TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD"

Transkript

1 TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS EN Haziran 2007 ICS ; YILDIRIMDAN KORUNMA BÖLÜM 2: RİSK YÖNETİMİ Protection against lightning Part 2: Risk management TÜRK STANDARDLARI ENSTİTÜSÜ Necatibey Caddesi No.112 Bakanlıklar/ANKARA

2 Bugünkü teknik ve uygulamaya dayanılarak hazırlanmış olan bu standardın, zamanla ortaya çıkacak gelişme ve değişikliklere uydurulması mümkün olduğundan ilgililerin yayınları izlemelerini ve standardın uygulanmasında karşılaştıkları aksaklıkları Enstitümüze iletmelerini rica ederiz. Bu standardı oluşturan Hazırlık Grubu üyesi değerli uzmanların emeklerini; tasarılar üzerinde görüşlerini bildirmek suretiyle yardımcı olan bilim, kamu ve özel sektör kuruluşları ile kişilerin değerli katkılarını şükranla anarız. Kalite Sistem Belgesi İmalât ve hizmet sektörlerinde faaliyet gösteren kuruluşların sistemlerini TS EN ISO 9000 Kalite Standardlarına uygun olarak kurmaları durumunda TSE tarafından verilen belgedir. Türk Standardlarına Uygunluk Markası (TSE Markası) TSE Markası, üzerine veya ambalâjına konulduğu malların veya hizmetin ilgili Türk Standardına uygun olduğunu ve mamulle veya hizmetle ilgili bir problem ortaya çıktığında Türk Standardları Enstitüsü nün garantisi altında olduğunu ifade eder. TSEK Kalite Uygunluk Markası (TSEK Markası) TSEK Markası, üzerine veya ambalâjına konulduğu malların veya hizmetin henüz Türk Standardı olmadığından ilgili milletlerarası veya diğer ülkelerin standardlarına veya Enstitü tarafından kabul edilen teknik özelliklere uygun olduğunu ve mamulle veya hizmetle ilgili bir problem ortaya çıktığında Türk Standardları Enstitüsü nün garantisi altında olduğunu ifade eder. DİKKAT! TS işareti ve yanında yer alan sayı tek başına iken (TS 4600 gibi), mamulün Türk Standardına uygun üretildiğine dair üreticinin beyanını ifade eder. Türk Standardları Enstitüsü tarafından herhangi bir garanti söz konusu değildir. Standardlar ve standardizasyon konusunda daha geniş bilgi Enstitümüzden sağlanabilir. TÜRK STANDARDLARININ YAYIN HAKLARI SAKLIDIR.

3 Ön söz - Bu standard, CENELEC tarafından kabul edilen EN : 2006 standardı esas alınarak TSE Elektrik İhtisas Grubu na bağlı Elektroteknik Güvenlik ve Aydınlatma Özel Daimi Komitesi nce hazırlanmış ve TSE Teknik Kurulu nun 05 Haziran 2007 tarihli toplantısında Türk Standardı olarak kabul edilerek yayımına karar verilmiştir. - Bu standardın kabulü ile TS 622 (1990) iptal edilmiştir. - Bu standardda kullanılan bazı kelime ve/veya ifadeler patent haklarına konu olabilir. Böyle bir patent hakkının belirlenmesi durumunda TSE sorumlu tutulamaz.

4 İçindekiler 0 Giriş Kapsam Atıf yapılan standard ve/veya dokümanlar Terimler, tarifler, semboller ve kısaltmalar Terimler ve tarifler Semboller ve kısaltmalar Terimlerin açıklaması Hasar ve kayıp Risk ve risk bileşenleri Bir yapıyla ilgili risk bileşenlerinin bileşimi Bir hizmet tesisatı ile ilgili risk bileşenlerinin bileşimi Risk bileşenleri etkileyen faktörler Risk yönetimi Temel prosedür Risk değerlendirmesi için dikkate alınacak yapı Risk değerlendirme için dikkate alınacak hizmet tesisatı Katlanılabilir risk, R T Korunma ihtiyacının değerlendirilmesi için özel prosedür Korunmanın maliyet etkinliğinin değerlendirilmesi prosedürü Korunma tedbirleri Korunma tedbirlerinin seçilmesi Yapılar için risk bileşenlerinin değerlendirilmesi Temel denklem Yapıya düşen yıldırımdan kaynaklanan risk bileşenlerinin değerlendirilmesi (S1) Yapının yakınına düşen yıldırımdan kaynaklanan risk bileşenlerinin değerlendirilmesi (S2) Yapıya bağlı hizmet tesisatına düşen yıldırımdan kaynaklanan risk bileşenlerinin değerlendirilmesi (S3) Yapıya bağlı bir hizmet tesisatının yakınına düşen yıldırımdan kaynaklanan risk bileşenlerinin değerlendirilmesi (S4) Yapılar için risk bileşenlerinin özeti Yapıların bölümlere (Z s ) ayrılması Bölümlere (Z s ) ayrılmış yapıların risk bileşenlerinin değerlendirilmesi Hizmet tesisatları için risk bileşenlerinin değerlendirilmesi Temel denklem Hizmet tesisatına düşen yıldırımdan kaynaklanan risk bileşenlerinin değerlendirilmesi (S3) Hizmet tesisatının yakınına düşen yıldırımdan kaynaklanan risk bileşenlerinin değerlendirilmesi (S4) Hizmet tesisatının bağlı olduğu yapıya düşen yıldırımdan kaynaklanan risk bileşenlerinin değerlendirilmesi (S1) Hizmet tesisatı için risk bileşenlerinin özeti Hizmet tesisatlarının bölümlere (Ss) ayrılması Ek A (Bilgi için) - Yıllık tehlikeli olay sayısının (N) değerlendirilmesi...31 Ek B (Bilgi için) - Bir yapıya hasar gelme ihtimalinin (P X ) değerlendirilmesi...39 Ek C (Bilgi için) - Bir yapıda kayıp tutarının (L X ) değerlendirilmesi...44 Ek D (Bilgi için) - Hizmet tesisatına hasar gelmesi ihtimalinin (P X ) değerlendirilmesi...49 Ek E (Bilgi için) - Hizmet tesisatında kayıp tutarının (L X ) değerlendirilmesi...52 Ek F (Bilgi için) - Anahtarlama aşırı gerilimleri...54 Ek G (Bilgi için) - Kayıp maliyetlerinin değerlendirilmesi...55 Ek H (Bilgi için) - Yapılar için vaka çalışması...56 Ek I (Bilgi için) - Hizmet tesisatları için vaka çalışması Telekomünikasyon hattı...84 Ek J (Bilgi için) - Yapıların risk değerlendirmesi için basitleştirilmiş yazılım...90 Kaynaklar...95

5 Yıldırımdan korunma - Bölüm 2: Risk yönetimi 0 Giriş Toprağa düşen yıldırımlar yapılar ve hizmet tesisatları için tehlikeli olabilir. Yapıya gelen tehlike aşağıdakilerle sonuçlanabilir: - Yapının ve içindekilerin hasar görmesi, - İlgili elektrikli ve elektronik sistemlerin arızalanması, - Yapının içindeki veya yakınındaki canlıların yaralanması. Dolaylı etkileri yapının etrafına yayılabilir veya çevresine tesir edebilir. Hizmet tesisatlarına gelen tehlike aşağıdakilerle sonuçlanabilir: - Hizmet tesisatının kendisinin hasar görmesi, - İlgili elektrikli ve elektronik sistemlerin arızalanması. Yıldırımdan dolayı meydana gelen kaybı azaltmak için korunma tedbirlerinin alınması gerekebilir. Bunlara ihtiyaç olup olmadığı ve bunun derecesi risk değerlendirmesi ile tesbit edilmelidir. Bu standardda yıldırım düşmesinden dolayı bir yapıda veya hizmet tesisatında meydana gelebilecek ortalama yıllık kayıp olarak tarif edilen risk aşağıdakilere bağlıdır: - Yapıyı ve hizmet tesisatını etkileyen yıllık yıldırım düşmesi sayısı, - Etkileyen yıldırım düşmelerinden birinin hasar yapma ihtimali, - Dolaylı hasarın ortalama tutarı. Yapıyı etkileyen yıldırım çarpmaları aşağıdaki şekilde gruplara ayrılabilir: - Yapıda sonlanan çarpmalar, - Yapının yakınında sonlanan çarpmalar, bağlı hizmet tesisatlarına düşen çarpmalar (elektrik, telekomünikasyon hatları, diğer hizmetler) veya hizmet tesisatlarının yakınına düşen çarpmalar. Hizmet tesisatlarını etkileyen yıldırım çarpmaları aşağıdaki şekilde gruplara ayrılabilir: - Hizmet tesisatlarında sonlanan çarpmalar, - Hizmet tesisatlarının yakınına düşen çarpmalar veya hizmet tesisatlarının bağlı olduğu yapıya doğrudan düşen çarpmalar. Yapıya veya hizmet tesisatına düşen yıldırım çarpmaları fiziki hasara ve can tehlikesine sebep olabilir. Yapının veya hizmet tesisatının yakınına düşen yıldırım çarpmaları ile yapıya veya hizmet tesisatlarına düşen yıldırım çarpmaları elektrikli ve elektronik sistemlerin yıldırım akımı ile rezistif veya endüktif kuplajından kaynaklanan aşırı gerilimlerden dolayı bu sistemlerin arızalanmasına sebep olabilir. Ayrıca, kullanıcı tesislerinde ve güç besleme hatlarında yıldırım aşırı gerilimlerinin meydana getirdiği arızalar tesislerde anahtarlama tipi aşırı gerilimler oluşturabilir. Not 1 - Elektrikli ve elektronik sistemlerin arızalı çalışma durumu IEC serisi standardlarda ele alınmamıştır. IEC e bakılmalıdır [1] 1. Not 2 - Anahtarlama tipi aşırı gerilimlerden kaynaklanan riskin değerlendirilmesi hakkındaki bilgiler Ek F de verilmiştir. Yapıyı ve hizmet tesisatını etkileyen yıldırım düşmesi sayısı yapının ve hizmet tesisatının boyutlarına ve özelliklerine, yapının ve hizmet tesisatının çevresel özelliklerine ve yapının ve hizmet tesisatının bulunduğu bölgedeki yıldırım düşme yoğunluğuna bağlıdır. 1 Köşeli parantez içindeki rakamlar Kaynaklara atıf yapmaktadır. 1

6 Yıldırım hasarı ihtimali yapının, hizmet tesisatının ve yıldırım akımının özelliklerine ve uygulanan korunma tedbirlerinin tipine ve verimliliğine bağlıdır. Dolaylı hasarın ortalama yıllık tutarı hasarın büyüklüğüne ve yıldırım çarpması sonucu oluşacak dolaylı etkilere bağlıdır. Korunma tedbirlerinin etkisi korunma tedbirinin özelliklerinden kaynaklanır ve hasar ihtimalini veya dolaylı hasar tutarını azaltabilir. Yapılara ve hizmet tesisatlarına düşen yıldırım çarpmalarının muhtemel etkilerinden kaynaklanan riskin değerlendirilmesi IEC ve bunun Tadil 1 inin revize edilmiş versiyonu olan bu standardda verilmektedir. Kaçınılamayacak hiçbir riskin olmaması arzu edilirse, risk değerlendirmesinin sonucuna bakılmaksızın yıldırımdan korunma tedbirlerinin uygulanmasına karar verilebilir. 1 Kapsam Bu standard toprağa düşen yıldırım çarpmalarından dolayı yapılarda veya hizmet tesisatlarında meydana gelen risklerin değerlendirilmesini kapsar. Standardın amacı bu risklerin değerlendirilmesi için bir prosedür sağlamaktır. Risk için katlanılabilir üst sınır belirlendikten sonra, riskin katlanılabilir seviyeye veya bunun altına düşürülebilmesi için bu prosedür uygun korunma tedbirlerinin seçilmesini de temin eder. 2 Atıf yapılan standard ve/veya dokümanlar Bu standardda ve/veya dokümanda, tarih belirterek veya belirtmeksizin diğer standardlara ve/veya dokümanlara atıf yapılmaktadır. Bu atıflar metin içerisinde uygun yerlerde belirtilmiş ve aşağıda liste halinde verilmiştir. Tarih belirtilen atıflarda daha sonra yapılan tadil veya revizyonlar, atıf yapan standardda da ve/veya dokümanda da tadil veya revizyon yapılması şartı ile uygulanır. Atıf yapılan standardın ve/veya dokümanın tarihinin belirtilmemesi halinde ilgili standardın ve/veya dokümanın en son baskısı kullanılır. EN, ISO, IEC vb. No. IEC IEC Adı (İngilizce) Electrical apparatus for explosive gas atmospheres - Part 10: Classification of hazardous areas Electrical apparatus for use in the presence of combustible dust - Part 10: Classification of areas where combustible dusts are or may be present EN Protection against lightning Part 1: General principles TS No 2) TS 3491 EN Adı (Türkçe) Patlayıcı gaz ortamlarında kullanılan elektrikli cihazlar-bölüm 10: Tehlikeli bölgelerin sınıflandırılması TS EN * - TS EN Yıldırımdan korunma-bölüm 1: Genel kurallar EN Protection against lightning Part 3: Physical damage to structures and life hazard EN Protection against lightning Part 4: Electrical and electronic systems within structures TS EN Yıldırımdan korunma Bölüm 3: Yapılarda fiziksel hasar ve hayati tehlike TS EN Yıldırımdan korunma - Bölüm 4: Yapılardaki elektrik ve Elektronik sistemler EN Protection against lightning Part 5: Services 3) - - 2) TSE Notu: Atıf yapılan standardların TS numarası ve Türkçe adı 3. ve 4. kolonda verilmiştir. işaretli olanlar bu standardın basıldığı tarihte İngilizce metin olarak yayımlanmış olan Türk Standardlarıdır. 3) Yayınlanacaktır. 2

7 EN, ISO, IEC vb. No. ITU-T Recommendation K.46 ITU-T Recommendation K.47 Adı (İngilizce) Protection of communication lines using metallic symmetric conductors against lightning induced surges Protection of communication lines using metallic symmetric conductors against direct lightning discharges TS No Adı (Türkçe) Terimler, tarifler, semboller ve kısaltmalar Bu standardın amacı için aşağıda verilen ve bir kısmı IEC de yer alan ve okuma kolaylığı bakımından burada tekrarlanan terimler, tarifler, semboller ve kısaltmalar ile IEC serisinin diğer standardlarında verilenler uygulanır. 3.1 Terimler ve tarifler Korunan nesne Yıldırımın etkilerine karşı korunması amaçlanan yapı veya hizmet tesisatı Korunan yapı Bu standarda uygun olarak yıldırımın etkilerine karşı korunması gereken yapı. Not Bir yapı daha büyük başka bir yapının parçası olabilir Patlama riski olan yapılar İçinde IEC ve IEC a göre katı patlayıcı maddeler veya tehlikeli bölgeler bulunan yapılar. Not Bu standardın amaçları bakımından sadece içinde 0 tipi tehlikeli bölgeler veya katı patlayıcı maddeler bulunan yapılar dikkate alınmıştır Çevre için tehlikeli olan yapılar Yıldırımın sonucunda biyolojik, kimyasal veya radyoaktif yayılmaya sebep olabilecek yapılar (kimya, petrokimya, nükleer tesisler vb) Şehir ortamı Binaların yüksek yoğunlukta olduğu veya yüksek binaları olan ve nüfus yoğunluğunun yüksek olduğu alanlar. Not Şehir merkezi şehir ortamına bir örnektir Banliyö ortamı Binaların orta yoğunlukta olduğu alanlar. Not Şehrin kenar mahalleleri banliyö ortamına bir örnektir Kırsal ortam Binaların düşük yoğunlukta olduğu alanlar. Not Köyler ve mezralar kırsal ortama örnektir Beyan şok dalgası dayanma gerilimi, U W İmalatçı tarafından teçhizata veya onun bir bölümüne tahsis edilen şok dalgası dayanma gerilimi. Bu, yalıtımının aşırı gerilimlere karşı belirtilen dayanma kabiliyetinin özelliklerini verir. Not Bu standardın amaçları bakımından sadece canlı iletkenler ile toprak arasındaki dayanma gerilimi dikkate alınmıştır Elektrik sistemi Alçak gerilim güç kaynağı bileşenlerinin kullanıldığı sistem. 3

8 Elektronik sistem Telekomünikasyon cihazları, bilgisayar, kontrol ve enstrümantasyon sistemleri, radyo sistemleri, güç elektroniği tesisleri gibi hassas elektronik bileşenlerin kullanıldığı sistem İç sistem Bir yapı içindeki elektrikli ve elektronik sistemler Korunan hizmet tesisatı Bu standarda uygun olarak yıldırımın etkilerine karşı korunması gereken yapıya bağlı hizmet tesisatı Telekomünikasyon hatları Telefon ve veri hatları gibi farklı yapılarda bulunabilen cihazlar arasında iletişim sağlamak için kullanılan iletim hatları Elektrik (güç) hatları Bir yapının içinde bulunan elektrikli ve elektronik cihazlara güç sağlamak üzere yapıya giren iletim hatları; alçak gerilim (AG) veya yüksek gerilim (YG) elektrik hatları gibi Borular Bir yapıya sıvı iletmek veya yapıdan sıvıyı dışarıya çıkarmak için kullanılan boru tesisatı; gaz boruları, su boruları, petrol boruları gibi Tehlikeli olay Korunan nesnenin üzerine veya korunan nesnenin yakınına düşen yıldırım çarpması Nesneye yıldırım düşmesi Korunan bir nesneye yıldırım düşmesi Nesne yakınına yıldırım düşmesi Korunan bir nesnenin tehlikeli aşırı gerilimler meydana getirecek kadar yakınına yıldırım düşmesi Bir yapıya yıldırım düşmesinden dolayı tehlikeli olay sayısı, N D Bir yapıya yıldırım düşmesinden dolayı beklenen yıllık ortalama tehlikeli olay sayısı Bir hizmet tesisatına yıldırım düşmesinden dolayı tehlikeli olay sayısı, N L Bir hizmet tesisatına yıldırım düşmesinden dolayı beklenen yıllık ortalama tehlikeli olay sayısı Bir yapının yakınına yıldırım düşmesinden dolayı tehlikeli olay sayısı, N M Bir yapının yakınına yıldırım düşmesinden dolayı beklenen yıllık ortalama tehlikeli olay sayısı Bir hizmet tesisatının yakınına yıldırım düşmesinden dolayı tehlikeli olay sayısı, N I Bir hizmet tesisatının yakınına yıldırım düşmesinden dolayı beklenen yıllık ortalama tehlikeli olay sayısı Yıldırım elektromanyetik darbesi, LEMP Yıldırım akımının elektromanyetik etkisi. Not Bu, iletilen ani darbe akımlarını ve yayılan darbe elektromanyetik alan etkilerini içerir Şok dalgası (surge) Aşırı gerilim ve/veya aşırı akım olarak görülebilen, LEMP tarafından oluşturulan geçiş rejimi dalgası. Not LEMP tarafından oluşturulan şok dalgası (kısmen) yıldırım akımlarından, tesisat çevrimlerindeki endüksiyon etkilerinden dolayı meydana gelebilir ve SPD nin akış yönüne göre aşağısında tehdit olarak kalabilir Düğüm Bir hizmet hattında bulunan ve üzerinde şok dalgası yayılmasının ihmal edilebileceği bir nokta. 4

9 Not Düğüm örnekleri bir YG/AG transformatörde güç hattı branşman dağıtım noktası, bir telekomünikasyon hattında çoklayıcı cihazı veya IEC e uygun bir hatta yerleştirilen SPD olarak sıralanabilir Fiziki hasar Yıldırımın mekanik, ısıl, kimyasal ve patlama etkilerinden dolayı bir yapıya (veya içindekilere) veya bir hizmet tesisatına verilen hasar Canlıların zarar görmesi Yıldırımın temas ve adım gerilimlerinden dolayı insanların ve hayvanların sağlığına verilen zarar (ölüm dahil) Elektrikli ve elektronik sistemlerin arızalanması LEMP etkisinden dolayı elektrikli ve elektronik sistemlere verilen kalıcı hasar. Not LPZ nin sınırlarının fiziki sınırlar (duvarlar, yer döşemesi ve tavan gibi) olması gerekmez Arıza akımı, I a Bir hatta hasara sebep olabilecek yıldırım akımının asgari tepe değeri Hasar ihtimali, P X Tehlikeli bir olayın korunan nesnede hasara sebep olma ihtimali Kayıp, L X Korunan nesnenin değeriyle (insanlar ve mallar) orantılı olarak, tehlikeli bir olaydan kaynaklanan belirli bir hasardan dolayı oluşan ortalama kayıp tutarı (insanlar ve mallar) Risk, R Yıldırımdan korunması gereken nesnelerin toplam değerine (insanlar ve mallar) oranla yıldırımdan dolayı meydana gelmesi muhtemel ortalama yıllık kayıp değeri Risk bileşeni, R X Hasarın kaynağına ve tipine bağlı olan kısmi risk Katlanılabilir risk, R T Korunması gereken nesne için katlanılabilen azami risk değeri Bir yapının bölgesi, Z S Bir binanın homojen özelliklere sahip olan ve risk bileşeninin değerlendirilmesinde bir parametre setinin geçerli olduğu bölümü Bir hizmet tesisatının bölümü, S S Bir hizmet tesisatının homojen özelliklere sahip olan ve risk bileşeninin değerlendirilmesinde bir parametre setinin geçerli olduğu bölümü Yıldırımdan korunma bölgesi, LPZ Yıldırımın elektromanyetik çevresinin tarif edildiği bölge. Not LPZ nin sınırlarının fiziki sınırlar (duvarlar, yer döşemesi ve tavan gibi) olması gerekmez Yıldırımdan korunma seviyesi, LPL Tabii olarak meydana gelen yıldırımda azami ve asgari tasarım değerlerinin aşılmaması ihtimaline ilişkin bir yıldırım akım parametreleri setiyle ilgili bir sayı. Not Yıldırımdan korunma seviyesi, ilgili yıldırım akım parametreleri setine göre korunma tedbirlerinin tasarımını yapmak için kullanılır Korunma tedbirleri Riski azaltmak için korunması gereken nesnede alınması gereken tedbirler. 5

10 Yıldırımdan korunma sistemi, LPS Bir yapıya yıldırım düşmesinden dolayı meydana gelebilecek fiziki hasarı azaltmak için kullanılan komple sistem. Not Bu sistem iç ve dış yıldırımdan korunma sistemlerinden meydana gelir LEMP korunma tedbirleri sistemi, LMPS LEMP e karşı iç sistemlerin korunması için komple korunma sistemi Ekran teli Bir hizmet tesisatına yıldırımdan dolayı gelecek fiziki hasarı azaltmak için kullanılan metal tel Manyetik ekran Elektrikli ve elektronik sistemlerin arızalarını azaltmak üzere, korunması gereken nesneyi veya onun bir parçasını her yönden örten kapalı, metalik, ızgara benzeri veya sürekli ekran Yıldırımdan koruyucu kablo Dielektrik dayanıklılığı arttırılmış olan ve metal zırhı toprakla ya doğrudan veya iletken plastik kılıfla sağlanan özel kablo Yıldırımdan koruyucu kablo kanalı Toprakla temas eden, düşük özgül dirençli kablo kanalı (örneğin yapı çeliği ara bağlantılarına sahip beton veya metal kablo kanalı) Parafudr, SPD Geçici rejim aşırı gerilimlerini sınırlandırması ve şok dalgası akımlarının yönünü değiştirmesi amaçlanan cihaz. Bu cihazın içinde en az bir adet doğrusal olmayan bir bileşen vardır Koordineli SPD korunması Elektrikli ve elektronik sistemlerin arızalarını azaltmak üzere uygun şekilde seçilen, koordine edilen ve yerleştirilen bir SPD seti. 3.2 Semboller ve kısaltmalar a Amortisman oranı Ek G A d Yalıtılmış bir yapıya düşen çarpmaların toplama alanı A.2 A d Yükseltilmiş bir çatı çıkıntısına atfedilen toplama alanı A.2.1 A i Bir hizmet tesisatının yakınına düşen çarpmaların toplama alanı A.4; Çizelge A.3 A l Bir hizmet tesisatına düşen çarpmaların toplama alanı A.4; Çizelge A.3 A m Bir yapının yakınına düşen çarpmalar için etki alanı A.3 B Bina A.2 c Yapının muhtemel kaybının ortalama değeri; para cinsinden C.4; C.5 C A Hayvanların yıllık maliyeti Ek G C B Binanın yıllık maliyeti Ek G C C Binanın içindekilerin yıllık maliyeti Ek G C d Yerleşim faktörü A.2; Çizelge A.2 C e Çevre faktörü A.5; Çizelge A.5 C L Korunma tedbirlerinin yokluğunda toplam yıllık kayıp maliyeti 5,6; Ek G C RL Yıllık artık kayıp maliyeti 5,6; Ek G C P Korunma tedbirlerinin maliyeti Ek G C PM Seçilmiş korunma tedbirlerinin yıllık maliyeti 5,6; Ek G 6

11 C S Bir yapıdaki sistemlerin yıllık maliyeti Ek G C t Hizmetteki bir YG/AG transformatörünün düzeltme faktörü A.4; Çizelge A.4 c t Yapının toplam değeri; para cinsinden C.4; C.5; E.3 D i Bir hizmet tesisatının yakınına yıldırım düşmesi ile ilgili yatay mesafe A.5 D1 Canlıların yaralanması D2 Fiziki hasar D3 Elektrikli ve elektronik sistemlerin arızalanması h z Özel bir tehlike varken kaybı arttıran faktör C.2; Çizelge C.5 H Yapının yüksekliği A.4 H a Bir hizmet tesisatının a ucuna bağlı yapının yüksekliği A.4 H b Bir hizmet tesisatının b ucuna bağlı yapının yüksekliği A.4 H c Hizmet tesisatı iletkenlerinin yerden yüksekliği A.4 i Faiz oranı Ek G I a Arıza akımı D.1.1; D.1.2 K d Bir hizmet tesisatının özellikleriyle ilgili faktör D.1.1 K MS LEMP e karşı korunma tedbirlerinin performans özellikleriyle ilgili faktör B.4 K p Bir hizmet tesisatının özellikleriyle ilgili faktör D.1.1 K S1 Yapının ekranlama etkinliği ile ilgili faktör B.4 K S2 Yapının içindeki örtülerin ekranlama etkinliği ile ilgili faktör B.4 K S3 İç kablo tesisatının özellikleriyle ilgili faktör B.4 K S4 Sistemin darbe gerilimine dayanıklılığı ile ilgili faktör B.4 L Yapının uzunluğu A.2 L a Bir hizmet tesisatının a ucuna bağlı yapının uzunluğu A.4 L A Canlıların yaralanması ile ilgili kayıp 6.2; Çizelge 8 L B Yapıda fiziki hasarla ile ilgili kayıp (yapıya yıldırım düşmesi) 6.2; Çizelge 8 L B Yapıda fiziki hasarla ile ilgili kayıp (hizmet tesisatına yıldırım düşmesi) 7.4; Çizelge 10 L c Hizmet tesisatı bölümünün uzunluğu A.4 L C İç sistemlerin arızalanması ile ilgili kayıp (yapıya yıldırım düşmesi) 6.2; Çizelge 8 L C Tesisatın arızalanması ile ilgili kayıp (yapıya yıldırım düşmesi) 7.4; Çizelge 10 L f Yapıda fiziki hasardan kaynaklanan kayıp C.1 L f Tesisatta fiziki hasardan kaynaklanan kayıp E.1 L M İç sistemlerin arızalanması ile ilgili kayıp (yapının yakınına yıldırım düşmesi) 6.3; Çizelge 8 L O Yapıda iç sistemlerin arızalanması ile ilgili kayıp C.1 L O Tesisatta iç sistemlerin arızalanması ile ilgili kayıp E.1 L t Temas ve adım gerilimleri ile oluşan yaralanma ile ilgili kayıp C.1 L U Canlıların yaralanması ile ilgili kayıp (hizmet tesisatına yıldırım düşmesi) 6.4; Çizelge 8 7

12 L V Yapıda fiziki hasardan kaynaklanan kayıp (tesisata yıldırım düşmesi) 6.4; Çizelge 8 L V Tesisatta fiziki hasardan kaynaklanan kayıp (tesisata yıldırım düşmesi) 7.2; Çizelge 10 L W İç sistemlerin arızalanması ile ilgili kayıp (tesisata yıldırım düşmesi) 6.4; Çizelge 8 L W Tesisatın arızalanması ile ilgili kayıp (tesisata yıldırım düşmesi) 7.2; Çizelge 10 L X Yapıda dolaylı kayıp 6.1 L X Tesisatta dolaylı kayıp 7.1 L Z İç sistemlerin arızalanması ile ilgili kayıp (tesisatın yakınına yıldırım düşmesi) 6.5; Çizelge 8 L Z Tesisatın arızalanması ile ilgili kayıp (tesisatın yakınına yıldırım düşmesi) 7.3; Çizelge 10 L1 Yapıda insan hayatı kaybı L2 Yapıda kamu hizmeti kaybı L 2 Tesisatta kamu hizmeti kaybı L3 Yapıda kültürel miras kaybı L4 Yapıda ekonomik değer kaybı L 4 Tesisatta ekonomik değer kaybı m Bakım sıklığı Ek G n Yapıya bağlı hizmet tesisatı sayısı D.1.1 N X Yıllık tehlikeli olay sayısı 6.1 N D Yapıya yıldırım düşmesinden kaynaklanan tehlikeli olay sayısı A.2.3 N Da Hattın a ucundaki bir yapıya yıldırım düşmesinden kaynaklanan tehlikeli A.2.4; Çizelge 8 olay sayısı N g Yıldırım düşme yoğunluğu A.1 N I Tesisatın yakınına yıldırım düşmesinden kaynaklanan tehlikeli olay sayısı A.5 N L Tesisata yıldırım düşmesinden kaynaklanan tehlikeli olay sayısı A.4 N M Yapı yakınına yıldırım düşmesinden kaynaklanan tehlikeli olay sayısı A.3 n p Tehlikeye düşen kişi sayısı (hizmet verilemeyen kazazedeler veya C.2; C.3; E.2 kullanıcılar) n s Tahmin edilen veya ölçülen yıllık anahtarlama aşırı gerilimi sayısı Ek F N s 2,5 kv u aşan yıllık anahtarlama aşırı gerilimi sayısı Ek F n t Yapıda bulunması beklenen toplam kişi (veya hizmet verilen kullanıcı) sayısı C.2; C.3; E.2 P Hasar ihtimali P A Canlıların yaralanması ihtimali (yapıya yıldırım düşmesi) 6.2; Çizelge 8 P B Yapıya fiziki hasar gelmesi ihtimali (yapıya yıldırım düşmesi) 6.2; Çizelge 8 P B Tesisata fiziki hasar gelmesi ihtimali (yapıya yıldırım düşmesi) 7.4; Çizelge 10 P C İç sistemlerin arızalanması ihtimali (yapıya yıldırım düşmesi) 6.2; Çizelge 8 P C Servis cihazlarının arızalanması ihtimali (yapıya yıldırım düşmesi) 7.4; Çizelge 10 P LD İç sistemlerin arızalanması ihtimali (bağlı tesisata yıldırım düşmesi) B.5, B.6, B7 P LI İç sistemlerin arızalanması ihtimali (bağlı tesisatın yakınına yıldırım düşmesi) B.8 P M İç sistemlerin arızalanması ihtimali (yapı yakınına yıldırım düşmesi) 6.3, Çizelge 8 P MS İç sistemlerin arızalanması ihtimali (korunma tedbirleri ile) B.4 8

13 P SPD Parafudrlar takılı iken iç sistemlerin arızalanması ihtimali B.3, B.4 P U Canlıların yaralanması ihtimali (bağlı tesisata yıldırım düşmesi) 6.4, Çizelge 8 P V Yapıya fiziki hasar ihtimali (bağlı tesisata yıldırım düşmesi) 6.4, Çizelge 8 P V Tesisata fiziki hasar ihtimali (tesisata yıldırım düşmesi) 7.2, Çizelge 10 P W İç sistemlerin arızalanması ihtimali (bağlı tesisata yıldırım düşmesi) 6.4, Çizelge 6 P W Tesisatın arızalanması ihtimali (tesisata yıldırım düşmesi) 7.2, Çizelge 10 P X Yapıya hasar ihtimali 6.1 P X Hizmet tesisatına hasar ihtimali 7.1 P Z İç sistemlerin arızalanması ihtimali (bağlı tesisatın yakınına yıldırım düşmesi) 6.5, Çizelge 8 P Z Servis cihazlarının arızalanması ihtimali (tesisatın yakınına yıldırım düşmesi) 7.3, Çizelge 10 r a Zeminin toprak cinsine bağlı azaltma faktörü C.2 r u Döşemenin cinsine bağlı azaltma faktörü C.2 r p Yangına karşı alınan tedbirlerden dolayı kayıp azaltma faktörü C.2 R Risk R A Risk bileşeni (canlıların yaralanması yapıya yıldırım düşmesi) R B Risk bileşeni (yapıya fiziki hasar yapıya yıldırım düşmesi) R B Risk bileşeni (tesisata fiziki hasar yapıya yıldırım düşmesi) R C Risk bileşeni (İç sistemlerin arızalanması yapıya yıldırım düşmesi) R C Risk bileşeni (tesisatın arızalanması yapıya yıldırım düşmesi) R D Yapıya yıldırım düşmesinden dolayı yapı için risk r f Yangın riskine bağlı olarak kayıp azaltma faktörü C.2 R F Yapıya fiziki hasardan kaynaklanan risk R F Tesisata fiziki hasardan kaynaklanan risk R I Yapıya düşmeyen yıldırımdan dolayı yapı için risk R M Risk bileşeni (İç sistemlerin arızalanması yapının yakınına yıldırım düşmesi) R M Korunma tedbirleri varken R M Ek G R O İç sistemlerin arızalanmasından kaynaklanan risk R O Tesisatın arızalanmasından kaynaklanan risk R s Kablonun birim uzunluğu başına ekran direnci B.5; B.8, D.1 R S Canlıların zarar görmesinden kaynaklanan risk R T Katlanılabilir risk R U Risk bileşeni (canlıların yaralanması bağlı tesisata yıldırım düşmesi) R V Risk bileşeni (yapıya fiziki hasar bağlı tesisata yıldırım düşmesi) R V Risk bileşeni (tesisata fiziki hasar tesisata yıldırım düşmesi) R W Risk bileşeni (İç sistemlerin arızalanması bağlı tesisata yıldırım düşmesi) R W Risk bileşeni (tesisatın arızalanması tesisata yıldırım düşmesi) R X Yapı için risk bileşeni R X Tesisat için risk bileşeni 7.1 R Z Risk bileşeni (İç sistemlerin arızalanması tesisatın yakınına yıldırım düşmesi)

14 R Z Risk bileşeni (Tesisatın arızalanması tesisatın yakınına yıldırım düşmesi) R 1 Yapıda insan hayatı kaybı riski 4.2.1; 4.3 R 2 Yapıda kamu hizmeti kaybı riski 4.2.1; 4.3 R 2 Tesisatta kamu hizmeti kaybı riski 4.2.1; 4.4 R 3 Yapıda kültürel miras kaybı riski 4.2.1; 4.3 R 4 Yapıda ekonomik değer kaybı riski 4.2.1; 4.3 R 4 Tesisatta ekonomik değer kaybı riski 4.2.1; 4.4 S Yapı A.2 S Yıllık para tasarrufu Ek G S S Tesisat bölümü S1 Yapıya yıldırım düşmesi S2 Yapının yakınına yıldırım düşmesi S3 Tesisata yıldırım düşmesi S4 Tesisatın yakınına yıldırım düşmesi t Yıllık hizmet kaybı süresi, saat cinsinden C.3; E.2 t p Bir yıl içinde kişilerin tehlikeli yerlerde olduğu süre, saat cinsinden C.2 T d Bir yıldaki fırtınalı gün sayısı A.1 T x Geçiş noktaları Ek I U w Sistemin beyan edilen darbeye dayanma gerilimi E.4 w Ağ genişliği B.4 W Yapının genişliği A.2 W a Hizmet tesisatına a ucundan bağlı yapının genişliği A.4 Z S Yapının bölgeleri Terimlerin açıklaması 4.1 Hasar ve kayıp Hasar kaynağı Hasarın kaynağı yıldırım akımıdır. Düşme noktasının yerine bağlı olarak aşağıdaki kaynaklar belirlenmiştir (Çizelge 1): - S1: Yapıya yıldırım düşmesi, - S2: Yapının yakınına yıldırım düşmesi, - S3: Yapıya bağlı hizmet tesisatlarına yıldırım düşmesi, - S4: Yapıya bağlı hizmet tesisatlarının yakınına yıldırım düşmesi Hasar tipleri Korunan nesnenin özelliklerine bağlı olarak yıldırım düşmesi hasara sebep olabilir. En önemli özelliklerden bazıları şunlardır: Yapı tipi, yapının içinde bulunanlar ve uygulamalar, hizmet tesisatı tipi ve sağlanan korunma tedbirleri. 10

15 Bu risk değerlendirmesinin pratik uygulaması bakımından yıldırım çarpmalarının sonucunda meydana gelebilen üç temel tip hasarı belirlemek gerekir. Bunlar aşağıda verilmiştir (Çizelge 1 ve Çizelge 2): - D1: Canlıların zarar görmesi, - D2: Fiziki hasar, - D3: Elektrikli ve elektronik sistemlerin arızalanması. Yıldırımdan dolayı bir yapıda meydana gelen hasar yapının bir bölümü ile sınırlı kalabilir veya tamamına yayılabilir. Yapının etrafındaki yapıları ve çevreyi de etkileyebilir (kimyasal veya radyoaktif emisyonlar). Bir yapıyı etkileyen yıldırım hizmeti vermek için kullanılan fiziki vasıtaların kendisine (hat veya boru) hasar verebildiği gibi ilgili elektrikli ve elektronik sistemlere de zarar verebilir. Hasar, hizmet tesisatına bağlı iç sistemlere de yayılabilir Kayıp tipleri Her hasar tipi kendi başına veya diğerleriyle birlikte korunması gereken nesnede farklı dolaylı kayıpların oluşmasına yol açabilir. Ortaya çıkabilecek kaybın tipi nesnenin kendisine ve içindekilerin özelliklerine bağlıdır. Aşağıdaki kayıp tipleri dikkate alınmıştır (Çizelge 1): - L1: İnsan hayatının kaybı, - L2: Kamu hizmetlerinin kaybı, - L3: Kültürel mirasın kaybı, - L4: Ekonomik değerlerin kaybı (yapı, içindekiler, hizmetler ve faaliyetlerin kaybı). Bir yapıda meydana gelebilecek kayıplar şunlardır: - L1: İnsan hayatının kaybı, - L2: Kamu hizmetlerinin kaybı, - L3: Kültürel mirasın kaybı, - L4: Ekonomik değerlerin kaybı (yapı ve içindekiler). Bir hizmet tesisatında meydana gelebilecek kayıplar şunlardır: - L 2: Kamu hizmetlerinin kaybı, - L 4: Ekonomik değerlerin kaybı (hizmet ve faaliyet kaybı). Not Bir hizmet tesisatında meydana gelebilecek insan hayatı kaybı bu standardda ele alınmamıştır. 11

16 Çizelge 1 Yıldırımın düşme noktalarına göre bir yapıda meydana gelen hasar kaynakları, hasar tipleri ve kayıp tipleri Düşme noktası Hasar kaynağı Yapı Tesisat Hasar tipi Kayıp tipi Hasar tipi Kayıp tipi S1 D1 D2 D3 L1, L4 2) L1, L2, L3, L4 L1 1), L2, L4 D2 D3 L 2, L 4 L 2, L 4 S2 D3 L1 1), L2, L4 S3 D1 D2 D3 L1, L4 2) L1, L2, L3, L4 L1 1), L2, L4 D2 D3 L 2, L 4 L 2, L 4 S4 D3 L1 1), L2, L4 D3 L 2, L 4 1) 2) Sadece patlama riski olan yapılar ve iç sistemlerin arızalanmasının insan hayatını derhal tehlikeye sokabileceği hastaneler ve diğer yerler için. Sadece hayvan kaybı olabilecek yerler için. Çizelge 2 Her tip hasar ve kayıp için binadaki risk 12 Kayıp L1 İnsan hayatı kaybı L2 Kamu hizmeti kaybı L3 Kültürel miras kaybı L4 Ekonomik değer kaybı Hasar D1 R S - - 1) R S Canlıların zarar görmesi D2 R F R F R F R F Fiziki hasar D3 2) R O R O - R O Elektrikli ve elektronik sistemlerin arızalanması 1) Sadece hayvan kaybı olabilecek yerler için. 2) Sadece patlama riski olan yapılar ve iç sistemlerin arızalanmasının insan hayatını derhal tehlikeye sokabileceği hastaneler ve diğer yerler için. 4.2 Risk ve risk bileşenleri Risk Risk (R) muhtemel ortalama yıllık kaybın değeridir. Bir yapıda veya hizmet tesisatında meydana gelebilecek her tip kayıp için ilgili risk değerlendirilmelidir. Bir yapıda değerlendirilmesi gereken riskler aşağıdadır: R 1 İnsan hayatı kaybı riski R 2 Kamu hizmeti kaybı riski R 3 Kültürel miras kaybı riski Ekonomik değer kaybı riski R 4

17 Bir hizmet tesisatında değerlendirilmesi gereken riskler aşağıdadır: R 2 Kamu hizmeti kaybı riski R 4 Ekonomik değer kaybı riski Riskleri (R) değerlendirmek için ilgili risk bileşenlerinin (hasarın kaynağına ve tipine bağlı kısmi riskler) tarif edilmesi ve hesaplanması gerekir. Her risk (R) risk bileşenlerinin toplamıdır. Bir risk hesaplanırken risk bileşenleri hasarın kaynağına ve tipine göre gruplandırılabilir Yapıya düşen yıldırımdan dolayı yapı için risk bileşenleri R A : Not 1 - Not 2 - R B : R C : Yapının 3 m dışına kadar olan bölgede temas ve adım gerilimlerinden dolayı canlıların zarar görmesi ile ilgili bileşen. Yapıda canlı hayvan bulunması halinde L1 tipi kayıp; hayvanların kaybıyla ilgili L4 tipi kayıp da olabilir. Yapıya düşen yıldırımdan dolayı yapının içinde temas ve adım gerilimlerinden kaynaklanan risk bileşeni bu standardın kapsamında değildir. Özel yapılarda insanlar doğrudan yıldırım çarpmasına maruz kalabilir (otopark garajlarının en üst katı veya stadyumlar gibi). Bu durumlar da bu standarddaki prensipler kullanılarak ele alınabilir. Yapının içinde yangın veya patlamayı tetikleyen tehlikeli kıvılcımların yol açtığı ve çevre için tehlikeli olabilen fiziki hasarla ilgili risk bileşeni. Her tip kayıp (L1, L2, L3 ve L4) olabilir. LEMP ten dolayı iç sistemlerin arızalanmasıyla ilgili risk bileşeni. Her durumda L2 ve L4 tipi kayıp olabilir. Ayrıca, patlama riski olan yapılarda ve hastanelerle iç sistemlerin arızalanmasının insan hayatını derhal tehdit ettiği diğer yerlerde L1 tipi kayıp olabilir Yapının yakınına düşen yıldırımdan dolayı yapı için risk bileşenleri R M : LEMP ten dolayı iç sistemlerin arızalanmasıyla ilgili risk bileşeni. Her durumda L2 ve L4 tipi kayıp olabilir. Ayrıca, patlama riski olan yapılarda ve hastanelerle iç sistemlerin arızalanmasının insan hayatını derhal tehdit ettiği diğer yerlerde L1 tipi kayıp olabilir Yapıya bağlı bir hizmet tesisatına düşen yıldırımdan dolayı yapı için risk bileşenleri R U : Yapıya giren bir hatta enjekte edilen yıldırım akımından dolayı, yapının içinde temas gerilimlerinden dolayı canlıların zarar görmesi ile ilgili bileşen. L1 tipi kayıp ve tarımsal malların bulunması halinde L4 tipi kayıpla birlikte hayvanların kaybı da olabilir. R V : R W : Not - Yapıya giren hizmet tesisatlarında iletilen yıldırım akımından dolayı meydana gelebilen fiziki hasarla (genellikle hizmet tesisatının binaya giriş noktasında dış tesisat ile metal parçalar arasında oluşan tehlikeli kıvılcımların tetiklediği yangın veya patlama) ilgili risk bileşenleri Yapıya giren hatlarda endüklenen ve yapıya iletilen aşırı gerilimlerden dolayı iç sistemlerin arızalanmasıyla ilgili risk bileşeni. Her durumda L2 ve L4 tipi kayıp olabilir. Ayrıca, patlama riski olan yapılarda ve hastanelerle iç sistemlerin arızalanmasının insan hayatını derhal tehdit ettiği diğer yerlerde L1 tipi kayıp olabilir. Bu değerlendirmede sadece yapıya giren hizmet tesisatları dikkate alınmıştır. Borulara veya bunların yakınlarına düşen yıldırımlar boruların eş potansiyel kuşaklama barasına bağlanmış olmasından dolayı bir hasar kaynağı olarak alınmamıştır. Eğer eş potansiyel kuşaklama barası yoksa bu tehdit de değerlendirilmelidir. 13

18 4.2.5 Yapıya bağlı bir hizmet tesisatının yakınına düşen yıldırımdan dolayı yapı için risk bileşenleri R Z : Yapıya giren hatlarda endüklenen ve yapıya iletilen aşırı gerilimlerden dolayı iç sistemlerin arızalanmasıyla ilgili risk bileşeni. Her durumda L2 ve L4 tipi kayıp olabilir. Ayrıca, patlama riski olan yapılarda ve hastanelerle iç sistemlerin arızalanmasının insan hayatını derhal tehdit ettiği diğer yerlerde L1 tipi kayıp olabilir. Not - Bu değerlendirmede sadece yapıya giren hizmet tesisatları dikkate alınmıştır. Borulara veya bunların yakınlarına düşen yıldırımlar boruların eş potansiyel kuşaklama barasına bağlanmış olmasından dolayı bir hasar kaynağı olarak alınmamıştır. Eğer eş potansiyel kuşaklama barası yoksa bu tehdit de değerlendirilmelidir Bir hizmet tesisatına düşen yıldırımdan dolayı hizmet tesisatı için risk bileşenleri R V : Yıldırım akımının mekanik ve ısıl etkilerinden dolayı fiziki hasarla ilgili risk bileşeni. L 2 ve L 4 tipi kayıp olabilir. R W : Rezistif kuplajdan oluşan aşırı gerilimlerden dolayı, bağlı cihazların arızalanmasıyla ilgili risk bileşeni. L 2 ve L 4 tipi kayıp olabilir Bir hizmet tesisatının yakınına düşen yıldırımdan dolayı hizmet tesisatı için risk bileşenleri R Z : Rezistif kuplajdan oluşan aşırı gerilimlerden dolayı, hatların ve bağlı cihazların arızalanmasıyla ilgili risk bileşeni. L 2 ve L 4 tipi kayıp olabilir Bir hizmet tesisatının bağlı olduğu yapıya düşen yıldırımdan dolayı hizmet tesisatı için risk bileşenleri R B : Hattan akan yıldırım akımının mekanik ve ısıl etkilerinden dolayı fiziki hasarla ilgili risk bileşeni. L 2 ve L 4 tipi kayıp olabilir. R C : Rezistif kuplajdan oluşan aşırı gerilimlerden dolayı, bağlı cihazların arızalanmasıyla ilgili risk bileşeni. L 2 ve L 4 tipi kayıp olabilir. 4.3 Bir yapıyla ilgili risk bileşenlerinin bileşimi Bir yapıda dikkate alınması gereken her tip kayıpla ilgili risk bileşenleri aşağıda listelenmiştir: R 1 : İnsan hayatı kaybı riski: R 1 = R A +R B +R C 1) +R M 1) +R U +R V +R W 1) + R Z 1) (1) 1) Sadece patlama riski olan yapılar ve iç sistemlerin arızalanmasının insan hayatını derhal tehlikeye sokabileceği hastaneler ve diğer yerler için. R 2 : Kamu hizmeti kaybı riski: R 2 = R B +R C +R M +R V +R W + R Z (2) R 3 : Kültürel miras kaybı riski: R 3 = R B + R V (3) R 4 : Ekonomik değer kaybı riski: R 4 = R 2) A +R B +R C +R M +R 2) U +R V +R W + R Z (4) 2) Sadece hayvan kaybı olabilecek yerler için. Her kayıp tipine karşılık gelen risk bileşenleri Çizelge 3 te gösterilmiştir. 14

19 Çizelge 3 - Bir yapıda dikkate alınacak her tip kayıp için risk bileşenleri Hasar kaynağı Yapıya yıldırım düşmesi S1 Yapının yakınına yıldırım düşmesi S2 Yapıya bağlı bir hatta yıldırım düşmesi S3 Risk bileşeni R A R B R C R M R U R V R W R Z Her tip kayıp riski R 1 R 2 R 3 R 4 * * 2) * * * * * 1) * * * 1) * * * * 2) * * * * * 1) * * Yapıya bağlı bir hattın yakınına yıldırım düşmesi S4 * 1) * * 1) Sadece patlama riski olan yapılar ve iç sistemlerin arızalanmasının insan hayatını derhal tehlikeye sokabileceği hastaneler ve diğer yerler için. 2) Sadece hayvan kaybı olabilecek yerler için Hasar kaynağına göre risk bileşenlerinin bileşimi R= R D + R I (5) Burada; R D ; yapıya yıldırım düşmesinden dolayı yapı için risk (kaynak S1) olup aşağıdaki denklemle ifade edilir: R D = R A + R B +R C (6) R I ; yapıya düşmeyen yıldırımdan dolayı yapı için risk (kaynak S2, S3 ve S4) olup aşağıdaki denklemle ifade edilir: R I = R M +R U +R V +R W + R Z (7) Risk bileşenleri ve bunların bileşimi için ayrıca Çizelge 9 a bakılmalıdır Hasar tipine göre risk bileşenlerinin bileşimi R= R S + R F +R O (8) Burada; R S ; canlıların zarar görmesinden (D1) kaynaklanan risk olup aşağıdaki denklemle ifade edilir: R S = R A + R U (9) R F ; yapıya fiziki hasardan (D2) kaynaklanan risk olup aşağıdaki denklemle ifade edilir: R F = R B +R V (10) R O ; iç sistemlerin arızalanmasından (D3) kaynaklanan risk olup aşağıdaki denklemle ifade edilir: R O = R M +R C +R W + R Z (11) Risk bileşenleri ve bunların bileşimi için ayrıca Çizelge 9 a bakılmalıdır. 4.4 Bir hizmet tesisatı ile ilgili risk bileşenlerinin bileşimi Bir hizmet tesisatında dikkate alınması gereken her tip kayıpla ilgili risk bileşenleri aşağıda listelenmiştir: R 2 : Kamu hizmeti kaybı riski: 15

20 R 2 = R V +R W + R Z + R B +R C (12) R 4 : Tesisatta ekonomik değer kaybı riski: R 4 = R V +R W + R Z + R B +R C (13) Her tip kayıpla ilgili olarak dikkate alınması gereken risk bileşenleri için Çizelge 4 e bakılmalıdır. Çizelge 4 - Bir hizmet tesisatında dikkate alınacak her tip kayıp için risk bileşenleri Hasar kaynağı Hizmet tesisatına yıldırım düşmesi S3 Hizmet tesisatının yakınına yıldırım düşmesi S4 Yapıya yıldırım düşmesi S1 Risk R V R W R Z R B R C bileşeni Her tip kayıp riski R 2 R 4 * * * * * * * * * * Hasar kaynağına göre risk bileşenlerinin bileşimi R = R D + R I (14) Burada; R D ; hizmet tesisatına yıldırım düşmesinden dolayı yapı için risk (kaynak S3) olup aşağıdaki denklemle ifade edilir: R D = R V + R W (15) R I ; hizmet tesisatına düşmeden hizmet tesisatını etkileyen yıldırımdan dolayı yapı için risk (kaynak S1 ve S4) olup aşağıdaki denklemle ifade edilir: R I = R B +R C + R Z (16) Hizmet tesisatlarının risk bileşenleri ve bunların bileşimi için ayrıca Çizelge 11 e bakılmalıdır Hasar tipine göre risk bileşenlerinin bileşimi R = R F +R O (17) Burada; R F ; yapıya fiziki hasardan (D2) kaynaklanan risk olup aşağıdaki denklemle ifade edilir: R F = R V +R B (18) R O ; iç sistemlerin arızalanmasından (D3) kaynaklanan risk olup aşağıdaki denklemle ifade edilir: R O = R W + R Z +R C (19) Hizmet tesisatlarının risk bileşenleri ve bunların bileşimi için ayrıca Çizelge 11 e bakılmalıdır. 16

ELEKTRİKLE ÇALIŞMALARDA GÜVENLİK. Yıldırımdan korunma

ELEKTRİKLE ÇALIŞMALARDA GÜVENLİK. Yıldırımdan korunma ELEKTRİKLE ÇALIŞMALARDA GÜVENLİK Yıldırımdan korunma 1 Yıldırımdan korunma 2 Yasal Mevzuat BİNALARIN YANGINDAN KORUNMASI HAKKINDA YÖNETMELİK Yıldırımdan Korunma Tesisatı, Transformatör ve Jeneratör Yıldırımdan

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD 238239 TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS EN 50181 Nisan 2004 ICS 29.080.20 GEÇİŞ İZOLÂTÖRLERİ-FİŞ TİPİ-SIVI İLE DOLDURULMUŞ TRANSFORMATÖRLER DIŞINDAKİ DONANIM İÇİN KULLANILAN, GERİLİMİ 1 kv UN ÜSTÜNDE

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS EN 10277-3 Mart 2004 ICS 77.140.60 PARLAK ÇELİK MAMULLER - TEKNİK TESLİM ŞARTLARI - BÖLÜM 3: OTOMAT ÇELİKLERİ Bright steel products - Technical delivery conditions -

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS EN 62305-1 Haziran 2007 ICS 29.020; 91.120.40 YILDIRIMDAN KORUNMA - BÖLÜM 1: GENEL KURALLAR Protection against lightning - Part 1: General principles TÜRK STANDARDLARI

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD ICS 91.100.10 TÜRK STANDARDI TASARISI tst 25 004 TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS 13536 Aralık 2012 ICS 11.180.01; 11.180.15 TS ISO 23599 UN UYGULAMASINA YÖNELİK TAMAMLAYICI STANDARD Complementary Turkish

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS EN 10278 Mart 2004 ICS 77.140.60 PARLAK ÇELİK MAMULLER - BOYUTLAR VE TOLERANSLAR Dimensions and tolerances of bright steel products TÜRK STANDARDLARI ENSTİTÜSÜ Necatibey

Detaylı

YILDIRIMDAN KORUNMA TASARIMINDA KULLANMAK İÇİN RİSK DEĞERLENDİRME YAZILIMI GELİŞTİRİLMESİ

YILDIRIMDAN KORUNMA TASARIMINDA KULLANMAK İÇİN RİSK DEĞERLENDİRME YAZILIMI GELİŞTİRİLMESİ YILDIRIMDAN KORUNMA TASARIMINDA KULLANMAK İÇİN RİSK DEĞERLENDİRME YAZILIMI GELİŞTİRİLMESİ Özcan KALENDERLİ ve Atakan Yavuz YILMAZ İstanbul Teknik Üniversitesi, Elektrik-Elektronik Fakültesi, Elektrik Mühendisliği

Detaylı

TBS Aşırı Gerilim ve Yıldırımdan Korunma Sistemleri

TBS Aşırı Gerilim ve Yıldırımdan Korunma Sistemleri TBS Aşırı Gerilim ve Yıldırımdan Korunma Sistemleri TBS 4 ALT ÜRÜN GRUBUNA AYRILMAKTADIR 1 TBS 2 Alçak Gerilim Parafudr Sistemleri(Surge Arrester Systems) Paralel Pazar Stratejisi Eşpotansiyel Sistem Ürünleri

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS 7568 EN ISO 4172 Mart 2003 ICS 01.100.30 TEKNİK ÇİZİMLER YAPI UYGULAMA ÇİZİMLERİ ÖNYAPIMLI YAPILARIN MONTAJ ÇİZİMLERİ Technical drawings - Construction drawings - Drawings

Detaylı

ELEKTRİKLE ÇALIŞMALARDA GÜVENLİK. Tanımlar

ELEKTRİKLE ÇALIŞMALARDA GÜVENLİK. Tanımlar ELEKTRİKLE ÇALIŞMALARDA GÜVENLİK Tanımlar 1 İçerik 1. Giriş Temel tanım ve kavramlar Enerji şebekesi (Üretim, iletim ve dağıtım aşamaları) Temel bileşenler (İletkenler, elektrik tesisat ekipmanları, anahtarlama

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS 8237 ISO 4190-1 Nisan 2004 ICS 91.140.90 ASANSÖRLER - YERLEŞTİRME İLE İLGİLİ BOYUTLAR - BÖLÜM 1: SINIF I, SINIF II, SINIF III ve SINIF VI ASANSÖRLERİ Lift (US: Elavator)

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS EN 62305-4 Haziran 2007 ICS 29.020; 91.120.40 YILDIRIMDAN KORUNMA BÖLÜM 4: YAPILARDA BULUNAN ELEKTRİK VE ELEKTRONİK SİSTEMLER Protection against lightning Part 4: Electrical

Detaylı

AŞIRI GERİLİM KORUMA ÜRÜNLERİ (SPD) PARAFUDR

AŞIRI GERİLİM KORUMA ÜRÜNLERİ (SPD) PARAFUDR AŞIRI GERİLİM KORUMA ÜRÜLERİ (SPD) PARAFUDR Aşırı Gerilim Koruma Ürünleri Tip 1+2 (Sınıf I+II, T1+T2, B+C) Tip 2 (Sınıf II, T2, C) E 61643-11 ye göre test edilmiştir Maksimum sürekli çalışma gerilimi U

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS EN 1019- Nisan 008 ICS 77.140.75 YAPISAL ÇELİK BORULAR - DİKİŞLİ, ALAŞIMSIZ, İNCE TANELİ ÇELİKLERDEN SOĞUK ŞEKİLLENDİRİLEREK KAYNAK EDİLMİŞ - BÖLÜM : TOLERANSLAR, BOYUTLAR

Detaylı

TEDAŞ-MLZ(GES)/2015-060 (TASLAK) TÜRKİYE ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş. GENEL MÜDÜRLÜĞÜ FOTOVOLTAİK SİSTEMLER İÇİN DC ELEKTRİK KABLOLARI TEKNİK ŞARTNAMESİ

TEDAŞ-MLZ(GES)/2015-060 (TASLAK) TÜRKİYE ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş. GENEL MÜDÜRLÜĞÜ FOTOVOLTAİK SİSTEMLER İÇİN DC ELEKTRİK KABLOLARI TEKNİK ŞARTNAMESİ TÜRKİYE ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş. GENEL MÜDÜRLÜĞÜ FOTOVOLTAİK SİSTEMLER İÇİN DC ELEKTRİK KABLOLARI TEKNİK ŞARTNAMESİ.. - 2015 İÇİNDEKİLER 1. GENEL 1.1. Konu ve Kapsam 1.2. Standartlar 1.3. Çalışma Koşulları

Detaylı

FOTOVOLTAİK (PV) GÜÇ SİSTEMLERİ ELEKTRİK TESİSATI İLE İLGİLİ STANDARDLAR

FOTOVOLTAİK (PV) GÜÇ SİSTEMLERİ ELEKTRİK TESİSATI İLE İLGİLİ STANDARDLAR FOTOVOLTAİK (PV) GÜÇ SİSTEMLERİ ELEKTRİK TESİSATI İLE İLGİLİ STANDARDLAR Sabri GÜNAYDIN H.Avni GÜNDÜZ Nur GÜLEÇ sabrigunaydin@hbteknik.com.tr, havni.gunduz@emo.org.tr, nurgulec@gmail.com 1. GİRİŞ Fotovoltaik

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD ICS 01.040.77; 77.080.20 TÜRK STANDARDI TS EN 10020 TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS EN 10020 Nisan 2003 ICS 01.040.77; 77.080.20 ÇELİK TİPLERİNİN TARİFİ VE SINIFLANDIRILMASI Definition and classification

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS EN 62305-3 Haziran 2007 ICS 29.020; 91.120.40 YILDIRIMDAN KORUNMA BÖLÜM 3: YAPILARDA FİZİKSEL HASAR VE HAYATİ TEHLİKE Protection against lightning Part 3: Physical damage

Detaylı

ICS 75.160.20 BELGELENDİRME KRİTERİ TSE K 214 BELGELENDİRME KRİTERİ CERTIFICATION CRITERIA

ICS 75.160.20 BELGELENDİRME KRİTERİ TSE K 214 BELGELENDİRME KRİTERİ CERTIFICATION CRITERIA ICS 75.160.20 BELGELENDİRME KRİTERİ TSE K 214 BELGELENDİRME KRİTERİ CERTIFICATION CRITERIA TSE K 214 Şubat 2014 ICS 75.160.20 PİROLİTİK SIVI YAKIT - KULLANILMIŞ LASTİK VE PLASTİKLERİN PİROLİZİYLE ELDE

Detaylı

SAĞLIK BAKANLIĞI ALÇAK GERİLİM ELEKTRİK PANO ve TABLOLARI

SAĞLIK BAKANLIĞI ALÇAK GERİLİM ELEKTRİK PANO ve TABLOLARI SAĞLIK BAKANLIĞI ALÇAK GERİLİM ELEKTRİK PANO ve TABLOLARI KONU VE KAPSAM: Alçak gerilim dağıtım panoları, bina içinde kullanılan, zemine montajlı, serbest dikili tip olarak prefabrik standart fonksiyonel

Detaylı

...İŞLETMENİZİN SÜREKLİLİĞİ İÇİN BAKIM YAPTIRDINIZ MI? Sayın İlgili;

...İŞLETMENİZİN SÜREKLİLİĞİ İÇİN BAKIM YAPTIRDINIZ MI? Sayın İlgili; 11.09.2014 Sayın İlgili; Değişik sektörlerde, birbirlerinden farklı özellikte çalışma şartlarına sahip işletmelerin çalışmalarını gerçekleştirirken, iş yerinde iş sağlığı ve güvenliği açısından gerekli

Detaylı

TÜRKİYE DE BİNALARDA ELEKTRİK TESİSATI STANDARDLARI VE YÖNETMELİKLER

TÜRKİYE DE BİNALARDA ELEKTRİK TESİSATI STANDARDLARI VE YÖNETMELİKLER TÜRKİYE DE BİNALARDA ELEKTRİK TESİSATI STANDARDLARI VE YÖNETMELİKLER ÖZET Sabri GÜNAYDIN HB Teknik Elektrik Mühendisliği Proje ve Danışmanlık Ltd. Şti. sabrigunaydin@hbteknik.com.tr Türkiye de binalarda

Detaylı

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ T.C. ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Gürültü-Titreşim Parametrelerinde Dikkat Edilecek Hususlar İş Hijyeni Ayhan ÖZMEN İSG Uzmanı Fizik Mühendisi İSGÜM Şubat

Detaylı

ELEKTRİK TESİSATI VE SİSTEMLERİ

ELEKTRİK TESİSATI VE SİSTEMLERİ ELEKTRİK TESİSATI VE SİSTEMLERİ Elektrik tesisatının, kaçış yolları aydınlatmasının, acil durum aydınlatma ve yönlendirmesinin ve yangın algılama ve uyarı sistemlerinin, ilgili tesisat yönetmeliklerine

Detaylı

TOSB TAYSAD ORGANİZE SANAYİ BÖLGESİ ELEKTRİK BAĞLAMA ESASLARI

TOSB TAYSAD ORGANİZE SANAYİ BÖLGESİ ELEKTRİK BAĞLAMA ESASLARI 1 TOSB TAYSAD ORGANİZE SANAYİ BÖLGESİ ELEKTRİK BAĞLAMA ESASLARI (TOSB zaman içinde olabilecek mevzuat, karar ve uygulama değişikliklerine göre değişiklik veya yeniden düzenleme yapma hakkını saklı tutar)

Detaylı

DEPOLAMA TALİMATI. Doküman No: İlk Yayın Tarihi: Revizyon Tarihi: Revizyon No: Toplam Sayfa Sayısı: TYG_T01 07.06.2012 02.05.

DEPOLAMA TALİMATI. Doküman No: İlk Yayın Tarihi: Revizyon Tarihi: Revizyon No: Toplam Sayfa Sayısı: TYG_T01 07.06.2012 02.05. REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No 02.05.2013 Madde 5.3.6 eklendi. 01 Hazırlayan: Onaylayan: Onaylayan: Tesis Yönetimi ve Güvenliği Kurulu Adem Aköl Kalite Konseyi Başkanı Sinan Özyavaş

Detaylı

ÇALIŞANLARIN PATLAYICI ORTAMLARIN TEHLİKELERİNDEN KORUNMASI HAKKINDA YÖNETMELİK

ÇALIŞANLARIN PATLAYICI ORTAMLARIN TEHLİKELERİNDEN KORUNMASI HAKKINDA YÖNETMELİK ÇALIŞANLARIN PATLAYICI ORTAMLARIN TEHLİKELERİNDEN KORUNMASI HAKKINDA YÖNETMELİK İçerik Patlayıcı Ortamlar ATEX Nedir? İlgili Mevzuat Temel Kavramlar Patlamadan Korunma Dokümanı 2 3 ATEX Nedir? ATEX Atmosphères

Detaylı

PATLAYICI ORTAMLAR VE PATLAMADAN KORUNMA DOKÜMANI

PATLAYICI ORTAMLAR VE PATLAMADAN KORUNMA DOKÜMANI PATLAYICI ORTAMLAR VE PATLAMADAN KORUNMA DOKÜMANI İşyerlerinde; yanıcı kimyasal maddelerin gaz, buhar, sis ve tozlarının atmosferik şartlar altında hava ile oluşturduğu ve herhangi bir tutuşturucu kaynakla

Detaylı

Kapak ONAY PARATONER. Onay Plus Aktif Paratoner Ünitesi

Kapak ONAY PARATONER. Onay Plus Aktif Paratoner Ünitesi Kapak ONAY PARATONER Onay Plus Aktif Paratoner Ünitesi ONAY PARATONER -- İÇİNDEKİLER -- Aktif Paratoner Ünitesi...1 L=45 m Onay Plus Aktif Paratoner Ünitesi...2 L=60 m Onay Plus Aktif Paratoner Ünitesi...3

Detaylı

Yakalama ucu sistemlerinin montajı ve bu montajda kullanılacak malzeme tercihi TS EN 62305 e uygun yapılmalıdır.

Yakalama ucu sistemlerinin montajı ve bu montajda kullanılacak malzeme tercihi TS EN 62305 e uygun yapılmalıdır. NEDEN İÇ YILDIRIMLIK KULLANMALIYIZ? Yıldırım Nedir? Yıldırım, gök gürültüsü ve şimşekle görülen, gökyüzü ile yer arasındaki elektrik boşalmasıdır. Şimşek bir bulutun tabanı ile yer arasında, iki bulut

Detaylı

KLEA Enerji Analizörü

KLEA Enerji Analizörü KLEA Enerji Analizörü Kolay panel montajı sistem bağlantısı Modüler tasarım Soket kablosu gerektirmez Tespit vidası gerektirmez En yeni teknoloji Veri Toplama Platformu Tüm enerji tüketimleri bir KLEA

Detaylı

Çevre Yönetim Sistemleri ve Çevre Boyutu

Çevre Yönetim Sistemleri ve Çevre Boyutu SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Çevre Yönetim Sistemleri ve Çevre Boyutu Hafta 10 Yrd. Doç. Dr. Asude Ateş Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir. "Uzaktan Öğretim" tekniğine

Detaylı

İSG PLANLAMA RİSK DEĞERLENDİRME PROSEDÜRÜ

İSG PLANLAMA RİSK DEĞERLENDİRME PROSEDÜRÜ SAYFA NO 1/6 1. AMAÇ KAPSAM: Hastanede yeni bir bölüm açarken veya devam eden bölümlerin tehlikelerinin belirlenmesi, risklerin değerlendirilmesi, İSG programlarının oluşturulması ve gerekli kontrol ölçümlerinin

Detaylı

ŞEBEKE BAĞLANTILI GÜNEŞ ENERJİ SİSTEMLERİ SAHA DENETİM STANDARDLARI

ŞEBEKE BAĞLANTILI GÜNEŞ ENERJİ SİSTEMLERİ SAHA DENETİM STANDARDLARI ŞEBEKE BAĞLANTILI GÜNEŞ ENERJİ SİSTEMLERİ SAHA DENETİM STANDARDLARI CAN CAMCI ZENİT ENERJİ GENEL MÜDÜR 7 NİSAN 2016 İçerik 1-TS EN 62446 Tanımı 2-TS EN 62446 Kapsamı ve Yardımcı Standardları 3-Denetim

Detaylı

Taşıyıcı Sistem İlkeleri

Taşıyıcı Sistem İlkeleri İTÜ Mimarlık Fakültesi Mimarlık Bölümü Yapı ve Deprem Mühendisliği Çalışma Grubu BETONARME YAPILAR MIM 232 Taşıyıcı Sistem İlkeleri 2015 Bir yapı taşıyıcı sisteminin işlevi, kendisine uygulanan yükleri

Detaylı

TS 12514 E GÖRE HERMETİK CİHAZ YERLEŞİM KURALLARI

TS 12514 E GÖRE HERMETİK CİHAZ YERLEŞİM KURALLARI TS 12514 E GÖRE HERMETİK CİHAZ YERLEŞİM KURALLARI 1.2.4 - C Tipi Cihazların (Hermetik) Montajı 1.2.4.1 - Genel Şartlar C tipi cihazlar (hermetik) montaj odasının hacmi ve havalandırma biçiminde bağlı olmaksızın

Detaylı

... 1/50 PROJE RAPORU. Düzenleyen :

... 1/50 PROJE RAPORU. Düzenleyen : ... 1/50 PROJE RAPORU Düzenleyen : GENEL İÇİNDEKİLER 1.0 KUVVETLİ AKIM SİSTEMLERİ 1.1. MERKEZİ GÜÇ KAYNAKLARI 1.1.1. O.G. Güç Merkezi Planlaması 1.1.2. O.G. Güç Merkezi Yerleşimi 1.2. A.G. DAĞITIM SİSTEMİ

Detaylı

Otomatik Yük Ayırıcı

Otomatik Yük Ayırıcı Otomatik Yük Ayırıcı Teknik Özellikler: IEC standartlarına göre - E3 M2 Anma gerilimi (kv rms) 36 Anma akımı (A) 630 Anma kısa devre akım (ka) 12,5 Anma yalıtım düzeyi kv rms, 50Hz/1 dak. faz - toprak

Detaylı

Çalışma hayatında en çok karşılaşılan soru işyerinden patlama tehlikesi olup olmadığı yönündedir. Bu sorunun cevabı, yapılacak risk

Çalışma hayatında en çok karşılaşılan soru işyerinden patlama tehlikesi olup olmadığı yönündedir. Bu sorunun cevabı, yapılacak risk Çalışma hayatında en çok karşılaşılan soru işyerinden patlama tehlikesi olup olmadığı yönündedir. Bu sorunun cevabı, yapılacak risk değerlendirmesiyle birlikte aşağıdaki sorularla birlikte basitçe değerlendirilebilir.

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS 13082 Ocak 2008 2. Baskı ICS 03.080.20 İŞ YERLERİ - HİZMET SEKTÖRÜ İÇİN DANIŞMANLIK HİZMETLERİ - GENEL KURALLAR Work places - Consultancy services for service sector

Detaylı

PHOTOVOLTAİC SİSTEMLERİN AŞIRI GERİLİM&YILDIRIMDAN KORUNMASI VE PV SİSTEMLERDE TOPRAKLAMA

PHOTOVOLTAİC SİSTEMLERİN AŞIRI GERİLİM&YILDIRIMDAN KORUNMASI VE PV SİSTEMLERDE TOPRAKLAMA PHOTOVOLTAİC SİSTEMLERİN AŞIRI GERİLİM&YILDIRIMDAN KORUNMASI VE PV SİSTEMLERDE TOPRAKLAMA SERDAR AKSOY ELEKTRİK MÜHENDİSİ/MBA serdar.aksoy@yilkomer.com 05327720676 www.yilkomer.com SUNUM İÇERİĞİ *PV SİSTEMLERİN

Detaylı

BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE İLETİŞİM KURULU KARAR. :Piyasa Gözetim Laboratuvarı Müdürlüğünün

BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE İLETİŞİM KURULU KARAR. :Piyasa Gözetim Laboratuvarı Müdürlüğünün BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE İLETİŞİM KURULU KARARI Karar Tarihi : 11.12.2013 Karar No : 2013/DK-PGM/651 Gündem Konusu : Piyasa Gözetim Laboratuvarı Müdürlüğü Deney Ücretleri. KARAR hazırladığı takrir ve eki

Detaylı

ELEKTRİK MOTORLARI İLE İLGİLİ ÇEVREYE DUYARLI TASARIM GEREKLERİNE DAİR TEBLİĞ (SGM-2012/2)

ELEKTRİK MOTORLARI İLE İLGİLİ ÇEVREYE DUYARLI TASARIM GEREKLERİNE DAİR TEBLİĞ (SGM-2012/2) 7 Şubat 2012 SALI Resmî Gazete Sayı : 28197 TEBLİĞ Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığından: ELEKTRİK MOTORLARI İLE İLGİLİ ÇEVREYE DUYARLI TASARIM GEREKLERİNE DAİR TEBLİĞ (SGM-2012/2) Amaç MADDE 1 (1)

Detaylı

YÜKSEK TAVANLI MEKANLARDA YANGIN ALGILAMASINA İLİŞKİN PROJELENDİRME VE UYGULAMA NOTLARI

YÜKSEK TAVANLI MEKANLARDA YANGIN ALGILAMASINA İLİŞKİN PROJELENDİRME VE UYGULAMA NOTLARI GİRİŞ YÜKSEK TAVANLI MEKANLARDA YANGIN ALGILAMASINA İLİŞKİN PROJELENDİRME VE UYGULAMA NOTLARI Konferans salonları, fuar alanları, alışveriş merkezleri, depolar, müzeler, spor salonları, hava limanları,

Detaylı

Ortak Anten Dağıtım Yükselticileri (MA-Serisi)

Ortak Anten Dağıtım Yükselticileri (MA-Serisi) Ortak Anten Dağıtım Yükselticileri (MA-Serisi) TANITIM ve KULLANIM KILAVUZU Modeller MA404 MA303 MA302 MA465 Versiyon : KK_MA_V3.2713 1 İçindekiler 1. Genel Tanıtım.3 2. Genel Özellikler..3 3. Kullanım

Detaylı

Alçak Gerilim Yönetmeliği (73/23 AT) Kılavuz. Alçak Gerilim Yönetmeliği ve bu Yönetmelikle birlikte ele alınan diğer Yönetmeliklerin uygulanması

Alçak Gerilim Yönetmeliği (73/23 AT) Kılavuz. Alçak Gerilim Yönetmeliği ve bu Yönetmelikle birlikte ele alınan diğer Yönetmeliklerin uygulanması Alçak Gerilim Yönetmeliği (73/23 AT) Kılavuz Alçak Gerilim Yönetmeliği ve bu Yönetmelikle birlikte ele alınan diğer Yönetmeliklerin uygulanması 1 GİRİŞ: Bu Kılavuz Yeni Yaklaşım konsepti içinde yer alan

Detaylı

24.10.2012. Öğr.Gör.Alkan AKSOY. Hazırlayan: Öğr.Gör. Alkan AKSOY -Sürmene

24.10.2012. Öğr.Gör.Alkan AKSOY. Hazırlayan: Öğr.Gör. Alkan AKSOY -Sürmene Öğr.Gör.Alkan AKSOY Elektrik enerjisini ileten bir veya birden fazla telden oluşan yalıtılmamış tel veya tel demetlerine iletken eğer yalıtılmış ise kablo denir. Ülkemizde 1kV altında genellikle kablolar

Detaylı

VZO ve VZOA SERÝSÝ YAKIT SAYAÇLARI TANITIM VE KULLANIM KILAVUZU

VZO ve VZOA SERÝSÝ YAKIT SAYAÇLARI TANITIM VE KULLANIM KILAVUZU VZO ve VZOA SERÝSÝ YAKIT SAYAÇLARI TANITIM VE KULLANIM KILAVUZU LÜTFEN KILAVUZU OKUYUNUZ... Kahraman Ýthalat, Ýhraca t, Taahhüt ve Ticaret Lt d. Þ ti. Kazým Karabekir Caddes i No :95/36 Ýskitle r - ANKARA

Detaylı

Doküman No: KK-PS R2-TR CODESEC PS120 GÜÇ KAYNAĞI ÜNİTESİ KURULUM VE KULLANICI KILAVUZU. Doc: KK-PS R2-TR

Doküman No: KK-PS R2-TR CODESEC PS120 GÜÇ KAYNAĞI ÜNİTESİ KURULUM VE KULLANICI KILAVUZU. Doc: KK-PS R2-TR Doküman No: KK-PS120-0117-R2-TR CODESEC PS120 GÜÇ KAYNAĞI ÜNİTESİ KURULUM VE KULLANICI KILAVUZU Doc: KK-PS120-0117-R2-TR DİZİN TEKNİK ÖZELLİKLER... 3 1. GENEL AÇIKLAMA... 4 2. TANIMLAR... 4 3. KURULUM,

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/8) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/8) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/8) Deney Laboratuvarı Adresi : Organize Sanayi Bölgesi 10. Cadde No: 4 Melikgazi 38070 KAYSERİ / TÜRKİYE Tel : 90 352 321 11 06 Faks : 90 352 321 15 69 E-Posta : kayserilab@tse.org.tr

Detaylı

Ecras Elektronik Multimetre

Ecras Elektronik Multimetre Ecras Elektronik Multimetre Modüler tasarım Soket kablosu gerektirmez Tespit vidası gerektirmez En yeni teknoloji Kolay panel montajı sistem bağlantısı Anlık Her fazda VL-N ve ortalama değerleri. Her fazda

Detaylı

ICS 91.100.25 TÜRK STANDARDI TS EN 538/Ocak 2000

ICS 91.100.25 TÜRK STANDARDI TS EN 538/Ocak 2000 ÖNSÖZ Bu standard, CEN tarafõndan kabul edilen EN 538 : 1994 standardõ esas alõnarak, TSE İnşaat Hazõrlõk Grubu nca hazõrlanmõş ve TSE Teknik Kurulu nun 6 Ocak 2000 tarihli toplantõsõnda Türk Standardõ

Detaylı

TS 500 (2000): Betonarme yapıların hesap ve yapım kuralları TS 498: Yapı elemanlarının boyutlandırılmasında alınacak yüklerin hesap değerleri

TS 500 (2000): Betonarme yapıların hesap ve yapım kuralları TS 498: Yapı elemanlarının boyutlandırılmasında alınacak yüklerin hesap değerleri TS 500 (2000): Betonarme yapıların hesap ve yapım kuralları Bu standart betonarme yapı elemanları ve yapıların kullanım amaç ve süresine uygun güvenlikte tasarlanması hesaplanması, boyutlandırılması ve

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS 1500 Aralık 2000 ICS 93.020 1. Baskı İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNDE ZEMİNLERİN- SINIFLANDIRILMASI Classificaiton of so in for civil engineering purposes TÜRK STANDARDLARI ENSTİTÜSÜ

Detaylı

BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE İLETİŞİM KURULU KARAR. : Piyasa Gözetim Laboratuvarı Müdürlüğünün

BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE İLETİŞİM KURULU KARAR. : Piyasa Gözetim Laboratuvarı Müdürlüğünün BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE İLETİŞİM KURULU KARARI Karar Tarihi: : 24.11.2014 Karar No : 2014/İK-PGM/610 Gündem Konusu : PGM Ücretler. KARAR hazırladığı takrir ve ekleri incelenmiştir. : Piyasa Gözetim Laboratuvarı

Detaylı

BP1730 Lithium-Ion Battery Pack

BP1730 Lithium-Ion Battery Pack BP1730 Lithium-Ion Battery Pack Güvenlik Bilgileri Ürününüzü kaydettirmek, kılavuzları indirmek ve daha fazla bilgi edinmek için www.fluke.com adresine gidin. Uyarı, kullanıcı için tehlikeli olan koşulları

Detaylı

YAPI ĐŞLERĐ YILDIRIMDAN KORUNMA TESĐSATI BĐRĐM FĐYAT VE TARĐFLERĐ

YAPI ĐŞLERĐ YILDIRIMDAN KORUNMA TESĐSATI BĐRĐM FĐYAT VE TARĐFLERĐ T.C. ÇEVRE VE ŞEHĐRCĐLĐK BAKANLIĞI Yüksek Fen Kurulu Başkanlığı Sayı: 18 YAPI ĐŞLERĐ YILDIRIMDAN KORUNMA TESĐSATI BĐRĐM FĐYAT VE TARĐFLERĐ 2013 GENEL HÜKÜMLER VE AÇIKLAMALAR 1- Birim fiyatlar Çevre ve

Detaylı

Kalorifer Tesisatı Proje Hazırlama Esasları. Niğde Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü

Kalorifer Tesisatı Proje Hazırlama Esasları. Niğde Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü Kalorifer Tesisatı Proje Hazırlama Esasları Niğde Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü ISITMA TEKNİĞİ 1.Tarihsel gelişim 2.Günümüz ısıtma teknikleri Bir ısıtma tesisatının uygun olabilmesi için gerekli

Detaylı

E.S.E (Erken Akış Uyarımlı) Paratonerler

E.S.E (Erken Akış Uyarımlı) Paratonerler E.S.E (Erken Akış Uyarımlı) Paratonerler Havanın iyi bir iletken olmaması bünyesinde elektrik yükleri bulunduran bulutları oluşturur. Fiziksel nedenlerden ötürü, bulutun yüklenmesi sırasında yere yakın

Detaylı

TOPRAKLAMA VE POTANSİYEL SÜRÜKLENMESİ

TOPRAKLAMA VE POTANSİYEL SÜRÜKLENMESİ TOPRAKLAMA VE POTASİYEL SÜRÜKLEMESİ Genel bilgi Generatör, transformatör, motor, kesici, ayırıcı aydınlatma artmatürü, çamaşır makinası v.b. elektrikli işletme araçlarının, normal işletme anında gerilim

Detaylı

NÖTR-TOPRAK GERİLİMİ NEDİR?

NÖTR-TOPRAK GERİLİMİ NEDİR? GNDSeries Nedir? Banka ATM lerinin nötr-toprak arasındaki gerilim farklarının artmasının, elektronik kartlarını yoğun yakmasından yola çıkılarak tasarlanmış bir üründür. GNDSeries, tüm Dünya da nötr-toprak

Detaylı

GENEL RİSK DEĞERLENDİRMESİ ÖRNEK FORMU

GENEL RİSK DEĞERLENDİRMESİ ÖRNEK FORMU GENEL RİSK DEĞERLENDİRMESİ ÖRNEK FORMU Risk Değerlendirme No: Tarih: İşveren: İşyeri Adresi: Yapılan İş Nedir? (Kısaca açıklayınız) İşçi sayısı: Erkek Kadın Çocuk Çırak Öğrenci RİSK DEĞERLENDİRMESİ YAPILMASININ

Detaylı

BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE İLETİŞİM KURULU KARAR. : Piyasa Gözetim Laboratuvarı Müdürlüğünün hazırladığı

BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE İLETİŞİM KURULU KARAR. : Piyasa Gözetim Laboratuvarı Müdürlüğünün hazırladığı BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE İLETİŞİM KURULU KARARI Karar Tarihi : 14.12.2016 Karar No : 2016/DK-PGM/485 Gündem Konusu : PGM Ücretleri KARAR takrir ve ekleri incelenmiştir. : Piyasa Gözetim Laboratuvarı Müdürlüğünün

Detaylı

Otomatik Tekrar Kapamalı Kesici. (Recloser)

Otomatik Tekrar Kapamalı Kesici. (Recloser) Otomatik Tekrar Kapamalı Kesici (Recloser) Üç kutuplu iki konumlu (açık - kapalı) Anahtarlama (kesme - kapama) vakum ortamında (vacuum interrupter) da hızlı tekrar kapamaya uygun tasarlanmıştır. Kesiciye

Detaylı

OHSAS 18001 İş Sağlığı Ve Güvenliği Yönetim Sistemi (Occupational Health and Safety Management System)

OHSAS 18001 İş Sağlığı Ve Güvenliği Yönetim Sistemi (Occupational Health and Safety Management System) OHSAS 18001 İş Sağlığı Ve Güvenliği Yönetim Sistemi (Occupational Health and Safety Management System) Kuruluşlarda karşılaşılan en önemli sorunlardan biri, çalışanların emniyetli ve sağlıklı bir çalışma

Detaylı

Açma eğrileri. Compact NSX Dağıtım sistemlerinin koruması DB t(s) DB t(s)

Açma eğrileri. Compact NSX Dağıtım sistemlerinin koruması DB t(s) DB t(s) Açma eğrileri Compact NX - Dağıtım sistemlerinin koruması TM manyetik açma üniteleri TM6D / TM6G TMD / TMG DB479 DB476. TM6D : Im = x In. TMD : Im = x In... TM6G : Im = 4 x In...... t < ms... TMG : Im

Detaylı

TARIM İLAÇLARI DEPOLAMA

TARIM İLAÇLARI DEPOLAMA TARIM İLAÇLARI DEPOLAMA TARIM İLAÇLARI AMBARLARINDA YANGINA KARŞI KORUMA A. Teknik tedbirler B. Organize edilebilecek tedbirler C. Yangında alınacak tedbirler D. Yangın sonunda alınacak tedbirler Dr. Selami

Detaylı

TÜRK STANDARDLARI ENSTİTÜSÜ. Ebru BALİ

TÜRK STANDARDLARI ENSTİTÜSÜ. Ebru BALİ TÜRK STANDARDLARI ENSTİTÜSÜ ATEX YÖNETMELİĞİNİN GEREKTİRDİĞİ HARMONİZE STANDARDLAR ATEX KAPSAMINDAKİ ÜRÜNLERE UYGULANACAK TESTLER Elektrik- Elektronik Mühendisi/TKY Bilim Uzmanı TSE Ex-ATEX-IECEX Sorumlusu

Detaylı

ACİL DURUM ASANSÖRÜ ( İTFAİYE ASANSÖRÜ ) M. KEREM FETULLAHOĞLU MAKİNE MÜHENDİSİ

ACİL DURUM ASANSÖRÜ ( İTFAİYE ASANSÖRÜ ) M. KEREM FETULLAHOĞLU MAKİNE MÜHENDİSİ ACİL DURUM ASANSÖRÜ ( İTFAİYE ASANSÖRÜ ) M. KEREM FETULLAHOĞLU MAKİNE MÜHENDİSİ Acil durum asansörü nedir? Acil durum asansörü; bir yapı içinde yangına müdahale ekiplerinin ve bunların kullandıkları ekipmanın

Detaylı

Miktar kısıtlamaları ve tarifeler yerini teknik engellere bırakıyor

Miktar kısıtlamaları ve tarifeler yerini teknik engellere bırakıyor 1/50 2/50 Tarife engelleri (Gümrük vergileri, miktar kısıtlamaları vb.) Tarife dışı engeller (Standartların, mevzuatın farklılığı, uygunluk değerlendirme prosedürlerindeki farklılıklar) Miktar kısıtlamaları

Detaylı

TEDAŞ-MLZ(GES)/

TEDAŞ-MLZ(GES)/ İÇİNDEKİLER 1. GENEL 1.1. Konu ve Kapsam 1.2. Standartlar 1.3. Çalışma Koşullan 1.4. Tanımlar 2. TEKNİK ÖZELLİKLER 2.1. Genel 2.2. Yapısal Özellikler 2.2.1. İletken 2.2.2. Yalıtım 2.2.3. Dış Kılıf 3. İŞARETLEME

Detaylı

Güvenli Balya Makineleri İmalatında Gözönüne Alınacak Kriterler. Mesut Gölbaşı UTEM Antalya İmalatçı Eğitimi

Güvenli Balya Makineleri İmalatında Gözönüne Alınacak Kriterler. Mesut Gölbaşı UTEM Antalya İmalatçı Eğitimi Güvenli Balya Makineleri İmalatında Gözönüne Alınacak Kriterler Mesut Gölbaşı UTEM Antalya İmalatçı Eğitimi Ezme veya ezilme Makaslama Kesme veya koparma Dolanma veya takılma Kapma veya yakalama Daha geniş

Detaylı

TEHLİKELİ MADDE YÖNETİM PROSEDÜRÜ. KOD:STK.PR.02 Y. Tarihi: 31.05.2013 Sayfa No: 5/5 Rev. T.:15.07.2013 Rev. No: 01

TEHLİKELİ MADDE YÖNETİM PROSEDÜRÜ. KOD:STK.PR.02 Y. Tarihi: 31.05.2013 Sayfa No: 5/5 Rev. T.:15.07.2013 Rev. No: 01 1. AMAÇ: Tehlikeli Maddelerin Güvenli Taşınması, Depolanması, Kullanılması, Dökülmesi ile Tehlikeli Maddelere Maruz Kalınması Durumunda yapılması Gerekenler ve Eğitimi İçin Standart Bir Yöntem Belirlemektir.

Detaylı

Patlayıcı Ortamlarda Kullanılan Ekipmanlar ve ATEX Yönetmelikleri

Patlayıcı Ortamlarda Kullanılan Ekipmanlar ve ATEX Yönetmelikleri Patlayıcı Ortamlarda Kullanılan Ekipmanlar ve ATEX Yönetmelikleri Hamdi Nadir Tural Araştırma&Geliştirme Bölümü Mart 2013 Özet Günümüzde Avrupa birliği ülkelerinde geçerli olan ve Avrupa dışında birçok

Detaylı

Ürün Kataloğu. ipekboru Elektrik Tesisat Boruları Electrical Instalation Conduit

Ürün Kataloğu. ipekboru Elektrik Tesisat Boruları Electrical Instalation Conduit Ürün Kataloğu PVC Borular Elektrik Tesisat Boruları Electrical Instalation Conduit www.ipekboru.com.tr PE Borular, Esnek Tesisat Borular PP Borular, Esnek,, Duman Yoğunluğu Az Esnek HDPE Borular 1. Organize

Detaylı

Dağıtım Şebekelerinin Topraklama Tiplerine Göre Sınıflandırılması:

Dağıtım Şebekelerinin Topraklama Tiplerine Göre Sınıflandırılması: Dağıtım Şebekelerinin Topraklama Tiplerine Göre Sınıflandırılması: 7.11.2000 tarihinde yayınlanan TS-3994, Elektrik iç tesisler yönetmeliği ve Elektrik Tesislerinde Topraklamalar Yönetmeliğine göre AG

Detaylı

KCT Serisi. Akım Trafoları

KCT Serisi. Akım Trafoları KCT Serisi Akım Trafoları KLEMSAN alçak gerilim akım transformatörleri istenilen güç ve doğruluk değerlerinde 20 A den 5000 A e kadar olan primer akımlarını 1 A veya 5 A değerinde sekonder akıma dönüştürürler.

Detaylı

YAPI MALZEMELERİ VE GÜVENLİ ÜRÜN KAVRAMI. Dr.İnş.Müh.Nuran DANIŞMAN

YAPI MALZEMELERİ VE GÜVENLİ ÜRÜN KAVRAMI. Dr.İnş.Müh.Nuran DANIŞMAN YAPI MALZEMELERİ VE GÜVENLİ ÜRÜN KAVRAMI Dr.İnş.Müh.Nuran DANIŞMAN GÜVENLİ ÜRÜN? Kullanım süresi içinde, normal kullanım koşullarında risk taşımayan veya kabul edilebilir ölçülerde risk taşıyan temel gerekler

Detaylı

Karadeniz Teknik Üniversitesi. Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü

Karadeniz Teknik Üniversitesi. Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü ELEKTRİK MÜHENDİSLİĞİNDE MALZEME Yrd. Doç. Dr. H. İbrahim OKUMUŞ E-mail : okumus@ktu.edu.tr URL : http:// 1 Karadeniz Teknik Üniversitesi YER ALTI KABLOLARI 2 Genel

Detaylı

YILDIRIMDAN KORUMADA RİSK ANALİZİ

YILDIRIMDAN KORUMADA RİSK ANALİZİ YILDIRIMDAN KORUMADA RİSK ANALİZİ Özcan KALENDERLİ İstanbul Teknik Üniversitesi Elektrik Mühendisliği Bölümü, Maslak - İstanbul kalenderli@itu.edu.tr ÖZET Uluslararası Elektroteknik Komisyonu (IEC), 2006

Detaylı

Endüstriyel Sensörler ve Uygulama Alanları Kalite kontrol amaçlı ölçme sistemleri, üretim ve montaj hatlarında imalat sürecinin en önemli aşamalarındandır. Günümüz teknolojisi mükemmelliği ve üretimdeki

Detaylı

ISO 27001:2013 BGYS BAŞDENETÇİ EĞİTİMİ. Kapsam - Terimler

ISO 27001:2013 BGYS BAŞDENETÇİ EĞİTİMİ. Kapsam - Terimler Kapsam - Terimler K A P A M Kapsam u standard kuruluşun bağlamı dâhilinde bir bilgi güvenliği yönetim sisteminin kurulması, uygulanması,sürdürülmesi ve sürekli iyileştirilmesi için şartları kapsar. u standard

Detaylı

GÜNEŞ PANELLERİNDE TOPRAKLAMA VE YILDIRIMDAN KORUNMA SİSTEMLERİ

GÜNEŞ PANELLERİNDE TOPRAKLAMA VE YILDIRIMDAN KORUNMA SİSTEMLERİ GÜNEŞ PANELLERİNDE TOPRAKLAMA VE YILDIRIMDAN KORUNMA SİSTEMLERİ Mustafa Kemal AVŞAROĞLU Radsan A.Ş. mavsaroglu@radsan.com.tr ÖZET Güneşler elektrik elde edilen sistemlerin en temel yapıtaşı güneş hücreleri

Detaylı

Kullanım kılavuzu. LD-PULS Sinyal Jeneratörü

Kullanım kılavuzu. LD-PULS Sinyal Jeneratörü Kullanım kılavuzu LD-PULS Sinyal Jeneratörü 2 Kullanım kılavuzu LD-PULS Sinyal Jeneratörü İçindekiler 1. Üretici ve ithalatçı firmanın ünvanı, adres ve telefon numarası 3 2. Bakım, onarım ve kullanımda

Detaylı

GARANTİ KARAKTERİSTİKLERİ LİSTESİ 132/15 kv, 80/100 MVA GÜÇ TRAFOSU TANIM İSTENEN ÖNERİLEN

GARANTİ KARAKTERİSTİKLERİ LİSTESİ 132/15 kv, 80/100 MVA GÜÇ TRAFOSU TANIM İSTENEN ÖNERİLEN EK-2 1 İmalatçı firma 2 İmalatçının tip işareti 3 Uygulanan standartlar Bkz.Teknik şartname 4 Çift sargılı veya ototrafo Çift sargılı 5 Sargı sayısı 2 6 Faz sayısı 3 7 Vektör grubu YNd11 ANMA DEĞERLERİ

Detaylı

ELEKTRĠK TESĠSLERĠNDE DOLAYLI DOKUNMAYA KARġI TOPRAKLAMA

ELEKTRĠK TESĠSLERĠNDE DOLAYLI DOKUNMAYA KARġI TOPRAKLAMA ELEKTRĠK TESĠSLERĠNDE DOLAYLI DOKUNMAYA KARġI TOPRAKLAMA Hazırlayan : Y.Müh. Ġsa ĠLĠSU Ġ.T.Ü. Elektrik-Elektronik Fakültesi Emekli Ögr. Görevlisi Ġ.Ġlisu 1 Ġnsan iç direnci dokunma gerilimine olduğu kadar,

Detaylı

Risk Değerlendirmesi ve Yönetimi

Risk Değerlendirmesi ve Yönetimi Risk Değerlendirmesi ve Yönetimi 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu İşveren, iş sağlığı ve güvenliği yönünden risk değerlendirmesi yapmak veya yaptırmakla yükümlüdür. 6331 sayılı İş Sağlığı ve

Detaylı

Kurulum Yönergeleri. devireg 330

Kurulum Yönergeleri. devireg 330 TR Kurulum Yönergeleri devireg 330 Uygulama: devireg 330 oda sıcaklığı, soğutma sistemleri, zemin sıcaklığı, dona karşı koruma, kar eritme, endüstriyel uygulamalar ve çatı oluğu ısıtma sistemlerinin kumandası

Detaylı

o t o m a t i k s i g o r t a l a r 1 2 O t o m a t i k S i g o r t a l a r Vikotech 3 VT B - Kesme Kapasitesi 3 = 3kA 4 = 4,5kA 6 = 6kA 10 = 10kA Devre Kesici (Breaker) Kablo giriþi Her tip otomat barasý

Detaylı

ÖĞRENME FAALİYETİ-3 ÖĞRENME FAALİYETİ ÖĞRENME FAALİYETİ ÖĞRENME FAALİYETİ

ÖĞRENME FAALİYETİ-3 ÖĞRENME FAALİYETİ ÖĞRENME FAALİYETİ ÖĞRENME FAALİYETİ AMAÇ ÖĞRENME FAALİYETİ-3 ÖĞRENME FAALİYETİ AALİYETİ-3 ÖĞRENME FAALİYETİ Bu faaliyette verilecek bilgiler doğrultusunda, uygun atölye ortamında, standartlara ve elektrik iç tesisleri ve topraklamalar yönetmeliğine

Detaylı

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD

TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS ISO 7010 Haziran 2007 ICS 01.080.20; 01.080.10 GRAFİK SEMBOLLER EMNİYET İLE İLGİLİ RENK VE İŞARETLER İŞ YERLERİ VE HALKA AÇIK ALANLARDA KULLANILAN EMNİYET İŞARETLERİ

Detaylı

ICS TÜRK STANDARDI TS EN 485/4 NİSAN 1996 ÖNSÖZ

ICS TÜRK STANDARDI TS EN 485/4 NİSAN 1996 ÖNSÖZ ICS 77.12.1-77.14.9 TÜRK STANDARDI TS EN 485/4 NİSAN 1996 ÖNSÖZ Bu standard, CEN tarafından kabul edilen EN 485-4 standardı esas alınarak, TSE Metalürji Hazırlık Grubu'nca hazırlanmış ve TSE Teknik Kurulu'nun

Detaylı

RİSK DEĞERLENDİRMEDE YENİ YAKLAŞIMLAR

RİSK DEĞERLENDİRMEDE YENİ YAKLAŞIMLAR RİSK DEĞERLENDİRMEDE YENİ YAKLAŞIMLAR 20.06.2012 Tarih ve 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu 29.12.2012 Tarih ve 28512 Resmi Gazete Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği

Detaylı

Resmi Gazete Tarihi: 30.12.2006 Resmi Gazete Sayısı: 26392

Resmi Gazete Tarihi: 30.12.2006 Resmi Gazete Sayısı: 26392 Resmi Gazete Tarihi: 30.12.2006 Resmi Gazete Sayısı: 26392 BELİRLİ GERİLİM SINIRLARI DAHİLİNDE KULLANILMAK ÜZERE TASARLANMIŞ ELEKTRİKLİ TEÇHİZAT İLE İLGİLİ YÖNETMELİK (2006/95/AT) (1) Amaç Amaç, Kapsam,

Detaylı

ELEKTRİK. 2. Evsel aboneler için kullanılan kaçak akım rölesinin çalışma akım eşiği kaç ma dır? ( A Sınıfı 02.07.2011)

ELEKTRİK. 2. Evsel aboneler için kullanılan kaçak akım rölesinin çalışma akım eşiği kaç ma dır? ( A Sınıfı 02.07.2011) ELEKTRİK 1. Bir orta gerilim (OG) dağıtım sisteminin trafodan itibaren yüke doğru olan kısmının (sekonder tarafının) yapısı ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır? ( A Sınıfı 02.07.2011) A)

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/3) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/3) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/3) Akreditasyon Kapsamı Muayene Alanı Muayene Türü Standard / Şartname Kazanlar İmalat süreci kontrolü ASME Sec.I, EN 12953, EN 12952, API 534, EN 303-2, EN 303-3,

Detaylı

ELEKTRİKLE ÇALIŞMALARDA GÜVENLİK. Elektrik tesislerinde güvenlik - 1

ELEKTRİKLE ÇALIŞMALARDA GÜVENLİK. Elektrik tesislerinde güvenlik - 1 ELEKTRİKLE ÇALIŞMALARDA GÜVENLİK Elektrik tesislerinde güvenlik - 1 1 İŞ EKİPMANLARININ KULLANIMINDA SAĞLIK VE GÜVENLİK ŞARTLARI YÖNETMELİĞİ 2.3. Tesisatlar 2.3.1. İlgili standartlarda aksi belirtilmediği

Detaylı

RES ELEKTRIK PROJELENDIRME SÜREÇLERI O Z A N B A S K A N O Z A N. B A S K A N @ K E S I R. C O M. T R + 9 0 ( 5 3 9 ) 7 8 5 9 7 1 4

RES ELEKTRIK PROJELENDIRME SÜREÇLERI O Z A N B A S K A N O Z A N. B A S K A N @ K E S I R. C O M. T R + 9 0 ( 5 3 9 ) 7 8 5 9 7 1 4 RES ELEKTRIK PROJELENDIRME SÜREÇLERI O Z A N B A S K A N O Z A N. B A S K A N @ K E S I R. C O M. T R + 9 0 ( 5 3 9 ) 7 8 5 9 7 1 4 ÖZET Önbilgi Projelendirmeye Bakış Elektriksel Tasarım Ön-Hazırlık Enterkonnekte

Detaylı

BASINÇLI KAPLARDA MEYDANAGELEBİLECEK TEHLİKELER

BASINÇLI KAPLARDA MEYDANAGELEBİLECEK TEHLİKELER BASINÇLI KAPLAR Kazanlar Kompresörler Buhar ve sıcak su kapları Basınçlı asit tankları Gaz tankları Sıvılaştırılmış Petrol Gazı tankları ve tüpleri Asetilen tankları ve tüpleri İçinde zehirli ve zararlı

Detaylı

Isı ile emk elde etmek

Isı ile emk elde etmek ELEKTRİK ÜRETİMİ Isı ile emk elde etmek İki farklı iletkenin birer uçları birbirine kaynak edilir ya da sıkıca birbirine bağlanır. boşta kalan uçlarına hassas bir voltmetre bağlanır ve birleştirdiğimiz

Detaylı