RADYO VE TELEVİZYON STÜDYOLARI

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "RADYO VE TELEVİZYON STÜDYOLARI"

Transkript

1 T.C. ANADOLU ÜNİVERSİTESİ YAYINI NO: 3037 AÇIKÖĞRETİM FAKÜLTESİ YAYINI NO: 1987 RADYO VE TELEVİZYON STÜDYOLARI Yazarlar Mümin PEKER (Ünite 1) Öğr.Gör. M. Erdem GÖSTERİŞLİ (Ünite 2-4) Yrd.Doç.Dr. S. Serhat SERTER (Ünite 3) Yrd.Doç.Dr. D. Alper ALTUNAY (Ünite 5) Yrd.Doç.Dr. Özgül BİRSEN-Uzm.Dr. Güzin KIYIK KICIR (Ünite 6) Editörler Yrd.Doç.Dr. Ufuk KÜÇÜKCAN Yrd.Doç.Dr. A. Atilla DOĞAN ANADOLU ÜNİVERSİTESİ i

2 Bu kitabın basım, yayım ve satış hakları Anadolu Üniversitesine aittir. Uzaktan Öğretim tekniğine uygun olarak hazırlanan bu kitabın bütün hakları saklıdır. İlgili kuruluştan izin almadan kitabın tümü ya da bölümleri mekanik, elektronik, fotokopi, manyetik kayıt veya başka şekillerde çoğaltılamaz, basılamaz ve dağıtılamaz. Copyright 2013 by Anadolu University All rights reserved No part of this book may be reproduced or stored in a retrieval system, or transmitted in any form or by any means mechanical, electronic, photocopy, magnetic tape or otherwise, without permission in writing from the University. UZAKTAN ÖĞRETİM TASARIM BİRİMİ Genel Koordinatör Doç.Dr. Müjgan Bozkaya Genel Koordinatör Yardımcısı Doç.Dr. Hasan Çalışkan Öğretim Tasarımcıları Yrd.Doç.Dr. Seçil Banar Öğr.Gör.Dr. Mediha Tezcan Grafik Tasarım Yönetmenleri Prof. Tevfik Fikret Uçar Öğr.Gör. Cemalettin Yıldız Öğr.Gör. Nilgün Salur Kitap Koordinasyon Birimi Uzm. Nermin Özgür Kapak Düzeni Prof. Tevfik Fikret Uçar Öğr.Gör. Cemalettin Yıldız Grafiker Gülşah Karabulut Dizgi Açıköğretim Fakültesi Dizgi Ekibi Radyo ve Televizyon Stüdyoları ISBN Baskı Bu kitap ANADOLU ÜNİVERSİTESİ Web-Ofset Tesislerinde adet basılmıştır. ESKİŞEHİR, Ocak 2013 ii

3 İçindekiler Önsöz... iv 1. Televizyon Stüdyosu 2 2. Televizyon Stüdyosu Çalışanları ve İş Akışı Stüdyo Televizyon Program Türleri Televizyon Stüdyosu Program Yapım Aşamaları Stüdyo Yapımlarında Yönetmenlik Radyo Stüdyosu ve Radyo Programı Yapım Aşamaları 118 iii

4 Önsöz 2000 li yıllarla birlikte medya, telekomünikasyon ve bilişim alanları arasındaki yöndeşme hızla radyo ve televizyon yayıncılığını yeni biçimlere dönüştürürken yepyeni platformlar aracılığıyla içerikler her zaman ve her yerde izleyiciyle buluşmaya başlamıştır. Alıcı kitle, sabit ve mobil ortamlarda eğlenceden eğitime her türlü medya içeriğine ister eşzamanlı ve doğrusal yayıncılık ile isterse de eşzamansız, tercihli ve istediği zaman dilimi içerisinde ulaşmaktadır. Tüm bu değişikliklere rağmen değişmeyen tek şeyin Kral içerik olduğu gerçeği kuşkusuzdur. Medyadaki tüm bu değişimlerle birlikte içeriğin çeşitlenmesi de doğaldır. Yayıncılık türü ve platforma göre de tasarlanan içerikler kimi zaman mobil ortamlarda kısa içerikler, kimi zaman sayısal platformlarda etkileşimli hale dönüşmektedir. Ancak tüm bu değişime rağmen üretim biçimleri hala aynı süreçleri takip etmekte, stüdyo ve dış yapım olarak program üretim süreçleri hemen hemen değişmeden geleneksel yapısını korumaktadır. Özellikle stüdyo yapımları eğlenceden habere, kadın programlarından açık oturumlara, talk show lardan yarışma programlarına kadar tüm televizyonların vazgeçilmez ve birinci üretim biçimi olma özelliğini korumaktadır. Radyolarda ise neredeyse tümüyle stüdyo içerisinde hazırlanan radyo programları radyo yayıncılığının temel üretim biçimidir. Alt yapısı ve teknolojisi özel olan radyo ve televizyon stüdyoları hem teknik hem de yapım olarak kendine özgü uzman personele ve iş akış süreçlerine sahiptir. Bu kitap hem bu üretim biçimi içerisinde çalışan uzman personelin kimler olduğunu ve görevlerini hem de bir yapımın iş akış süreçlerini anlatırken diğer taraftan da teknik olarak çok özellikli bir altyapıya sahip olan stüdyo sistemini ayrıntılarıyla tanımlamaktadır. Ayrıca kitap stüdyo sistemi içerisinde üretilecek yapım türlerini açıklarken üretimin yapım aşamalarını da ayrıntılı bir şekilde anlatmakta ve okuyucuya yol göstermektedir. Tüm bu çalışmaların gerçekleştirilmesinde ve kitabın şekillenmesinde yol gösterici desteklerini esirgemeyen Prof.Dr. Nazmi Ulutak a, ünite yazarları olarak çalışan yazarlar Yrd.Doç.Dr. Serhat Serter, Yrd.Doç.Dr. Alper Altunay, Yrd.Doç.Dr. Özgül Birsen, Öğr.Gör. Mehmet Erdem Gösterişli, Uzm.Dr. Güzin Kıyık ve Mümin Peker e ve ayrıca dizgi ekibine, basımevi çalışanlarına teşekkür ederim. Başarı dileklerimle... Editör Yrd.Doç.Dr. Ufuk KÜÇÜKCAN iv

5

6 1 Amaçlarımız Bu üniteyi tamamladıktan sonra; Televizyon stüdyosu kavramını tanımlayabilecek, Kontrol odalarının tanımını ve ayrımını yapabilecek, Teknik yapım mekanlarını açıklayabilecek, Teknik çalışma mekanlarını açıklayabilecek, Program üretim zinciri ve yayın sürecini sıralayabilecek, Kasetsiz televizyon yapım sürecini tanımlayabilecek bilgi ve becerilere sahip olabilirsiniz. Anahtar Kavramlar Televizyon Stüdyosu Stüdyo Akustiği Kontrol Odası Yayın Odası Televizyon Projesi Kamera Kurgu Kayıt Sayısallaştırma Yayın İçindekiler Giriş Televizyon Stüdyosu Kontrol ve Yayın Odaları Teknik Yapım Mekanları Teknik Çalışma Mekanları Televizyon Programı Üretim Süreci Kasetsiz Televizyon Programı Yapım Süreci 2

7 Televizyon Stüdyosu GİRİŞ En popüler kitle iletişim araçlarından biri olan televizyonda, izleyicilerin beğenileri, beklentileri ve günlük olaylar hakkında bilgilenme ihtiyaçları doğrultusunda, sürekli olarak değişen içerikler yayınlanır. Bir çok türü olan televizyon program içeriklerinin üretim süreci, farklı şekillerde ve farklı mekanlarda gerçekleşir. İzleyicinin gözüyle bakıldığında, bir televizyon ekranı ve ekranda sürekli değişen görüntüler, tercihler doğrultusunda değiştirilen farklı televizyon kanalları görülmektedir. Bu ünitede, televizyon ekranına kadar gelen yayın sinyali geriye doğru bir yolculukla takip edilecektir. Yayın sinyalinin çıkış noktasına ulaşıp, bir televizyon program üretim tesisinin yapısı incelenecektir. Yapılan araştırmalar gösteriyor ki, bir gün içerisinde televizyon izleme süreleri, izleyicinin profiline, yayın saatlerine ve yaş gruplarına bağlı olarak 2 ile 5 saat arasında değişmektedir. Bu durum, televizyon kuruluşlarını izleyiciyi kendi ekranlarına çekebilmek için cazip programlar üretmeleri konusunda bir yarışın içine sokmaktadır. İzleyicinin tercihleri daha çok içeriklerle alakalı olmakla beraber, televizyon kuruluşunun, çekim mekanlarının kalitesi ve teknik altyapısı, içeriğin en etkili bir şekilde algılanmasına katkıda bulunur. Bu amaçla televizyon program üretimlerinin bir kısmı, profesyonel yaklaşımla tasarlanmış televizyon stüdyolarında ve stüdyolara bağlantılı kontrol odalarında gerçekleştirilmektedir. Bu alanların tasarımları, içerisinde kullanılacak cihazların ve yayın formatının kalitesi, üretilen programların izleyici algısını önemli oranda etkiler. İlgiyle izlenen televizyon programlarının bazıları da, stüdyo imkanları kullanılmadan, dış mekanlarda çekilmektedir. Bu çekimler, portatif ekipmanla yapıldığı gibi mobil araçların içerisine yerleştirilen stüdyo ekipmanıyla da yapılır. Mobil araçla yapılan çekimler sırasındaki iş akışları stüdyo çekimiyle büyük benzerlikler gösterse de içeriğe bağlı olarak uygulama farklılıkları vardır. Televizyon programı üretim süreçleri, farklı teknik alanlarda, çok çeşitli teknik cihazın kullanılmasıyla ve farklı uzmanlıklara sahip ekiplerin bir arada çalışmasıyla yürütülmektedir. Bu üniteyi tamamladığınızda, stüdyo, kontrol odaları ve diğer teknik mekanların işlevleri ve bu mekanlarda çalışan teknik personelin program üretim sürecine katkılarını kavrayacaksınız. Bir televizyon kuruluşunun temel öğeleri, personel yapısı ve bir televizyon programının çekim süreci hakkında bilgi sahibi olacaksınız. TELEVİZYON STÜDYOSU Televizyonda yayınlanmak üzere program çekimlerinin yapıldığı, özel tasarımı olan ve amaca uygun nitelikli malzemeler kullanılarak üretimi yapılmış, sesin, ışığın ve hareketin tamamen kontrol edilebildiği mekanlar, televizyon stüdyosu olarak adlandırılır. Televizyon programları stüdyo olanakları kullanılarak çekilebileceği gibi farklı program türlerinde, çekimi yapılacak olayın türüne bağlı olarak açık alanlardan, spor karşılaşmalarının yapıldığı spor salonları, stadyumlara veya müzik konserlerinin yapıldığı konser salonlarına kadar değişik yerlerde çekilebilir. Anlaşılacağı gibi stüdyo dışında da beğenilen izlenme tercihleri yüksek ve aynı zamanda stüdyo koşullarına göre avantajlı yönleri olan programlar üretilebilir. Televizyon stüdyosunda yapılan çekim süreci, planlı çalışmaya daha uygundur. Stüdyo çekimini gerçekleştiren teknik ekip program üretim 3

8 aşamalarındaki tüm faktörleri kontrol edebileceği gibi olumsuz dış etkilerden uzak kaliteli televizyon programları üretebilir. Faaliyet alanlarına göre, her kuruluşun binası kendi kullanım amacına uygun olarak inşa edildiği gibi televizyon yayın ve yapım üretimlerinin gerçekleştirildiği binalar da kendi iş üretim süreçlerine uygun olarak tasarlanmalıdır. Bu tasarımda dikkat edilmesi gereken çok önemli teknik ayrıntılar vardır. Bir televizyon yapımı sürecinde farklı işlevsellikte uzmanlıkları olan ekipler çalışır. Bu ekiplerin gerek ayrı ayrı gerekse birlikte çalışacakları mekanlara ihtiyaç vardır. Farklı işlevselliğe sahip bu mekanların yapım süreçlerine en uygun ergonomik yapıda projelendirilmesi ve iş akışları göz önüne alınarak mekan yerleşimlerinin bina içerisinde nerelere yapılacağına karar verilmesi gereklidir. Televizyon binalarının en önemli mekanlarının başında stüdyolar gelmektedir. Stüdyolar, kullanım amaçlarına göre çeşitli büyüklüklere sahip oldukları gibi, tavan yüzeylerinde, merkezi havalandırma kanalları ve ışık sistemleri olacağı dikkate alınarak da belirli bir yükseklikte tasarlanır. Çekim yapılacak sahnenin yeterli ışıkla aydınlatılması kameranın iyi resimler yakalaması için önemlidir. Özel ışık teçhizatları teleskopik askılar, ışık askıları (pantograf) veya ışık asansörü (hoist) ile yukarıdan asılan ışık bağlantı aksamına bağlanır. Stüdyoda kullanılan ışık kaynakları 1000 W, 2000 W veya daha yüksek enerji harcama değerlerine sahiptir, ışık kaynaklarının kontrolü ışık kontrol odasında bulunan ışık kumanda panelindeki ışık ayar anahtarı tarafından yapılır. Televizyon stüdyosu deyince, televizyonda yayınlanacak programlarının üretilmesi amacıyla özel tasarımı olan ve ses yalıtımlı mekanlar aklımıza gelmelidir. Stüdyoda yapılan çekimler sırasında dış mekanlardan kaynaklanan istenmeyen seslerin stüdyo içerisine ulaşması kabul edilecek bir durum değildir. Stüdyonun projelendirme ve inşası aşamalarında ses yalıtımı olan bir stüdyo tasarımı yapılmalı ve stüdyonun içi ile dış mekanlar arasındaki ses iletişimini ortadan kaldıracak yüzer zeminli, oda içinde oda prensibine göre stüdyo inşa edilmelidir. Stüdyoda çekimi yapılacak program türlerine bağlı olarak stüdyo içerisinde bulunması gereken çalışan personel ve konuk sayısı değişken olacaktır. Çekim süresince insan unsurunun yanı sıra çekimin ne kadar basit yada karmaşık olduğuna bağlı olarak stüdyo içerisinde kullanılacak, kamera, monitör, mikrofon, ışık ve dekor gibi cihaz yada malzemenin miktar ve niteliği de belirlenir. Stüdyo Çeşitleri Televizyon stüdyoları sesli ve görüntülü olarak yayın için programların üretildiği özel mekanlardır. Stüdyolar temel olarak aynı prensiplere göre tasarlanmalarının yanı sıra bulundukları televizyon kanallarının yerel yada ulusal büyüklüklerine göre çeşitlere ayrıldığı gibi program üretim merkezlerinin büyüklükleri ve program üretme kabiliyetlerine bağlı olarak da çeşitlilik gösterirler. Stüdyolar, haber amaçlı basit birkaç kameranın sığabileceği büyüklükteki mekanlardan, üretimi yapılacak programın türüne bağlı olarak 1000 m² büyüklüğe kadar çeşitlilik gösterir. Daha büyük stüdyolar genellikle program üretim merkezlerinde bulunur. Program üretim merkezi film endüstrisinde filmlerin sesli olarak çekildiği stüdyolara verilen isim olan sesli çekim stüdyosu olarak adlandırılır. Bir televizyon kanalı haber ve hava durumu programlarının çekimi için orta boy bir stüdyoya sahipken, bunun yanında özel yapımların ve reklamların kaydı için farklı stüdyolara da sahiptir. Bazen birtakım özel ayarlamalarla farklı mekanlar bir stüdyoya dönüştürülür programların bazı bölümleri bu mekanlarda çekilir. Stüdyo Tasarım Özellikleri Televizyon stüdyosu çekim için özel tasarlanmış dekor ve arka fonun yanı sıra çekimde kullanılacak kameraların rahatça hareket edebilmeleri için yeterli alana sahip olmalıdır. Stüdyo dışarıdan gelen seslere karşı yalıtılmış olmalı, yankılanma miktarını kontrol edebilmek için akustik açıdan özel olarak tasarlanmalıdır. Ses geçirmez kapılar çekim öncesi ve çekim sırasında kontrol odası ve stüdyo dışarısındaki alanlara erişimi sağlar. Stüdyoda İnsan geçişleri için tasarlanan kapıların yanı sıra dekor ya da sette kullanılacak hacimli ekipmanın stüdyo dışında bulunan depolama alanlarından stüdyoya taşınmaları amacıyla büyük ve ağır kapılar vardır. Sabit kameralı stüdyolar dışında tüm stüdyo 4

9 mekanlarının zemini, tekerlekli kamera sehpaları üzerinde bulunan kameraların hareketli görüntülerde titremeden görüntü alabilmeleri için pürüzsüz düz olacak şekilde tasarlanmalıdır. Kontrol odalarında bazı teknik cihazlar ve bu cihazları kullanan, çok sayıda teknik personel bulunmaktadır. Kontrol odaları stüdyo duvarına bitişik olduğu gibi stüdyodan bağımsız olarak farklı bir mekanda da tesis edilebilir. Stüdyoya bitişik tasarlanmış kontrol odalarında, yapım sürecini yürüten teknik personelin stüdyodaki tüm faaliyetleri rahatça yönetebilmesi için iki mekan arasında ses geçirmeyen, özel yapılmış pencere bulunur. Modern stüdyolar geniş ekranlı görüntüler içeren televizyon yapımlarının çekilmesine olanak sağlamalıdır. Yüksek tanımlamalı (High Defination, HD) 16:9 çerçeve formatında çekim yapan kameralar, analog 4:3 format çekim yapan kameralara göre daha geniş görüşe sahiptir. Bu nedenle daha geniş sahnelerin kurulabilmesi için geniş setlere olan ihtiyaç artmaktadır. Stüdyonun yüksekliğinin 16:9 oranına uygun hale gelecek şekilde azaltılması mümkün gibi görünse de, asılı ışıkların yüksekliği ve yüksek seviyedeki havalandırma kanallarına olan ihtiyaç göz önüne alındığında yüksek tavan mesafesi zorunludur. Stüdyo ışıklarının gövdeleri ve hareketli taşıyıcı aksamı kamera açısına girmeyecek şekilde olmalı ve yüksek seviyede tavana asılı durmalıdır. Büyük ölçekli stüdyolar için ışıkların asılacağı tavan yüksekliği yaklaşık 9 metre civarında olmalıdır. Stüdyo Akustiği Bina içi kapalı ortamlarda ses kaynağından çıkan sesin hareketini, yansımasını ve yutulmasını inceleyen bilim dalına akustik denir. Stüdyoların tasarımı sırasında ses mühendisleri stüdyo içerisinde sesin nasıl hareket edeceğini, stüdyonun en, boy ve yüksekliklerine bakarak hesaplarlar. Yapılan hesaplamalar sesin stüdyo ortamındaki ne miktarda yankılanacağını ortaya koyar. Stüdyo tavanı ve duvarları genellikle sesin ayrım gözetmeksizin, stüdyonun çevresine çarpıp geri dönmesine engel olan akustik materyalden yapılır. Bunun yapılmasının nedeni televizyon stüdyosunda sesin ölü olmasının gerekmesidir. Akustik olarak döşenmiş stüdyoda elinizi çırptığınızda, ses hiçbir yere gitmiyormuş gibi görünür. Daha kötü bir akustik yapıya sahip stüdyoda bazı ekoya benzer yansımalar duyulur. Stüdyo içerisinde sesi oluşturan kaynakları gözümüzün önüne getirelim, ses kaydı için kullanılan mikrofon ile konuşmacı, bir müzik aleti ve bir müzisyen gibi ses kaynakları arasında belirli bir mesafenin olduğunu düşünelim. Kaynağından çıkan sesin bir kısmı direk mikrofona ulaştığı gibi aynı zamanda duvar, kapı, tavan, yüzey döşemeleri, dekor ve insan üzerinden birkaç kez yansıyan bazı indirekt sesleri de alacaktır. Bu yüzden ses, dolu bir stüdyoda, boş bir stüdyoda olduğundan bambaşka bir biçimde duyulur. Eğer stüdyo akustiği iyi tasarlanmış ise dolaylı dolaşan (indirekt) sesin etkisi doğrudan gelen (direk) sesi bir miktar kuvvetlendirecek şekilde olur. Akustik tasarımı iyi yapılmış mekanlarda dolaylı dolaşan sesin etkisi, sesin daha gerçekçi duyulmasına olumlu katkıda bulunur. Herhangi bir ses kaynağından çıkan sesin, yankı ya da çınlama olarak bilinen dolaylı dolaşan hali kulağınıza 0,2 saniyede ulaşırsa hiçbir sorun yaratmaz. Eğer stüdyo akustiği kötü tasarlanmışsa, dolaylı dolaşan sesin ortama, bozucu, gürültülü rahatsızlık veren bir etkisi olur. Konuşmada anlaşılabilirlik kaybolabilir, müzik sesi üzerinde bazı frekanslar baskın hale gelir bu da izleyici açısından gerçekliğin ortadan kalkmasına sebep olur. Stüdyo akustiğini etkileyen üç temel özellik vardır. 1. Ses izolasyonu 2. Sesin yayılması (Difüzyon) 3. Çınlama 5

10 Ses İzolasyonu Dış mekanlardan stüdyoya ulaşan seslerin etkisini kabul edilebilir seviyelere düşürmek amacıyla ses izolasyonu yapılır. Bir stüdyo programı yapım sürecinde, mikrofonlara harici seslerin girmesi kesinlikle istenmez. Ancak tam anlamıyla sesi yalıtmak aşırı maliyetli olabilir. Yapılması gereken, harici sesin mikrofon tarafından fark edilinceye kadar ne kadarının stüdyoya girmesine müsaade edilebileceğine karar vermek ve stüdyoyu bu yaklaşımla tasarlamaktır. İyi bir ses yalıtımı için mimari tasarım uzmanlarının kullandığı gürültü kriteri eğrilerine göz atacak olursak, düşük frekans değerlerine sahip seslerde eğrilerin db değeri olarak ses basınç değerlerinin yükseldiğini görüyoruz (Şekil 1.1). Bu değerlendirmeye göre kulak hassasiyetinin düşük frekans değerlerinde göreceli olarak daha az olması nedeniyle dışarıdan gelen düşük frekanslı seslere daha fazla müsaade edilebileceğini söyleyebiliriz. Alt taraftaki eğriden de anlaşılacağı gibi drama stüdyolarında, gürültüye en az miktarda müsaade edilir. Bunun gerekçesi şöyle açıklanabilir, dinleyici bir drama programında dışarıdan gelen uygun olmayan sesleri duyarsa sahnelenen gösterinin etkisi çok zayıflar. Ortadaki eğri genel amaçlı stüdyolar içindir, şekilden de anlaşılacağı gibi en fazla gürültüye müsaade edilen eğri müzik stüdyoları için kullanılan en üstteki eğridir. Uygulama alanlarına göre küçük farklılıklar olsa da stüdyoların ses yalıtımlarında müsaade edilen gürültü seviyeleri çok düşük değerlerde olduğu söylenebilir. Şekil 1.1: Gürültü Kriteri Eğrileri Stüdyolarda sesin taşınmasını iki yolla olur. Gürültü kaynağından çıkan ses yapının kendisi tarafından taşındığı gibi ayrıca hava yoluyla ses taşınması da söz konusudur. Yapı tarafından taşınan ses, kısaca bir binanın duvarları, zemini ve tavanı gibi temel unsurları tarafından yayılan ses şeklinde izah edilebilir. Yapı tarafından taşınan ses, stüdyoları yaylı döşemeler üzerine kurmak, kauçuk veya çelik yaylar üzerinde yüzdürmek suretiyle azaltılabilir. Stüdyo duvarları ve tavanı da yaylar üzerinde yüzdürülmüş döşeme üzerine inşa edilerek binanın diğer bölümleriyle hiçbir şekilde katı iletişim olmayacak şekilde yapı tasarlanır. Bu yalıtım kriterlerine dikkat edilerek yapılan stüdyo tasarımları doğal olarak inşaat maliyetlerini de çok fazla arttırır. Hava tarafından taşınan ses, hava yoluyla stüdyo içine yayılır. Bazı yöntemler kullanılarak hava yoluyla taşınan ses seviyesi kabul edilebilir değerlere düşürülür. Çok ağır materyalden yapılan ağır ve masif duvarlar inşa etmek sesi yalıtmak açısından önemli bir etken olduğu gibi, stüdyoya ait kapı ve pencerelerin önemli ses kaçaklarına sebep olabileceği dikkatten kaçmamalıdır. 6

11 Kapılar için tasarlanan kasaların duvarlara montajı, esnek malzemeler kullanılarak yapılmalıdır. Oda içinde oda prensibine göre üretilmiş duvarlardan hem dış hem de iç duvara ayrı ayrı kasa kullanılmalı ve kasalar arasında temas olmamalıdır. Sızdırmazlık için kasa ve kapı arasında conta kullanılmalıdır. Kapılar akustik kriterlere uygun olarak, stüdyonun kullanım şekline göre boyutlandırılıp üretilmelidir. Teknik personelin kullandığı kapıların dışında, set malzemelerinin ve sahne dekorlarının taşınmasına olanak sağlayan kapılar, normalden geniş ve büyük olarak tasarlanır. Bu kapılar genellikle 3 mt eninde ve boyunda olur. Stüdyo girişlerinde, sessizlik koridorları (sound lock) inşa ederek insanları stüdyoya girinceye kadar iki tane çift kapıdan geçmeye mecbur edecek arttırılmış izolasyona sahip alanlar oluşturulur (Şekil 1.2). Sessizlik koridoru adı verilen odalarda dış kapı ile iç kapı arasında bir antre oluşur. Sıralı giriş ve çıkış kapıları sayesinde stüdyo tek kapı kullanıldığında maruz kaldığı seslerden arındırılmış olur. Şekil 1.2: Sessiz koridordan stüdyoya giriş bölümü Stüdyo ve kontrol odası arasında kullanılan pencerelerle yüksek akustik izolasyona ulaşmak biraz karmaşık bir yapı gerektirmektedir, Çift cam veya üçlü cam sisteminden oluşan, özel kasası olan pencere sistemi kullanılır. Televizyon stüdyolarında kullanılan pencere kesiti (Şekil 1.3) te görülmektedir. İyi bir ses izolasyonu sağlayabilmek için, iki cam arasına ses sönümleyici delikli, akustik köpük kaplı malzeme konulur. İki cam arasında 15 cm. mesafe vardır. Ayrıca stüdyo içerisindeki ışık yansımalarını ortadan kaldırmak için, stüdyo içine bakan cam diğerine göre yaklaşık 7 derece açıyla monte edilir. Şekil 1.3: Televizyon stüdyolarında kullanılan pencere tipi 7

12 Sesin Yayılması (Difüzyon) Stüdyo ortamında kaynağından çıkan ses enerjisi su dalgalarının yayılımına benzer şekilde havada ilerlemeye devam eder. Su dalgaları gözle görülebilir fakat ses dalgalarını gözle görmek mümkün değildir. Sesin yayılabilmesi için katı, sıvı ve gaz halinde maddesel bir ortam gereklidir. Hava da maddesel bir ortam olduğu için kaynağından çıkan sesi kulaklarımızla duymamız mümkündür. Bu ses dalgaları, stüdyonun paralel yüzeyleri arasında gidip gelirler. Stüdyo üretimlerinde en iyi akustik sonucu almak için halı, yumuşak döşemelik malzemeyle kaplı yüzeyler ve perde gibi özel ses yutucu malzemeler kullanılmalı, aynı zamanda da stüdyo duvar ve tavanlarına sesi hem dağıtacak hem de yutuculuk sağlayacak şekilde düzensiz yüzeyler kullanılmalıdır. Ses yutucu malzeme tercihinde dikkat edilmesi gereken şey malzemenin yapısıdır. Her malzemede ses yutma miktarı aynı olmaz. Sert yüzeyli malzemelerde üzerine çarpan ses dalgalarının az miktarı yutulurken, gözenekli veya lifli malzemeler üzerine çarpan sesin büyük bir miktarı yutulur. Çınlama Stüdyo ortamında, seslerin ne dereceye kadar yansıdığı ve yansımaların sönümlenmesinin ne kadar zaman aldığı önemlidir. Kaynağından çıkan ses dalgalarının stüdyo içerisindeki farklı yüzeylere çarparak yansıması süreci çınlamayı oluşturur. Kulağımız yalnızca ses kaynağından doğrudan gelen sesi işitmekle kalmaz etraftaki tüm nesnelere çarpan yansıyan sesleri de işitir. Yansıyan bu ses çınlama olarak isimlendirilir ve sese ayırt edici bir zenginlik katar. Yüzeylere çarparak ilerleyen ses dalgaları her yansıma sonrası enerji kaybedeceğinden çınlayan ses, zamana bağlı olarak belirli bir süre sonra azalarak yok olacaktır. Çınlayan sesin, doğrudan gelen sese göre, seviyesinin 60 db düşene kadar geçen zamana çınlama zamanı denir. Eğer stüdyo yüzeylerinde pürüzsüz sert malzemeler kullanılmış ise sesin büyük bir kısmı yansıtılmış olacağı için çınlama zamanı uzun olacaktır. Bir stüdyonun çınlama zamanı iki temel sebebe bağlı olarak değişir. 1. Stüdyo mekanının boyutları; Büyük stüdyolarda sesin stüdyo yüzeyleri arasında yayılması küçük stüdyolara göre daha fazla zaman alacağından, mekanın boyutları ne kadar büyük olursa çınlama zamanı da o kadar uzun olur. 2. Ses yutucu akustik panel kullanımı; Çınlama zamanını azaltmanın en etkili yöntemlerinden birisi de stüdyoda kullanılan akustik ses yutucu panellerin miktarıdır. Özel üretilmiş delikli, bazı türlerinde kumaş kaplanmış panellerin duvar ve tavan uygulamalarıyla sayılarının arttırılması, ortamdaki sesin yutulmasını kontrollü olarak arttıracak, bu da çınlama zamanının azalmasını sağlayacaktır. Ayrıca stüdyoda kullanılan dekor, stüdyodaki diğer ekipman ışık sistemleri ve insan miktarı da çınlama süresini azaltır. Televizyon stüdyosu olarak belirlenen mekanın, dış ortamlardan akustik olarak yalıtılmış ve çınlaması azaltılmış akustik uygulamaya sahip olması gerektiğini unutmamalıyız. Stüdyoda Kullanılan Cihaz ve Ekipman Buraya kadar stüdyonun kendisinin tasarım ve üretim sürecinde dikkat edilmesi gereken hususlar anlatıldı. Artık mekan anlamında kullanılmaya hazır bir stüdyomuz olduğuna göre stüdyonun içerisinde çekim amaçlı bulunan cihazları incelemeye başlayabiliriz. Stüdyo mekanlarında kullanılan cihaz, ekipman ve malzemeleri belirlerken, stüdyonun kullanım amacına uygun tercihler yapılmalıdır. Stüdyonun ebatları ve yapılacak çekimlerin türleri konusunda da yeterli bilgiye sahip olmak en uygun cihaz yatırımını yapabilmek adına önemli bir gerekliliktir. Genel olarak stüdyoda bulunan cihaz ve ekipmanı dört ana başlık altında inceleyebiliriz. 1. Stüdyo cihazları (görüntü, ses cihazları ve kablo dağıtım panellerinden oluşur) 2. Işık sistemleri (ışık kaynakları ve ışık askı sistemlerinden oluşur) 8

13 3. Klima sistemi 4. Dekor Stüdyo da kullanılan cihazları görüntü ve ses işleyen yapılarına göre sınıflandırabiliriz. Kameralar görüntü cihazlarının en önemlisidir ve stüdyoda görüntü üretmek amacıyla kullanılırlar. Çoğu yapım stüdyosunun üç kamerası olmasının yanı sıra gerekli hallerde ilave kameralarda stüdyoya bağlanabilir, böylelikle daha fazla sayıda kamera kullanılarak çekim yapılabilir. Kameraların kullanım şekilleri açısından da farklı uygulamalar söz konusudur. Haber amaçlı uygulamalarda robot kamera kullanımı tercih edildiği durumlarda, gövde yapısı daha küçük ve üzerinde bağlı bulunan donanımı daha kısıtlı cihaz yapısına sahip kamera duvara ya da bir sehpa üzerine bağlanır. Bu uygulamada kamera zeminde hareket ettirilmez kameranın yatay, dikey ve zoom hareketleri stüdyo içinde kameraman tarafından değil, stüdyo dışında kamera kontrol alanından uzaktan kontrol yöntemiyle çalıştırılır ve diğer tüm kontrolleri yapılır. Genel amaçlı çekimlerde kullanılan stüdyo kameraları çekim sırasında kamerayı farklı noktalara sarsıntısız bir şekilde hareket ettirebilmek için üç ayaklı, tekerlekli stüdyo sehpası üzerine konur. Kamera üzerinde, çekime uygun takılmış merceği ve kameramanın kamera hareketlerini izleyebileceği monitör bulunmaktadır. Bazı hallerde kameranın daha kıvrak hareketlerle daha uzak noktalara hareket ettirilmesi istenebilir bu durumlarda kamera Jimmy jib olarak isimlendirilen bir vinç üzerine yerleştirilir. Stüdyolarda görüntü üretiminin yanı sıra ses üretimi de aynı oranda önemlidir. Çekim içeriğine bağlı olarak ses kaydı, genelde görüntüyle birlikte yapılır ancak gerekli hallerde yalnızca ses kaydı yapıldığı da olur. Stüdyolarda ses almak için çeşitli tipte olmak üzere farklı mikrofonlar kullanılır. Yapısal olarak mikrofonları telli ve telsiz olarak, kullanım şekline göre ise, yakaya takılan mikrofonlar, el tipi mikrofonlar, masaüstü mikrofonlar ya da kalabalık sahneler veya seyircilerin seslerini almak amacıyla tavandan sarkıtılan mikrofonlar şeklinde sınıflandırabiliriz. İhtiyaç halinde mikrofonlar tekerlekli hafif sehpalar üzerine olta benzeri (boom) çubuklara bağlanarak uzatmak suretiyle ses almakta kullanılır. Stüdyoda, kameraların çektiği görüntüleri ya da daha önceden çekilmiş görüntülerle, yine daha önceden hazırlanmış grafik, animasyon gibi hareketli görüntü içeriklerini izlemek amacıyla televizyon, LCD paneller, projeksiyon cihazları veya görüntü duvarı (video wall) ekranları kullanılır. Stüdyoda çekime katılan program sunucusu ve konuklarla kameraman, ses operatörü, stüdyo şefi gibi teknik personelin yayınlanan ya da kayıt edilen stüdyo programını izlemeleri amacıyla görüntü monitörlerine ihtiyaç vardır. Benzer bir ihtiyaç ses izlemesi içinde geçerlidir. Programa telefonla katılan bir izleyicinin sesini stüdyodakilere dinletmek amacıyla, program içeriğine bağlı olarak, örneğin bir dans gösterisinin çekiminde stüdyo içine müzik vermek amacıyla hoparlörler kullanılır. Burada da stüdyonun büyüklüğü ve dinletilmek istenen ses şiddetine uygun olarak farklı tipte profesyonel hoparlörler tercih edilir. Teknik personel ve sunucunun, stüdyo dışındaki teknik çalışma alanından yönetmenin ilettiği talimatları duymalarını sağlayan iç iletişim haberleşme cihazına (interkom) bağlı kablolu ve telsiz haberleşme cihazlarıyla, kulaklıklar da stüdyo içinde kullanılan malzemeler arasında gösterilebilir. Televizyondan canlı yayınlanan bir program sırasında seyircinin, sunucuya sorduğu sorular yayına hangi cihaz aracılığıyla ulaşır? Stüdyoda temel görüntü ve ses cihazlarıyla birlikte metin okuma cihazı (prompter), bilgisayar ve bilgisayar ekranının görüntüsünü televizyon stüdyosunda kullanılan sinyal yapısına uygunlaştıran cihaz (scan convertor) gibi bazı yardımcı cihazlara ihtiyaç duyulur. Prompter cihazı, genellikle haber spikerlerinin haber sunarken kullandığı, kameranın önüne bir mekanik aparatla takılan metin okuma cihazıdır (Şekil 1.4). 9

14 Şekil 1.4: Prompter Yukarıda anlatılan görüntü ve ses cihazlarının üretimlerinin stüdyonun dışına, stüdyonun dışından yine aynı şekilde bazı ses ve görüntü kaynaklarının stüdyonun içine aktarılması amacıyla stüdyo içinde uygun bir yüzeyde kablo bağlantı kutusu (wallbox) bulunmaktadır. Kablo bağlantı kutusu üzerinde, stüdyoda kullanılan kameraların kablolarının takılabileceği, kamera kablo konektörleri, kullanım sırasına göre numaralandırılmış olarak takılı bulunmaktadır. Kabloların kullanılmayan kısmının sarılabileceği kablo makaraları da yine bağlantı kutusunun yakınında bir yere duvara monte edilir. Wallbox üzerinde, stüdyo içerisinde kullanılabilecek farklı görüntü ve ses cihazlarının sisteme bağlantılarının yapılabilmesi için ayrıca ses ve görüntü konektörleriyle enerji kullanımı için güç konektörleri bulunmaktadır (Fotoğraf 1.1). Fotoğraf 1.1: Stüdyo içinde wall box Televizyon stüdyosunda kullanılan kameraların ihtiyaç duyduğu ışık miktarını sağlamak üzere ışık kaynaklarının kullanılması, bir stüdyo için en temel gerekliliktir. Tipik bir televizyon stüdyosunda kullanılan ışık şiddetinin seviyesi 600 ile 1000 lüks aralığındadır. Kullanılan ışığın renk sıcaklığı ise 3200 Kelvin değerindedir. Kullanıma göre stüdyo ışık kaynakları yumuşak ışık kaynakları ve sert ışık kaynakları olmak üzere iki çeşittir. Işık sistemlerinin önemli bir öğesi de ışık kaynaklarının tavanda kurulu metal konstrüksiyona asılarak sahne aydınlatmasında kullanılacak ışık kaynaklarının yüksekliklerinin ayarlanmasına yarayan ışık askı sistemleridir. Işık askı sistemleri içerisinde en yaygın kullanılan ekipman olarak pantografları söyleyebiliriz. Pantograflar motorlu ya da el ile kumanda edilerek çalışabilen, üzerine sabitlenmiş ışık kaynağını set üzerinde yukarı ve aşığı yönde hareket ettirmek için kullanılan, sert alüminyum malzemeden üretilmiş, makas şeklinde açılıp kapanarak hareket eden ekipmandır (Şekil 1.5). 10

15 Şekil 1.5: Pantograflara bağlanmış ışıklar Işık askı sistemi olarak teleskopik askı sistemleri ve ışık asansörü (hoist) olarak bilinen ekipman da stüdyolarda yaygın olarak kullanılmaktadır. Her iki sistemde motor kontrollü olarak çalışır ancak yapısal farklılıkları vardır. Teleskopik sistemde takılı bulunan ışık kaynağı, iç içe geçen boru mekanizması yardımıyla yukarı aşağı hareket ettirilir. Işık asansörünün tipine bağlı olarak, üzerine iki ya da üç ışık kaynağı takılabilmektedir. Işık asansörü üzerinde sarılı bulunan çelik halatlar, tavandaki metal konstrüksiyona sabitlenerek, cihaz motor kontrolü ile yukarı ve aşağı yönde hareket ettirilir. Stüdyonun çevresinde sahnelerin arka görünümünü oluşturan büyük perdelerin asılması için yüksek seviyedeki raylar bulunur. Ayrıca stüdyoda, dekoratif renkli arka fon oluşturmak için cyclorama perdesi bulunur. Bu perde genel olarak açık renkli olur ve üzerine özel ışıklar yansıtılarak televizyon çekimlerinin görsel etkisini arttırmakta kullanılır. Televizyon stüdyolarının vazgeçilmez ekipmanlarından biri de klima sistemleridir. Stüdyoda kullanılan ışıklar yüksek miktarda ısı yaymaları nedeniyle ortam ısısı, çalışma süresinin uzamasıyla orantılı olarak dayanılamayacak hale gelir. Aynı zamanda stüdyoların yapısı gereği yüzeylerinde dış ortamlara açılan pencere bulunmaması nedeniyle de temiz hava sorunu yaşanmaktadır. Stüdyo içerisinde çalışan teknik personel, sunucu ve seyirciler açısından verimli bir program üretimi yapabilmek için ortama taze hava verilmesi gerekmektedir. Diğer taraftan, yine insan faktörünü ve stüdyoda çalışan cihazların çalışma ısılarını dikkate alarak ortamın soğutulması ihtiyacı vardır. Bu ayrıntılara dikkat edilerek hazırlanan klima sistemi projesi, stüdyo imalatı sürecinde ayrıntılı olarak tasarlanmalıdır. Klima kapasitesini hesaplarken stüdyonun ısıl yükünü belirlemek gerekir. Kullanılacak tüm ışık kaynaklarının yayacağı ısı değerleri, stüdyoda kullanılacak diğer ısı yayan cihazların sistemden çektikleri güçler ve stüdyo mekanında bulunması gereken insan sayıları bu hesaplamalarda değerlendirmeye alınır. Ana ünitesi stüdyo dışında olan klima sisteminin soğutulmuş temiz havayı stüdyo içerisine iletmek amacıyla uzatılacak olan üfleme kanalları, ışık sistemi ile stüdyo tavanı arasına yerleştirilir. Üfleme kanallarının üzerinde bulunan havalandırma menfezleri taşınan havayı stüdyoya aktarmak için tasarlanmıştır. Havalandırma menfezlerinin ebatları hava akışını stüdyo ortamına yayarken ses üretmeyecek yapıda geniş olarak açılır. Ebatlar daraldıkça akış hızı artması nedeniyle stüdyo mikrofonları istenmeyen klima gürültüsünü alır. Televizyon çekimlerinin izleyici üzerinde istenilen etkiyi yaratabilmesi için stüdyolarda kullanılmak üzere, özel olarak tasarlanmış ve farklı malzemelerden üretilmiş dekorlar kullanılır. Dekor, stüdyoda çekilen programların içeriğini pekiştirecek seyirci üzerinde programın konusuna uygun mekan etkisini 11

16 destekleyecek atmosferi yaratmalıdır. Dekor kullanımında, stüdyoda çalışan teknik personelin hareketlerini kısıtlamayacak yerleşimlere dikkat edileceği gibi stüdyoda bulunan sabit ve hareketli cihazların (kameralar, mikrofonlar, monitörler vs.) çalışmasına da engel olunmamalıdır. Dekor üretiminde metal, ahşap, pleksiglas veya led ışıklardan oluşan malzemeler kullanılır. Çekimi yapılacak programın içeriğine bağlı olarak oturma grupları, masa, sandalye gibi nesneler en çok tercih edilen dekor parçalarıdır. Ayrıca insanların yaşadığı doğal alanlarda kullanılan her türlü eşya, çiçek saksısı, telefon, televizyon gibi aksesuarların kullanılması söz konusu olduğu gibi gerekli hallerde bir çalışma ofisi, mutfak ya da bir sokak dekor olarak inşa edilebilir. Dekorların üretiminde kolay kurulup kaldırılabilmesi için hafif malzemeler tercih edilir (Fotoğraf 1.2). KONTROL VE YAYIN ODALARI Fotoğraf 1.2: Televizyon stüdyosu genel görünümü Televizyon tesislerinde program üretiminin gerçekleştirildiği alanlar iki ana başlık altında açıklanabilir. Stüdyo çekim alanı Kontrol odaları Yapım kontrol odası Ses kontrol odası Işık kontrol odası Kamera kontrol odası Ana kumanda odası Stüdyolar detaylı olarak, önceki bölümde anlatılmıştı. Bu bölümde kontrol odalarını inceleyeceğiz. Reji olarak da adlandırılan kontrol odaları aslında stüdyoda çekilen programların değişik amaçlarla yönetimlerinin yapıldığı teknik alanlardır. Yapım, ses, ışık ve kamera kontrol odaları stüdyoda üretilen program sürecinde kullanılmak üzere tasarlanmışlardır. İdeal şartlarda, yeterli bütçeye sahip televizyon tesislerinde her bir kontrol odası, stüdyonun yanında, ayrı mekanlarda projelendirilir. Kısıtlı bütçeye sahip televizyon tesislerinde, bu dört farklı kontrol odasının işlevi iki farklı oda hatta bir oda içinde gerçekleştirildiği de olur. Bu kullanım koşullarında her ne kadar uygulama farklılığı olmasına rağmen odalar birleştirilmiş ise de işlevleri açısından her birini ayrı düşünmek gerekir. Ana kumanda odası ise daha önceden kayıt edilmiş programların ya da o anda stüdyoda çekilmekte olan programın yayınlanması 12

17 amacıyla tasarlanmıştır. Genel olarak kontrol odalarının işleyişi, stüdyo içerisindeki program üretimini tamamlayacak şekilde donatılmış cihaz ve farklı uzmanlıklara sahip personel yapısıyla aşağıda sıralandığı şekilde izah edilebilir. Kontrol odalarından; 1. Stüdyo içinde ve diğer teknik alanlarda çalışan personel yönetilir. 2. Stüdyo içerisinde çalışan cihazların kontrol ve yönetimi, gerekli hallerde teknik ayarlamaları yapılır. 3. Kameralar ve mikrofonlar tarafından alınan görüntü ve ses sinyallerinin kullanım kararları verilir. 4. Stüdyo dışından alınan farklı görüntü kaynakları, altyazılar, grafik ve animasyonlar, program jenerikleri ve müzikler stüdyoda üretilen programa ilave edilir. 5. Stüdyoda çekilen program yine bu odalarda kayıt edilir ya da yayınlanmak üzere yayın kontrol odasına yollanır. Stüdyo binalarının önceki tasarımlarında, kontrol odalarının stüdyoyu doğrudan görecek şekilde olmasına daha çok dikkat edilirdi. Kullanım sırasında stüdyoya bakan yapıda üretilmiş kontrol odalarının pencereleri, stüdyo dekorları ve bazı malzemeler tarafından kapatıldığı için işlevsellikleri tam olarak sağlanamamaktadır. Yapım sürecinin planlamasında çekimi etkileyecek önemli bir sebep yok ise, kontrol odalarının tasarımlarında doğrudan stüdyo görüşü sağlayacak camlı pencereler gerekli değildir. Ancak camlı pencerelerin, stüdyoları görmek amacıyla tesisi gezen misafirlerin çekim sırasında gözlem yapabilmelerine imkan sağlayacağı unutulmamalıdır. Bu amaçla yapılan gözlem pencereleri, kontrol odasında çalışan teknik personeli rahatsız etmeyecek konumda olmalıdır. Yapım Kontrol Odası Görüntü reji odası olarak da isimlendirilen yapım kontrol odası stüdyo çekiminin gerçekleşmesinde çok önemli rol oynar. Öncelikle bu teknik odanın mekan özelliklerine göz atalım; Yapım kontrol odalarının mimari tasarımında, yeterli sessizliği ve akustik etkiyi sağlayacak teknik kaliteye dikkat edilmelidir. Kontrol odası içinde yönetmenin talimatları, ilgili personel tarafından anlaşılabilir olmalı ve kontrol odası harici seslerden yalıtılmış olmalıdır. Yapım kontrol odası, hemen stüdyoya bitişik olabileceği gibi yakınında farklı bir alanda da tasarlanmış olabilir. Her iki durumda da dikkat edilmesi gereken husus, gerek stüdyo içinden, gerekse televizyon stüdyosunda kullanılan tüm cihazların ana ünitelerinin bulunduğu cihaz odasından, yapım kontrol odasına, birçok video sinyal kablosu ve kontrol kabloları tesis etme ihtiyacıdır. Kontrol odası içerisinde çalışan cihazlara bağlanacak kablolar, görüntü kirliliği yaratmamalı, aynı zamanda çalışacak teknik personele engel oluşturmamalıdır. Altyapı hazırlıkları sırasında bu durum dikkate alınarak ya yükseltilmiş zemin uygulaması ya da asma tavan uygulamasıyla dağınık görünüm gizlenmiş ve pratik olarak gerekli kablo bağlantılarının cihazlara ulaşması sağlanmış olur. Yine stüdyo ortamında gündeme gelen klima ihtiyacı tüm kontrol odaları için de geçerlidir. Çünkü bu alanlarda da çalışan teknik personel ve ısı yayan cihazlar bulunacaktır. Ancak kontrol odalarının yapısında stüdyoya göre farklı bir durum söz konusudur. Her kontrol odasında olmamakla birlikte bazı kontrol odalarında ortama temiz havayı doğrudan alacak pencereler bulunur. Böyle durumlarda kontrol odasına temiz havanın klima sistemi ile aktarılmasına gerek yoktur. Yalnızca soğutma yapmak üzere daha basit split klimalar kullanılır. Yapım kontrol odası işlevi itibarıyla incelenecek olursa, stüdyo program üretiminin en stratejik merkezi olduğu görülecektir. Uyumlu çalışması gereken en geniş mesleki gruplar burada birlikte üretime katkı sağlar. Kontrol odasında, yönetmen, yönetmen yardımcıları, yapımcı, resim seçici, teknik yönetmen, KJ (Karakter Jeneratörü) operatörü, prompter operatörü ve bazı televizyon tesislerinin yapısı gereği VTR (Video Tape Recorder-görüntü kayıt cihazı) kayıt/playback operatörü de bulunur. Yönetmen, önünde bulunan senaryo çerçevesinde belirlemiş olduğu iş akışına göre, stüdyo ve kontrol odalarında görevli teknik personelin sevk ve idaresini yapar. Örneğin; stüdyo içerisindeki kameramanlara çekim süresince hangi görüntü çerçevesini almaları gerektiği ve hangi kamera hareketlerini yapacaklarını veya stüdyo şefi ile sunucuya programın bitmesine ne kadar süre kaldığını söyler. 13

18 Yönetmen, interkom adı verilen, karşılıklı olarak her iki yönde sesli iletişim sağlayan cihaz üzerindeki mikrofondan, ilgili personelin kulağına takılı olan kulaklık ya da duruma göre önünde bulunan interkom sisteminin hoparlörü aracılığıyla talimatlarını iletir. Yönetmen yardımcısı, program süresini ölçerek, programın belirlenmiş yerlerinde önceden kaydedilmiş görüntülerin oynatılması (playback) için VTR personeline bilgi verir. Yönetmene kayıt süresi ile ilgili bilgileri aktarır. Yapımcı çekim öncesi ve sırasında çekime katılacak konukların organizasyonu, lojistik ve finansal planlama yaparak program formatına bağlı olarak içeriği denetler. Resim seçici, yönetmenin talimatları doğrultusunda, stüdyo kameraları, grafik cihazları ve VTR cihazlarından gelen görüntüleri, önünde bulunan resim seçme masası üzerinden seçerek kayıt edilmek veya yayınlanmak üzere ilgili teknik alanlara yönlendirir. Stüdyo kameraları ve sistemdeki tüm görüntü kaynakları resim seçme masasına bağlıdır. Resim seçme masasının harici (AUX) çıkışları kullanılarak stüdyo içerisindeki görüntü ekranlarına da görüntü verilir. Yapım kontrol odasının en önemli cihazı olması nedeniyle resim seçme masası nı biraz daha ayrıntılı olarak inceleyelim. Birden fazla sayıda görüntü kaynağı arasında geçiş yapmaya veya bu farklı görüntüleri birleştirmeye yarayan cihaza resim seçme masası denir. Vision mixer ya da switcher olarak da bilinen bu cihaz, modeline göre farklı sayıda görüntüyü girişinden seçip, işleme yeteneğine sahiptir. 8, 12, 32 ya da daha fazla sayıda giriş kaynağına sahip olabilirler. Girişlerindeki, görüntü kaynaklarının seçiminin yapıldığı veri yolu çifti (mix/effect bus) sayısı da cihazın yeteneklerini arttırır. Resim seçme masaları yapım türlerine ve elektronik tasarımlarına bağlı olarak basit ya da karmaşık yapıda olabilirler. Ama bütün resim seçme masaları aynı temel görevi yerine getirirler. Bu görevler, farklı görüntü kaynaklarından uygun görüntü kaynağının seçilmesi, kaynaklar arasında basit geçişler yapılması ve karmaşık özel efektlerin seçilmesi ya da yaratılmasıdır. Bazı modellerinde görüntü kaynağının sesi de görüntüyle aynı anda seçilmiş olur. Bunlar görüntüyü takip eden ses kaynaklı resim seçme masaları (audio follow video switcher) olarak adlandırılır ve sesli görüntü kaynağının sesiyle videosunu aynı anda işleyip çıkışa verirler (Şekil 1.6). Şekil 1.6: Resim Seçme Masası Görüntü kaynakları arasındaki geçişler çok gelişmiş bir yapı ile olur. Çıkış ekranında bir görüntü kaldırılırken onun yerini diğer bir görüntü alır. Bu olay kontrol paneli üzerinde, aynı sıralamada dizilmiş, görüntü kaynaklarının iki farklı veri yolu (bus) kullanılarak, çıkışa hangi veri yolundan hangi kaynağın gönderileceğine karar verilerek ilgili kaynağın seçilmesi ve geçiş kolunun (fader) ilgili veri yoluna 14

19 hareket ettirilmesi ile gerçekleşir. Veri yolu çifti mix/efekt birimi yada M/E olarak adlandırılır. M/E sayıları cihaz yeteneğine bağlı olarak birden fazla olabilir. Resim seçme operatörleri, canlı yayınlar sırasında hazırlamaya vakitlerinin olmayacağı çok uğraş gerektiren görüntü efektleri ve ekran görünümlerini, kontrol paneli üzerindeki komut düğmeleri yardımıyla yayın öncesinde hazırlayıp M/E birimlerine kayıt eder. Örneğin önceden kaydedilmiş bir spor karşılaşması arka planda tam ekran VTR cihazından oynatılırken, ekranın üzerine açılan çerçevelerde uzmanların görüntülerinden oluşan genel bir görünüm önceden hazırlanır. Yayın sırasında M/E birimine kayıt edilen ekran görünümü hafızadan çağırılır ve açılan pencerelere ilgili uzmanların görüntüleri yerleştirilir. Cihazın kontrol paneli üzerindeki geçiş (wipe) ve karıştırma (mix) düğmeleri seçilerek iki veri yolu arasında geçiş kolu hareket ettirildiğinde seçilen geçiş efekti çıkış ekranına yansır. Bir resim seçme masasında geçiş efekti basitçe şu şekilde izah edilebilir; ekranın üzerinden aşağı doğru kayarak görüntülerin yer değiştirmesine dikey geçiş (horizontal wipe) denir. Geçiş kolu en üst pozisyondayken, bütün ekranda üst veri yolundan seçilen görüntü kaynağı görülür. Geçiş kolu aşağı doğru hareket ettirilirken resim seçme masasının hissettiği voltaj değişimi ile ikinci veri yolundan seçilen görüntü ekrana yansır. Görüntü kaynakları arasındaki yatay geçiş (vertical wipe) aynı mantıkla görüntünün soldan sağa doğru değişimiyle olur. Karıştırma efektinde ise, geçiş kolunun hareketiyle bir veri yolundan seçilen görüntü diğer veri yolundan seçilen görüntüyle karıştırılarak çıkışa verilir, kol hareketini tamamladığında çıkış ekranında yalnızca geçiş kolunun bulunduğu veri yolundan seçilen görüntü oluşur. KJ cihazı, bilgisayar üzerine kurulu özel donanım ve yazılımıyla, programlarda kullanılmak üzere grafik ve alt yazıların üretilip çıkışa verilmesi amacıyla kullanılır. Çekim sırasında KJ operatörünün kullandığı bu cihazla programın ismi, konukların, sunucunun ve telefonla programa katılan kişilerin isimleri, daha önceden hazırlanmış program grafik şablonları kullanılarak hazırlanır. Resim seçme masasından yapılan lüminans key ayarıyla, KJ cihazında üretilen alt yazılar, seçili olan bir başka görüntü üzerine bindirilir. Lüminans (Luminance, parlaklık) key ayarı; Seçilen herhangi bir görüntü kaynağı üzerine, başka bir görüntü kaynağının, parlaklık değeri yüksek olan alanlarının yerleştirilmesi işlemidir. Örneğin, siyah ekran üzerine beyaz, parlak renkli karakterle yazılmış sunucu isminin bulunduğu ekran üzerinde, yalnızca parlak alanlar alınıp diğer bir ekrandaki sunucu görüntüsünün altına yerleştirilir. Stüdyoda spikerin okuyacağı haber metinleri, prompter operatörü tarafından çekim öncesinde, prompter cihazına yüklenir. Çekim sırasında, okuma hızına bağlı olarak yazılı metin, cihazda okutulmaya başlar ve kamera üzerine kurulu olan prompter monitörü ve cam ekrandan oluşan aparatı yardımıyla, kameranın ön yüzünde beliren yazılı metin, spiker tarafından, önündeki yazılı dökümana bakma ihtiyacı olmadan okunur. Teknik yönetmenin bulunduğu masada, tüm görüntülerin elektronik olarak seviyelerini izleyebileceği gelişmiş görüntü monitörü ve dalga şekli (waveform) sinyal ölçüm cihazı vardır. Teknik yönetmen buradan görüntülerin sinyal seviyelerini düzenli olarak takip eder. İhtiyaç hissederse müdahale ederek gerekli ayarlamaları yapar. Yapım kontrol odasında bulunan bir diğer cihaz grubu da görüntü monitörleridir. Stüdyo içerisindeki kameralar ile televizyon binasında üretilen tüm görüntülerin (görüntü kayıt cihazı, elektronik grafik cihazı, resim seçme masası program çıkışı ve ön izleme çıkışı, prompter cihazı çıkışı vs.) izlendiği monitör grubu, özellikle yönetmenin yanı sıra ilgili teknik ekibin rahatça görebileceği pozisyonda olmalıdır. Uygulamada teknolojik olarak farklılıklar gözlenebilir. Birkaç yıl öncesine kadar montajı yapılan televizyon stüdyolarında, her görüntü kaynağı için ayrı bir görüntü monitörü kullanılması tercih edilirken günümüzde büyük ebatlı LCD ekranlar üzerinde çok sayıda görüntüyü faklı senaryolara göre aynı anda görüntüleyen, çoklu izleme (multiviewer) olarak adlandırılan sistemler kullanılmaya başlanmıştır. Hangi yöntem kullanılırsa kullanılsın, her bir monitörün üzerinde ya da LCD ekran üzerindeki görüntü çerçeveleri üzerinde, hangi kaynağa ait görüntü bulunuyor ise o kaynağın kısaltılmış olarak ismi bulunur. Görüntü kaynağı, birden fazla sayıda ise kısaltmanın yanına numarası da ilave edilir. 15

20 Örnekten de görüleceği gibi her bir kaynak için İngilizce ifadeleri üzerinden kısaltma yapılmıştır. Gerek kamu gerekse özel televizyon kuruluşlarında uygulanan bu terminoloji uluslararası uygunluk açısından kabul gördüğü düşünülebilir. Bazı örnek kısaltmalar; Görüntü Kaynağının İsmi Kamera-1 Kamera-2 Kamera-3 Mix efekt-1 Mix efekt-2 Program Ön izleme Görüntü kayıt Karakter üreteci Kısaltma CAM-1 CAM-2 CAM-3 M/E-1 M/E-2 PGM PRW VTR-1 CJ Her bir monitör üzerinde bulunan kısaltma ifadesi kullanılacak doğru görüntü kaynağını tespit etmek açısından yönetmene ve diğer teknik personele yardımcı olur. Sıralı monitörler için, aynı tip cihaz sayısı birden fazla ise görüntü kaynakları için sıralama soldan sağa doğru 1 numaralı kaynaktan başlayarak yapılır. (örnek soldan sağa doğru CAM-1, CAM-2, CAM-3) Fotoğrafta yapım kontrol odası görülmektedir (Şekil 1.7). Şekil 1.7: Yapım Kontrol Odası 16

ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1

ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1 ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1 SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir. "Uzaktan

Detaylı

VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA

VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA (BIP116) Yazar: Doç.Dr.İ.Hakkı.Cedimoğlu SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir.

Detaylı

BİRİM FİYAT TEKLİF CETVELİ ÖRNEĞİ Radyo Yayın Stüdyosu Sistemleri ve Muhtelif Ses Teçhizatı Alımı İhale kayıt numarası:2011/131289

BİRİM FİYAT TEKLİF CETVELİ ÖRNEĞİ Radyo Yayın Stüdyosu Sistemleri ve Muhtelif Ses Teçhizatı Alımı İhale kayıt numarası:2011/131289 BİRİM FİYAT TEKLİF CETVELİ ÖRNEĞİ Radyo Yayın Stüdyosu Sistemleri ve Muhtelif Ses Teçhizatı Alımı İhale kayıt numarası:2011/131289 Sıra No A1 İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması Birimi Miktarı 1 TRT Çukurova

Detaylı

PANEL YAPI PANEL YAPI

PANEL YAPI PANEL YAPI PANEL YAPI İNŞAAT VE TAAHHÜT VE TİCARET PANEL YAPI İNŞAAT VE TAAHHÜT VE TİCARET Panel Yapı İnşaat ve Taahhüt ve Ticaret Genel Müdürlük / Head Office: Eski Edirne Asfaltı 71. Sok. No:24 K:1 D:2 Sultançiftliği,

Detaylı

VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA (BTP104)

VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA (BTP104) VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA (BTP104) Yazar: Doç.Dr. İ. Hakkı CEDİMOĞLU S1 SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir.

Detaylı

ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) (ELP211) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1

ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) (ELP211) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1 ELEKTRİK MAKİNELERİ (MEP 112) Yazar: Yrd. Doç. Dr. Mustafa Turan S1 SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir. "Uzaktan

Detaylı

FM (Frequency Modulation) SiSTEMLERİ

FM (Frequency Modulation) SiSTEMLERİ FM (Frequency Modulation) SiSTEMLERİ Uz.Ody. Çağıl Sarıdoğan Gazi Ün.Tıp Fak. KBB AD Odyoloji BD Gürültülü ortamlarda konuşmayı anlamak zordur Ancak Çocuk ve özellikle işitme engelli çocuk için durum çok

Detaylı

1. PS/2 klavye fare 2. Optik S/PDIF çıkışı 3. HDMI Giriş 4. USB 3.0 Port 5. USB 2.0 Port 6. 6 kanal ses giriş/çıkış 7. VGA giriş 8.

1. PS/2 klavye fare 2. Optik S/PDIF çıkışı 3. HDMI Giriş 4. USB 3.0 Port 5. USB 2.0 Port 6. 6 kanal ses giriş/çıkış 7. VGA giriş 8. İşlemci: İşlemci,kullanıcıdan bilgi almak, komutları işlemek ve sonuçları kullanıcıya sunmak gibi pek çok karmaşık işlemi yerine getirir. Ayrıca donanımların çalışmasını kontrol eder. İşlemci tüm sistemin

Detaylı

Duman Tahliye Sistemleri Gün Işığı Aydınlatma Duman Perdeleri Yangın Kapıları Havalandırma

Duman Tahliye Sistemleri Gün Işığı Aydınlatma Duman Perdeleri Yangın Kapıları Havalandırma Duman Tahliye Sistemleri Gün Işığı Aydınlatma Duman Perdeleri Yangın Kapıları Havalandırma Adexsi Grubu, 2013 yılı itibariyle 1.8 milyar Euro cirosu olan Fransa merkezli Soprema'ya aittir. Adexsi içinde

Detaylı

ĐSTANBUL A ve B STÜDYOLARI TELESKOPĐK ve HOĐST IŞIK ASKI SĐSTEMĐ ĐLE DĐMMER SĐSTEMĐ ELEKTRĐK ve MEKANĐK ALT YAPISI TEKNĐK ŞARTNAMESĐ

ĐSTANBUL A ve B STÜDYOLARI TELESKOPĐK ve HOĐST IŞIK ASKI SĐSTEMĐ ĐLE DĐMMER SĐSTEMĐ ELEKTRĐK ve MEKANĐK ALT YAPISI TEKNĐK ŞARTNAMESĐ ĐSTANBUL A ve B STÜDYOLARI TELESKOPĐK ve HOĐST IŞIK ASKI SĐSTEMĐ ĐLE DĐMMER SĐSTEMĐ ELEKTRĐK ve MEKANĐK ALT YAPISI TEKNĐK ŞARTNAMESĐ 1:TELESKOPĐK ve HOĐST IŞIK ASKI SĐSTEMĐ ĐLE DĐMMER SĐSTEMĐ ELEKTRĐK

Detaylı

ÖĞRENME FAALİYETİ 31

ÖĞRENME FAALİYETİ 31 ÖĞRENME FAALİYETİ 31 GÖRSEL İŞİTSEL TEKNİKLER VE MEDYA ALANI (RADYO, TELEVİZYON VE SİNEMA) AMAÇ Bu faaliyet sonucunda görsel - işitsel teknikler ve medya yapımcılığı alanındaki meslekleri tanıyabileceksiniz.

Detaylı

Windows Live Movie Maker

Windows Live Movie Maker Windows Live Movie Maker Nedir? Movie Maker ile, bilgisayarınızda yer alan fotoğraf ve videolarınızı kullanarak, bunlar üzerinde düzenlemeler, değişiklikler yapabilir, müzik dosyaları ekleyebilir, mikrofon

Detaylı

IŞIK PROJEKTÖRLERĐ ve LED li IŞIK BOYAMA PROJEKTÖRLERĐ ĐÇĐN TEKNĐK ŞARTNAME

IŞIK PROJEKTÖRLERĐ ve LED li IŞIK BOYAMA PROJEKTÖRLERĐ ĐÇĐN TEKNĐK ŞARTNAME BTD.07.(DIŞ).2010/110 IŞIK PROJEKTÖRLERĐ ve LED li IŞIK BOYAMA PROJEKTÖRLERĐ ĐÇĐN 1. AMAÇ: TEKNĐK ŞARTNAME Bu şartnamenin amacı Kurumumuz stüdyolarında kullanılmak üzere satın alınacak ışık projektörleri

Detaylı

CCS 900 Ultro Toplantı Sistemi Etkin toplantı teknolojisi

CCS 900 Ultro Toplantı Sistemi Etkin toplantı teknolojisi Yaratıcılık ve Kalite Geleneği Bosch markası, 0 yıldan uzun bir süredir dünyanın her yerinde kalite ve güven ile birlikte anılıyor. Dünya çapında bir marka olan Bosch, yüksek hizmet ve destek anlayışıyla

Detaylı

Network IP Çözümleri Digital Signage

Network IP Çözümleri Digital Signage Altındağ Mh. Yüzüncü Yıl Cd. İlke Apt. No: 31/7 Antalya / Türkiye T. 242 247 5001 F. 242 247 5002 aira@aira.com.tr Network IP Çözümleri Digital Signage Index 1. Network / Ağ Çözümleri 1.1 Wireless / Kablosuz

Detaylı

Korkmaz İskele, 2005 yılında iskele-kalıp sektöründe ticari faaliyetine başlayarak, üretimini yaptığı

Korkmaz İskele, 2005 yılında iskele-kalıp sektöründe ticari faaliyetine başlayarak, üretimini yaptığı Karadeniz in Öncüsü Hakkımızda Korkmaz İskele, 2005 yılında iskele-kalıp sektöründe ticari faaliyetine başlayarak, üretimini yaptığı sistemlerin satış ve kiralamasını yapmaktadır. Korkmaz İskele, Kaliteli

Detaylı

RADYO-TV TEKNİSYENİ A- GÖREVLER

RADYO-TV TEKNİSYENİ A- GÖREVLER TANIM Radyo ya da televizyonda yayınlanacak bir programın tasarı aşamasından yayın aşamasının sonuna kadar tüm evrelerde çalışan teknik ara elemandır. A- GÖREVLER - Senaryo yazımda görev alabilir, - Film

Detaylı

BTDB7-14-IH-48667 LCD VİDEO MONİTÖR VE LCD TELEVİZYON ALICI CİHAZLARI TEKNİK ŞARTNAMESİ A. AMAÇ:

BTDB7-14-IH-48667 LCD VİDEO MONİTÖR VE LCD TELEVİZYON ALICI CİHAZLARI TEKNİK ŞARTNAMESİ A. AMAÇ: A. AMAÇ: BTDB7-14-IH-48667 LCD VİDEO MONİTÖR VE LCD TELEVİZYON ALICI CİHAZLARI TEKNİK ŞARTNAMESİ Bu şartnamenin amacı, Kurumumuzun değişik birimlerinde ihtiyaç duyulan LCD Video Monitörlerin ve LCD Televizyon

Detaylı

HRV-DX Plus. DX Tavan Tipi Isı Geri Kazanım Cihazı

HRV-DX Plus. DX Tavan Tipi Isı Geri Kazanım Cihazı HRV-DX Plus DX Tavan Tipi Isı Geri Kazanım Cihazı HRV-DX Plus DX Tavan Tipi Isı Geri Kazanım Cihazı IGK cihazları kapalı mekanlardaki egzoz ve taze hava ihtiyacını karşılamak amacı ile tasarlanmış alüminyum

Detaylı

Toplantı Salonları ve Elektronik www.labirent.com.tr Bina Otomasyon ve Elektronik Sistemler Ltd. Şti.

Toplantı Salonları ve Elektronik www.labirent.com.tr Bina Otomasyon ve Elektronik Sistemler Ltd. Şti. Toplantı Salonları ve Elektronik Sistemler Tasarımı 2014 www.labirent.com.tr Toplantı Salonları Elektronik Sistemleri Görüntüleme sistemleri: Büyük monitörler, Video Wall Sistemleri Toplantı Masası Hareketli

Detaylı

Sensörler. Yrd.Doç.Dr. İlker ÜNAL

Sensörler. Yrd.Doç.Dr. İlker ÜNAL Sensörler Yrd.Doç.Dr. İlker ÜNAL Ses Sensörleri (Ultrasonik) Ultrasonik sensörler genellikle robotlarda engellerden kaçmak, navigasyon ve bulunan yerin haritasını çıkarmak amacıyla kullanılmaktadır.bu

Detaylı

Toplantı Salonları ve Elektronik

Toplantı Salonları ve Elektronik Toplantı Salonları ve Elektronik Sistemler Tasarımı 2015 www.labirent.com.tr Toplantı Salonları Elektronik Sistemleri Görüntüleme üe e ss sistemleri: e Büyük monitörler, Video Wall Sistemleri Toplantı

Detaylı

AKDENİZ İHRACATÇI BİRLİKLERİ İSKENDERUN İRTİBAT BÜROSU İLE İLGİLİ YAPILACAK OLAN ÇALIŞMALARIN İÇERİĞİNE DAİR AÇIKLAMALAR

AKDENİZ İHRACATÇI BİRLİKLERİ İSKENDERUN İRTİBAT BÜROSU İLE İLGİLİ YAPILACAK OLAN ÇALIŞMALARIN İÇERİĞİNE DAİR AÇIKLAMALAR AKDENİZ İHRACATÇI BİRLİKLERİ İSKENDERUN İRTİBAT BÜROSU İLE İLGİLİ YAPILACAK OLAN ÇALIŞMALARIN İÇERİĞİNE DAİR AÇIKLAMALAR 1. Kırım, Sökme ve Temizlik Zemin katta duvarda yer alan ahşaplar sökülecek, projeye

Detaylı

VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA

VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA (BIP116) Yazar: Doç.Dr.İ.Hakkı.Cedimoğlu SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir.

Detaylı

AKSESUARLAR BAZA AKSESUARLARI. Materyal. Gerekli : Montajında M12 x 30 vida ve pul gereklidir. Sf **

AKSESUARLAR BAZA AKSESUARLARI. Materyal. Gerekli : Montajında M12 x 30 vida ve pul gereklidir. Sf ** BAZA AKSESUARLARI SABİT BAZA : 3,00 mm Galvaniz sac + RAL 7012 boya : Baza genişlik : 2 adet baza ve bağlantı parçaları. Baza derinlik : 2 adet baza ve bağlantı parçaları. Gerekli : Montajında M12 x 30

Detaylı

SANAYİDE GÜRÜLTÜ DENETİMİ. Prof. Dr. Neşe Yüğrük Akdağ

SANAYİDE GÜRÜLTÜ DENETİMİ. Prof. Dr. Neşe Yüğrük Akdağ SANAYİDE GÜRÜLTÜ DENETİMİ Prof. Dr. Neşe Yüğrük Akdağ GÜRÜLTÜ DENETİMİNDE SES YUTUCU GEREÇLER Hava içinde yayılan ses enerjisi, duvar, döşeme, kapı, perde, camlı bölme ve benzeri bir engele rastladığı

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü A. GENEL BİLGİLER

T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü A. GENEL BİLGİLER Rapor No: Rapor Hazırlama Tarihi: Tarihi: Firma/İşletme Adı: de kullanılan ilgili standart veya metot: I. İşletmenin Genel Tanıtımına İlişkin Bilgiler 1) İşletmenin ticari unvanı, 2) İşletmenin adresi,

Detaylı

Yangın Algılama Sistemleri Uygulama Setleri Hırsız Algılama Sistemleri Uygulama Setleri Bina Otomasyon Sistemleri Uygulama Setleri

Yangın Algılama Sistemleri Uygulama Setleri Hırsız Algılama Sistemleri Uygulama Setleri Bina Otomasyon Sistemleri Uygulama Setleri Güvenlik ve Bina Otomasyon Sistemleri Uygulama Setleri, Güvenlik - Otomasyon sistemlerinin öenilmesi, kullanılması, devre elemanlarının tanınması, projelendirilmesi ve uygulamalı eğitime yardımcı olması

Detaylı

BIP116-H14-1 BTP104-H014-1

BIP116-H14-1 BTP104-H014-1 VERİ YAPILARI VE PROGRAMLAMA (BIP116) Yazar: Doç.Dr.İ.Hakkı.Cedimoğlu SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Adapazarı Meslek Yüksekokulu Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Sakarya Üniversitesi ne aittir.

Detaylı

Yer yüzündeki en küçük, en hafif Handycam

Yer yüzündeki en küçük, en hafif Handycam Yer yüzündeki en küçük, en hafif Handycam Sayı: 20 Bu Ay... Dünya nın en küçük ve hafifi çok havalı Taşınabilir High Definition İhtişamı BRAVIA D3000 Serisi ile Tanışın Cyber-shot ile su altı keyfi Anılarınızı

Detaylı

www.aspen.com.tr 02.2015 I w w w. F i k i r K a h v e s i. c o m. t r 14999347 I

www.aspen.com.tr 02.2015 I w w w. F i k i r K a h v e s i. c o m. t r 14999347 I Aspen Yapı ve Zemin Sistemleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. Genel Müdürlük / Head Office: Leylak Sokak Murat İş Merkezi B Blok Kat 3/14 Mecidiyeköy 34387 İSTANBUL Tel +90 212 318 88 88 (pbx) Faks/Fax +90 212

Detaylı

BÖLÜM 8 B- SUNU PROGRAMI 1. MICROSOFT POWERPOINT NEDİR? 2. POWERPOINT PROGRAMININ BAŞLATILMASI

BÖLÜM 8 B- SUNU PROGRAMI 1. MICROSOFT POWERPOINT NEDİR? 2. POWERPOINT PROGRAMININ BAŞLATILMASI BÖLÜM 8 B- SUNU PROGRAMI 1. MICROSOFT POWERPOINT NEDİR? Microsoft Office Paketi ile birlikte kullanıcıya sunulan Powerpoint Programı, etkileşimli sunular (Presentation) hazırlamaya yarayan metin tabanlı

Detaylı

İç Mimari için BIM 1. bölüm

İç Mimari için BIM 1. bölüm İç Mimari için BIM 1. bölüm BIM (Yapı Bilgi Sistemi) hakkındaki görüşler genellikle binanın dış tasarımı ve BIM in mimari tasarımın bu alanına getirdiği faydalar üzerine odaklanır. Binaların katı modelleri,

Detaylı

YAKLAŞIM SENSÖRLERİ (PROXIMITY) Endüktif, Kapasitif ve Optik Yaklaşım Sensörleri

YAKLAŞIM SENSÖRLERİ (PROXIMITY) Endüktif, Kapasitif ve Optik Yaklaşım Sensörleri YAKLAŞIM SENSÖRLERİ (PROXIMITY) Endüktif, Kapasitif ve Optik Yaklaşım Sensörleri Sanayi fabrika otomasyonunda proximity (yaklasım) sensorler kullanılır. Porximity sensorler profesyonel yapıda cevre sartlarından

Detaylı

TİP GENİŞLİK (mm) Güç (W/m²) Uzunluk (m) Toplam Güç Toplam Aktif. (W) Eset 60-1,5/50

TİP GENİŞLİK (mm) Güç (W/m²) Uzunluk (m) Toplam Güç Toplam Aktif. (W) Eset 60-1,5/50 ECOFILM Isıtma Folyoları En yeni teknolojilerden yararlanılarak üretilen Ecofilm ısıtma folyoları, özellikle büyük yüzeylerin ısıtılmasında kullanılıyor. Bu ısıtma sistemleri; grafit kaplamalı polyester

Detaylı

Network IP Çözümleri Digital Signage

Network IP Çözümleri Digital Signage Altındağ Mh. Yüzüncü Yıl Cd. İlke Apt. No: 31/7 Antalya / Türkiye T. 242 247 5001 F. 242 247 5002 aira@aira.com.tr Network IP Çözümleri Digital Signage Index 1. Network / Ağ Çözümleri 1.1 Yapısal Kablolama

Detaylı

ÖRNEK OLARAK İDARELER TARAFINDAN HAZIRLANACAK AKUSTİK MALZEME POZ NO.LARI

ÖRNEK OLARAK İDARELER TARAFINDAN HAZIRLANACAK AKUSTİK MALZEME POZ NO.LARI ÖRNEK OLARAK İDARELER TARAFINDAN HAZIRLANACAK AKUSTİK MALZEME POZ NO.LARI Burada hazırlanan akustik malzeme pozları örnektir. İncelenmesi amacıyla bilgilerinize sunulmuştur. Size özel pozların oluşturulması

Detaylı

Automatic Entrance & Acccess System GARAJ. Endüstiyel - Seksiyonel Garaj Kapıları. Seksiyonel Kapılar

Automatic Entrance & Acccess System GARAJ. Endüstiyel - Seksiyonel Garaj Kapıları. Seksiyonel Kapılar TM Automatic Entrance & Acccess System Endüstiyel - Seksiyonel Garaj Kapıları GARAJ Seksiyonel Kapılar TM Automatic Entrance & Acccess System TRONCO Endüstriyel Seksiyonel Kapılar TRONCO endüstriyel seksiyonel

Detaylı

Bosch CCS 800 Ultro Toplantı Sistemi Esnek Çözüm...

Bosch CCS 800 Ultro Toplantı Sistemi Esnek Çözüm... Bosch CCS 800 Ultro Toplantı Sistemi Esnek Çözüm... 2 CCS 800 Ultro Toplantı Sistemi...hepsi bir arada çözümle gelen yenilik Mükemmel dijital MP formatında kayıt ve dinleme Dijital akustik geri besleme

Detaylı

SES YALITIMI VE SES İZOLASYONU MALZEMELERİ

SES YALITIMI VE SES İZOLASYONU MALZEMELERİ 2015 SES YALITIMI VE SES İZOLASYONU MALZEMELERİ Ses Yalıtımı ve İzolasyonu Uygulama ve Satış Firması AKSA AKUSTİK 10.06.2015 AKSA AKUSTİK SES YALITIMI VE SES İZOLASYONU MALZEMELERİ AKUSTİK SÜNGERLER PİRAMİT

Detaylı

1. IŞIK BİLGİSİ ve YANSIMA

1. IŞIK BİLGİSİ ve YANSIMA 1. IŞIK BİLGİSİ ve YANSIMA Işığın Yayılması Bir ışık kaynağından çıkarak doğrular boyunca yayılan ince ışık demetine ışık ışını denir. Işık ışınları doğrusal çizgilerle ifade edilir. Bir ışık kaynağından

Detaylı

Çıktı ve Çıkış Aygıtları

Çıktı ve Çıkış Aygıtları Çıktı ve Çıkış Aygıtları 1 Çıktı nedir? Çıktı, kullanıma uygun hale getirilecek şekilde işlenmiş veridir. 2 Çıktı nedir? Çıkış aygıtı, bilgiyi bir veya daha fazla insana aktaran donanım bileşeni tipidir.

Detaylı

MS POWERPOINT 2010. Şekil 111 Powerpoint 2010 Programını Başlatmak

MS POWERPOINT 2010. Şekil 111 Powerpoint 2010 Programını Başlatmak MS POWERPOINT 2010 1.Giriş: PowerPoint, Windows ortamında çalışan bir sunu paket programıdır. Metin, taslak, çizim ve grafikler kullanılarak sunular, slaytlar, broşürler, bildiriler, konuşmacı notları

Detaylı

HAREKETİN MERKEZİNDEKİ HAYATLAR İÇİN

HAREKETİN MERKEZİNDEKİ HAYATLAR İÇİN HAREKETİN MERKEZİNDEKİ HAYATLAR İÇİN 2 INTERTON CENTRO Dertsiz bir yaşam hareketin tam ortasında Kimse sevdiği şeyleri yapmaktan vazgeçmek istemez. İyi haber ise, Interton Centro işitme cihazları ile vazgeçmek

Detaylı

Jabra LINK 860. Kullanım kılavuzu. www.jabra.com

Jabra LINK 860. Kullanım kılavuzu. www.jabra.com Jabra LINK 0 Kullanım kılavuzu www..com İÇİNDEKİLER 1. ÜRÜNE GENEL BAKIŞ... 1.1 JABRA LINK 0... 1.2 İSTEĞE BAĞLI AKSESUARLAR...4 2. JABRA LINK 0 İN BAĞLANMASI...5 2.1 GÜÇ KAYNAĞINA BAĞLAMA...5 2.2 MASAÜSTÜ

Detaylı

Canon XEED SX800. Özellikler

Canon XEED SX800. Özellikler Canon XEED SX800 Projektörler LCOS teknolojisi ve doğal SXGA+ çözünürlükle, XEED SX800 mükemmel görüntüleri rekabetçi bir fiyatla sunar. Canon un 1,5x zoom lensi esnek yerleşim ve kusursuz görüntü geometrisi

Detaylı

Yangın Alarm Sistemleri iki ana gruba ayrılır

Yangın Alarm Sistemleri iki ana gruba ayrılır Yangın Alarm Sistemleri iki ana gruba ayrılır 1. Konvansiyonel Sistemler (Bölgesel Bilgilendirme) 2. Adreslenebilir Sistemler Noktasal Bilgilendirme 1. Konvansiyonel Sistemler (Bölgesel Bilgilendirme)

Detaylı

OKUL BİNALARI, DERSLİKLER VE DONANIMLAR STANDARTLARI

OKUL BİNALARI, DERSLİKLER VE DONANIMLAR STANDARTLARI Ek-3 OKUL BİNALARI, DERSLİKLER VE DONANIMLAR STANDARTLARI Derslik Standartları: Derslikler binanın zemin katında veya alt katlarında olmalıdır. Kapalı alanlı binalarda en az iki set kapı bulunmalıdır.

Detaylı

Evinizde Anahtar Teslim Ev Sineması. Cinema@Home. Oskarlı Filmlerin, Lig Maçlarının, Heyecanlı Dizilerin, Keyfini Evinizde Çıkarın...

Evinizde Anahtar Teslim Ev Sineması. Cinema@Home. Oskarlı Filmlerin, Lig Maçlarının, Heyecanlı Dizilerin, Keyfini Evinizde Çıkarın... Evinizde Anahtar Teslim Ev Sineması Oskarlı Filmlerin, Lig Maçlarının, Heyecanlı Dizilerin, Keyfini Evinizde Çıkarın... Cinema@Home audio video otomasyon entegrasyon Blue Velvet BLUE VELVET 3 sıra koltuk

Detaylı

TTL İNTERAKTİF ZEMİN HAYATA BİZİMLE DOKUNUN! Touch To Life

TTL İNTERAKTİF ZEMİN HAYATA BİZİMLE DOKUNUN! Touch To Life TTL İNTERAKTİF ZEMİN HAYATA BİZİMLE DOKUNUN! Touch To Life Bir adımda değişir HAYAT! Touch Box interaktif zemin ve yüzey çözümü, yansıtılan görüntü ile insan vücudu hareketlerine bağlı olarak görsel efektler

Detaylı

MATEMATİĞİN GEREKLİLİĞİ

MATEMATİĞİN GEREKLİLİĞİ Dr. Serdar YILMAZ MEÜ Fizik Bölümü Ses dalgalarının özellikleri 2 MATEMATİĞİN GEREKLİLİĞİ Matematik, yaşamı anlatmakta kullanılır. Matematik yoluyla anlatma, yanlış anlama ve algılamayı engeller. Yaşamda

Detaylı

FİLM YAPIM TEKNİKERİ

FİLM YAPIM TEKNİKERİ TANIM Film yapımında kameraman, montajcı, ışıkçı, ses, görüntü yönetmeni ve film yapımcısına asistanlık edebilme yeterliliğine sahip kişidir. A-GÖREVLER - Film veya manyetik kayıt yapan cihazlarla görüntü-ses

Detaylı

HT 500 HT 500 01 HT 500 02 HT 500 03

HT 500 HT 500 01 HT 500 02 HT 500 03 LCD li Kablosuz Ev Otomasyon Kontrolleri Sadece ısıtma ve sadece soğutma ayarı ON/OFF Kontrol Ana Ünite 0 V (AC) A (SPDT) Oda Ünitesi V (DC) (x,v AA Alkaline pil) HT 00 HT 00 0 HT 00 0 HT 00 0 Kullanım

Detaylı

Giriş Çıkış Birimleri:

Giriş Çıkış Birimleri: DONANIM VE YAZILIM Giriş Çıkış Birimleri: Bilgisayara dış ortamdan bilgi girilmesini sağlayan ve girilen bu bilgilerin bilgisayar tarafından işlendikten sonra, tekrar dış ortama çıkarılması için kullanılan

Detaylı

Ekranlı Araçlarla Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik (*) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Ekranlı Araçlarla Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik (*) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Ekranlı Araçlarla Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik (*) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç Madde 1 Bu Yönetmeliğin amacı, ekranlı araçlarla çalışmalarda alınacak

Detaylı

BARTAPLAN MODÜLER BÖLME DUVAR SİSTEMLERİ

BARTAPLAN MODÜLER BÖLME DUVAR SİSTEMLERİ BARTAPLAN MODÜLER BÖLME DUVAR SİSTEMLERİ 1 BARTAPLAN Modüler Bölme Duvar Sistemi BARTAPLAN Modüler Bölme Duvar Sistemi ithal çelik taşıyıcı dikme profillerine, özel alüminyum klips profilleri ile giydirilen

Detaylı

ACİL DURUM ASANSÖRÜ ( İTFAİYE ASANSÖRÜ ) M. KEREM FETULLAHOĞLU MAKİNE MÜHENDİSİ

ACİL DURUM ASANSÖRÜ ( İTFAİYE ASANSÖRÜ ) M. KEREM FETULLAHOĞLU MAKİNE MÜHENDİSİ ACİL DURUM ASANSÖRÜ ( İTFAİYE ASANSÖRÜ ) M. KEREM FETULLAHOĞLU MAKİNE MÜHENDİSİ Acil durum asansörü nedir? Acil durum asansörü; bir yapı içinde yangına müdahale ekiplerinin ve bunların kullandıkları ekipmanın

Detaylı

ELEKTRİK TESİSATI VE SİSTEMLERİ

ELEKTRİK TESİSATI VE SİSTEMLERİ ELEKTRİK TESİSATI VE SİSTEMLERİ Elektrik tesisatının, kaçış yolları aydınlatmasının, acil durum aydınlatma ve yönlendirmesinin ve yangın algılama ve uyarı sistemlerinin, ilgili tesisat yönetmeliklerine

Detaylı

GİRİŞ...1 1. BÖLÜM: SES İLE İLGİLİ BÜYÜKLÜKLER...3

GİRİŞ...1 1. BÖLÜM: SES İLE İLGİLİ BÜYÜKLÜKLER...3 İÇİNDEKİLER TABLO LİSTESİ ŞEKİL LİSTESİ SEMBOL LİSTESİ UYGULAMA LİSTESİ GİRİŞ...1 1. BÖLÜM: SES İLE İLGİLİ BÜYÜKLÜKLER...3 1.1. Dalga Hareketi... 3 1.2. Frekans... 4 1.2.1. Oktav Bantlar... 7 1.3. Dalga

Detaylı

VİTRİN KUYUMCULUĞU BÖLÜMÜ MESLEK DERSLERİ VİTRİN

VİTRİN KUYUMCULUĞU BÖLÜMÜ MESLEK DERSLERİ VİTRİN VİTRİN KUYUMCULUĞU BÖLÜMÜ MESLEK DERSLERİ VİTRİN 1. Aşağıdakilerden hangisi vitrin i tanımlar? A) Satış yeridir. B) Bir reklamdır. C) Gösteri ve uygulamadır. D) Vitrin sunulacak ürünlerin sergilendiği,

Detaylı

SES YALITIMI UYGULAMALARI

SES YALITIMI UYGULAMALARI TMMOB Makina Mühendisleri Odası Yalıtım Kongresi 23-24-25 Mart 2001 Eskişehir - Türkiye SES YALITIMI UYGULAMALARI Sadık ÖZKAN/Mimar 2D Yapı Danışmanlık Uygulama Ltd. Şti. Salih Omurtak Cd. No: 7/1 Koşuyolu/İstanbul/TÜRKİYE

Detaylı

SORULAR (1-36) SORU -2 Aşağıdakilerden hangisi klavye ve farenin takıldığı portlardan biridir?

SORULAR (1-36) SORU -2 Aşağıdakilerden hangisi klavye ve farenin takıldığı portlardan biridir? SORULAR (-36) SORU - Aşağıdakilerden hangisi sadece giriş donanımıdır? A) Ses kartı B) Klavye C) Yazıcı D) Ekran SORU -2 Aşağıdakilerden hangisi klavye ve farenin takıldığı portlardan biridir? A) Paralel

Detaylı

MEDİKAL LAMBALAR. En zorlu tedavilere ışık tutuyoruz. Birlikte daha iyiyiz. MEDİKAL LAMBALAR

MEDİKAL LAMBALAR. En zorlu tedavilere ışık tutuyoruz. Birlikte daha iyiyiz. MEDİKAL LAMBALAR MEDİKAL LAMBALAR MEDİKAL LAMBALAR Birlikte daha iyiyiz. En zorlu tedavilere ışık tutuyoruz. AMELİYATHANE TAVAN LAMBALARI IP 5 4 < DUO LED CC DUO LED X1 DUO LED X2 DUO LED X3 S.K.: 22.1001 S.K.: 22.1002

Detaylı

Canlı Ders Uygulaması Öğretici Videoları. Canlı Ders Uygulaması için Minimum Gereksinimler

Canlı Ders Uygulaması Öğretici Videoları. Canlı Ders Uygulaması için Minimum Gereksinimler KOCAELİ MESLEK YÜKSEKOKULU UZAKTAN EĞİTİM BİRİMİ Canlı Ders Uygulaması Öğretici Videoları Sanal Sınıf Canlı Ders Uygulaması Öğretici Videoları Öğretmenler için http://www.youtube.com/watch?v=phtzvbl1nt4&feature=youtu.be

Detaylı

TAAHHÜT SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ.

TAAHHÜT SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. TAAHHÜT SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. İlgili Sektörler Endüstriyel Mimarlar İnşaatcılar Geliştiriciler Otomotiv Mühendisler Yatırımcılar Fabrikalar Hakkımızda Kalite anlayışı ve sektör içindeki sorumluluğunun

Detaylı

CR24 Oransal sıcaklık kontrol termostatı. Bireysel sıcaklık kontrolü için sistem çözümleri

CR24 Oransal sıcaklık kontrol termostatı. Bireysel sıcaklık kontrolü için sistem çözümleri CR24 Oransal sıcaklık kontrol termostatı Bireysel sıcaklık kontrolü için sistem çözümleri + Havalı, sulu ve karışık ısıtma soğutma sistemlerine uygun bireysel konfor ürünleri Oransal oda sıcaklığı kontrol

Detaylı

8. Sınıf. ozan deniz ÜNİTE DEĞERLENDİRME SINAVI SES. 4. Sesleri birbirinden ayırmaya yarayan özelliğidir. K L M

8. Sınıf. ozan deniz ÜNİTE DEĞERLENDİRME SINAVI SES. 4. Sesleri birbirinden ayırmaya yarayan özelliğidir. K L M 1. 3... Ḳ M Şekildeki çalar saatten etrafa yayılan ses dalgalarının K,, M noktalarındaki şiddetleri ve frekansları arasındaki ilişki aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir? Şiddetleri Frekansları

Detaylı

İSTANBUL C ve D STÜDYOLARI İÇİN VİDEO TEÇHİZATI ALIMI İŞİ TEKNİK ŞARTNAMESİ

İSTANBUL C ve D STÜDYOLARI İÇİN VİDEO TEÇHİZATI ALIMI İŞİ TEKNİK ŞARTNAMESİ AMAÇ İSTANBUL C ve D STÜDYOLARI İÇİN VİDEO TEÇHİZATI ALIMI İŞİ TEKNİK ŞARTNAMESİ 2014 Bu şartnamenin amacı, Prodüksiyon Kaynakları Koordinatörlüğü İstanbul Yardımcılığı bünyesinde bulunan İstanbul C Stüdyosu

Detaylı

Bosch Genel Seslendirme Sistemi Akustik mükemmelliğe giden yolda öncü

Bosch Genel Seslendirme Sistemi Akustik mükemmelliğe giden yolda öncü Bosch Genel Seslendirme Sistemi Akustik mükemmelliğe giden yolda öncü 2 Akustik mükemmelliğe giden yolda öncü Gelişmiş akustik uzmanlık Tasarımda ve elektro-akustik teknolojisinde 60 yıldan fazla deneyime

Detaylı

TEKNİK ŞARTNAME 2. GENEL HUSUSLAR

TEKNİK ŞARTNAME 2. GENEL HUSUSLAR TEKNİK ŞARTNAME 1. AMAÇ Bu şartnamenin amacı, TRT Kurdi Kanalı için kiralanması planlanan prodüksiyon merkezine ilişkin teknik ve fonksiyonel özellikleri ve hizmetleri belirlemektir. 2. GENEL HUSUSLAR

Detaylı

Adreslenebilir Hava Örneklemeli Çok Hassas Yangın Algılama Sistemi

Adreslenebilir Hava Örneklemeli Çok Hassas Yangın Algılama Sistemi Adreslenebilir Hava Örneklemeli Çok Hassas Yangın Algılama Sistemi Bu sistemler adından da anlaşılacağı üzere havadan örneklemeler alıp, kendi haznesine getirerek yangını algılayan sistemlerdir. Şaşırtıcıdır

Detaylı

Aradığınız Konfor. Maksimum Koruma. 3M İş Güvenliği ve Çevre Koruma Ürünleri İletişimli İşitme Koruyucular. Güvenliğinize önem verin

Aradığınız Konfor. Maksimum Koruma. 3M İş Güvenliği ve Çevre Koruma Ürünleri İletişimli İşitme Koruyucular. Güvenliğinize önem verin 3M İş Güvenliği ve Çevre Koruma Ürünleri Güvenliğinize önem verin Maksimum Koruma Aradığınız Konfor 3M Peltor Kişisel uygulamalarınız için Peltor, profesyonel iletişim ekipmanı alanında bir dünya lideridir.

Detaylı

POWERPOINT KULLANIMI

POWERPOINT KULLANIMI TEMEL SUNUM İŞLEMLERİ SUNUMA SES, VIDEO EKLEME SUNUM TASARIMI ANİMASYONLAR SLAYT GEÇİŞİ KÖPRÜ KAYDETME SUNUM TASARIM TEKNİKLERİ ETKİNLİKLER Powerpoint 2003 Uzantısı.doc Powerpoint 2007/2010 Uzantısı.docx

Detaylı

Entegre Soğutma elemanları yukarıdan hafif soğutma

Entegre Soğutma elemanları yukarıdan hafif soğutma OWAconstruct Entegre Soğutma elemanları yukarıdan hafif soğutma OWAcoustic tavanlarını soğutma elemanlarıyla birleştirmenin yararları: DIN 1946 bölüm 2 koşulları sağlanır. hava akımı yok çok sessiz Kolay

Detaylı

OTOMATİK BAYRAK SİSTEMLERİ

OTOMATİK BAYRAK SİSTEMLERİ OTOMATİK BAYRAK SİSTEMLERİ CANLI DEVLET TÖRENİ www.eserotomatikbayrak.com www.esersahne.com Kendi özgün tasarımları ile 1987 yılından bugüne; sahne sistemleri ve mekanikleri ile otomatik bayrak sistemleri

Detaylı

DERS BİLGİ FORMU Mobil Telefon Elektrik-Elektronik Teknolojisi Haberleşme Sistemleri

DERS BİLGİ FORMU Mobil Telefon Elektrik-Elektronik Teknolojisi Haberleşme Sistemleri Dersin Adı Alan Meslek/Dal Dersin Okutulacağı Dönem/Sınıf/Yıl Süre Dersin Amacı Dersin Tanımı Dersin Ön Koşulları Ders İle Kazandırılacak Yeterlikler Dersin İçeriği Yöntem ve Teknikler BİLGİ FORMU Mobil

Detaylı

Telsiz Aksesuarı ve Yan Birimleri

Telsiz Aksesuarı ve Yan Birimleri TASNİF DIŞI Telsiz Aksesuarı ve Yan Birimleri Profesyonel Haberleşme Sistemleri Program Direktörlüğü Haziran 2014 İçindekiler AKSESUARLAR... 1 El Mikrotelefonu /Hoparlör Seti... 1 Kask Altı Mikrofon Kulaklık

Detaylı

Başkan Ünitesi (gömme tip) Delege Ünitesi (gömme tip)

Başkan Ünitesi (gömme tip) Delege Ünitesi (gömme tip) RX-300 Dijital Konferans Sistemi Merkez Ünite Başkan Ünitesi Delege Ünitesi Başkan Ünitesi (gömme tip) Delege Ünitesi (gömme tip) : RX-M300 : RX-C300 : RX-D300 : RX-C550-30 : RX-D550-30 1. Sistem Öns nsöz

Detaylı

PLANETARYUM TEKNOLOJİLERİ. Dev bir kürede süper boyutlu derinliklerde birlikte evreni keşfedelim...

PLANETARYUM TEKNOLOJİLERİ. Dev bir kürede süper boyutlu derinliklerde birlikte evreni keşfedelim... PLANETARYUM TEKNOLOJİLERİ Dev bir kürede süper boyutlu derinliklerde birlikte evreni keşfedelim... Cacabey Planetaryum, Bursa Yıldırım Belediyesi Eğitim ve Bilim Merkezi içerisinde yer almaktadır. Öz kaynakları

Detaylı

OAK-KARE TAVAN DİFÜZÖRÜ

OAK-KARE TAVAN DİFÜZÖRÜ OAK KARE TAVAN DİFÜZÖRÜ Emiş ve Üfleme Hatlarında kullanılabilirliği ile düzenli tavan görünümü sağlar. Kanat yapısı ile düzenli yatay hava akışı yaratır. Hazır Alüminyum (Taşyünü) Asma Tavan Sistemleri

Detaylı

HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ ADOBE CONNECT SANAL SINIF UYGULAMASI ÖĞRENCİ KILAVUZU (http://sanalsinif.hku.edu.tr)

HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ ADOBE CONNECT SANAL SINIF UYGULAMASI ÖĞRENCİ KILAVUZU (http://sanalsinif.hku.edu.tr) HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ ADOBE CONNECT SANAL SINIF UYGULAMASI ÖĞRENCİ KILAVUZU (http://sanalsinif.hku.edu.tr) 2014 0 Adobe Connet Öğrenci Rehberi (v1.0) Bu dokümanda Adobe Connect Sanal Sınıf uygulamalarının

Detaylı

İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ (Bölüm-3) KÖPRÜLER

İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ (Bölüm-3) KÖPRÜLER İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ (Bölüm-3) KÖPRÜLER Yrd. Doç. Dr. Banu Yağcı Kaynaklar G. Kıymaz, İstanbul Kültür Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Ders Notları, 2009 http://web.sakarya.edu.tr/~cacur/ins/resim/kopruler.htm

Detaylı

Bu dokümanda Adobe Connect Sanal Sınıf uygulamalarının temel kullanımı anlatılacaktır.

Bu dokümanda Adobe Connect Sanal Sınıf uygulamalarının temel kullanımı anlatılacaktır. Adobe Connet Öğrenci Rehberi (v1.0) Bu dokümanda Adobe Connect Sanal Sınıf uygulamalarının temel kullanımı anlatılacaktır. Sanal Sınıfa Katılmak 1. Moodle sistemine giriş yaptıktan sonra ders içerikleri

Detaylı

YAŞAMAYA BEKLERİZ! 6. KISIM

YAŞAMAYA BEKLERİZ! 6. KISIM YAŞAMAYA BEKLERİZ! Özenli tasarımıyla size özel bir yapı. Arterium 6. Kısım, butik ve modern bir proje. Az sayıda daireden oluşuyor ama büyük bir projenin tüm imkanlarını da sunuyor! Geniş iç mekanları

Detaylı

m!ka kurulum kılavuzu

m!ka kurulum kılavuzu m!ka kurulum kılavuzu 1 2 Yellowtec ürünlerini tercih ettiğiniz için teşekkür ederiz. Mikrofonlar ve LCD monitörler için en sağlam destek sistemi m!ka ın keyfini çıkarın. M!ka sağlam, zarif ve esnektir.

Detaylı

ED12-REGÜLATÖRLER 2013

ED12-REGÜLATÖRLER 2013 ED12-REGÜLATÖRLER 2013 Regülatörler Şebeke gerilimindeki yükselme düşme gibi dengesizlikleri önleyip gerilim regülasyonu yapan elektriksel cihazlara regülatör denir. Regülatörler elektrik enerjisini içerisindeki

Detaylı

TAVAN SİSTEMLERİ [Aramızda fikirler, gerçeğe dönüşür.] CI/SfB (35) Xy Ekim 2008. OPTIMA Canopy

TAVAN SİSTEMLERİ [Aramızda fikirler, gerçeğe dönüşür.] CI/SfB (35) Xy Ekim 2008. OPTIMA Canopy TAVAN SİSTEMLERİ [Aramızda fikirler, gerçeğe dönüşür.] CI/SfB (35) Xy Ekim 2008 OPTIMA Canopy Yarat, Vurgula, Tanımla Optima Canopy dış bükey, iç bükey, kare, dairesel, altıgen, yamuk veya paralel kenar

Detaylı

Özlenen serinlik, keyif veren konfor...

Özlenen serinlik, keyif veren konfor... Özlenen serinlik, keyif veren konfor... Genel Katalog Kaset Tipi Klimalar Kapasite Aralığı Soğutma Kapasitesi : 18.000 48.000 Btu/h Isıtma Kapasitesi : 20.000 52.000 Btu/h İç ünite Dış ünite Özellikleri

Detaylı

CLIP-IN TAVAN MONTAJ TALİMATNAMESİ

CLIP-IN TAVAN MONTAJ TALİMATNAMESİ CLIP-IN TAVAN MONTAJ TALİMATNAMESİ I. Clip-In Sistem Profil ve Aksesuarları I. Montaj Öncesi ve Esnasında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar 1. Uygulama yapılacak mekanın boş ve temiz olması gereklidir.

Detaylı

RADYANT PANELLER GR - CAM RADYANT PANEL

RADYANT PANELLER GR - CAM RADYANT PANEL RADYANT PANELLER Doğal malzemelerin sadeliği ve güzelliği, cam ve mermerde ortaya çıkıyor. Bu malzemeleri radyant ısıtmada kullanarak GR - Cam radyant paneller ve MR - Mermer radyant paneller gibi estetik

Detaylı

VESTEL VIDEOWALL, İHTİYACINIZA GÖRE ŞEKİLLENEN LED EKRAN TEKNOLOJİSİ

VESTEL VIDEOWALL, İHTİYACINIZA GÖRE ŞEKİLLENEN LED EKRAN TEKNOLOJİSİ VESTEL VIDEOWALL VESTEL VIDEOWALL, İHTİYACINIZA GÖRE ŞEKİLLENEN LED EKRAN TEKNOLOJİSİ Vestel Videowall ile ister ekranları birleştirerek aynı anda birden fazla yayını izleyin, ister tek bir yayını yüksek

Detaylı

Gürültü kaynakları ve alıcılar. Gürültüleri önleme. Terimler

Gürültü kaynakları ve alıcılar. Gürültüleri önleme. Terimler Gürültü kaynakları ve alıcılar Gürültüleri önleme Sensörler / Aktuatorler Alıcı ve Göndericiler ESD (elektro statik deşarj) Frekans konverterleri Veri aktarım ve iletim aygıtları Kontrol kabin tasarımı

Detaylı

Girdi ve Giriş Aygıtları

Girdi ve Giriş Aygıtları Girdi ve Giriş Aygıtları 1 Girdi nedir? Girdi, bilgisayarın belleğine girilen veri ve talimatlardır. 2 Giriş Aygıtları Nelerdir? Giriş aygıtı, kullanıcıların bir bilgisayara veri ve talimatları girmelerine

Detaylı

Bosch'tan REG-Sentry Otomatik araç geçiş kontrol sistemi

Bosch'tan REG-Sentry Otomatik araç geçiş kontrol sistemi Bosch'tan REG-Sentry Otomatik araç geçiş kontrol sistemi 2 Bosch REG-Sentry otomatik araç geçiş kontrol sistemi REG-Sentry, Araç Plakası Tanıma (LPR) tabanlı bir araç geçişi kontrol çözümüdür Eksiksiz

Detaylı

IT ve Data Fiziksel Güvenliği ve Uygulamaları

IT ve Data Fiziksel Güvenliği ve Uygulamaları Spectro-Data Vision Spectro-Data modüler sistemleri: Kontrol ve monitörle izleme, planlama ve iletişim, idari bölüm, organizasyon ve arşivleme, yeni teknikler öğrenme olanağı, bilgi ve iletişim teknolojilerinin

Detaylı

Balandi. Güvenilir Teknoloji

Balandi. Güvenilir Teknoloji KABLOLAR ve ADAPTÖRLER CCTV KABLOLAR 2+1 kablolarda 1 koaksiyel kablo 2 adet de enerji iletim kablosu bulunur 4+1 kablolarda, 1 koaksiyel, 2 enerji, 2 data yada kablosu bulunur. Kablo seçimi görüntü kalitesinde

Detaylı

Security Geçiş Sistemleri. Döner Kapılar. Hastane Kapıları. 90 Derece. Kayar Kapılar. Kapılar METAXDOOR MS30. Otomatik Yana Açılır

Security Geçiş Sistemleri. Döner Kapılar. Hastane Kapıları. 90 Derece. Kayar Kapılar. Kapılar METAXDOOR MS30. Otomatik Yana Açılır Döner Kapılar Kayar Kapılar Hastane Kapıları 90 Derece Kapılar Security Geçiş Sistemleri METAXDOOR MS30 Otomatik Yana Açılır Kayar Kapılar METAXDOOR MS30 Otomatİk Kayar Kapılar MS30/SLD Otomatik Kayar

Detaylı

STÜDYO TİPİ PROJEKTÖRLER İÇİN TEKNİK ŞARTNAME 1. AMAÇ: Bu şartname, Stüdyo içerisinde ihtiyaç duyulan projektörlerin teknik ve fonksiyonel özelliklerini tanımlamaktadır. 2. TEÇHİZAT: Aşağıda belirtilen

Detaylı

ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ Elektrik ve Elektronik Ölçmeler Laboratuvarı Deney Adı: Sensörler. Deney 5: Sensörler. Deneyin Amacı: A.

ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ Elektrik ve Elektronik Ölçmeler Laboratuvarı Deney Adı: Sensörler. Deney 5: Sensörler. Deneyin Amacı: A. Deneyin Amacı: Deney 5: Sensörler Sensör kavramının anlaşılması, kullanım alanlarının ve kullanım yerine göre çeşitlerinin öğrenilmesi. Çeşitli sensör tipleri için çalışma mantığı anlaşılıp sağlamlık testi

Detaylı