BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ"

Transkript

1 T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ DİSK SÜRÜCÜLERİ 481BB013 Ankara, 2012

2 Bu modül, mesleki ve teknik eğitim okul/kurumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim Programlarında yer alan yeterlikleri kazandırmaya yönelik olarak öğrencilere rehberlik etmek amacıyla hazırlanmış bireysel öğrenme materyalidir. Millî Eğitim Bakanlığınca ücretsiz olarak verilmiştir. PARA İLE SATILMAZ.

3 İÇİNDEKİLER AÇIKLAMALAR... ii GİRİŞ... 1 ÖĞRENME FAALİYETİ SABİT DİSKLER Sabit Diskin Yapısı ve Çalışması Disk Üzerine Veri (Bitlerin) Yazılması ve Disk Üzerinden Veri Okunması Sabit Disk Çeşitleri IDE-EIDE (ATA) SCSI SATA Sabit Disk Montajı UYGULAMA FAALİYETİ ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖĞRENME FAALİYETİ FLOPPY (FERROMANYETİK) DİSKLER Disket ve Disket Sürücüsü Disketin Yapısı ve Çalışması Disket Sürücünün Yapısı ve Çalışması Disket Sürücünün Görevi Zip Sürücüsü Zip Sürücünün Yapısı ve Çalışması Zip Sürücünün Görevi Teyp Yedekleme (Tape Back-Up) Sürücüleri UYGULAMA FAALİYETİ ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖĞRENME FAALİYETİ OPTİK DİSKLER CD-ROM ve CD-Writer Sürücüler CD nin Yapısı CD Sürücünün Yapısı ve Çalışması Kaydedilebilir CD lerin Yapısı CD Kaydedicilerin Yapısı ve Çalışması DVD-ROM ve DVD-Writer Sürücüler DVD nin Yapısı DVD Sürücünün Yapısı ve Çalışması HD-DVD ve Blu-Ray Sürücüler UYGULAMA FAALİYETİ ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME MODÜL DEĞERLENDİRME CEVAP ANAHTARLARI KAYNAKÇA i

4 AÇIKLAMALAR KOD 481BB013 ALAN Bilişim Teknolojileri DAL/MESLEK Bilgisayar Teknik Servis MODÜLÜN ADI Disk Sürücüleri Veri depolama aygıtlarından disk sürücülerinin özelliklerini MODÜLÜN TANIMI ve montajını anlatan öğrenme materyalidir. SÜRE 40/16. ÖN KOŞUL Bellek birimleri modülünü almış olmak YETERLİK İç donanım sürücülerini monte etmek Genel Amaç Bu modülle gerekli ortam sağlandığında disk sürücülerini tanıyabilecek ve montajını yapabileceksiniz. Amaçlar 1. Hardisk Sürücülerini (HDD) tanıyacak ve montajını MODÜLÜN AMACI yapabileceksiniz. 2. Floppy Sürücülerini (FDD) tanıyacak ve montajını yapabileceksiniz. 3. Optik Sürücülerini (CD-DVD) tanıyacak ve montajını yapabileceksiniz. Ortam: İnceleme işlemlerinin yapılabileceği Statik EĞİTİM ÖĞRETİM elektrikten arındırılmış bir bilgisayar kasası ORTAMLARI VE Donanım: Harddisk, Disket Sürücü, CD-DVD sürücü, düz DONANIMLARI yada yıldız uçlu tornavida ve Bilgisayar donanımlarını birbirine bağlayan bağlantı kabloları ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME AÇIKLAMALAR Modül içinde yer alan her öğrenme faaliyetinden sonra verilen ölçme araçları ile kendinizi değerlendireceksiniz. Öğretmen modül sonunda ölçme aracı (çoktan seçmeli test, doğru-yanlış testi, boşluk doldurma, eşleştirme vb.) kullanarak modül uygulamaları ile kazandığınız bilgi ve becerileri ölçerek sizi değerlendirecektir. ii

5 GİRİŞ GİRİŞ Sevgili Öğrenci, Modül sonunda edineceğiniz bilgi ve becerilerle veri depolama ünitelerinin özellikleri ve montajı hakkında bilgi sahibi olabileceksiniz. Bilgisayar teknolojisi dünyanın en hızlı gelişen teknolojilerindendir. Bu gelişim içerisinde bilgisayar donanım elemanlarının özellikleri hakkında bilgi sahibi olmak gerekmektedir. Günümüzde teknolojinin hızlı bir şekilde gelişmesiyle birlikte harddisklerin, optik sürücülerin ve manyetik disklerin özellikleri değişmekte ve gelişmektedir. Bu modülü başarıyla tamamlayarak veri depolama üniteleri hakkındaki gelişmeleri rahatlıkla takip edebilecek seviyeye ulaşacaksınız. Karşılaştığınız farklı durumlarda neler yapılabileceği hakkında genel fikirler edineceksiniz. Modülde anlatılanlardan farklı durumlarla karşılaştığınızda araştırma yapıp var olan bilgilerinize yeni bilgiler ekleyerek bilgilerinizi güncelleyerek yeni durumun gerektirdiği çözümleri üretebilirsiniz. Modüldeki bilgiler, siz değerli öğrencilerin kendi mesleki alanlarında bu bilgileri yerli yerince kullanmalarını ve öğrenmede kolaylık sağlamalarını amaçlamaktadır. 1

6 2

7 ÖĞRENME FAALİYETİ 1 AMAÇ ÖĞRENME FAALİYETİ 1 Manyetik disk sürücülerinden, harddiskler (HDD) hakknında bilgi sahibi olarak montajını yapabileceksiniz. ARAŞTIRMA Eski sabit disk sürücüler ile yeni sabit disk sürücülerinin arasındaki teknolojik farklılıkları ve yaşanan değişiklikleri araştırınız. Araştırma sonuçlarınızı öğretmene teslim edecek veya sınıfta sunacak şekilde hazırlayınız. 1. SABİT DİSKLER Sabit disk sürücüleri; dizüstü bilgisayarlarda, masaüstü bilgisayarlarda, süper bilgisayarlarda, sunucularda ve el kameralarında verilerin sürekli olarak saklanmasını sağlayan donanım elamanıdır. İşletim sistemleri ve sürekli çalışması gereken yazılımlar sabit disk üzerinde tutulur. Resim 1.1: 3.5 İnchlik sabit diskin görünüşü Sabit Disklerin temel görevi, içerisine yazılan bilgiyi tutmak ve istenildiği zaman bu bilgileri geri vermektir. Sabit diskler aslında basit birer mıknatıstır. Teknolojinin gelişmesiyle birlikte sabit diskler, hibrid sabit disk ve bütünleşmiş flaş bellekten oluşan Solid State Drive ye dönüşmüştür. Sabit diskler, dönen disklerden oluşan cihazlardır. Bu disklerin yüzeyleri manyetik özelliğe sahiptir. Bu diskler üzerinde bilgisayar verisi olan 1 ve 0 lar meydana gelir. Sabit 3

8 diskleri anlayabilmek için elektromanyetizma ve verilerin manyetik olarak oluşturulmasını bilmek gerekir. Elektromanyetizma Resim 1.2: Sabit diskin iç ve dış görünüşü İletken bir telin içinden geçen elektrik akımı, telin etrafında elektromanyetik alan oluşturmaktadır. Elektromanyetizma, dalga biçiminde yayılan bir enerji biçimidir. Tüm elektrikli cihazlar gürültü (noise) diye adlandırılan istenmeyen elektromanyetik dalgalar yayar. Çoğu bilgisayar bileşeninin elektromekanik tasarımında kablolara, işlevsel olmayan teller eklenir. Böylece gürültü etkisi azaltılır. Şekil 1.1: Disk sürücüsü için kullanılan veri (data) kablosunda gürültünün önlenmesi Elektromanyetik dalgalar ışık hızında hareket ederler. Frekans cinsinden ölçülürler. Frekans bir saniyede üretilen dalga sayısıdır ve birimi Hertz (Hz) dir. Bir elektromanyanyetik dalganın frekansı dalga boyu ile ters orantılıdır. Dalga boyu, bir sinyalin zaman ekseninin aynı anında, aynı fazda hareket eden iki noktası arasındaki uzaklık olarak ifade edilir. Sinyal frekansı yükseldikçe dalga boyu azalır. 4

9 Şekil 1.2: Dalga boyu ve frekans İletken bir tel, manyetik alan etkisine sahip bir mıknatıs etrafında hareket ettirildiği zaman, telin içinde elektrik akımı (AC-Alternating Current) oluşur. Benzer şekilde elektromanyetik alanlar, alan içinde hareket eden nesnelerin şeklinden, yapısından ve yakınlığından etkilenir. EM (Elekto Manyetik) dalganın genliğinde ve frekansında meydana gelen bu değişimler belirlenebilir. Şekil 1.3: A) Akım oluşumu B) EM dalgalarının etkilenmesi Elekromanyetik dalgalar, veri taşımak için kullanılmak istendiğinde dalga biçimide değişiklikler yapılır. Frekans modülasyonunda temel dalganın frekansı, genlik modülasyonunda ise temel dalganın genliği değiştirilerek veri taşıma işlemi gerçekleştirilir. Bir sinyalin taşıyacağı veri miktarı, elektromanyetik dalganın frekansına bağlıdır. Frekansın artması daha fazla veri iletimi anlamına gelir. Şekil 1.4: EM dalganın değiştirilme (modülasyon) teknikleri 5

10 1.1. Sabit Diskin Yapısı ve Çalışması Sabit disk sürücüler döner disklerden meydana gelmiştir. Her diskin yüzeyi, manyetik alan etkisine sahip, manyetik bir bantla kaplanmıştır. Disk plakaları manyetik olmayan alüminyum ya da cam gibi malzemelerden yapılmaktadır. Disklerin yüzeyine çok yakın okuma/ yazma kafaları vardır. Her kafanın üzerinde Mapnetorezistif (MR) bir alğılayıcı bulunmaktadır. Resim 1.3: Yazma/okuma kafasının büyütülmüş görüntüsü Yazma/okuma kafası, diskin yüzeyinden geçtikçe MR algılayıcısında direnç değişimi meydana gelir. Analog direnç değişimi değerlendirilip sayısal verilere çevrilir. Resim 1.4: Taşıyıcı kol ve disklerin yandan ve üstten görünüşleri Sabit diskin içinde, disklerin bağlı olduğu bir iğne vardır. Diskler arasında ortak bir kola bağlı bulunan yazma/okuma kafası bulunur. Taşıyıcı kol, kafaların yay şeklinde hareket etmesini sağlayarak tüm yüzeyin okunmasını sağlar. Böylece her bir kafa karşılık geldiği diskin tüm yüzeyini tarayabilir. Diskleri döndüren iğne, yazma/okuma kafasını hareket ettiren taşıyıcı kol ve yazma okuma işlemi elektronik konrol kartları ile denetlenir. Sabit diskin kapasitesini arttırmak için disk sayısı arttırılabilir. 6

11 Resim 1.5: Yazma/okuma kafasi ve taşiyici kol Kafaları taşıyan hareketli kol çok hızlı hareket eder. Bu işlem yüksek hızlı doğrusal motor ile gerçekleşir. Aynı şekilde sabit disk, plakalarıda çok hızlı hareket eder. Bu diskin dönme sayısına devir sayısı denir. Devir sayısı RPM (Revolation per minute dakika başına devir sayısı) olarak birimlendirilir rpm, 5400 rpm, 7200 rpm ve rpm disk dönüş hızlarına sahip sabit disk sürücüleri üretilmiştir. Sabit disklerde kapasitede önemli yer turmaktadır. En küçük anlamlı bilgi kümesi olan Byte ın üst katları ile kapasiteleri ifade edilir. Bilgisayar terminolojisinde veri kapasitesini belirten byte birimi 1024 ün katlarıyla (ikilik sayı sistemine göre 2 10 =1024) anılır. Katlar K (Kilo), M (Mega), G (Giga), T (Tera) şeklinde ilerlemektedir. Sabit disk verisi, binary (ikilik) sistemde yaklaşık olarak %7 oranında azalır. Yani 100 GB lik sabit disk verisi ikilik sistemde yaklaşık 93 GB yapmaktadır. Byte dönüşüm işlemi: 1KByte = 1024 Byte, 1MByte = 1024 KByte = Byte, 1GByte = 1024 MByte = KByte = Byte Disk plakaları üzerinde toz, tüy, nemlenme ve buhar gibi kirlenmeye neden olan unsurların kesinlikle olmaması gerekir. Yazma/okuma kafası ve disk yüzeyi arasında gözle fark edilemeyecek kadar küçük bir boşluk bulunmaktadır. Bu boşluğun arasına, hiçbir yabancı nesnenin girmemesi gerekir. Yazma/okuma kafasının herhangi bir nedenden (sallantı, düşme vb.) disk yüzeyine değmesi sonucunda, ilgili bölge hasar görebilir. Bu durumda BAD SECTOR diye adlandırılan ölü bölgeler oluşur. Bu ölü bölgeler, fiziksel nedenlerle oluştuğu için kurtarılması mümkün değildir. Bad sector sayısının artması sabit diskin çalışmasını veya işletim sistemi kurulumunu engeller. Sabit disk kullanılmadan önce formatlama işlemi yapılması gerekir. Sabit diskin formatlanması yazılacak bilgilerin nereye ve hangi standartlarda yazılacağını belirler. Formatlanmamış sabit disk üzerine bilgi kümeleri yazmak mümkün değildir. 7

12 Şekil 1.5: Disk üzerinde iz (track) ve kesim (sector) oluşturulması Sabit disk üzerinde bilgiler, iz (track) ve kesim (sector) diye adlandırılan alanlarda tutulur. Şekil 1.14 te izler sarı renkte ve sektörler mavi renkte gösterilmiştir. Her bir sector sabit sayıda byte tutar. Sektör ve izler düşük seviyeli formatlama (low-level formatting) işlemiyle plakalar üzerinde oluşturulur. Her bir sektörün başlangıç ve bitiş noktaları plakalar üzerine yazılır. Düşük seviye formatlama işlemiyle sabit disk, byte bloklarını tutacak duruma hazırlanır. Bu işlemden sonra yüksek seviyeli formatlama (high-level formatting) işlemi gerçekleştirilir. Yüksek seviyeli formatlama işlemiyle sektörlere FAT (File Allocation Table Dosya Ayırma Tablosu) gibi dosya depolama yapıları yazılır. Böylece sabit disk, üzerine dosya yazılabilecek duruma getirilmiş olur. Okuma kafasının veriye ulaşmasıyla bu verinin ana sisteme ulaşması arasında geçen zamana aktarma süresi denir. Sabit disklerde veriler okuma kafasında okunduktan sonra, sabit diskin içinde yer alan ön belleğe aktarılarak oradan ana sisteme iletilirler. Ön bellek, işlemler sırasında zaman kaybını önlemek için kullanılır. Sabit disk üreticileri okuma yazma kafasından ön belleğe ve ön bellekten ana sisteme iletim hızlarını ayrı olarak belirtmektedir. Ön belleğe iletim hızı Mbit/sn, ana sisteme iletim hızı ise MB/sn cinslerinde ifade edilir Disk Üzerine Veri (Bitlerin) Yazılması ve Disk Üzerinden Veri Okunması Disk üzerine veri yazılması ve okunması işlemi gerçekleşirken 2 teknoloji kullanılmaktadır. Bunlar, yatay kayıt teknolojisi ve dikey kayıt teknolojisidir. Aşağıda anlatılan yazma ve okuma işleminde, bilgilerin manyetik yüzey üzerinde yatay olarak oluşturulması anlatılmıştır. 8

13 Şekil 1.6: Verilerin dikey yönde oluşturulması Demir parçacıklar disk üzerine rastgele dağıtılmıştır. Veri olarak kaydedilmesi için yazma/okuma kafasına elektrik akımı verilir. Demir parçaçıkları pozitif ve negatif kutuplara göre sıralanır ve manyetize olmuş olurlar. Böylece 0 ve 1 bilgileri elde edilmiş olur. Şekil 1.7: 1 ve 0 bilgisinin elde edilmesi Veri okumak için yazma/okuma kafasına elektrik gönderilmez. Diskin kaplamasında yer alan manyetize olmuş parçacıkların her biri küçük bir mıknatıs gibi manyetik alan oluşturular. Yazma/okuma kafası manyetik alan içinden geçtikçe 1 ve 0 bilgilerini tutan bandların polaritelerine bağlı olarak kafanın, bobin sargısında değişen yönde akım oluşur (şekil 1.9). Akım yönünde meydana gelen değişimin, bilgisayar tarafından algılanması sonucu 1 ve 0 bilgileri elde edilir. 9

14 Şekil 1.8: Manyetik disk üzerinde okuma işleminin gerçekleştirilmesi 1.2. Sabit Disk Çeşitleri Teknolojinin gelişmesiyle yeni sabit diskler HDD (Hard Disc Driver) dışında, SSD (Solid State Driver) ve HHD (Hybrid Hard Driver) olarak piyasada kullanlımaya başlandı. HDD sabit diskler mekanik yapıya sahip oldukları için bant genişliği sınırlanmaktadır. Çünkü dönüş hızları ve eksensel hareket kabiliyetleri, elektronik yapılara göre oldukça düşüktür. Fakat veri kurtarma kabiliyeti en iyi sabit disk modelleridir. Resim 1.6: SSD (Solid State Driver) sabit disk SDD sabit diskler verileri SDRAM ve flash hafıza yapılarında tutan sürücülerdir. Mekanik parçaları olmadığı için performansı daha iyi, sessiz çalışmakta ve güç gereksinimi daha düşüktür. Dezavantajı veri kurtarma olanaklarının az olmasıdır. HHD sabit diskler, SSD ve HDD karışımı melez bir yapıya sahiptirler. HHD sabit diskler, flash hafıza içeren yüksek boyutta tampon belleğe sahip sabit disklerdir. Mekanik sisteme göre daha hızlı olan flash yapı kullanılarak disk erişimlerindeki bekleme süreleri azaltılmaktadır. 10

15 Fiziksel olarak tüm HDD çeşitleri birbirine benzerler ve aynı boyutlardadır. Bunları birbirinden ayırt etmek için güç ve veri kablo soketlerine bakılır. Bağlandıkları arayüz açısından farklılık gösterirler. Sabit disklerin bilgisayarla iletişimi için çeşitli arabirimler vardır. Sabit diskin bilgisayara bağlanabilmesi için hem sabit diskin hem de bilgisayarın o arabirimi desteklemesi gerekmektedir. Sabit disklerin üretiminde çok sayıda farklı ara birim kullanılır ve bu ara birim üzerinden veri iletimi gerçekleştirilir. Sabit diskler, kendilerine erişim sağlanılan teknolojiyle anılırlar. Bu teknolojiler günümüz itibariyle şu şekildedir: ATA (IDE-EIDE), Serial ATA, SCSI, SAS, FireWire, USB ve Fiber Channel IDE-EIDE (ATA) Advanced Technology Attachment kelimelerinin baş harflerinden oluşan ATA, kişisel bilgisayarlarda harddisk ve CD-ROM gibi depolama aygıtlarıyla bilgisayar arasında veri iletişimi gerçekleştiren bir arayüz standardıdır. ATA kısaltması için farklı kısaltmalar yaygın biçimde kullanılmaktadır (IDE, ATAPI ve UDMA) yılında Seri (Serial) ATA standardının duyurulmasıyla birlikte ATA standardı, paralel ATA (PATA) olarak anılmaya başlanmıştır. Şekil 1.9: IDE kablosu ve bağlantı soketinin resmedilmiş görüntüsü PATA standardı maksimum 46 cm mesafeye izin verdiğinden dahili donanımlarda kullanılmıştır. PATA kabloları 40 ve 80 telli üretilmiştir. Resmiyette ATA olarak ifade edilen standart, piyasada IDE (integrated Drive Electronics Tümleşik sürücü Elektroniği) olarak anılır ve 39 pinlidir. IDE denilmesinin nedeni, teknoloji olarak daha yeni oluşu ve elektronik kontrol kartı sabit disk üzerine monte edilmesidir. İlk ATA sürücüler için kontrol kartları ISA yolunu bağlanan harici bir kart kullanmaktaydı. IDE standardının ardından EIDE standardı geliştirildi. EIDE standardı sayesinde 4 farklı cihazı bilgisayara bağlamak mümkün olmuştur. Eskiye uyum sağlanması gerekçesiyle 4 yerine 2 cihaz kullanılmıştır. Ancak veri depolama sınırı 8.4 GByte a çıkarılmıştır. Sabit diskler için kullanılan bu standart zaman içerisinde diğer yedekleme ve taşınabilir kayıt cihazlarında kullanılan bir standart olmuştur. 11

16 Resim 1.7: IDE bağlantısı Hafızaya erişimde yaşanan gelişmeler sonucu, DMA-(Direct Memory Access) teknolojisi geliştirilmiştir. Böylece CPU nun disk sürücüsüne veri yazma ve okuma için harcaması gereken işlem süresi, büyük ölçüde azaltılmıştır. DMA teknolojisi, disk kontrolcüsüne CPU yu atlayarak veriyi doğrudan hafızaya yazma olanağı sağlamıştır. Standart İsmi ATA-1 ATA-2 Diğer İsimleri ATA, IDE EIDE, Fast ATA, Fast IDE, Ultra ATA Eklenen İletim Modları PIO 0,1,2(3.3,5.2,8.3) Tek-sözcüklü DMA 0,1,2 (2.1, 4.2, 8.3) Çok-sözcüklüDMA0(4.2) PIO 3,4: (11.1, 16.6) Çok-sözcüklü DMA 1,2 (13.3, 16,6) ATA-3 EIDE PIO 3,4: (11.1, 16.6) Çok-sözcüklü DMA ATA/ ATAPI-4 ATA/ ATAPI-5 ATA/ ATAPI-6 ATA/ ATAPI-7 ATA/ ATAPI-8 ATAPI-4, ATA-4, Ultra ATA/33 ATA-5, Ultra ATA/66 ATA-6, Ultra ATA/100 ATA-7, Ultra ATA/133 1,2 (13.3, 16,6) Ultra DMA 0,1,2 (16.7, 25.0, 33.3) Ultra-DMA/33 Ultra DMA 3,4 (44.4, 66.7) Ultra DMA 66 UDMA 5 (100) Ultra DMA 100 UDMA 6 (133) Ultra DMA 133 SATA/ En Üst Boyutları 528 MB a kadar 8.4 GB a kadar 137 GB a kadar 144 PB a kadar Diğer Yeni Özellikleri 24-bit LBA 28-bit LBA () S.M.A.R.T., Güvenliği CD-ROM gibi cihazlara ATAPI paketi komutları üzerinden destek verilmesi 80-telli kablolar ATA-8 SATA/300 SATA 2.0 Tablo 1.1: ATA arayüzünde meydana gelen değişim ANSI Referans Adı X (1999 dan beri kullanım dışı) X (2001 den beri kullanım dışı) X (2002 den beri kullanım dışı) NCITS NCITS bit LBA NCITS SATA 1.0 NCITS

17 ATA sürücüleri taşıyabilecekleri veri kapasitesiyle ilgili sürekli engellerle karşılaşmıştır. Teknolojik gelişmelerle adresleme sistemleri ve programlama teknikleri bu engelleri aşmalarını sağlamıştır. Örneğin: Yüksek kapasiteli bir sabit disk sürücüsünün, BIOS tarafından doğru şekilde algılanmaması durumunda, BIOS güncellemesi yapmanız 137 GByte a kadar verinin algılanmasını sağlamıştır SCSI skazi diye okunan bu veri iletim standardı, Small Computer System Interface kelimelerinin baş harflerinden gelir. ATA standardına göre yeni bir standard olup ilk kez 1986 yılında kullanıma başlanmıştır. Şekil 1.10: SCSI simgesi SCSI teknolojisi; sabit disk sürücülerinde, kaset sürücülerinde, optik sürücülerde, yazıcı ve tarayıcı gibi harici çıkış cihazlarında da yaygın olarak kullanılan bir standarttır. Yeni nesil ATAPI standartlarının geliştirilmesi, USB ve FireWire standartlarının ortaya çıkması nedeniyle daha karmaşık ve daha pahalı olan SCSI arayüzü, kişisel bilgisayar kullanıcıları için cazip bir teknoloji olmaktan çıkmıştır. İş istasyonları ve sunucularda, sunduğu yüksek veri hızı oranları, çok sayıda cihaz bağlanabilme özelliği nedeniyle kullanımını sürdürmektedir. SCSI ve ATA Karşılaştırması: SCSI tabanlı hard diskler, genellikle çağdaşı oldukları ATA disk sürücülerine göre daha yüksek rpm değerlerinde üretilmektedir. SCSI harddiskler, nispeten sunucu uygulamalarına yönelik geliştirildiği için ön bellekleri (cache) daha büyüktür. Sahip olduğu komut yapısı sayesinde (Command Taq Queuing), aynı anda birden fazla komutu işleyebilir. Paralel ATA da, aynı anda yalnızca tek komut işletilebilir. Seri ATA teknolojisiyle birlikte ATA da da birden fazla komut işletilebilir duruma gelinmiştir. Tek bir hat üzerine ATA ya kıyasla çok daha fazla cihaz bağlanabilir. Çoğunlukla harici kontrol kartı gerektirir. Kablo uzunluğu ATA ya göre daha fazladır. SCSI veri yolu kontrolcüsü (host controller), kendisine bağlı tüm cihazları mikroişlemciye ek yük getirmeden kontrol edebilir. Bir SCSI zincirindeki tüm cihazlar, aynı anda çalışabilme özelliğine sahiptir. Bu durum paralel ATA ya kıyaslandığında büyük bir performans farkı ortaya koyar. SCSI teknolojisini kullanan sabit diskler, ATA teknolojisini kullanan modellere göre daha pahalıdır. 13

18 Arayüz Veri Yolu Genişliği Saat Hızı En Fazla İş Miktarı En Fazla Kablo Uzunluğu En Fazla Cihaz Sayısı SCSI 8-bit 5 MHz 5 MB/s 6 m 8 Fast SCSI 8-bit 10 MHz 10 MB/s m 8 Fast-Wide 16-bit 10 MHz 20 MB/s SCSI m 16 Ultra SCSI 8-bit 20 MHz 20 MB/s m 5-8 Ultra Wide 16-bit 20 MHz 40 MB/s SCSI m 5-8 Ultra2 SCSI 8-bit 40 MHz 40 MB/s 12 m 8 Ultra2 Wide 16-bit 40 MHz 80 MB/s SCSI 12 m 16 Ultra3 SCSI 16-bit 40MHz DDR 160 MB/s 12 m 16 Ultra-320 SCSI 16-bit 80MHz DDR 320 MB/s 12 m 16 Tablo 1.2: SCSI arayüzünde meydana gelen değişim TCP/IP üzerinden doğrudan veri iletimi için iscsi (internet SCSI) adıyla düşük gecikmeli SCSI bloklarını, IP protokolünü kullanarak ağlar üzerinden veri gönderme işlemi gerçekleştirilmiştir. Böylece veri deposu olarak kullanılan alan ağları ya da daha büyük veri yığınları için internete bağlanarak depolanan verilerin kapasitesi yükseltilmiş olmaktadır. Resim 1.8: SAS SCSI kablosu, hard diski ve kartının görüntüsü SCSI bağlantıları, SAS (Serial Attached SCSI) standardıyla paralel veri iletişiminden seri veri iletişimene geçmiştir. Veri iletimi 3GB/s ye çıkartılmıştır. Her bir SAS portu 128 adet cihaz desteğine sahiptir SATA ATA teknolojisinin mirasçısı olarak ortaya çıkan SATA, seri veri iletişimine dayalı bir teknolojidir. Seri ATA teknolojisi olarak ifade edilmektedir. USB ve FireWire arayüzlerinden ayrı olarak PC nin içinde kullanılacak öncelikli arayüz olarak geliştirilmiştir. SATA nın, SATA1, SATA2 ve SATA3 standardları bulunmaktadır. Sonrasında geliştirilen harici SATA yla birlikte USB sabit disklere karşı yeni bir seçenek olarak piyasaya çıkmıştır. 14

19 Şekil 1.11: Harici (external) ve dahili (internel) SATA nın logosu SATA1, seri ATA iletişiminin ilk versiyonudur. SATA/150 olarak da bilinir. Veri yolu hızı, 1.5GHz dir ve veri iletim kapasitesi 150MB/s dir. SATA2 de veri yolu hızı 3GHz e, veri iletim kapasitesi 300MB/s ye çıkartılmıştır. SATA3 te veri yolu hızı 6GHz e, veri iletim kapasitesi 600MB/s ye çıkartılmıştır. Resim 1.9: esata, SATA ve SATA güç konnektörü SATA yapısında güç bağlantısı ve veri bağlantısı değiştirilmiştir. SATA nın güç konnektörü 15 pinlik olup üzerinde 3.3V, 5V ve 12V güç bağlantıları vardır. Her bir voltaj üçer pin üzerinden iletilir. Çünkü ince pinler, bazı cihazların çalışması için gerekli seviyede akım taşıyamaz. Ayrıca PATA güç konnektörlerini SATA güç konnektörüne çeviren dönüştürücüler de bulunmaktadır. 40 pinlik parallel veri girişi yerine, çok daha küçük boyutlarda seri veri hattı kullanılmaktadır. Seri ATA nın noktadan noktaya bağlantı özelliği sayesinde, her sürücü ana kartın SATA soketine direk bağlanır. Aynı veri yolu üzerinden birçok cihazın haberleşebilmesi için SATA host denetleyici (RAID Sürücü) bulunur. Bu denetleyici SATA sabitdisk birimlerinin çakışmadan çalışmasını sağlar. R esim 1.10: Ana kart üzerindeki SATA soketleri 15

20 1.3. Sabit Disk Montajı Sabit disk sücüleri farklı boyutlarda ve arabirimlerde karşımıza çıkmaktadır. Masaüstü bilgisayarlarda 3.5 (inch) olan sabit disk sürücüleri, dizüstü bilgisayarlarda 2.5 boyutlarında üretilmektedir. Biz burada EIDE, SCSI ve SATA sabit disk baglantıları için gerekli olan montaj ipuçlarını anlatacağız. Resim 1.11: PATA ara birimli sabit disk sürücüsünün bağlantı noktaları Mavi Bölge: EIDE kablosu bağlantı noktası Açık Yeşil Bölge: Master/Slave belirleme noktası Sarı Bölge: Güç kablosu bağlantı noktası Kırmızı Bölge: EIDE kablosunun üzerinde yer alan çıkıntılı noktanın denk getirileceği çentik EIDE Sabit disklerde 2 paralel ATA disk sürücüsü (sabit disk ya da CD-DVD sürücü) aynı EIDE kablosu üzerinden bağlanacağı zaman, Master ve Slave ayarlarının yapılması gerekir. Böylece aynı hattı kimin öncelikli olarak kullanacağı belirlenmiş olur. Resim 1.12: Sabit diskin kasa içine yerleştirilmesi 16

21 3.5 inçlik sabit diski, kasanın içindeki 3.5 inçlik yuvaya yerleştiriniz. Sabit diski yerleştirirken benzer ikinci bir cihaz bağlandığında üstünde boşluk kalacak şekilde montajı yapılmalıdır. Böylece kasa içindeki hava sirkülasyonu sabit disk için engellenmemiş olur. Eğer sabit disklerin ısınmasından endişeleniyorsanız özel olarak satılan sabit disk fanlarından kullanmanız faydalı olacaktır. Resim 1.13: EIDE kablo bağlantıları EIDE kablosunun bir ucunu sabit diske, diğer ucunu ana karta bağlayınız. EIDE güç konnektörünü taktıktan sonra sabit diski vidalayınız. Bu işlem basamakları SCSI ve SATA disk sürücüleri için de uygulanabilir. Yalnız ara birimleri farklı olduğundan bu cihazların kurulumlarıyla ilgili kitapçıkların dikkatlice incelenmesi faydalı olacaktır. SCSI Arayüzü Elemanları ve Montajları Dahili SCSI cihazların bağlanması için şerit (ribbon) kablolar kullanılır. Şerit kablolar, üzerlerine bağlanacak cihaz sayısı kadar konnektör içermektedir. Resim 1.14: İkiden fazla cihazın bağlanabildiği bir SCSI kablosu Dahili SCSI cihazlarının bağlanması, ATA ya göre daha zordur. Her bir SCSI cihazın bir ID (identity-kimlik) numarası vardır. Eğer SCSI veri yolu, 16 cihazı destekleyebiliyorsa bağlanan her cihaza 0-15 arası farklı bir numara verilir. Dahili SCSI cihazları bilgisayar içine monte etmek için bilgisayarın PCI yuvasına takılan bir kontrol kartı (Host Controller) kullanılır. 15 numara bu kontrol kartına ayrılmıştır. 17

22 Şekil 1.12: SCSI kontrol kartı (host controller) ve montajı Farklı SCSI versiyonları için farklı konnektörler kullanılır ve birbirleriyle uyumsuzdur. Bu uyumsuzluğun giderilmesi için adaptörler (uygunlaştırıcılar) kullanılır. Bu konnektörler genellikle 50 pin, 68 pin veya 80 pin yapısındadırlar. Seri SCSI teknolojileri ise SATA uyumlu konnektörleri kullanır. Şekil 1.13: SCSI konnektörleri Harici SCSI cihazların bağlanmasında Resim-1.14 deki gibi kalın, yuvarlak kablolar kullanılır. Bu kablolar ile harici cihazlar birbirlerini takip edecek şekilde ikinci bir konnektör yuvası bulundururlar. Zincirin halkaları gibi bağlanan cihazların haberleşebilmesi için en son cihaza uygun sonlandırıcı takılmalıdır. 18

23 Resim 1.15: Harici SCSI cihazları bağlamak için kullanılan kablolar SCSI sonlandırıcıları, aktif ve pasif sonlandırıcılar olmak üzere iki ana gruba ayrılır. Pasif sonlandırıcı standart, saat hızlarında çalışan SCSI sistemlerinde ve cihazlardan denetleyiciye (host controller) 1m den daha az mesafe olduğunda kullanılır. Aktif sonlandırıcı ise hızlı SCSI sistemleri için ya da cihazlardan denetleyiciye 1m den daha fazla mesafe olduğunda kullanılır. SATA Montajı Resim 1.16: Pasif ve aktif sonlandırıcı türleri Seri ATA teknolojisinde master/slave ayarı ortadan kaldırılmıştır. Seri ATA nın noktadan noktaya bağlantı özelliği sayesinde, her sürücü ana kartın SATA soketine doğrudan bağlanır. Bu nedenle her SATA sürücü için ayrı kablo gerekir. Ayrıca ana kart üzerinde de her cihaz için ayrı soket bulunması gerekir. Resim 1.17: SATA bağlantısı 19

24 Üzerinde eski SATA I (1,5Gbps) uyumlu denetleyici (host controller) bulunan ana kartlara SATA II (3Gbps) ya da SATA III (6Gbps) yapısında bir sabit disk sürücüsünün takılması durumunda, haberleşme sorunu yaşanacaktır. SATA II ya da SATA III sabit disk sürücülerinin SATA I olarak gösterilmesi durumunda bu sorun ortadan kaldırılır. Bunun için şekil 1.33 de gösterildiği gibi jumper ayarı yapmak gerekir. İlgili ayar yapıldıktan sonra sürücü ana karta takılır ve sistem çalıştırıldıktan sonra sabit disk sürücüsünün BIOS tarafından görülüp görülmediği belirlenir. Şekil 1.14: SATA 2 ve SATA 3 ün SATA 1 e dönüştürülmesi ayarı 20

25 UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ Aşağıda verilen işlem basamaklarını takip ederek konuyu daha da pekiştirelim. Öneriler kısmı, uygulama faaliyeti için yönlendirici olacaktır. Sabit disk sürücüsünün montajını gerçekleştiriniz. İşlem Basamakları Öneriler Montaj işleminin yapılacağı PC kasasını açınız. Montajı yapılacak SATA arabirimli sabit disk sürücüsünü ve SATA kablolarını temin ediniz. Sabit diskin SATA ayarlarını yapınız. SATA I uyumlu denetleyici bulunan ana kartlara, SATA II ya da SATA III yapısında bir sabit disk sürücüsünün takılması durumunda, SATA I dönüşüm işlemi yapılmalıdır. 3.5 inçlik sabit diski kasanın içindeki 3.5 inçlik yuvaya yerleştiriniz. 21

26 SATA veri kablosunu sabit diske takınız. SATA güç kablosunu takınız. SATA kablosunun diğer ucunu anakarta takınız. Sabit diski kasaya vidalayınız. Sabit diskin vidalarını kasa içerisine düşmemesi için dikkatli olun. 22

27 KONTROL LİSTESİ Bu faaliyet kapsamında aşağıda listelenen davranışlardan kazandığınız beceriler için Evet, kazanamadığınız beceriler için Hayır kutucuğuna (X) işareti koyarak kendinizi değerlendiriniz. Değerlendirme Ölçütleri Evet Hayır 1. Sabit diskin SATA ayarlarını yaptınız mı? 2. Sabit diski kasanın içindeki yuvaya yerleştiriniz mi? 3. SATA veri kablosunu sabit diske taktınız mı? 4. SATA güç kablosunu sabit diske taktınız mı? 5. Sabit diski kasaya vidaladınız mı? DEĞERLENDİRME Değerlendirme sonunda Hayır şeklindeki cevaplarınızı bir daha gözden geçiriniz. Kendinizi yeterli görmüyorsanız öğrenme faaliyetini tekrar ediniz. Bütün cevaplarınız Evet ise Ölçme ve Değerlendirme ye geçiniz. 23

28 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Aşağıdaki cümlelerin başında boş bırakılan parantezlere, cümlelerde verilen bilgiler doğru ise D, yanlış ise Y yazınız. 1.( ) Bir diskin dönme sayısına devir sayısı denir. Devir sayısı birimi RPM dir. 2.( ) SATA 1 standardı veri yolu hızı 3 GHz ve veri iletim kapasitesi 150MB/s dir. 3.( ) ATA, harddisk ve CD-ROM gibi depolama aygıtları ile bilgisayar arasında veri iletişimi gerçekleştiren bir arayüz standardıdır. 4.( ) SDD sabit diskler mekanik yapıya sahip dönen disklerden oluşmaktadır. 5.( ) Sabit disk üzerinde bilgiler iz (track) ve kesim (sector) diye adlandırılan alanlarda tutulur. Aşağıdaki soruları dikkatlice okuyunuz ve doğru seçeneği işaretleyiniz. 6. IDE erkek konnektörü üzerinde kaç pin vardır? A) 39 B) 80 C) 79 D) Sabit disk montajında aşağıdaki adımlardan hangisi dikkat edilmesi gereken bir adım değildir? A) 5,25 yuvaların boş olup olmadıklarını kontrol etmek. B) Montaja başlamadan önce enerjinin kesilmiş olmasını sağlamak. C) Montajı yapılacak sabit disk sürücüsünün vidalarını güvenli bir yere kaldırmak. D) Sabit disk sürücüsünü hava sirkülasyonundan faydalanacak şekilde montajlamak. 8. Aşağıdakilerden hangisi SATA nın bir standardı değildir? A) SATA1 B) Fast SATA C) SATA2 D) ESATA 9. Kişisel bir bilgisayar için aşağıdaki arabirimlerden hangisi harici disk sürücüsü bağlantısında tercih edilen bir arabirimdir? A) IDE B) SATA C) USB D) SCSI 24

Disk Sürücüleri Sabit disk Okuma kafasına elektrik uygulandıktan sonra zıt yönlü ikinci bir elektrik uygulandığı

Disk Sürücüleri Sabit disk Okuma kafasına elektrik uygulandıktan sonra zıt yönlü ikinci bir elektrik uygulandığı Disk Sürücüleri Sabit disk; verilerin sürekli olarak saklanması istenen durumlarda kullanılır. Sabit disk sürücülerinin kullanıldığı cihazlar: 1. dizüstü bilgisayarlarda, 2. masaüstü bilgisayarlarda, 3.

Detaylı

1.Floppy Diskler ve Sürücüler 1.1. Floppy Diskler 1.2. Disket Sürücüler Nedir? 1.3. Disket Sürücünün Görevi Nedir? 1.4. Floppy Disklerin Kullanım

1.Floppy Diskler ve Sürücüler 1.1. Floppy Diskler 1.2. Disket Sürücüler Nedir? 1.3. Disket Sürücünün Görevi Nedir? 1.4. Floppy Disklerin Kullanım 1.Floppy Diskler ve Sürücüler 1.1. Floppy Diskler 1.2. Disket Sürücüler Nedir? 1.3. Disket Sürücünün Görevi Nedir? 1.4. Floppy Disklerin Kullanım Yerleri 1.5. Disketin Yapısı ve Çalışması 1.6. Disketin

Detaylı

MANYETİK VE OPTİK DİSK SÜRÜCÜLERİ

MANYETİK VE OPTİK DİSK SÜRÜCÜLERİ Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Elektrik ve Elektronik Teknolojisi MANYETİK VE OPTİK DİSK SÜRÜCÜLERİ Sabit disk Floppy disk Manyetik teyp 2 1 Sabit disk adından anlaşılacağı

Detaylı

Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Bilgi Teknolojileri ve Programcılığı Bölümü DERS 6 MANYETİK VE OPTİK SÜRÜCÜLER

Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Bilgi Teknolojileri ve Programcılığı Bölümü DERS 6 MANYETİK VE OPTİK SÜRÜCÜLER Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Bilgi Teknolojileri ve Programcılığı Bölümü DERS 6 MANYETİK VE OPTİK SÜRÜCÜLER Sabit disk adından anlaşılacağı üzere verilerin sürekli olarak

Detaylı

Harddisk Disk Sabit diskler üstüste yerleştirilmiş plakalardan (platter) oluşmaktadır. Plakaların her iki yüzeyinde okuma/yazma için okuma yazma kafaları (read-write heads) monte edilmiştir. R/W kafaları

Detaylı

Bölüm 7. Depolama. Bilgisayarların. Discovering. Keşfi 2010. Computers 2010. Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak

Bölüm 7. Depolama. Bilgisayarların. Discovering. Keşfi 2010. Computers 2010. Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak Depolama Bilgisayarların Discovering Keşfi 2010 Computers 2010 Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak Depo Depolama, veriyi, talimatları ve bilgiyi gelecekte kullanmak üzere saklamaktır. Depolama

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ DİSK SÜRÜCÜLERİ ANKARA 2006 Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller;

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ DİSK SÜRÜCÜLERİ ANKARA 2007 Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller;

Detaylı

5. HAFTA KBT104 BİLGİSAYAR DONANIMI. KBUZEM Karabük Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi

5. HAFTA KBT104 BİLGİSAYAR DONANIMI. KBUZEM Karabük Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi 5. HAFTA KBT104 BİLGİSAYAR DONANIMI Karabük Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi 2 Konu Başlıkları Bellekler İç Bellekler ROM Bellek RAM Bellek Dış Bellekler Sabit Disk Sürücüleri

Detaylı

T.C. NĠĞDE ÜNĠVERSĠTESĠ EĞĠTĠM FAKÜLTESĠ BĠLGĠSAYAR VE ÖĞRETĠM TEKNOLOJĠLERĠ ÖĞRETMENLĠĞĠ BĠLGĠSAYAR DONANIMI FLOPPY DĠSK, CD-DVD ROM VE BLU-RAY

T.C. NĠĞDE ÜNĠVERSĠTESĠ EĞĠTĠM FAKÜLTESĠ BĠLGĠSAYAR VE ÖĞRETĠM TEKNOLOJĠLERĠ ÖĞRETMENLĠĞĠ BĠLGĠSAYAR DONANIMI FLOPPY DĠSK, CD-DVD ROM VE BLU-RAY T.C. NĠĞDE ÜNĠVERSĠTESĠ EĞĠTĠM FAKÜLTESĠ BĠLGĠSAYAR VE ÖĞRETĠM TEKNOLOJĠLERĠ ÖĞRETMENLĠĞĠ BĠLGĠSAYAR DONANIMI FLOPPY DĠSK, CD-DVD ROM VE BLU-RAY DANIġMAN Oğuz ÇETĠN Rabia UYAR Sezgin YĠĞĠT İçindekiler

Detaylı

SORULAR (37-66) Aşağıdakilerden hangisi günümüz anakartlarının en çok kullanılan veriyoludur?

SORULAR (37-66) Aşağıdakilerden hangisi günümüz anakartlarının en çok kullanılan veriyoludur? SORULAR (37-66) SORU -37 Aşağıdakilerden hangisi günümüz anakartlarının en çok kullanılan veriyoludur? A) ISA B) AGP C) PCI D) PCI-e SORU -38 Aşağıdakilerden hangisi yavaş olması sebebiyle günümüz anakartlarında

Detaylı

Dosya Saklama Ortamları (Devam) Kütük Organizasyonu 1

Dosya Saklama Ortamları (Devam) Kütük Organizasyonu 1 Dosya Saklama Ortamları (Devam) Kütük Organizasyonu 1 Disk Erişimi Diks Erişiminde 3 öğe vardır: i) Arama Süresi (Seek Time) ii) iii) Gecikme Süresi(Rotational Delay) Transfer Süresi (Transfer Time) Kütük

Detaylı

1. Hafıza Depolama Araçları. 2. Hafıza Çeşitleri. 3. Hafıza Ölçümü. 4. Bilgisayar Performansı

1. Hafıza Depolama Araçları. 2. Hafıza Çeşitleri. 3. Hafıza Ölçümü. 4. Bilgisayar Performansı DEPOLAMA 1. Hafıza Depolama Araçları 2. Hafıza Çeşitleri 3. Hafıza Ölçümü 4. Bilgisayar Performansı HAFIZA DEPOLAMA ARAÇLARI HARDDİSK ZİPDİSK SSD BELLEK KARTLARI(SD,CF,MMC,MS) FLASH DİSK CD DVD ROM DİSKET

Detaylı

DEPOLAMA ÜNİTELERİ HARD DİSK SÜRÜCÜ FLOPPY DİSK DRİVE SOLİD STATE DRİVE 1. TAŞINAMAZ DEPOLAMA ÜNİTELERİ 22.12.2015

DEPOLAMA ÜNİTELERİ HARD DİSK SÜRÜCÜ FLOPPY DİSK DRİVE SOLİD STATE DRİVE 1. TAŞINAMAZ DEPOLAMA ÜNİTELERİ 22.12.2015 DEPOLAMA ÜNİTELERİ HARD DİSK SÜRÜCÜ FLOPPY DİSK DRİVE SOLİD STATE DRİVE Veri depolama üniteleri bilgisayar üzerinde yapılan işlemciden elde edilen bilgilerin belirli durumlarla tekrar kullanımı için saklanan

Detaylı

İşletim Sistemlerine Giriş

İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemleri ve Donanım İşletim Sistemlerine Giriş/ Ders01 1 İşletim Sistemi? Yazılım olmadan bir bilgisayar METAL yığınıdır. Yazılım bilgiyi saklayabilir, işleyebilir

Detaylı

Dersin Amacı 10/16/2015. 1. Bilgisayarda verinin nasıl ifade edildiğini anlamak.

Dersin Amacı 10/16/2015. 1. Bilgisayarda verinin nasıl ifade edildiğini anlamak. Dersin Amacı 1. Bilgisayarda verinin nasıl ifade edildiğini anlamak. 2. Sistem ünitesinde bulunan temel donanım birimlerinden anakart, işlemci ve belleklerin işlevlerini açıklamak. 3. Depolama birimleri

Detaylı

BİLGİSAYAR DONANIMI. Donanım Nedir? Donanım Aygıtları. Bir bilgisayar sisteminde bulunan fiziksel aygıtların tümüne verilen ad.

BİLGİSAYAR DONANIMI. Donanım Nedir? Donanım Aygıtları. Bir bilgisayar sisteminde bulunan fiziksel aygıtların tümüne verilen ad. Donanım Nedir? Bir bilgisayar sisteminde bulunan fiziksel aygıtların tümüne verilen ad. BİLGİSAYAR DONANIMI Donanım Aygıtları Giriş aygıtları, İşlemci, Depolama aygıtları, Çıktı aygıtları, Çevresel aygıtlar

Detaylı

Donanımlar Hafta 1 Donanım

Donanımlar Hafta 1 Donanım Donanımlar Hafta 1 Donanım Donanım Birimleri Ana Donanım Birimleri (Anakart, CPU, RAM, Ekran Kartı, Sabit Disk gibi aygıtlar, ) Ek Donanım Birimleri (Yazıcı, Tarayıcı, CD-ROM, Ses Kartı, vb ) Anakart (motherboard,

Detaylı

CUMHURİYET MESLEKİ VE TEKNİK ANADOLU LİSESİ BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİNİN TEMELLERİ DERSİ DERS NOTLARI BELLEKLER

CUMHURİYET MESLEKİ VE TEKNİK ANADOLU LİSESİ BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİNİN TEMELLERİ DERSİ DERS NOTLARI BELLEKLER BELLEKLER Genel olarak bellekler, elektronik bilgi depolama üniteleridir. Bilgisayarlarda kullanılan bellekler, işlemcinin istediği bilgi ve komutları maksimum hızda işlemciye ulaştıran ve üzerindeki bilgileri

Detaylı

A. SABİTDİSKLER SABİT DİSK İN GÖREVİ

A. SABİTDİSKLER SABİT DİSK İN GÖREVİ DİSK SÜRÜCÜLERİ A. SABİTDİSKLER SABİT DİSK İN GÖREVİ Bilgisayarın veri merkezidir. Tüm programlar (Windows, Linux vb. işletim sistemleri, word veya paint gibi yardımcı programlar ve kendi dosyalarımız)

Detaylı

SORULAR (1-36) SORU -2 Aşağıdakilerden hangisi klavye ve farenin takıldığı portlardan biridir?

SORULAR (1-36) SORU -2 Aşağıdakilerden hangisi klavye ve farenin takıldığı portlardan biridir? SORULAR (-36) SORU - Aşağıdakilerden hangisi sadece giriş donanımıdır? A) Ses kartı B) Klavye C) Yazıcı D) Ekran SORU -2 Aşağıdakilerden hangisi klavye ve farenin takıldığı portlardan biridir? A) Paralel

Detaylı

ANAKART (MOTHERBOARD)

ANAKART (MOTHERBOARD) ANAKART (MOTHERBOARD) ANAKART (MOTHERBOARD) Anakart, bir bilgisayarın tüm parçalarını üzerinde barındıran ve bu parçaların iletişimini sağlayan elektronik devredir. Anakartın Yapısı ve Çalışması Anakart

Detaylı

C) 19 inçlik CRT ile LCD monitörün görünebilir alanı farklıdır. D) Dijital sinyali, analog sinyale çevirmek için DAC kullanılır.

C) 19 inçlik CRT ile LCD monitörün görünebilir alanı farklıdır. D) Dijital sinyali, analog sinyale çevirmek için DAC kullanılır. 1(13) - Aşağıdaki yazıcı türlerinden hangisinde fotoğrafik resim kalitesinde çıktı elde edilebilinir? A) İğne Uçlu C) Lazer B) Nokta Vuruşlu D) Mürekkep Püskürtmeli 2(11) - Monitörlerle ilgili olarak verilen

Detaylı

1-Sabit diskler 2-Hafıza kartları 3-USB flash Diskler 4-CD-ROM- DVD-Blueray 5-Hafıza ölçümü 6-Bilgisayar performansı DEPOLAMA

1-Sabit diskler 2-Hafıza kartları 3-USB flash Diskler 4-CD-ROM- DVD-Blueray 5-Hafıza ölçümü 6-Bilgisayar performansı DEPOLAMA 1-Sabit diskler 2-Hafıza kartları 3-USB flash Diskler 4-CD-ROM- DVD-Blueray 5-Hafıza ölçümü 6-Bilgisayar performansı DEPOLAMA İÇ ve DIŞ DİSKLER Sabit Diskler Dahili (İç) sabit diskler Harici (Dış) taşınabilir

Detaylı

Temel Kavramlar-2. Aşağıda depolama aygıtlarının kapasitelerini inceleyebilirsiniz.

Temel Kavramlar-2. Aşağıda depolama aygıtlarının kapasitelerini inceleyebilirsiniz. Temel Kavramlar-2 Byte = 8 Bit in bir araya gelmesiyle oluşan bellektir. Bilgisayarın tanıdığı harf rakam ve özel karakterlerden her biri 1 byte lık yer kaplar. Yani her bir harfin 1 veya 0 dan oluşan

Detaylı

Bilgisayar (Computer) Bilgisayarın fiziksel ve elektronik yapısını oluşturan ana birimlerin ve çevre birimlerin tümüne "donanım" denir.

Bilgisayar (Computer) Bilgisayarın fiziksel ve elektronik yapısını oluşturan ana birimlerin ve çevre birimlerin tümüne donanım denir. Bilgisayar (Computer) Bilgisayarın fiziksel ve elektronik yapısını oluşturan ana birimlerin ve çevre birimlerin tümüne "donanım" denir. Bilgisayar ve Donanım Ana Donanım Birimleri Anakart (Motherboard,

Detaylı

Ham Veri. İşlenmiş Veri Kullanıcı. Kullanıcı. Giriş İşleme Çıkış. Yazılı Çizili Saklama. Doç.Dr. Yaşar SARI-ESOGÜ-Turizm Fakültesi

Ham Veri. İşlenmiş Veri Kullanıcı. Kullanıcı. Giriş İşleme Çıkış. Yazılı Çizili Saklama. Doç.Dr. Yaşar SARI-ESOGÜ-Turizm Fakültesi Kullanıcı Ham Veri İşlenmiş Veri Kullanıcı Giriş İşleme Çıkış Yazılı Çizili Saklama Server PC Laptop PDA (Personal Digital Assitance) Netbook Tablet PC BİLGİSAYAR DONANIM YAZILIM Scanner (Tarayıcı)

Detaylı

Sabit diskler üstüste yerleştirilmiş plakalardan (platter) oluşmaktadır. Plakaların her iki

Sabit diskler üstüste yerleştirilmiş plakalardan (platter) oluşmaktadır. Plakaların her iki Harddisk Disk Sabit diskler üstüste yerleştirilmiş plakalardan (platter) oluşmaktadır. Plakaların her iki yüzeyinde okuma/yazma için okuma yazma kafaları (read-write heads) monte edilmiştir. R/W kafaları

Detaylı

27.10.2014 MONĐTÖRLER

27.10.2014 MONĐTÖRLER MONĐTÖRLER 46 47 Bilgisayarın kullanıcının yaptığı işlemleri görebilmesini sağlayan görsel parçasıdır. Monitörde hareketli ya da sabit resim olarak algılananlar aslında tek karelik resimlerdir. Bu tek

Detaylı

Bil101 Bilgisayar Yazılımı I. M. Erdem ÇORAPÇIOĞLU Bilgisayar Yüksek Mühendisi

Bil101 Bilgisayar Yazılımı I. M. Erdem ÇORAPÇIOĞLU Bilgisayar Yüksek Mühendisi Bil101 Bilgisayar Yazılımı I Bilgisayar Yüksek Mühendisi Kullanıcıdan aldığı veri ya da bilgilerle kullanıcının isteği doğrultusunda işlem ve karşılaştırmalar yapabilen, veri ya da bilgileri sabit disk,

Detaylı

DOSYA ORGANİZASYONU. Giriş ÖZLEM AYDIN TRAKYA ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

DOSYA ORGANİZASYONU. Giriş ÖZLEM AYDIN TRAKYA ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ DOSYA ORGANİZASYONU ÖZLEM AYDIN TRAKYA ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ Giriş Derse ilişkin genel bilgiler Dersi veren: Özlem AYDIN E-mail: ozlema@trakya.edu.tr Dersin yardımcısı: Tuğba ÇALIŞ

Detaylı

Ana Donanım Birimleri ve Disk Sürücüleri. Bilgisayarın çalışabilmesi için mutlaka var olması gereken donanım birimleridir.

Ana Donanım Birimleri ve Disk Sürücüleri. Bilgisayarın çalışabilmesi için mutlaka var olması gereken donanım birimleridir. Ana Donanım Birimleri ve Disk Sürücüleri Bilgisayar donanımı 2 ye ayrılır. Bunlardan birincisi bilgisayarın çalışması için gerekli olan zorunlu donanım birimleridir. Buna Ana Donanım Birimleri denir. İkincisi

Detaylı

ANA KART NEDİR? ANA KART (MAIN BOARD) ANA KARTIN GÖREVİ 07.10.2013

ANA KART NEDİR? ANA KART (MAIN BOARD) ANA KARTIN GÖREVİ 07.10.2013 ANA KART NEDİR? www.sukrukaya.org Bir bilgisayarın tüm parçalarını üzerinde barındıran ve bu parçaların birbiriyle iletişimine zemin hazırlayan elektronik parçadır. Bilgisayara takılan parçaların hangi

Detaylı

BİLGİSAYAR KULLANMA KURSU

BİLGİSAYAR KULLANMA KURSU 1 2 KURS MODÜLLERİ 1. BİLGİSAYAR KULLANIMI 3 1. Bilişim (Bilgi ve İletişim) Kavramı Bilişim, bilgi ve iletişim kelimelerinin bir arada kullanılmasıyla meydana gelmiştir. Bilişim, bilginin teknolojik araçlar

Detaylı

İÇ DONANIM BİRİMLERİ MODÜLÜ 1. YAZILI SINAV ÇALIŞMA SORULARI

İÇ DONANIM BİRİMLERİ MODÜLÜ 1. YAZILI SINAV ÇALIŞMA SORULARI İÇ DONANIM BİRİMLERİ MODÜLÜ 1. YAZILI SINAV ÇALIŞMA SORULARI ÖLÇME DEĞERLENDİRME-1 SORULAR 1. Aşağıda anakart hakkında verilen seçeneklerden hangisi doğrudur? A) Mikroişlemci tümleşik olarak gelir. B)

Detaylı

Bölüm 4. Sistem Bileşenleri. Bilgisayarı. Discovering. Keşfediyorum 2010. Computers 2010. Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak

Bölüm 4. Sistem Bileşenleri. Bilgisayarı. Discovering. Keşfediyorum 2010. Computers 2010. Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak Sistem Bileşenleri Bilgisayarı Discovering Keşfediyorum 2010 Computers 2010 Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak Sistem Sistem, bilgisayarda veri işlemek amacıyla kullanılan elektronik bileşenleri

Detaylı

Düşünelim? Günlük hayatta bilgisayar hangi alanlarda kullanılmaktadır? Bilgisayarın farklı tip ve özellikte olmasının sebepleri neler olabilir?

Düşünelim? Günlük hayatta bilgisayar hangi alanlarda kullanılmaktadır? Bilgisayarın farklı tip ve özellikte olmasının sebepleri neler olabilir? Başlangıç Düşünelim? Günlük hayatta bilgisayar hangi alanlarda kullanılmaktadır? Bilgisayarın farklı tip ve özellikte olmasının sebepleri neler olabilir? Bilgisayar Bilgisayar, kendisine verilen bilgiler

Detaylı

PORTLAR Bilgisayar: VERİ:

PORTLAR Bilgisayar: VERİ: PORTLAR 1.FARE 2. YAZICI ÇİZİCİ TARAYICI 3.AĞ-İNTERNET 4.SES GİRİŞİ 5.SES ÇIKIŞI(KULAKLIK) 6.MİKROFON 7.USB-FLASH 8.USB-FLASH 9.MONİTÖR 10.PROJEKSİYON 11.KLAVYE BİLGİSAYAR NEDİR? Bilgisayar: Kullanıcıdan

Detaylı

Temel giriş ve çıkış birimlerini tanımlamak. Farklı türlerdeki bilgisayar ekranlarını (monitör) listelemek ve açıklamak.

Temel giriş ve çıkış birimlerini tanımlamak. Farklı türlerdeki bilgisayar ekranlarını (monitör) listelemek ve açıklamak. Amaçlarımız 2 Temel giriş ve çıkış birimlerini tanımlamak. Farklı türlerdeki bilgisayar ekranlarını (monitör) listelemek ve açıklamak. Yazıcı türlerini ve çalışma mantıklarını açıklamak. 1 Amaçlarımız

Detaylı

ANA KARTLAR ANA KARTLAR VE KASALAR

ANA KARTLAR ANA KARTLAR VE KASALAR ANA KARTLAR VE KASALAR ANA KARTLAR 2 ANA KART (MAIN BOARD) 3 ANA KART NEDİR? Bir bilgisayarın tüm parçalarını üzerinde barındıran ve bu parçaların birbiriyle iletişimine zemin hazırlayan elektronik parçadır.

Detaylı

DONANIM 07-08 Bahar Dönemi TEMEL BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ

DONANIM 07-08 Bahar Dönemi TEMEL BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ DONANIM 07-08 Bahar Dönemi TEMEL BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ Donanım nedir? Donanım bilgisayarı oluşturan her türlü fiziksel parçaya verilen verilen addır. Donanım bir merkezi işlem biriminden (Central Processing

Detaylı

BİLGİ TEKNOLOJİSİNİN TEMEL KAVRAMLARI. 1-Bilgisayar, donanım ve yazılım kavramları 2-Bilgisayar çeşitleri 3-Bilgisayarlar arsındaki farklılıklar

BİLGİ TEKNOLOJİSİNİN TEMEL KAVRAMLARI. 1-Bilgisayar, donanım ve yazılım kavramları 2-Bilgisayar çeşitleri 3-Bilgisayarlar arsındaki farklılıklar BİLGİ TEKNOLOJİSİNİN TEMEL KAVRAMLARI 1-Bilgisayar, donanım ve yazılım kavramları 2-Bilgisayar çeşitleri 3-Bilgisayarlar arsındaki farklılıklar Yılmaz DEMİR BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ ÖĞRETMENİ Ünitelerimiz

Detaylı

SİSTEM BAKIM VE ONARIM DERSİ 1.DÖNEM 1.SINAV ÇALIŞMA NOTU

SİSTEM BAKIM VE ONARIM DERSİ 1.DÖNEM 1.SINAV ÇALIŞMA NOTU No Soru Cevap 1 Bir bilgisayarın tüm parçalarını üzerinde barındıran ve bu parçaların Anakart iletişimini sağlayan elektronik devreye ne ad verilir? 2 Üzerinde, mikro işlemci yuvası, bellek, genişleme

Detaylı

DONANIM. 1-Sitem birimi (kasa ) ve iç donanım bileşenleri 2-Çevre birimleri ve tanımlamaları 3-Giriş ve çıkış donanım birimleri

DONANIM. 1-Sitem birimi (kasa ) ve iç donanım bileşenleri 2-Çevre birimleri ve tanımlamaları 3-Giriş ve çıkış donanım birimleri DONANIM 1-Sitem birimi (kasa ) ve iç donanım bileşenleri 2-Çevre birimleri ve tanımlamaları 3-Giriş ve çıkış donanım birimleri DONANIM SİSTEM BİRİMİ ÇEVREBİRİMLERİ Ana Kart (Mainboard) Monitör İşlemci

Detaylı

Dosya Saklama Ortamları (Sabit Diskler) Kütük Organizasyonu 1

Dosya Saklama Ortamları (Sabit Diskler) Kütük Organizasyonu 1 Dosya Saklama Ortamları (Sabit Diskler) Kütük Organizasyonu 1 Depolama Aygıtları 1- Birincil Depolama Aygıtları Hızlı Erişim Süresine Sahiptirler Fiyatı daha fazladır. Daha küçük kapasiye sahiptir 2. İkincil

Detaylı

TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİSİ KULLANIMI. Bilgi Teknolojisi Temel Kavramları

TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİSİ KULLANIMI. Bilgi Teknolojisi Temel Kavramları TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİSİ KULLANIMI Bilgi Teknolojisi Temel Kavramları Bilgisayar Nedir? Bilgisayar, aritmetiksel işlemler yapabilen, mantıksal kıyaslamalardan sonuçlar çıkarabilen, yüksek kapasitede veri

Detaylı

BLG2109 BİLGİSAYAR DONANIMI DERS 5. Öğr. Grv. Aybike ŞİMŞEK

BLG2109 BİLGİSAYAR DONANIMI DERS 5. Öğr. Grv. Aybike ŞİMŞEK BLG2109 BİLGİSAYAR DONANIMI DERS 5 Öğr. Grv. Aybike ŞİMŞEK Sabit Diskler Verileri kalıcı olarak depolayan hafıza birimidir. En önemli donanım birimidir. Arızalandığında kendi maliyetinden çok daha fazla

Detaylı

.. YILI BİLGİSAYAR SİSTEM KURULUM BAKIM ONARIM VE ARIZA GİDERME KURS PLANI MODÜL SÜRESİ

.. YILI BİLGİSAYAR SİSTEM KURULUM BAKIM ONARIM VE ARIZA GİDERME KURS PLANI MODÜL SÜRESİ .... YILI BİLGİSAYAR KURULUM BAKIM ONARIM VE ARIZA KURS PLANI KURS MERKEZİNİN ADI ALAN ADI KURSUN ADI. TOPLAM SÜRE BAŞLAMA TARİHİ BİTİŞ TARİHİ BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ 352 SAAT.. /.. /... /.. /. BİLGİSAYAR

Detaylı

.. YILI BİLGİSAYAR SİSTEM KURULUM BAKIM ONARIM VE ARIZA GİDERME KURS PLANI MODÜL SÜRESİ

.. YILI BİLGİSAYAR SİSTEM KURULUM BAKIM ONARIM VE ARIZA GİDERME KURS PLANI MODÜL SÜRESİ .... YILI BİLGİSAYAR SİSTEM KURULUM BAKIM ONARIM VE ARIZA KURS PLANI KURS MERKEZİNİN ADI ALAN ADI KURSUN ADI. TOPLAM SÜRE BAŞLAMA TARİHİ BİTİŞ TARİHİ BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ 352 SAAT.. /.. /... /.. /. BİLGİSAYAR

Detaylı

ANAKARTLAR. Anakartın Bileşenleri

ANAKARTLAR. Anakartın Bileşenleri ANAKARTLAR Anakartlar, bilgisayarların temel donanım elemanıdır. Bir bilgisayarın tüm parçalarını üzerinde barındıran ve bu parçaların iletişimini sağlayan elektronik devredir. Anakartın Bileşenleri 1-Yonga

Detaylı

Bu modül, mesleki ve teknik eğitim okul/kurumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim Programlarında yer alan yeterlikleri kazandırmaya yönelik olarak

Bu modül, mesleki ve teknik eğitim okul/kurumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim Programlarında yer alan yeterlikleri kazandırmaya yönelik olarak Bu modül, mesleki ve teknik eğitim okul/kurumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim Programlarında yer alan yeterlikleri kazandırmaya yönelik olarak öğrencilere rehberlik etmek amacıyla hazırlanmış bireysel

Detaylı

TEKNİK ŞARTNAME FORMU

TEKNİK ŞARTNAME FORMU BİLGİSAYAR VE BİLGİSAYAR BİLEŞENLERİ ALIMI TEKNİK ŞARTNAMESİ 1 - a) Masaüstü Bilgisayar 36 Adet 1. Intel Core i5-4.nesil ve işlemci hızı 2.6 Ghz veya üzeri olmalıdır. 2. İşlemci Önbelleği en az 3Mb olmalıdır.

Detaylı

Bilgi ve iletişim teknolojileri

Bilgi ve iletişim teknolojileri Bilgi ve iletişim teknolojileri 1 Bilgisayar, Hesap makinesi gibi araçlara neden ihtiyaç duyulmuştur? Zaman tasarrufu Bilginin depolanması ihtiyacı Hatasız işlem yapma isteği İletişim ihtiyacı 30\2 Bilişim

Detaylı

BİLGİ TEKNOLOJİLERİ SMO103

BİLGİ TEKNOLOJİLERİ SMO103 BİLGİ TEKNOLOJİLERİ SMO103 2. HAFTA BİLGİSAYAR SİSTEMİ, BİLGİSAYARI OLUŞTURAN BİRİMLER VE ÇALIŞMA PRENSİPLERİ ANAKART, İŞLEMCİ VE BELLEKLER SABİT DİSKLER, EKRAN KARTLARI MONİTÖRLER VE DİĞER DONANIM BİRİMLERİ

Detaylı

ENF 100 Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Ders Notları 2. Hafta. Öğr. Gör. Dr. Barış Doğru

ENF 100 Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Ders Notları 2. Hafta. Öğr. Gör. Dr. Barış Doğru ENF 100 Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Ders Notları 2. Hafta Öğr. Gör. Dr. Barış Doğru 1 Konular 1. Bilgisayar Nedir? 2. Bilgisayarın Tarihçesi 3. Günümüz Bilgi Teknolojisi 4. Bilgisayarların Sınıflandırılması

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI TEKSTİL TEKNOLOJİSİ ÇORAPTA FORM 542TGD503

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI TEKSTİL TEKNOLOJİSİ ÇORAPTA FORM 542TGD503 T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI TEKSTİL TEKNOLOJİSİ ÇORAPTA FORM 542TGD503 Ankara, 2012 Bu modül, mesleki ve teknik eğitim okul/kurumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim Programlarında yer alan yeterlikleri kazandırmaya

Detaylı

Sistem Programlama. Kesmeler(Interrupts): Kesme mikro işlemcinin üzerinde çalıştığı koda ara vererek başka bir kodu çalıştırması işlemidir.

Sistem Programlama. Kesmeler(Interrupts): Kesme mikro işlemcinin üzerinde çalıştığı koda ara vererek başka bir kodu çalıştırması işlemidir. Kesmeler(Interrupts): Kesme mikro işlemcinin üzerinde çalıştığı koda ara vererek başka bir kodu çalıştırması işlemidir. Kesmeler çağırılma kaynaklarına göre 3 kısma ayrılırlar: Yazılım kesmeleri Donanım

Detaylı

SORULAR. A) Ses kartı. SORU -1 Aşağıdakilerden hangisi sadece giriş donanımıdır? D) Ekran. B) Klavye. C) Yazıcı

SORULAR. A) Ses kartı. SORU -1 Aşağıdakilerden hangisi sadece giriş donanımıdır? D) Ekran. B) Klavye. C) Yazıcı SORULAR SORU -1 Aşağıdakilerden hangisi sadece giriş donanımıdır? A) Ses kartı B) Klavye C) Yazıcı D) Ekran SORU -2 Aşağıdakilerden hangisi klavye ve farenin takıldığı portlardan biridir? A) Paralel port

Detaylı

- Kablo gücünün uyulması zorunlu biçimde tanımlanması ve elektriksel izolasyon gereksinimlerinin açıklanması.

- Kablo gücünün uyulması zorunlu biçimde tanımlanması ve elektriksel izolasyon gereksinimlerinin açıklanması. IEEE1394-1995 aygıtı nasıl çalışır? Giriş FireWire olarak da bilinen IEEE1394, Apple Computer Inc. tarafından 1980'lerde piyasaya sürülmüştür. FireWire, mevcut paralel veri yollarına ucuz bir alternatif

Detaylı

Donanım&Yazılım 30.10.2013

Donanım&Yazılım 30.10.2013 Bilgi ve İletişim Teknolojisi Dersi Donanım&Yazılım Donanım (Bilgisayarı oluşturan parçaların her birine donanım denir). Örnek; Klavye Fare Ekran Yazılım (Bilgisayar donanımının uyumlu bir şekilde çalışmasını

Detaylı

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ VERİ TABANI YÖNETİMSEL FONKSİYONLARI Ankara, 2013 Bu modül, mesleki ve teknik eğitim okul/kurumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim Programlarında yer alan

Detaylı

Bilgi ve iletişim teknolojileri Dersi Ders Notlarıdır?

Bilgi ve iletişim teknolojileri Dersi Ders Notlarıdır? Bilgi ve iletişim teknolojileri Dersi Ders Notlarıdır? Bilgisayar, Hesap makinesi gibi araçlara neden ihtiyaç duyulmuştur? Zaman tasarrufu Bilginin depolanması ihtiyacı Hatasız işlem yapma isteği İletişim

Detaylı

Aşağıdaki sorularda doğru olan şıkları işaretleyerek değerlendiriniz.

Aşağıdaki sorularda doğru olan şıkları işaretleyerek değerlendiriniz. Aşağıdaki sorularda doğru olan şıkları işaretleyerek değerlendiriniz. 1. Aşağıdakilerden hangisi ana kart üzerinde yer almaz? A) Bellek B) İşlemci C) Genişleme yuvaları D) Güç kaynağı 2. Aşağıdakilerden

Detaylı

ANAKARTLAR. Anakart, bir bilgisayarın tüm parçalarını üzerinde barındıran ve bu parçaların iletişimini sağlayan elektronik devredir.

ANAKARTLAR. Anakart, bir bilgisayarın tüm parçalarını üzerinde barındıran ve bu parçaların iletişimini sağlayan elektronik devredir. Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Elektrik ve Elektronik Teknolojisi ANAKARTLAR Anakart, bir bilgisayarın tüm parçalarını üzerinde barındıran ve bu parçaların iletişimini sağlayan

Detaylı

1. PS/2 klavye fare 2. Optik S/PDIF çıkışı 3. HDMI Giriş 4. USB 3.0 Port 5. USB 2.0 Port 6. 6 kanal ses giriş/çıkış 7. VGA giriş 8.

1. PS/2 klavye fare 2. Optik S/PDIF çıkışı 3. HDMI Giriş 4. USB 3.0 Port 5. USB 2.0 Port 6. 6 kanal ses giriş/çıkış 7. VGA giriş 8. İşlemci: İşlemci,kullanıcıdan bilgi almak, komutları işlemek ve sonuçları kullanıcıya sunmak gibi pek çok karmaşık işlemi yerine getirir. Ayrıca donanımların çalışmasını kontrol eder. İşlemci tüm sistemin

Detaylı

Bilişim Teknolojileri Temelleri 2011. Dijital Dünyada Yaşamak

Bilişim Teknolojileri Temelleri 2011. Dijital Dünyada Yaşamak Bilişim Teknolojileri Temelleri 2011 Dijital Dünyada Yaşamak Bilgisayar nedir? Bilgisayar, kullanıcı tarafından girilen bilgileri(veri) işleyen, depolayan istendiğinde girilen bilgileri ve sonuçlarını

Detaylı

Dosya, disk üzerinde depolanmış verilerin bütününe verilen isimdir. İşletim sistemi genel olarak iki çeşit dosya içerir.

Dosya, disk üzerinde depolanmış verilerin bütününe verilen isimdir. İşletim sistemi genel olarak iki çeşit dosya içerir. 2 Dosya Nedir? Dosya, disk üzerinde depolanmış verilerin bütününe verilen isimdir. İşletim sistemi genel olarak iki çeşit dosya içerir. Birincisi, bir sistem görevi yerine getirirken yada bir uygulama

Detaylı

Görüntü Bağdaştırıcıları

Görüntü Bağdaştırıcıları Görüntü Bağdaştırıcıları Görüntü Bağdaştırıcıları (Ekran Kartları) Ekrandaki Görüntü Nasıl Oluşur? Monitörünüze yeteri kadar yakından bakarsanız görüntünün çok küçük noktalardan oluştuğunu görürsünüz.

Detaylı

İlk dönemler sadece iş amaçlı kullanılan bilgisayarlar daha farklı alanlarda da kullanılmaya başladı. Artık bilgisayar bir iş aracı değil hayatın

İlk dönemler sadece iş amaçlı kullanılan bilgisayarlar daha farklı alanlarda da kullanılmaya başladı. Artık bilgisayar bir iş aracı değil hayatın İlk dönemler sadece iş amaçlı kullanılan bilgisayarlar daha farklı alanlarda da kullanılmaya başladı. Artık bilgisayar bir iş aracı değil hayatın birer parçası haline geldi. Bu denli hayatımıza giren bilgisayarlar,

Detaylı

YARDIMCI BELLEKLER VEYA DEPOLAMA BİRİMLERİ 1 HARD DİSKLER. Bilgilerin kalıcı olarak tutulduğu yerdir.

YARDIMCI BELLEKLER VEYA DEPOLAMA BİRİMLERİ 1 HARD DİSKLER. Bilgilerin kalıcı olarak tutulduğu yerdir. YARDIMCI BELLEKLER VEYA DEPOLAMA BİRİMLERİ 1 HARD DİSKLER Hard Disk Drive (HDD) Bilgilerin kalıcı olarak tutulduğu yerdir. Görevi, sayısal sinyallere çevrilmiş bulunan verileri manyetik ortamda saklamaktır.

Detaylı

Blu- ray Writer lariniz hakkinda Önemli Not

Blu- ray Writer lariniz hakkinda Önemli Not Blu- ray Writer lariniz hakkinda Önemli Not Cihazınızın kurulumunu tamamlamak için bu ilave talimatları kullanın. Disc Publisher cihazınızdaki Blu- ray sürücü (leri) bilgisayara bağlamak için esata kullanılır.

Detaylı

BÖLÜM 2 DONANIM İÇ DONANIM

BÖLÜM 2 DONANIM İÇ DONANIM BÖLÜM 2 DONANIM İÇ DONANIM Günümüzde yaygın olarak kullanılan bilgisayarlara Kişisel Bilgisayar anlamında PC adı verilmektedir. İlk PC, 1981 yılında IBM firması tarafından üretildi. Bilgisayar sisteminin

Detaylı

Donanım ve Yazılım Altyapısı Bileşeni

Donanım ve Yazılım Altyapısı Bileşeni Donanım ve Yazılım Altyapısı Bileşeni Her Okula 1 Adet Çok Fonksiyonlu Yazıcı 1 Adet Doküman Kamera Her Dersliğe Etkileşimli Tahta Panel Tip Etkileşimli Akıllı Tahta Kablolu İnternet Bağlantısı Her Öğretmene

Detaylı

Kullanım Kılavuzu. USB2.0 dan IDE ve SATA ya Adaptör Kablosu. Model: DA-70202

Kullanım Kılavuzu. USB2.0 dan IDE ve SATA ya Adaptör Kablosu. Model: DA-70202 Kullanım Kılavuzu USB2.0 dan IDE ve SATA ya Adaptör Kablosu Model: DA-70202 I. Önsöz Ürünümüzü satın aldığınız için teşekkür ederiz! Güvenlik ve emniyet ile birlikte yeni bir depolama konseptini size göstereceğiz.

Detaylı

AĞ SĠSTEMLERĠ. Öğr. Gör. Durmuş KOÇ

AĞ SĠSTEMLERĠ. Öğr. Gör. Durmuş KOÇ AĞ SĠSTEMLERĠ Öğr. Gör. Durmuş KOÇ Ağ Ġletişimi Bilgi ve iletişim, bilgi paylaşımının giderek önem kazandığı dijital dünyanın önemli kavramları arasındadır. Bilginin farklı kaynaklar arasında transferi,

Detaylı

Bu modül, Makine Halıcılığı sektöründe hazırlanmış olan sertifika/kurs müfredat programlarındaki yeterlikleri kazandırmayı amaçlayan bireysel öğrenme

Bu modül, Makine Halıcılığı sektöründe hazırlanmış olan sertifika/kurs müfredat programlarındaki yeterlikleri kazandırmayı amaçlayan bireysel öğrenme Bu modül, Makine Halıcılığı sektöründe hazırlanmış olan sertifika/kurs müfredat programlarındaki yeterlikleri kazandırmayı amaçlayan bireysel öğrenme materyalidir. Makine Halıcılığı ile ilgili eğitim alan

Detaylı

MEHMET ÇEKİÇ ORTAOKULU

MEHMET ÇEKİÇ ORTAOKULU ANKARA MAMAK MEHMET ÇEKİÇ ORTAOKULU BİLGİSAYAR DONANIM BİRİMLERİ Ankara, 2013 Hazırlayan: Mustafa KATLANÇ BİLGİSAYAR DONANIM BİRİMLERİ 1 Bilgisayar Donanım Birimleri Bilgisayar sistemleri, donanım birimlerinin

Detaylı

İŞLEM KAYIT. Bilgisayar temel olarak DONANIM ve YAZILIM olmak üzere 2 yapıda ele alınmaktadır.

İŞLEM KAYIT. Bilgisayar temel olarak DONANIM ve YAZILIM olmak üzere 2 yapıda ele alınmaktadır. Bilgisayarın Tanımı Bilgisayar; aldığı verileri (bilgileri), önceden yüklenmiş belirli programlara göre, mantıksal ve aritmetiksel işlemleri kullanarak işleyen, bilginin sonucunu çıkartan ve bu verileri

Detaylı

Ünite-2 Bilgisayar Organizasyonu. www.cengizcetin.net

Ünite-2 Bilgisayar Organizasyonu. www.cengizcetin.net Ünite-2 Bilgisayar Organizasyonu Bilgisayar Nedir? Belirli bir sonuç üretmek amacıyla; mantıksal kıyaslamalardan sonuç çıkarabilen, büyük miktarlarda bilgiyi depolayabilen ve gerektiğinde bu bilgileri

Detaylı

Sistem Bileşenleri. Discovering. Computers 2010. Bilgisayarı. Keşfediyorum. Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak

Sistem Bileşenleri. Discovering. Computers 2010. Bilgisayarı. Keşfediyorum. Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak Sistem Bileşenleri Bilgisayarı Discovering Keşfediyorum Computers 2010 Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak Hedefler Masaüstü bilgisayarlar, dizüstü bilgisayarlar ve mobil aygıt gibi sistemler

Detaylı

İÇ DONANIM BİRİMLERİ 3-BELLEKLER 4-KASALAR 5-DİSK SÜRÜCÜLERİ 6-DONANIM KARTLARI

İÇ DONANIM BİRİMLERİ 3-BELLEKLER 4-KASALAR 5-DİSK SÜRÜCÜLERİ 6-DONANIM KARTLARI İÇ DONANIM BİRİMLERİ 1-ANAKARTLAR 2-İŞLEMCİLER 3-BELLEKLER 4-KASALAR 5-DİSK SÜRÜCÜLERİ 6-DONANIM KARTLARI ANAKARTLAR Anakart, bilgisayar parçalarını ve bu parçalar arasında veri iletimini sağlayan yolları

Detaylı

AĞ GÜVENLİĞİ DERSİ. Donanımsal ağ güvenliğini ve bakımını sağlamak Yazılımsal ağ güvenliğini ve bakımını sağlamak. Ağ Güvenliği (Donanım)

AĞ GÜVENLİĞİ DERSİ. Donanımsal ağ güvenliğini ve bakımını sağlamak Yazılımsal ağ güvenliğini ve bakımını sağlamak. Ağ Güvenliği (Donanım) AĞ GÜVENLİĞİ DERSİ Dersin Modülleri Ağ Güvenliği (Donanım) Ağ Güvenliği (Yazılım) Kazandırılan Yeterlikler Donanımsal ağ güvenliğini ve bakımını sağlamak Yazılımsal ağ güvenliğini ve bakımını sağlamak

Detaylı

EKLER EK 12UY0106-5/A4-1:

EKLER EK 12UY0106-5/A4-1: Yayın Tarihi: 26/12/2012 Rev. :01 EKLER EK 12UY0106-5/A4-1: nin Kazandırılması için Tavsiye Edilen Eğitime İlişkin Bilgiler Bu birimin kazandırılması için aşağıda tanımlanan içeriğe sahip bir eğitim programının

Detaylı

Bilgisayar, elektronik bir cihazdır ve kendi belleğinde depolanan talimatları sırasıyla uygulayarak çalışır. İşler. Bilgi İşlem Çevrimi

Bilgisayar, elektronik bir cihazdır ve kendi belleğinde depolanan talimatları sırasıyla uygulayarak çalışır. İşler. Bilgi İşlem Çevrimi Bilgisayar nedir? Bilgisayar, elektronik bir cihazdır ve kendi belleğinde depolanan talimatları sırasıyla uygulayarak çalışır. Veriyi toplar (girdi) İşler Bilgi üretir (çıktı) Bilgi İşlem Çevrimi 1 Bir

Detaylı

Bilgisayar en yavaş parçası kadar hızlıdır!

Bilgisayar en yavaş parçası kadar hızlıdır! Donanım Bilgisayar en yavaş parçası kadar hızlıdır! Merkezi İşlem Birimi Kavramı (CPU) Bilgisayar içerisinde meydana gelen her türlü aritmetiksel, mantıksal ve karşılaştırma işlemlerinden sorumlu olan

Detaylı

Evrak Tarih ve Sayısı: 19/11/2014-491

Evrak Tarih ve Sayısı: 19/11/2014-491 Evrak Tarih ve Sayısı: 19/11/2014-491 Bu belge, 5070 sayılı Elektronik İmza Kanununa göre Güvenli Elektronik İmza ile imzalanmıştır. Evrak sorgulaması http://ebys.gop.edu.tr/envision/validate_doc.aspx?v=bek44ht6

Detaylı

EYLÜL 2012 DONANIM. Enformatik Bölümü

EYLÜL 2012 DONANIM. Enformatik Bölümü EYLÜL 2012 DONANIM İÇERİK 2 Bilgisayarın birimleri Giriş Çıkış Depolama İşlem Donanım bileşenleri ve çalışma prensipleri Yazılım nedir? Yazılım türleri nelerdir? Bilgisayarın Birimleri Sistem Birimleri

Detaylı

Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Bilgi teknolojileri ve Programcılığı Bölümü DERS 1 - BİLGİSAYAR VE ÇEVRE ÜNİTELERİ

Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Bilgi teknolojileri ve Programcılığı Bölümü DERS 1 - BİLGİSAYAR VE ÇEVRE ÜNİTELERİ Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Bilgi teknolojileri ve Programcılığı Bölümü DERS 1 - BİLGİSAYAR VE ÇEVRE ÜNİTELERİ Bilgisayar, kendine önceden yüklenmiş program gereğince

Detaylı

İşletim Sistemi. BTEP205 - İşletim Sistemleri

İşletim Sistemi. BTEP205 - İşletim Sistemleri İşletim Sistemi 2 İşletim sistemi (Operating System-OS), bilgisayar kullanıcısı ile bilgisayarı oluşturan donanım arasındaki iletişimi sağlayan ve uygulama programlarını çalıştırmaktan sorumlu olan sistem

Detaylı

Bölüm 1 Başlarken WindBOX

Bölüm 1 Başlarken WindBOX Bölüm 1 Başlarken WindBOX u satın aldığınız için tebrikler. Bu, ince sistem için en iyi tercihinizdir. Herhangi bir yerde kolaylıkla kurulabilir. Özelliği içinde bulunan platform, aynı zamanda size heyecan

Detaylı

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ VE YAZILIM

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ VE YAZILIM Bilgisayar : Kullanıcıdan aldığı bilgiyi işleyip, tekrar kullanıcaya sunan teknolojik alete denir.üç çeşit bilgisayar vardır.bunlar ; Masaüstü,Dizüstü,Tablet. Bilgisayarın Özellikleri : 1. Hızlıdır. 2.Hatasızdır.

Detaylı

3D Yazıcı Kablolama Kılavuzu

3D Yazıcı Kablolama Kılavuzu 3D Yazıcı Kablolama Kılavuzu Robit Teknoloji İçindekiler 1.1. Gerekli Parçalar... 2 1.2 Hazırlık... 6 1.2.1 Step Motor Sürücü Çiplerine Soğutucu Ekleme... 6 1.2.2 Jumperların Takılması... 8 1.3 Ana Kart

Detaylı

Endüstriyel Sensörler ve Uygulama Alanları Kalite kontrol amaçlı ölçme sistemleri, üretim ve montaj hatlarında imalat sürecinin en önemli aşamalarındandır. Günümüz teknolojisi mükemmelliği ve üretimdeki

Detaylı

Şekil1. Geri besleme eleman türleri

Şekil1. Geri besleme eleman türleri HIZ / KONUM GERİBESLEME ELEMANLARI Geribesleme elemanları bir servo sistemin, hızını, motor milinin bulunduğu konumu ve yükün bulunduğu konumu ölçmek ve belirlemek için kullanılır. Uygulamalarda kullanılan

Detaylı

Bilgisayar Ağları ve Türleri

Bilgisayar Ağları ve Türleri Bilgisayar Ağları ve Türleri Bilgisayar ağı, birbirlerine bağlı ve birbirleri arasında metin, ses, sabit ve hareketli görüntü aktarımı yapabilen bilgisayarların oluşturduğu yapıdır. Ağlar sadece bilgisayarlardan

Detaylı

Kuruluma başlamadan önce gerekli tüm bileşenlerin mevcut olup olmadığını kontrol edin. Kutuda şunlar bulunmalıdır:

Kuruluma başlamadan önce gerekli tüm bileşenlerin mevcut olup olmadığını kontrol edin. Kutuda şunlar bulunmalıdır: K A B L O S U Z N I - 7 0 7 5 0 3 N I - 7 0 7 5 0 7 N I - 7 0 7 5 0 8 1 PA K E T I N I Ç I N D E K I L E R 4 T E K N I K Ö Z E L L I K L E R 5 U Y G U L A M A Y E L PA Z E S I 6 P C / P C I K A R T I D

Detaylı

Çok işlevli USB Ağ Sunucusu Serileri

Çok işlevli USB Ağ Sunucusu Serileri Çok işlevli USB Ağ Sunucusu Serileri Hızlı Kurulum Kılavuzu Giriş Bu belge, Windows ortamında bir USB aygıt sunucusu gibi kullanılan Çok işlevli USB Ağ Sunucusunu kurmak ve yapılandırmak için gerekli olan

Detaylı

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir.

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir. 1.1.3. Scada Yazılımından Beklenenler Hızlı ve kolay uygulama tasarımı Dinamik grafik çizim araçları Çizim kütüphaneleri Alarm yönetimi Tarih bilgilerinin toplanması Rapor üretimi 1.1.4. Scada Sistemleri

Detaylı

Bilgi Teknolojisinin Temel Kavramları

Bilgi Teknolojisinin Temel Kavramları Bilgi Teknolojisinin Temel Kavramları 1. Günlük yaşantıda bilgisayar hangi alanlarda kullanılmaktadır? 2. Bilgisayarın farklı tip ve özellikte olmasının sebepleri neler olabilir? Donanım Yazılım Bilişim

Detaylı

MODBUS PROTOKOLÜ ÜZERİNDEN KABLOLU VE KABLOSUZ ENERJİ İZLEME SİSTEMİ

MODBUS PROTOKOLÜ ÜZERİNDEN KABLOLU VE KABLOSUZ ENERJİ İZLEME SİSTEMİ MODBUS PROTOKOLÜ ÜZERİNDEN KABLOLU VE KABLOSUZ ENERJİ İZLEME SİSTEMİ 192.168.1.0 Networkunda çalışan izleme sistemi PC Eth, TCP/IP Cihaz 1, Cihaz 2, Şekil-1 U 200 Şekil-1 deki örnek konfigürasyonda standart

Detaylı