DOGUMSAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA VE FETAL KARD YOLOJ K TARAMAYA GÜNCEL PRAT K YAKLAfiIMLAR Arda SAYGILI*

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "DOGUMSAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA VE FETAL KARD YOLOJ K TARAMAYA GÜNCEL PRAT K YAKLAfiIMLAR Arda SAYGILI*"

Transkript

1 DOGUMSAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA VE FETAL KARD YOLOJ K TARAMAYA GÜNCEL PRAT K YAKLAfiIMLAR Arda SAYGILI* Gebelik süreci yo un bir düfl sürecidir. Sa l kl ve mutlu bir yaflama bebe in haz rlanmas için fetusun sa l ile u raflan hekimlerin de çok ciddi görevlerinin oldu u dönemdir. Günümüzde fetal kardiyolojideki geliflmeler her geçen gün daha karmafl k sorunlara çözüm aramakta ve bulmaktad r. Do umsal kusurlar içinde en s k görüleni kalp hastal klar d r. Her 1000 canl do umdan 5 ila 8 oran nda görülmektedir[1,2]. Ailede herhangi bir risk fakörü olmasa bile görülmektedir. DSÖ nün 44 y ll k epidemiyolojik verilerine göre çocuk ölümlerinin %42 si do umsal kalp hastal klar (DKH) nedeniyledir [3]. Mortalitenin azalt lmas için do umdan sonra, yap sal bozukluklar n n acil cerrahi veya giriflimsel tedavileri gerçeklefltirilmesi gerekti inden prenatal tan yaflamsald r. Ülkemizde kaba bir hesaplama ile her y l bin çocuk kalp hastas olarak do maktad r. Bebek ölüm olas l n n yaklafl k %3 oldu u bilindi ine göre kalp hastal klar n n prenatal tan s ve önlenmesi programlar önem kazanmaktad r. Do umsal kalp hastal klar kromozom anomalilerinden 6,5 kat, nöral tüp defektlerinden 4 kat fazla görülmektedir [4,5]. Ekokardiyografik olarak kalbin yap sal hastal saptanan fetuslar n %15'ine bir kromozom anomalisi efllik edebilir[6]. Kromozom anormalli i olmayan ve DKH l olan fetüslerin %17 sinde ekstrakardiyak bir malformasyon olabilece i gösterilmifltir[7]. Do umsal kalp patolojilerinin erken saptanmas, çocuk ölümlerinin azalt lmas n, cerrahi ve medikal çözümlerin zaman nda gerçeklefltirilmesini sa layacakt r. Kalp hastal kl çocuklar n, yaflam kalitesi kötü ve yaflam s n r k sad r.yurdumuzda do umsal kalp hastal klar öksüz kalan hastal klar gurubunda yer almakta, prognozu belirsiz ve kalp cerrahi merkezlerinin de yetersizli i ile ulusal politika bekleyen di er sa l k problemlerinden birisini oluflturmaktad r. Prenatal tan da yo unlaflan yerel mültidisipliner iflbirli i çerçevesinde kurumlaflma ve örgütlenmeyi gerektirmektedir. Fetüste do umsal kalp hastal risk analizi ve yönetimi Do umsal kalp hastal klar genetik, herediter sendromlar, annenin metabolik, enfeksiyöz hastal klar, baz ilaç al mlar ile s k olarak görüldü ü bilinmekle birlikte, yüzde 70-90' çoklu nedenlere ba l geliflti i söylenmekte ancak nedenleri tam bilinmemektedir[1]. Çoklu nedenli, büyük oranda nedenleri bilinmeyen ayr ca en s k görülen do umsal kusur olma özelli i nedeniyle DKH lar kromozom anormallikleri veya ekstrakardiyak malformasyonlar ile olan yak n ba lant lar nedeni ile prenatal tan da önem kazanmaktad r[8-11]. Her gebelikte bu nedenle, bebe in kalp sa l üzerinde etkili olabilecek faktörlerin analizi yap lmal d r. Analiz aileye ve anneye ait öz geçmifl ve soy geçmiflinde yer alan hastal klar n tan narak risklerin saptanmas n takiben annede var olan ve sürekli ilaç kullanmay gerektiren hastal klar n yaratabilece i riskler göz önünde bulundurularak gerekli non teratojen tedavi alternatifleri ile düzenlemelerin yap lmas gereklidir. Örne in epilepsi tedavisi alan annede ilaçlar n daha az toksik olanlarla de ifltirilmesi ile gebeli in takip stratejisinin oluflturulmas yla bafllan r (Tablo.1). Sonra gebeli in oluflumu s ras nda oluflabilecek edinsel hastal klardan (örne in enfeksiyonlardan korunma), çevresel toksik ve teratojen ajanlardan uzak kalma gibi riski azaltan koruyucu tedbirlerin al nmas n içeren bilgilendirme gereklidir. Riski azaltt bilinen vitaminler kullan lmal d r. Folik asit, B6 ve B12 vitaminleri do umsal kalp hastal riskini de azaltmaktad r. Do umsal kalp hastal klar n n etyolojisi henüz ayd nlat lmam fl, mültifaktöryel nedenlerle oldu u genetik ve çevresel faktörlerin birlikte rol oynad bilinmektedir. Folik asit kullan m n n nöral tüp defektlerini azaltt in vitro çal flmalar d fl nda epidemiyolojik olarak gösterilmifl, ancak DKH lar n da önledi ine dair kan tlar son y llarda epidemiyolojik çal flmalarla da pekifltirilmektedir. Önce Macaristan da yap lan randomize çal flmayla gösterilmifl bunu di er çal flmalar izlemifltir. Genelde perinatoloji, çocuk ve fetal kardiyolojinin koru- * Pediatrik ve Fetal Kardiyoloji, Ac badem Hastanesi.

2 KL N K GEL fi M 23 Tablo.1 : Do umsal kalp hastal klar oluflumunda risk faktörleri [12-14]. Ailesel risk faktörleri: Annede DKH varsa risk 1/5 ve 1/20,babada DKH varsa risk 1/30,kardeflte DKH varsa 1/10-1/20,Otozomik dominant bir herediter durumda %50 oranda risk vard r. Anneye ait risk faktörleri: Metabolik hastal klar: Diyabet(Tip I nedeni ile insulin al m ), fenilketonuri Enfeksiyonlar: Parvovirus B19, koksaki, rubella Oto antikor varl : Anti R(SSA), Anti La (SSB) Kardiyak teratojen ilaç al m : Retinoidler, fenitoin, karbamazepin,lithium karbonat, valproik asid ve alkol al m. Artm fl risk faktörleri: Annede ileri yafl (>35 yafl), Üçlü testlerde artm fl Trizomi 21 ve 18 risk düzeyleri. Fetal risk faktörleri: Ekstrakardiyak anomaliler: Özellikle omphalosel, diafragma hernisi, duodenal atrezi, trakeosözefagial fistül, atnal böbrek, tek umbilikal arter, renal agenezi, kistik higroma. Kromozom anormallikleri: Anormal fetal karyotip, Down sendromu trizomi 18 ve 13, Turner sendromu ve kardiyofasiyal sendrom, Di George sendromu Nonimmun hydrops, Aritmiler( bradikardiler <100/dk, takikardiler >180/dk), s k ektopik at mlar, Anormal dört boflluk görüntüsü, anormal ç k m yolu görüntüsü, veya görülememesi. Kalp yetmezli i yapan durumlar: Tümörler, arteriovenöz fistüller, duktus venozusun olmamas, akardiyak ikizler, feto-fetal transfüzyon, anemi, monokorinonik ikizler. Ense kal nl nda artma: 14 gebelik haftas ndan önce 3.5 mm, gebelik haftas nda (menstrual yafla göre) 6.0 mm Di er genetik hastal klar: Hemen hemen fetusa ait her türlü anormalli in efllik etti i Marfan, Ellis-van Creveld, Holt-Oram, Noonan William's syndromlar mukopolisakkoridoz, VAC- TERL, tübero-skleroz, hipertrofik kardiyomyopati gibi hastal klar. yucu riskleri önleme ve ortadan kald rma stratejisi yoktur. Süre gelen çal flmalar gebelik öncesi folik asit al m - n n, düflük riskini ve nöral tüp defektini azaltmas n n yan s ra, kalp hastal klar n % oranda azaltt n göstermifltir. Birlikte B6 ve B12 al nmas ile riskin daha da azald de iflik çal flmalarla belirlenmifltir [15-17]. Ülkemizde ulusal sa l k politikas belirleyicileri bu konuda karar alma aflamas ndan flimdilik uzaktad rlar. Bu nedenle çocuk sahibi sürecinde olan bütün gebelerde folik asit kullan m yayg nlaflt r lmal d r. Fetal ekokardiyografi gebeli in hangi döneminde kimlere uygulanmal d r? Fetal ekokardiyografi rutin obstetrik inceleme yapan her kad n do um uzman n n dört boflluk veya büyük damarlarda herhangi bir flüpheli durum belirledi inde risk faktörü olsun olmas n bütün gebelere yap lmal d r. DKH saptanan gebeliklerin %70 inde herhangi bir risk saptanmad ndan fetal ekokardiyografi bütün gebeliklerde gereklidir [15-18]. Daha erken ve do ru tan ma sürecinin devam etti i günümüzde, ultrasonografi teknolojisindeki ilerlemelere paralel olarak gebelik haftas nda transvaginal yolla kalbin 4 boflluk görüntüsü elde edilebilmektedir. Gebeli in GH'lar nda transabdominal %76 ve transvaginal %95olguda kalp boflluklar ortaya konulabilmektedir. Baz major kalp anomalilerinin gebelik haftas nda (ektopia kordis, genifl sa atrium, atrioventriküler septal defekt) tan s konulan olgular yay nlanmaktad r. Genel olarak birleflilen ortak nokta gebelik haftas nda ortalama %90 oran n nda DKH belirlenebilmesidir [12,14, 18-22]. Riskli gebeliklerde fetal ekokardiografinin gebelik haftas nda transvajinal yolla yap lmas planlanabilir. Riskli gebelerde nc haftada transvajinal fetal ekokardiyografi yap lan bir çal flmada %70 duyarl l kta ve %98 özgüllükte tan konulabildi i gösterilmektedir[23]. Trans-abdominal yolla optimal görüntüleme gebelik haftalar nda elde edilebilir, ancak do umsal kalp hastal saptand nda genetik kromozomal haritan n net bilinmesi gerekti inden alt n standart fetal ekokardiyografinin gebelik haftas nda gerçeklefltirilmesi en ideal olarak gözükmektedir [18-23]. Kad n do um uzman fetal kalpte nelere bakmal d r? Çocuk kardiyoloji derne i fetal kardiyoloji çal flma gurubunun 2004 ve ISUOG un 2006 klavuzlar temel alarak anomali taramas na yönelik rutin fetal ultrasonografik incelemede kalp taramas nda dikkat edilecek noktalar afla- daki tabloda özetlenmifltir (Tablo -2) [12,14]. Genel olarak, normal kalp ekseni situsu ve pozisyonu belirlenir, kalp toraks n 1/3 ünü kaplar büyük k sm sa gö üs bofllu undad r. Normal bir kalpte her zaman dört boflluk vard r, hipertrofi ve perikardiyal effüzyon yoktur. Atriyumlar dengeli eflit boyutlarda foramen ovale kapakç sol atriyumda izlenir ve atriyumlar ay ran septumun primum bölümü her zaman vard r. Ventriküller dengeli eflit boyutlarda ve duvarda hipertrofi yoktur.sa ventrikülde apekse do ru moderatör bant izlenir.ventrikülleri ay - ran duvarda apeksten crux cordise herhangi bir defekt yoktur. Atriyo-ventriküler kapaklar serbest olarak aç l r. Triküspit kapak mitral kapa a göre apekse do ru daha afla düzeyde ventriküle yap fl kl k gösterir [13].

3 24 DOGUMSAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA VE FETAL KARD YOLOJ K TARAMAYA GÜNCEL PRAT K YAKLAfiIMLAR Tablo-2: Ultrasonografik incelemede kalp taramas na temel yaklafl m. Mide ve kalp fetusun sol taraf ndad r. Normal dört boflluk görüntüsü Boyutlar Kalp toraks n 1/3 ünü oluflturur. Pozisyon Septum orta hatta ortalama %45 derecelik aç dad r. Yap 2 atriyumun boflluklar eflit dengeli boyutlardad r. 2 ventrikülün boflluklar ve duvar kal nl klar normal eflit dengeli boyutlardad r. Atriyoventriküler kapaklar iki adet ve fonksiyoneldir. Crux cordis kabin çat s n n sa lam yerinde görülmelidir. Interventriküler septum apeksten crux cordise kadar sa lam defektsiz izlenmelidir. Foramen ovale atriyal septumun orta bölümünde ve çap en az septum uzunlu una 1/3 oran nda olmal d r. Fonksiyon Ventriküler deneli ve düzenli ritimde kas lmas izlenmelidir. Fetal kalbin ekokardiyografi ile de erlendirilmesine temel yaklafl m. Dört boflluk görüntüleme fetal kalp hastal klar n n tan nmas nda anahtar rol oynar. Ultrasonografik taramada önemli olan kalpte dört boflluk olup olmad ve boflluklar aras boyutlar n dengeli olup olmad n n bilinmesidir. Dört boflluk görüntüleme anatomik yap lar n optimal de- erlendirmesini sa lar %50-70 oran nda DKH tan s nda yard mc d r (4,24). Dört boflluk görüntü ile %0,2 oran nda görülen ventriküller aras dengenin bozulmas %60 do rulukla, ayr ca %0,3 oran nda rastlanan büyük damar patolojileri ise %90 do rulukla belirlenebilir [8,24,25]. Normal kalp gö üs bofllu unda önde solda yerleflmifltir, apeks orta hatta ortalama derecelik aç yaparak sola bakar. Kalbin yüzey alan ayn kesitte toraks yüzey alan na oran yaklafl k 1/3 orandad r (fiekil-1). fiekil 1 : 24. gebelik haftas nda normal dört boflluk görüntüsünda kalbin pozisonu : Kalp gö üs bofllu una 1/3 oranda solda, önde, ve orta hatta yerleflmifltir.(rv:sa ventrikül;lv: Sol ventrikül; LA: Sol atriyum; RA: Sa atriyum;ao: arta; VC: inferior vena kava.) Dört boflluk görüntüsünde dengeli iki ventrikül, boyutlar birbirine gebelik haftalar nda hemen hemen eflit, haftalarda sa ventrikülden biraz daha büyük oldu u (sa ventrikül/sol ventrikül oran <1,4 ) izlenir. E er bu oran 1.8 i aflarsa mutlaka DKH lar ndan flüphe edilmelidir.ventrikül duvar kal nl yaklafl k 2 mm ve perikardiyal s v kal nl ndan her zaman fazlad r [4,13]. Sa ventrikülde yer alan apikal moderator bant sa ventrikül ile sol ventrikül morfolojisinin birbirinden ay rt edilmesinde yol göstericidir. Ventrikülleri ay ran septum normal kalpte apeksten crux cordise kadar herhangi bir defekt içermez. Crux cordis atriyumlar ay ran septumun primum bölümü ile süreklilik gösterir, kalbin çat s n oluflturur olmamas atriyo-ventriküler kanal defektinin habercisi olabilir (fiekil-2). fiekil 2 : Dört boflluk görüntüsünde ventrikül boflluklar aras nda hemen hemen eflit denge sa ventrikülde moderatör bant izlenmekte. nterventriküler septumda defekt görülmemekte. (rv:sa ventrikül;lv:sol ventrikül; la: sol atriyum; ra: sa atriyum)

4 KL N K GEL fi M 25 Atriyumlar boyut ve çap olarak birbirlerine eflittir. nteratriyal septum üzerinde foramen ovale kapakc herzaman sol atriyumda izlenir. Foramen ovale septumun ortas nda yer al r apekse do ru altta defekt varsa crux cordis görüntülenemiyorsa ostium primum defekt, e er üst bölüm posterior rim yoksa sinus venosus tipi bir defektten flüphe edilir. Foramen ovale aç kl, kalpte sol ventrikülün dengeli geliflmesini sa lad ndan restriktif olmamas, interatriyal septum uzunlu unun en az 1/3 uzunlu u kadar ve atriyal kapakc n sol atriyuma do ru hareketli olmas gereklidir. Sistemik ve pulmoner venöz dönüfllerin do ru anatomik aç l mlar ayr ca incelenmelidir. Vena kava inferior her zaman sa atriyuma aç l r ayr ca vena kava süperior ve koroner sinüs sa atriyumda pulmoner venler sol atriyumdad r (fiekil 3). Dört boflluk görüntüleme ventrikül-arter iliflkisini, ventrikül ç k m yollar, Büyük arter kapaklar, büyük damar patolojileri, arkus aorta süreklili i, Duktus arteriosus, baz interventriküler septum defektlerini, sistemik ve pulmoner venöz dönüfl anomalilerini göstermekte yetersizdir. Büyük arterlerden aorta, sol ventrikülden anterior duvar interventriküler septumda olacak flekilde ç kar (fiekil 4,5). Aorta pulmoner arter ile çaprazlafl r ve arkus aortay oluflturur, buradan brakiyosefalik arter ve subklavyen arterler ç kar (fiekil-6). Mitral kapakla süreklilik iliflkisi içindedir. Ekokardiyografide aortik ve pulmoner annulus çaplar n n eflit dengede olup olmad ç k m yollar nda darl k olup olmad na ve damarlar aras çapraz iliflki olup olmad na bak lmal d r. Pulmoner arter, aortadan biraz büyük sa ve sol pulmoner arter ile duktus arteriosusu verir. Duktal arkus pulmoner arter ile inen aorta iliflkisinin birlikte görüntülenmesi ile belirlenebilir. Duktus arteriosus ve arkus aorta ayn çaplardad r (fiekil 4-6).Büyük damar ç k fllar fetus kalbini hangi aç dan gösteriyorsa de erlendirmek yeterlidir, flematik kalp görüntü eksenlerini elde etmek her zaman kolay olmayabilir. Genelde teknik olarak dört boflluk görüntü elde edildikten sonra probun anterior ve posterior hareketleri ç k m yollar n gösterir. Rutin dört boflluk görüntüleme ile %93 oran nda yeterli inceleme olana verir. Sol ventrikül ç k m yolu % 4.2, sa ventrikül ç k m yolu % 1,6, iki ç k m yolunun da birlikte %1.3 oranlar nda görülmeme ihtimali vard r[13].dört boflluktaki herhangi bir anormallik durumunda veya büyük damar ç k fllar n n da görüntülenmemesi mutlaka fetal ekokardiyografi gerektirir. fiekil 3 : Dört boflluk görüntüsünde atriyum boflluklar aras nda hemen hemen eflit denge izlenmekte. nteratriyal septum orta hatt nda foramen ovale ve sol atriyumda kapakç - izlenmekte, ayr ca sol atriyuma iki pulmoner ven aç l fl izlenmekte (rv:sa ventrikül;lv: sol ventrikül; la: sol atriyum; ra: sa atriyum,fo: foramen ovale, pv:pulmoner ven) Ventriküller ile atriyumlar, solda mitral sa da triküspit kapak ay r r. Triküspit ve mitral kapak ayn eflit düzlemde de ildir. Triküspit kapak sa ventrikül apeksine do ru daha afla da yap flm flt r. Triküspit kapak papiller adaleleri sa ventrikül apeksine, Mitral kapak adaleleri sol ventrikül posterior duvar na yap fl rlar. fiekil 4 : Farkl eksenlerden sa ventrikül ç k m yolunun izlenmesi. Görüntülerde darl k olmad görülmekte ayr ca aorta ve pulmoner arter çapraz seyretmedi i k sa eksende izlenmektedir. (rv:sa ventrikül; ra: sa atriyum, ao: aorta, pa: pulmoner arter)

5 26 DOGUMSAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA VE FETAL KARD YOLOJ K TARAMAYA GÜNCEL PRAT K YAKLAfiIMLAR fiekil 5 : Sol ventrikül ç k m yolu farkl aç larla görülmekte (lv :sol ventrikül; rv:sa ventrikül; la: sol atriyum ra: sa atriyum, ao: aorta,) fiekil 6 : Arkus aorta kesintisiz ve koarktasyonsuz izlenmekte, aortadan brakiyosefalik arter ve subklavyen arterlerin ç k fl ve vena kavainferiorun sa atriyuma aç l fl izlenmekte (aao: ç kan aorta, dao: inen aorta, bca: brakiyosefalik arter, sca: subklavyen arter) DKH tan s alan fetus, multidisipliner yaklafl mla genetik ve ekstakardiyak risk faktörlerinin netlefltirlmesini takiben yasal s n rlarda sonlad r lma veya takip ve tedavi sürecinin organizasyonunu gerektirir.do umdan sonra, yap - sal bozukluklar n n cerrahi veya giriflimsel tedavileri gerçeklefltirilmesi planlan r. Fetal dolafl m n do umla birlikte ortadan kalkmas ile çocuk postnatal yaflamda dengesini patolojik bir tabloda sa lamaya çal fl r. Bazen sessiz ve derin bazen de ani, a r tablolarda karfl m za ç kar. Do- umsal kalp hastal klar n n %20 si do umdan sonra acil cerrahi müdahale gerektirir.çocuk kalp cerrahisi ve kardiyolojisi olan merkezde anneyle birlikte in-utero transferle birlikte bebe e do ar do maz müdahalelerin baz kalp hastal klar nda yaflam flans n de ifltirece i unutulmamal d r [26,27]. KAYNAKLAR: 1. Allan LD. The normal fetal heart in Textbook of fetal cardiology, First Ed.London.Greenwich Medical Media Limited 2000, pp Hoffman JI, Kaplan S. The incidence of congenital heart disease.j Am Coll Cardiol 2002;39: Rosano A, Botto LD, Botting B, Mastroiacovo P. Infant mortality and congenital anomalies from 1950 to 1994: an international perspective. J Epidemiol Community Health 2000;54: David N. Les anomalies des quatre cavités. In Echographie F?tale. Paris, Masson 1996, pp: Yagel S, Weissmann A, Rotstein, Manor M, Hegesh J, Anteby E, Lipitz S, Achiron R. Congenital heart defects.natural course and in utero development. Circulation 1997; 96: Lin AE. Congenital heart defects in chromosome abnormality syndromes. In Emmanouilides GC, Allen HD, Reimenschneider TA, Gutgesell HP. Heart disease in infants, children, and adolescents. Baltimore, Williams & Wilkins 1995, pp: Khoshnood B, DeVigan C, Vodovar V, Goujard J, Lhomme A, Bonnet D, Goffinet F.Trends in prenatal diagnosis,pregnancy termination, and perinatal mortality of newborns with congenital heart disease in France, : a population-based evaluation.pediatrics2005;115: Allan LD. Antenatal diagnosis of heart disease. Heart 2000; 83: Wren C, Richmond S, Donaldson L. Temporal variability in birth prevalence of cardiovascular malformations. Heart 2000;83: Meberg A, Otterstad JE, Froland G, Lindberg H, Sorland SJ. Outcome of congenital heart defects a population-based study. Acta Paediatr 2000; 89: Cuneo BF, Curran LF, Davis N, Elrad H. Trends in prenatal diagnosis of critical cardiac defects in an integrated obstetric and pediatric cardiac imaging center. J Perinatol 2004; 24: The ISUOG guidelines.cardiac screening examination of the fetus: guidelines for performing the basic and extended basic cardiac scan Ultrasound Obstet Gynecol 2006; 27: Lee W, Comstock C H. Prenatal Diagnosis of Congenital Heart Disease: Where Are We Now? Ultrasound Clin Allen L, Dangel J, Fesslova V, and all.recommendations for the practice of ftal cardiology in Europe.Cardiol Young 2004;14: Huhta JC, Linask K, Bailey L.Recent advances in the prevention of congenital heart disease.curr OpinPediatr 2006:18;484-9

6 KL N K GEL fi M Van Beynum IM, Kapusta L, den Heijer M, Vermeulen SH, Kouwenberg M, Daniëls O,Blom HJ.Maternal MTHFR 677C>T is a risk factor for congenital heart defects: effect modification by periconceptional folate supplementation.eur Heart J. 2006;27: Czeizel AE, Dobo M, Vargha P. Hungarian cohortcontrolled trial of periconceptional multivitamin supplementation shows a reduction in certain congenital abnormalities. Birth Defects Res (Part A) 2004;70: Schleich JM, Almagne C.Fetal echocardiography.arch Pediatr 1998;8: Sayg l A, Y lmaz ES, Barutçu Ö, Tokel K. Fetal kalbin de erlendirilmesinde transvaginal ekokardiyografinin etkinli i. Perinatoloji Dergisi 2001:9; Achiron R, Rotstein Z, Lipitz S, Mashiach S, Hegesh J. First trimester diagnosis of fetal congenital heart disease by transvaginal ultrasonography. Obstet Gynecol 1994; 84: Carvalho JS. Fetal heart scanning in the first trimester. Prenat Diagn 2004; 24: Carvalho JS,Moscoso G, Tekay A, Campbell S, Thilganathan B,Shinebourne EA. Clinical impact of first and early second trimester fetal echocardiography on high risk pregnancies. Heart 2004; 90: McAuliffe F.M,Trines J, Nield L.E,Chitayat D, Jaeggi E, Hornberger L K. Early fetal echocardiography a reliable prenatal diagnosis tool. American Journal of Obstetrics and Gynecology.2005:193; Montaña E, Khoury MJ, Cragan JD, Sharma S, Dhar P, Fyfe D.Trends and outcomes after prenatal diagnosis of congenital cardiac malformations by fetal echocardiography in a well defined birth population, Atlanta, Georgia, J Am Coll Cardiol. 1996; 28: Oggè G, Gaglioti P, Maccanti S, Faggiano F, Todros T.Prenatal screening for congenital heart disease with four-chamber and outflow-tract views: a multicenter study.ultrasound Obstet Gynecol ;28: Sayg l A, Mercan fi, Tokel K, Barutçu Ö, Varan B, Afllamac S, Ünlü C. Antenatal tan s konulan kritik pulmoner valvuler stenoz olgusunda postnatal seyir ve tedavide multi-disipliner iflbirli i. Klinik Bilimler & Doktor ;8: Bonnet D, Coltri A, Butera G, Fermont L, Le Bidois J, Aggoun Y,et al. Prenatal diagnosis of transposition of the great vessels reduces neonatal morbidity and mortality. Arch Mal Coeur Vaiss.1999;92:

KONGENİTAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA. Doç. Dr. Kemal Nişli İTF Pediatrik Kardiyoloji

KONGENİTAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA. Doç. Dr. Kemal Nişli İTF Pediatrik Kardiyoloji KONGENİTAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA Doç. Dr. Kemal Nişli İTF Pediatrik Kardiyoloji Doğumsal kalp hastalığının sıklığı % 0.9 Ciddi anomali % 0.3 Her yıl 1.2 milyon kalp hastası bebek dünyaya gelmekte

Detaylı

BALIK YAĞI MI BALIK MI?

BALIK YAĞI MI BALIK MI? BALIK YAĞI MI BALIK MI? Son yıllarda balık yağı ile ilgili kalp damar hastalıklarından tutun da romatizma, şizofreni, AIDS gibi hastalıklarda balık yağının kullanılmasının yararları üzerine çok sayıda

Detaylı

Temel Fetal Kalp Taraması

Temel Fetal Kalp Taraması 13 Nisan 2012 Edirne Temel Fetal Kalp Taraması Doç. Dr. İsmail Özdemir www.drismailozdemir.com Fetal kalp muayenesi Temel fetal kalp taraması Situs + Kalp-toraks yerleşimi + Dört kadran Genişletilmiş kalp

Detaylı

Kent Hastanesi, Hepimizden Önce Çocuklarımızın Hastanesi!

Kent Hastanesi, Hepimizden Önce Çocuklarımızın Hastanesi! Kent Hastanesi, Hepimizden Önce Çocuklarımızın Hastanesi! www.kenthospital.com Kent Hastanesi, hepimizden önce çocuklarımızın hastanesi! Çünkü, çocuklarımız, hepimizin geleceği! Kuruluşumuzdan bu yana

Detaylı

Bebekte doğum öncesinde kromozomsal ve genetik anormalliklerin tespiti amacıyla yapılır.

Bebekte doğum öncesinde kromozomsal ve genetik anormalliklerin tespiti amacıyla yapılır. AMNİYOSENTEZ Gebelik sırasına bebeğin genetik hastalıkları ve doğumsal anormalliklerini tespit amacıyla doğum kesesinden alınan sıvının incelenmesidir. Doğum kesesinden alınan küçük miktarda sıvıdan çalışılan

Detaylı

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Deomed Medikal Yay nc l k Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Birinci bask Deomed, 2009. 62

Detaylı

18-22 HAFTA RUTİN FETAL ULTRASONOGRAFİ

18-22 HAFTA RUTİN FETAL ULTRASONOGRAFİ 18-22 HAFTA RUTİN FETAL ULTRASONOGRAFİ Doç. Dr. Ahmet GÜL TJOD İstanbul Şubesi Perinatoloji Kliniği, İstanbul Bakırköy Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları EAH ÖNEMLİ NOTLAR AMAÇ: 18-22 hafta temel fetal

Detaylı

ASD, AVSD, VSD. Doç. Dr. Halil Aslan Kanuni Sultan Süleyman EAH Perinatoloji Kliniği

ASD, AVSD, VSD. Doç. Dr. Halil Aslan Kanuni Sultan Süleyman EAH Perinatoloji Kliniği ASD, AVSD, VSD Doç. Dr. Halil Aslan Kanuni Sultan Süleyman EAH Perinatoloji Kliniği Embriyoloji Atrial Septum Defekti: Anatomi Sağ ve sol atriumlar arası komünikasyonlar İnsidans: 1/1500 canlı doğum Tüm

Detaylı

Amniyosentezden önce bir şansınız daha var!

Amniyosentezden önce bir şansınız daha var! Hassasiyeti YÜKSEK ve GÜVENİLİR Bir Tarama Testi Fetal trizomilerin taranması ve Y kromozomunun değerlendirilmesinde kullanılan son derece gelişmiş bir kan testi Amniyosentezden önce bir şansınız daha

Detaylı

ACOG DİYOR Kİ; DOĞUM TARİHİ TAHMİN METODU. Özeti Yapan: Dr. Esra Esim Büyükbayrak ÖZET

ACOG DİYOR Kİ; DOĞUM TARİHİ TAHMİN METODU. Özeti Yapan: Dr. Esra Esim Büyükbayrak ÖZET ACOG DİYOR Kİ; DOĞUM TARİHİ TAHMİN METODU Özeti Yapan: Dr. Esra Esim Büyükbayrak ÖZET Gebeliğin doğru tarihlendirilmesi sonuçları iyileştirmek açısından oldukça önemlidir ve ayrıca halk sağlığı ve araştırmalar

Detaylı

APAH: konjenital kalp hastalığı. Prof. Dr. Sanem Nalbantgil Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD 2015 ADHAD 2. PAH OKULU

APAH: konjenital kalp hastalığı. Prof. Dr. Sanem Nalbantgil Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD 2015 ADHAD 2. PAH OKULU APAH: konjenital kalp hastalığı Prof. Dr. Sanem Nalbantgil Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD 2015 ADHAD 2. PAH OKULU Klinik Sınıflama 2009 Eisenmenger Sendromu ve sistemik komplikasyonlar European

Detaylı

Kalp ve Damar Gelişim Anomalileri. Prof Dr. Murat AKKUŞ

Kalp ve Damar Gelişim Anomalileri. Prof Dr. Murat AKKUŞ Kalp ve Damar Gelişim Anomalileri Prof Dr. Murat AKKUŞ Kalp ve büyük damar anomalileri Her 1.000 doğumdan 6 8 i CHD (Congenital Heart Disease) Tek gen / kromozomal defektler (%8) Teratojenler (rubella

Detaylı

Duygu TÜRKBEY, Tuğba YILDIRIM, Ekin Kaya ġġmġek, Yasin ÜYEL. DanıĢman: Murat ÖZKAN ÖZET

Duygu TÜRKBEY, Tuğba YILDIRIM, Ekin Kaya ġġmġek, Yasin ÜYEL. DanıĢman: Murat ÖZKAN ÖZET PULMONER HĠPERTANSĠYONU OLAN DOĞUMSAL KALP HASTALARINDA DOWN SENDROMUNUN POSTOPERATĠF ENTÜBASYON SÜRESĠ, YOĞUN BAKIM KALIġ SÜRESĠ VE HASTANEDE KALIġ SÜRESĠ ÜZERĠNE ETKĠLERĠNĠN ARAġTIRILMASI Duygu TÜRKBEY,

Detaylı

HİÇBİR KADIN YAŞAM VERİRKEN ÖLMEMELİ! GÜVENLİ ANNELİK. Doç. Dr. Günay SAKA MAYIS 2011

HİÇBİR KADIN YAŞAM VERİRKEN ÖLMEMELİ! GÜVENLİ ANNELİK. Doç. Dr. Günay SAKA MAYIS 2011 HİÇBİR KADIN YAŞAM VERİRKEN ÖLMEMELİ! GÜVENLİ ANNELİK Doç. Dr. Günay SAKA MAYIS 2011 1 GÜVENLİ ANNELİK GİRİŞİMİ Yüksek maternal mortalite ve morbiditeyi azaltmak için, 1987 yılında DSÖ öncülüğünde Nairobi

Detaylı

EBSTEİN ANOMALİSİ. Uzm. Dr. İhsan Alur

EBSTEİN ANOMALİSİ. Uzm. Dr. İhsan Alur EBSTEİN ANOMALİSİ Uzm. Dr. İhsan Alur 1866 da W. Ebstein tarafından tanımlandı. 1964 te Lillehei tarafından ilk başarılı valvuloplasti ameliyatı yapıldı. Triküspit kapağın septal ve posterior lifletlerinin

Detaylı

PERİNATOLOJİ ve ÖNLENEBİLİR ANNE ÖLÜMLERİ. Dr. Şevki ÇELEN ZTB Kadın Sağlığı EAH Perinatoloji Kliniği

PERİNATOLOJİ ve ÖNLENEBİLİR ANNE ÖLÜMLERİ. Dr. Şevki ÇELEN ZTB Kadın Sağlığı EAH Perinatoloji Kliniği PERİNATOLOJİ ve ÖNLENEBİLİR ANNE ÖLÜMLERİ Dr. Şevki ÇELEN ZTB Kadın Sağlığı EAH Perinatoloji Kliniği Perinatoloji Yüksek riskli gebelik Maternal ve fetal sağlığı tehdit eden, mortalite ve morbidite olasılığını

Detaylı

Doğumsal kalp hastalığı ve PAH. Dr. Gülten TAÇOY Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı

Doğumsal kalp hastalığı ve PAH. Dr. Gülten TAÇOY Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Doğumsal kalp hastalığı ve PAH Dr. Gülten TAÇOY Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı 39 y kadın hasta Nefes darlığı, morarma ile başvurdu. 22 y iken (17 sene önce 1998) gebeliğin 3.

Detaylı

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Deomed Medikal Yay nc l k Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Birinci bask Deomed, 2009. çindekiler

Detaylı

Universitäts-Frauenklinik Essen

Universitäts-Frauenklinik Essen Universitäts-Frauenklinik Essen Prenatal ve Fetal Tıp Merkezi 1. Seviye Perinatoloji Merkezi Sayın meslektaşım, Sevgili ebeveynler, Üniversitemizin prenatal tıp polikliniği sizlere fetal tıbbın gerektirdiği

Detaylı

Renovasküler Hipertansiyonda Doppler US

Renovasküler Hipertansiyonda Doppler US Renovasküler Hipertansiyonda Doppler US Dr. Süha Süreyya Özbek Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji Anabilim Dalı İzmir Öğrenim Hedefleri Renovasküler Hastalık Doppler teknik, püf noktası ve tuzaklar

Detaylı

NIPT güncel T 21 tarama protokollerine nasıl entegre edilmeli. Dr. H. Fehmi Yazıcıoğlu Perinatolog

NIPT güncel T 21 tarama protokollerine nasıl entegre edilmeli. Dr. H. Fehmi Yazıcıoğlu Perinatolog NIPT güncel T 21 tarama protokollerine nasıl entegre edilmeli Dr. H. Fehmi Yazıcıoğlu Perinatolog İlk Üçay tarama testi/4 lü test >1/100 Invasif test >1/1000 1/100-1/1000 Genetik sonogram Major Anomali/Güçlü

Detaylı

Konjenital Kalp Cerrahisinde Periferik Venöz Basınç Santral Venöz Basınca Alterna=f Olabilir Mi?

Konjenital Kalp Cerrahisinde Periferik Venöz Basınç Santral Venöz Basınca Alterna=f Olabilir Mi? Konjenital Kalp Cerrahisinde Periferik Venöz Basınç Santral Venöz Basınca Alterna=f Olabilir Mi? Onur IŞIK 1, Cengiz SAHUTOĞLU 2, Zeliha Korkmaz DİŞLİ 3, İsmail AYTAÇ 1, Olcay Murat Dişli 4, Ali KUTSAL

Detaylı

Konjenital Kalp Hastalarýna Eþlik Eden Üriner Sistem Anomalilerinin Tanýsýnda Sineürografi ve Renal Ultrasonografinin Yeri

Konjenital Kalp Hastalarýna Eþlik Eden Üriner Sistem Anomalilerinin Tanýsýnda Sineürografi ve Renal Ultrasonografinin Yeri ARAÞTIRMALAR (Research Reports) Konjenital Kalp Hastalarýna Eþlik Eden Üriner Sistem Anomalilerinin Tanýsýnda Sineürografi ve Renal Ultrasonografinin Yeri Role of Cineangiography and Renal Ultrasonography

Detaylı

Girifl Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) Ecz. Neslihan Güleno lu

Girifl Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) Ecz. Neslihan Güleno lu G R fi Girifl Bu kitapç k Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) taraf ndan, befleri t bbi ürünlerin güvenlili inin izlenmesi ve de erlendirilmesi hakk

Detaylı

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir.

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENFOMA LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENF SİSTEMİ NEDİR? Lenf sistemi vücuttaki akkan dolaşım sistemidir. Lenf yolu damarlarındaki bağışıklık hücreleri,

Detaylı

Kardiyak Resenkronizasyon Tedavisi (CRT)

Kardiyak Resenkronizasyon Tedavisi (CRT) Kardiyak Resenkronizasyon Tedavisi (CRT) Dr. Sabri Demircan Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji ABD September 20, 2014 Kardiyoloji Semineri 2009 1 Kalp Yetersizliğinin Ciddiyeti Ölüm Nedenleri

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI SÜLEYMANİYE KADIN HASTALIKLARI ve DOĞUM EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI SÜLEYMANİYE KADIN HASTALIKLARI ve DOĞUM EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI SÜLEYMANİYE KADIN HASTALIKLARI ve DOĞUM EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ HASTANEMİZ GEBE POPULASYONUNUN GENİŞLETİLMİŞ FETAL KALP TARAMASI PROTOKOLÜ İLE TARANMASIYLA ELDE EDİLEN SONUÇLAR

Detaylı

Gebelikte Viral Enfeksiyonlar

Gebelikte Viral Enfeksiyonlar Gebelikte Viral Enfeksiyonlar Prof. Dr. Sabahattin ALTUNYURT Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Perinatoloji BD 2016 İzmir Gebelikte Viral Enfeksiyonlar Gebelikte geçirilen

Detaylı

Şeker Hastalığı Nedir? Neden Önemlidir?

Şeker Hastalığı Nedir? Neden Önemlidir? Aile Hekimliği Sürekli Mesleki Gelişim Programı Hayatınız boyunca öngöremediğiniz ve hayat kalitenizi düşürecek pek çok sorun yaşayabilirsiniz. Şeker hastalığı(kısa olarak Diyabet diyebiliriz) ve obezite

Detaylı

Tip-1 Konjenital Kistik Adenomatoid Malformasyonlu Bir Olgunun Prenatal Tan s ve Yönetimi

Tip-1 Konjenital Kistik Adenomatoid Malformasyonlu Bir Olgunun Prenatal Tan s ve Yönetimi 18 Perinatoloji Dergisi Cilt: 18, Say : 1/Nisan 2010 e-adres: http://www.perinataldergi.com/20100181004 Tip-1 Konjenital Kistik Adenomatoid Malformasyonlu Bir Olgunun Prenatal Tan s ve Yönetimi Mertihan

Detaylı

Deomed Medikal Yay nc l k

Deomed Medikal Yay nc l k Deomed Medikal Yay nc l k Schiltenwolf / Henningsen Muskuloskeletal A r lar Biyopsikososyal Yaklafl mla Tan ve Tedavi Türkçe Editörü / M. Sar do an Çeviri / A. Kasabal gil 16.5 x 24 cm, XVI + 320 Sayfa

Detaylı

BİRLEŞİK PRENATAL TARAMA TESTLERİ. Dr. Alev Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu

BİRLEŞİK PRENATAL TARAMA TESTLERİ. Dr. Alev Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu BİRLEŞİK PRENATAL TARAMA TESTLERİ Dr. Alev Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu Prenatal tarama testleri kavramları Tarama testi: Normal vakalarda anormal sonuçlar, hasta vakalarda normal sonuçlar elde edilebilir.

Detaylı

UZMANLAR İÇİN AKTİVİTE KARNESİ KİŞİSEL BİLGİLER Ünvanı, adı ve soyadı Doğum yeri ve tarihi Medeni durumu Bildiği yabancı dil / diller ve derecesi Yazışma adresi ŀ Telefon Elektronik posta adresi EĞİTİMİ

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALİMATI TİSİNON 10 mg kapsül Ağızdan alınır. Her kapsül; Etkin madde: 10 mg nitisinon Yardımcı maddeler: Prejelatinize nişasta ve opak beyaz gövde / opak lacivert kapak No:3 sert jelatin kapsül

Detaylı

ÖNSÖZ. Dr. Alfred Abuhamad, Norfolk, Virginia. Dr. Rabih Chaoui, Berlin, Almanya

ÖNSÖZ. Dr. Alfred Abuhamad, Norfolk, Virginia. Dr. Rabih Chaoui, Berlin, Almanya ÖNSÖZ F etal kardiyolojinin bu önemli ve h zla geliflen alan nda yo un bir çal flma ve iflbirli i sonucunda ortaya ç kan Fetal Ekorkardiyografi Pratik K lavuzu: Normal ve Anormal Kalp eserinin ikinci bask

Detaylı

Yönetici tarafından yazıldı Perşembe, 05 Kasım 2009 04:07 - Son Güncelleme Perşembe, 05 Kasım 2009 04:29

Yönetici tarafından yazıldı Perşembe, 05 Kasım 2009 04:07 - Son Güncelleme Perşembe, 05 Kasım 2009 04:29 Dünyanın Derdi Depresyon Dünyada 120 milyon kişi depresyonda. 185 ülkenin verilerine göre 2020 yılında kalp hastalıklarından sonra ikinci sırada depresyon olacak. İSTANBUL - Türkiye psikiyatri Derneği'nin

Detaylı

ÇOCUK KALP VE DAMAR CERRAHİSİ

ÇOCUK KALP VE DAMAR CERRAHİSİ Tıpta Uzmanlık Kurulu (TUK), uzmanlık eğitiminde kullanılmak üzere çekirdek müfredat ve standartları belirlemek için Tıpta Uzmanlık Kurulu Müfredat Oluşturma ve Standart Belirleme Sistemi (TUKMOS) çerçevesinde

Detaylı

KULLANMA TALİMATI FERICOSE

KULLANMA TALİMATI FERICOSE KULLANMA TALİMATI FERICOSE 100mg/5ml İ.V. Enjeksiyonluk Çözelti İçeren Ampul Damar içine uygulanır. Etkin madde: 5 ml lik her bir ampul, 100 mg (20 mg/ml) elementer demire eşdeğer 2700 mg demir hidroksit

Detaylı

Biyokimyasal Aneuploidi Taraması

Biyokimyasal Aneuploidi Taraması Biyokimyasal Aneuploidi Taraması Doç. Dr. İsmail Özdemir Medicana International Beylikdüzü-İstanbul Konjenital anomali ~ % 0.6 Kromozom anomalisi ~ % 1 Tek gen hastalıkları ~ % 1 Multifaktoriel/poligenik

Detaylı

Ankara Dışkapı Çocuk Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Yenidoğan Yoğun Bakım ünitesi 3

Ankara Dışkapı Çocuk Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Yenidoğan Yoğun Bakım ünitesi 3 Orjinal Makale / Original Articles Geliş Tarihi / Received: 07..009 Kabul Tarihi / Accepted: 0.0.00 Türkiye Çocuk Hast. Derg. / Turkish J. Pediatr. Dis. 00; 4(): -9 YENİDOĞAN YOĞUN BAKIM ÜNİTESİNDEKİ 9

Detaylı

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR Hepatit C nedir? Hepatit C virüsünün neden olduğu karaciğer hastalığıdır. Hepatit C hastalığı olarak bilinir ve %70 kronikleşir, siroz, karaciğer yetmezliği, karaciğer kanseri

Detaylı

308 Perinatoloji Dergisi Cilt: 10, Say : 4/Aral k 2002 Derleme Fetal Ekokardiografi: Prenatal Tan Perspektifinden De erlendirme H. Fehmi Yaz c o lu Süleymaniye Kad n Hastal klar ve Do um E itim ve Araflt

Detaylı

Sizinle araştırmalar bir adım daha ileriye gidecek. Hastalara ait veri ve tahlillerin kullanılması hakkında bilgiler

Sizinle araştırmalar bir adım daha ileriye gidecek. Hastalara ait veri ve tahlillerin kullanılması hakkında bilgiler Sizinle araştırmalar bir adım daha ileriye gidecek Hastalara ait veri ve tahlillerin kullanılması hakkında bilgiler Sayın hast, Hastalıkların teşhisi ve tedavisinde son on yılda çok büyük gelişmeler kaydedildi.

Detaylı

Gebelikte Astım Yönetimi. Dr. Dilşad Mungan Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları ABD İmmünoloji ve Allerji BD

Gebelikte Astım Yönetimi. Dr. Dilşad Mungan Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları ABD İmmünoloji ve Allerji BD Gebelikte Astım Yönetimi Dr. Dilşad Mungan Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları ABD İmmünoloji ve Allerji BD ık Kadın Doğum uzmanları hangi koşullarda astımlı hasta ile karşılaşırlar? Astımlı

Detaylı

Prof Dr Rıza Madazlı Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı

Prof Dr Rıza Madazlı Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Prof Dr Rıza Madazlı Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Preeklampsi Hipertansiyon (>140/ 90) ve Proteinüri (>0.3 g / 24-s) > 20 gebelik hafta En sık medikal komplikasyon

Detaylı

VUR de VCUG Ne Zaman, Kime?

VUR de VCUG Ne Zaman, Kime? Ulusal Bilinçle Güncel Üroloji VUR de VCUG Ne Zaman, Kime? Doç. Dr. Selçuk Yücel Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Üroloji Anabilim Dalı, Çocuk Ürolojisi Bilim Dalı Antalya Ulusal Bilinçle Güncel Üroloji

Detaylı

Fetal Atrial Flatterli Bir Olguda Sotalol Tedavisi

Fetal Atrial Flatterli Bir Olguda Sotalol Tedavisi 104 Perinatoloji Dergisi Cilt: 16, Say : 3/Aral k 2008 e-adres: http://www.perinataldergi.com/20080163005 Fetal Atrial Flatterli Bir Olguda Sotalol Tedavisi Ebru Dikensoy 1, Osman Baflp nar 2, Özcan Balat

Detaylı

Çocuk Mucizesi. Anne-baba adayları için bilgiler

Çocuk Mucizesi. Anne-baba adayları için bilgiler Çocuk Mucizesi. Anne-baba adayları için bilgiler Sevgili anne-baba adayları, çocuğunuza hangi ismi vereceğinizi mutlaka düşünmüşsünüzdür. Çünkü, isim de onun eşsizliğinin bir ifadesidir. Her insan başkadır.

Detaylı

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Hmfl. Sevgili GÜREL Emekli, Ac badem Sa l k Grubu Ac badem Hastanesi, Merkezi Sterilizasyon Ünitesi, STANBUL e-posta: sgurkan@asg.com.tr H

Detaylı

1. Trimester Tarama Testlerinde Güncel Durum. Dr.H. Berkan SAYAL N.E.Ü. Meram Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD. Perinatoloji BD.

1. Trimester Tarama Testlerinde Güncel Durum. Dr.H. Berkan SAYAL N.E.Ü. Meram Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD. Perinatoloji BD. 1. Trimester Tarama Testlerinde Güncel Durum Dr.H. Berkan SAYAL N.E.Ü. Meram Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD. Perinatoloji BD. Tarama Testlerine Neden İhtiyaç Duyulur? Hastalığın artan prevalansı

Detaylı

standartlar Standartlar ve Sertifikalar sertifika

standartlar Standartlar ve Sertifikalar sertifika standartlar Standartlar ve Sertifikalar sertifika Standartlar ve Sertifikalar.1. Genel Önceki bölümlerde paslanmaz çeliklere ait pek çok özellikler, standartlar ve karfl l klar hakk nda baz bilgiler verilmiflti.

Detaylı

Fetal Kalbin De erlendirilmesinde Transvaginal Ekokardiyografinin Etkinli i

Fetal Kalbin De erlendirilmesinde Transvaginal Ekokardiyografinin Etkinli i Perinatoloji Dergisi Cilt: 9, Say : 4/Aral k 2001 235 Fetal Kalbin De erlendirilmesinde Transvaginal Ekokardiyografinin Etkinli i Arda SAYGILI, Esra SAYGILI YILMAZ, Özlem BARUTÇU, Kürflat TOKEL Baflkent

Detaylı

KROMOZOM ANOMALİLERİNDE YENİ BELİRTEÇLER. Doç.Dr.SEMİH TUĞRUL Medistate Kavacık Hastanesi

KROMOZOM ANOMALİLERİNDE YENİ BELİRTEÇLER. Doç.Dr.SEMİH TUĞRUL Medistate Kavacık Hastanesi KROMOZOM ANOMALİLERİNDE YENİ BELİRTEÇLER Doç.Dr.SEMİH TUĞRUL Medistate Kavacık Hastanesi Kromozom anomalileri tarama 1970 lerde: Maternal yaş 1980 lerde: Maternal serum biyokimya + detaylı ikinci trimester

Detaylı

Zika Virüs: Panik Olmayalım, Akıllı Olalım / Cavit Işık Yavuz

Zika Virüs: Panik Olmayalım, Akıllı Olalım / Cavit Işık Yavuz Zika Virüs: Panik Olmayalım, Akıllı Olalım / Cavit Işık Yavuz Dünya Sağlık Örgütü 1 Şubat günü bir halk sağlığı acili uyarısı yaptı. Bu uyarı uluslararası düzeyde geçerli bir acil uyarı. Bu uyarının nedeni

Detaylı

Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil Koruma)

Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil Koruma) .Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Kanama ve Tromboza E ilim Sempozyum Dizisi No: 36 Kas m 2003; s. 185-189 Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil

Detaylı

OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir.

OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir. OYUNCA IN ADI Akl nda Tut YAfi GRUBU 4-6 yafl OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir. GENEL KURALLAR Çocuklar n görsel belle inin

Detaylı

BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9

BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9 BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9 Attila Hancıoğlu ve İlknur Yüksel Alyanak Sağlık programlarının izlenmesi, değerlendirilmesi ve ileriye yönelik politikaların belirlenmesi açısından neonatal, post-neonatal

Detaylı

BİYOEŞDEĞERLİK ÇALIŞMALARINDA KLİNİK PROBLEMLERİN BİR KAÇ ÖZEL OLGUYLA KISA DEĞERLENDİRİLMESİ Prof.Dr.Aydin Erenmemişoğlu

BİYOEŞDEĞERLİK ÇALIŞMALARINDA KLİNİK PROBLEMLERİN BİR KAÇ ÖZEL OLGUYLA KISA DEĞERLENDİRİLMESİ Prof.Dr.Aydin Erenmemişoğlu BİYOEŞDEĞERLİK ÇALIŞMALARINDA KLİNİK PROBLEMLERİN BİR KAÇ ÖZEL OLGUYLA KISA DEĞERLENDİRİLMESİ Prof.Dr.Aydin Erenmemişoğlu 3.Klinik Farmakoloji Sempozyumu-TRABZON 24.10.2007 Klinik ilaç araştırmalarına

Detaylı

MASUM ÜFÜRÜM-PATOLOJİK ÜFÜRÜM AYRIMINDA İPUÇLARI

MASUM ÜFÜRÜM-PATOLOJİK ÜFÜRÜM AYRIMINDA İPUÇLARI MASUM ÜFÜRÜM-PATOLOJİK ÜFÜRÜM AYRIMINDA İPUÇLARI DOÇ.DR.CEMŞİT KARAKURT İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ PEDİYATRİK KARDİYOLOJİ BİLİM DALI Üfürüm: Kalp ve damarsal yapılardaki yapısal veya hemodinamik

Detaylı

Türk Toraks Derneği. Akut Bronşiyolit Tanı, Tedavi ve Korunma Uzlaşı Raporu Cep Kitabı. Cep Kitapları Serisi. www.toraks.org.tr

Türk Toraks Derneği. Akut Bronşiyolit Tanı, Tedavi ve Korunma Uzlaşı Raporu Cep Kitabı. Cep Kitapları Serisi. www.toraks.org.tr Türk Toraks Derneği Türk Toraks Derneği Cep Kitapları Serisi Akut Bronşiyolit Tanı, Tedavi ve Korunma Uzlaşı Raporu Cep Kitabı www.toraks.org.tr Editörler HAZIRLAYANLAR Prof. Dr. Münevver Erdinç Ege Üniversitesi

Detaylı

PRENATAL TARAMA TESTLERİ. Dr.Murat Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu

PRENATAL TARAMA TESTLERİ. Dr.Murat Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu PRENATAL TARAMA TESTLERİ Dr.Murat Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu Riskler Down sendromu 1/800 Spina bifida 1/1800 Anensefali 1/1800 Trizomi 18 1/3800 Omfalosel 1/6000 Gastroşizis 1/10000 Türkiye de her

Detaylı

Tarifname BÖBREKÜSTÜ BEZĠ YETMEZLĠĞĠNĠN TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON

Tarifname BÖBREKÜSTÜ BEZĠ YETMEZLĠĞĠNĠN TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON 1 Tarifname Teknik Alan BÖBREKÜSTÜ BEZĠ YETMEZLĠĞĠNĠN TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON Buluş, böbreküstü bezi yetmezliğinin tedavisine yönelik oluşturulmuş bir formülasyon ile ilgilidir. Tekniğin Bilinen

Detaylı

Fetal Ekokardiografi: Prenatal Tan Perspektifinden De erlendirme

Fetal Ekokardiografi: Prenatal Tan Perspektifinden De erlendirme 308 Perinatoloji Dergisi Cilt: 10, Say : 4/Aral k 2002 Derleme Fetal Ekokardiografi: Prenatal Tan Perspektifinden De erlendirme H. Fehmi Yaz c o lu Süleymaniye Kad n Hastal klar ve Do um E itim ve Araflt

Detaylı

1 3Biyomedikal M hendisli i ve Biyomedikal Cihaz Teknolojisi

1 3Biyomedikal M hendisli i ve Biyomedikal Cihaz Teknolojisi Sayfa 1/8 Gebelikte Rutin Ultrason Yasin 0 7 0 5a 0 7 0 5an, 13 Oct 06 saat: 11:30 GEBEL 0 7 0 5KTE RUT 0 7 0 5N ULTRASON Ultrasonun g 0 7 0 5r 0 7 0 5nt 0 7 0 5leme y 0 7 0 5ntemleri aras 0 7 0 5nda en

Detaylı

FALLOT TETRALOJİSİ (TOF)

FALLOT TETRALOJİSİ (TOF) FALLOT TETRALOJİSİ (TOF) Siyanotik konjenital kalp hastalıkları içinde en yaygın olanıdır. Konjenital kalp hastalıklarının %7.3 ünü oluşturur. Etyolojide kesin bir neden bilinmemekle birlikte gebeliğin

Detaylı

Gebelerde Rubella (Kızamıkçık) Yrd.Doç.Dr.Çiğdem Kader

Gebelerde Rubella (Kızamıkçık) Yrd.Doç.Dr.Çiğdem Kader Gebelerde Rubella (Kızamıkçık) Yrd.Doç.Dr.Çiğdem Kader OLGU 1 İkinci çocuğuna hamile 35 yaşında kadın gebeliğinin 6. haftasında beş yaşındaki kız çocuğunun rubella infeksiyonu geçirdiğini öğreniyor. Küçük

Detaylı

Süt Çocukluğu Döneminde Asemptomatik AV Tam Blok

Süt Çocukluğu Döneminde Asemptomatik AV Tam Blok Süt Çocukluğu Döneminde Asemptomatik AV Tam Blok Dr. İlker ERTUĞRUL, Dr. Tevfik KARAGÖZ Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Kardiyoloji Anabilim Dalı, Ankara ÖZET Pediatrik yaş grubunda AV tam

Detaylı

Sosyal Riski azaltma Projesi Kapsamında Şartlı Nakit Transferi Uygulaması Genelgesi 2004 / 64

Sosyal Riski azaltma Projesi Kapsamında Şartlı Nakit Transferi Uygulaması Genelgesi 2004 / 64 Sosyal Riski azaltma Projesi Kapsamında Genelgesi 2004 / 64 Tarihi:03.05.2004 Sayısı:2004/64-1838 SAĞLIK BAKANLIĞI Ana Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması Genel Müdürlüğü ANKARA 03/05/2004 Sayı : B100ACS0140000-9216/1853

Detaylı

DR.BÜLENT TANDOĞAN ZEYNEP KAMİL EAH PERİNATOLOJİ KLİNİĞİ

DR.BÜLENT TANDOĞAN ZEYNEP KAMİL EAH PERİNATOLOJİ KLİNİĞİ DR.BÜLENT TANDOĞAN ZEYNEP KAMİL EAH PERİNATOLOJİ KLİNİĞİ Major Kalp anomalileri 2-3/1000 canlı doğumda görülür. Perinatal ölümlerin %40, Hayatın ilk ayındaki ölümlerin %20 sinden sorumludur. Literatüre

Detaylı

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1 Sağlık Reformunun Sonuçları İtibariyle Değerlendirilmesi 26-03 - 2009 Tuncay TEKSÖZ Dr. Yalçın KAYA Kerem HELVACIOĞLU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Türkiye 2004 yılından itibaren sağlık

Detaylı

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uygulama Önerileri 59 Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uluslararas ç Denetim Meslekî Uygulama Standartlar ndan Standart 1110 un Yorumu lgili Standart 1110 Kurum çi Ba

Detaylı

Birinci trimester ultrasonografisinde cinsiyet tayini do ruluk yüzdesi

Birinci trimester ultrasonografisinde cinsiyet tayini do ruluk yüzdesi Klinik Araflt rma Perinatoloji Dergisi 2014;22(2):74-78 Perinatal Journal 2014;22(2):74-78 künyeli yaz n n Türkçe sürümüdür. Birinci trimester ultrasonografisinde cinsiyet tayini do ruluk yüzdesi Rahime

Detaylı

Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması;

Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması; AMENORE Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması; Genç kızlarda menstruasyon 9 ila 18 yaş arasında başlar. 12 yaş averaj yaşıdır ve birçoğu bu yaşta başlar. Adetin olmamasına

Detaylı

Türk Jinekoloji ve Obstetrik Derneği

Türk Jinekoloji ve Obstetrik Derneği İKİZ GEBELİKLERDE ULTRASONOGRAFİK TEMEL ÖZELLİKLER Prof. Dr. Hayri ERMİŞ İstanbul Tıp Fakültesi, Kadın Hast. Ve Doğum A.B.D. Perinatoloji B.D. MONOZİGOTİK (TEK YUMURTA) %25 İKİZ GEBELİKLER ZİGOSİTE MONOKORYONİK-

Detaylı

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac Ders 3: SORUN ANAL Z Sorun analizi nedir? Sorun analizi, toplumda varolan bir sorunu temel sorun olarak ele al r ve bu sorun çevresinde yer alan tüm olumsuzluklar ortaya ç karmaya çal fl r. Temel sorunun

Detaylı

Gebelikte diyabet taraması. Prof. Dr. Yalçın Kimya

Gebelikte diyabet taraması. Prof. Dr. Yalçın Kimya Gebelikte diyabet taraması Prof. Dr. Yalçın Kimya Gestasyonel diyabet İlk defa gebelik sırasında saptanan diyabet Diagnosis and classification of diabetes mellitus. Diabetes Care 2010;33(Suppl 1):S62 9.

Detaylı

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit 2016 un türevi 1. ROMATİZMAL ATEŞ NEDİR? 1.1 Nedir? Romatizmal ateş, streptokok adı

Detaylı

Tarifname KRONİK YORGUNLUK SENDROMUNUN TEDAVİSİNE YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON

Tarifname KRONİK YORGUNLUK SENDROMUNUN TEDAVİSİNE YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON 1 Tarifname Teknik Alan KRONİK YORGUNLUK SENDROMUNUN TEDAVİSİNE YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON Buluş, kronik yorgunluk sendromunun tedavisine yönelik oluşturulmuş bir kompozisyon ile ilgilidir. Tekniğin Bilinen

Detaylı

KARDİYOVASKÜLER SİSTEMİN GELİŞİMİ. Prof Dr. Murat AKKUŞ

KARDİYOVASKÜLER SİSTEMİN GELİŞİMİ. Prof Dr. Murat AKKUŞ KARDİYOVASKÜLER SİSTEMİN GELİŞİMİ Prof Dr. Murat AKKUŞ KARDİYOVASKÜLER SİSTEMİN GELİŞİMİ Gelişiminin ilk aşamalarında besin ihtiyacını diffüzyonla karşılayabilen embriyo, kısa zamanda hızla büyümesi nedeniyle

Detaylı

Bölüm 16. Tan m. Etyoloji

Bölüm 16. Tan m. Etyoloji 517 Bölüm 16 ER fik NDE KONJEN TAL KALP HASTALIKLARI Doç. Dr. Erhan BABALIK Tan m Konjenital kardiyovasküler hastal klar do- umda mevcut olan ancak yaflam n çok daha ileri y llar nda da saptanabilen kardiyovasküler

Detaylı

1 OCAK - 30 HAZİRAN 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN RAPOR

1 OCAK - 30 HAZİRAN 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN RAPOR BÜYÜME AMAÇLI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU 1 OCAK - 30 HAZİRAN 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN RAPOR 1 ALLİANZ HAYAT VE EMEKLİLİK ANONİM ŞİRKETİ

Detaylı

TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*)

TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*) TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*) Amaç ve Kapsam Madde 1- Bu Yönetmelik, Türkiye Bilimsel

Detaylı

Doç. Dr. Orhan YILMAZ

Doç. Dr. Orhan YILMAZ Yazar Ad 151 Doç. Dr. Orhan YILMAZ İnsanda iletişimin en önemli araçlarından biri olan ses, kişinin duygusal yapısını yansıtan bir olaydır. Yaş ilerledikçe tüm organlarda görülebilen yaşlanma konuşma

Detaylı

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI Doç.Dr.Mitat KOZ Fiziksel Uygunluk Test Sonuçları Klinik Egzersiz Test Sonuçları Fiziksel Uygunluk Test Sonuçlarının Yorumlanması Bireyler arası karşılaştırmalar

Detaylı

Göğüs ağrılarının ayırıcı tanısı. Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı

Göğüs ağrılarının ayırıcı tanısı. Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Göğüs ağrılarının ayırıcı tanısı Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Göğüs ağrısı ile ne sıklıkta karşılaşıyoruz? Göğüs ağrısı ile ne sıklıkta karşılaşıyoruz? İngiltere

Detaylı

Nüfus Planlaması Hizmetlerini Yürütecek Personelin Eğitimi. Görev, Yetki ve Sorumlulukları Hakkında Yönetmelik

Nüfus Planlaması Hizmetlerini Yürütecek Personelin Eğitimi. Görev, Yetki ve Sorumlulukları Hakkında Yönetmelik Nüfus Planlaması Hizmetlerini Yürütecek Personelin Eğitimi. Görev, Yetki ve Sorumlulukları Hakkında Yönetmelik Tarih:10 Eylül 1983 Sayısı : 507 10 Eylül 1983 Tarih ve 18161 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanmıştır.

Detaylı

6. SINIF MATEMAT K DERS ÜN TELEND R LM fi YILLIK PLAN

6. SINIF MATEMAT K DERS ÜN TELEND R LM fi YILLIK PLAN GEOMETR Geometrik Cisimler Uzunluklar Ölçme 6. SINIF MATEMAT K DERS ÜN TELEND R LM fi YILLIK PLAN 1. Prizmalar n temel elemanlar n belirler. Tabanlar n n karfl l kl köflelerini birlefltiren ayr tlar tabanlara

Detaylı

N-3 Diz Sabitleyici (Posterior Sheel)

N-3 Diz Sabitleyici (Posterior Sheel) N-3 Diz Sabitleyici (Posterior Sheel) Laminasyon tekni i ile kaplanm fl 1 cm lik özel süngerli kumafltan yap lan dizli in sa ve sol yanlar nda 1'er adet arkada ise 3 adet cep içine yerlefltirilmifl sert

Detaylı

OTİZM NEDİR? becerilerinin oluşmasını etkileyen gelişim bozukluğudur.

OTİZM NEDİR? becerilerinin oluşmasını etkileyen gelişim bozukluğudur. OTİZM NEDİR? Otizm, sosyal ve iletişim Otizm, sosyal ve iletişim becerilerinin oluşmasını etkileyen gelişim bozukluğudur. GÖRÜLME SIKLIĞI Son verilere göre 110 çocuktan birini etkilediği kabul edilmektedir

Detaylı

Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları

Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları HEPATİT B TESTLERİ Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları Hepatit B virüs enfeksiyonu insandan insana kan, semen, vücut salgıları ile kolay bulaşan yaygın görülen ve ülkemizde

Detaylı

NIJERYA DAN GELEN YOLCUDA EBOLAYA RASTLANMADI

NIJERYA DAN GELEN YOLCUDA EBOLAYA RASTLANMADI Portal Adres NIJERYA DAN GELEN YOLCUDA EBOLAYA RASTLANMADI : www.cayyolu.com.tr İçeriği : Gündem : http://www.cayyolu.com.tr/haber/nijerya-dan-gelen-yolcuda-ebolaya-rastlanmadi/96318 1/3 SAGLIK IÇIN EGZERSIZ

Detaylı

ÇALIŞAN SAĞLIĞI BİRİMİ İŞLEYİŞİ Hastanesi

ÇALIŞAN SAĞLIĞI BİRİMİ İŞLEYİŞİ Hastanesi KİHG/İŞL-005 19.08.2009 07.08.2012 2 1/8 GÜNCELLEME BİLGİLERİ Güncelleme Tarihi Güncelleme No Açıklama 11.11.2009 1 Belge içeriğinde ve belge numarasında değişiklik yapılması 07.08.2012 2 Komite, başlık,

Detaylı

ELEKTRON K DEVRE ELEMANLARI

ELEKTRON K DEVRE ELEMANLARI LKTRO K DVR LMALARI MODL SORU 1 DK SORULARI ÇÖZÜMLR MODL SORU 2 DK SORULARI ÇÖZÜMLR 1. Diyot kare dalgan n negatif parças n geçirmeyece inden ç k fl gerilimi; 1. fiekildeki K transistörü ; L transistörü

Detaylı

03.06.15 09:00 PATOLOJİ 10:00 BİYOKİMYA-MİKROBİYOLOJİ-FARMAKOLOJİ 11:00 HALK SAĞLIĞI 12:00 İYİ HEKİMLİK UYG. 6 Hafta. Kurul Süresi: 10 saat 10 saat

03.06.15 09:00 PATOLOJİ 10:00 BİYOKİMYA-MİKROBİYOLOJİ-FARMAKOLOJİ 11:00 HALK SAĞLIĞI 12:00 İYİ HEKİMLİK UYG. 6 Hafta. Kurul Süresi: 10 saat 10 saat Yeni Yüzyıl Üniversitesi TIP FAKÜLTESİ Prof. Dr. Demir Budak Dekan Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten 215 216 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DÖNEM III DERS KURULU 6 TIP TIP 332- ÜREME SİSTEMİ HASTALIKLARI

Detaylı

YOĞUN BAKIM EKĐBĐNDE HEMŞĐRE ve REHABĐLĐTASYON. Yrd. Doç. Dr. Nilay Şahin Selçuk Üniversitesi, Meram Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD.

YOĞUN BAKIM EKĐBĐNDE HEMŞĐRE ve REHABĐLĐTASYON. Yrd. Doç. Dr. Nilay Şahin Selçuk Üniversitesi, Meram Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD. YOĞUN BAKIM EKĐBĐNDE HEMŞĐRE ve REHABĐLĐTASYON Yrd. Doç. Dr. Nilay Şahin Selçuk Üniversitesi, Meram Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD. Rehabilitasyonun Tanımı Fizyolojik veya anatomik yetersizliği

Detaylı

KARDİYAK REHABİLİTASYON ÖĞR. GÖR. CİHAN CİCİK

KARDİYAK REHABİLİTASYON ÖĞR. GÖR. CİHAN CİCİK KARDİYAK REHABİLİTASYON ÖĞR. GÖR. CİHAN CİCİK KONJENİTAL KALP HASTALIKLARI KONJENİTAL KALP HASTALIKLARI Konjenital kalp hastalıkları; Kardiyovasküler sistemde doğumda veya daha sonra tanımlanabilen, doğustan

Detaylı

Fetal dönemde kardiyak rabdomiyom saptanan iki yenidoğan vakası

Fetal dönemde kardiyak rabdomiyom saptanan iki yenidoğan vakası Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi 2013; 56: 131-135 Vaka Takdimi Fetal dönemde kardiyak rabdomiyom saptanan iki yenidoğan vakası Alper Akın 1, Hayrettin Hakan Aykan 1, *, Ayşe Korkmaz 2, Dursun Alehan

Detaylı

Mitral Kapak Ön Yaprakç na Ait Kleft ve Efllik Eden Atriyal Septumdaki Defektlerin Kombine Onar m

Mitral Kapak Ön Yaprakç na Ait Kleft ve Efllik Eden Atriyal Septumdaki Defektlerin Kombine Onar m Turkish J Thorac Cardiovasc Surg Dr. K rali ve Arkadafllar Mitral Kapak Ön Yaprakç na Ait Kleft ve Efllik Eden Atriyal Septumdaki Defektlerin Kombine Onar m COMBINED SURGICAL REPAIR OF ANTERIOR MITRAL

Detaylı

Sağlıklı Hamilelik BR.HLİ.081

Sağlıklı Hamilelik BR.HLİ.081 Sağlıklı BR.HLİ.081 Sağlıklı Sağlıklı bir hamilelik geçirmek hamilelik öncesi dönemde sağlığınızla ilgili testleri yaptırmakla başlar. Bu nedenle çocuk istediğinize karar verdiğinizde önce bir kadın hastalıkları

Detaylı

Ensite NavX TM. (Contact mapping, Temasl haritalama) Doç. Dr. Fethi KILIÇASLAN GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Kardiyoloji Kliniği Öğretim Üyesi

Ensite NavX TM. (Contact mapping, Temasl haritalama) Doç. Dr. Fethi KILIÇASLAN GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Kardiyoloji Kliniği Öğretim Üyesi Ensite NavX TM (Contact mapping, Temasl haritalama) Doç. Dr. Fethi KILIÇASLAN GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Kardiyoloji Kliniği Öğretim Üyesi AAD başar oran : %52 %57 %71 %72 %77 Ortalama takip: 14

Detaylı