DAH L YE ÖZET B LG LER VE GÜNCEL NOTLAR DAH L YE CEP K TABI. Dördüncü Bask

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "DAH L YE ÖZET B LG LER VE GÜNCEL NOTLAR DAH L YE CEP K TABI. Dördüncü Bask"

Transkript

1

2

3 DAH L YE CEP K TABI DAH L YE ÖZET B LG LER VE GÜNCEL NOTLAR Dördüncü Bask Editör MARC S. SABATINE, M.D., M.P.H. ASSOCIATE PREFESSOR OF MEDICINE HARVARD MEDICAL SCHOOL Çeviri Editörleri Prof. Dr. Muhammet Güven ç Hastal klar Anabilim Dal Yo un Bak m Bilim Dal Doç. Dr. Leylagül Kaynar ç Hastal klar Anabilim Dal Hematoloji Bilim Dal Doç. Dr. Fatih Tanr verdi ç Hastal klar Anabilim Dal Endokrinoloji ve Metabolizma Hastal klar Bilim Dal GÜNEfi TIP K TABEVLER

4 DAH L YE CEP K TABI Türkçe Telif Haklar 2015 Orjinal Ad : Pocket Medicine Yay nevi: Wolters Kluwer Lippincott Williams & Wilkins Yazarlar: Marc S. Sabatine Çeviri Editörleri: Prof. Dr. Muhammet Güven, Doç. Dr. Leylagül Kaynar, Doç. Dr. Fatih Tanr verdi Orjinal ISBN: Kitab n 5846 ve 2936 say l Fikir ve Sanat Eserleri Yasas Hükümleri gere ince (kitab n bir bölümünden al nt yap lamaz, fotokopi yöntemiyle ço alt lamaz, resim, flekil, flema, grafik v.b. ler kopya edilemez) tüm haklar Günefl T p Kitabevleri Ltd fiti. ne aittir. Yay nc ve Genel Yay n Yönetmeni: Murat Y lmaz Genel Yay n Yönetmeni Yard mc s : Polat Y lmaz Yay n Dan flman : Ali Aktafl Dizgi-Düzenleme: H. Turgut Yozgatl Kapak Tasar m: Olcay Tafldemir Bask : Ayr nt Bas m Yay n ve Matbaac l k Hiz. San. Tic. Ltd. fiti. vedik Organize Sanayi Bölgesi 28. Cad Sok. No: 105-A Ostim/ANKARA Tel: Fax: Sertifika No:13987 UYARI Medikal bilgiler sürekli de iflmekte ve yenilenmektedir. Standart güvenlik uygulamalar dikkate al nmal, yeni araflt rmalar ve klinik tecrübeler fl nda tedavilerde ve ilaç uygulamalar ndaki de iflikliklerin gerekli olabilece i bilinmelidir. Okuyuculara ilaçlar hakk nda üretici firma taraf ndan sa lanan ilaca ait en son ürün bilgilerini, dozaj ve uygulama flekillerini ve kontrendikasyonlar kontrol etmeleri tavsiye edilir. Her hasta için en iyi tedavi fleklini ve en do ru ilaçlar ve dozlar n belirlemek uygulamay yapan hekimin sorumlulu undad r. Yay nc ve editörler bu yay ndan dolay meydana gelebilecek hastaya ve ekipmanlara ait herhangi bir zarar veya hasardan sorumlu de ildir.

5 Katk da Bulunanlar Çeviriye Katk da Bulunanlar Girifl Önsöz Çeviri Editörü Önsözü Ç NDEK LER KARD YOLOJ Rajat Gupta, Vivany R. Taqueti, David M. Dudzinski, Rory B. Weiner, Michelle O Donogheu, Marc S. Sabatine Çeviri: Dr. brahim Özdo ru, Dr. Mehmet Güngör Kaya, Dr. Tu rul nanç, Dr. Ali Do an, Dr. Nihat Kalay Elektrokardiyografi 1-1 Gö üs A r s 1-3 Kah Noninvazif De erlendirme 1-4 Koroner Anjiyografi ve Revaskülarizasyon 1-5 Akut Koroner Sendrom 1-6 Pulmoner Arter Kateteri ve Bireysellefltirilmifl Tedavi 1-12 Kalp Yetmezli i 1-14 Kardiyomiyopatiler 1-17 Kalp Kapak Hastal klar 1-20 Perikardiyal Hastal klar 1-25 Hipertansiyon 1-28 Aortik Anevrizma 1-30 Akut Aortik Sendromlar 1-31 Aritmiler 1-32 Atrial Fibrilasyon 1-35 Senkop 1-37 Kalp çi Cihazlar 1-39 Kardiak D fl Cerrahi için Kardiak Risk De erlendirmesi 1-40 PULMONARY Mary Berlik Rice, Kathryn A. Hibbert, Atul Malhotra Çeviri: Dr. Nuri Tutar, Dr. nsu Y lmaz, Dr. Ramazan Coflkun Dispne 2-1 Solunum Fonksiyon Testleri (SFT) 2-1 Ast m 2-2 Kronik Obstrüktif Akci er Hastal 2-5 Hemoptizi 2-7 Soliter Pulmoner Nodül 2-7 Obstrüktif Uyku Apnesi (OSA) 2-8 ntertisiyel Akci er Hastal 2-9 Plevral Efüzyon 2-11 Venöz Tromboemboli (VTE) 2-13 Pulmoner Hipertansiyon (PHT) 2-16 Solunum Yetmezli i 2-18 Mekanik Ventilasyon 2-19 Akut Solunum S k nt s Sendromu 2-22 Sepsis 2-23 GASTROENTEROLOJ Louis J. Cohen, Andrew S. de Lemos, Lawrence S. Friedman Çeviri: Dr. Kadri Güven, Dr. fiebnem Gürsoy, Dr. Alper Yurci, Dr. Gülten Sezgin Can Özofagus ve Mide Hastal klar 3-1 Gastrointestinal Kanama 3-3 Diyare, Konstipasyon ve leus 3-5 Divertiküler Hastal k 3-9 nflamatuvar Barsak Hastal 3-10 vii x xii xiii xiv

6 ntestinal skemi 3-12 Pankreatitler 3-13 Karaci er Test Bozukluklar 3-15 Hepatitler 3-17 Akut Karaci er Yetmezli i 3-20 Siroz 3-21 Hepatik Vasküler Hastal k 3-25 Asitler 3-26 Bilier Kanal Hastal 3-27 NEFROLOJ Andrew L. Lundquist, Eugene P. Rhee, Hasan Bazari Çeviri: Dr. Murat Hayri Sipahio lu, Dr. Ayd n Ünal, Dr. smail Koçyi it Asit-Baz Bozukluklar 4-1 Sodyum ve Su Dengesi 4-6 Potasyum Dengesi 4-10 Böbrek Yetmezli i 4-12 Glomerüler Hastal k 4-16 drar Analizi 4-18 Böbrek Tafl 4-19 HEMATOLOJ -ONKOLOJ Andrew J. Aguirre, Franklin W. Huang, David B. Sykes, David T. Ting, Daniel J. DeAngelo, David P. Ryan Çeviri: Dr. Leylagül Kaynar, Dr. Halit Karaca, Dr. Serdar fi vg n, Dr. Veli Berk Anemi 5-1 Hemostaz Bozukluklar 5-6 Trombosit Hastal klar 5-7 P ht laflma Bozukluklar 5-10 Hiperkoagulabil Durumlar 5-11 Lökosit Bozukluklar 5-12 Transfüzyon Tedavisi 5-13 Myelodisplastik Sendrom (MDS) 5-14 Myeloproliferatif Neoplaziler (MPN) 5-15 Lösemi 5-17 Lenfoma 5-21 Plazma Hücre Hastal klar 5-24 Hematopoetik Kök Hücre Nakli (HKHN) 5-26 Akci er Kanseri 5-28 Meme Kanseri 5-30 Prostat Kanseri 5-32 Kolorektal Kanser 5-33 Pankreatik Tümörler 5-35 Onkolojik Aciller 5-36 Primeri Bilinmeyen Kanserler 5-37 NFEKS YON HASTALIKLARI Roby P. Bhattacharyya, Rachel P. Simmons, Nesli Basgoz Çeviri: Dr. Gökhan Metan, Dr. Hayati Demiraslan, Dr. Ayflegül Ulu K l ç Pnömoni 6-1 Fungal Enfeksiyonlar 6-3 Duyarl Konaklarda Enfeksiyonlar 6-4 Üriner Sistem Enfeksiyonlar ( YE) 6-5 Yumuflak Doku ve Kemik Enfeksiyonlar 6-6 Sinir Sisteminin Enfeksiyonlar 6-9 Bakteriyel Endokardit 6-12 Tüberküloz 6-15 HIV/AIDS 6-17 Kene Kaynakl Hastal klar 6-21 Nedeni Bilinmeyen Atefl (NBA) 6-23

7 ENDOKR NOLOJ Alaka Ray, Geoffrey A. Walford, Michael Mannstadt Çeviri: Dr. Fatih Tanr verdi, Dr. Züleyha Karaca Hipofiz Bozukluklar 7-1 Multipl Endokrin Sistem Hastal klar 7-2 Tiroid Bozukluklar 7-3 Adrenal Bozukluklar 7-7 Kalsiyum Bozukluklar 7-11 Diabetes Mellitus 7-13 Lipid Bozukluklar 7-16 ROMATOLOJ Gwen C. Crevensten, Katherine P. Liao, Robert P. Friday Çeviri: Dr. Soner fienel Artrit Genel Bak fl 8-1 Romatoid Artrit (RA) 8-3 Tekrarlayan Polikondrit 8-4 Kristal Birikimli Artritler 8-5 Seronegatif Spondiloartritler 8-7 Enfeksiyöz Artrit ve Bursit 8-9 Konnektif Doku Hastal klar 8-11 Sistemik Lupus Eritematozus (SLE) 8-15 Vaskülit 8-17 Kriyoglobulinemi 8-21 Amiloidoz 8-22 NÖROLOJ David Y. Hwang, Atul Maheshwari, Mikael L. Rinne, David M. Greer Çeviri: Dr. Sevda smailo ullar Mental Durum De iflikli i 9-1 Nöbetler 9-3 Alkol Yoksunlu u 9-5 nme 9-6 Güçsüzlük ve Nöromüsküler Disfonksiyon 9-8 Bafla r s 9-10 Bel ve Spinal Kord Hastal 9-11 EKLER Çeviri: Ramazan Çoflkun KYD Algoritmalar 10-1 YBÜ laçlar 10-4 Antibiyotikler 10-6 Formül ve H zl Referans 10-7 KISALTMALAR 11-1 NDEKS -1 PHOTO INSERTS Radyoloji P-1 Ekokardiyografi P-9 Koroner Anjiyografi P-13 Peripheral Blood Smears P-13 Lösemiler P-14 drar Analizi P-15

8 KATKIDA BULUNANLAR Andrew J. Aguirre, MD, PhD Internal Medicine Resident, Massachusetts General Hospital Nesli Basgoz, MD Associate Chief and Clinical Director, Infectious Disease Division, Massachusetts General Hospital Associate Professor of Medicine, Harvard Medical School Hasan Bazari, MD Attending Physician, Nephrology Unit, Massachusetts General Hospital Program Director, Internal Medicine Residency, Massachusetts General Hospital Associate Professor of Medicine, Harvard Medical School Roby P. Bhattacharyya, MD, PhD Internal Medicine Resident, Massachusetts General Hospital Louis J. Cohen, MD Internal Medicine Resident, Massachusetts General Hospital Gwen C. Crevensten, MD Internal Medicine Resident, Massachusetts General Hospital Andrew S. de Lemos, MD Gastroenterology Fellow, Massachusetts General Hospital Daniel J. DeAngelo, MD, PhD Clinical Director, Adult Leukemia Program, Dana-Farber Cancer Institute & Brigham and Women's Hospital Associate Professor of Medicine, Harvard Medical School David M. Dudzinski, MD, JD Cardiology Fellow, Massachusetts General Hospital Robert P. Friday, MD, PhD Attending Physician, Rheumatology Unit, Massachusetts General Hospital Associate Director, Rheumatology Fellowship Program, Massachusetts General Hospital Instructor in Medicine, Harvard Medical School Lawrence S. Friedman, MD Chair, Department of Medicine, Newton-Wellesley Hospital Assistant Chief of Medicine, Massachusetts General Hospital Professor of Medicine, Harvard Medical School Professor of Medicine,Tufts University School of Medicine David M. Greer, MD, MA Director, Neurological Consultation Service, Massachusetts General Hospital Program Director, Partners Neurology Residency Program Associate Professor of Neurology, Harvard Medical School Rajat Gupta, MD Internal Medicine Resident, Massachusetts General Hospital

9 Kathryn A. Hibbert, MD Pulmonary and Critical Care Fellow, Harvard Medical School Franklin W. Huang, MD, PhD Internal Medicine Resident, Massachusetts General Hospital David Y. Hwang, MD Neurology Resident, Partners Neurology Residency Katherine P. Liao, MD, MPH Rheumatology Fellow, Brigham and Women's Hospital Andrew L. Lundquist, MD Internal Medicine Resident, Massachusetts General Hospital Atul Maheshwari, MD Neurology Resident, Partners Neurology Residency Atul Malhotra, MD Associate Physician, Divisions of Pulmonary & Critical Care and Sleep Medicine, Brigham and Women's Hospital Medical Director of the Brigham Sleep Disorders Program Associate Professor of Medicine, Harvard Medical School Michael Mannstadt, MD Assistant Physician, Endocrine Unit, Massachusetts General Hospital Instructor in Medicine, Harvard Medical School Michelle O'Donoghue, MD, MPH Investigator.TIMI Study Group and Associate Physician, Cardiovascular Division, Brigham and Women's Hospital Affiliate Physician, Cardiology Division, Massachusetts General Hospital Instructor in Medicine, Harvard Medical School Alaka Ray, MD Internal Medicine Resident, Massachusetts General Hospital Eugene P. Rhee, MD Nephrology Fellow, BWH/MGH Joint Nephrology Fellowship Program Mary Berlik Rice, MD Internal Medicine Resident, Massachusetts General Hospital Mikael L. Rinne, MD, PhD Neurology Resident, Partners Neurology Residency David P. Ryan, MD Clinical Director, Massachusetts General Hospital Cancer Center Associate Chief of Hematology/Oncology, Massachusetts General Hospital Associate Professor of Medicine, Harvard Medical School Marc S. Sabatine, MD, MPH Vice Chair.TIMI Study Group and Associate Physician, Cardiovascular Division, Brigham and Women's Hospital Affiliate Physician, Cardiology Division, Massachusetts General Hospital Associate Professor of Medicine, Harvard Medical School

10 Rachel P. Simmons, MD Infectious Disease Fellow, Massachusetts General Hospital and Brigham and Women's Hospital David B. Sykes, MD, PhD Hematology-Oncology Fellow, Dana-Farber/Partners CancerCare Hematology/Oncology Program Viviany R.Taqueti, MD Internal Medicine Resident, Massachusetts General Hospital David T.Ting, MD Hematology-Oncology Fellow, Dana-Farber/Partners CancerCare Hematology/Oncology Program Geoffrey A. Walford, MD Endocrinology Fellow, Massachusetts General Hospital Rory B.Weiner, MD Cardiology Fellow, Massachusetts General Hospital

11 ÇEV R YE KATKIDA BULUNANLAR Yrd. Doç. Dr. Veli Berk ç Hastal klar Anabilim Dal Onkoloji Bilim Dal Yrd. Doç. Dr. Ramazan Coflkun ç Hastal kar Anabilim Dal Yo un Bak m Bilim Dal Yrd. Doç. Dr. Hayati Demiraslan Klinik Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastal klar Anabilim Dal Doç. Dr. Ali Do an Kardiyoloji Anabilim Dal Prof. Dr. fiebnem Gürsoy ç Hastal klar Anabilim Dal Gastroenteroloji Bilim Dal Prof. Dr. Kadri Güven ç Hastal klar Anabilim Dal Gastroenteroloji Bilim Dal Doç. Dr. Tu rul nanç Kardiyoloji Anabilim Dal Doç. Dr. Sevda smailo ullar Nöroloji Anabilim Dal Doç. Dr. Nihat Kalay Kardiyoloji Anabilim Dal Yrd. Doç. Dr. Halit Karaca ç Hastal klar Anabilim Dal Onkoloji Bilim Dal Doç. Dr. Züleyha Karaca ç Hastal klar Anabilim Dal Endokrinoloji ve Metabolizma Hastal klar Bilim Dal Doç. Dr. Mehmet Güngör Kaya Kardiyoloji Anabilim Dal Doç. Dr. Leylagül Kaynar ç Hastal klar Anabilim Dal Hematoloji Bilim Dal Yrd. Doç. Dr. Ayflegül Ulu K l ç Klinik Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastal klar Anabilim Dal Yrd. Doç. Dr. smail Koçyi it ç Hastal klar Anabilim Dal Nefroloji Bilim Dal Doç. Dr. Gökhan Metan Klinik Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastal klar Anabilim Dal Doç. Dr. brahim Özdo ru Kardiyoloji Anabilim Dal Doç. Dr. Soner fienel ç Hastal klar Anabilim Dal Romatoloji Bilim Dal Uzm. Dr. Gülten Can Sezgin ç Hastal klar Anabilim Dal Gastroenteroloji Bilim Dal Doç. Dr. Murat Hayri Sipahio lu ç Hastal klar Anabilim Dal Nefroloji Bilim Dal Yrd. Doç. Dr. Serdar fi vg n ç Hastal klar Anabilim Dal Hematoloji Bilim Dal Doç. Dr. Fatih Tanr verdi ç Hastal klar Anabilim Dal Endokrinoloji ve Metabolizma Hastal klar Bilim Dal Yrd. Doç. Dr. Nuri Tutar Gö üs Hastal klar ve Tüberküloz Anabilim Dal

12 Doç. Dr. Ayd n Ünal ç Hastal klar Anabilim Dal Nefroloji Bilim Dal Doç. Dr. Alper Yurci ç Hastal klar Anabilim Dal Gastroenteroloji Bilim Dal Yrd. Doç. Dr. nsu Y lmaz Gö üs Hastal klar ve Tüberküloz Anabilim Dal

13 LKSÖZ Medicine Cep Kitab 'n sunmak benim için heyecan verici! Bilgi fazlal n n oldu u bir dönemde "Stajyer doktorlar için neden baflka bir k lavuz?" fleklinde mant ksal bir soru sorulabilir. Çok say da kaynak kitapta veya bilgisayar n bir tuflunda kullan ma haz r genifl bilgiler olmas na ra men bu bilgiler genellikle stajyer doktorlara ay r c tan ve tedavi konular n aç klamakta beklediklerinden daha az yard mc olmaktad r. Medicine Cep Kitab stajyer doktorlardan ve ö retim üyelerine uzanan bir aral kta t p alan yla ilgili ekibin ortak giriflimidir. Bu iflbirli i stajyer doktorlar taraf ndan büyük s kl kta karfl lafl lan t bbi sorunlara h zl fakat dikkatli bir ilk yaklafl m sa lamak için tasarlanm flt r. Hastan n baflvurusundan saatler sonra vizitlerde ö retim üyelerinden stajyerlere s kl kla gelen sorular teflhise gitmek ve tedaviye bafllamak için öngörülen önemli yollar olufltururlar. Bu yaklafl m hastan n tetkiklerini dayanarak kan ta dayal t bbi tart flmay kolaylaflt racakt r. yi düzenlenmifl bu el kitab her stajyere hastay uygun bir flekilde zaman nda de erlendirme, tan y destekleyici kan tlar ve terapötik müdahalenin muhtemel sonuçlar n düflünmeye yönelterek bu yönde yeteneklerinin geliflmesine yard mc olacakt r. Medicine Cep Kitab 'n n t p e itimine ve hastalar m z n bak m na de erli katk - lar n n olaca görülecektir. DENNIS A. AUSIELLO, MD Physician-in Chief, Massachusetts General Hospital Jackson Prefessor of Clinical Medicine, Harvard Medical School

14 ÖNSÖZ Jenny, Matteo ve Natalie için sevgilerle Asistan hekimler, yandal asistanlar ve uzman doktorlar taraf ndan kaleme al nan Medicine Cep Kitab 'n n amac mümkün oldu unca k sa yoldan hastaya ilk yaklafl m ve yatan hastalarda s k görülen t bbi problemler konusunda klinisyen için gerekli bilgiyi sa lamakt r. Önceki bask lar m za olan muaazam geri dönüfller klinisyenler için önemli bir bofllu u doldurmak konusunda yard mc olabilece imizi ortaya koydu. Dördüncü bask ile birlikte her konuyla ilgili kapsaml güncelleme, bir çok yeni konunun eklenmesi (aortik sendrom, sepsis, obstruktif uyku apnesi, karaci erin vasküler hastal klar, diüretiklerin uygun kullan m, viral solunum yolu enfeksiyonlar, duyarl konaklarda enfeksiyonlar, yo- un glisemik kontrol, eklem a r l ve alkol yoksunlu u yaflayan hastaya yaklafl m içeren ); 2010 y l n n ortas na do ru yay nlanan önemli çal flmalar ve en yeni gözden geçirmeleri referans alan; ve eklenmifl yüksek rezolüsyonlu gö üs tomografi görüntüleri, gö üs ve bat n tomografileri, ekokardiyogramlar ve periferik kan yaymas ile idrar fotomikrograflar içeren önemli baz gelifltirmeler geliyor. Daha iyi gelifltirmeler için önerileri de bekliyoruz. Tabii ki t p herhangi bir boyutta kitaba s d r lmayacak kadar genifl bir aland r. Burada bahsedilen birçok bafll a adanm fl ayr ayr bölümler mevcuttur. Medicine Cep Kitab daha kesin kaynaklara baflvurmadan önce ilk teflhis ve yönetimi sürecine rehberlik etmek için sadece bafllang ç noktas n oluflturmaktad r. Buradaki öneriler mümkün oldu- u kadar kan ta dayal olmas na ra men t p hem bir bilim hem de bir sanatt r. Her zaman oldu u gibi klinik de erlendirmenin yap lmas her senaryo için uygulanmal d r. Stajyer doktorlara, yan dal uzmanlar na ve Massachusetts Hastanesi Uzmanlar na destekleri için minnettar m. Böyle bilgili, özel ve sevecen bir hekim grubu ile çal flmak ayr cal kt r. Bafl asistan olarak sahip oldu um en iyi deneyimlerden biri olarak her zaman orada geçirdi im zaman an msar m Hasan Bazari, Denny Ausiello, Larry Friedman, Nesli Baflgöz, Mort Swartz, Eric Isselbacher, Bili Dec, Mike Fifer, Roman DeSanctis ve son olarak da Charlie McCabeile Peter Yurchak gibi seçkin klinik dan flmanlara da minnettar m. Aileme destekleri ve sevgileri; ve tabi ki eflim Jennifer Tseng'e cerrah olmas na ra men en yak n dan flman m, en iyi arkadafl m ve hayat m n aflk oldu u için özel teflekkürlerimi sunuyorum. Bu zor fakat inan lmaz de erli doktorluk yolculu unda Medicine Cep Kitab 'n yararl bulaca n z umuyorum. MARC K. SABATINE, MD, MPH

15 ÇEV R ED TÖRLER N N ÖNSÖZÜ Gerek t p e itimi, gerekse uzmanl k e itimi boyunca veya e itim sonras sa l k hizmeti sunumunda daima elimizin alt nda olacak bir baflvuru kayna na ihtiyaç duyar z. Günümüzde bilgi çok fazla artm fl ve bilgiye ulafl m kolaylaflm fl olsa da cebimizde tafl bilece imiz bir kayna n yerini hiçbir fley tutamaz. Sahip oldu unuz bu kitap ö rencilik ve hekimlik hayat n z boyunca size yard mc olmas için haz rlanm fl, genifl bir çeviri ekibiyle kullan m n za haz r hale getirilmifltir. Kitap dahili hastal klar konusunda en s k karfl lafl - lan problemler konusunda sizlere yard mc olacakt r. Bir textbook de ildir. Ancak konular haz rlaman z ve kolayca anlaman z için gereken tüm bilgileri içermektedir. Bu nedenle baflvuru kayna niteli indedir. Bu kitab n haz rlanmas nda eme i geçen tüm çeviri ekibine, sizlere ulaflmas nda katk lar olan Günefl T p Kitabevleri çal flanlar n, zamanlar n çald m z ailelerimize flükranlar m z sunuyoruz. Prof. Dr. MUHAMMET GÜVEN Doç. Dr. LEYLAGÜL KAYNAR Doç. Dr. FAT H TANRIVERD

16 ELEKTROKARD YOGRAF Yaklafl m (sistemik yaklafl m hayati önem tafl r) H z (taflikardik mi, bradikardik mi?) ve ritim (P ve QRS aras ndaki iliflki nas l?) ntervaller (PR, QRS, QT) ve eksen (LAD veya RAD?) Odac k anormalli i (LAA ve/veya RAA var m? LVH ve/veya RVH var m?) QRST de ifliklikleri (Q dalgalar, V 1 -V 6 R progresyon kayb, ST / veya T dalgas de ifliklikleri var m?) fiekil 1-1. QRS ekseni Çeviri: Dr. brahim Özdo ru, Dr. Mehmet Güngör Kaya, Dr. Tu rul nanç, Dr. Ali Do an, Dr. Nihat Kalay normal eksen Sol eksen sapmas (LAD) Tan m: - 30 den daha negatif eksen (derivasyon II de S > R) Etiyoloji: LVH, LBBB, inferior MI, WPW Sol anterior fasiküler blok: LAD (-45 den -90 a) ve avl de qr ve QRS >120 ms ve LAD ye sebep olacak baflka bir durumun yoklu u (mesela M ) Sa eksen sapmas (RAD) Tan m: +90 den ileri eksen (derivasyon I de S > R) Etiyoloji: RVH, PE, KOAH (genellikle < +110 ), septal defektler, lateral MI, WPW Sol posterior fasiküler blok: RAD ( ) ve I ve avl de rs ve III ve avf de QRS <120 ms ve RAD ye sebep olacak baflka bir durumun yoklu u EKG 1-1 Dal Bloklar (Circ 2009;119:e235) Bafllang ç depolarizasyonu septumu soldan sa a do ru geçer (V 1 'de r Normal ve V 6 'da q; not: LBBB'de yok) bunu LV bask n olacak flekilde LV ve RV serbest duvar takip eder (not: RV depolarizasyonu daha geç olur ve RBBB'de görülebilir.) 1. QRS 120 ms ( = inkomplet) RBBB 2. Sa gö üs derivasyonlar nda (V 1, V 2 ) rsr 3. I ve V 6 da genifl S dalgas 4. Sa gö üs derivasyonlar nda ± ST veya TWI 1. QRS 120 msec ( = inkomplet) 2. I, avl, V 5 -V 6 da genifl, slurred (e imli) monofazik R (e er LBBB kardiyomegali varsa V 5 -V 6 'da ± RS 3. I, V 5 ve V 6 'da Q yoklu u (avl'de dar bir q olabilir) 4. Ana QRS defleksiyonuyla ters yönde ST ve Tw yer de iflimi 5. nferior derivasyonlarda ± Rpk, LAD, Qw'ler Bifasiküler blok: LBBB + LAFB/LPFB Uzam fl QT intervali (JAMA 2003;289:2120; NEJM 2004;350:1013; QRS kompleksinin bafllang c ndan T dalgas n n sonuna kadar QT ölçülür (en uzun QT yi ölç) QT kalp h z ile birlikte de iflir Bazett formülü ile düzelt: QTc = QT/ RR (saniye olarak), formül çok yüksek ve çok düflük kalp h z nda do ru sonuç vermez (normal QTc < 450 ms erkek ve <460 ms bayan) Etiyoloji: Antiaritmikler: s n f la (prokainamid, dizopramid), s n f III (amiadoran, sotalol) Psikotik ilaçlar: antipsikotikler (fenotiazinler, haloperidol, atipikler), Li, SSRI? TCA Antimikrobikler: makrolitler, kinolonlar, vorikonazol, fentamidin, atovekon, klorokin, amantadin, foskarnet, atazanavir, TMP-SMX? Di er ilaçlar: antiemetikler (droperidol, 5-HT 3 antagonistleri), alfuzosin, metadon, ranolazin, Elektrolit düzensizlikleri: hipoca, hipok? hipomg? Otonomik disfonksiyon: KK (derin TWI), inme, karotid endarterektomi, boyun diseksiyonu Konjenital (uzun QT sendromu): K, Na, Ca kanal bozukluklar, Çeflitli nedenler: KAH, KMP, bradikardi, yüksek dereceli AVB, hipotiroidizm, hipotermi EKG P dalga Kriteri Sol Atriyal Anomali (LAA) msn veya msn Sa Atriyal Anomali (RAA) Sol ventriküler hipertrofi (LVH) (Circ 2009;119:e251) Etiyoloji: HTN, AS/AY, HKMP, aort koarktasyonu Kriterler (hepsi <%50 Se ve >%85 Sp ile birlikte) Romhilt-Estes puan skorlama sistemi: 4 puan = muhtemel, 5 puan = kesin amplitüd (afla dakilerden herhangi biri): ekstremite derivasyonlarda en büyük R veya S 20 mm veya V 1 veya V 2 de S 30 mm veya V 5 veya V 6 da R 30 mm (3 puan) veya

17 1-2 EKG QRS defleksiyonuna ters ST nin yer de iflimi: dijital kullan m olmadan (3 puan); dijital kullan m ile beraber (1 puan); LAA (3 puan); LAD (2 puan); QRS süresi 90 ms (1 puan) V 5 veya V 6 da intrinsikoid defleksiyon (QRS kompleksinin bafllang c ndan R dalga pikine kadar geçen zaman) 50 ms (R dalgas n n tepe noktas nda bafllayan QRS) (1 puan) Sokolow-Lyon: V 1 de S + V 5 veya V 6 da R 35 mm Cornell: avl de R + V 3 de S >28 mm (erkeklerde) veya >20 mm (kad nlarda) Di erleri: avl de R 11 mm (veya LAD/LAFB varsa 13 mm ve III de S 15 mm Sa ventrikül hipertrofisi (RVH) (Circ 2009;119:e251) Etiyoloji: kor pulmonale, konjenital (tetraloji, BAT, PS, ASD, VSD), MS, TY Kriterler (kriterlerin hepsi sensitif olmama e iliminde; ancak KOAH hastalar hariç oldukça spesifiktir) V1 de R >S veya V 1 de R 7 mm, V 5 veya V 6 da S 7 mm, gö üs derivasyonlar nda R/S oran nda düflme RAD (LVH + RAD veya V 5 veya V 6 da belirgin S biventriküler hipertrofi) V 1 veya V 2 de bask n R dalgas n n ay r c tan s Ventriküler geniflleme: RVH (RAD, RAA, l, V 5, V 6 da derin S dalgalar ); HKMP Miyokardiyal hasar: gerçek posterior MI (s kl kla M ); Duchenne müsküler distrofi Anormal depolarizasyon: RBBB (QRS > 120 ms, rsr ); WPW ( PR, δ dalgas, QRS) Di erleri: dekstroversiyon; derivasyonlar n yanl fl yerlefltirilmesi; normal varyant R progresyon kayb (Rpk) (Archives 1982;142:1145) Tan m: Aflikar Q dalgalar olmaks z n anterior kuvvetlerin kayb (V 1 -V 3 ); V 3 de R dalgas 3 mm Etiyoloji: eski anteroseptal MI (genellikle V 3 de R dalgas 1.5 mm, ± kal c ST veya TWI V 2 ve V 3 ) kardiyomiyopati LVH (belirgin sol prekordiyal voltajla birlikte gecikmifl R dalgas kayb ) RVH/KOAH (derivasyon l de küçük R dalgas ve belirgin S dalgas ) LBBB; WPW; kalbin saat yönünde dönüflü; derivasyonlar n yanl fl yerlefltirilmesi Patolojik Q dalgalar Tan m: 30 ms veya ayn komplekste R dalgas n n yüksekli inin %25 inden büyük I, avl, V 5 ve V 6 da küçük (septal) q dalgalar normaldir, III, avr, V 1 de izole Qw olabilir LBBB, infiltratif hastal k, HKMP, KOAH, PTX, WPW de psödoinfarkt patterni görülebilir ST segment elevasyonu (STE) (NEJM 2003;349:2128; Circ 2009;119:e241,e262) Akut MI (yukar do ru bombeleflme ± TWI) veya kal c STE ile önceki MI Koroner spazm (prinzmetal anjina; koroner bir da l mda geçici STE) Miyoperikardit (diffüz, yukar do ru çukurlaflma STE; iliflkili PR ; Tw genellikle yukar do ru) HKMP, Sabo aya KMP, ventriküler anevrizma, kardiyak travma Pulmoner emboli (V 1 -V 3 de yer yer STE; V 1 -V 4 de tipik olarak TWI, RAD, RBBB) Repolarizasyon anormallikleri LBBB ( QRS süresi, QRS kompleksi ile uyumsuz STE) LBBB de STEMI nin tan s : QRS ile uyumlu 1 mm STE (Se 73%, Sp 92%) veya uyumsuz 5 mm (Se %31, %Sp 92) ( Sgarbossa kriteri, NEJM 1996;334:481) LVH ( QRS amplitüdü); Brugada sendromu (rsr, V 1 -V 2 de downsloping STE) Hiperkalemi ( QRS süresi, uzun T ler, P dalgas yok) Erken repolarizasyon: en s k V 2 -V 6 derivasyonlar nda ve genç yetiflkinlerde görülür J noktas 1-4 mmm; R dalgas n n iniflinde çentiklenme; ST nin yukar do ru çukurlaflmas ; genifl Tw; STE/T dalga amplitüd oran <%25; pattern egzersiz ile ortadan kaybolabilir nferior derivasyonlarda erken repolarizasyon VF riski ile iliflkili olabilir, fakat mutlak risk düflüktür (NEJM 2009;361:2529) ST segment depresyonu (STD) Miyokardiyal iskemi (± anormal Tw) veya akut gerçek posterior MI (V 1 -V 3 ) Dijitallerin etkisi (ST nin çökmesi ± anormal Tw, dijiital seviyeleri ile korelasyon göstermez) Hipokalemi (± U dalgas ) LBBB veya LVH iliflkili olarak repolarizasyon anormalli i (genellikle V 5, V 6, I, avl derivasyonlar nda) T dalga inversiyonu (TWI: genellikle 1 mm; e er 5 mm ise derin) (Circ 2099;119:e241) skemi veya infarkt; Wellens iflareti (derin erken prekordiyal TWI) proksimal LCA lezyonu Miyoperikardit; KMP (Sabo aya ve ARVD dâhil); MVP; PE (özellikle V 1 -V 4 de TWI varsa) LVH/RVH ile iliflkili repolarizasyon anormalli i ( strain patterni ), BBB Taflikardi sonras veya kalp pili tak lmas sonras Elektrolit, digoksin, PaO 2, Pa, ph veya s bozukluklar ntrakraniyal kanama ( serebral T dalgalar, genellikle QT ile birlikte) Çocuklarda (V 1 -V 4 de) ve QRS kompleksinin bask n olarak görülmedi i derivasyonlarda normal varyant olarak; genç atletlerde derin TWI gelecekteki KMP riskini gösteriyor olabilir (NEJM 2008;358:152) Düflük voltaj Bütün ekstremite derivasyonlar nda QRS amplitüdü (R + S) <5 mm ve bütün gö üs derivasyonlar nda <10 mm Etiyoloji: KOAH (sadece gö üs derivasyonlar nda), perikardiyal efüzyon, miksödem, obesite, plevral efüzyon, restriktif veya infiltratif KMP, diffüz KAH

18 D SPNE Çeviri: Dr. Nuri Tutar, Dr. nsu Y lmaz, Dr. Ramazan Coflkun Patofizyoloji Etiyolojiler Hava yolu obstrüksiyonu Ast m, KOAH, bronflektazi (dilate, kollapsa meyilli hava yollar, ( artm fl hava yolu direnci) bozulmufl sekresyon klirensi, ± hemoptizi; enfeksiyon en s k neden; Rx: mukolitikler, bronkodilatörler, ± antibiyotikler), CF (Kronik solunum yolu enfeksiyonlar, bronflektazi, infertilite, pankreatit), tümör ya da yabanc cisim Parankimal hastal klar Pulmoner ödem: Kardiyojenik (LV sistolik veya diastolik ( ekspansiyon direnci) disfonksiyonu) ya da kardiyojenik olmayan (akut akci er hasar /ARDS) AH Vasküler Büyük damar: PE, tümör emboli (V/Q uyuflmazl ) Küçük damar: PHT, vaskülit, AH, amfizem Akci erler Plevral hastal k: Effüzyon, fibrozis ( gü üs duvar /diafram Gö üs duvar /diafragm: kifoskolyoz, bel çevresi) ekspansiyon direnci, solunum Nöromusküler hastal klar kas güçsüzlü ü) Hiperinflasyon (Ast m, KOAH) Reseptör stimülasyonu Kemoreseptörler: Hipoksemi, metabolik asidoz Mekanoresptörler: AH, pulmoner ödem, PHT, PE O 2 tafl ma kapasitesi Anemi, methemoglobinemi, CO zehirlenmesi (fakat nl PaO 2 ) Psikolojik Anksiyete, panik atak, depresyon, somatizasyon D SPNE/SFT 2-1 De erlendirme Kardiyopulmoner muayene, S a O 2, CXR (Ekler ve Radyoloji bölümüne bak n), EKG, KKY belirleyicileri: KKY öyküsü, PND, S 3, CXR de venöz konjesyon, AF (JAMA 2005;294:1944) dispne ile nl CXR KAH, ast m, PE, PHT, erken dönem AH, anemi, asidoz, NM hastal klar Bu bafllang ç de erlendirmeden sonra: SFT, Akci er BT, TTE, kardiyopulmoner testler KKY de BNP ve NT-Pro BNP (fakat ayn zamanda AF, PE kaynaklanan RV yükü, KOAH alevlenmesinde, PHT da ) BNP > 100 pg/ml ise: Dispneye neden olan KKY için %90 Se, %76 Sp (NEJM 2002;347:161) NT-Pro BNP: >300 pg/ml KKY için %99 Se, %60 Sp (Bu nedenle, <300 d fllamak için kullan l r) Yafl iliflkili de erleri: <50 y ise: >450 pg/ml, y aras : >900, >75 y: >1800 ise %90 Se, %84 Sp (EHJ 2006;27:330) Kronik kalp yetmezli inde, böylelikle bilinen kuru BNP ile karfl laflt rmay gerektirir SOLUNUM FONKS YON TESTLER (SFT) Spirometri: Obstrüktif akci er hastal klar n de erlendirmek için Ak m-volüm e risi: Tan ve/veya lokalize obstrüksiyon Bronkodilatör: Klinik olarak ast mdan flüpheleniliyor ya da bazal de erinde obstrüksiyon saptanm flsa kullan l r Metakolin provokasyon testi: E er spirometri nl ise ast m tan s n n konulmas nda yard mc olur, FEV 1 de >%20 düflme ast m Akci er volümleri: NM nedenleri de içeren restriktif akci er hastal klar n de erlendirmek için D L CO: Gaz de ifliminde fonksiyonel yüzey alan n de erlendirmek için, obstrüktif ve restriktif hastal k nedenlerinin ay r c tan s nda ve erken AH ve vasküler hastal klar n izleminde yard mc d r. fiekil 2-1. Anormal SFT ye yaklafl m Anormal SFT ye yaklafl m FEV 1 /FVC <%75 TLC <%80 OBSTRÜKT F PATERN Bronkodilatöre FEV 1 yan t %12 ve 200 ml minimal Anormal D L CO ile normal spirometri D L CO D L CO D L CO RESTR KT F PATERN nl D L CO Pimax RV Ast m ya da astimatik bronflit Kronik bronflit KOAH D L CO Amfizem PE, PHT, Vaskülit, Erken AH, anemi Ast m, Hemoraji, Polisitemi, pulmoner kan volümü (örn, Obezite hafif KKY, Sol Sa flant) AH KKY Plevral hastal k NM hastal k

19 ASTIM 2-2 ASTIM Tan m ve epidemiyoloji Hava yolu afl r duyarl l ile seyreden kronik inflamatuar hastal k + de iflken hava yolu obstrüksiyonu Popülasyonun ~%5 i etkilenmektedir. Olgular n ~%85 i 40 yafl civar ndad r. Klinik görünümler (NEJM 2001;344:350) Klasik triad = H fl lt l solunum, öksürük, dispne; di erleri gö üste s k flma, balgam; semptomlar tipik olarak epizodik alevlenmelerle kronik seyreder Tetikleyiciler solunum irritanlar (sigara, parfüm, vs) ve alerjenler (evcil hayvanlar, ev tozu akarlar, polenler, vb.) infeksiyonlar (ÜSYE, bronflit, sinüzit) ilaçlar (ASA, NSAID ler, lökotrienler, βb bronkospazm, histamin arac ile morfin sülfat) emosyonel stres, so uk hava, egzersiz Alevlenmeler: S kl, süresi, fliddeti, tedavi gereksinimi aç s ndan önemlidir (steroid ihtiyac, acil servis baflvurusu, hastaneye yat fl ve entubasyon) Fizik muayene H fl lt l (vizing) solunum ve ekspiriyum uzunlu u Nazal polip varl, rinit, döküntü Alerjik komponent Alevlenme SH, kalp h z, yard mc solunum kaslar n kat l m, terleme, pulsus paradoksus Tan sal testler Peak exp flow (PEF): bronkodilatör sonras 60 L/dk ya da %20 diürnal varyasyon ast m tan s n destekler, kiflisel en iyi de erinin <%80 kötü kontrol, <%50 a r alevlenme ile uyumlu Spirometre: FEV 1, FEV 1 /FVC, konkav ak m-volüm e risi; akci er volümleri: ± RV ve TLC + bronkodilatör yan t ( FEV 1 %12) kuvvetle ast m tan s n destekler e er SFT nl ise metakolin provakasyon ( FEV 1 %20): Se >%90 (AJRCCM 2000; 161:309) Balgam: eozinofil >%3 ise %86 Se, %88 Sp sahip; ayr ca Curschmann n n spiralleri (distal hava yollar n n mukus t kac ) ve charcot-leyden kristalleri (eozinofil lizofozfolipaz) görülebilir; balgam eozinofil say s de iflim ayaktan hasta tedavisine yard mc olabilir (Lancet 2002; 360:1715) Allerjiden flüpheleniyorsa serum IgE, eozinofil, deri testi/radyoallergosorbent testi (RAST) kontrol edilir Ay r c tan ( her h fl lt l ; vizing solunum ast m de ildir ) Hiperventilasyon ve panik atak Üst solunum yolu obstrüksiyonu ya da yabanc cisim aspirasyonu; laringeal/vokal kord disfonksiyonu (örn, GERD ye sekonder) KOAH, bronflektazi; AH (sarkoidoz dahil); vaskülit; PE KKY Ast m n efllik etti i sendromlar (Lancet 2002; 360:1313) Atopi = Ast m+alerjik rinit + atopik dermatit ASA duyarl ast m (Samter sendromu) = ast m + ASA duyarl l + nazal polip ABPA = ast m + pulmoner infiltrasyon, aspergillus a karfl alerjik reaksiyon Churg-Strauss = Ast m + eozinofili + granulomatöz vaskülit Rahatlat c tedaviler (Semptomlarda h zl düzelme sa lamak için kullan l r) K sa etkili inhaler β 2 agonist: ilk seçenek tedavi albuterol; levoalbuterol (R-izomeri) 2 kat potent, ek yarar yok, daha az taflikardi? (J allergy Clin Immunol 2008;122:544) nhaler antikolinerjikler (ipratropium) β 2 agonist etkinli ini art r r bronkodilatasyon Kontrol edici ilaçlar (kontrollü sa lamak için günlük al nan ilaçlar) (NEJM 2009; 360:1002) nhaler kortikosteroidler: Seçilecek Rx (JAMA 2001;285:2583). Gerekti i zaman? hafif ast m için günlük kadar etkilidir (NEJM 2005;352:1519 ve 2007;356:2040). PO steroidler kontrolsüz a r ast m için kullan labilir fakat sistemik yan etkileri nedeniyle gereksiz kullan m ndan kaç n lmal d r. Uzun etkili inhaler β 2 agonistler (örn, salmeterol): nhaler steroidlere eklendi i zaman PEF de erinde art fl sa l yor (Lancet 2009;374:1754). Egzersize ba l ast m n kontrolü d fl nda, inhaler steroid olmadan kullan lmamal d r (mortalite art rabilir; Chest 2006;129:15 ve Annals 2006; 144:904). β 2 reseptör farmakokinetik etkilefliminin klinik iliflkisi kesin saptanmam flt r (Lancet 2009;374:1754). Nedokromil/kromolin: Eriflkinlerde kullan m s n rl d r. Genç hastalarda egzersize ba l bronkospazmda faydal d r; egzersiz ya da di er tetikleyicilerden önce kullan lmad kça etkisizdir. Teofilin: Kontrolü zor ast ml hastalarda yararl d r, PO kullan m kolayl vard r fakat yüksek yan etki profiline sahiptir. Lökotrien modifiye ediciler: Özelikle aspirin duyarl ast m (AJRCCM 2002;165:9) ve egzersize ba l ast m (Annals 2000; 132:97) olan baz hasta gruplar nda oldukça etkilidir. 5-lipooksijenaz yolundaki gen transkripsiyonlar tedavi yan t n etkiler (Nat Genet 1999;22:168). Anti- IgE: inhaler steroid kullan m na ra men kontrol alt na al namayan alerjik ast ml ( IgE) olgularda kullan l r. A r ast m olan hastalar n ço unda maliyet etkinli i iyidir (JACI 2007; 120:1146).

20 ÖZOFAGUS VE M DE HASTALIKLARI Çeviri: Dr. Kadri Güven, Dr. fiebnem Gürsoy, Dr. Alper Yurci, Dr. Gülten Sezgin Can D SFAJ Tan m Orofaringeal: A z yolu ile al nan yiyeceklerin üst özofagus sfinkteri yoluyla özofagusa iletilmesinde görülen bozukluk Özofagial: Yiyeceklerin özofagustan mideye ulaflmas s ras nda oluflan yutma ve geçifl zorlu u fiekil 3-1. Disfaji Sebepleri ve Yaklafl mlar (NCP Gastrohep 2008;5:393) yutma güçlü ü, dizatri, öksürük, salya art fl, nazal regürjitasyon Orofaringeal Disfaji Modifiye baryumlu grafi KBB muay. ± EGD darl k varsa nöromüskler sorunlar Oral kanser, XRT, Zenker s Stroke. Parkinson. ALS, Miyopatiler Disfaji bo azda yiyecek tak lma hissi Özofagial Disfaji darl k varsa EGD±Baryumlu Grafi inflamasyon Özofajit normal Manometri anormal normal ÖZOFAGUS 3-1 intermitant sx Mekanik Obstrüksiyon kat g da yutma güçlü ü progresif sx progresif kronik GERD sx intermitant sx ± gö üs a r s Molitilite Bozukluklar kat /s v g da yutma güçlü ü progresif sx progresif sx GERD Ring. Web, Eozinofilik özofajit Peptik striktür Özofagial kanser Spazm ve iliflkili bozukluklar Akalazya Skleroderma amiloid. DM Akalazya Etiyoloji: idiopatik (en s k), pseudoakalazya (GE bileflke tümörüne ba l ), Chagas Semptomlar: disfaji (kat ve s v ), gö üs a r s (hastalar n 1/3 ünde), regürjitasyon Tan : baryum içirilir distalde kufl gagas fleklinde daralma ile görülen dilate özofagus; manometri özofagusta efl zamanl olarak düflük amplitüdlü kontraksiyonlar ve alt özofagial sfinkterde tam olmayan gevfleme (± alt özofagial sfinkter hipertansiyonu); EGD pseudoakalazya d fllanmal (retrofleksiyon ile) Tedavi: Heller miyotomi; balon dilatasyonu (%2 özofagus perforasyonu); botulinum toksin (cerrahiye kötü aday için) Di er Özofagial Hastal klar Webler (Üst ve orta özofagusta; konjenital, GVHD ve Fe eksikli i anemisi); Ringler (halka): (Alt özofagusta muhtemelen GERD a ba l?); Zenker divertikülü (Faringoözofagial bileflke); tan baryum içirilir; tedavi: endoskopik veya cerrahi nfeksiyöz özofajit: Odinofaji > disfaji; immünsüpresiflerde s kl kla Candida, HSV, CMV ye ba l. laç özofajiti: odinofaji > disfaji; NSAID, KCL, bifosfanatlar, doksisiklin-tetrasiklin. Eozinofilik özofajit: EGD de ringler, dalgal özofagus, striktür, biyopside >15 eozinofil/büyük büyütmede; tedavi steroid. GASTROÖZOFAG AL REFLÜ HASTALI I (GERD) Patofizyoloji Alt özofagus sfinkterinin (AÖS) abart l geçici relaksasyonu veya yetersiz AÖS fonksiyonu Uzam fl asit maruziyetine ba l mukozal hasar (özofajit) striktüre yol açabilir. Risk faktörleri: hiatal herni, obezite, gastrik hipersekretuvar durumlar, mide boflalmas nda gecikme Art r c faktörler: supin pozisyonu, ya l yiyecekler, kafein, alkol, sigara, KKB, gebelik Klinik Görünüm Özofagial: gö üste yanma, atipik gö üs a r s, regürjitasyon, a za ac su gelmesi, disfaji Ekstraözofagial: öksürük, ast m (s kl kla kontrol alt na al namayan), larenjit, dental erozyonlar Tan (Gastro 2008;135:1383) Hikaye ve ampirik PPI tedavi cevab na dayan r (Se %78 ve Sp %54) (Annals 2004;140:518) EGD; günde iki kez al nan PPI tedavisine yeterli cevap yoksa veya alarm bulgular varsa: Disfaji, odinofaji, kusma, kilo kayb, Fe eksikli i anemisi, GGKT pozitif, ele gelen kitle, lenfadenopati veya >55 yafl Kesin tan konulam yor ve EGD normal yüksek rezolüsyonlu manometri ile 24 saatlik özofagial ph monitorizasyonu Tedavi (NEJM 2008;359:1700) Yaflam tarz : presipite edici faktörlerden kaç nmak, kilo kayb, afl r ve geç vakitli yemekten kaç nmak, yüksek yast kta yatmak Medikal: PPI (günde 2 doza kadar) >H2 RA, özellikle özofajitte (Coch 2007;2:003244), antiasitler. PPI %80-90 hastada rahatlama sa lar; Yan etkiler: diare, bafl a r s, C.difficile ve kalça k r k riskinde artma Cerrahi: medikal tedavi alt nda semptomlar devam ediyorsa fundoplikasyon: Baflar >%90, fakat yar - dan fazla hasta 10 y l sonra medikal tedavi al r

EOZİNOFİLİK ÖZOFAJİT ANTALYA 2016 DR YÜKSEL ATEŞ BAYINDIR HASTANESİ ANKARA

EOZİNOFİLİK ÖZOFAJİT ANTALYA 2016 DR YÜKSEL ATEŞ BAYINDIR HASTANESİ ANKARA EOZİNOFİLİK ÖZOFAJİT ANTALYA 2016 DR YÜKSEL ATEŞ BAYINDIR HASTANESİ ANKARA 1. vaka S.P ERKEK 1982 DOĞUMLU YUTMA GÜÇLÜĞÜ ŞİKAYETİ MEVCUT DIŞ MERKEZDE YAPILAN ÖGD SONUCU SQUAMOZ HÜCRELİ CA TANISI ALMIŞ TEKRARLANAN

Detaylı

IX. BÖLÜM KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011

IX. BÖLÜM KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011 ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011 KRONİK HASTALIK ANEMİSİ IX. BÖLÜM TANI VE TEDAVİ KILAVUZU KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU GİRİŞ VE TANIM Kronik

Detaylı

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Deomed Medikal Yay nc l k Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Birinci bask Deomed, 2009. 62

Detaylı

Ders ve Staj Tarihleri 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup SINIF 4. İç Hastalıkları 31.8.2015 9.11.2015 1.2.2016 11.4.2016 08:30 Bilimsellik komitesi

Ders ve Staj Tarihleri 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup SINIF 4. İç Hastalıkları 31.8.2015 9.11.2015 1.2.2016 11.4.2016 08:30 Bilimsellik komitesi 31.8.2015 9.11.2015 1.2.2016 11.4.2016 08:30 Bilimsellik komitesi PAZARTESİ Bilimsellik komitesi Bilimsellik komitesi Bilimsellik komitesi Bilimsellik komitesi Bilimsellik komitesi Bilimsellik komitesi

Detaylı

Ders ve Staj Tarihleri 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup SINIF 4. İç Hastalıkları 31.8.2015 9.11.2015 1.2.2016 11.4.2016 08:30 Bilimsellik komitesi

Ders ve Staj Tarihleri 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup SINIF 4. İç Hastalıkları 31.8.2015 9.11.2015 1.2.2016 11.4.2016 08:30 Bilimsellik komitesi 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup İç Hastalıkları 31.8.2015 9.11.2015 1.2.2016 11.4.2016 08:30 Bilimsellik komitesi PAZARTESİ 09:30 Bilimsellik komitesi Bilimsellik komitesi Bilimsellik komitesi Bilimsellik

Detaylı

Kronik Öksürük. Dr. Kürşat Uzun N.E. Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları AD ve Yoğun Bakım Bilim Dalı

Kronik Öksürük. Dr. Kürşat Uzun N.E. Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları AD ve Yoğun Bakım Bilim Dalı Kronik Öksürük Dr. Kürşat Uzun N.E. Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları AD ve Yoğun Bakım Bilim Dalı Epidemiyoloji Polikliniklerde en sık 5. şikayet %88-100 neden saptanıyor Spesifik tedavi

Detaylı

ACİL SERVİSTE ŞOK YÖNETİMİ

ACİL SERVİSTE ŞOK YÖNETİMİ ACİL SERVİSTE ŞOK YÖNETİMİ Yrd. Doç. Dr. Z. Defne DÜNDAR Necmettin Erbakan Üniversitesi Meram Tıp Fak. Acil Tıp AD. KONYA ŞOK Sistemik doku perfüzyonu bozulduğu ve dokulara oksijen sunumunun azaldığı klinik

Detaylı

Göğüs ağrılarının ayırıcı tanısı. Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı

Göğüs ağrılarının ayırıcı tanısı. Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Göğüs ağrılarının ayırıcı tanısı Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Göğüs ağrısı ile ne sıklıkta karşılaşıyoruz? Göğüs ağrısı ile ne sıklıkta karşılaşıyoruz? İngiltere

Detaylı

ANEMİYE YAKLAŞIM. Dr Sim Kutlay

ANEMİYE YAKLAŞIM. Dr Sim Kutlay ANEMİYE YAKLAŞIM Dr Sim Kutlay KBH da Demir Eksikliği Nedenleri Gıda ile yetersiz demir alımı Üremiye bağlı anoreksi,düşük proteinli (özellikle hayvansal) diyetler Artmış demir kullanımı Eritropoez stimule

Detaylı

LÖKOSİTOZLU ÇOCUĞA YAKLAŞIM. Doç.Dr.Alphan Küpesiz Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Hematoloji Onkoloji BD Antalya

LÖKOSİTOZLU ÇOCUĞA YAKLAŞIM. Doç.Dr.Alphan Küpesiz Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Hematoloji Onkoloji BD Antalya LÖKOSİTOZLU ÇOCUĞA YAKLAŞIM Doç.Dr.Alphan Küpesiz Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Hematoloji Onkoloji BD Antalya Lökositoz gerçek mi? Trombosit kümeleri Çekirdekli eritrositler (normoblast) Eritrositlerin

Detaylı

Kardiyomyopatiler. Dilate kardiyomiyopati. Dr. Faruk Güngör. Spesifik Kardiyomiyopatiler. Dilate kardiyomiyopati

Kardiyomyopatiler. Dilate kardiyomiyopati. Dr. Faruk Güngör. Spesifik Kardiyomiyopatiler. Dilate kardiyomiyopati Kardiyomyopatiler Dr. Faruk Güngör Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Kardiyomiyopati Kalbin yapısını doğrudan değiştiren ve miyokard fonksiyonunda bozulmaya yol açan bir grup hastalıktır

Detaylı

SPORCULARDA KARDİYAK SEBEPLİ ANİ ÖLÜMLER

SPORCULARDA KARDİYAK SEBEPLİ ANİ ÖLÜMLER SPOR HEKİMLİĞİ ANABİLİM DALI SPORCULARDA KARDİYAK SEBEPLİ ANİ ÖLÜMLER DOÇ.DR.ERDEM KAŞIKCIOĞLU 1 35 yaşın altındaki sporcularda ani ölüm nedenleri 2% 1% 2% 4% 2% 2% 35% 3% 3% 3% 4% 5% 24% 10% Hipertrofik

Detaylı

13.15-14.00 Yenidoğanda respiratuvar distres R. ÖRS 14.15-15.00 Yenidoğan muayenesi R. ÖRS 15.15-16.00 Yenidoğan muayenesi R. ÖRS

13.15-14.00 Yenidoğanda respiratuvar distres R. ÖRS 14.15-15.00 Yenidoğan muayenesi R. ÖRS 15.15-16.00 Yenidoğan muayenesi R. ÖRS ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI 1. GÜN 08.15-09.00 Pediatri stajı hakkında bilgilendirme R. ÖRS 09.15-10.00 Hasta dosyası hazırlama H.YAVUZ 10.15-11.00 Hikaye alma H.YAVUZ 11.15-12.00 Fizik muayene H.TOKGÖZ

Detaylı

Kronik Pankreatit. Prof. Dr.Ömer ŞENTÜRK KOÜ Gastroenteroloji, KOCAELİ

Kronik Pankreatit. Prof. Dr.Ömer ŞENTÜRK KOÜ Gastroenteroloji, KOCAELİ Kronik Pankreatit Prof. Dr.Ömer ŞENTÜRK KOÜ Gastroenteroloji, KOCAELİ Tanım Pankreasın endokrin ve ekzokrin yapılarının hasarı, fibröz doku gelişimi ile karakterize inflamatuvar bir olay Olay histolojik

Detaylı

APAH: konjenital kalp hastalığı. Prof. Dr. Sanem Nalbantgil Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD 2015 ADHAD 2. PAH OKULU

APAH: konjenital kalp hastalığı. Prof. Dr. Sanem Nalbantgil Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD 2015 ADHAD 2. PAH OKULU APAH: konjenital kalp hastalığı Prof. Dr. Sanem Nalbantgil Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD 2015 ADHAD 2. PAH OKULU Klinik Sınıflama 2009 Eisenmenger Sendromu ve sistemik komplikasyonlar European

Detaylı

Özofagus Hastalıklarına Giriş

Özofagus Hastalıklarına Giriş Özofagus Hastalıklarına Giriş Genel Bilgiler,Semptomlar, Bulgular, Teşhis Yöntemleri Prof.Dr. Ceyhun ORAL Konu Planı Genel bilgiler Anatomi,Fizyoloji Semptomlar Disfaji,Regürgitasyon,göğüs yanması,odinofaji

Detaylı

KONGENİTAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA. Doç. Dr. Kemal Nişli İTF Pediatrik Kardiyoloji

KONGENİTAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA. Doç. Dr. Kemal Nişli İTF Pediatrik Kardiyoloji KONGENİTAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA Doç. Dr. Kemal Nişli İTF Pediatrik Kardiyoloji Doğumsal kalp hastalığının sıklığı % 0.9 Ciddi anomali % 0.3 Her yıl 1.2 milyon kalp hastası bebek dünyaya gelmekte

Detaylı

ALT SOLUNUM YOLU ENFEKSİYONLARI. Prof. Dr. Abdullah Sayıner

ALT SOLUNUM YOLU ENFEKSİYONLARI. Prof. Dr. Abdullah Sayıner ALT SOLUNUM YOLU ENFEKSİYONLARI Prof. Dr. Abdullah Sayıner Akut bronşit Beş günden daha uzun süren öksürük (+/- balgam) Etkenlerin tamama yakını viruslar Çok küçük bir bölümünden Mycoplasma, Chlamydia,

Detaylı

AKUT SOLUNUM SIKINTISI SENDROMU YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015

AKUT SOLUNUM SIKINTISI SENDROMU YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 AKUT SOLUNUM SIKINTISI SENDROMU YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 Nonkardiyojenik Akciğer Ödemi Şok Akciğeri Travmatik Yaş Akciğer Beyaz Akciğer Sendromu

Detaylı

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Tedavisi: Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Sıklık Yolaçtığı sorunlar Nedenler Kan basıncı hedefleri Tedavi Dünyada Mortalite

Detaylı

Türk Toraks Derneği. Akut Bronşiyolit Tanı, Tedavi ve Korunma Uzlaşı Raporu Cep Kitabı. Cep Kitapları Serisi. www.toraks.org.tr

Türk Toraks Derneği. Akut Bronşiyolit Tanı, Tedavi ve Korunma Uzlaşı Raporu Cep Kitabı. Cep Kitapları Serisi. www.toraks.org.tr Türk Toraks Derneği Türk Toraks Derneği Cep Kitapları Serisi Akut Bronşiyolit Tanı, Tedavi ve Korunma Uzlaşı Raporu Cep Kitabı www.toraks.org.tr Editörler HAZIRLAYANLAR Prof. Dr. Münevver Erdinç Ege Üniversitesi

Detaylı

Cerrahpafla T p Fakültesi Kardiyoloji ABD

Cerrahpafla T p Fakültesi Kardiyoloji ABD KALP DAMAR SA LI I KILAVUZU Yazar: Prof. Dr. Rasim ENAR Kardiyoloji ABD 2007 Servier laç n Türk Hekimlerine Arma an d r 2007 NOBEL TIP K TABEVLER KALP DAMAR SA LI I KILAVUZU Editör: Prof. Dr. Rasim ENAR

Detaylı

Göğüs Ağrısı Olan Hasta. Dr. Ö.Faruk AYDIN / 06.04.2016

Göğüs Ağrısı Olan Hasta. Dr. Ö.Faruk AYDIN / 06.04.2016 Göğüs Ağrısı Olan Hasta Dr. Ö.Faruk AYDIN / 06.04.2016 Göğüs Ağrısı??? Yan ağrısı? Sırt ağrısı? Mide ağrısı? Karın ağrısı? Boğaz ağrısı? Omuz ağrısı? Meme ağrısı? Akut Göğüs Ağrısı Aniden başlar-tipik

Detaylı

ASTIM EPİDEMİYOLOJİ PATOFİZYOLOJİ 31.01.2012 HAVA YOLU OBSTRUKSİYONUN FİZYOLOJİK SONUÇLARI HAVA YOLU OBSTRUKSİYONUN FİZYOLOJİK SONUÇLARI

ASTIM EPİDEMİYOLOJİ PATOFİZYOLOJİ 31.01.2012 HAVA YOLU OBSTRUKSİYONUN FİZYOLOJİK SONUÇLARI HAVA YOLU OBSTRUKSİYONUN FİZYOLOJİK SONUÇLARI ASTIM Dr. Bengü MUTLU Bir çok uyarıya karşı artan havayolu cevabı ile karakterize kronik inflamatuar bir hastalıktır İnflamatuar süreçte mast hücreleri, eozinofiller, T lenfositler, makrofajlar, nötrofiller,

Detaylı

EKG Değerlendirme 1. Doç. Dr. Selahattin KIYAN EKG Kursu Erzurum

EKG Değerlendirme 1. Doç. Dr. Selahattin KIYAN EKG Kursu Erzurum EKG Değerlendirme 1 Doç. Dr. Selahattin KIYAN EKG Kursu Erzurum Tarihte EKG Wilhelm Einthoven 1903 ilk elektriksel akt. Kaydı 1908 de sistemi tamamlıyor. İlk MI tanımı 1909.. 1930larda standart derivasyon

Detaylı

Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil Koruma)

Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil Koruma) .Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Kanama ve Tromboza E ilim Sempozyum Dizisi No: 36 Kas m 2003; s. 185-189 Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil

Detaylı

KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ

KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Hasta Rehberi Say 6 KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Orta kolayl kta okunabilir rehber Konjenital Adrenal Hiperplazi - Say 6 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading Üniversitesi, Sa l k Bilimleri

Detaylı

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir.

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENFOMA LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENF SİSTEMİ NEDİR? Lenf sistemi vücuttaki akkan dolaşım sistemidir. Lenf yolu damarlarındaki bağışıklık hücreleri,

Detaylı

Aort Kapak Darlığı Dr.Mustafa SAÇAR Tarihçe

Aort Kapak Darlığı Dr.Mustafa SAÇAR Tarihçe Aort Kapak Darlığı Dr.Mustafa SAÇAR 17.03.2008 Tarihçe v 1914: Tuffier Dijital yolla aort kapak dilatasyonu v 1952: Bailey LV den dilatör ile yaklaşım v 1954: Gibbon KALP AKCİĞER MAKİNASI Aortik valvotomi

Detaylı

BALIK YAĞI MI BALIK MI?

BALIK YAĞI MI BALIK MI? BALIK YAĞI MI BALIK MI? Son yıllarda balık yağı ile ilgili kalp damar hastalıklarından tutun da romatizma, şizofreni, AIDS gibi hastalıklarda balık yağının kullanılmasının yararları üzerine çok sayıda

Detaylı

Deomed Medikal Yay nc l k

Deomed Medikal Yay nc l k Deomed Medikal Yay nc l k Schiltenwolf / Henningsen Muskuloskeletal A r lar Biyopsikososyal Yaklafl mla Tan ve Tedavi Türkçe Editörü / M. Sar do an Çeviri / A. Kasabal gil 16.5 x 24 cm, XVI + 320 Sayfa

Detaylı

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI Doç.Dr.Mitat KOZ Fiziksel Uygunluk Test Sonuçları Klinik Egzersiz Test Sonuçları Fiziksel Uygunluk Test Sonuçlarının Yorumlanması Bireyler arası karşılaştırmalar

Detaylı

Hücre zedelenmesi etkenleri. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015

Hücre zedelenmesi etkenleri. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Hücre zedelenmesi etkenleri Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Homeostaz Homeostaz = hücre içindeki denge Hücrenin aktif olarak hayatını sürdürebilmesi için homeostaz korunmalıdır Hücre zedelenirse ne olur? Hücre

Detaylı

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR Hepatit C nedir? Hepatit C virüsünün neden olduğu karaciğer hastalığıdır. Hepatit C hastalığı olarak bilinir ve %70 kronikleşir, siroz, karaciğer yetmezliği, karaciğer kanseri

Detaylı

Tarifname BÖBREKÜSTÜ BEZĠ YETMEZLĠĞĠNĠN TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON

Tarifname BÖBREKÜSTÜ BEZĠ YETMEZLĠĞĠNĠN TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON 1 Tarifname Teknik Alan BÖBREKÜSTÜ BEZĠ YETMEZLĠĞĠNĠN TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON Buluş, böbreküstü bezi yetmezliğinin tedavisine yönelik oluşturulmuş bir formülasyon ile ilgilidir. Tekniğin Bilinen

Detaylı

Prof. Dr. Demir Budak Dekan. Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten 2015 2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 2

Prof. Dr. Demir Budak Dekan. Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten 2015 2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 2 Yeni Yüzyıl Üniversitesi TIP FAKÜLTESİ Prof. Dr. Demir Budak Dekan Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten 215 216 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 2 DERS KURULU YÜRÜTME KURULU DÖNEM III KOORDİNATÖRÜ:

Detaylı

TAM KAN SAYIMININ DEĞERLENDİRİLMESİ

TAM KAN SAYIMININ DEĞERLENDİRİLMESİ 1945 ANKARA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI TAM KAN SAYIMININ DEĞERLENDİRİLMESİ Dr. Mehmet ERTEM Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatrik Hematoloji Bilim Dalı Tam Kan Sayımı

Detaylı

Sunum planı. Epidemiyoloji Tanım Sınıflama Değerlendirme Tedavi Özet

Sunum planı. Epidemiyoloji Tanım Sınıflama Değerlendirme Tedavi Özet Sunum planı Epidemiyoloji Tanım Sınıflama Değerlendirme Tedavi Özet En sık hekime başvuru nedeni Okul çağındaki çocuklarda %35-40 viral enfeksiyonlar sonrası 10 gün %10 çocukta 25 günü geçer. Neye öksürük

Detaylı

24 Ekim 2014/Antalya 1

24 Ekim 2014/Antalya 1 Kronik Böbrek Hastalığının Kontrolü ve Yönetimi Doç. Dr. Öznur USTA YEŞİLBALKAN Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi İç Hastalıkları Hemşireliği o.u.yesilbalkan@ege.edu.tr 24 Ekim 2014/Antalya 1 SUNUM

Detaylı

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar Hmfl. Özlem SANDIKCI SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi, nfeksiyon Kontrol Hemfliresi,

Detaylı

FEN kurs 2009 risk değerlendirmesi

FEN kurs 2009 risk değerlendirmesi FEN kurs 2009 risk değerlendirmesi Prof. Dr. Volkan Korten Marmara Üniversitesi Tıp T p Fakültesi İnfeksiyon Hastalıklar kları ve Klinik Mikro. ABD. Risk? Başlangıç tedavisine yanıtsızlık değil. Ciddi

Detaylı

Hipofiz adenomu; Prolaktin salgılayan hipofiz adenomu;

Hipofiz adenomu; Prolaktin salgılayan hipofiz adenomu; PROLAKTİNOMA Hipofiz adenomu; Prolaktin salgılayan hipofiz adenomu; Prolaktinoma beyinde yer alan hipofiz bezinin prolaktin salgılayan tümörüdür. Kanserleşmez ancak hormonal dengeyi bozar. Prolaktin hormonu

Detaylı

SOLUNUM SIKINTISI OLAN TERM YENİDOĞANA YAKLAŞIM. Dr.Duran Karabel

SOLUNUM SIKINTISI OLAN TERM YENİDOĞANA YAKLAŞIM. Dr.Duran Karabel SOLUNUM SIKINTISI OLAN TERM YENİDOĞANA YAKLAŞIM Dr.Duran Karabel PULMONER NEDENLER SIK TTN MAS Pnömotoraks Pnömoni DAHA ENDER Hipoplazi Kanama Kitleler ÜSY obstrüksiyonu Konjenital pulmoner malformasyonlar

Detaylı

GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL

GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL Hasta Rehberi Say 7 GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL Orta kolayl kta okunabilir rehber Genç Yetiflkinlerde Büyüme Hormonu Eksikli i - Say 7 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading

Detaylı

NEFRİTİK SENDROMLAR. Dr.LATİFE ERDOĞAN Ekim 2013

NEFRİTİK SENDROMLAR. Dr.LATİFE ERDOĞAN Ekim 2013 NEFRİTİK SENDROMLAR Dr.LATİFE ERDOĞAN Ekim 2013 NEFRİTİK SENDROM NEDİR? Akut böbrek yetmezliği bulguları ile gelen bir hastada gross hematüri, varsa tanı nefritik sendromdur. Proteinürü

Detaylı

ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM

ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM D YABETLE YAfiAMAK Bu kitapç n içeri i Çocuk Endokrinolojisi ve Diyabet Derne i nin web sitesinden faydalan larak haz rlanm flt r. www.cocukendokrindiyabet.org Diyabet,

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. 35, 50 ve 100 gramlık alüminyum tüplerde, uygulayıcısı ve kullanma talimatı ile birlikte karton kutuda kullanıma sunulmaktadır.

KULLANMA TALİMATI. 35, 50 ve 100 gramlık alüminyum tüplerde, uygulayıcısı ve kullanma talimatı ile birlikte karton kutuda kullanıma sunulmaktadır. ESTRIOL Vajinal Krem, 1 mg Vajinal yolla veya haricen uygulanır. KULLANMA TALİMATI Etkin madde: 1 gramında 1 mg östriol bulunur. Yardımcı maddeler: Dekalinyum klorür, Parfüm yağı, Dokusat sodyum, Propilen

Detaylı

Dahiliye Konsültasyonu için Altın Öneriler: En Sık Görülen On Olgu Örneği Asıl Deniz alt Güney başlık Duman stilini düzenlemek için tıklatın Marmara

Dahiliye Konsültasyonu için Altın Öneriler: En Sık Görülen On Olgu Örneği Asıl Deniz alt Güney başlık Duman stilini düzenlemek için tıklatın Marmara Dahiliye Konsültasyonu için Altın Öneriler: En Sık Görülen On Olgu Örneği Asıl Deniz alt Güney başlık Duman stilini düzenlemek için tıklatın Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Olgu 1 28 yaşında erkek Ortopedi

Detaylı

Ani Kardiyak Ölüm: Önleyebilir miyiz? Doç. Dr. Yakup Ekmekçi Özel Ankara Güven Hastanesi

Ani Kardiyak Ölüm: Önleyebilir miyiz? Doç. Dr. Yakup Ekmekçi Özel Ankara Güven Hastanesi Ani Kardiyak Ölüm: Önleyebilir miyiz? Doç. Dr. Yakup Ekmekçi Özel Ankara Güven Hastanesi DİYALİZ-MORTALİTE 200 ölüm/1000 hasta-yıl. USRDS-2011 En önemli ölüm nedeni kardiyak hastalıklardır. USRDS -2011:

Detaylı

Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları

Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları HEPATİT B TESTLERİ Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları Hepatit B virüs enfeksiyonu insandan insana kan, semen, vücut salgıları ile kolay bulaşan yaygın görülen ve ülkemizde

Detaylı

İLERİ KARDİYAK YAŞAM DESTEĞİ KURSU ASİT-BAZ DENGESİ VE KAN GAZI ANALİZİ

İLERİ KARDİYAK YAŞAM DESTEĞİ KURSU ASİT-BAZ DENGESİ VE KAN GAZI ANALİZİ İLERİ KARDİYAK YAŞAM DESTEĞİ KURSU ASİT-BAZ DENGESİ VE KAN GAZI ANALİZİ AMAÇ: Katılımcıların bu sunumun sonunda kan gazı ve asit baz dengesi ile ilgili bilgilerini artırmaları amaçlanmıştır. HEDEFLER:

Detaylı

Membranoproliferatif Glomerülonefriti Taklit Eden Trombotik Mikroanjiopatili Bir Olgu

Membranoproliferatif Glomerülonefriti Taklit Eden Trombotik Mikroanjiopatili Bir Olgu Membranoproliferatif Glomerülonefriti Taklit Eden Trombotik Mikroanjiopatili Bir Olgu Sevcan A. Bakkaloğlu, Yeşim Özdemir, İpek Işık Gönül, Figen Doğu, Fatih Özaltın, Sevgi Mir OLGU 9 yaş erkek İshal,

Detaylı

İÇ HASTALIKLARI. 2.GÜN 08.15-09.00 Üriner sistem semiyolojisi N.Y. SELÇUK 09.15-10.00 Üriner sistem semiyolojisi N.Y. SELÇUK

İÇ HASTALIKLARI. 2.GÜN 08.15-09.00 Üriner sistem semiyolojisi N.Y. SELÇUK 09.15-10.00 Üriner sistem semiyolojisi N.Y. SELÇUK 1.GÜN 08.15-09.00 Genel muayene semiyolojisi N.Y. SELÇUK 09.15-10.00 Genel muayene semiyolojisi N.Y. SELÇUK 2.GÜN 08.15-09.00 Üriner sistem semiyolojisi N.Y. SELÇUK 09.15-10.00 Üriner sistem semiyolojisi

Detaylı

VAKA SUNUMU. Dr. Arif Alper KIRKPANTUR Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Nefroloji Ünitesi

VAKA SUNUMU. Dr. Arif Alper KIRKPANTUR Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Nefroloji Ünitesi VAKA SUNUMU Dr. Arif Alper KIRKPANTUR Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Nefroloji Ünitesi ÖYKÜ 58 yaşında, erkek hasta, emekli memur, Ankara 1989: Tip 2 DM tanısı konularak, oral antidiyabetik

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Etkin madde: Her bir çiğneme tableti 725 mg (250 mg baza eşdeğer) Pirantel pamoat içerir.

KULLANMA TALİMATI. Etkin madde: Her bir çiğneme tableti 725 mg (250 mg baza eşdeğer) Pirantel pamoat içerir. KULLANMA TALİMATI KONTİL çiğneme tableti Ağızdan alınır. Etkin madde: Her bir çiğneme tableti 725 mg (250 mg baza eşdeğer) Pirantel pamoat içerir. Yardımcı maddeler: Sodyum siklamat, povidon K-30, sukroz,

Detaylı

Doç. Dr. Orhan YILMAZ

Doç. Dr. Orhan YILMAZ Yazar Ad 151 Doç. Dr. Orhan YILMAZ İnsanda iletişimin en önemli araçlarından biri olan ses, kişinin duygusal yapısını yansıtan bir olaydır. Yaş ilerledikçe tüm organlarda görülebilen yaşlanma konuşma

Detaylı

İnterstisyel hastalıklar. klarında klinik değerlendirme. erlendirme

İnterstisyel hastalıklar. klarında klinik değerlendirme. erlendirme İnterstisyel akciğer hastalıklar klarında klinik değerlendirme erlendirme Doç.Dr.Dr.Benan.Benan MüsellimM Solunumsal semptomlar Dispne Öksürük Balgam Göğüs s ağrısıa Hemoptizi Alveoler hemoraji sendromları

Detaylı

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit 2016 un türevi 1. ROMATİZMAL ATEŞ NEDİR? 1.1 Nedir? Romatizmal ateş, streptokok adı

Detaylı

Yeni Anket Verisi Girişi

Yeni Anket Verisi Girişi Yeni Anket Verisi Girişi lara ait kimlik verileri kesinlikle başka bir alanda paylaşılmayacaktır. ya ait özel veriler, sadece bilimsel çalışma merkezinin kendisi tarafından görüntülenebilecektir. proje

Detaylı

Kurşun ile Zehirlenmeler

Kurşun ile Zehirlenmeler Kurşun ile Zehirlenmeler Dr. Müge Tecder-Ünal Başkent Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Farmakoloji Anabilim Dalı Klinik Toksikoloji Kursu, Nisan 2010, İzmir 15 aylık kız çocuk Şikayet: saçma yutma Öykü: 14.03.2010

Detaylı

Kardiyak Resenkronizasyon Tedavisi (CRT)

Kardiyak Resenkronizasyon Tedavisi (CRT) Kardiyak Resenkronizasyon Tedavisi (CRT) Dr. Sabri Demircan Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji ABD September 20, 2014 Kardiyoloji Semineri 2009 1 Kalp Yetersizliğinin Ciddiyeti Ölüm Nedenleri

Detaylı

İNVAZİV PULMONER ASPERJİLLOZ Dr. Münire Gökırmak. Süleyman Demirel Üniversitesi Göğüs Hastalıkları A.D.

İNVAZİV PULMONER ASPERJİLLOZ Dr. Münire Gökırmak. Süleyman Demirel Üniversitesi Göğüs Hastalıkları A.D. İNVAZİV PULMONER ASPERJİLLOZ Dr. Münire Gökırmak Süleyman Demirel Üniversitesi Göğüs Hastalıkları A.D. OLGU 1 23 yaşında kadın hasta Ateş, yorgunluk ve anemi Lökosit: 6.800/mm3, %8 nötrofil, %26 blast,

Detaylı

İÇ HASTALIKLARI 1.GÜN

İÇ HASTALIKLARI 1.GÜN İÇ HASTALIKLARI 1.GÜN 08.15-09.00 Genel muayene semiyolojisi N.YILMAZ SELÇUK 09.15-10.00 Genel muayene semiyolojisi N.YILMAZ SELÇUK 10.15-11.00 Kardiyovasküler sistem semiyolojisi M.YEKSAN 11.15-12.00

Detaylı

Kent Hastanesi, Hepimizden Önce Çocuklarımızın Hastanesi!

Kent Hastanesi, Hepimizden Önce Çocuklarımızın Hastanesi! Kent Hastanesi, Hepimizden Önce Çocuklarımızın Hastanesi! www.kenthospital.com Kent Hastanesi, hepimizden önce çocuklarımızın hastanesi! Çünkü, çocuklarımız, hepimizin geleceği! Kuruluşumuzdan bu yana

Detaylı

ACİL SERVİSTE NÖBET YÖNETİMİ UZ DR SEMRA ASLAY YDÜ HASTANESİ ACİL SERVİS MART 2014

ACİL SERVİSTE NÖBET YÖNETİMİ UZ DR SEMRA ASLAY YDÜ HASTANESİ ACİL SERVİS MART 2014 UZ DR SEMRA ASLAY YDÜ HASTANESİ ACİL SERVİS MART 2014 Nöbet Beyin hücrelerindeki aşırı ve anormal elektrik deşarjına bağlı olarak serebral fonskiyonların baskılanması ile sonuçlanan bir durum Epilepsi

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALİMATI AMBREKS PEDİATRİK şurup Ağızdan alınır. Etkin madde: 5 ml (1 ölçek) şurup solüsyonu, 15 mg ambroksol HCl içerir. Yardımcı maddeler: Sorbitol % 70 solüsyonu, metil paraben, propil paraben,

Detaylı

Gebelikte Astım Yönetimi. Dr. Dilşad Mungan Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları ABD İmmünoloji ve Allerji BD

Gebelikte Astım Yönetimi. Dr. Dilşad Mungan Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları ABD İmmünoloji ve Allerji BD Gebelikte Astım Yönetimi Dr. Dilşad Mungan Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları ABD İmmünoloji ve Allerji BD ık Kadın Doğum uzmanları hangi koşullarda astımlı hasta ile karşılaşırlar? Astımlı

Detaylı

Deomed Yay nc l k. Kartalo lu / Okutan (Ed.)

Deomed Yay nc l k. Kartalo lu / Okutan (Ed.) Deomed Yay nc l k Kartalo lu / Okutan (Ed.) Solunum Sistemi Fonksiyonel De erlendirmesi / Güncel Yaklafl mlar ve Klinikte Kullan m 16.5 x 24 cm, XII + 220 Sayfa 40 Tablo, 30 fiekil 34 Yazar Kat l m yla

Detaylı

Akdeniz Anemisi; Cooley s Anemisi; Talasemi Majör; Talasemi Minör;

Akdeniz Anemisi; Cooley s Anemisi; Talasemi Majör; Talasemi Minör; TALASEMİ Akdeniz Anemisi; Cooley s Anemisi; Talasemi Majör; Talasemi Minör; Talasemi kırmızı kan hücrelerinin üretimini bozan genetik hastalıklardır. Ülkemizde çok sık görülmektedir. Hastaların kırmızı

Detaylı

Dünyada ve Türkiye de Güncel Verilerle HIV/AIDS. Hacettepe Üniversitesi AIDS Tedavi ve Araflt rma Merkezi (HATAM)

Dünyada ve Türkiye de Güncel Verilerle HIV/AIDS. Hacettepe Üniversitesi AIDS Tedavi ve Araflt rma Merkezi (HATAM) Dünyada ve Türkiye de Güncel Verilerle /AIDS Dr. Aygen Tümer Hacettepe Üniversitesi AIDS Tedavi ve Araflt rma Merkezi (HATAM) Dünyada /AIDS Dünya Sa l k Örgütü (DSÖ)/UNAIDS taraf ndan Aral k 2010 tarihinde

Detaylı

ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2011 2012 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 4. SINIF DERS PROGRAMI

ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2011 2012 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 4. SINIF DERS PROGRAMI ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2011 2012 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 4. SINIF DERS PROGRAMI TARİHLER 05/09/2011 24/10/2011 01/11/2011 14/11/2011 02/01/2012 09/01/2012 16/01/2012 30/01/2012 19/03/2012

Detaylı

BEZMİÂLEM. Horlama ve Uyku. Apne Sendromu VAKIF ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ. Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı.

BEZMİÂLEM. Horlama ve Uyku. Apne Sendromu VAKIF ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ. Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı. Horlama ve Uyku Apne Sendromu BEZMİÂLEM VAKIF ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Uyku Polikliniği rtibat : 0212 453 17 00 GH-02 V;01/2010 Horlama ve Uyku Apne Sendromu

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. SPRAMAX 1.5 M.I.U film kaplı tablet Ağızdan alınır. KULLANMA TALİMATI Etkin madde: Her kaplanmış tablet; 1.500.000 IU Spiramisin içerir. Yardımcı maddeler: Hidroksipropil selüloz, Prejelatinize Mısır Nişastası,

Detaylı

Glisemik kontrolün ölçütleri ve prognozla ilişkisi. Dr. Gülay Aşcı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı İzmir

Glisemik kontrolün ölçütleri ve prognozla ilişkisi. Dr. Gülay Aşcı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı İzmir Glisemik kontrolün ölçütleri ve prognozla ilişkisi Dr. Gülay Aşcı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı İzmir HD e yeni başlayan hastaların 1/3 de neden diyabetik nefropati Yeni başlayan

Detaylı

YOĞUN BAKIM EKĐBĐNDE HEMŞĐRE ve REHABĐLĐTASYON. Yrd. Doç. Dr. Nilay Şahin Selçuk Üniversitesi, Meram Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD.

YOĞUN BAKIM EKĐBĐNDE HEMŞĐRE ve REHABĐLĐTASYON. Yrd. Doç. Dr. Nilay Şahin Selçuk Üniversitesi, Meram Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD. YOĞUN BAKIM EKĐBĐNDE HEMŞĐRE ve REHABĐLĐTASYON Yrd. Doç. Dr. Nilay Şahin Selçuk Üniversitesi, Meram Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD. Rehabilitasyonun Tanımı Fizyolojik veya anatomik yetersizliği

Detaylı

HEREDİTER SFEROSİTOZ. Mayıs 14

HEREDİTER SFEROSİTOZ. Mayıs 14 HEREDİTER SFEROSİTOZ İNT.DR.DİDAR ŞENOCAK Giriş Herediter sferositoz (HS), hücre zarı proteinlerinin kalıtsal hasarı nedeniyle, eritrositlerin morfolojik olarak bikonkav ve santral solukluğu olan disk

Detaylı

GİRİŞ ASİT BAZ BOZUKLUKLARI. ph ve [H + ] İlişkisi 01.02.2012 ASİT DENGESİ PLAZMA ASİDİTESİNİN ÖLÇÜLMESİ

GİRİŞ ASİT BAZ BOZUKLUKLARI. ph ve [H + ] İlişkisi 01.02.2012 ASİT DENGESİ PLAZMA ASİDİTESİNİN ÖLÇÜLMESİ GİRİŞ ASİT BAZ BOZUKLUKLARI Dr. Şükrü GÜRBÜZ FIRAT ÜNİVERSİTESİ HASTANESİ ACİL TIP A.D. Yaşamsal denge spesifik asit baz aralığında iş gören protein fonksiyonlarına bağlıdır. Hayatı tehdit eden bir çok

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. ONDAREN 8 mg/4 ml I.V. enjeksiyonluk çözelti içeren ampul Damar içine uygulanır.

KULLANMA TALİMATI. ONDAREN 8 mg/4 ml I.V. enjeksiyonluk çözelti içeren ampul Damar içine uygulanır. KULLANMA TALİMATI ONDAREN 8 mg/4 ml I.V. enjeksiyonluk çözelti içeren ampul Damar içine uygulanır. Etkin madde: Her bir ml çözelti 2 mg ondansetron baza eşdeğer miktarda ondansetron hidroklorür dihidrat

Detaylı

III. KURUL (Sindirim ve Hemopoetik Sistemler Ders Kurulu -6 hafta) DERS PROGRAMI ( 09 ARALIK 2013 17 OCAK 2014)

III. KURUL (Sindirim ve Hemopoetik Sistemler Ders Kurulu -6 hafta) DERS PROGRAMI ( 09 ARALIK 2013 17 OCAK 2014) T. C. MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2013 2014 EĞİTİM - ÖĞRETİM YILI DÖNEM III III. KURUL (Sindirim ve Hemopoetik Sistemler Ders Kurulu -6 hafta) DERS PROGRAMI ( 09 ARALIK 2013 17 OCAK 2014)

Detaylı

Kocaeli Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi Ö retim Üyesi. 4. Bas

Kocaeli Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi Ö retim Üyesi. 4. Bas 1 Prof. Dr. Yunus Kishal Kocaeli Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi Ö retim Üyesi Tekdüzen Hesap Sistemi ve Çözümlü Muhasebe Problemleri 4. Bas Tekdüzen Muhasebe Sistemi Uygulama Tebli leri

Detaylı

08.11.2008 VİTAMİN D VE İMMÜN SİSTEM VİTAMİN D

08.11.2008 VİTAMİN D VE İMMÜN SİSTEM VİTAMİN D VİTAMİN D VE İMMÜN SİSTEM VİTAMİN D Vitamin D ve İmmün Sistem İnsülin Sekresyonuna Etkisi Besinlerde D Vitamini Makaleler Vitamin D, normal bir kemik gelişimi ve kalsiyum-fosfor homeostazisi için elzem

Detaylı

Acil Serviste Hipertansif Hastaya Yaklaşım

Acil Serviste Hipertansif Hastaya Yaklaşım Acil Serviste Hipertansif Hastaya Yaklaşım Doç. Dr. Sedat YANTURALI Dokuz Eylul Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı İzmir sedat.yanturali@deu.edu.tr 1 Sunu Planı Hipertansiyona genel bakış

Detaylı

Yakınması: Efor sonrası nefes darlığı, sabahları şiddetli olan ense ağrısı, yorgunluk

Yakınması: Efor sonrası nefes darlığı, sabahları şiddetli olan ense ağrısı, yorgunluk 62 y., kadın, emekli bankacı İzmir de oturuyor. Yakınması: Efor sonrası nefes darlığı, sabahları şiddetli olan ense ağrısı, yorgunluk Öykü: 12 yıldır hipertansif. İlaçlarını düzenli aldığını ve diyete

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALİMATI CASODEX 150 mg film tablet Ağız yoluyla alınır. Etkin madde: 150 mg bikalutamid Yardımcı maddeler: Laktoz monohidrat, magnezyum stearat, polividon, sodyum nişasta glikolat, hipromelloz,

Detaylı

Kimdir? Alkoller. Günlük yaşantımızdaki alkoller HİPOKRAT MÖ. 460-370. Doktor ne demektir? Doç Dr Özlem GÜNEYSEL Marmara Ü Acil Tıp AD

Kimdir? Alkoller. Günlük yaşantımızdaki alkoller HİPOKRAT MÖ. 460-370. Doktor ne demektir? Doç Dr Özlem GÜNEYSEL Marmara Ü Acil Tıp AD Kimdir? Alkoller Doç Dr Özlem GÜNEYSEL Marmara Ü Acil Tıp AD HİPOKRAT MÖ. 460-370 Doktor ne demektir? La. Öğretmen. Doktor, 1000 yıl önce, ilk üniversitelerin ortaya çıkmasıyla birlikte, akademik bir unvan

Detaylı

ANEMİLİ HASTAYA GENEL YAKLAŞIM. Dr Mustafa ÇETİN Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji Bilim Dalı

ANEMİLİ HASTAYA GENEL YAKLAŞIM. Dr Mustafa ÇETİN Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji Bilim Dalı ANEMİLİ HASTAYA GENEL YAKLAŞIM Dr Mustafa ÇETİN Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji Bilim Dalı Dersin içeriği Aneminin tanımlanması. Anemi tanısında fizik muayene, öykü Semptom ve Bulgular Anemili

Detaylı

PNÖMONİ: RADYOLOJİK BULGULARI

PNÖMONİ: RADYOLOJİK BULGULARI SOLUNUM YOLLARI ENFEKSİYONLARI PNÖMONİ: RADYOLOJİK BULGULARI Dr. Recep Savaş Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji AD, İzmir Sol hemitoraksta izlenen lezyon a) Kist hidatik b) Mediastinal kitle c) Parankimal

Detaylı

ZOR VAKALAR Doç. Dr. Cuma Yıldırım

ZOR VAKALAR Doç. Dr. Cuma Yıldırım ZOR VAKALAR Doç.. Dr. Cuma YıldY ldırım SORU: Hangi vaka ZOR vakadır? OLGU-1 17 yaşında erkek hasta, 3 gündür olan göğüs ağrısı tarifliyor. Gece 23. 00 de acil servise kardeşleri tarafından getirildi.

Detaylı

D VİTAMİNİ TARİHSEL BAKI 01.11.2008. 25-D vitamini miktarına göre değişir. öğünde uskumru yesek de, böbrekler her

D VİTAMİNİ TARİHSEL BAKI 01.11.2008. 25-D vitamini miktarına göre değişir. öğünde uskumru yesek de, böbrekler her VİTAMİN BİYOKİMYASI D VİTAMİNİ BU BÖLÜMDE ANLATILACAK KONULAR: Tarihsel Bakış D vitamininin kimyasal ve biyolojik fonksiyonları Besin kaynakları Hazırlayan: V. Murat BOSTANCI Toksisite 1 2 TARİHSEL BAKI

Detaylı

ÇOCUK ve ERGENL KTE GUATR

ÇOCUK ve ERGENL KTE GUATR ÇOCUK ve ERGENL KTE GUATR GUATR NED R? Bu kitapç n içeri i Çocuk Endokrinolojisi ve Diyabet Derne i nin web sitesinden faydalan larak haz rlanm flt r. www.cocukendokrindiyabet.org Tiroid bezi Guatr Tiroid

Detaylı

Tarifname KRONİK YORGUNLUK SENDROMUNUN TEDAVİSİNE YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON

Tarifname KRONİK YORGUNLUK SENDROMUNUN TEDAVİSİNE YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON 1 Tarifname Teknik Alan KRONİK YORGUNLUK SENDROMUNUN TEDAVİSİNE YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON Buluş, kronik yorgunluk sendromunun tedavisine yönelik oluşturulmuş bir kompozisyon ile ilgilidir. Tekniğin Bilinen

Detaylı

ÇOCUKLUK ÇAĞINDA KRONİK KARIN AĞRISI

ÇOCUKLUK ÇAĞINDA KRONİK KARIN AĞRISI ÇOCUKLUK ÇAĞINDA KRONİK KARIN AĞRISI Prof. Dr. Aydan Kansu Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme Bilim Dalı 7 y, ~ 1 yıldır karın ağrısı Göbek çevresinde Haftada

Detaylı

İş Sağlığı İş Sağlığı nedir? Çağdaş İş Sağlığı anlayışı nedir?

İş Sağlığı İş Sağlığı nedir?    Çağdaş İş Sağlığı anlayışı nedir? İş Sağlığı İş sağlığı denilince, üretimi ve işyerini içine alan bir kavram düşünülmelidir. İşyerinde sağlıklı bir çalışma ortamı yoksa işçilerin sağlığından söz edilemez. İş Sağlığı nedir? Bütün çalışanların

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Etkin madde: Her saşe1200 mg asetilsistein içerir. Yardımcı maddeler: Beta karoten, aspartam, sorbitol ve portakal aroması içerir.

KULLANMA TALİMATI. Etkin madde: Her saşe1200 mg asetilsistein içerir. Yardımcı maddeler: Beta karoten, aspartam, sorbitol ve portakal aroması içerir. KULLANMA TALİMATI ASİST 1200 mg toz içeren saşe Ağızdan alınır. Etkin madde: Her saşe1200 mg asetilsistein içerir. Yardımcı maddeler: Beta karoten, aspartam, sorbitol ve portakal aroması içerir. Bu ilacı

Detaylı

PERİOPERATİF ANEMİ. Dr. Hüseyin İlksen TOPRAK İnönü Ün. Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Rean AD

PERİOPERATİF ANEMİ. Dr. Hüseyin İlksen TOPRAK İnönü Ün. Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Rean AD PERİOPERATİF ANEMİ Dr. Hüseyin İlksen TOPRAK İnönü Ün. Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Rean AD 1 SORU? Anemi Neden Önemli? 2 SORU? 3 İnsidans Önemi ANEMİ Tanı Tedavi 4 Anemi Nedir? WHO Hb < 13 g/dl Hb

Detaylı

Normal EKG Normal EKG Nasıl Olmalıdır? Kalp Hızı: 60 100/dakika Ritim düzenli olmalıdır P dalgası: aynı derivasyonda yer alan tüm p dalgalarının morfolojisi aynı olmalıdır Her p dalgasından önce bir

Detaylı

T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürlüğü

T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürlüğü Sayfa 1 / 8 NÜKLEER TIP HİZMETLERİ İŞLEYİŞ PROSEDÜRÜ HAZIRLAYAN NÜKLEER TIP HİZMETLERİ BÖLÜM KALİTE SORUMLUSU KONTROL EDEN KALİTE YÖNETİM DİREKTÖRÜ ONAY BAŞHEKİM Sayfa 2 / 8 1.AMAÇ: 2.KAPSAM: Nükleer Tıp

Detaylı

Renovasküler Hipertansiyonda Doppler US

Renovasküler Hipertansiyonda Doppler US Renovasküler Hipertansiyonda Doppler US Dr. Süha Süreyya Özbek Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji Anabilim Dalı İzmir Öğrenim Hedefleri Renovasküler Hastalık Doppler teknik, püf noktası ve tuzaklar

Detaylı

Çeşitli nedenlerle oluşabilen karaciğer fibrozisi hemen daima geri dönüşümsüzdür.

Çeşitli nedenlerle oluşabilen karaciğer fibrozisi hemen daima geri dönüşümsüzdür. SİROZ Çeşitli nedenlerle oluşabilen karaciğer fibrozisi hemen daima geri dönüşümsüzdür. İlerleyici ilerleyici karaciğer hastalıkları sonuçta siroz ile sonuçlanan progresif fibrozise neden olur. Safra kanalikülü

Detaylı