalarýnýn ölçümüne ve aplikasyonuna temel teþkil eden noktalarýn altyapýsýný oluþturmaktadýr. Bu çalýþmada proje bölgesi olan Samandýra II ve Ortadað Köprülü Kavþaklarýnýn yapýmýnda kullanýlan üç hassas poligon noktasýnýn koordinatlarý ve yükseklik deðerleri GPS tekniði ile hesaplanmýþtýr. Elde edilen ITRF koordinatlarý ve elipsoidal yükseklikleri mevcut koordinatlar ve yükseklikler ile karþýlaþtýrýlmýþtýr. GPS ile yükseklik belirlemek için gerekli olan, proje bölgesine ait geoit belirlemenin, mühendislik uygulamalarýnda istenilen standartlarý saðlayýp saðlamadýðý da incelenmiþtir. 2. ITRF Koordinat Sistemi ITRF koordinat sistemi, yer merkezli bir koordinat sistemidir. Yerkabuðu plaka hareketleri ve yerin içindeki kitlelerin yer deðiþtirmesi sonucu oluþan, referans noktalarýnýn konum ve gravite deðiþiminin belirlenebilmesi için bir taraftan yüksek doðruluklu ve güvenilir referans aðlarý, diðer taraftan anýlan nitelikteki referans aðlarý için deðiþimlerin yeterince doðru belirlenmesi gerekmektedir. Bu döngü, jeodinamik araþtýrmalarda jeodezi ile jeoloji, jeofizik ve yer mekaniði gibi yer bilimlerinin birlikte çalýþmalarýný gerektirmektedir. Jeodezik ve jeodinamik araþtýrmalarýn sonuçlarý, statik jeodezik aðlar yerine dinamik jeodezik aðlarýn oluþturulmasýný jeodezinin güncel sorunu yapmýþtýr. Uluslararasý yer dönme servisi International Earth Rotation Service (IERS) tarafýndan 1 Arþ. Gör., YTÜ Ýnþaat Fakültesi, Ölçme Tekniði Anabilim Dalý, 34349, Beþiktaþ/Ýstanbul -51-

2 Pýrtý A., Klasik Yöntemlerle Üretilmiþ Kontrol Noktalarýnýn (Poligon Noktalarýnýn) hkm 2005/2 Sayý de Çok Uzun Bazlý Enterferometri (VLBI), Uydulara Laser ölçmeleri (SLR), Ay a Laser ölçmeleri (LLR) ve GPS olarak jeodezik uzay teknikleri ile oluþturulan Yersel Referans Aðý (ITRF) bu baðlamda gerçekleþtirilen bir çalýþmadýr. Bu að, nokta koordinatlarý ve noktalarýn hareket hýzlarýnýn, yerkabuðundaki tüm plakalarýn hareket ettiði varsayýlan bir modele göre belirlenen dinamik bir aðdýr. Halen 30 un üzerindeki að noktasýnda, yukarýda sayýlan tekniklerle gözlemler ve deðerlendirmeler devam etmektedir. IERS nin dýþýnda NASA, IFAG, IGS gibi kuruluþlar küresel ve bölgesel yersel referans aðlarýnýn oluþturulmasý çalýþmalarýna katýlmaktadýrlar yýlý itibariyle 50 nin üzerindeki ITRF noktasýnda sürekli gözlemler yapýlmakta ve verilere Internet aracýlýðý ile ulaþýlabilmektedir (AKSOY vd. 1998, BOUCHER ve ALTAMIMI 1996). Global üç boyutlu yüksek doðruluktaki uniform bir referans aðýnýn, navigasyon kolaylýklarý ve global jeodezik ve jeodinamik araþtýrmalardan ve uydu tekniklerinden rasyonel yararlanma yanýnda, bilgi sistemlerine altlýk oluþturacak yüksek doðruluklu, güvenilir ve birçok noktada bu aða dayalý bölge ve ülke jeodezik aðlarýnýn oluþturulmasýný da saðlayacaðý görülmüþ ve ITRF in gerçekleþtirilmesini izleyen yýllarda, bu aða dayalý bölgesel ve ülke aðlarýnýn oluþturulmasý çalýþmalarý baþlatýlmýþtýr. Buna bir örnek Avrupa kýtasý için Avrupa Referans Aðý (EUREF) dýr (AKSOY vd. 1998). Yukarýda açýklandýðý gibi ITRF sistemi yüksek doðruluklu bir referans aðýdýr. Aplikasyon iþleminde de ülke nirengi ve nivelman aðýndaki deformasyonlarý yok edebilmek, ayný zamanda GPS ve yeni geliþtirilen teknolojilerden en fazla düzeyde faydalanabilmek için ITRF sistemi kullanýlmalýdýr. 3. Türkiye Ulusal Temel GPS Aðý (TUTGA) Bu aðýn özellikleri, yüksek duyarlýkta, uydu tekniklerine dayalý, üç boyutlu, ITRF uluslararasý homojen referans sisteminde olmasýdýr. Ülkemizdeki jeodezik að kurma çalýþmalarý 1900 lü yýllarýn baþýndan itibaren yapýlmaktadýr. Ülke nirengi aðýnýn I. ve II. derece yapýsý 1950 li yýllarda tamamlanmýþ ve 1954 yýlýnda Yunanistan ve Bulgaristan Jeodezik aðlarýnýn 8 noktasýna baðlantý yapýlarak Avrupa Datumu ED50 ye baðlanýlmýþtýr. Ülke aðý halen kullanýmda olan temel bir jeodezik aðdýr. Bu að kullanýma girdiði günden bugüne ülkemizde yapýlan harita iþlerine ve kadastro çalýþmalarýna altlýk oluþturmuþtur. Amaç tüm harita çalýþmalarýnýn ve özellikle kadastral plan ve haritalarýn ülke jeodezik aðlarýna baðlanmasýdýr. Ülkenin tektonik yapýsýndan dolayý bu að kurulumundan günümüze kadar bozulmalara uðramýþ, süreç içinde deðiþik zaman ve yerlerde ülke genelinde oluþan depremler nedeni ile hasarlar görmüþtür. Hem bu problemleri aþmak hem de geliþen uzay ve uydu teknolojilerini daha verimli kullanmak amacýyla yýllarý arasýnda Türkiye Ulusal Temel GPS Aðýnýn (TUTGA) kurulumu tamamlanmýþ ve bu að ile ülkenin tektonik yapýsý nedeniyle oluþabilecek olasý bozulma ve hasarlarýn elemine edilmesi tasarlanmýþtýr (ÇELÝK vd. 2002). Ülke nirengi aðýnýn sorunlarý, TUTGA nýn bu sorunlarý çözmede yapabileceði katkýlar, özellikle deprem sonrasý, faylara yakýn bölgelerde oluþan jeodezik deðiþimler karþýsýnda, TUTGA nýn getirdiði yaklaþým ve çözümler açýktýr. Yeni kurulan bu jeodezik temel aðýn; GPS teknolojisine dayalý, üç boyutlu jeosentrik koordinat sisteminde, belirli bir zamanda, her noktasýnda koordinat ((X,Y,Z) veya (enlem, boylam, elipsoit yüksekliði)), hýzlar ((V X, V Y, V Z) veya (Vj, Vl, V H)), ortometrik yükseklik (H) ve geoit yüksekliði (N G) deðerleri ile ülke yüzeyine olabildiðince homojen daðýlmýþ, ulaþýmý kolay ve birbirini görme zorunluluðu olmayan noktalardan oluþan, jeodezik konum belirleme, navigasyon ve jeodinamik amaçlarla kullanýma uygun, ED50 datumundaki Ulusal Temel Yatay Kontrol Aðý ile arasýnda dönüþümü saðlanan bir að olmasý öngörülmüþtür. Bu özelikleri saðlayan ölçme ve deðerlendirme çalýþmalarýna 1997 yýlýnda baþlanan temel jeodezik að, Türkiye Ulusal Temel GPS Aðý (TUTGA) olarak tanýmlanmýþtýr (LENK 2001, ÇELÝK vd. 2002). 4. Ýstanbul GPS Nirengi Aðý (ÝGNA) ÝGNA, ITRF de ve ED50 de, doðru ve güvenli olarak koordinatlarý bilinen yeterli sýklýkta bir að olarak kurulmuþtur. ÝGNA nýn bir yandan Ülke GPS aðý, bir yandan da Türkiye Ulusal Nirengi aðý ile baðlantýsýnýn saðlanmasý için her iki aðdan ortak nokta içermesi zorunludur. Bunun için TUTGA dan 5, Ulusal Nirengi Aðýndan 8 ve Ýstanbul Metropoliten Nirengi Aðýndan 7 nokta ile 34 yeni seçilmiþ noktadan, kenar uzunluklarý km olan ve Ýstanbul il sýnýrlarýný pratik olarak kaplayan bir Ana að tasarlanmýþtýr. GPS ölçümleri ana að için statik ölçme yönteminde, minimum 60 dakika, 15 sn kayýt aralýðý ve 15 derece minimum uydu yüksekliði alýnarak gerçekleþtirilmiþtir. Deðerlendirme iþlemlerine Ana aðdan baþlanmýþtýr. Ana aðýn numaralý noktasýnýn ITRF 94 koordinatlarý sabit tutularak, 139 baðýmsýz bazdan elde edilen 417 baz vektörü bileþeni dengelenmiþ ve 171 koordinat bileþeni hesaplanmýþtýr. Ayrýca da TUTGA ile IGNA arasýndaki ölçek uyuþumunun araþtýrýlmasý için, iki aðýn ortak olan 5 noktasýnda üç boyutlu dönüþüm parametreleri belirlenmiþtir (ÝGNA 1999) numaralý nokta sabit alýnarak yapýlan dengeleme sonucunda, proje bölgesinde yer alan numaralý Ýstanbul Metropoliten Nirengi noktasýnýn ITRF sistemindeki dik koordinatlarý ve standart sapmalarý X= ± 0.017m, Y= ± m, Z= ± m elde edilmiþtir (ÝGNA 1999). Ayrýca numaralý noktada ilave olarak 10 Haziran 2001 tarihinde 10 saatlik statik GPS ölçümü yapýlmýþ ve noktanýn koordinatlarý ÝSTA (IGS sabit istasyonu) noktasýna baðlanýlarak hesaplanmýþtýr (Tablo 1, Tablo 2). 5. Test Aðý Ölçü ve Hesaplarý Test aðýnýn kurulmasý için bölgeye ait ÝGNA (Ýstanbul GPS Nirengi Aðý) noktalarý araþtýrýlmýþ ve proje bölgesine yaklaþýk 4 km mesafede olan numaralý Ýstanbul Metropoliten -52-

3 hkm 2005/2 Sayý 93 Pýrtý A., Klasik Yöntemlerle Üretilmiþ Kontrol Noktalarýnýn (Poligon Noktalarýnýn) Nirengi Noktasýndan faydalanýlmýþtýr. Bu noktaya ÝTÜ ve Ýstanbul Büyükþehir Belediyesinin ortak bir çalýþmasý ile ITRF koordinat sisteminde GPS ölçümüyle koordinat verilmiþ ve geometrik nivelman iþlemi gerçekleþtirilmiþtir. Bu nokta, test aðýnda ITRF sisteminde elipsoidal enlem (j) ve elipsoidal boylam (l) deðerleri statik GPS ve ortometrik yüksekliði geometrik nivelman ile hassas bir þekilde belirlenmiþ olduðundan ve klasik yöntemle de koordinatlarýnýn dengelemeli olarak belirlenmesinden dolayý dayanak noktasý olarak alýnmýþ ve tüm yapýlan deðerlendirmeler bu noktaya baðlanmýþtýr (ÝGNA, 1999). Diðer taraftan Karayoluna ait üç hassas poligon noktasý, 116, 117, 120 nolu noktalar 1980 yýlýnda geneli beton tesis olarak yapýlmýþtýr. Ölçümlerde kullanýlacak tüm aletlerin kalibrasyonu ÝTÜ Laboratuarýnda yapýlmýþtýr. Üçüncü derece bir yüzey aðý oluþturulmuþ ve bu yüzey aðýnýn açý ölçümleri T3, yol geçki aðý için ise T2, kenar ölçümleri Wild DI 3 elektrooptik takeometre ile yapýlmýþtýr. Nivelman iþlemi, hassas nivelman tarzýnda yapýlmýþ ve Harita Genel Komutanlýðý ülke nivelman aðý noktalarýna dayandýrýlmýþtýr. Ölçüm iþlemlerinde çýkýþ alýnan noktalar Koçataþ (4027), Çataldað (382) ve Deðirmen boyu noktalarý (452) ise yapýlan dengelemede deðiþmez olarak alýnmýþtýr numaralý noktadan, 116, 117, 120 numaralý karayolu hassas poligon noktalarýna olan baz uzunluklarý deðerleri 2.7 km, 2.3 km ve 3.1 km dir. Uzunluk deðerlerinin çok büyük olmamasýndan dolayý GPS kayýt süreleri 1 saat olarak alýnmýþtýr numaralý Ýstanbul Metropoliten Nirengi noktasýnda 10 saatlik GPS ölçümü, karayollarý tarafýndan üretilmiþ olan (116, 117, 120) noktalarýnda ise 1 er saatlik statik GPS ölçümü eþ zamanlý olarak gerçekleþtirilmiþtir (Þekil 1). GPS ölçümleri statik yöntemle yükseklik açýsý 10 derece ve kayýt aralýðý da 10 sn seçilerek, 3 adet Ashtech Z Surveyor alýcýsý ve 3 adet Ashtech jeodezik anten kullanýlarak yapýlmýþtýr. Her noktada anten yükseklikleri üç kez ölçülmüþtür. GPS ölçümlerinin deðerlendirilmesinde Ashtech firmasýnýn Winprism 2.10 programý kullanýlmýþtýr. Deðerlendirme iþleminde numaralý noktanýn ITRF sistemindeki koordinatlarý sabit alýnarak diðer noktalara ITRF sisteminde koordinat verilmiþtir (Tablo 1). Þekil 1: Test aðý Böylelikle deðerlendirmede sabit alýnan numaralý nirengi noktasýnýn ve karayolu noktalarýnýn ITRF sistemindeki koordinatlarý kontrol edilmiþtir. Tablo 1: Test aðýnýn ÝSTA sabit alýnarak 10 Haziran 2001 deki GPS ölçümleri ile elde edilen ITRF koordinatlarý NN j s j l s l ÝSTA 41 o 06 ý 16 ýý o 01 ý 09 ýý o 00 ý 20 ýý.645 ± o 12 ý 10 ýý.321 ± o 58 ý 45 ýý.728 ± o 12 ý 57 ýý.239 ± o 59 ý 06 ýý.258 ± o 12 ý 24 ýý.635 ± o 58 ý 53 ýý.280 ± o 12 ý 25 ýý.628 ±0.022 NN H s H ÝSTA ± ± ± ±0.030 Tablo 2: Test aðýnýn ITRF sistemindeki koordinatlarý NN j s j l s l o 00 ý 20 ýý o 12 ý 10 ýý o 58 ý 5 ýý.731 ± o 12 ý 57 ýý.227 ± o 59 ý 6 ýý.261 ± o 12 ý 24 ýý.624 ± o 58 ý 3 ýý.284 ± o 12 ý 25 ýý.616 ±0.002 NN H s H ± ± ±0.004 ÝGNA Teknik Þartnamesinde ITRF sisteminden ED50 sistemine dönüþüm önemli bir yer tutmaktadýr. Ýstanbul için ortak 31 noktada üç boyutlu ve iki boyutlu benzerlik dönüþümlerinde uyuþumsuzluklar çýkmýþ ve bu nedenle distorsiyonlarýn dikkate alýnabildiði, sürekli ve pratik kullaným kolaylýðý olan dönüþüm yöntemlerinden biri olarak çok parametreli polinomlarla dönüþüm kullanýlmýþ ve bu yöntemde çakýþma artýklarýnýn, diðer yöntemlere göre küçüldüðü ve sistematik etkinin azaldýðý görülmüþtür. Kullanýlan bu dönüþümün ana hatlarý aþaðýda açýklanmýþtýr (ÝGNA 1999): Üç boyutlu XYZ ITRF94 koordinatlarýndan her noktanýn coðrafi koordinatlarý ve elipsiot yükseklikleri (j, l, h) ITRF94 ve ED50 deki saða, yukarý deðerlerinden coðrafi koordinatlar (j, l) ED50 hesaplanmýþtýr. Böylece her nokta için -53-

4 Pýrtý A., Klasik Yöntemlerle Üretilmiþ Kontrol Noktalarýnýn (Poligon Noktalarýnýn) hkm 2005/2 Sayý 93 (1) (2) farklarý elde edilebilmektedir. Bu enlem ve boylam farklarý her bir özdeþ nokta için En Küçük Kareler Yöntemi ile dengelemede fonksiyonel model olarak; (3) (4) eþilikleri ile tanýmlanan bir polinomla ifade edilmiþtir. Diðer taraftan Dj ve Dl sayýsal deðerleri üretilmiþ ölçü olarak alýnarak (3) ve (4) eþitlikleri için bir çift düzeltme denklemi yazýlmýþtýr. Alýnacak polinom derecesine göre A k ve B k katsayýlarý bilinmeyen olarak en küçük kareler yöntemiyle dengeleme sonucu elde edilmiþtir. Düzeltme denklemlerinin oluþturulmasýnda ortak 31 nokta için (3) ve (4) eþitliklerinin X ve Y katsayýlarý olmak üzere, Dj ve Dl, biriminde (5) (6) (7) (8) eþitlikleri ile hesaplanmýþtýr. Burada 3.4 ve 1.5 büyüklükleri tüm noktalar için bu bölgede geçerli, daha önce belirlenmiþ olan ITRF 94 ve ED 50 elipsoitleri arasýnda kayma miktarýdýr (IGNA 1999). Bu verilerle elde edilen (9) (10) düzeltme denklemlerinden, eþ aðýrlýklý ölçülerle en küçük kareler yönteminde dengeleme ile katsayýlar hesaplanmýþtýr. Bulunan katsayýlarýn istatiksel irdelenmesi sonucunda anlamlý çýkanlarý Â 0 = B 0 = Â 1 = B 1 = Â 2 = B 2 = Â 3 = B 3 = olarak elde edilmiþ ve herhangi bir noktaya iliþkin enlem ve boylam farklarý için; (11) (12) ifadeleri bulunmuþtur. Bu sonuçlar her iki datum (ITRF 94 ile ED 50) nin meridyen doðrultusunda ± 5.3 cm ve paralel daire doðrultusunda ± 9.6 cm doðrulukla uyuþtuðunu göstermektedir. Katsayýlar kullanýlarak noktalarýn ülke sistemindeki (ED50) koordinatlarý hesaplanmýþtýr. Bu dönüþümün doðruluðu ± 10 cm civarýndadýr. ED50 sistemindeki enlem ve boylam deðerleri (Tablo 3) ile verilmiþ ve üç derecelik dilimde saða ve yukarý deðerleri de hesaplanmýþtýr. (Tablo 4). Tablo 3: ED50 sistemindeki coðrafi koordinatlar NN j ED50 l ED o 58 ý 56 ýý o 12 ý 27 ýý o 59 ý 09 ýý o 12 ý 26 ýý o 58 ý 49 ýý o 12 ý 58 ýý Tablo 4: Üç derecelik dilimde Gauss- Krüger koordinatlarý NN Y GPS X GPS Y ED50 X ED50 [Saða] [Yukarý] [Saða] [Yukarý] , NN dy dx [m] [m] Çalýþmada Topcon DL 102 sayýsal nivosu ve barkodlu mira kullanýlmýþtýr. Yaklaþýk 30 km lik nivelman ölçümü, numaralý ÝGNA noktasý sabit alýnarak gerçekleþtirilmiþtir. Nivelman, kapalý nivelman þeklinde yapýlmýþtýr. Gidiþ ve dönüþ nivelmanlarýnýn kapanma hatalarý 20 mm ve -12 mm olarak hesaplanmýþtýr. Sýnýr deðer ise d = ± 20 mm olarak elde edilmiþtir. Nivelman sonucunda elde edilen yükseklik deðerleri Tablo 5 de verilmiþtir. Tablo 5: Geometrik nivelman ile elde edilen yükseklik deðerleri ORTALAMA YÜKSEKLÝKLER NN H

5 hkm 2005/2 Sayý 93 Pýrtý A., Klasik Yöntemlerle Üretilmiþ Kontrol Noktalarýnýn (Poligon Noktalarýnýn) 6. Proje Bölgesinde Geoit Belirlemesi Geoit ondülasyonunun hesaplanabilmesi için Çok Parametreli Polinomlarla Regresyon yöntemi model olarak kullanýlmýþtýr. Bu modelde, her P noktasý için; Ýstanbul için j 0= 41 o.19968, l 0=28 o yaklaþýk deðerleri ve k= 100/r o alýnarak geoit yüksekliði, noktanýn j ve l deðerleri ile hesaplanan deðerleri ile, fonksiyonel model olarak, (13) (14) (15) polinomu olarak ifade edilmiþtir. Geometrik nivelmanla bulunan yüksekliklerin, o noktalarda GPS ölçmelerinden hesaplanan elipsoit yükseklikleri farklarý; N = h ITRF H ÜLKE üretilmiþ ölçü olarak alýnmýþ ve P i noktasý için (16) düzeltme denklemleri ve buradan dengeleme ile  katsayýlarý:  00 =  10 =  01 =  11 =  02 =  20 = elde edilmiþtir (ÝGNA 1997). (17) (18) olmak üzere alýnan modele göre elipsoidal (j) enlemi ve (l) boylamý bilinen bir noktanýn geoit yüksekliði; (19) eþitliði ile bulunmaktadýr. Buradan GPS ile belirlenen elipsoidal yükseklikleri ile, H ÜLKE = h ITRF N MODEL (20) eþitliðinden ülke yükseklik sistemindeki yükseklik deðeri (pratik yükseklikler) H ÜLKE hesaplanmýþtýr. Bu þekilde elde edilen yükseklik deðerleri teknik nivelmanýn kullanýldýðý tüm mühendislik çalýþmalarýnda kullanýlabilir doðruluktadýr. Mutlak yükseklik doðruluðunun ± 4 cm civarýnda olduðu belirlenmiþtir (ÝGNA 1999). Proje bölgesinde de yukarýda verilen geoit ondülasyonunun katsayýlarý kullanýlarak noktalarýn pratik yükseklikleri hesaplanmýþtýr (Tablo 6). Tablo 6: GPS Nivelmaný ile elde edilen yükseklikler NN h ITRF N MODEL H Ayrýca proje bölgesinde geoit ondülasyonunun katsayýlarý ayný yollardan bölgesel olarak hesaplanarak aþaðýdaki katsayýlar elde edilmiþtir:  00 =  10 =  01 =  20 = Bu katsayýlarla eþitlik (19) kullanýlarak geoit yükseklikleri hesaplanmýþtýr (Tablo 7). Tablo 7: Bölgesel katsayýlar kullanýlarak GPS Nivelmaný ile elde edilen yükseklikler NN h ITRF N MODEL H Ülke aðý noktalarýnýn GPS Nivelmaný ile elde edilen yükseklikler (Nivelman ve GPS ile) ve mevcut durumda kullanýlan yükseklikler karþýlaþtýrýlmýþ ve farklar elde edilmiþtir (Tablo 8). Tablo 8 de görüldüðü gibi yükseklikte iki sistem arasýnda sistematik bir datum kayýklýðýnýn olduðu görülmektedir. Bu sonuç normaldir. Çünkü karayollarýnýn hassas poligon noktalarýnýn yükseklikleri eski sistemdeki yüksekliklerdir ve bu fark çýkýþ noktasýndaki hatadan kaynaklanmaktadýr. Yani TUDKA 99 dan önceki yüksekliklerdir. TUDKA 99 yukarýda da açýklandýðý gibi yeni bir sistemdir ve eski sistemden farklýdýr. Ýki sistemin datumlarý arasýnda ortalama 18.5 cm deðiþim elde edilmiþtir. Tablo 8: Karayollarý noktalarýnýn yükseklik doðruluðu Ortometrik yükseklikler (ÝGNA katsayýlarý ile) Ortometrik yükseklikler (Bölgesel katsayýlar ile) Ortometrik yükseklikler (Nivelman) NN H ÝGNA H BÖL H NÝV

6 Pýrtý A., Klasik Yöntemlerle Üretilmiþ Kontrol Noktalarýnýn (Poligon Noktalarýnýn) hkm 2005/2 Sayý 93 Karayollarý ortometrik yükseklik Farklar deðerleri H K H ÝGNA-H K H BÖL-H K H NÝV-H K Uygulamanýn Test Edilmesi Ayrýca GPS ile elde edilen nokta koordinatlarý ile Karayollarýnýn kullandýðý koordinatlar arasýnda yerel iki boyutlu bir dönüþüm uygulanarak ölçek uyuþumu ve dönüþümün doðruluðu incelenmiþtir. Yapýlan dönüþüm sonucunda ölçek faktörü 0, ve dönüþümün doðruluðu da m 0 = ± 0,0756 m elde edilmiþ, kalýntý hatalarý tahribata uðramýþ 116 ve 117 numaralý poligon noktalarýnda fazla olmasýna karþýn tahrip olmayan 120 numaralý poligon noktasýnda düþük deðerlerde elde edilmiþtir. Uluslararasý yönetmeliklerde, bu uygulamada yapýlan çalýþmanýn kontrolü (testi) için aþaðýda verilen eþitlikler kullanýlmaktadýr. Bu test iþleminde, Wisconsin Karayollarýna ait yönetmelik kullanýlmýþ, hassas poligon noktalarýnýn eski koordinatlarý ile yeni GPS koordinatlarý arasýndaki farklar incelenmiþtir. Sýnýr deðerler (V C) ise uzunluk deðerlerine göre hesaplanmýþtýr. Böylelikle, sýnýr deðerleri aþan ölçüler belirlenebilmektedir. Bu iþlem için sýnýr deðer formülü olarak verilmiþtir (HARTZHEIM 1996). Burada, x x (21) SO PPM = 20 ppm (Wisconsin Karayollarý yönetmeliðine göre uzunluk ölçümünden elde edilen en küçük ppm deðeri), e = Uzunluk hatasý m (Birinci, Ýkinci, Üçüncü derece aðlar için) d = Baz uzunluðu anlamýndadýr.. V 0X, V 0Y, V 0H : her noktanýn eski ve yeni X, Y, H koordinatlarý arasýndaki farklarýn uygun sayýlabilmesi için verilen sýnýr deðerini aþmamalý, diðer bir deyiþle olmalýdýr (HARTZHEIM 1996). (22) Bu iþleme, bilinen baz uzunluðu ile ölçülen baz uzunluðu arasýndaki farkýn hesaplanmasý ve karþýlaþtýrýlmasý olarak sayýsal örnek, m uzunluðundaki bir bazýn ölçüm iþlemleri 4 ppm ve 20 ppm deðerleri arasýnda yapýlmýþ ve aþaðýdaki düzeltme deðerleri V 0X = m, V 0Y = m, V 0H = m elde edilmiþtir. Düzeltmelerin sýnýr deðerleri (21) den V C = m elde edilir. Böylelikle, V X = ; hata sýnýrý içinde kalmakta, V Y = ; hata sýnýrýný aþmakta, kaba hatalý ölçü içermekte, V H = ; hata sýnýrý içinde kalmakta sonuçlarý ile denetleme iþlemi gerçekleþtirilmiþ olmaktadýr. Ayný iþlemler üç ülke aðý noktasýna da uygulandýðýnda aþaðýdaki sonuçlar elde edilmiþtir: Sýnýr deðerler olarak, V C116 = m V C117 = m V C120 = m hesaplanmýþ ve deðerlendirme sonucunda V 0X116 = 6.4 cm, V 0Y116 = 3.1 cm, V 0H116 = 19.5 cm V 0X117 = 2.3 cm, V 0Y117 = cm, V 0H117 = 18.1 cm V 0X120 = 0 cm, V 0Y120 = cm, V 0H120 = 18.6 cm elde edilmiþtir. Bu sonuçlara göre iki karayolu (116, 117) hassas poligon noktasýnda sýnýr deðerlerinin aþýldýðý görülmektedir. Fakat 120 numaralý nokta yukarýda da açýklanan nedenlerden dolayý sýnýr deðer içersinde kalmaktadýr. 8. Sonuçlar Proje bölgesinde bulunan karayollarýna ait üç hassas poligon noktasýnda GPS ölçüm iþlemi gerçekleþtirilmiþ ve Tablo 4, Tablo 8 deki deðerler elde edilmiþtir. Görüldüðü gibi bu noktalarda meydana gelen tahribattan dolayý (116, 117, 120) X ve Y koordinatlarýnda minimum 6 cm ve maksimum 18 cm, yüksekliklerde ise ortalama 18.5 cm lik datum deðiþimi görülmektedir. Yükseklikteki bu datum deðiþimi giderilirse, yükseklik deðerlerindeki farklar 1 2 cm olarak elde edilebilecektir. Yatay konumdaki deðiþimler ise ancak yeni düzeltme ölçüleri yapýlarak giderilebilecektir. Çünkü bu noktalardaki farklar artarak diðer ölçüm noktalarýna tesir etmekte, bu da yapýlacak olan mühendislik çalýþmalarýnýn doðruluðunu etkilemektedir. Yukarýda açýklananlar sonucunda yapýlacak olan mühendislik ölçmeleri uygulamalarýnda, uluslararasý yönetmelikler kýstas alýnarak 2003 yýlýnda hazýrlanan yeni yönetmelik Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliði hükümlerinin uygulanmasýnýn gerekliliði ortaya çýkmaktadýr. -56-

7 hkm 2005/2 Sayý 93 Pýrtý A., Klasik Yöntemlerle Üretilmiþ Kontrol Noktalarýnýn (Poligon Noktalarýnýn) Teþekkür Ýstanbul TCK I. Bölge Müdürlüðü Otoyol Proje Baþmühendisi Yavuz OKTAY a ve MNS Proje Ýnþ. Tek. Müþ. Müh. Trz. San. Tic. Ltd. Þti. Genel Müdürü Mehmet Nur SÝPAHÝOÐLU na yardýmlarýndan dolayý teþekkürlerimi sunarým. Kaynaklar: AKSOY A., AYAN T., DENÝZ R. : Global, Bölgesel ve Ülke Jeodezik Aðlarý Hakkýnda, TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odasý, Harita ve Kadastro Mühendisliði Dergisi Sayý 84, s. 6-16, Ankara, 1998 BOUCHER C., ALTAMIMI Z.: The ITRF and its relationship to GPS, GPS World, Vol.7, No.9, September, BÜYÜK ÖLÇEKLÝ HARÝTA YAPIM YÖNETMELÝÐÝ (BÖHYY) : TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odasý, 7.Baský, Ankara ÇELÝK R.N., ALÝOSMANOÐLU Þ., ÖZLÜDEMÝR M.T. : TUTGA, Depremler ve Büyük Ölçekli Çalýþmalar, TUJK Yýllýk Bilimsel Toplantýsý, Ýznik, TUJK, HARTZHEIM P., MOVER D., DANIELSEN D.., FINCO T. : Guidelines On Standards And Specifications for GPS Surveys in support of Transportation Improvement Projects Draft (A Report of The Wisconsin GPS Standards Work Group), Wýsconsýn Department Of Transportation (WIDOT), Wisconsin Land Information Board, Wisconsin GPS Standards Work Group, Wisconsin, ABD, 23 Oct HOFFMANN B., LICHTENEGGER H., COLLINS J.: GPS Theory and Practice, Fifth and revised edition, Springer-Verlag Wien, ISBN , Newyork, 2000, Ankara (ÝGNA) : Ýstanbul GPS Nirengi Aðý, Ýstanbul GPS Aðý Teknik Þartnamesi, Ýstanbul Büyükþehir Belediye Baþkanlýðý; Rapor: ÝTÜ Ýnþaat Fakültesi Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliði Bölümü, Jeodezi Anabilim Dalý,1999. LENK O., : Türkiye Ulusal GPS Aðý Ölçü Ve Deðerlendirme Çalýþmalarý, Teknik Rapor, Harita Genel Komutanlýðý Jeodezi Dairesi, Ankara, Þubat

EK-11 TUTGA Koordinat ve Hýzlarýnýn Jeodezik Amaçlý Çalýþmalarda Kullanýlmasýna Ýliþkin Örnek -235- -236- Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliði EK - 11 TUTGA KOORDÝNAT VE HIZLARININ

Detaylı

JEODEZİK ÖLÇMELER DERSİ. Yrd. Doç. Dr. Hakan AKÇIN Yrd. Doç. Dr. Hüseyin KEMALDERE

JEODEZİK ÖLÇMELER DERSİ. Yrd. Doç. Dr. Hakan AKÇIN Yrd. Doç. Dr. Hüseyin KEMALDERE JEODEZİK ÖLÇMELER DERSİ Yrd. Doç. Dr. Hakan AKÇIN Yrd. Doç. Dr. Hüseyin KEMALDERE REFERANS (KOORDİNAT) SİSTEMLERİ VE DATUM 1. Hafta Ders Notları REFERANS (KOORDİNAT) SİSTEMLERİ VE DATUM Referans (Koordinat)

Detaylı

JEODEZİ. Şekil1: Yerin şekli YERİN ŞEKLİ JEOİD

JEODEZİ. Şekil1: Yerin şekli YERİN ŞEKLİ JEOİD JEODEZİ Jeodezi, üç boyutlu ve zaman değişkenli uzayda, çekim alanı ile birlikte, yeryuvarının ve öteki gök cisimlerinin ölçülmesi ve haritaya aktarılması ile uğraşan bilim dalıdır. Şekil1: Yerin şekli

Detaylı

Esra TEKDAL 1, Rahmi Nurhan ÇELİK 2, Tevfik AYAN 3 1

Esra TEKDAL 1, Rahmi Nurhan ÇELİK 2, Tevfik AYAN 3 1 İSTANBUL AYDIN ÜNİVERSİTESİ DERGİSİ (İAÜD) Yıl 4, Sayı 16, Sayfa (63-70) BOLU GEÇİŞİNDE DEPREM SEBEBİYLE MEYDANA GELEN Esra TEKDAL 1, Rahmi Nurhan ÇELİK 2, Tevfik AYAN 3 1 tekdale@itu.edu.tr 2 celikn@itu.edu.tr

Detaylı

STATIC POSITIONING PERFORMED FROM DIFFERENT GNSS NETWORKS AND STATIONS INVESTIGATION IN ISTANBUL SCALE

STATIC POSITIONING PERFORMED FROM DIFFERENT GNSS NETWORKS AND STATIONS INVESTIGATION IN ISTANBUL SCALE FARKLI GNSS AĞ VE İSTASYONLARINDAN GERÇEKLEŞTİRİLEN STATİK KONUMLAMANIN İSTANBUL ÖLÇEĞİNDE İRDELENMESİ E. AVCIOĞLU 1, M. SOYCAN 2 1 Himtek Mühendislik İnş. Tic. San. Ltd. Şti., İstanbul ercan@himtek.com.tr

Detaylı

JEODEZİK AĞLARIN TASARIMI (JEODEZİK AĞLARIN SINIFLANDIRILMASI, TÜRKİYE ULUSAL JEODEZİK AĞLARI)

JEODEZİK AĞLARIN TASARIMI (JEODEZİK AĞLARIN SINIFLANDIRILMASI, TÜRKİYE ULUSAL JEODEZİK AĞLARI) JEODEZİK AĞLARIN TASARIMI (JEODEZİK AĞLARIN SINIFLANDIRILMASI, TÜRKİYE ULUSAL JEODEZİK AĞLARI) 3.hafta, Ders 2 Prof. Dr. Mualla YALÇINKAYA, 2007 Yrd. Doç. Dr. Emine TANIR KAYIKÇI, 2017 Yeryüzünün bütününün

Detaylı

BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KOORDİNAT SİSTEMLERİ. Prof.Dr.Rasim Deniz

BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KOORDİNAT SİSTEMLERİ. Prof.Dr.Rasim Deniz BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KOORDİNAT SİSTEMLERİ Prof.Dr.Rasim Deniz Zonguldak, 2014 YERSEL KOORDİNAT SİSTEMLERİ 1-Genel Yer üzerindeki konumların belirlenmesi

Detaylı

olmak üzere 4 ayrı kütükte toplanan günlük GPS ölçüleri, baz vektörlerinin hesabı için bilgisayara aktarılmıştır (Ersoy.97).

olmak üzere 4 ayrı kütükte toplanan günlük GPS ölçüleri, baz vektörlerinin hesabı için bilgisayara aktarılmıştır (Ersoy.97). 1-) GPS Ölçülerinin Yapılması Ölçülerin yapılacağı tarihlerde kısa bir süre gözlem yapılarak uydu efemerisi güncelleştirilmiştir. Bunun sonunda ölçü yapılacak bölgenin yaklaşık koordinatlarına göre, bir

Detaylı

Fatih TAKTAK, Mevlüt GÜLLÜ

Fatih TAKTAK, Mevlüt GÜLLÜ Afyon Kocatepe Üniversitesi 7 (2) Afyon Kocatepe University FEN BİLİMLERİ DERGİSİ JOURNAL OF SCIENCE AFYONKARAHİSAR DA GPS GÖZLEMLERİ VE NİVELMAN ÖLÇÜLERİ YARDIMIYLA YEREL JEOİD PROFİLİNİN ÇIKARILMASI

Detaylı

JDF 116 / 120 ÖLÇME TEKNİĞİ / BİLGİSİ II POLİGONASYON

JDF 116 / 120 ÖLÇME TEKNİĞİ / BİLGİSİ II POLİGONASYON JDF 116 / 120 ÖLÇME TEKNİĞİ / BİLGİSİ II POLİGONASYON Yrd. Doç. Dr. HÜSEYİN KEMALDERE Jeodezik Noktaların Sınıflandırması (BÖHHBÜY-Md:8) Noktaların sınıflandırılması aşağıdaki şekildedir: a) Uzay ve uydu

Detaylı

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi RTK GPS SİSTEMİNİN POLİGON ÖLÇMELERİNDE KULLANIMI

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi RTK GPS SİSTEMİNİN POLİGON ÖLÇMELERİNDE KULLANIMI Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi Sigma 2004/1 RTK GPS SİSTEMİNİN POLİGON ÖLÇMELERİNDE KULLANIMI Ömer AYDIN, Ercenk ATA *, Atınç PIRTI Yıldız Teknik Üniversitesi,

Detaylı

Sistemin Bileşenleri

Sistemin Bileşenleri International Terrestrial Reference System (ITRS) International Terrestrial Reference Frame (ITRF) Sistemin Bileşenleri International Terrestrial Reference System International Terrestrial Reference Frame

Detaylı

AVRUPA DATUMU 1950 (ED-50) İLE TÜRKİYE ULUSAL TEMEL GPS AGI 1999 (TUTGA-99) ARASINDA DATUM DÖNÜŞÜMÜ

AVRUPA DATUMU 1950 (ED-50) İLE TÜRKİYE ULUSAL TEMEL GPS AGI 1999 (TUTGA-99) ARASINDA DATUM DÖNÜŞÜMÜ AVRUPA DATUMU 1950 (ED-50) İLE TÜRKİYE ULUSAL TEMEL GPS AGI 1999 (TUTGA-99) ARASINDA DATUM DÖNÜŞÜMÜ (DATUM TRANSFORMATION BETWEEN THE EUROPEAN DATUM 1950 (ED-50) AND TURKISH NATIONAL FUNDAMENTAL GPS NETWORK

Detaylı

JEOİD ve JEOİD BELİRLEME

JEOİD ve JEOİD BELİRLEME JEOİD ve JEOİD BELİRLEME İÇİNDEKİLER GİRİŞ JEODEZİDE YÜKSEKLİK SİSTEMLERİ Jeopotansiyel Yükseklikler (C) Dinamik Yükseklikler (H D ) Normal Yükseklik (H N ) Elipsoidal Yükseklik Ortometrik Yükseklik Atmosferik

Detaylı

MEVCUT GPS/NİVELMAN VERİ KÜMESİNİN JEOİT MODELLEME AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ

MEVCUT GPS/NİVELMAN VERİ KÜMESİNİN JEOİT MODELLEME AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ MEVCUT GPS/NİVELMAN VERİ KÜMESİNİN JEOİT MODELLEME AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ Mustafa İNAM, Mehmet SİMAV, Ali TÜRKEZER, Serdar AKYOL, Ahmet DİRENÇ, A.İhsan KURT, Mustafa KURT Harita Genel Komutanlığı,

Detaylı

ÖLÇME BİLGİSİ (SURVEYING) SDÜ, Orman Fakültesi, Orman İnşaatı Geodezi ve Fotogrametri Anabilim Dalı

ÖLÇME BİLGİSİ (SURVEYING) SDÜ, Orman Fakültesi, Orman İnşaatı Geodezi ve Fotogrametri Anabilim Dalı ÖLÇME BİLGİSİ (SURVEYING) 1 Yrd. Doç. Dr. H. Oğuz Çoban Süleyman Demirel Üniversitesi Orman Fakültesi Orman Mühendisliği Bölümü Orman İnşaatı Geodezi ve Fotogrametri Anabilim Dalı Telefon : 2113944 E-posta

Detaylı

hkm Jeodezi, Jeoinformasyon ve Arazi Yönetimi Dergisi 2008/1 Sayý 98 www.hkmo.org.tr Bulanýk Çýkarým Sistemleri ile Heyelan Bloklarýnýn Belirlenmesi: Gürpýnar Örneði Mustafa ACAR 1, Michaela HABERLER-WEBER

Detaylı

GLOBAL KONUM BELÝRLEME SÝSTEMÝ (GPS)

GLOBAL KONUM BELÝRLEME SÝSTEMÝ (GPS) PAMUKKALE ÜNÝVERSÝTESÝ MÜHENDÝSLÝK YIL FAKÜLTESÝ PAMUKKALE UNIVERSITY ENGINEERING CÝLT COLLEGE MÜHENDÝSLÝK BÝLÝMLERÝ SAYI DERGÝSÝ JOURNAL OF ENGINEERING SAYFA SCIENCES : 1996 : 2 : 2 : 103-108 GLOBAL KONUM

Detaylı

DETERMINATION OF VELOCITY FIELD AND STRAIN ACCUMULATION OF DENSIFICATION NETWORK IN MARMARA REGION

DETERMINATION OF VELOCITY FIELD AND STRAIN ACCUMULATION OF DENSIFICATION NETWORK IN MARMARA REGION DETERMINATION OF VELOCITY FIELD AND STRAIN ACCUMULATION OF DENSIFICATION NETWORK IN MARMARA REGION by İlke Deniz B.S. Geodesy and Photogrametry Engineering, in Yıldız Technical University, 2004 Submitted

Detaylı

UYDU JEODEZISI: ÖLÇME YÖNTEM VE TEKNIKLERI

UYDU JEODEZISI: ÖLÇME YÖNTEM VE TEKNIKLERI UYDU JEODEZISI: ÖLÇME YÖNTEM VE TEKNIKLERI Gözlem noktasına baglı yöntemler: Yerden uyduya Uydudan yer noktasına Uydudan uyduya Ölçünün cinsine baglı yöntemler: Dogrultu ölçmeleri (geometrik yöntem) Çift

Detaylı

BEÜ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

BEÜ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BEÜ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KOORDİNAT DÖNÜŞÜMÜ, DATUM TRANSFORMASYONU Prof.Dr.RASİM DENİZ MAYS 2014 ZONGULDAK KOORDİNAT DÖNÜŞÜMÜ,DATUM TRANSFORMASYONU 1-Genel Bilgiler Aynı datumdaki koordinatların

Detaylı

TRABZON İLİ İÇİN JEOİD ONDÜLASYONLARI BELİRLEME AMACIYLA ENTERPOLASYON YÖNTEMLERİNİN UYGULANMASI

TRABZON İLİ İÇİN JEOİD ONDÜLASYONLARI BELİRLEME AMACIYLA ENTERPOLASYON YÖNTEMLERİNİN UYGULANMASI TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası, 15. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı, 25 28 Mart 2015, Ankara. TRABZON İLİ İÇİN JEOİD ONDÜLASYONLARI BELİRLEME AMACIYLA ENTERPOLASYON YÖNTEMLERİNİN

Detaylı

M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖLÇME BİLGİSİ II Poligon İstikşafı ve Yerüstü Tesisleri, Poligon Ölçüsü ve Türleri Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF120 ÖLÇME BİLGİSİ II DERSİ NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz

Detaylı

CEV 361 CBS ve UA. Koordinat ve Projeksiyon Sistemleri. Yrd. Doç. Dr. Özgür ZEYDAN Yerin Şekli

CEV 361 CBS ve UA. Koordinat ve Projeksiyon Sistemleri. Yrd. Doç. Dr. Özgür ZEYDAN  Yerin Şekli CEV 361 CBS ve UA Koordinat ve Projeksiyon Sistemleri Yrd. Doç. Dr. Özgür ZEYDAN http://cevre.beun.edu.tr/zeydan/ Yerin Şekli 1 Yerin Şekli Ekvator çapı: 12756 km Kuzey kutuptan güney kutuba çap: 12714

Detaylı

PRECISE LOCAL GEOID MODELS IN ENGINEERING MEASUREMENTS AND THEIR PRACTICAL APPLICATIONS IN TURKEY

PRECISE LOCAL GEOID MODELS IN ENGINEERING MEASUREMENTS AND THEIR PRACTICAL APPLICATIONS IN TURKEY MÜHENDİSLİK ÖLÇMELERİNDE PRESİZYONLU LOKAL GEOİT MODELLERİNİN ÖNEMİ VE TÜRKİYE DEKİ UYGULAMALARI B. EROL 1, R. N. ÇELİK 2 İstanbul Teknik Üniversitesi, İnşaat Fakültesi, Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği

Detaylı

31.10.2014. CEV 361 CBS ve UA. Koordinat ve Projeksiyon Sistemleri. Öğr. Gör. Özgür ZEYDAN http://cevre.beun.edu.tr/zeydan/ Yerin Şekli

31.10.2014. CEV 361 CBS ve UA. Koordinat ve Projeksiyon Sistemleri. Öğr. Gör. Özgür ZEYDAN http://cevre.beun.edu.tr/zeydan/ Yerin Şekli CEV 361 CBS ve UA Koordinat ve Projeksiyon Sistemleri Öğr. Gör. Özgür ZEYDAN http://cevre.beun.edu.tr/zeydan/ Yerin Şekli 1 Yerin Şekli Ekvator çapı: 12756 km Kuzey kutuptan güney kutuba çap: 12714 km

Detaylı

MEKANSAL VERİ TOPLAMA TEKNOLOJİLERİ VE BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTA VE HARİTA BİLGİLERİ ÜRETİM YÖNETMELİĞİ

MEKANSAL VERİ TOPLAMA TEKNOLOJİLERİ VE BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTA VE HARİTA BİLGİLERİ ÜRETİM YÖNETMELİĞİ TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 10. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 28 Mart - 1 Nisan 2005, Ankara MEKANSAL VERİ TOPLAMA TEKNOLOJİLERİ VE BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTA VE HARİTA BİLGİLERİ

Detaylı

Bağıl Konum Belirleme. GPS ile Konum Belirleme

Bağıl Konum Belirleme. GPS ile Konum Belirleme Mutlak Konum Belirleme Bağıl Konum Belirleme GPS ile Konum Belirleme büroda değerlendirme (post-prosessing) gerçek zamanlı (real-time) statik hızlı statik kinematik DGPS (kod) gerçek zamanlı kinematik

Detaylı

HARİTA DAİRESİ BAŞKANLIĞI. İSTANBUL TKBM HİZMET İÇİ EĞİTİM Temel Jeodezi ve GNSS

HARİTA DAİRESİ BAŞKANLIĞI. İSTANBUL TKBM HİZMET İÇİ EĞİTİM Temel Jeodezi ve GNSS HİZMET İÇİ EĞİTİM MART 2015 İSTANBUL TAPU VE KADASTRO II.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ SUNUM PLANI 1- Jeodezi 2- Koordinat sistemleri 3- GNSS 3 JEODEZİ Jeodezi; Yeryuvarının şekil, boyut, ve gravite alanı ile zamana

Detaylı

Uydu Jeodezisi. Lisans Ders Notları. Yrd. Doç. Dr. Aydın ÜSTÜN. Konya, 2010. Selçuk Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi

Uydu Jeodezisi. Lisans Ders Notları. Yrd. Doç. Dr. Aydın ÜSTÜN. Konya, 2010. Selçuk Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Uydu Jeodezisi Lisans Ders Notları Yrd. Doç. Dr. Aydın ÜSTÜN Selçuk Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü Konya, 2010 A. Üstün (Selçuk Üniversitesi) Uydu Jeodezisi (v.02.11.10)

Detaylı

GPS/INS Destekli Havai Nirengi

GPS/INS Destekli Havai Nirengi GPS/INS Destekli Havai Nirengi GPS/INS (IMU) destekli hava nirengide izdüşüm merkezi koordinatları (WGS84) ve dönüklükler direk ölçülür. İzdüşüm merkezi koordinatları kinematik GPS ile ölçülür. GPS ile

Detaylı

GPS YÖNTEMİ İLE HALİHAZIR HARİTA ÜRETİMİ

GPS YÖNTEMİ İLE HALİHAZIR HARİTA ÜRETİMİ GPS YÖNTEMİ İLE HALİHAZIR HARİTA ÜRETİMİ Nihat ERSOY*. ÖZET Ülkemizde sanayileşmenin getirdiği kentleşme toprak rantını da beraberinde getirmiştir. Böylece toprağın kullanımı, planlaması ülke menfaatleri

Detaylı

Ölçme Bilgisi ve Kadastro Anabilim Dalı

Ölçme Bilgisi ve Kadastro Anabilim Dalı ÖLÇME BİLGİSİ Ölçme Bilgisi ve Kadastro Anabilim Dalı Ders Kodu:264 Yrd.Doç.Dr. Muhittin İNAN Anabilim Dalımız "İstanbul Yüksek Orman Mektebi" nin 1934 yılında Ankara Yüksek Ziraat Enstitüsüne bir fakülte

Detaylı

YÜKSEKLİK ÖLÇMELERİ DERSİ GEOMETRİK NİVELMAN

YÜKSEKLİK ÖLÇMELERİ DERSİ GEOMETRİK NİVELMAN YÜKSEKLİK ÖLÇMELERİ DERSİ GEOMETRİK NİVELMAN Yrd. Doç. Dr. Ayhan CEYLAN Yrd. Doç. Dr. İsmail ŞANLIOĞLU 9.3. Nivelman Ağları ve Nivelman Röper Noktası Haritası yapılacak olan arazi üzerinde veya projenin

Detaylı

1. GLOBAL POSITONING SYSTEM HAKKINDA GENEL BİLGİLER

1. GLOBAL POSITONING SYSTEM HAKKINDA GENEL BİLGİLER 1. GLOBAL POSITONING SYSTEM HAKKINDA GENEL BİLGİLER Global Positioning System (GPS), A.B.D. Savunma Dairesi tarafından geliştirilen, konumlama ve navigasyon amaçlı kulanılan uydular kümesidir. Bu uydu

Detaylı

TUSAGA-AKTİF İLE TG03 (ORTOMETRİK KOT) KULLANIMI

TUSAGA-AKTİF İLE TG03 (ORTOMETRİK KOT) KULLANIMI Bilindiği gibi GNSS Cors ağlarında varsayılan yükseklik referansı olarak Elipsoit düzlemi kullanılmaktadır. Bu da cors yönteminde gerçek yükseklik bilgisi (ortometrik) olmadan, kullanıcının sadece elipsoidal

Detaylı

COMPARING THE PERFORMANCE OF KINEMATIC PPP AND POST PROCESS KINEMATICS METHODS IN RURAL AND URBAN AREAS

COMPARING THE PERFORMANCE OF KINEMATIC PPP AND POST PROCESS KINEMATICS METHODS IN RURAL AND URBAN AREAS KİNEMATİK PPP VE POST PROCESS KİNEMATİK YÖNTEMLERİNİN KIRSAL VE MESKUN ALANLARDAKİ PERFORMANSLARININ KARŞILAŞTIRILMASI A. CEYLAN 1, C.Ö. YİGİT 2, S. ALÇAY 1, B. N. ÖZDEMİR 1 1 Selçuk Üniversitesi, Mühendsilik

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. : 0531 860 02 12 : erolyavuz1962@hotmail.com

ÖZGEÇMİŞ. : 0531 860 02 12 : erolyavuz1962@hotmail.com ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Erol Yavuz İletişim Bilgileri Adres : Cumhuriyet Mah. Karlıdere Cad. No : 102/3 Üsküdar-İstanbul Telefon Mail : 0531 860 02 12 : erolyavuz1962@hotmail.com 2. Doğum Tarihi : 20.03.1962

Detaylı

THE EFFECT TO GEOREFERENCING ACCURACY OF CONTROL TARGETS IN TERRESTRIAL LASER SCANNING APPLICATIONS

THE EFFECT TO GEOREFERENCING ACCURACY OF CONTROL TARGETS IN TERRESTRIAL LASER SCANNING APPLICATIONS YERSEL LAZER TARAMA UYGULAMALARINDA KONTROL HEDEFLERİNİN KONUMLANDIRMA DOĞRULUĞUNA ETKİSİ K. GÜMÜŞ 1, H.ERKAYA 2 1 Niğde Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Harita Mühendisliği Bölümü, Ölçme Tekniği Anabilim

Detaylı

İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ İSTANBUL METROPOLİTAN ALANINDA GEOİT ARAŞTIRMASI. Y. Müh. Mehmet YILMAZ

İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ İSTANBUL METROPOLİTAN ALANINDA GEOİT ARAŞTIRMASI. Y. Müh. Mehmet YILMAZ İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ İSTANBUL METROPOLİTAN ALANINDA GEOİT ARAŞTIRMASI DOKTORA TEZİ Y. Müh. Mehmet YILMAZ Anabilim Dalı : Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Programı :

Detaylı

Hakan AKÇIN* SUNU Ali ihsan ŞEKERTEKİN

Hakan AKÇIN* SUNU Ali ihsan ŞEKERTEKİN AÇIK İŞLETME MADENCİLİĞİ UYGULAMALARINDA GNSS ÖLÇÜLERİNDEN YÜKSEKLİK FARKLARININ GEOMETRİK NİVELMAN ÖLÇMELERİNDEN YÜKSEKLİK FARKLARI YERİNE KULLANIMI ÜZERİNE DENEYSEL BİR ARAŞTIRMA Hakan AKÇIN* SUNU Ali

Detaylı

JEOİD BELİRLEMEDE EN UYGUN POLİNOMUN BELİRLENMESİ: SAMSUN ÖRNEĞİ. THE DETERMINATION OF BEST FITTING POLYNOMIAL: A CASE STUDY OF SAMSUN Abstract

JEOİD BELİRLEMEDE EN UYGUN POLİNOMUN BELİRLENMESİ: SAMSUN ÖRNEĞİ. THE DETERMINATION OF BEST FITTING POLYNOMIAL: A CASE STUDY OF SAMSUN Abstract Özet JEOİD BELİRLEMEDE EN UYGUN POLİNOMUN BELİRLENMESİ: SAMSUN ÖRNEĞİ U.KIRICI 1, Y. ŞİŞMAN 1 1 Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Harita Mühendisliği Bölümü, Jeodezi Anabilim Dalı, Samsun,

Detaylı

KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ULUSAL GRAVİTE AĞI NIN (KUGA-2001) OLUŞTURULMASI

KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ULUSAL GRAVİTE AĞI NIN (KUGA-2001) OLUŞTURULMASI KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ULUSAL GRAVİTE AĞI NIN (KUGA-2001) OLUŞTURULMASI ESTABLISHMENT OF THE NATIONAL GRAVITY NETWORK-2001 OF TURKISH REPUBLIC OF NORTHERN CYPRUS ÖZET Ali KILIÇOĞLU Orhan FIRAT Kuzey

Detaylı

HASSAS MUTLAK KONUMLAMA TEKNİĞİ (PPP) İLE AĞ RTK KONUMLAMA TEKNİĞİNDEN ELDE EDİLEN YÜKSEKLİK BİLEŞENİNİN DOĞRULUK KARŞILAŞTIRMASI

HASSAS MUTLAK KONUMLAMA TEKNİĞİ (PPP) İLE AĞ RTK KONUMLAMA TEKNİĞİNDEN ELDE EDİLEN YÜKSEKLİK BİLEŞENİNİN DOĞRULUK KARŞILAŞTIRMASI HASSAS MUTLAK KONUMLAMA TEKNİĞİ (PPP) İLE AĞ RTK KONUMLAMA TEKNİĞİNDEN ELDE EDİLEN YÜKSEKLİK BİLEŞENİNİN DOĞRULUK KARŞILAŞTIRMASI M.O. SELBESOĞLU 1, K. GÜMÜŞ 2 1 Yıldız Teknik Üniversitesi, İnşaat Fakültesi,

Detaylı

GPS ÖLÇÜMLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİNDE FARKLI FAZ KOMBİNASYONLARININ KULLANILMASI

GPS ÖLÇÜMLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİNDE FARKLI FAZ KOMBİNASYONLARININ KULLANILMASI GPS ÖLÇÜMLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİNDE FARKLI FAZ KOMBİNASYONLARININ KULLANILMASI H. Kemaldere 1, H. Kutoğlu 2, Ç. Mekik 3 1 Zonguldak Karaelmas Üniversitesi, Jeodezi ve Fotogrametri Müh.Bölümü, Jeodezi

Detaylı

Fotogrametri Anabilim dalında hava fotogrametrisi ve yersel fotogrametri uygulamaları yapılmakta ve eğitimleri verilmektedir.

Fotogrametri Anabilim dalında hava fotogrametrisi ve yersel fotogrametri uygulamaları yapılmakta ve eğitimleri verilmektedir. FOTOGRAMETRİ ANABİLİM DALI Fotogrametri eski Yunancadaki Photos+Grama+Metron (Işık+Çizim+Ölçme) kelimelerinden Eski Yunancadan bati dillerine giren Fotogrametri sözcüğü 3 kök sözcükten oluşur. Photos(ışık)

Detaylı

TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 10. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 28 Mart - 1 Nisan 2005, Ankara

TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 10. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 28 Mart - 1 Nisan 2005, Ankara TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 10. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 28 Mart - 1 Nisan 2005, Ankara ULAŞTIRMA YAPILARINA İLİŞKİN MÜHENDİSLİK PROJELERİNDE YATAY - DÜŞEY KONTROL AĞLARININ

Detaylı

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR www.teknolojikarastirmalar.com ISSN:1305-631X Yapı Teknolojileri Elektronik Dergisi 2007 (2) 17-25 TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR Kısa Makale Binaların GZK-GPS Yöntemiyle Aplikasyonu Fatih TAKTAK, Đbrahim TĐRYAKĐOĞLU,

Detaylı

DEĞİŞİK GPS YAZILIMLARI ÜZERİNE KARŞILAŞTIRMALI BİR DEĞERLENDİRME

DEĞİŞİK GPS YAZILIMLARI ÜZERİNE KARŞILAŞTIRMALI BİR DEĞERLENDİRME TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 12. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 11 15 Mayıs 2009, Ankara DEĞİŞİK GPS YAZILIMLARI ÜZERİNE KARŞILAŞTIRMALI BİR DEĞERLENDİRME N. Sağır¹, E. Arslan²

Detaylı

Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukukî Dayanak, Yetki ve Sorumluluk, Yükümlülük

Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukukî Dayanak, Yetki ve Sorumluluk, Yükümlülük Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmi Gazete nin Tarih Sayısı 15/7/2005 25876 Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukukî Dayanak, Yetki ve Sorumluluk, Yükümlülük

Detaylı

MODERN TÜNELCİLİKTE JEODEZİK ÇALIŞMALARIN YÖNETİMİ. YÜKSEK LİSANS TEZİ Müh. Yelda ADEMOĞLU. Anabilim Dalı : JEODEZİ VE FOTOGRAMETRİ MÜHENDİSLİĞİ

MODERN TÜNELCİLİKTE JEODEZİK ÇALIŞMALARIN YÖNETİMİ. YÜKSEK LİSANS TEZİ Müh. Yelda ADEMOĞLU. Anabilim Dalı : JEODEZİ VE FOTOGRAMETRİ MÜHENDİSLİĞİ İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ MODERN TÜNELCİLİKTE JEODEZİK ÇALIŞMALARIN YÖNETİMİ YÜKSEK LİSANS TEZİ Müh. Yelda ADEMOĞLU Anabilim Dalı : JEODEZİ VE FOTOGRAMETRİ MÜHENDİSLİĞİ Programı

Detaylı

Yıldız Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü TOPOGRAFYA (HRT3351) Yrd. Doç. Dr. Ercenk ATA

Yıldız Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü TOPOGRAFYA (HRT3351) Yrd. Doç. Dr. Ercenk ATA Yıldız Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü Ders Adı Kodu Yerel Kredi ECTS Ders (saat/hafta) Uygulama (saat/hafta) Laboratuvar (saat/hafta) Topografya HRT3351 3 4 3 0 0 DERSİN

Detaylı

Uzaktan Algılama ve Coğrafi Bilgi Sistemlerinde Jeodezik Kavramlar

Uzaktan Algılama ve Coğrafi Bilgi Sistemlerinde Jeodezik Kavramlar Uzaktan Algılama ve Coğrafi Bilgi Sistemlerinde Jeodezik Kavramlar TASLAK DERS NOTU Doç.Dr. Niyazi Arslan Çukurova Üniversitesi, Harita Mühendisliği Bölümü, Ceyhan, Adana, 2014 İçindekiler Giriş Referans

Detaylı

Geometrik ve Gravimetrik (Gel-Gitten Bağımsız) Jeoid Modellerinin Karşılaştırılması: Trabzon Örneği

Geometrik ve Gravimetrik (Gel-Gitten Bağımsız) Jeoid Modellerinin Karşılaştırılması: Trabzon Örneği Harita Teknolojileri Elektronik Dergisi ilt: 1, No: 1, 2009 (23-31) Electronic Journal of Map Technologies Vol: 1, No: 1, 2009 (23-31) TEK OLOJĐK ARAŞTIRMALAR www.teknolojikarastirmalar.com Makale (Article)

Detaylı

GNSS ile Elipsoit Yükseklik Tayini ve Katı Yer Gelgit Modellerinin Belirlenen Elipsoit Yüksekliklerine Etkisi

GNSS ile Elipsoit Yükseklik Tayini ve Katı Yer Gelgit Modellerinin Belirlenen Elipsoit Yüksekliklerine Etkisi GNSS ile Elipsoit Yükseklik Tayini ve Katı Yer Gelgit Modellerinin Belirlenen Elipsoit Yüksekliklerine Etkisi ÖZET Soner ÖZDEMİR, Mustafa KURT, Bahadır AKTUĞ Harita Genel Komutanlığı, Ankara Harita Genel

Detaylı

Sayfa 1 / 20 Karar Sayısı : 2005/9070 Yönetmelik Ekli Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği nin yürürlüğe konulması; Milli Savunma Bakanlığı nın 29/4/2005 tarihli ve 684 sayılı yazısı

Detaylı

YGS PİANALİTİK KONU TESTLERİ KONU BAŞLIKLARI COĞRAFYA KONU TESTİ. 1. Doða ve Ýnsan. Göçlerin Nedenleri ve Göç Türleri. 2.

YGS PİANALİTİK KONU TESTLERİ KONU BAŞLIKLARI COĞRAFYA KONU TESTİ. 1. Doða ve Ýnsan. Göçlerin Nedenleri ve Göç Türleri. 2. YGS PİANALİTİK KONU LERİ COĞRAFYA 1. Doða ve Ýnsan 27 Göçlerin Nedenleri ve Göç Türleri 2. Harita ve Ölçek 28 Göçlerin Mekânsal Etkileri 3. Haritalarda Yüzey Þekillerinin Gösterilmesi 29 Geçmiþten Günümüze

Detaylı

GPŞ Sistemi İle Şehir Nirengi Ağlarının Analizi

GPŞ Sistemi İle Şehir Nirengi Ağlarının Analizi GPŞ Sistemi İle Şehir Nirengi Ağlarının Analizi Nihat ERSOY* ÖZET Şehir nirengi ağlarının değerlendirilmesinde, 1987 yılında klasik ölçme yöntemleri ile ülke nirengi ağına dayalı 3. derece bir yatay kontrol

Detaylı

TÜRKİYE ULUSAL COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ STANDARTLARININ BELİRLENMESİ PROJESİ: TUCBS.JD Jeodezi Veri Teması

TÜRKİYE ULUSAL COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ STANDARTLARININ BELİRLENMESİ PROJESİ: TUCBS.JD Jeodezi Veri Teması TÜRKİYE ULUSAL COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ STANDARTLARININ BELİRLENMESİ PROJESİ: TUCBS.JD Jeodezi Veri Teması Yüklenici Alt yüklenici Aralık 2012 - 2 - Çevre ve Şehircilik Coğrafi Bilgi Sistemleri Tarih:

Detaylı

1. GİRİŞ. Harita Dergisi Temmuz 2011 Sayı 146 ÖZET

1. GİRİŞ. Harita Dergisi Temmuz 2011 Sayı 146 ÖZET ED-50 (European Datum-1950) ile TUREF (Türkiye Ulusal Referans Çerçevesi) Arasında Datum Dönüşümü (Datum Transformation between ED-50 (European Datum-1950) and TUREF (Turkish National Reference Frame)

Detaylı

Tanımlar, Geometrik ve Matemetiksel Temeller. Yrd. Doç. Dr. Saygın ABDİKAN Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. JDF329 Fotogrametri I Ders Notu

Tanımlar, Geometrik ve Matemetiksel Temeller. Yrd. Doç. Dr. Saygın ABDİKAN Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ. JDF329 Fotogrametri I Ders Notu FOTOGRAMETRİ I Tanımlar, Geometrik ve Matemetiksel Temeller Yrd. Doç. Dr. Saygın ABDİKAN Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ JDF329 Fotogrametri I Ders Notu 2015-2016 Öğretim Yılı Güz Dönemi İçerik Tanımlar

Detaylı

İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ

İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ KRİGİNG YÖNTEMİNİN GEOİT YÜZEYİ MODELLEMESİNDE KULLANILABİLİRLİĞİNİN ARAŞTIRILMASI VE VAROLAN YÖNTEMLERLE KARŞILAŞTIRILMASI DOKTORA TEZİ Y. Müh. Servet

Detaylı

Hava Fotogrametrisi ve Jeodezik Yöntemler ile Sayısal Yükseklik Modeli Üretimi: Erzurum Aksu Köyü Örneği

Hava Fotogrametrisi ve Jeodezik Yöntemler ile Sayısal Yükseklik Modeli Üretimi: Erzurum Aksu Köyü Örneği TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası, 16. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı, 3-6 Mayıs 2017, Ankara. Hava Fotogrametrisi ve Jeodezik Yöntemler ile Sayısal Yükseklik Modeli Üretimi: Erzurum

Detaylı

KÜRESEL VE ELİPSOİDAL KOORDİNATLARIN KARŞİLAŞTİRİLMASİ

KÜRESEL VE ELİPSOİDAL KOORDİNATLARIN KARŞİLAŞTİRİLMASİ KÜRESEL VE ELİPSOİDAL KOORDİNATLARIN KARŞİLAŞTİRİLMASİ Doç. Dr. İsmail Hakkı GÜNEŞ İstanbul Teknik Üniversitesi ÖZET Küresel ve Elipsoidal koordinatların.karşılaştırılması amacı ile bir noktasında astronomik

Detaylı

Yönetmelik. V. N. ÇUBUKÇU Devlet Bakanı A.AKSU İçişleri Bakanı R.AKDAĞ Sağlık Bakanı. Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği

Yönetmelik. V. N. ÇUBUKÇU Devlet Bakanı A.AKSU İçişleri Bakanı R.AKDAĞ Sağlık Bakanı. Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği Karar Sayısı : 2005/9070 Yönetmelik Ekli Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği nin yürürlüğe konulması; Milli Savunma Bakanlığı nın 29/4/2005 tarihli ve 684 sayılı yazısı üzerine,

Detaylı

T.C. MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI HARİTA YÜKSEK TEKNİK OKULU KOMUTANLIĞI ANKARA

T.C. MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI HARİTA YÜKSEK TEKNİK OKULU KOMUTANLIĞI ANKARA T.C. MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI HARİTA GENEL KOMUTANLIĞI HARİTA YÜKSEK TEKNİK OKULU KOMUTANLIĞI ANKARA ÇİFT STANDART DAİRELİ KONFORM LAMBERT PROJEKSİYONUNDA TÜRKİYE HARİTASININ YAPILMASI Hrt. Tğm. Soner ÖZDEMİR

Detaylı

Datum. Doç. Dr. Saffet ERDOĞAN 1

Datum. Doç. Dr. Saffet ERDOĞAN 1 Datum Farklı datumlar haritalanacak yeryüzü bölümüne bağlı olarak geoide göre değişik elipsoid oryantasyonları (referans elipsoid) kullanırlar. Amaç seçilen elipsoide göre en doğru koordinatlama yapmaktadır.

Detaylı

Türkiye de Sabit GPS İstasyonlarının Tarihi ve TUSAGA-AKTİF Sistemi

Türkiye de Sabit GPS İstasyonlarının Tarihi ve TUSAGA-AKTİF Sistemi Türkiye de Sabit GPS İstasyonlarının Tarihi ve TUSAGA-AKTİF Sistemi Soner ÖZDEMİR, Yasin ERKAN, Bahadır AKTUĞ, Mustafa KURT, Onur LENK Harita Genel Komutanlığı, 06100 Cebeci ANKARA 18-11 Nisan 2011 ANKARA

Detaylı

JEODEZİK VERİLERDEN STRAIN (GERİNİM) ELEMANLARININ BELİRLENMESİ ÜZERİNE BİR İNCELEME

JEODEZİK VERİLERDEN STRAIN (GERİNİM) ELEMANLARININ BELİRLENMESİ ÜZERİNE BİR İNCELEME TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 5 Mayıs 009, Ankara JEODEZİK VERİLERDEN STRAIN (GERİNİM) ELEMANLARININ BELİRLENMESİ ÜZERİNE BİR İNCELEME FPoyraz,

Detaylı

HİDROGRAFİK MESAHA RAPORU (HMR) FORMATI

HİDROGRAFİK MESAHA RAPORU (HMR) FORMATI 01. Ait Olduğu Deniz : Çalışmanın icra edildiği denizin adı yazılacaktır (Karadeniz, Marmara Denizi, Ege Denizi, Akdeniz gibi). 02. Çalışmanın Adı : İcra edilen çalışmayı en iyi tanımlayacak şekilde yazılacaktır.

Detaylı

DSİ HARİTA VE HARİTA BİLGİLERİ ÜRETİMİ GENEL TEKNİK ŞARTNAMESİ

DSİ HARİTA VE HARİTA BİLGİLERİ ÜRETİMİ GENEL TEKNİK ŞARTNAMESİ T.C. ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Etüd ve Plan Dairesi Başkanlığı Harita Şube Müdürlüğü DSİ HARİTA VE HARİTA BİLGİLERİ ÜRETİMİ GENEL TEKNİK ŞARTNAMESİ MAYIS 2007

Detaylı

JEODEZİ KAYNAKLAR

JEODEZİ KAYNAKLAR JEODEZİ 03.03.2014 1 KAYNAKLAR AKSOY, A.: JEODEZİ I, II Ders Notu, İTÜ, İnşaat Fakültesi, Jeodezi ve Fotogrametri Müh. Bölümü, Jeodezi Kürsüsü Yayınları, No:3, 1980. ULUSOY, E.: Matematiksel Jeodezi, İ.

Detaylı

HARİTA TEKNİKERLİĞİ DERS NOTU

HARİTA TEKNİKERLİĞİ DERS NOTU T.C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ Sürekli Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi 015 HARİTA TEKNİKERLİĞİ DERS NOTU BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTA VE HARİTA BİLGİLERİ ÜRETİM YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukukî Dayanak,

Detaylı

Dünya nın şekli. Küre?

Dünya nın şekli. Küre? Dünya nın şekli Küre? Dünya nın şekli Elipsoid? Aslında dünyanın şekli tam olarak bunlardan hiçbiri değildir. Biz ilkokulda ve lisede ilk önce yuvarlak olduğunu sonra ortadan basık olduğunu sonrada elipsoid

Detaylı

BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTA VE HARİTA BİLGİLERİ ÜRETİM YÖNETMELİĞİ

BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTA VE HARİTA BİLGİLERİ ÜRETİM YÖNETMELİĞİ 4575 BÜYÜK ÖLEKLİ HARİTA VE HARİTA BİLGİLERİ ÜRETİM YÖETMELİĞİ Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi : 23/6/2005 o : 2005/9070 Dayandığı Kanunun Tarihi : 22/4/1925 o : 657 26/9/1984 o : 3045 3/5/1985 o : 3194

Detaylı

Öğretim Üyesi. Topoğrafya İnşaat Mühendisliği

Öğretim Üyesi. Topoğrafya İnşaat Mühendisliği Öğretim Üyesi Mehmet Zeki COŞKUN Y. Doç. Dr. İnşaat Fak., Jeodezi ve Fotogrametri Müh. Ölçme Tekniği Anabilim Dalı (212) 285-6573 coskunmeh@itu.edu.tr http://atlas.cc.itu.edu.tr/~coskun Adres Öğrenci görüşme

Detaylı

Harita Projeksiyonları

Harita Projeksiyonları Harita Projeksiyonları Bölüm Prof.Dr. İ. Öztuğ BİLDİRİCİ Amaç ve Kapsam Harita projeksiyonlarının amacı, yeryüzü için tanımlanmış bir referans yüzeyi üzerinde belli bir koordinat sistemine göre tanımlı

Detaylı

CBS İÇİN KONUMSAL VERİLERİN ELDE EDİLMESİNDE GZK GPS YÖNTEMİNİN KLASİK JEODEZİK YÖNTEME GÖRE DOĞRULUK VE MALİYET ANALİZLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

CBS İÇİN KONUMSAL VERİLERİN ELDE EDİLMESİNDE GZK GPS YÖNTEMİNİN KLASİK JEODEZİK YÖNTEME GÖRE DOĞRULUK VE MALİYET ANALİZLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI CBS İÇİN KONUMSAL VERİLERİN ELDE EDİLMESİNDE GZK GPS YÖNTEMİNİN KLASİK JEODEZİK YÖNTEME GÖRE DOĞRULUK VE MALİYET ANALİZLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI Ömer MUTLUOĞLU S.Ü.Teknik Bilimler MYO./Konya omutluoglu@selcuk.edu.tr

Detaylı

CBS. Projeksiyon. CBS Projeksiyon. Prof.Dr. Emin Zeki BAŞKENT. Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi 2010, EZB

CBS. Projeksiyon. CBS Projeksiyon. Prof.Dr. Emin Zeki BAŞKENT. Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi 2010, EZB Prof.Dr. Emin Zeki BAŞKENT Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi Elipsoid şeklindeki dünyanın bir düzlem üzerine indirilmesi ve koordinatlarının matematiksel dönüşümleridir. Harita üç şekilde projeksiyonu

Detaylı

Ölçme Bilgisi Jeofizik Mühendisliği Bölümü

Ölçme Bilgisi Jeofizik Mühendisliği Bölümü Ölçme Bilgisi Jeofizik Mühendisliği Bölümü Yrd. Doç. Dr. H. Ebru ÇOLAK ecolak@ktu.edu.tr Karadeniz Teknik Üniversitesi, GISLab Trabzon www.gislab.ktu.edu.tr/kadro/ecolak DÜŞEY MESAFELERİN YÜKSEKLİKLERİN

Detaylı

Yıldız Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü TOPOGRAFYA (HRT3351) Yrd. Doç. Dr. Ercenk ATA

Yıldız Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü TOPOGRAFYA (HRT3351) Yrd. Doç. Dr. Ercenk ATA Yıldız Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü 4. HAFTA KOORDİNAT SİSTEMLERİ VE HARİTA PROJEKSİYONLARI Coğrafi Koordinat Sistemi Yeryüzü üzerindeki bir noktanın konumunun enlem

Detaylı

İKİNCİ ÖĞRETİM DERS PROGRAMI

İKİNCİ ÖĞRETİM DERS PROGRAMI İKİNCİ ÖĞRETİM DERS PROGRAMI 1. Yarıyıl 1. Hafta ( 19.09.2011-23.09.2011 ) 16:00-17:50 : ÖLÇME BİLGİSİ I ANS Eğitim 6 Blok - 204 Ölçme bilgisinin tanımı, tarihçesi 18:00-20:50 : TRİGONOMETRİ ANS Eğitim

Detaylı

TOPOĞRAFYA Temel Ödevler / Poligonasyon

TOPOĞRAFYA Temel Ödevler / Poligonasyon TOPOĞRAFYA Temel Ödevler / Poligonasyon Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF 264/270 TOPOĞRAFYA DERSİ NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz http://jeodezi.karaelmas.edu.tr/linkler/akademik/marangoz/marangoz.htm

Detaylı

ACCURACY OF GPS PRECISE POINT POSITIONING (PPP)

ACCURACY OF GPS PRECISE POINT POSITIONING (PPP) i by Simge TEKİÇ B.S., Geodesy and Photogrammetry Engineering Yıldız Technical University, 2006 Submitted to the Kandilli Observatory and Earthquake Research Institute in partial fulfillment of the requirements

Detaylı

İÇİNDEKİLER BÖLÜM 1 ÖLÇME TEKNİĞİ VE HARİTA ALMA YÖNTEMLERİ

İÇİNDEKİLER BÖLÜM 1 ÖLÇME TEKNİĞİ VE HARİTA ALMA YÖNTEMLERİ İÇİNDEKİLER II Sayfa No: ÖNSÖZ...I İÇİNDEKİLER...III ŞEKİLLER LİSTESİ...VIII ÇİZELGELER LİSTESİ...XII EKLER LİSTESİ...XIII BÖLÜM 1 ÖLÇME TEKNİĞİ VE HARİTA ALMA YÖNTEMLERİ 1. ÖLÇME TEKNİĞİ VE HARİTA ALMA

Detaylı

Uzay Geriden Kestirme

Uzay Geriden Kestirme Uzay Geriden Kestirme (Eğik Uzunluklarla veya Düşey Açılarla Üçboyutlu Konum Belirleme ) Sebahattin BEKTAŞ* GİRİŞ Konum belirleme problemi günümüzde de jeodezinin en önemli problemi olmaya devam etmektedir.

Detaylı

TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası Konya Şubesi Uydu Teknikleri ve Kullanımı Hakkında Meslek Eğitimi Semineri

TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası Konya Şubesi Uydu Teknikleri ve Kullanımı Hakkında Meslek Eğitimi Semineri TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası Konya Şubesi Uydu Teknikleri ve Kullanımı Hakkında Meslek Eğitimi Semineri Yrd. Doç. Dr. Aydın ÜSTÜN Selçuk Üniversitesi e-posta: austun@selcuk.edu.tr Ocak,

Detaylı

TAKEOMETRİ GENEL BİLGİLER

TAKEOMETRİ GENEL BİLGİLER TAKEOMETRİ GENEL BİLGİLER Optik olarak yatay uzunlukların ve yükseklik farklarının klasik teodolit ve mira kullanılarak bulunması yöntemine takeometri adı verilmektedir. Takeometrik yöntemde amaç, bir

Detaylı

GÜNCELLEŞTİRİLMİŞ TÜRKİYE JEOİDİ (TG-99A) ( UPDATED TURKISH GEOID (TG-99A) )

GÜNCELLEŞTİRİLMİŞ TÜRKİYE JEOİDİ (TG-99A) ( UPDATED TURKISH GEOID (TG-99A) ) GÜNCELLEŞTİRİLMİŞ TÜRKİYE JEOİDİ (TG-99A) ( UPDATED TURKISH GEOID (TG-99A) ) Ali KILIÇOĞLU ÖZET Türkiye de GPS ile elde edilen elipsoid yüksekliklerinden uygulamada kullanılan ortometrik yüksekliklerin

Detaylı

HACİM HESAPLAMALARINDA LASER TARAMA VE YERSEL FOTOGRAMETRİNİN KULLANILMASI

HACİM HESAPLAMALARINDA LASER TARAMA VE YERSEL FOTOGRAMETRİNİN KULLANILMASI TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 12. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 11 15 Mayıs 2009, Ankara HACİM HESAPLAMALARINDA LASER TARAMA VE YERSEL FOTOGRAMETRİNİN KULLANILMASI M. Yakar

Detaylı

Sistemin işletilmesi TKGM ye aittir. İlk olarak sistem Haziran 2011 e kadar ücretsiz olaraksunuldu Şimdi, BHİKPK tarafından belirlenen ücrete tabidir

Sistemin işletilmesi TKGM ye aittir. İlk olarak sistem Haziran 2011 e kadar ücretsiz olaraksunuldu Şimdi, BHİKPK tarafından belirlenen ücrete tabidir The World Cadastre Summit, 21.04. PLANIN ESAS OLDUĞU KADASTRO ÇALIŞMALARINDA TUSAGA-AKTİF İN YERİ VE ÖNEMİ The World Cadastre Summit Congress&Exhibition İstanbul- 1 / 29 Nisan/ Sunum İçeriği 1- TUSAGA-AKTİF

Detaylı

JDF 242 JEODEZİK ÖLÇMELER 2. HAFTA DERS SUNUSU. Yrd. Doç. Dr. Hüseyin KEMALDERE

JDF 242 JEODEZİK ÖLÇMELER 2. HAFTA DERS SUNUSU. Yrd. Doç. Dr. Hüseyin KEMALDERE JDF 242 JEODEZİK ÖLÇMELER 2. HAFTA DERS SUNUSU Yrd. Doç. Dr. Hüseyin KEMALDERE 3 boyutlu uzayda Jeoit Z Y X Dünyaya en uygun elipsoid modeli ve yer merkezli dik koordinat sistemi Ülkemizde 2005

Detaylı

BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTA VE HARİTA BİLGİSİ ÜRETİM YÖNETMELİĞİ TASLAĞI. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukukî Dayanak, Yetki ve Sorumluluk, Yükümlülük

BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTA VE HARİTA BİLGİSİ ÜRETİM YÖNETMELİĞİ TASLAĞI. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukukî Dayanak, Yetki ve Sorumluluk, Yükümlülük BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTA VE HARİTA BİLGİSİ ÜRETİM YÖNETMELİĞİ TASLAĞI BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukukî Dayanak, Yetki ve Sorumluluk, Yükümlülük Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı; a) Deniz (Seyir) haritaları

Detaylı

İSTANBUL DA FARKLI TARİHLERDE YAPILMIŞ DOĞALGAZ ALT YAPI HARİTALARININ DOĞRULUK YÖNÜNDEN BİR KARŞILAŞTIRMASI

İSTANBUL DA FARKLI TARİHLERDE YAPILMIŞ DOĞALGAZ ALT YAPI HARİTALARININ DOĞRULUK YÖNÜNDEN BİR KARŞILAŞTIRMASI İSTANBUL DA FARKLI TARİHLERDE YAPILMIŞ DOĞALGAZ ALT YAPI HARİTALARININ DOĞRULUK YÖNÜNDEN BİR KARŞILAŞTIRMASI H. KURŞUN 1, Y. KALKAN 2 1 İstanbul Gaz Dağıtım Anonim Şirketi, Etüd Proje harita Müdürlüğü,İstanbul.

Detaylı

ARAZİ ÇALIŞMASI YÖNERGESİ

ARAZİ ÇALIŞMASI YÖNERGESİ YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ARAZİ ÇALIŞMASI YÖNERGESİ HAZIRLAYANLAR Prof. Dr. METİN SOYCAN Prof. Dr. UĞUR DOĞAN Doç. Dr. TÜRKAY GÖKGÖZ Doç. Dr. ATINÇ PIRTI Y.

Detaylı

TÜRKİYE DE JEOİT BELİRLEME ÇALIŞMALARI. Ahmet DİRENÇ, Mehmet SİMAV, Ali TÜRKEZER, Ali İhsan KURT, Mustafa KURT

TÜRKİYE DE JEOİT BELİRLEME ÇALIŞMALARI. Ahmet DİRENÇ, Mehmet SİMAV, Ali TÜRKEZER, Ali İhsan KURT, Mustafa KURT TÜRKİYE DE JEOİT BELİRLEME ÇALIŞMALARI Ahmet DİRENÇ, Mehmet SİMAV, Ali TÜRKEZER, Ali İhsan KURT, Mustafa KURT Harita Genel Komutanlığı, Jeodezi Dairesi Başkanlığı Tıp Fakültesi Caddesi, 06100, Dikimevi,

Detaylı

ÖLÇME UYGULAMASI YÖNERGESİ YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖLÇME TEKNİĞİ ANABİLİM DALI. Ders Koordinatörü: Prof.Dr.

ÖLÇME UYGULAMASI YÖNERGESİ YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖLÇME TEKNİĞİ ANABİLİM DALI. Ders Koordinatörü: Prof.Dr. YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ÖLÇME TEKNİĞİ ANABİLİM DALI ÖLÇME UYGULAMASI YÖNERGESİ Ders Koordinatörü: Prof.Dr. Engin GÜLAL 2015-2016 Güz Yarıyılı GRUP BİLGİLERİ Grup No Kapasite

Detaylı

A RESEARCH ON DIFFERENT QUANTITY CHANGES ON GPS MEASUREMENTS IN RESPECT OF MEASUREMENT DURATION

A RESEARCH ON DIFFERENT QUANTITY CHANGES ON GPS MEASUREMENTS IN RESPECT OF MEASUREMENT DURATION GPS ÖLÇMELERİNDE FARKLI BÜYÜKLÜKTEKİ DEĞİŞİMLERİN ÖLÇÜM SÜRELERİNE GÖRE ARAŞTIRILMASI F. POYRAZ, E. GÜLAL, H. ERDOĞAN, B. AKPINAR Yıldız Teknik Üniversitesi, Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü.,

Detaylı

TÜRKİYE YÜKSEKLİK SİSTEMİNİN MODERNİZASYONU

TÜRKİYE YÜKSEKLİK SİSTEMİNİN MODERNİZASYONU TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 13. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 18 22 Nisan 2011, Ankara TÜRKİYE YÜKSEKLİK SİSTEMİNİN MODERNİZASYONU Ali Türkezer 1, Mehmet Simav 1, Erdinç Sezen

Detaylı

Yükseklik Ölçme (Nivelman) Prof.Dr.Mustafa KARAŞAHİN

Yükseklik Ölçme (Nivelman) Prof.Dr.Mustafa KARAŞAHİN Yükseklik Ölçme (Nivelman) Prof.Dr.Mustafa KARAŞAHİN Yükseklik Ölçümü Arazide, yerleri belli olan noktaların deviz seviyesine göre yüksekliklerinin belirlenmesi işlemidir. Noktalar arasındaki yükseklik

Detaylı