Psikrometri Esasları

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Psikrometri Esasları"

Transkript

1 Psikrometri Esasları

2 Merkezi İklimlendirme Sistemlerinin Sınıflandırılması Merkezi iklimlendirme sistemleri tesis bakımından iki ana grupta toplanabilir. - Konfor iklimlendirme tesisleri, - Endüstriyel iklimlendirme tesisleri, Tekstil, kimya, şeker, tütün, ilaç, gıda vb. sanayi tesislerinde, hava belirli sıcaklık, nem ve temizlikte tutulduğu takdirde imalat daha verimli ve kaliteli olmaktadır. 2

3 3

4 Psikrometri, nemli havanın termodinamik özellikleri ile, bu özellikleri kullanarak nemli havadaki işlemler ve şartlar ile ilgilenen, termodinamiğin bir dalıdır. 4

5 Nemli Havanın Özellikleri KURU HAVA - İçindeki su buharı tamamen alınmış olan atmosferik havadır. NEM (Rutubet) - Havanın ihtiva ettiği su buharı nem (rutubet) olarak tanımlanır. Havanın ihtiva edebileceği maksimum su buharı miktarı, içerisine karışmış olan diğer gazlara tabi olmayıp, sadece sıcaklığın bir fonksiyonudur. NEMLİ HAVA - Kuru hava ile su buharının karışımından meydana gelir. 5

6 DOYMUŞ HAVA - Hava içinde su buharının maksimum olduğu durumdur. SU BUHARI KISMİ BASINCI (P b ) - Su buharının rutubetli hava içindeki kısmi basıncına buhar basıncı denir. Rutubetli hava, su buharı ile kuru havanın karışımıdır. Normal binalar içindeki hava da kuru hava olmayıp az veya çok rutubetli hava olduğuna göre, bu gaz karışımının toplam basıncı atmosfer basıncı olacaktır. 6

7 KURU TERMOMETRE SICAKLIĞI (t kt ) - Havanın içindeki su buharı veya radyasyon tesirinde kalmadan, herhangi bir termometre veya termo eleman ile ölçülen sıcaklıktır [ o C]. YAŞ TERMOMETRE SICAKLIĞI (t yt ) - Standart bir termometrenin haznesi su ile ıslatılmış bir bezle sarılıp, bezin etrafından yeterli miktarda bir hava akımı geçirildiğinde, termometrede sıcaklığın düştüğü görülür. Düşme sona erdiği zaman okunan sıcaklığa yaş termometre sıcaklığı denir. Bu sıcaklığa adyabatik doyma sıcaklığı da denir [ o C]. 7

8 8

9 9

10 YOĞUŞMA NOKTASI SICAKLIĞI (t yn ) Şartları verilmiş olan bir havanın yoğuşma noktası sıcaklığı, aynı barometrik şartlar altında aynı miktarda su buharı ihtiva eden doymuş havanın sıcaklığına denir [ o C]. Nem ihtiva eden bir havayı soğutursak, belirli bir sıcaklığa kadar soğuyan havanın içerisindeki su buharı yoğuşmaya başlar. Bu sıcaklığa yoğuşma noktası sıcaklığı denildiği gibi çiğ noktası sıcaklığı da denir. Bu sıcaklıkta hava, su buharına doymuş durumdadır. 10

11 BAĞIL NEM () - Verilen havadaki su buharının kısmi basıncının, aynı kuru termometre sıcaklığındaki doymuş havanın su buharının kısmi basıncına oranına denir. Diğer bir ifade ile, verilen havanın içindeki su buharı ağırlığının, aynı şartlardaki havanın içinde bulunması mümkün olan maksimum su buharı ağırlığına olan oranına denir. = P b P s t M b M bs t φ = 0 ise : M b = 0 : Hava kuru demektir. φ = 1 ise : M b = M bs : Hava doymuş demektir. 11

12 12

13 MUTLAK NEM ( b ) - Birim hacimdeki nemli havanın ihtiva ettiği su buharı veya rutubetin miktarına mutlak nem denir. Birimi [kg/m 3 ] dür. b = M b V = P b R T b [kg/m 3 ] 13

14 ÖZGÜL NEM (w) - Nemli hava içindeki, su buharı kütlesinin kuru hava kütlesine oranıdır. Birimi [kg nem/kg kuru hava], [kg/kg] veya [gr/kg] olarak da ifade edilir. w = M b M h [kg/kg ]; [kg-nem/kg-kuru hava] M = M b + M h olup : M b : Nemli havadaki su buharının kütlesi [kg], M h : Kuru havanın kütlesi [kg], M : Nemli havanın toplam kütlesi (nem+kuru hava) [kg] 14

15 15

16 NEMLİ HAVANIN YOĞUNLUĞU (r j ) - Nemli hava kütlesinin nemli hava hacmine oranıdır. φ izafi nemindeki nemli havanın yoğunluğu r j olmak üzere, M V M b V M h M b ve M h yi bulup yerlerine koyalım: Mükemmel gaz kanunundan : P h V = M h R h T P b V = M b R b T 16

17 ÖZGÜL HACİM Özgül hacim yoğunluğun tersi olup; denklemi ile ifade edilebilir. Not : Bazı psikrometrik diyagramlarda özgül hacim, bazılarında ise yoğunluk yer almaktadır. 17

18 18

19 NEMLİ HAVANIN ÖZGÜL ISISI (c p ) Nemli havanın özgül ısısı, kuru havanın özgül ısısı ile w kg lık nemin özgül ısıları toplamıdır. c p = c pa +w c pb Deniz seviyesinde nemli havanın özgül ısısı; c p = 1,003 [kj/kg C] veya, c p = 0,24 [Kcal/kg C] alınabilir. 19

20 NEMLİ HAVANIN ENTALPİSİ (h) Bir ideal gaz-buhar karışımının entalpisi, bileşenlerin kısmi entalpilerinin toplamına eşittir. 0 C sıcaklığındaki nemli havanın entalpisi 0 alınmak suretiyle 1 kg kuru hava içindeki ısı miktarı aşağıdaki gibi hesaplanır. h = c pa t + wh g [kj/kg] t : Nemli hava kuru termometre sıcaklığı [ o C] w : Özgül nem miktarı [kg/kg] : Doymuş buharın entalpisi [kj/kg] h g c pa : Kuru havanın özgül ısısı [kj/kg º K] 0 º C de : 1,006 [kj/kg º K] 80 º C de : 1,010 [kj/kg º K] Ortalama : 1,007 [kj/kg º K] 20

21 h = c p t w [kj/kg] c p : Nemli havanın özgül ısısı [kj/kg º K] c p = c pa + wc pw = 1 + 1,805w w : Özgül nem miktarı [kg/kg] c pw = 1,805 [kj/kg o K] : Sabit basınçta su buharının ortalama özgül ısısı 21

22 Örnek : 22 o C KT sıcaklığında % 50 izafi nemli havanın entalpisini hesaplayınız? Çözüm : Psikrometrik diyagramdan h = 43,01 kj/kg okunur. w = 0,00825 kg/kg okunarak hesapla bulalım : c p = 1 + 1,805w = 1 + 1,805(0,00825) = 1,015 [kj/kg o K] h = c p t w = 1,015(22) (0,00825) = 42,96 kj/kg 22

23 KÜTLE, KÜTLESEL DEBİ VE HACİMSEL DEBİ Kütle: Akışkanın ihtiva ettiği değişmez madde miktarına kütle denir. Kütlesel debi: Bir kesitten birim zamanda geçen akışkan kütlesine kütlesel debi denir (m : kg/s) Hacimsel debi: Bir kesitten birim zamanda geçen akışkan hacmine hacimsel debi denir (V : m 3 /s). İklimlendirmede hava zamana bağlı olarak ısı kazanmakta veya kaybetmekte olduğundan, ısı transferi denkleminde kütlesel debi, kütlenin yerini almaktadır. 23

24 DUYULUR ISI (Q d ) - Bir cismin sıcaklığını değiştirmek için verilen veya alınan ısı miktarıdır. Havanın nem içeriğini değiştirmeden sıcaklığını değiştiren ısıya duyulur ısı denir. Q = m c p t [kj] m : Cismin kütlesi [kg] c p : Cismin özgül ısısı [kj/kg o C] t : Sıcaklık farkı [ o C] Akış halinde bir kesitten birim zamanda geçen akışkandan alınan/verilen duyulur ısı sıcaklık ve entalpi farkları ile; Q d = m c pa t veya Q d = m h [kw] m : Havanın kütlesel debisi [kg/s] c pa : Havanın özgül ısısı [kj/kg o C] t : Havanın sıcaklık farkı [ o C] h : Havanın entalpi farkı [kj/kg] 24

25 GİZLİ ISI (Q g ): Bir cismin sıcaklığını değiştirmeksizin sadece faz durumunu değiştirmek için verilen veya alınan ısı miktarıdır. Kütlesel debi dikkate alınarak hava içine buharlaşan suyun gizli ısısı : Q g = m w h w [kw] Toplam Isı = Duyulur ısı + Gizli ısı (Q t = Q d + Q g ) Suyun atmosferik basınçta buharlaşma gizli ısısı : 0 o C de : h b = 2500,81 kj/kg 100 o C de : h b = 2256,28 kj/kg 25

26 DUYULUR ISI ORANI (F) : Havanın sahip olduğu duyulur ısı miktarının, toplam ısı miktarına oranıdır. Duyulur ısının toplam ısıya oranını ifade eden (F) oranı kullanıldığında, bu oranın her bir değeri, (t-w) eksen sisteminde eğimi belli bir doğru tayin eder. Psikrometrik tablolarda duyulur ısı oranına göre bu eğimler verilmiştir. 26

27 Psikrometrik Diyagram Kuru Termometre Sıcaklığı (KT) Yaş Termometre Sıcaklığı (YT) Entalpi (h - kj/kg) Özgül Nem (w - gr/kg) Bağıl Nem (% RH) Özgül Hacim (v m3/kg) Çiğ Nokta Sıcaklığı (ÇN) 27

28 Psikrometrik Diyagram Eğer havanın herhangi iki özelliği bilinirse, diğer tüm özellikleri belirlenebilir! Kuru Termometre Sıcaklığı Yaş Termometre Sıcaklığı Entalpi Özgül Nem Bağıl Nem Özgül Hacim Çiğ Nokta Sıcaklığı 28

29 Psikrometrik Diyagram Normal Sıcaklıklar Psikrometrik Diyagram, Deniz Seviyesindeki Atmosfer Basıncı (101,325 kpa) İçin Düzenlenmiştir. Farklı Rakımlar İçin, Düzeltilmiş Diyagramlar Kullanılmalıdır. 29

30 30

31 Örnek : t kt = 25 C ve w = 11 gr/kg olarak verilen havanın diğer dört psikrometrik değerini psikrometrik diyagramı kullanarak bulunuz. h =? h = 53 kj/kg =? = 0.55 t yt =? t yt = 19 C t yn =? t yn = 15.5 C bulunur. Temsili Psikrometrik diyagram. 31

32 Örnek : t yt = 20 C ve t kt = 30 C olarak verilen havanın diğer dört psikrometrik değerini bulunuz. Cevap : = 0.40, h = kj/kg, t yn = 15 C, w = 10.6 gr/kg dır. Örnek: t yt = 20 C ve t kt = 40 C olarak verilen havanın diğer dört psikrometrik değerini bulunuz. Cevap : = 0.14, h = 56.7 kj/kg, t yn = 7 C, w = 6.5 gr/kg, v = 0,896 m 3 /kg dır. 32

33 TEMEL İŞLEMLER 33

34 34

35 Bu işlemin enerji denklemini yazarsak; (1) noktasındaki m (kg/s) havanın entalpisi (m 1 = m 2 ) dir. m.h 1 + Q 12 = m.h 2 Q 12 = m. (h 2 h 1 ) [kw] veya Q 12 = m. C ph (t 2 - t 1 ) [kw] 35

36 36

37 Örnek : 3000 m 3 /h debisinde, 2 o C sıcaklıktaki doymuş hava ısıtıcı bir serpantin yardımı ile 40 o C sıcaklığına kadar duyulur olarak ısıtılmaktadır. Serpantine verilmesi gereken ısı miktarını kw olarak hesaplayınız? Çözüm : v 1 = 0,785 m 3 /kg, h 1 = 12,5 kj/kg, h 2 = 51,4 kj/kg olarak psikrometrik diyagramdan okunur. m = 3000/0,785 = 3822 kg/h hesaplanır. Q 12 = m. (h 2 h 1 ) Q 12 = 3822 (51,4 12,5) = kj/h = /3600 Q 12 = 41,3 kw 37

38 Örnek: 1013,25 mbar barometre basıncında, giriş değerleri 21 o C KT, 15 o C YT sıcaklığı olan 1,5 m 3 /s debideki nemli havayı 40 o C ye ısıtan bataryanın yükünü kw olarak hesaplayınız? Çözüm: v 1 = 0,8439 m 3 /kg, h 1 = 41,88 kj/kg, h 2 = 62,31 kj/kg olarak psikrometrik diyagramdan okunur. m = 1,5/0,8439 = 1,7775 kg/s hesaplanır. Q 12 = m * (h 2 h 1 ) Q 12 = 1,7775 (62,31 41,88) Q 12 = 36,3 kw 38

39 Nemli Havanın Soğutulması Kuru Soğutma Bu proses ısıtma prosesinin tam tersidir. Soğutucu yüzey sıcaklığı havanın çiğ noktası (yoğuşma noktası) sıcaklığından büyük olduğu durumlarda geçerlidir. Bu proseste havadan çekilen ısı sadece duyulur ısıdır. Prosesin enerji denklemi aşağıdaki gibidir (m 1 = m 2 ). m 1.h 1 - Q 12 = m 2 +h 2 Q 12 = m. (h 1 - h 2 ) [kw] veya Q 12 = m. c ph (t 1 t 2 ) [kw] 39

40 40

41 Örnek: m 3 /h debisinde, % 27 bağıl neminde ve 39 o C KT sıcaklığındaki nemli hava, 26 o C sıcaklığına kadar soğutulmaktadır. Havadan soğutma serpantininde alınan ısıyı kw olarak hesaplayınız? Çözüm: v 1 = 0,901 m 3 /kg, h 1 = 70 kj/kg, h 2 = 56 kj/kg olarak psikrometrik diyagramdan okunur. m = 20000/0,901 = kg/h Q 12 = m. (h 1 h 2 ) olduğundan; Q 12 = 22198(70 56) = kj/h = /3600 Q 12 = 86,3 kw 41

42 Nem Alarak Soğutma Eğer hava kendi çiğ noktası sıcaklığının altında bulunan bir yüzey ile temas ettirilirse, hava soğurken neminin bir kısmı yoğuşur. 42

43 Bu proseste nemli havanın soğutulması iki safhada incelenebilir. (1) noktasında bulunan hava önce 1-2 yatay doğrusu boyunca soğur ve bu kısımda sistemden çıkarılan ısı duyulur ısıdır (kuru soğutma). Bu havanın daha düşük bir sıcaklığa kadar soğutulması istenirse, (2) noktasında doymuş hale gelen hava, buradan (3) noktasına kadar yoğuşarak soğur. 2-3 arasında hava =1 eğrisi üzerinde hareket eder. Bu sürede havadan çıkarılan ısı gizli ısıdır (yoğuşarak soğuma). 43

44 Soğutma işleminin enerji denklemini yazalım. Çıkarılan toplam ısı : Q 12 = Q t = m (h 1 - h 2 ) Çıkarılan duyulur ısı : Q d = m (h m h 2 ) [kw] [kw] Çıkarılan gizli ısı : Q g = m (h 1 h m ) [kw] Yoğuşan su miktarı : m w = m (w 1 w 2 ) [kg/h] Not : Burada yoğuşan suyun taşıdığı enerji ihmal edilmiştir. 44

45 Örnek : 30 C KT sıcaklığında % 50 bağıl nemde kg/h hava 15 C sıcaklıkta doyma koşullarınaa kadar soğutulacaktır. (1), (2) ve (m) noktalarının karakteristiklerini, çıkarılan duyulur, gizli ve toplam ısı miktarları ile yoğuşan su miktarını hesaplayınız? Şekil 12. Nemli havanın nem alınarak soğutulması. (1) noktası (2) noktası (m) noktası t1 = 30 C t2 = 15 C tm = 30 C 1 = % 50 2 = 100 % m = % 40 w1 = gr/kg w2 = gr/kg wm = gr/kg h1 = kj/kg h2 = kj/kg hm = kj/kg 45

46 Uzaklaştırılan toplam ısı miktarı Q t = m(h 1 - h 2 ) = (10000/3600)(64,23 42,02) = 61,7 kw Uzaklaştırılan gizli ısı miktarı Q g = m(h 1 h m ) = (10000/3600)( ) = 19 kw Uzaklaştırılan duyulur ısı miktarı Q d = m(h m h 2 ) = (10000/3600)( ) = 42,7 kw Uzaklaştırılan toplam ısı Q t = Q g + Q d = ,7 = 61,7 kw Yoğuşturulan su miktarı : m w = Y =? Y = m(w 2 w 1 ) = 10000(0, ,01068) = 26.8 kg/h 46

47 Örnek : m 3 /h debisinde, % 50 bağıl neminde ve 30 o C KT sıcaklığındaki nemli hava, 10 o C sıcaklığında doymuş hale getiriline kadar bir soğutucu serpantin üzerinden geçiriliyor. Bu işlemin gerçekleşebilmesi için gerekli olan soğutma kapasitesini bulunuz? Çözüm : v 1 = 0,877 m 3 /kg, h 1 = 64,3 kj/kg, h 2 = 29,5 kj/kg olarak psikrometrik diyagramdan okunur. m = V/v 1 = (17000/0,877) = kg/h m = 19384/3600 = 5,385 kg/s Q 12 = Q t = m(h 1 h 2 ) olduğundan; Q t = 5,385(64,3 29,5) = 187,4 kw 47

48 İki Nemli Havanın Sabit Basınçta Adyabatik Karışımı İklimlendirme tekniğinde genellikle farklı şartlara sahip hava kütleleri belirli bir oranda karıştırıldıktan sonra klima santralında şartlandırılır. Dolayısıyla değişik sıcaklıklarda bulunan ve bağıl nemleri farklı olan hava kütlelerinin adyabatik olarak karıştırılması sonucunda elde edilen karışımın sıcaklığının ve özgül neminin hesaplanması gerekir. 48

49 Adyabatik karışma prosesi. m 3 = m 1 + m 2 m 3.h 3 = m 1.h 1 + m 2.h 2 m 3.w 3 = m 1.w 1 + m 2.w 2 (maddenin korunumu kanunu) (enerjinin korunumu kanunu) (su buharının kütle denklemi) 49

50 Karışımı teşkil eden havaların kütle oranları w w w w h h h h m m n ) (% ) (% w veya w m w m m m m w m w w ) (% ) (% h veya h m h m m m m h m h h ) (% ) (% t veya t m t m m m m t m t t 50

51 Örnek : 20 C sıcaklığındaki % 50 bağıl nemdeki iç hava ile 30 C sıcaklığındaki % 40 bağıl nemde dış hava sırası ile ¾ ve ¼ miktarlarında karıştırılacaktır. Karışım havasının karakteristiklerini bulunuz. Not : Bileşenlerin (3/4) ve (1/4) miktarında karışıma katılması demek, karışımın dörtte üçünü ve dörtte birini teşkil etmeleri demektir. 51

52 Diyagram yöntemi ile çözüm : Psikrometrik diyagram üzerinde (1) ve (2) noktalarını bulup birleştirelim. (1) noktasına ¼ mesafede olan (3) noktasının karakteristiklerini okuyup aşağıdaki tabloda toplarsak çözüme ulaşmış oluruz. (1) İÇ HAVA (2) DIŞ HAVA (3) KARIŞIM t1 = 20 C t2 = 30 C t3 = 22.5 C 1 = 50 % 2 = 40 % 3 = 47.8 % w1 = 7.29 gr/kg w2 = gr/kg w3 = 8.13 gr/kg h1 = 38,52 kj/kg h2 = 57,28 kj/kg h3 = 43,2 kj/kg 52

53 Formül yöntemi ile çözüm w 3 = (¼).w 2 + (¾).w 1 = (¼) (¾).7.29 = 8.13 gr/kg h 3 = (¼).h 2 + (¾).h 1 = (¼) (¾) = kj/kg t 3 = (¼).t 2 + (¾).t 1 = (¼).30 + (¾).20 = 22.5 C 53

54 Örnek : 34 C sıcaklığında ve 18.5 gr/kg lık özgül neme sahip olan bir hava ile 21.5 C sıcaklığında ve 8 gr/kg özgül neme sahip olan bir hava (m 1 /m 2 ) = 0.40 olacak şekilde karıştırılmaktadır. Karışımın psikrometrik özelliklerini bulunuz? Diyagram yöntemi ile çözüm : Psikrometrik diyagramda (1) ve (2) noktalarının yerleri bulunur ve bu iki nokta birleştirilir. (m 1 /m 2 ) = 0.40 olacak şekilde (3) noktası bulunur. Not : Bileşenlerden biri 40 birim olarak karışıma iştirak ediyorsa diğeri 100 birim olarak karışıma iştirak ediyor demektir ki; burada karışım 140 birim olacaktır. 54

55 (1) NOKTASI (2) NOKTASI (3) KARIŞIM t1 = 34 C t2 = 21 C t3 = 25 C 1 = 54,76 % 2 = 51,54 % 3 = 55 % w1 = 18.5 gr/kg w2 = 8 gr/kg w3 = 11 gr/kg h1 = 81,53 kj/kg h2 = 41,35 kj/kg h3 = 53 kj/kg 55

56 Formül yöntemi ile çözüm t 3 = (%m 2 ).t 2 + (%m 1 ).t 1 t 3 = (0,714).21 + (0,286).34 = 24,7 C w 3 = (%m 2 ).w 2 + (%m 1 ).w 1 w 3 = (0,714).8 + (0,286).18,5 = 11 gr/kg h 3 = (%m 2 ).h 2 + (%m 1 ).h 1 h 3 = (0,714).41,35 + (0,286) = 52,84 kj/kg 56

57 Örnek : 8000 m 3 /h debisinde, 4 o C kuru termometre ve 2 o C YT sıcaklığındaki dış hava ile m 3 /h debisinde, 25 o C KT ve % 50 bağıl nemindeki iç hava adyabatik olarak karıştırılmaktadır. Karışım havasının KT ve YT sıcaklıklarını diyagram yöntemi ile bulunuz? Çözüm : v 1 = 0,789 m 3 /kg ve v 2 = 0,858 m 3 /kg okunur. Buna göre kütlesel debiler : m 1 = 8000/0,789 = kg/h m 2 = 25000/0,858 = kg/h olarak hesaplanır. 57

58 (3-2 doğrusu) / (1-3 doğrusu) = m 1 / m 3 = / = 0,258 veya, (1-3 doğrusu) / (1-2 doğrusu) = m 2 / m 3 = / = 0,742 elde edilir. (12 doğrusu) psikrometrik diyagram üzerinde bir cetvel ile yukardaki oranlarda bölünerek karışımı teşkil eden 3 noktasının yeri tespit edilir. Karışım noktasının kuru ve yaş termometre sıcaklıkları okunur: KT 3 = 19,5 o C YT 3 = 14,6 o C 58

59 Isıtma ve Nemlendirme Genellikle iklimlendirme tesislerinde havanın ısıtılması ve nemlendirilmesi söz konusu olmaktadır. Dışarıdan alınan soğuk bir hava yalnız ısıtılarak içeri verilirse, bu havanın bağıl nemi ısıtma ile biraz daha düşeceğinden, yetersiz olabilir. Isıtma ve nemlendirme birlikte yapıldığında verilen ısının bir kısmı havayı ısıtmaya, diğer bir kısmı da verilen nemi buharlaştırmada kullanılır. 59

60 İlk şartlar belli iken (t 1, w 1 ) istenilen bir (t 2, w 2 ) son şartına varmak istenirse ; m 1.h 1 + m s.h s + Q 12 = m 2.h 2 m 1 = m 2 = m olduğundan; Q t = Q 12 = m.(h 2 - h 1 ) m s h s Q d = m.c p.dt = m (t 2 - t 1 ) [kw] [kw] m s = m.(w 2 - w 1 ) [kg/s] 60

61 Örnek : Başlangıçta kg/h, 14 C sıcaklığında ve % 60 izafi nemli bir havayı 25 C sıcaklığında % 45 bağıl nemli hale getirmek için ne kadar ısı ve nem eklenmelidir? Eklenen ısının duyulur ve gizli kısımları ne kadardır? Duyulur ısı oranı nedir? Çözüm : Psikrometrik tablo veya diyagram yardımı ile her iki noktanın şartları bulunur. 1 noktası 2 noktası t1 = 14 C t2 = 25 C 1 = 60 % 2 = 45 % w1 = 5,96 gr/kg w2 = 8,91 gr/kg h1 = 29,07 kj/kg h2 = 47,75 kj/kg 61

62 Eklenmesi gereken ısı miktarı Q t = Q 12 = m (h 2 - h 1 ) Q t = (12000/3600) (47,75 29,07) = 62,27 kw Duyulur ve gizli ısı miktarları Q d = m c p Dt Q d =(12000/3600).1.003(25-14) = 36,78 kw Q g = Q t Q d = 62,27 36,78 = 25,49 kw Duyulur ısı oranı (F) F 36,78 62,27 0,59 Psikrometrik diyagram incelenecek olursa, 1-2 doğrusu yaklaşık % 60 eğimli duyulur ısı oranına paraleldir. Q Q d t 62

63 İkinci yol : Psikrometrik diyagramda (m) ile iki noktanın eksenlere izdüşüm kesim noktası belirlenir ve bu noktanın psikrometrik değerleri okunur. Bu nokta (1) ile aynı özgül nemde, (2) ile de aynı sıcaklıktadır. Şimdi bu noktanın psikrometrik değerlerini bir tabloda toplayalım : m noktası tm = t2 = 25 C wm = w1 = 5,96 gr/kg m 30 % hm = 40,23 kj/kg olur. Buna göre : Qd = m (hm - h1) = (12000/3600)(40,23 29,07) = 37,2 kw Qg = m (h2 - hm) = (12000/3600)(47,75 40,23) = 25,07 kw Qt = m (h2 - h1) = Qd + Qg = 37,2 + 25,07 = 62,27 kw 63

64 Adyabatik Nemlendirme Klima santralından geçen havanın içerisine, bu havanın yaş termometre sıcaklığındaki suyun püskürtülerek nemlendirilmesi işlemidir. Adyabatik nemlendirme. 64

65 Nemlendirme hücresindeki aynı su sürekli sirküle ettiğinden havanın yaş termometre sıcaklığı ile aynı sıcaklığa kısa sürede ulaşır. Bu durumda giren çıkan hava entalpi farkı: h 2 h 1 = (w 2 w 1 ) h s sağ taraf çok küçük olduğundan ihmal edilebilir ve; h 2 = h 1 alınabilir. h s : Suyun, havanın yaş termometre sıcaklığındaki entalpisidir (kj/kg) Nemli havaya adyabatik nemlendirme yöntemi ile eklenen nem miktarı ise aşağıdaki formül ile hesaplanabilir: Dw = m (w 2 w 1 ) [kg/h] Nemlendiricinin verimi (η) : w 3 : Yaş termometre sıcaklığındaki özgül nemdir (doymuş havanın özgül nemidir). w w 2 3 w w

66 Örnek : m = kg/h için, 30 o C sıcaklığındaki, w 1 = 12 gr/kg ve şartlarındaki hava, adyabatik olarak nemlendirilmektedir. Nemlendirici çıkışındaki BN = % 90 olduğuna göre, havanın entalpisindeki artışı ve nemlendirici verimini bulunuz? Çözüm : Psikrometrik diyagramdan h 1 = 60,75 kj/kg ve w 2 = 15,16 gr/kg okunur. Havanın yaş termometre sıcaklığı t yt = 20,44 o C olduğundan, bu sıcaklıktaki suyun entalpisi de h s = 86 kj/kg alınabilir. Doymuş suyun entalpisi tablodan; h s = 83,90 kj/kg (20 o C YT sıcaklığındaki doymuş su için) ve h s = 88,08 kj/kg (21 o C YT sıcaklığındaki doymuş su için) 66

67 h 2 h 1 = (w 2 w 1 ) h s = (0, ,01200).86 = 0,272 kj/kg h 2 = h 1 + 0,272 = 60,75 + 0,27 = 61,02 kj/kg Entalpi artışı = 0,272/60,75 = 0,0046 = % 0,45 olup, ihmal edilebilir değerde olduğu görülmektedir. w w 0, , ,83 w w 0, , % 83 67

68 Buharla Nemlendirme Havayı nemlendirmede en hijyenik yöntem, buhar enjekte etmektir. İçme suyu şebekesinden alınan suyun sıcaklığı, mikro organizmaların aktif hale geçebileceği sıcaklığın altında, 10 o C civarındadır. Suyun 100 o C ye çıkarılması ve atmosfer basıncında buharlaştırılması sayesinde, enjekte edilen nem, hava kanalları içinde yoğuştuğu halde bile bakteri oluşumu önlenmiş olacaktır. 68

69 Buharın özgül entalpisi, nemlendirilen havanınkinden daha yüksektir. Duyulur ısınma çok az miktarda gerçekleşir. Havanın nem içeriği artar. Kuru termometre sıcaklığı ise nem oranı alt sınırına yakınlığını korur. Adyabatik doyma işleminde, havadan çekilen duyulu ısı, havaya verilen nemin eşdeğeri olan gizli ısıya eşittir. (-Qd=Qg ise Q=0 olur) 69

70 Örnek : Kütlesel debisi kg/h olan t kt = 20 o C, t yt = 8 o C olan hava, 110 o C sıcaklığındaki doymuş buhar ile nemlendiriliyor. Nemlendirici çıkışındaki havanın çiğ noktası 13 o C olması istendiğine göre, bu işlem için gerekli buhar debisini bulunuz? Çözüm : 110 o C deki doymuş su buharının entalpisi (tablodan) h s = 2691 kj/kg olduğundan, psikrometrik diyagramda 1-2 noktası arasındaki doğrunun eğimi; Dh/Dw = 2,691 kj/gr olup, bu eğimdeki doğru, psikrometrik diyagramdaki yarım daire üzerindeki ölçek yardımıyla çizilir, sonra 1 noktasından bu doğruya bir paralel doğru çizilir. t d2 = 13 o C olan çiğ noktası sıcaklığından çizilen yatayın söz konusu doğruyu kestiği nokta 2 noktası olup, w 2 okunur. 70

71 Buhar debisi; m w = m a (w 2 - w 1 ) = (0,0094 0,0018) m w = 76 kg/h 71

72 Psikrometrik Diyagram Üzerindeki Değişim Doğrultuları Diyagramın sol üst köşesinde görülen yarım dairede iki ölçek vardır. Birinci ölçek duyulur ısının toplam ısıya oranını gösterirken, ikinci ölçek entalpi farkının özgül nem farkına oranını göstermektedir. Bu yarım dairedeki ölçekler, psikrometrik diyagramdaki değişimlerin doğrultusunu tespit etmek için kullanılır. Dh DW Q M w h w Bu denklemde; Q [kj/h] toplam ısıyı, M w [kg/h] toplam nem miktarını, h w [kj/kg] nem değişiminin veya gizli ısı değişiminin olduğu sıcaklık derecesindeki suyun entalpisini göstermektedir. 72

73 Dh DW Q M d w h g Bu denklemde; Q d [kj/h] duyulur ısıyı, M w [kg/h] toplam nem miktarını, h g [kj/kg] (t) sıcaklığındaki su buharının entalpisini göstermektedir. h g = ,805t 73

74 ODIO (Oda Duyulur Isı Oranı) : Oda duyulur ısısının, oda duyulur ve gizli ısılarının toplamına oranıdır. ODIO ODI ODI OGI Oda duyulur ısı oranı, psikrometrik diyagramda, iklimlendirme havasının mahale giriş noktası ile mahal şartları noktasını birleştiren doğrunun eğimini verir. Dolayısıyla mahale giriş havası noktası, mahal şartları noktasından geçen bu eğimdeki bir doğrunun üzerinde olmak zorundadır. 74

75 TDIO (Toplam Duyulur Isı Oranı) : Toplam duyulur ısının, toplam soğutma yüküne oranıdır. TDIO değeri dış hava, dönüş kanalı, pompalar ve borulardan gelen duyulur ısı kazançları da eklenerek bulunur. TDIO, psikrometrik diyagramda, mahale giriş havasının iklimlendirme cihazından çıkış şartları noktası ile, dönüş havası + dış hava karışımının cihaza giriş şartları noktasını birleştiren doğrunun eğimini verir. 75

76 Gerekli Hava Debilerinin Hesabı a) Oda ısı yüklerini karşılamak üzere gereken hava debisi; V s ODI. cp.( tr ts ) [m 3 /h] b) Toplam soğutma yüklerini karşılamak üzere iklimlendirme cihazından geçirilmesi gereken hava debisi ; V na TDI. cp.( tm tç) [m 3 /h] 76

77 Bu formüllerde; V s sevk havası miktarını [m 3 /h], V na nemi alınmış hava miktarını [m 3 /h], havanın yoğunluğunu [kg/m 3 ], c p nemli havanın özgül ısısını [kj/kg o K] ifade etmektedir. Not:Yukarıdaki birinci ve ikinci formüller kanallardaki kaçaklar dışında eşit sayılırlar. Birinci formülde V s ve t s ; ikinci formülde ise V na ile t m birbirine bağlı olduğundan deneme yanılma yöntemleri ile sonuca gidilebilir. Bu nedenle bu formüllerin yerine bypass oranı, efektif duyulur ısı ve CÇN kullanılarak yeni bir formül geliştirilmiştir. 77

78 EDIO (Efektif Duyulur Isı Oranı) : Efektif ısılar; oda ısılarına, veriş kanalı ve fanlardaki ısı kazançları ile bypass havasından olan kazançların eklenmesi ile elde edilirler. Buna göre ; EDIO EODI EOTI EDIO CÇN ve BO yardımı ile hava miktarının hesabı V na EODI. c.( t t )(1 BO) p r cçn [m 3 /h] Bu denklemde; t cçn, EDIO kullanılarak bulunur. V na nemi alınmış hava debisi [m 3 /h], EODI [kj/kg], c p nemli havanın özgül ısısı [kj/kg o K], t r, t cçn oda ve CÇN kuru termometre sıcaklıkları, BO ise bypass oranıdır. 78

79 79

80 CÇN ve BY-PASS FAKTÖRÜ Pratikte soğutucu serpantin çıkışında hava, doymuş hale getirilebiliyorsa; bu noktadaki sıcaklığa Cihaz Çiğ Noktası (CÇN) sıcaklığı adı verilir. Bu nokta ideal bir noktadır ve pratik olarak serpantinlerde bu noktaya ulaşılamaz. Bu noktaya ulaşılması halinde serpantin verimi % 100 olur. Pratikteki serpantinlerde ise verim, % mertebesindedir. Serpantinlerde verim tarifi yerine by-pass oranı tarifi daha yaygındır. Verimi % 85 olan serpantinin by-pass oranı % 15 demektir. Yani bu oranda hava şartlanmadan serpantini terk eder. 80

81 Cihaz üreticileri aynı zamanda by-pass oranını da verirler. CÇN sıcaklığı ve by-pass oranı verilen bir serpantinde, giriş şartlarını CÇN na birleştiren doğruyu çizip bunu verim (veya by-pass) oranında bölmek yeterlidir. Baypass Faktörü 81

82 Örnek: Yukardaki örnekte CÇN sıcaklığı 10 o C ve by-pass oranı % 15 olan bir serpantinde gerçekleşebilecek gerçek soğutmayı bulunuz? Çözüm: Aşağıdaki şekillerde görüleceği üzere; 82

83 1 ve 2 noktalarını birleştiren doğru % 15 oranında bölünür. Bunun için kuru termometre sıcaklığından yararlanılabilir. (t 1 t 2 ) / (t 1 t 2 ) = 0,85 buradan t 2 = 13 o C bulunur. h 2 = 35 kj/kg okunur. m = V/v 1 =17000/0,877 = kg/h m = 19384/3600 = 5,384 kg/s olup, Gerçekleşen soğutma: Q 12 = 5,384 (64,3-35) = 157,8 kw 83

84 Cihaz Çiğ Noktasının Tayini (t cçn ) Soğutma serpantininin yüzey sıcaklığını belirten CÇN sıcaklığının, cihaz seçimi bakımından önemlidir. CÇN sıcaklığının tayini; 1)Hazırlanmış tablolarla, 2)Psikrometrik diyagramla, 3)Hesapla yapılabilir. Göze de hitap etmesi bakımından psikrometrik diyagramla CÇN sıcaklığının tayinini inceleyelim. 84

85 Psikrometrik diyagram üzerinde oda şartlarını belirten noktadan geçen; eğimi EDIO değerine eşit doğrunun, doyma eğrisini kestiği nokta, CÇN nı tayin eder. Genellikle psikrometrik diyagram üzerinde ya Dh/DW değerleri ya da DIO (duyulur ısı oranı) değerleri işaretlenmiştir. Dh DW hg 1 ( EDIO) bağıntısı aracılığı ile, EDIO değerine karşılık gelen (Dh/DW) eğimli doğru, diyagram üzerine çizilebilir. 85

86 CÇN nın Soğutma Su Rejimine Etkisi Soğutma grubunun (çiller) su rejiminin tespiti, CÇN nin bulunması sureti ile yapılır. CÇN, havayı şartlandıran cihazın (klima santrali vb.) serpantin yüzey sıcaklığını belirtir. CÇN (ADP), efektif duyulur ısı oranı (EDIO) doğrusunun doyma eğrisini kestiği nokta olarak tespit edilir. CÇN çok düşük değerlere ulaşırsa, daha düşük bir nem oranı sağlanabilir ve soğutucu batarya küçülür. Ancak bu durumda soğutma yükü de arttığından, bunu temin edecek daha düşük sıcaklıkta soğutucu akışkan kullanılması zorunlu hale gelir. Bu nedenle genel kural olarak konfor iklimlendirmesi uygulamalarında istenilen oda şartlarını temin etmek üzere olabildiğince yüksek CÇN sıcaklığının seçimi en ekonomik yoldur. 86

87 Pratik olarak CÇN'nin yaklaşık o C altında bir su rejimi kullanmak klima seçimlerinde iyi sonuç verir. Tecrübelere göre; CÇN = 11.5 o C ise su rejimi 6/10 o C CÇN = 13.5 o C ise su rejimi 7/12 veya 6/12 o C CÇN = 14 o C ise su rejimi 7/13 o C alınabilir. 87

88 Psikrometrik Diyagram Standart Hava 760 mmhg Noktalar Durum 1. A Mahal 2. A - B Dönüş Kanalı Isı Kazancı 3. C Dış Hava 4. D Serpantine Giriş (% 10 Dış Hava) 5. E Serpantin Çıkışı 6. F Mahal Giriş 7. E - F Besleme Kanalı Isı Kazancı 8. F - A Mahalde Isı Kazanma 9. D - E Soğutma Yükü E Entalpi kj/kg (Kuru Hava) F A B D Özgül Nem gr/kg (Kuru Hava) C DIO 8 Yaş Termometre, Sıcaklığı, Çiğ Noktası veya Doyma Sıc. (C) KT (C) 80% 60% 40% 20%

89 Yaz Kliması - Örnek Uygulama Yaz kliması yaz hesap şartları kuru termometre sıcaklığı 33 C KT ve 25 C YT olan bir iklimde, iç şartlar 25 C KT ve bağıl nem % 50 olarak istenmektedir. Gözönüne alınan salonun duyulur ısı kazancı, qs = kj/h, nem kazancı 5kg/h olarak bilinmektedir. Santralda 1 kısım dış hava, 3 kısım iç hava ile karıştırılmaktadır. a. Üfleme sıcaklığının 15 C olabilmesi için soğutucu serpantin CÇN sıcaklığı ve BF ne olmalıdır? b. Soğutucu serpantinin kapasitesi ne olmalıdır? 89

90 Yaz Kliması - Örnek Uygulama - ÇÖZÜM 90

91 Yaz Kliması - Örnek Uygulama - ÇÖZÜM 91

92 Kış Kliması Örnek Uygulama 92

93 Kış Kliması Örnek Uygulama ÇÖZÜM (1/3) 93

94 Kış Kliması Örnek Uygulama ÇÖZÜM (2/3) 94

95 Kış Kliması Örnek Uygulama ÇÖZÜM (3/3) 95

96 Konfor uygulamalarında : Dt = t r t cçn = 6 8 o C Endüstriyel uygulamalarda : Dt = t r t cçn = 12 o C Eğer (t r t cçn ) sıcaklık farkı, istenenden büyük çıkarsa, sistemdeki toplam hava debisi, bir miktar hava iklimlendirme sistemine sokulmadan dolaştırılarak arttırılır. 96

İKLİMLENDİRME ESASLARI

İKLİMLENDİRME ESASLARI İKLİMLENDİRME ESASLARI A) İKLİMLENDİRMENİN ESASLARI GİRİŞ İklimlendirmenin Tanımı, İşlevleri ve Gelişimi : a) İklimlendirme : Kapalı bir ortam havasının temizlenmesi, ısıtılıp soğutulması, nemlendirilmesi

Detaylı

TAM KLİMA TESİSATI DENEY FÖYÜ

TAM KLİMA TESİSATI DENEY FÖYÜ T.C BURSA TEKNİK ÜNİVERSİTESİ DOĞA BİLİMLERİ, MİMARLIK ve MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ TAM KLİMA TESİSATI DENEY FÖYÜ 2015-2016 Bahar Yarıyılı Prof.Dr. Yusuf Ali KARA Arş.Gör.Semih AKIN

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY - 5 PSİKROMETRİK İŞLEMLERDE ENERJİ VE KÜTLE DENGESİ

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY - 5 PSİKROMETRİK İŞLEMLERDE ENERJİ VE KÜTLE DENGESİ BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY - 5 PSİKROMETRİK İŞLEMLERDE ENERJİ VE KÜTLE DENGESİ BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402

Detaylı

KLİMA SUNUM - 4 PSİKROMETRİK

KLİMA SUNUM - 4 PSİKROMETRİK KLİMA SUNUM - 4 PSİKROMETRİK Hesaplamalar için ÖN HESAPLAR : ( Bulunulan ŞEHİR 'e göre ) ) KIŞ AYI İÇİN Bilinenler : Kış - Dış Ortam Sıcaklığı ( KT ) : 0 C Kış - Dış Ortam Bağıl Nemi ( RH ) : 90% Kış -

Detaylı

H metre SICAKLIK : >>> 8,5 C. 89,87 kpa BASINÇ : >>> Bu yükseklikteki suyun buharlaşma sıcaklığı : >>> 96 C

H metre SICAKLIK : >>> 8,5 C. 89,87 kpa BASINÇ : >>> Bu yükseklikteki suyun buharlaşma sıcaklığı : >>> 96 C H metre SICAKLIK : >>> BASINÇ : >>> 8,5 C 89,87 kpa Bu yükseklikteki suyun buharlaşma sıcaklığı : >>> 96 C DÜNYA ÜZERİNDEKİ ŞARTLAR YERDEN YÜKSELME'DE ŞARTLAR Yükseklik = H ( km ) = 0,00 km >> Yükseklik

Detaylı

Proses Tekniği TELAFİ DERSİ

Proses Tekniği TELAFİ DERSİ Proses Tekniği TELAFİ DERSİ Psikometrik diyagram Psikometrik diyagram İklimlendirme: Duyulur ısıtma (ω=sabit) Bu sistemlerde hava sıcak bir akışkanın bulunduğu boruların veya direnç tellerinin üzerinden

Detaylı

İKLİMLENDİRME DENEYİ FÖYÜ

İKLİMLENDİRME DENEYİ FÖYÜ İKLİMLENDİRME DENEYİ FÖYÜ Deneyin Amacı İklimlendirme tesisatının çalıştınlması ve çeşitli kısımlarının görevlerinin öğrenilmesi, Deney sırasında ölçülen büyüklükler yardımıyla Psikrometrik Diyagramı kullanarak,

Detaylı

ĠKLĠMLENDĠRME DENEYĠ

ĠKLĠMLENDĠRME DENEYĠ ĠKLĠMLENDĠRME DENEYĠ MAK-LAB008 1 GĠRĠġ İnsanlara konforlu bir ortam sağlamak ve endüstriyel amaçlar için uygun koşullar yaratmak maksadıyla iklimlendirme yapılır İklimlendirmede başlıca avanın sıcaklığı

Detaylı

YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ

YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ Rev: 17.09.2014 YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ Makine Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü Termodinamik ve Isı Tekniği Anabilim Dalı Termodinamik Genel Laboratuvar Föyü Güz Dönemi Öğrencinin Adı Soyadı : No

Detaylı

PSİKROMETRİK DİYAGRAM VE UYGULAMALARI

PSİKROMETRİK DİYAGRAM VE UYGULAMALARI PSİKROMETRİK DİYAGRAM VE UYGULAMALARI CELALİTTİN KIRBAŞ Mak. Müh. MMO 2013 KOCAELİ ŞUBESİ 1- HAVA DEBİLERİNE AİT KAVRAM VE TANIMLAR a- Mahale verilen toplam hava miktarı giriş havası b- Mahalden atılan

Detaylı

HAVA ŞARTLANDIRMA VE KLĐMA TEKNĐĞĐ Doç. Dr. Ing. Ahmet CAN

HAVA ŞARTLANDIRMA VE KLĐMA TEKNĐĞĐ Doç. Dr. Ing. Ahmet CAN Makale HAVA ŞARTLANDIRMA VE KLĐMA TEKNĐĞĐ Doç. Dr. Ing. Ahmet CAN Trakya Üniversitesi 1. GĐRĐŞ Çok sayıda insanın kapalı bir ortamda bulunmasından veya endüstri tesislerindeki bazı süreçler nedeni ile

Detaylı

SOĞUTMA KULESİ AMAÇ. Soğutma kulesine ait temel özelliklerin ve çalışma prensiplerinin öğrenilmesi.

SOĞUTMA KULESİ AMAÇ. Soğutma kulesine ait temel özelliklerin ve çalışma prensiplerinin öğrenilmesi. SOĞUTMA KULESİ AMAÇ GİRİS: Soğutma kulesine ait temel özelliklerin ve çalışma prensiplerinin öğrenilmesi. Endüstride irçok işlemde su soğutma amacı ile kullanılmaktadır. Çeşitli işlemlerden geçmiş u suyu

Detaylı

KLİMA SANTRALLERİ SEÇİM ESASLARI

KLİMA SANTRALLERİ SEÇİM ESASLARI KLİMA SANTRALLERİ SEÇİM ESASLARI HVAC uygulamalarındaki temel ortam, kuru hava ve su buharının karışımı, Nemli Hava diğer bir değişle atmosferik havadır. Nemli havanın termodinamiği veya Psikrometri, hava

Detaylı

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMM 302 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI I BUHARLAŞTIRMALI SOĞUTMA DENEYİ

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMM 302 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI I BUHARLAŞTIRMALI SOĞUTMA DENEYİ SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMM 302 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI I BUHARLAŞTIRMALI SOĞUTMA DENEYİ Danışman: Yrd. Doç. Dr. Mehmet GÖNEN ISPARTA, 2014

Detaylı

İNDİREK / DİREK EVAPORATİF SOĞUTMA SİSTEMLERİ KOMBİNASYONU

İNDİREK / DİREK EVAPORATİF SOĞUTMA SİSTEMLERİ KOMBİNASYONU 197 İNDİREK / DİREK EVAPORATİF SOĞUTMA SİSTEMLERİ KOMBİNASYONU Dürriye BİLGE Mustafa BİLGE ÖZET Bu çalışmada havanın, indirek ve direk olmak üzere iki aşamada evaporatif olarak soğutulduğu bir sistem tanıtılmıştır.

Detaylı

Taze hava yükünü ortadan kaldırır Havayı nemlendirmez, %100 hijyenik Ortamda taze hava kalitesi sağlar!.. www.polybloc.ch www.esanjorler.

Taze hava yükünü ortadan kaldırır Havayı nemlendirmez, %100 hijyenik Ortamda taze hava kalitesi sağlar!.. www.polybloc.ch www.esanjorler. Taze hava yükünü ortadan kaldırır Havayı nemlendirmez, %100 hijyenik Ortamda taze hava kalitesi sağlar!.. SoftCool, su kaydırma ve yayma özelliğine sahip hidroflik kaplamalı alüminyum şeritler ile üretilen

Detaylı

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ENERJİ LABORATUARI

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ENERJİ LABORATUARI ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ENERJİ LABORATUARI DENEY FÖYÜ DENEY ADI İKLİMLENDİRME DENEY FÖYÜ DERSİN ÖĞRETİM ÜYESİ DENEYİ YAPTIRAN ÖĞRETİM ELEMANI DENEY

Detaylı

DENEY FÖYÜ DENEY ADI ĐKLĐMLENDĐRME TEKNĐĞĐ DERSĐN ÖĞRETĐM ÜYESĐ DOÇ. DR. ALĐ BOLATTÜRK

DENEY FÖYÜ DENEY ADI ĐKLĐMLENDĐRME TEKNĐĞĐ DERSĐN ÖĞRETĐM ÜYESĐ DOÇ. DR. ALĐ BOLATTÜRK SÜLEYMAN DEMĐREL ÜNĐVERSĐTESĐ MÜHENDĐSLĐK-MĐMARLIK FAKÜLTESĐ MAKĐNA MÜHENDĐSLĐĞĐ BÖLÜMÜ TERMODĐNAMĐK LABORATUARI DENEY FÖYÜ DENEY ADI ĐKLĐMLENDĐRME TEKNĐĞĐ DERSĐN ÖĞRETĐM ÜYESĐ DOÇ. DR. ALĐ BOLATTÜRK DENEY

Detaylı

TERMODİNAMİK SINAV HAZIRLIK SORULARI BÖLÜM 4

TERMODİNAMİK SINAV HAZIRLIK SORULARI BÖLÜM 4 Kapalı Sistem Enerji Analizi TERMODİNAMİK SINAV HAZIRLIK SORULARI BÖLÜM 4 4-27 0.5 m 3 hacmindeki bir tank başlangıçta 160 kpa basınç ve %40 kuruluk derecesinde soğutucu akışkan-134a içermektedir. Daha

Detaylı

DENEYİN ADI: İKLİMLENDİRME-I DENEYİN AMACI:

DENEYİN ADI: İKLİMLENDİRME-I DENEYİN AMACI: DENEYİN ADI: İKLİMLENDİRME-I DENEYİN AMACI: Kuru hava ile atmosferik hava arasındaki farkın ayırt edilebilmesi. Atmosferik havanın özgül ve bağıl neminin tanımlanıp, hesaplanabilmesi. Atmosferik havanın

Detaylı

Bölüm 5 KONTROL HACİMLERİ İÇİN KÜTLE VE ENERJİ ÇÖZÜMLEMESİ. Bölüm 5: Kontrol Hacimleri için Kütle ve Enerji Çözümlemesi

Bölüm 5 KONTROL HACİMLERİ İÇİN KÜTLE VE ENERJİ ÇÖZÜMLEMESİ. Bölüm 5: Kontrol Hacimleri için Kütle ve Enerji Çözümlemesi Bölüm 5 KONTROL HACİMLERİ İÇİN KÜTLE VE ENERJİ ÇÖZÜMLEMESİ 1 Amaçlar Kütlenin korunumu ilkesi geliştirilecektir. Kütlenin korunumu ilkesi sürekli ve sürekli olmayan akış sistemlerini içeren çeşitli sistemlere

Detaylı

DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SANAYİ VE TİCARET LTD. ŞTİ.

DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SANAYİ VE TİCARET LTD. ŞTİ. DENEY FÖYLERİ DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SANAYİ VE TİCARET LTD. ŞTİ. Küçük Sanayi sitesi 12 Ekim Cad. 52.Sok. No:18A BALIKESİR Tel:0266 2461075 Faks:0266 2460948 http://www.deneysan.com mail: deneysan@deneysan.com

Detaylı

R-712 SOĞUTMA LABORATUAR ÜNİTESİ DENEY FÖYLERİ

R-712 SOĞUTMA LABORATUAR ÜNİTESİ DENEY FÖYLERİ DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SAN. VE TİC. Yeni sanayi sitesi 36.Sok. No:22 BALIKESİR Telefaks:0266 2461075 http://www.deneysan.com R-712 SOĞUTMA LABORATUAR ÜNİTESİ DENEY FÖYLERİ HAZIRLAYAN Yrd.Doç.Dr. Hüseyin

Detaylı

DENEY 6 - HVAC SİSTEMLERİNDE ATIK ISI GERİ KAZANIMI

DENEY 6 - HVAC SİSTEMLERİNDE ATIK ISI GERİ KAZANIMI Gazi Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Makina Mühendisliği Bölümü MM 410 Makina Mühendisliği Laboratuarı II DENEY 6 - HVAC SİSTEMLERİNDE ATIK ISI GERİ KAZANIMI Deneyin Amacı: Kuru hava, atmosferik hava,

Detaylı

SORULAR VE ÇÖZÜMLER. Adı- Soyadı : Fakülte No :

SORULAR VE ÇÖZÜMLER. Adı- Soyadı : Fakülte No : Adı- Soyadı : Fakülte No : Gıda Mühendisliği Bölümü, 2014/2015 Öğretim Yılı, Güz Yarıyılı 00391-Termodinamik Dersi, Dönem Sonu Sınavı Soru ve Çözümleri 06.01.2015 Soru (puan) 1 (15) 2 (15) 3 (15) 4 (20)

Detaylı

NOT: Toplam 5 soru çözünüz, sınav süresi 90 dakikadır. SORULAR VE ÇÖZÜMLER

NOT: Toplam 5 soru çözünüz, sınav süresi 90 dakikadır. SORULAR VE ÇÖZÜMLER Adı- Soyadı : Fakülte No : Gıda Mühendisliği Bölümü, 2014/2015 Öğretim Yılı, Güz Yarıyılı 00391-Termodinamik Dersi, Bütünleme Sınavı Soru ve Çözümleri 23.01.2015 Soru (puan) 1 (20) 2 (20) 3 (20) 4 (20)

Detaylı

BÖLÜM 14 GAZ-BUHAR KARIŞIMLARI VE İKLİMLENDİRME

BÖLÜM 14 GAZ-BUHAR KARIŞIMLARI VE İKLİMLENDİRME İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BÖLÜM 14 GAZ-BUHAR KARIŞIMLARI VE İKLİMLENDİRME İ.Gökhan AKSOY Mühendislik uygulamalarında, gaz-buhar karışımı ile sıkça karşılaşılır.

Detaylı

SOĞUTMA SİSTEMLERİ VE ÇALIŞMA İLKELERİ (Devamı)

SOĞUTMA SİSTEMLERİ VE ÇALIŞMA İLKELERİ (Devamı) SOĞUTMA SİSTEMLERİ VE ÇALIŞMA İLKELERİ (Devamı) Soğutma devresine ilişkin bazı parametrelerin hesaplanması "Doymuş sıvı - doymuş buhar" aralığında çalışma Basınç-entalpi grafiğinde genel bir soğutma devresi

Detaylı

Ýklimlendirme Yapýlacak Tesislerde Enerji Tasarrufu Tedbirleri

Ýklimlendirme Yapýlacak Tesislerde Enerji Tasarrufu Tedbirleri Tesisat Mühendisliði Dergisi Sayý: 89, s. 71-77, 2005 Ýklimlendirme Yapýlacak Tesislerde Enerji Tasarrufu Tedbirleri Bülent CERÝT* Nafer DO¼RUL Özet Bu çalýþmada; iklimlendirilmesi yapýlacak tesisin cihaz

Detaylı

Şekil 2.1 İki kademeli soğutma sistemine ait şematik diyagram

Şekil 2.1 İki kademeli soğutma sistemine ait şematik diyagram 2. ÇOK BASINÇLI SİSTEMLER 2.1 İKİ KADEMELİ SOĞUTMA SİSTEMLERİ: Basit buhar sıkıştırmalı soğutma çevrimi -30 ye kadar verimli olmaktadır. -40 C ile -100 C arasındaki sıcaklıklar için kademeli soğutma sistemleri

Detaylı

KLS HAVUZ NEM ALMA SANTRALİ

KLS HAVUZ NEM ALMA SANTRALİ KLS HAVUZ NEM ALMA SANTRALİ Kapalı yüzme havuzlarında nem oranının VDI 2089 a göre 40 % ϕ 64 % değerleri arasında olması gerekmektedir. Bu değerlerin üzerine çıkması ortamda virüs, bakteri ve mantar gibi

Detaylı

2. Teori Hesaplamalarla ilgili prensipler ve kanunlar Isı Transfer ve Termodinamik derslerinde verilmiştir. İlgili konular gözden geçirilmelidir.

2. Teori Hesaplamalarla ilgili prensipler ve kanunlar Isı Transfer ve Termodinamik derslerinde verilmiştir. İlgili konular gözden geçirilmelidir. PANEL RADYATÖR DENEYİ 1. Deneyin Amacı Binalarda ısıtma amaçlı kullanılan bir panel radyatörün ısıtma gücünü oda sıcaklığından başlayıp kararlı rejime ulaşana kadar zamana bağlı olarak incelemektir. 2.

Detaylı

Bölüm 3 SAF MADDENİN ÖZELLİKLERİ

Bölüm 3 SAF MADDENİN ÖZELLİKLERİ Bölüm 3 SAF MADDENİN ÖZELLİKLERİ 1 Amaçlar Amaçlar Saf madde kavramının tanıtılması Faz değişimi işleminin fizik ilkelerinin incelenmesi Saf maddenin P-v-T yüzeylerinin ve P-v, T-v ve P-T özelik diyagramlarının

Detaylı

NOT: Toplam 5 soru çözünüz, sınav süresi 90 dakikadır. SORULAR VE ÇÖZÜMLER

NOT: Toplam 5 soru çözünüz, sınav süresi 90 dakikadır. SORULAR VE ÇÖZÜMLER Adı- Soyadı: Fakülte No : Gıda Mühendisliği Bölümü, 2015/2016 Öğretim Yılı, Güz Yarıyılı 00391-Termodinamik Dersi, Dönem Sonu Sınavı Soru ve Çözümleri 07.01.2016 Soru (puan) 1 (20) 2 (20) 3 (20) 4 (20)

Detaylı

İKLİMLENDİRME SİSTEMLERİ DENEY FÖYÜ

İKLİMLENDİRME SİSTEMLERİ DENEY FÖYÜ İKLİMLENDİRME SİSTEMLERİ DENEY FÖYÜ AMAÇ: İklimlendirme sistemlerinin ve elemanlarının tanıtılması, havanın ısıtılması, nemlendirilmesi ve soğutulması işlemlerinin gösterilmesi, soğutma kulesinde su soğutma

Detaylı

EVAPORATİF SOĞUTMA VE HVAC SİSTEMLERİNDE DEC UYGULAMASI

EVAPORATİF SOĞUTMA VE HVAC SİSTEMLERİNDE DEC UYGULAMASI 185 EVAPORATİF SOĞUTMA VE HVAC SİSTEMLERİNDE DEC UYGULAMASI Atıf İMARET ÖZET Bu çalışma konfor kliması alanında konvensiyonel düşünce tarzının dışındaki yeni bazı yöntemleri tanıtmayı amaçlamaktadır. Soğutma

Detaylı

KLS HAVUZ NEM ALMA SANTRALİ

KLS HAVUZ NEM ALMA SANTRALİ KLS HAVUZ NEM ALMA SANTRALİ Kapalı yüzme havuzlarında nem oranının VDI 2089/1 göre % 40 - % 64 değerleri arasında olması gerekmektedir. Nem oranının % 64 değerinin üzerine çıkması ortamda mikrop, bakteri

Detaylı

OREN303 ENERJİ YÖNETİMİ KERESTE KURUTMADA ENERJİ ANALİZİ/SÜREÇ YÖNETİMİ

OREN303 ENERJİ YÖNETİMİ KERESTE KURUTMADA ENERJİ ANALİZİ/SÜREÇ YÖNETİMİ OREN303 ENERJİ YÖNETİMİ KERESTE KURUTMADA ENERJİ ANALİZİ/SÜREÇ YÖNETİMİ Enerji analizi termodinamiğin birinci kanununu, ekserji analizi ise termodinamiğin ikinci kanununu kullanarak enerjinin maksimum

Detaylı

Proses Tekniği HAFTA 8-9 GAZ-BUHAR KARIŞIMLARI VE İKLİMLENDİRME

Proses Tekniği HAFTA 8-9 GAZ-BUHAR KARIŞIMLARI VE İKLİMLENDİRME Proses Tekniği HAFTA 8-9 GAZ-BUHAR KARIŞIMLARI VE İKLİMLENDİRME Gaz-Buhar Karışımları Kuru hava: İçerisinde su buharı bulunmayan hava. Atmosferik hava: Kuru hava ve su buharının olduğu hava P v=r T P atm

Detaylı

ME-207 TERMODİNAMİK ÇALIŞMA SORULARI. KTO Karatay Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü Yrd. Doç. Dr. Remzi ŞAHİN Arş. Gör. Sadık ATA

ME-207 TERMODİNAMİK ÇALIŞMA SORULARI. KTO Karatay Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü Yrd. Doç. Dr. Remzi ŞAHİN Arş. Gör. Sadık ATA ME-207 TERMODİNAMİK ÇALIŞMA SORULARI Bölümü EKİM 2015 İÇİNDEKİLER BİRİM ANALİZİ 2 SAF MADDENİN ÖZELLİKLERİ 3 TERMODİNAMİĞİN BİRİNCİ YASASI KAPALI SİSTEMLER 5 TERMODİNAMİĞİN BİRİNCİ YASASI AÇIK SİSTEMLER

Detaylı

COK 0204K DENEY FÖYÜ

COK 0204K DENEY FÖYÜ COK 0204K DENEY FÖYÜ TEMEL İKLİMLENDİRME DENEYİ COK-0204K TEMEL İKLİMLENDİRME DENEY FÖYÜ Sayfa 1 COK-0204K TEMEL İKLİMLENDİRME EĞİTİM SETİ ŞEMASI COK-0204K ELEKTRİK KUMANDA ŞEMASI COK-0204K TEMEL İKLİMLENDİRME

Detaylı

Doç. Dr. Serhan Küçüka Dokuz Eylül Üniversitesi Makina Mühendisliği Bölümü

Doç. Dr. Serhan Küçüka Dokuz Eylül Üniversitesi Makina Mühendisliği Bölümü ISI GERİ KAZANIM CİHAZLARININ BAZI ŞEHİRLERDEKİ YILLIK TOPLAM ISITMA VE SOĞUTMA KAZANÇLARINA ETKİSİ Doç. Dr. Serhan Küçüka Dokuz Eylül Üniversitesi Makina Mühendisliği Bölümü Konular Isı geri kazanım cihazları,

Detaylı

SOĞUTMA KULESİ EĞİTİM SETİ DENEY FÖYÜ

SOĞUTMA KULESİ EĞİTİM SETİ DENEY FÖYÜ BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ SOĞUTMA KULESİ EĞİTİM SETİ DENEY FÖYÜ BALIKESİR 2013 DENEY NO -1: Soğutma Kulesindeki Proseslerin Gözlemlenmesi DENEYİN

Detaylı

İklimlendirme ve Psikrometri

İklimlendirme ve Psikrometri BİLGİ PAYLAŞTIKÇA ÇOĞALIR İklimlendirme ve Psikrometri 1 / 76 Temel Kavramlar ISI Sıcaklık veya basınç farkı ile iletilebilen bir enerji şeklidir. Cisimler ısındıkça moleküler hareket bu oranda artar.

Detaylı

Akışkanların Dinamiği

Akışkanların Dinamiği Akışkanların Dinamiği Akışkanların Dinamiğinde Kullanılan Temel Prensipler Gaz ve sıvı akımıyla ilgili bütün problemlerin çözümü kütlenin korunumu, enerjinin korunumu ve momentumun korunumu prensibe dayanır.

Detaylı

Soru No Program Çıktısı 3, ,10 8,10

Soru No Program Çıktısı 3, ,10 8,10 Öğrenci Numarası Adı ve Soyadı İmzası: CEVAP ANAHTARI Açıklama: Sınavda ders notları ve dersle ilgili tablolar serbesttir. Sorular eşit puanlıdır. SORU 1. Bir teknik sisteme 120 MJ enerji verilerek 80000

Detaylı

3. TERMODİNAMİK KANUNLAR. (Ref. e_makaleleri) Termodinamiğin Birinci Kanunu ÖRNEK

3. TERMODİNAMİK KANUNLAR. (Ref. e_makaleleri) Termodinamiğin Birinci Kanunu ÖRNEK 1 3. TERMODİNAMİK KANUNLAR (Ref. e_makaleleri) Termodinamiğin Birinci Kanunu Termodinamiğin Birinci Kanununa göre, enerji yoktan var edilemez ve varolan enerji yok olmaz, ancak şekil değiştirebilir. Kanun

Detaylı

YTÜ Makine Mühendisliği Bölümü Termodinamik ve Isı Tekniği Anabilim Dalı Özel Laboratuvar Dersi Evaporatif Soğutma Deney Raporu

YTÜ Makine Mühendisliği Bölümü Termodinamik ve Isı Tekniği Anabilim Dalı Özel Laboratuvar Dersi Evaporatif Soğutma Deney Raporu YTÜ Makine Mühendisliği Bölümü Termodinamik ve Isı Tekniği Anabilim Dalı Özel Laboratuvar Dersi Evaporatif Soğutma Deney Raporu Laboratuar Tarihi: Laboratuarı Yöneten: Numara: Adı Soyadı: Grup/Alt grup:..

Detaylı

TARIMSAL YAPILARDA ÇEVRE KOŞULLARININ DENETİMİ. Doç. Dr. Berna KENDİRLİ Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü

TARIMSAL YAPILARDA ÇEVRE KOŞULLARININ DENETİMİ. Doç. Dr. Berna KENDİRLİ Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü TARIMSAL YAPILARDA ÇEVRE KOŞULLARININ DENETİMİ Doç. Dr. Berna KENDİRLİ Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü Çevre Nedir? Canlının içinde yaşadığı, büyüyüp geliştiği ve

Detaylı

Tablo 10.1 NEML HAVANIN TERMOD NAM K ÖZELL KLER (STANDART ATMOSFER K BASINÇ, 101.325 kpa)

Tablo 10.1 NEML HAVANIN TERMOD NAM K ÖZELL KLER (STANDART ATMOSFER K BASINÇ, 101.325 kpa) 10. PS KROMETR Psikrometri, nemli havan n termodinamik özellikleri ve bu özellikleri kullan larak nemli havadaki ifllemler ile ilgilenen termodinami- in bir dal d r. Son y llarda yap lan çal flmalar ile

Detaylı

KONVEKTİF KURUTMA. Kuramsal bilgiler

KONVEKTİF KURUTMA. Kuramsal bilgiler KONVEKTİF KURUTMA Deneyin amacı Deneyin amacı, katı haldeki ıslak gıda maddelerin kritik ve denge nem değerlerini, kuruma eğrisi karakteristiğini ve kurutma prosesinin etkin parametrelerinin araştırılmasıdır.

Detaylı

Bölüm 10 BUHARLI VE BİRLEŞİK GÜÇ ÇEVRİMLERİ. Bölüm 10: Buharlı ve Birleşik Güç Çevrimleri

Bölüm 10 BUHARLI VE BİRLEŞİK GÜÇ ÇEVRİMLERİ. Bölüm 10: Buharlı ve Birleşik Güç Çevrimleri Bölüm 10 BUHARLI VE BİRLEŞİK GÜÇ ÇEVRİMLERİ 1 Bölüm 10: Buharlı ve Birleşik Güç Çevrimleri Amaçlar İş akışkanının çevrimde dönüşümlü olarak buharlaştırıldığı ve yoğuşturulduğu buharlı güç çevrimlerini

Detaylı

NOT: Toplam 5 soru çözünüz, sınav süresi 90 dakikadır. SORULAR VE ÇÖZÜMLER

NOT: Toplam 5 soru çözünüz, sınav süresi 90 dakikadır. SORULAR VE ÇÖZÜMLER Adı- Soyadı: Fakülte No : Gıda Mühendisliği Bölümü, 2015/2016 Öğretim Yılı, Güz Yarıyılı 00391-Termodinamik Dersi, Bütünleme Sınavı Soru ve Çözümleri 20.01.2016 Soru (puan) 1 (20) 2 (20) 3 (20) 4 (20)

Detaylı

Isı Geri Kazanım Cihazlarının Bazı Şehirlerdeki Yıllık Toplam Isıtma ve Soğutma Kazançları

Isı Geri Kazanım Cihazlarının Bazı Şehirlerdeki Yıllık Toplam Isıtma ve Soğutma Kazançları Tesisat Mühendisliği Dergisi Sayı: 93, s. 13-19, Isı Geri Kazanım Cihazlarının Bazı Şehirlerdeki Yıllık Toplam Isıtma ve Soğutma Kazançları Serhan KÜÇÜKA* Özet Klima santralları bünyesinde bulunan veya

Detaylı

12.04.2010. Aşağıdaki tipleri vardır: 1- Kondenser Tipine Göre: - Hava Soğutmalı Tip -Su Soğutmalı Tip - Kondensersiz Tip (Remote Condenser Chiller)

12.04.2010. Aşağıdaki tipleri vardır: 1- Kondenser Tipine Göre: - Hava Soğutmalı Tip -Su Soğutmalı Tip - Kondensersiz Tip (Remote Condenser Chiller) SOĞUTMA GRUPLARI Binalarda kullanılacak soğutma suyunu hazırlayıp kullanıcılarına (klima, FCU, vs.) gönderen sistemlere soğutma sistemleri denilmektedir. Soğutma sistemleri en genel anlamda mahaldeki ısınan

Detaylı

SANTRALLERİ SICAK SULU ISITMA DENGELENMESİ. üçüka Dokuz Eylül Üniversitesi Makina Müh. M

SANTRALLERİ SICAK SULU ISITMA DENGELENMESİ. üçüka Dokuz Eylül Üniversitesi Makina Müh. M DEÜ HASTANESİ KLİMA SANTRALLERİ SICAK SULU ISITMA SİSTEMLERİNİN N ISIL VE HİDROLİK DENGELENMESİ Burak Kurşun un / Doç.Dr.Serhan KüçüK üçüka Dokuz Eylül Üniversitesi Makina Müh. M BölümüB GİRİŞ Değişen

Detaylı

SOĞUTMA EĞİTİM SETİ ŞEMASI

SOĞUTMA EĞİTİM SETİ ŞEMASI SOĞUTMA Soğutma, ısının düşük sıcaklıktaki bir kaynaktan yüksek sıcaklıktaki bir kaynağa transfer edilmesidir. Isının bu şekildeki transferi kendiliğinden olmadığı için soğutma yapan cihazların enerji

Detaylı

HAVALANDIRMA SİSTEMLERİ

HAVALANDIRMA SİSTEMLERİ HAVALANDIRMA SİSTEMLERİ Havalandırma sistemleri binadaki ısıtmavesoğuma ihtiyacını, bina kullanıcılarının ihtiyacını göz önünde bulundurarak sağlayan sistemlerdir. Bir anlamda ısıtma, soğutma ve nemlendirme

Detaylı

ŞEKİL P4. Tavanarası boşluğu. Tavanarası boşluğu. 60 o C. Hava 80 o C 0.15 m 3 /s. Hava 85 o C 0.1 m 3 /s. 70 o C

ŞEKİL P4. Tavanarası boşluğu. Tavanarası boşluğu. 60 o C. Hava 80 o C 0.15 m 3 /s. Hava 85 o C 0.1 m 3 /s. 70 o C 8. BÖLÜMLE İLGİLİ ÖRNEK SORULAR 1) 15 o C de su (ρρ = 999.1 kg m 3 ve μμ = 1.138 10 3 kg m. s) 4 cm çaplı 25 m uzunluğında paslanmaz çelikten yapılmış yatay bir borudan 7 L/s debisiyle sürekli olarak akmaktadır.

Detaylı

ISI POMPASI DENEY FÖYÜ

ISI POMPASI DENEY FÖYÜ ONDOKUZ MAYIS ÜNĐVERSĐTESĐ MÜHENDĐSLĐK FAKÜLTESĐ MAKĐNA MÜHENDĐSLĐĞĐ BÖLÜMÜ ISI POMPASI DENEY FÖYÜ Hazırlayan: YRD. DOÇ. DR HAKAN ÖZCAN ŞUBAT 2011 DENEY NO: 2 DENEY ADI: ISI POMPASI DENEYĐ AMAÇ: Isı pompası

Detaylı

DENEY 5 SOĞUTMA KULESİ PERFORMANSININ BELİRLENMESİ

DENEY 5 SOĞUTMA KULESİ PERFORMANSININ BELİRLENMESİ GAZİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MM 410 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI II DENEY 5 SOĞUTMA KULESİ PERFORMANSININ BELİRLENMESİ 1. AMAÇ Soğutma kulesi performansının

Detaylı

Doğal tazeliğinde ürünler, doğal serinliğinde mekanlar... hassas kontrollü klima cihazları

Doğal tazeliğinde ürünler, doğal serinliğinde mekanlar... hassas kontrollü klima cihazları Doğal tazeliğinde ürünler, doğal serinliğinde mekanlar... hassas kontrollü klima cihazları bizim öykümüz çevreye duyduğumuz sorumluluk öyküsü Her geçen gün enerji verimliliğinin öneminin arttığı çağımızda,

Detaylı

Proses Tekniği 3.HAFTA YRD.DOÇ.DR. NEZAKET PARLAK

Proses Tekniği 3.HAFTA YRD.DOÇ.DR. NEZAKET PARLAK Proses Tekniği 3.HAFTA 3.HAFTA YRD.DOÇ.DR. NEZAKET PARLAK Sürekli Akışlı Açık Sistemlerde Enerji Korunumu de = d dt Sistem dt eρdv + eρ V b n A Bu denklemde e = u + m + gz Q net,g + W net,g = d dt eρdv

Detaylı

TEKNOPOOL. Havuz Nem Alma Cihazları

TEKNOPOOL. Havuz Nem Alma Cihazları TEKNOPOOL Havuz Nem Alma Cihazları İçindekiler Teknogen Teknopool... 3 Bileşenler... 4 Otomasyon... 6 Projelendirme... 9 Isıtma, Soğutma ve Havalandırma sektörünün önde gelen üreticilerinden olan TEKNOGEN,

Detaylı

f = 1 0.013809 = 0.986191

f = 1 0.013809 = 0.986191 MAKİNA MÜHNDİSLİĞİ BÖLÜMÜ-00-008 BAHAR DÖNMİ MK ISI TRANSFRİ II (+) DRSİ YIL İÇİ SINAVI SORULARI ÇÖZÜMLRİ Soruların çözümlerinde Yunus A. Çengel, Heat and Mass Transfer: A Practical Approach, SI, /, 00,

Detaylı

5. BORU HATLARI VE BORU BOYUTLARI

5. BORU HATLARI VE BORU BOYUTLARI h 1 h f h 2 1 5. BORU HATLARI VE BORU BOYUTLARI (Ref. e_makaleleri) Sıvılar Bernoulli teoremine göre, bir akışkanın bir borudan akabilmesi için, aşağıdaki şekilde şematik olarak gösterildiği gibi, 1 noktasındaki

Detaylı

NÖ-A NÖ-B. Şube. Alınan Puan. Adı- Soyadı: Fakülte No: 1. Aşağıda verilen fiziksel büyüklüklerin eşit olduğunu gösteriniz. 1/6

NÖ-A NÖ-B. Şube. Alınan Puan. Adı- Soyadı: Fakülte No: 1. Aşağıda verilen fiziksel büyüklüklerin eşit olduğunu gösteriniz. 1/6 Şube NÖ-A NÖ-B Adı- Soyadı: Fakülte No: Kimya Mühendisliği Bölümü, 2015/2016 Öğretim Yılı, 00323-Akışkanlar Mekaniği Dersi, Bütünleme Sınavı Soru ve Çözümleri 20.01.2016 Soru (puan) 1 (20) 2 (20) 3 (20)

Detaylı

KONTROL PANELİ. Kontrol panelinden kontrol menüsüne giriniz

KONTROL PANELİ. Kontrol panelinden kontrol menüsüne giriniz DENEY FÖYLERİ Yeni Sanayi sitesi 12 Ekim Cad. 52.Sok. No:18A BALIKESİR Tel:0266 2461075 Faks:0266 2460948 http://www.deneysan.com mail: deneysan@deneysan.com BALIKESİR-2014 KONTROL PANELİ Kontrol panelinden

Detaylı

TEKNOPOOL. Havuz Nem Alma Cihazları

TEKNOPOOL. Havuz Nem Alma Cihazları TEKNOPOOL Havuz Nem Alma Cihazları 1 İçindekiler Teknogen Kimiz? Ne iş yaparız? Teknopool... 1 Otomasyon... 2 Projelendirme... 3 Bileşenler... 4 BY ISITMA SOĞUTMA KLİMA HAVALANDIRMA SAN TİC. A.Ş. tescilli

Detaylı

ISI POMPASI DENEY FÖYÜ

ISI POMPASI DENEY FÖYÜ T.C BURSA TEKNİK ÜNİVERSİTESİ DOĞA BİLİMLERİ, MİMARLIK ve MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ISI POMPASI DENEY FÖYÜ 2015-2016 Güz Yarıyılı Prof.Dr. Yusuf Ali KARA Arş.Gör.Semih AKIN Makine

Detaylı

OREN1066 TEKNİK FİZİK / TERMODİNAMİK ÖRNEK PROBLEMLER

OREN1066 TEKNİK FİZİK / TERMODİNAMİK ÖRNEK PROBLEMLER 1 1. TERMODİNAMİK Örnek Problem 1.1: Isıl kapasite Yalıtımlı kapalı bir kapta bulunan 2.00 kg hava 10 0 C sıcaklıktan 22 0 C sıcaklığa kadar ısıtılmaktadır. Isıtmada harcanan enerji 5.76 kcal kadardır.

Detaylı

B) KONDENSERLER. Q=m x Cp x ΔT. Kondenserleri su veya hava kullanma durumuna ve yapılış şekillerine göre 6 grupta toplamak mümkündür.

B) KONDENSERLER. Q=m x Cp x ΔT. Kondenserleri su veya hava kullanma durumuna ve yapılış şekillerine göre 6 grupta toplamak mümkündür. B) KONDENSERLER Kompresörden kızgın buhar olarak basılan soğutucu akışkanın kızgınlığının alındığı, yoğuştuğu ve soğuduğu ısı değiştiricilerdir Bu kısımda evaporatörlerde alınan ısı ile kompresör yoluyla

Detaylı

EĞİTİM NOTLARI 5 Kondens Miktarı Hesapları KONDENS MİKTARI HESAPLARI

EĞİTİM NOTLARI 5 Kondens Miktarı Hesapları KONDENS MİKTARI HESAPLARI KONDENS MİKTARI HESAPLARI Buhar kullanan bazı ünitelere ait kondens miktarı hesaplama örnekleri aşağıdadır. Ana Buhar Hatları Isınma süresinde kondens miktarı en yüksek değere ulaşır. Bu değer kondenstop

Detaylı

İKLİMLENDİRME NEDİR?

İKLİMLENDİRME NEDİR? İKLİMLENDİRME NEDİR? İnsan, hayvan ve bitkilerin konforu veya endüstriyel bir ürünün üretilmesi için gerekli olan iklim şartlarının (sıcaklık, nem, hava hızı, taze hava miktarı vb) otomatik olarak sağlanması

Detaylı

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ENERJİ LABORATUARI

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ENERJİ LABORATUARI ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ENERJİ LABORATUARI DENEY FÖYÜ DENEY ADI SOĞUTMA DENEY FÖYÜ DERSİN ÖĞRETİM ELEMANI DENEYİ YAPTIRAN ÖĞRETİM ELEMANI DENEY

Detaylı

Termodinamik. Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Lütfullah Kuddusi. Bölüm 4: Kapalı Sistemlerin Enerji Analizi

Termodinamik. Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Lütfullah Kuddusi. Bölüm 4: Kapalı Sistemlerin Enerji Analizi Termodinamik Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Lütfullah Kuddusi 1 Bölüm 4 KAPALI SİSTEMLERİN ENERJİ ANALİZİ 2 Amaçlar Özellikle otomobil motoru ve kompresör gibi pistonlu makinelerde yaygın olarak karşılaşılan

Detaylı

1. Aşağıda verilen fiziksel büyüklüklerin dönüşümünde? işareti yerine gelecek sayıyı bulunuz.

1. Aşağıda verilen fiziksel büyüklüklerin dönüşümünde? işareti yerine gelecek sayıyı bulunuz. Şube Adı- Soyadı: Fakülte No: NÖ-A NÖ-B Kimya Mühendisliği Bölümü, 2016/2017 Öğretim Yılı, 00323-Akışkanlar Mekaniği Dersi, 2. Ara Sınavı Soruları 10.12.2016 Soru (puan) 1 (20) 2 (20) 3 (20) 4 (20) 5 (20)

Detaylı

!" #$%&'! ( ')! *+*,(* *' *, -*.*. /0 1, -*.*

! #$%&'! ( ')! *+*,(* *' *, -*.*. /0 1, -*.* 2. BÖLÜM SAF MADDELERİN ERMODİNAMİK ÖZELLİKLERİ Saf madde Saf madde, her noktasında aynı e değişmeyen bir kimyasal bileşime sahip olan maddeye denir. Saf maddenin sadece bir tek kimyasal element eya bileşimden

Detaylı

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ Bölüm 1 DAİRESEL HAREKET Bölüm 2 İŞ, GÜÇ, ENERJİ ve MOMENTUM

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ Bölüm 1 DAİRESEL HAREKET Bölüm 2 İŞ, GÜÇ, ENERJİ ve MOMENTUM ÖNSÖZ İÇİNDEKİLER III Bölüm 1 DAİRESEL HAREKET 11 1.1. Dairesel Hareket 12 1.2. Açısal Yol 12 1.3. Açısal Hız 14 1.4. Açısal Hız ile Çizgisel Hız Arasındaki Bağıntı 15 1.5. Açısal İvme 16 1.6. Düzgün Dairesel

Detaylı

TERMODİNAMİĞİN BİRİNCİ YASASI

TERMODİNAMİĞİN BİRİNCİ YASASI İzotermal ve Adyabatik İşlemler Sıcaklığı sabit tutulan sistemlerde yapılan işlemlere izotermal işlem, ısı alışverişlerine göre yalıtılmış sistemlerde yapılan işlemlere ise adyabatik işlem adı verilir.

Detaylı

APHS. Kapalı Yüzme Havuzu Nem Alma Santrali

APHS. Kapalı Yüzme Havuzu Nem Alma Santrali memnuniyet üretir Kapalı Yüzme Havuzu Nem Alma Santrali Serisi Kapalı Yüzme Havuzu Nem Alma Santrali Nem Kontrolü Neden Önemlidir? Kapalı yüzme havuzlarında ortam şartları, havuz yüzey alanı ve havuz

Detaylı

YÜZME HAVUZU KLİMA ve NEM ALMA SANTRALLARI HNS

YÜZME HAVUZU KLİMA ve NEM ALMA SANTRALLARI HNS HNS GENEL BİLGİLER HNS tipi paket üniteler kapalı yüzme havuzlarında satıh buharlaşmasından meydana gelen aşırı nemi gidermek ve havuz mahallinde yıl boyunca optimum konforu temin etmek üzere tasarlanmış

Detaylı

GAZLAR GAZ KARIŞIMLARI

GAZLAR GAZ KARIŞIMLARI DALTON KISMİ BASINÇLAR YASASI Aynı Kaplarda Gazların Karıştırılması Birbiri ile tepkimeye girmeyen gaz karışımlarının davranışı genellikle ilgi çekicidir. Böyle bir karışımdaki bir bileşenin basıncı, aynı

Detaylı

Soru No Puan Program Çıktısı 3, ,8 3,10 1,10

Soru No Puan Program Çıktısı 3, ,8 3,10 1,10 Öğrenci Numarası Adı ve Soyadı İmzası: CEVAP ANAHTARI Açıklama: Sınavda ders notları ve dersle ilgili tablolar serbesttir. SORU. Tersinir ve tersinmez işlemi tanımlayınız. Gerçek işlemler nasıl işlemdir?

Detaylı

Proses Tekniği HAFTA 11-12 KURUTMA

Proses Tekniği HAFTA 11-12 KURUTMA Proses Tekniği HAFTA 11-12 KURUTMA Kurutma Kurutma nedir? Gözenekli yapıya sahip üründeki nemin, ısı ve kütle transferi yardımıyla alınarak kurutucu akışkana (gaz veya hava) taşınması olayına Kurutma denir.

Detaylı

KLS HAVUZ NEM ALMA SANTRALİ

KLS HAVUZ NEM ALMA SANTRALİ KLS HAVUZ NEM ALMA SANTRALİ KLS Havuz Nem Alma Santralleri kapalı havuz mahalleri ve nem alma ihtiyacının olduğu özel yerlerde rutubetin alınması için özel olarak tasarlanmıştır. Kapalı yüzme havuzlarında

Detaylı

ISI VE SICAKLIK. 1 cal = 4,18 j

ISI VE SICAKLIK. 1 cal = 4,18 j ISI VE SICAKLIK ISI Isı ve sıcaklık farklı şeylerdir. Bir maddeyi oluşturan bütün taneciklerin sahip olduğu kinetik enerjilerin toplamına ISI denir. Isı bir enerji türüdür. Isı birimleri joule ( j ) ve

Detaylı

APHS. Kapalı Yüzme Havuzu Nem Alma Santrali

APHS. Kapalı Yüzme Havuzu Nem Alma Santrali Kapalı Yüzme Havuzu Nem Alma Santrali Serisi Kapalı Yüzme Havuzu Nem Alma Santrali Nem Kontrolü Neden Önemlidir? Kapalı yüzme havuzlarında ortam şartları, havuz yüzey alanı ve havuz aktivitelerinden kaynaklı

Detaylı

AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ

AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı Ar.Gör. Yük. Müh. Murat Özbulut 1. Yoğunluğu 850 kg/m 3 ve kinematik viskozitesi 0.00062 m 2 /s olan yağ, çapı 5 mm ve uzunluğu 40

Detaylı

KOJENERASYON. Prof. Dr. İlhan Tekin Öztürk. Kocaeli Üniversitesi

KOJENERASYON. Prof. Dr. İlhan Tekin Öztürk. Kocaeli Üniversitesi KOJENERASYON Prof. Dr. İlhan Tekin Öztürk Kocaeli Üniversitesi Kojenerasyon nedir? Aynı anda elektrik ve ısı tüketimine ihtiyaç duyulan bir tesiste, ısı ve elektriğin ayrı ayrı santrallerde üretilerek

Detaylı

Kaynak: Steam Trapping Principles, TLV Çeviri : VENKAVA A.Ş 2009 İzinsiz Kullanılamaz

Kaynak: Steam Trapping Principles, TLV Çeviri : VENKAVA A.Ş 2009 İzinsiz Kullanılamaz BUHAR KAPANLARI NASIL BOYUTLANDIRILIR Özel bir uygulama için doğru tip buhar kapanı seçildikten sonra yapılması gereken buhar kapanının boyutlandırılmasıdır. Bir buhar kapanını boyutlandırmak için, prensip

Detaylı

DENEY FÖYLERİ DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SANAYİ VE TİCARET LTD. ŞTİ.

DENEY FÖYLERİ DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SANAYİ VE TİCARET LTD. ŞTİ. 1 DENEY FÖYLERİ DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SANAYİ VE TİCARET LTD. ŞTİ. Küçük Sanayi sitesi 12 Ekim Cad. 52.Sok. No:18A BALIKESİR Tel:0266 2461075 Faks:0266 2460948 http://www.deneysan.com mail: deneysan@deneysan.com

Detaylı

A. PROJE BİLGİLERİ 2 B. DEPO HACMİ 4 C. YAPI BİLEŞENLERİNİN ÖZELLİKLERİ VE ISI İLETİM KATSAYILARI 5 1)DIŞ DUVAR 5 2)İÇ DUVAR 5 3)TAVAN 6 4)TABAN 6

A. PROJE BİLGİLERİ 2 B. DEPO HACMİ 4 C. YAPI BİLEŞENLERİNİN ÖZELLİKLERİ VE ISI İLETİM KATSAYILARI 5 1)DIŞ DUVAR 5 2)İÇ DUVAR 5 3)TAVAN 6 4)TABAN 6 A. PROJE BİLGİLERİ 2 B. DEPO HACMİ 4 C. YAPI BİLEŞENLERİNİN ÖZELLİKLERİ VE ISI İLETİM KATSAYILARI 5 1)DIŞ DUVAR 5 2)İÇ DUVAR 5 3)TAVAN 6 4)TABAN 6 D.ISI YÜKÜ HESABI 7 1. Trasnsmisyon Isı Yükü 7 2- İnfilitrasyon

Detaylı

Termodinamik. Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Lütfullah Kuddusi. Bölüm 2 Problemler. Problem numaraları kitabın «5 th Edition» ile aynıdır.

Termodinamik. Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Lütfullah Kuddusi. Bölüm 2 Problemler. Problem numaraları kitabın «5 th Edition» ile aynıdır. Termodinamik Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Lütfullah Kuddusi Bölüm 2 Problemler Problem numaraları kitabın «5 th Edition» ile aynıdır. 1 2-26 800 kg kütlesi olan bir arabanın yatay yolda 0 dan 100 km/h hıza

Detaylı

FİZİKOKİMYA I ARASINAV SORU VE CEVAPLARI 2013-14 GÜZ YARIYILI

FİZİKOKİMYA I ARASINAV SORU VE CEVAPLARI 2013-14 GÜZ YARIYILI Soru 1: Aşağıdaki ifadeleri tanımlayınız. a) Sistem b)adyabatik sistem c) Kapalı sistem c) Bileşen analizi Cevap 1: a) Sistem: Üzerinde araştırma yapmak üzere sınırladığımız bir evren parçasına verilen

Detaylı

7. BÖLÜMLE İLGİLİ ÖRNEK SORULAR

7. BÖLÜMLE İLGİLİ ÖRNEK SORULAR 7. BÖLÜMLE İLGİLİ ÖRNEK SORULAR 1) Denver, Colorao da (rakım 1610 m) yerel atmosfer basıncı 8.4 kpa dır. Bu basınçta ve 0 o C sıcaklıktaki hava, 120 o C sıcaklıkta ve 2.5m 8m boyutlarında düz bir plaka

Detaylı

YOĞUŞMA DENEYİ. Arş. Gör. Emre MANDEV

YOĞUŞMA DENEYİ. Arş. Gör. Emre MANDEV YOĞUŞMA DENEYİ Arş. Gör. Emre MANDEV 1. Giriş Yoğuşma katı-buhar ara yüzünde gerçekleşen faz değişimi işlemi olup işlem sırasında gizli ısı etkisi önemli rol oynamaktadır. Yoğuşma yoluyla buharın sıvıya

Detaylı

MAK104 TEKNİK FİZİK UYGULAMALAR

MAK104 TEKNİK FİZİK UYGULAMALAR MAK04 TEKNİK FİZİK ISI TRANSFERİ ÖRNEK PROBLEMLER Tabakalı düzlem duvarlarda ısı transferi Birleşik düzlem duvarlardan x yönünde, sabit rejim halinde ve duvarlar içerisinde ısı üretimi olmaması ve termofiziksel

Detaylı

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ SAKARYA MESLEK YÜKSEKOKULU

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ SAKARYA MESLEK YÜKSEKOKULU TERMODİNAMİK Öğr. Gör. SAKARYA ÜNİVERSİTESİ SAKARYA MESLEK YÜKSEKOKULU TERMODİNAMİĞİN BİLİM OLARAK YERİ VE TEMEL KAVRAMLARI, TARİF EDİLEN SİSTEMLERİ VE BUNLARA AİT TEMEL ÖZELLİKLER. TERMODİNAMİĞİN TANIMI

Detaylı

ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FAN SİSTEMİ EĞİTİM ÜNİTESİ FAN

ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FAN SİSTEMİ EĞİTİM ÜNİTESİ FAN ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FAN SİSTEMİ EĞİTİM ÜNİTESİ FAN Döner bir pervane kanatları tarafından hava veya gazları hareket ettiren basit makinalardır. Eksenel fan: Döner bir mil üzerine pervane

Detaylı