ARTVİN VALİLİĞİ İL ÇEVRE VE ORMAN MÜDÜRLÜĞÜ 2005 YILI ARTVİN İL ÇEVRE DURUM RAPORU

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ARTVİN VALİLİĞİ İL ÇEVRE VE ORMAN MÜDÜRLÜĞÜ 2005 YILI ARTVİN İL ÇEVRE DURUM RAPORU"

Transkript

1 ARTVİN VALİLİĞİ İL ÇEVRE VE ORMAN MÜDÜRLÜĞÜ 2005 YILI ARTVİN İL ÇEVRE DURUM RAPORU ARTVİN-2006

2 İÇİNDEKİLER Sayfa A. COĞRAFİ KAPSAM... 1 B. DOĞAL KAYNAKLAR C. HAVA (ATMOSFER VE İKLİM ) D. SU E. TOPRAK VE ARAZİ KULLANIMI F. FLORA-FAUNA VE HASSAS YÖRELER G. TURİZM H. TARIM VE HAYVANCILIK I. MADENCİLİK J. ENERJİ K. SANAYİ VE TEKNOLOJİ L. ALTYAPI, ULAŞIM VE HABERLEŞME M. YERLEŞİM ALANLARI VE NÜFUS N. ATIKLAR O. GÜRÜLTÜ VE TİTREŞİM P. AFETLER R. SAĞLIK VE ÇEVRE S. ÇEVRE EĞİTİMİ T. ÇEVRE YÖNETİMİ VE PLANLAMA

3 (A).COĞRAFİ KAPSAM A.1. Giriş: Artvin ve çevresi tarih öncesi devirleri cilalı taş devrinden başlayarak bakır-tunç demir devri olarak sırası ile yaşamıştır. MÖ 10 bin ile 8 bin yıllarından kalma cilalı taş çağına ait insan izleri Artvin de de bu çağlarda insanların yaşamış olduğu izlenimini vermektedir. Bulunan madeni eşyalar ise tarih öncesi devirlerin sırası ile yaşandığını belgelemektedir. Artvin de İlk Devletler ve İstilalar Artvin e egemen ilk Kavim Türklerin ataları olarak kabul gören Hurrilerdir. MÖ 2000 tarihinden başlayarak Huriler Artvin ve çevresinde site devletleri kurmuşlardır. Hitit kralı II. Murşit MÖ 1360 ten itibaren 20 yıl sürdüğü seferler ile Artvin i ele geçirmiştir. Hurrilerin soyundan gelen Urartular, başkenti Van olan, geliri tarım-hayvancılık-ticarete dayalı doğru Anadolu merkezli bir devlet kurmuşlardır. Kuzey sınırlarını Artvin e kadar genişlettiler. Ancak doğudan büyük göçlerle gelen İskitlerin baskısına dayanamadılar ve yıkıldılar. Artvin bu kez Kafkasya merkezli İskit devletinin batı sınırında yer aldı. Eski Yunan tarihçisi Heredot un İskit diye nitelendirdiği bu devlet çağının öncüsüydü. Tekerleği icat eden, atı evcilleştiren, tarihte ilk beyin ameliyatını gerçekleştiren İskitler, Artvin i ele geçirerek bu alanı askeri üs olarak kullanmaya başlamışlardır. İskitler sonrası Arsaklar adı verilen sülale Artvin e egemen oldu. Şamanist dini öğretiye inanan bu sülale MS 350 li yıllarda Bizans etkisinde kalarak İsevi dini kabul ettiler. Daha sonra da Bizans ın tahakkümü altına girdiler. 575 yılında İran Kralı I. Darivs Bizans a saldırınca bundan istifade eden Hazar Türküleri (11) Çoruh boylarına egemen oldular. Hz.Osman döneminde İslam orduları kumandana Mesleme Oğlu Habib Bizans ı yenerek Şavşat-Ardanuç-Artvin i ele geçirdi. Hazar denizine ilerlemek istese de Musevi yeti kabul eden Hazarlar tarafından durduruldular. Emeviler döneminde Hazarlar ile birleşen Artvin halkı İslam ordularına karşı direndi. 786 da Abbasi Halifesi Harun Reşit Çoruh bölgesini başkenti Bağdat a bağladı Artvin Bagratlar ve Sac adlı Abbasilere bağlı iki beylik kuruldu. Sac emirliği yıkılınca Artvin tekrar Bizans ın eline geçti. Bu esnada İran Merkezli kurulan Selçuklu Devletinin reisi Tuğrul Bey Anadolu nun keşfi için 1018 de kardeşi Çağrı Bey i batıya gönderdi Dandanakan Savaşında Gaznelileri yenip devlet statüsüne çıkan Selçuklular 1048 Pasinler savaşı ile Artvin sınırına kadar geldiler. 1

4 Alparslan 1064 te Gürcistan seferine çıkarak Çoruh boylarını ele geçirir. Alparslan ın ölümü üzerine Bizans tan yardım alan Gürcü Kralı Gorgi Artvin i tekrar ele geçirdi. Fakat 1081 de Melik şah a yenilince Melik şah ın desteği ile Çoruhu da içine alan Erzurum-Bayburt Kars merkezli Saltukoğlu beyliği kuruldu. Türk nüfusunun Artvin e yayılması hızlandır. Büyük Selçuklu Devletinin yıkılışı sonrası Artvin Azerbaycan merkezli İldeniz oğlu Atabeyliğine bağlandı te Kubilay Artvin i ele geçirerek bu yöreyi İlhanlı topraklarına kattı te Kıpçak Türkü olan Sark is bu yörede Çıldır Atabeyliğini kurdu yılları arasında Akkoyunlu hükümdarı Uzun Hasan Çoruh boylarına üç sefer düzenlese de Osmanlı hükümdarı II. Mehmet e Otlukbeli savaşında yenilince zayıflama süresince girerek Safevilerin 1502 de eline geçmiştir. Osmanlı Serhat Şehri Artvin Artvin İlinin Osmanlı yönetimine geçtiği evrelere ait belgeler yeterli değildir. Bununla beraber II. Mehmet in Trabzon Rum Devletini yıkarak Karadeniz bölgesinin sahil kıyısını Artvin İlinin kıyı kesiminden itibaren ele geçirdiği bilinmektedir. Bu esnada Artvin-Yusufeli-Ardanuç-Borçka Çıldır Atabeyliğinin elinde bulunuyordu. I. Selim Trabzon valisiyken Gürcistan a yaptığı seferde Batum un güneybatısında bulunan Güney Kalesini ele geçirmiştir. Bu kalenin adı ile sancak kuran I. Selim sancağa Borçka-Hopa ve Artvin i bağlamıştır. Çaldıran seferinden 20 yıl sonra Erzurum Beylerbeyi Mehmet Han Yusufeli civarına akınlar yapmıştı. Ardanuç Atabeyi II. Keykavus ayaklanınca I. Selim in oğlu padişah I.Süleyman ikinci veziri Kara Ahmet Paşayı isyanı bastırmakla görevlendirmiştir. Kara Ahmet Paşanın İkinci seferi ile Pert-Eğekte adlı ilk Livane Sancağı kuruldu yılları arasında Şavşat-Yusufeli arasındaki Ardanuç bölgesi iki yıl kadar II. Keykavus un elinde kaldı. 13 Haziran 1551 günü Ardanuç Kalesini de fetheden Erzurum Beylerbeyi İskender Paşa bu bölgeyi de Osmanlı ülkesine kattı. II. Keykavus kaçarak İran a sığındı de Osmanlı topraklarına katılan Acaristan ın önemli bir merkezi olan Batum şehri ise III. Ahmet dönemi vezirlerinden Hasan Paşa tarafından 1703 te kurulmuştur. Artvin ve çevresi Çıldır eyaleti ile birlikte yaklaşık 250 yıl Osmanlı Devletinin egemenliğinde kalmıştır Osmanlı Rus savaşı ve savaş sonucu imzalanan Edirne Anlaşması ile Ahıska Osmanlı elinden çıkınca Çıldır eyalet teşkilatı bozuldu. Anlaşma gereği Çıldır eyaletinin bir kısmını Osmanlı kaybetti. Buna karşılık Artvin-Borçka-Ardanuç-Şavşat- Yusufeli Osmanlı elinde kaldı Kırım Savaşında Osmanlı Devleti İngiltere den aldığı destek ile Batum yakınlarındaki Şevket-İl kalesine saldırdı. Savaş başlayınca 600 kadar Artvinli gönüllü Kars savunmasında başarılı savaşlar verdiler. Rusların güneye inme ve dünya imparatorluğu yaratma planı ile (93 Harbi) Osmanlı-Rus savaşı çıktı. Bu savaş Artvin yöresi halkına pahalıya mal oldu. 24 Nisan Rusya Kars-Ardahan-Batum u işgal ettikten sonra Türk topraklarına doğru ilerlemeye başladı. 2 Mayıs 1877 de 800 den fazla askerimizi şehit ettiler. Ardahan dolayını ele geçiren Ruslara karşı Artvin halkı Ardanuç ve Şavşat a doğu göç etmeye başladılar. 2

5 Şıpka geçidinde hatalı hatlar kuran Süleyman Paşa yüzünden Ruslar bu hatları delerek Doğu Anadolu içlerine kadar ilerlediler. Osmanlı barış teklifinde bulunmak zorunda kaldı. 3 Mart 1878 de Osmanlı ile Rusya arasında 29 maddeden oluşan Ayestefanos barışı imzalandı.19. maddesinde yer alan altın tazminatını ödemeyen Osmanlı, Kars- Ardahan-Batum topraklarını Rusya ya tazminat karşılığı vermek zorunda kalmıştır. Bu barış Avrupalı devletlerin çıkarına aykırı düşünce 23 Aralık 1978 de Berlin Barışı imzalandı. Bu barış ile Elvire-i Selase denen Kars-Ardahan-Batum Rusya eline geçti. 8 Şubat 1879 da Osmanlı ile Rusya arasında imzalanan büyük Muhaide anlaşması ile Kars-Ardahan-Batum da yaşayan Türkler batıya doğru göç etmeye başlamışlardır. Gerçek Fransız Devriminin getirdiği ulusalcılık ilkesi gerekse de Rusların güneye inmek için uyguladığı, politikalar sonucu bir Türklerin yüzyıllar boyu beraber yaşadığı, sadık millet diye adlandırdığı Ermeniler I. Dünya savaşına kadar en kanlı savaşları yaptığımız milletlerden bir olmuştur. Milli Mücadele Döneminde Artvin 1917 Ekiminde Bolşevikler Rusya da yönetimini ele geçirerek Ramonov hanedanlığını devirince yeni kurulan Sovyet Rusya I. Dünya savaşından çekilerek 18 Aralık 1917 de Artvin ve Şavşat tan çekildi. Sovyet Rusya 3 Mart1918 de I. Dünya savaşına katılan devletlerle imzalandığı Bresk-Litovsk Anlaşması hükmünce Kars- Ardahan-Batum u Osmanlıya bıraktı. 15 Kolordunun başında bulun Kazım Karabekir Erzurum-Erzincan-Erivan bölgesine girdi. 18 Haziran 1918 de Osmanlı Hükümeti Gürcistan Milli hükümeti ile anlaşarak Kars-Ardahan-Batum illerinde hak iddia etmelerini engelledi. I. Dünya savaşından yenik ayrılan Osmanlı Devleti adına 30 Ekim 1918 de Bahriye Nazırı Rauf ORBAY Mondros Ateşkes Anlaşmasını imzaladı. Bu ateşkesten 1 ay sonra 17 Aralık 1918 de İngiltere Batum u işgal etti arası 40 yıl süren Rus işgali sonrası İngiliz işgali başlıyordu. Mondros un 5.Maddesi gereği işgale karşı direnen Milislerin elinden silahları alındı. İngiliz generali Ravtenson Kazım Karabekir e çektiği telgraf ile ordusunu terhis etmesini istese de Karabekir bunu kabul etmedi. 19 Mayıs 1919 da Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk Türk yurdunun düşman işgalinin kurtuluşu için Samsun da ele aldığı meseleyi Havza ve Amasya Genelgeleri ile tutuşturdu. Doğu Anadolu da 23 Temmuz da topladığı Erzurum Kongresi ile yöre halkını emperyalist İngilizler ve piyonu Ermenilerin niyetlerine karşı birleştirdi başında Gürcistan da bulunan Gürcü İslamaiyesi adlı cemiyet Batum ve Artvinli Gürcistan a katarak istiyordu. Bu olayı haber alan Kazım Karabekir olayı önledi. 28 Ocak 1920 de son Osmanlı Mebuslar Meclisinde alınan Misak-ı Milli kararları ile Kars-Ardahan- Batum da halkoylamasına gidileceği kararı alındı. Bu kararın alınmasının temel nedeni bu topraklarda Türk nüfusunun fazla olmasından kaynaklanıyordu. İngiliz işgal kuvvetlerinin Batum dan çekilmesi üzerine Gürcistan hükümeti 1 Temmuz 1920 da Batum u işgal etti. Bu işgal sırasında TBMM nin Batum Milletvekillerinden M. Edip DİNÇ ve Ahmet Akit Beyler 1129 kişilik Milli olayları ile işgale karşı üstün gayretler sergilemişlerdir. TBMM nin Eylül-Aralık 1920 de üç ay süren Ermeni savaşında başarılı olması sonrası M. Kemal ATATÜRK Gürcü hükümeti ile temaslara başlamıştır. 3

6 Artvin in Kurtuluşu Gürcistan sefiri Siman MİDİVANI 17 Ocak 1921 de Ankara ya gelerek itimatnamesini M. Kemal ATATÜRK E iletir. M. Kemal ATATÜRK Gürcü sefaretinden derhal işgal ettikleri toprakları boşaltmalarını ister. Sefir geçen günler boyunca TBBM Hükümetini oyalamayı sürdürünce Hariciye Nazırı Bekir Sami Bey Gürcistan a sert bir nota verdi. 23 Şubat 1921 de TBMM ve Gürcü hükümetleri arasında Batum anlaşması imzalandı. Bu tarihten itibaren Artvin-Ardanuç-Borçka ve Şavşat tan Gürcü kuvvetleri çekildi. 45 yıllık esaret sona erdi. Diğer yandan Trabzon dan Artvin e kuvvetleri ile hareket eden Miralay Şükrü Bey Oruçlu köyünden Kamil Beyi Kaymakam vekili tayin ederek kendisi Batum a geçti. 7 Mart 1921 den itibaren Artvin de Türk bayrağı dalgalanmaya başladı. Cumhuriyet Döneminde Artvin ve arası Rusya- Ermeni-İngiliz-Gürcü idaresinde kalan Artvin- Borçka Şavşat kazaları 7 Mart 1921 den itibaren 4 ay kadar Ardahan kazasına bağlanmıştır. Yeni Türk devletinin ilk Anayasası olan 20 Ocak 1921 tarihli Teşkilat-ı Esasiye de 24 Nisan 1924 te yapılan değişikler ile Liva-Sancak teşkilatı kaldırılınca Artvin vilayet haline geldi Haziranında 877 sayılı kanunla Yusufeli kazası Erzurum vilayetinden alınarak Artvin e bağlandı de 1282 sayılı kanunla Borçka kazası nahiye haline getirilerek Artvin e bağlandı. Dokuz yıl Artvin vilayeti teşkilatı ile yönetilen bu yerler 1 Haziran 1933 te 2197 sayılı kanunun ikinci maddesine göre merkezi Rize olmak üzere Artvin ve Rize birleştirilerek Çoruh vilayeti teşkil edilmiştir. Arazi şartlarının zorluğu, Artvin ve çevresinin vilayet merkezine olan uzaklığı birtakım sorunlara yol açmıştır. Dönemin Başbakanı İsmet İNÖNÜ NÜN 25 Temmuz 1935 tarihindeki Artvin i ziyaretinde durum kendisine iletilmiştir. Bunun üzerine hükümet 4 Kasım 1936 da kabul edilen 2885 sayılı kanun ile merkezi Rize olan Çoruh vilayeti kaldırıldı. Artvin Merkez, Hopa, Borçka, Şavşat kazaları ile evvelce Erzurum a verilmiş Yusufeli Kazasını da alarak Artvin olan Çoruh İli teşkilatı kabul edildi. 20 yıl süreyle kullanılan Çoruh İli adı 1956 yılında ARTVİN İli adına çevrilmiştir. 4

7 A.2. İl ve İlçe Sınırları: Merkez, Ardanuç, Arhavi, Borçka, Hopa, Şavşat, Murgul ve Yusufeli olmak üzere 8 İlçesi, Merkez bucakları hariç 13 bucağı ve 310 köyü vardır. Şekil A.1. Artvin İlçeleri ve Beldeleri. Kaynak: Karayolları 10. Bölge Müdürlüğü A.3. İlin Coğrafi Durumu: İlimiz 40,35 ile 41,32 Kuzey enlemleri ve 41,07 ile 42,00 Doğu boylamları arasında yer alan,7.436 km 2 genişliğinde, Doğu Karadeniz Bölgesinin bir ilidir. Doğusunda Ardahan, Batısında Rize, Kuzeyinde Gürcistan, Güneyinde Erzurum ile komşudur. Kuzey batısında Karadeniz vardır. Kıyı uzunluğu 34 km dir. İlimizin genişliği Türkiye yüzölçümünün ( km 2 ) % 0,9 u kadardır. 5

8 A.4. İlin Topografyası ve Jeomorfolojik Durumu: Genelde Doğu Karadeniz Bölgesi, özelde Artvin yöresi, morfolojik yönden incelendiğinde üç ana bölümün varlığı gözlenmektedir. Bunlardan birincisi doğu-batı yönünde uzanan ve yükseklikleri m.ye varan dağ silsilesinin (Kaçkar Dağları) oluşturduğu dağlık kesimdir. İkinci bölüm, deniz ve derelerin şekillendirdiği kıyı kesimidir. Üçüncü bölüm ise, bu iki ana ünite arasında kalan plato alanıdır. Plato alanı, drenaj alanları çok geniş olmayan sık dereler, derin ve çok eğimli vadilerle yarılmıştır. Bu nedenle dereler km. gibi mesafede m. Kot farkı oluşturan, eğimli ve dik bir vadi içinde akmaktadırlar. Bu durum akış hızına ve taşınan malzemelerin fazlalığına etki etmektedir. Hatta çoğu zaman, özellikle de sağanak yağışlardan sonra dereler adeta çamur akmaktadır. Taşkın olaylarında tahribatın en etkili olduğu bölge, kıyı bölgesidir. Buralarda vadiler düzleşmiş ve genişlemiştir. Yerleşimin en yaygın olduğu yörelerde buralardır. Vadiler: Artvin ili yüzey şekilleri, genellikle yeraltı kırılmaları ve volkanik faaliyetler sonucunda meydana gelmiştir. Vadilerin bir bölümü ise bu tektonik kırılmalar sonucunda meydana gelen fay ve çizgilerine uyarak oluşmuş dağ sıralarını birbirinden ayıran, dağlara paralel çizgiler halindedir. İlde bulunan vadileri iki ana kısma incelemek mümkündür; 1 Asıl Çoruh Vadisi 2 Çoruh ırmağı kollarının meydana getirdiği vadiler. Çoruh Vadisi: Çoruh ırmağının il sınırına girdiği yerden başlayıp Muratlı Bucağında il sınırını terk ettiği yere kadar uzanan 150 km uzunluğunda bir vadidir. Genellikle çok dar ve derin V ve U şeklinde boğazlar halinde uzanır. Zeytinlik Yusufeli ve Zeytinlik Muratlı arası olmak üzere iki bölümden meydana gelir. a)ardanuç Deresi Vadileri: Vadi tabanı Ardanuç ilçesinde nispeten geniştir. İlçe merkezinin 7 km kuzeybatısında bulunan Cehennem Dere si tipik bir kanyon vadidir. 500 m uzunluğunda 70 m. Genişliğinde ve 6 m derinliğindedir. Ardanuç suyuna açılır. Dünyada sayılı kanyon vadileri yer alır. b)ortaköy Vadisi: Şavşat ilçesinin sularını boşaltan irili ufaklı çayların meydana getirmiş olduğu bu vadi zengin bitki örtüsüyle kaplıdır. c)altıparmak Vadisi: Barhal Deresini takip eder. En geniş yeri 3 m dir. Murgul Vadisi: Murgul Deresinin meydana getirdiği bu vadinin tabanı diğer vadi tabanlarına göre daha geniştir. 6

9 Dağlar: Karadeniz kıyısına paralel olarak uzanan Doğu Karadeniz Dağları nın il sınırları içindeki uzantıları; Kaçkar, Altıparmak, Kükürtlü, İskaristi Dağları adıyla sınıra kadar uzanmaktadır. Bu dağ sırasının üzerinde çok sayıda dağ ve yüksek tepeler yer alır. Karadeniz kıyısını takip ederek batıdan doğuya doğru iki sıra halinde uzanan 3937 m. Yüksekliğindeki Kaçkar Dağı Karadeniz Dağları nın en yüksek noktasını oluşturur. Bu dağın su bölüm çizgileri; Artvin, Rize, Erzurum il sınırlarını belirler. Şavşat ve Borçka ilçeleri arasında yer alan, Çoruh ve Berta vadileri ile Gürcistan sınırına kadar uzanan Karçal Dağı 3428 m. Yüksekliği ile ilin diğer önemli bir dağıdır. İlimizin Diğer Önemli Dağları ve Yükseltileri: Kaçkar dağı m., Mihrap dağı-2950 m., Karçal dağı-3428 m., Sahara dağı-2799 m., Kükürttepe dağı-3348 m., Karyan dağı m., Arsiyan dağı m., Kara dağ m., Çadır dağı m., Büyük Yurt dağı m., Kürdevan dağı m., Genya dağı m., Kartal dağı m. Yaylalar: İl topraklarının yaklaşık % 51 ini kaplar. Artvin in başlıca yaylaları; Yusufeli, Zeytinlik ve Ortaköy Derelerinin oluşturduğu çizginin güneydoğusundaki bölgede bulunan Meşeli, Kurudere, Düzenli, Kireçli, Yığılı, Kapik, Irmaklar, Bülbülan, Çamlıca, Hanlıköy, Ballı ve Yoncalı yaylaları, Muratlı-Borçka, Artvin-Ortaköy Deresi ile Gürcistan arasında kalan bölgedeki, Taşköprü, Meydancık, Mısırlı, Oba, yaylaları, Merkez İlçe Zeytinlik-Yusufeli İlçesi çizgisinin kuzey ve kuzeybatısında kalan bölgedeki Keş oğlu, Çamlık, Mağara, İnekli, Kocakarılı, Dikme ve Taşkınlık yaylaları sayılabilir. 7

10 Göller: Artvin de, irili ufaklı çok sayıda göl vardır. Bunların çoğu buzul vadilerinin diplerinde oluşmuştur ve genellikle Karagöl adıyla anılır. Önleri moren yığınıyla dolu olan bu göller derindir. Çoğunda bol alabalık bulunan ve doğa harikası olan bu göllerin en önemlileri, Şavşat ve Borçka da bulunan ve Karagöl adıyla anılan göllerdir. A.5. Jeolojik Yapı ve Stratigrafi: Anadolu nun tektonik birliklerinden Pontidlerin doğu bölümünde yer alan Artvin ili sınırları içinde Paleozoyik ten günümüze kadar değişik zamanlarda oluşmuş metamorfik, intrüzif, volkanik ve sedimanter kayalar yüzeylenir. Bölgenin en eski kayaları; Artvin-Yusufeli arasında, Çoruh Nehri vadisi boyunca ortaya çıkan gnays, mikaşist ve amfibollü gnayslardan oluşan metamorfik topluluk ile gabro ve diyabazlarla temsil edilen yan kayayı kesen, değişik evreli, granitik, tonalitik, diyoritik, dasitik, diyabazik karakterli dayk ve damarların oluşturduğu bir magmatik kompleks ve Artvin güneydoğusundaki granodiyoritlerdir. Doğu Pontidlerin güney kesiminde gelişmiş kuzeye bindirmeli yapılar arasında bağımsız tektonik dilimler halinde yüzeye çıkan bu eski temellerden granodiyoritler; güneyde Çoruh vadisinde düşük dereceli metamorfizma etkileri taşıyan çakıltaşı, kumtaşı bazik volkanik ve çört katkılı silttaşından oluşan, Liyas (Alt Jura) yaşlı meta çökeller tarafından kuşkulu bir uyumsuzlukla üstlenir. Kuzeyde tektonik yontulma nedeniyle tabanı gözlenemeyen metamorfizma geçirmemiş sığ denizel çakıltaşı, kumtaşı ve silttaşları belirli zonlarda yoğunlaşmış bitki kalıntılıdır. Yer yer granit, dasit ve diyabaz damarları ile kesilmiş meta çökeller üste doğru piroklastik ve çört arakatkılı spilit ve bazaltlara geçer. Yersel yastık yapılı siyahımsı koyu yeşil renkli volkanik kayalar Liyas-Dogger (Orta Jura) yaşlı bir yay magmatizmasının kalkalkalen-toleyitik karakterli ürünleri olarak kabul edilir. Orta Jura sonlarında bölge yükselerek kara durumuna geçmiştir. Üst Jura istifi bu karasallaşmaya ve hızlı aşınma-taşınmaya işaret eden bol volkanik kaya, çört daha az granitoyid, dasit, diyabaz, gabro, kireçtaşı ve metamorfik kaya parçalarından yapılmış, kırmızıgri renkli, yelpaze deltası karakterli, karasal çakıl taşları ile volkanik kayalar üzerinde uyumsuz olarak oturur. 8

11 Transgresif özellikli bu istifte, üste doğru, Üst Jura ve Alt Kretase yaşlı, sığ denizel kireçtaşı resiflerine geçilir. İstifin üst bölümünde yersel kumtaşı ve epiklastik ara katkılı lav ve piroklastikler bulunur. Alt Kretase sonlarında yeni bir yükselim geçiren bölgede Üst Jura-Alt Kretase kayaları Turoniyen yaşlı, kızıl renkli, karasal-sığ denizel çakıltaşı, kumlu-killi kireçtaşı mercekli kumtaşı ile başlayan Üst Kretase istifi tarafından transgresif olarak örtülür. Bölgenin kuzey bölümünde (Yusufeli-Artvin çizgisinin kuzeyi) Turoniyen- Koniyasiyen-Santoniyen evrelerinde gelişen ada yayı volkanizmasının ürünü, yaygın andezit, bazaltik andezit, bazalt, spilitik bazalt lav ve volkanoklastiklerinin çökellerle ardalanması sonucu, Doğu Pontidlerde geniş alanlar kaplayan, kalın volkano-tortul istif oluşur. Volkanizmanın asitik karakterli son evresinde, Doğu Karadeniz Bölgesi nde bilinen sülfit cevherleri ile sıkı ilişkili dasitler, riyodasitler ve granitoyitik kayalar irili-ufaklı domlar veya subvolkanik damarlar şeklinde volkano tortullar içine sokulmuştur. Volkanik ve volkano-tortul kayalar Kampaniyen-Paleosen yaşlı bir çökel istifle üstlenir. Tabanda bol volkanik çakıllı konglomera ve epiklastik kumtaşları ile başlayan bu istifte türbiditik yapılı epiklastik kumtaşı, silttaşı, marn ardalanmasına ve mikrotürbidit yapılı ince kumtaşı, kiltaşı, kalsitürbidit ara katkılı, ince tabakalı, sık kayma kıvrımcıklı, killi mikritlere geçilir. Çökel istifin üst seviyelerinde yer alan kırmızı renkli çamurtaşları üzerine Alt Eosen yaşta yeşilimsi gri, sarı renkli çakıltaşı, kumtaşı ve kiltaşları açısal uyumsuzlukla gelir. Bu karasal-sığ denizel fasiyesleri geçişli olarak izleyen volkaniklastiklerle ardalanmalı bazaltikandezitik, dasitik lavların oluşturduğu üst volkano-tortul istif ise Orta Eosen yaşındadır. Çok sayıda tektono-stratigrafi birimine ayrılan bölgenin, Üst Kretase yay volkanizmasının daha az etkin olduğu, güney bölümünde, volkanik katkılı Turoniyen- Santoniyen birimleri üzerine ince bir kırıntılı seviyesi ile gelen Kampaniyen-Orta Paleosen yaşlı sığ denizel kireçtaşları Orta-Üst Paleosen yaşlı silttaşı ve marnlara geçer. Bunları uyumsuz olarak üstleyen Eosen yaşlı sığ denizel çökeller ve volkanitler Oligo- Miyosen in kalın çakıltaşı, kumtaşı, silttaşı, kireçtaşı, ve kiltaşları ile yine uyumsuz olarak üstlenir. Yer yer jips veya linyit mercekleri kapsayan bu birimler de, Üst Miyosen andezit, bazalt, aglomera ve tüfleri ile örtülür. 9

12 Stratigrafi: Şekil A.2. İlimiz Stratigrafik Sütun Kesiti Kaynak: MTA Doğu Karadeniz Bölge Müdürlüğü 10

13 Metamorfik Temel İnceleme alanının kuzeyinde ve Doğu Pontid kuzey zonu alt ünitesi içerisinde yer alan metamorfitler (gnays, mikaşist ), gabro-meta gabro-meta diyorit-metadiyabaz ve granitler Mesozoyik istiflerin temelini teşkil etmesi dolayısı ile Paleozoik yaşlı olarak kabul edilmektedirler. Metamorfitler (Gnays, Mikaşist) (Pms) Yusufeli ilçesinin güneydoğusundaki Karadağ civarında ve Demirkent beldesinin KD sunda izlenir. Çoğunlukla gnays ve mikaşistlerden oluşur. Hamurkesen formasyonu ile olan dokanakları tektoniktir. Metamorfitler gabrolarca kesilir. Bu sebeple Paleozoik temele ait en eski birim olarak belirlenmişlerdir. Gabro- Metagabro- Metadiyorit- Metadiyabaz (<p) Yusufeli ilçesinin doğusundaki Su kavuşumu civarı ile Demirkent beldesi yöresinde yüzeylenirler. Birim, genel olarak koyu gri-yeşil renk tonlarında görülür. Gabro-diyorit-diyabaz topluluğu, kesişen GB-KD doğrultulu iki büyük tektonik hat arasında disk biçimli bir tektonik dilim olarak ortaya çıkar. Bu sebeple Hamurkesen formasyonu ile olan dokunakları tamamen tektoniktir. Bindirme zonları boyunca gelişen dinamometamorfizma sonucu arazide de izlenebilen metagabro, metadiyorit ve metadiyabaz oluşumları görülür. Bu bazik kompleks yer yer irili ufaklı granitik stoklarla kesilir. Granit ( V 1 ) Artvin ili çevresinde, Narlık beldesi civarında yüzeylenen Hamurkesen formasyonunun altında izlenen granitler ile Demirkent beldesi civarındaki gabrolar içinde stoklar halinde görülen granitler Paleozoyik temele ait granitler olarak kabul edilmektedir. Granitler genellikle gri-pembemsi renkli oluşları ile dikkati çeker ve bu görünümleri ile Gümüşhane il merkezi civarında izlenen ve Paleozoyik temeli teşkil eden pembe granitler ile büyük benzerlik gösterirler. Granitler içerisinde çeşitli tektonik hareketlere bağlı olarak gelişen çok kırıklı, çatlaklı ve deforme yapılar görülür. Paleozoyik temeli teşkil eden unsurlar arasında granitler en genç durumda bulunur. Narlık civarında izlenen granitler Liyas yaşlı olarak kabul edilen Hamurkesen formasyonu ile transgresif olarak örtülür. Hamurkesen Formasyonu ( JLh ) Hamurkesen formasyonu adlandırması, ilk olarak Bayburt-Demirözü civarında izlenen Liyas yaşlı volkano-tortul birim için AĞAR 1977 tarafından kullanılmıştır. İnceleme alanında da benzer litolojik özelliklere sahip bulunan volkano-tortul istif Hamurkesen formasyonu ile deneştirilerek aynı formasyon adı verilmiştir. 11

14 Hamurkesen formasyonu; Yusufeli ilçesinin KD sundaki Narlık beldesi civarında, Yusufeli-Aşpişen köyü civarında ve Kılıçkaya beldesi güney yörelerinde, Kaçkar dağları, Altıparmak dağları, Marsis tepe ve Güngörmez dağları yörelerinde yaygın olarak izlenir. Formasyon bazalt-andezit lav ve piroklastlarının kumtaşı,çamurtaşı,silttaşı,radolarit ve şeyl ara tabakalarıyla birlikte ardalanmasından oluşur. Birim volkano-tortul yapısı ve esmer rengi ile tipik bir görünüm sergiler. Bazalt lavlarında yastık yapılarına sıkça rastlanır. En güzel yastık lav yapıları Tortum çayı ve Oltu çayı Su kavuşumu yakınlarında Yusufeli-Oltu karayolunda gözlenir. Hamurkesen formasyonu dokunaklarının çoğunlukla tektonik olması nedeniyle tabanını izleme olanağı son derece sınırlı olup, ancak Yusufeli- Narlık beldesinin GB kesiminde görülebilir. Formasyon burada temele ait açık pembe renkli gıranitlar üzerine mikrokonglomeratik bir kumtaşı ile birlikte transgresif diskordan olarak gelir. Hamurkesen formasyonu kuzey zon alt ünitesinde tortul içerikleri itibariile güney zona oranla daha derin denizel bir ortamı yansıtır.doğu pontid kuzey zon ünitesi içerisinde yer alan bindirmeler kuzey-güney alt ünitelerini ayıran büyük bindirme hattı üzerinde birbiriyle kesilşen mekik şekilde bir bindirmeler zinciri oluşturur.mekik şekilli bindirmelerin etki alanı üzerinde yaygın olarak dinamometamorfizma etkileri görülür. Paleozoyik temele ait olduğu kabul edilen gabrolarda meta-gabro oluşumu,hamurkesen formasyonu içerisinde yer alan şeyl araseviyelerinde meta-şeyl ve bazalt lavlarında da meta bazalt oluşumları bindirme hatları üzerinde dinamometamorfizma olaylarına bağlı olarak gelişen metamorfitlere tipik örnekler teşkil eder. İnceleme alanının kuzey zon alt ünitesinde Hamurkesen formasyonu genellikle kömür içeren sığ denizel çökellerden oluşan ve GÜVEN-1993 tarafindan madenler formasyonu olarak tanımlanan birim ile uyumlu olarak üstlenir. Kırmızı-mor rengi ile dikkat çekici olan Madenler formasyonu güney zonda görülmez. Buna eşdeğer olabilecek esmer renkli Oltu taşlı seviyeler izlenir. Ancak bu tortul seviyeler haritalaşamamıştır. Bu sebeple güney zonda Hamurkesen formasyonu yaygın olarak pelajik karbonatlardan oluşan Berdiga formasyonu ile uyumlu olarak örtülür. Hamurkesen formasyonunun dokunakları çoğunlukla tektonik olduğundan Formasyonun gerçek kalınlığını saptayabilme olanağı yoktur. Ancak görülebildiği kadarı ile 1400 m.yi aşan bir kalınlıktan bahsedilebilir. Formasyonun yaşına ilişkin olarak özellikle şeyl ara seviyeleri içinde yer yer makrofosil kalıpları (Brakiopodlar, bozulmuş ammonitler, hegzagonal kesitli krinoid sapları, çok küçük yaprak kalıpları ) tespit edilmiş, ancak bu fosillerin bozulmuş olması ve sağlıklı sonuç vermemesi dolayısıyla kesin bir yaş verilememiştir. Buna rağmen BAYDAR tarafından birimin yaşı Liyas olarak benimsenmiştir. Dogger yaşı veren Madenler formasyonu ile Malm- Alt Kretase yaşı veren Berdiga formasyonunun bu volkano tortul birim üzerinde uyumlu olarak izlenmesi, ayrıca Bayburt civarında AĞAR tarafından Liyas yaşlı olarak belirlenen litolojik istifle. litolojik ve stratigrafik benzerlikleri dolayısıyla GÜVEN-1993 tarafından da Liyas yaşlı olarak kabullenilmiştir. 12

15 Çataksu Formasyonu (Jdç ) Formasyon, Erzurum ili Olur ilçesi Çataksu beldesi civarında tipik olarak izlendiğinden GÜVEN tarafından Çataksu formasyonu olarak tanımlanmıştır. Çalışma alanında Yusufeli ilçesine bağlı Morkaya ve Darıca beldeleri yörelerinde yüzeyledir. Formasyon siyah sleytler, kumlu - killi türbiditlerle karakteristiktir. Tektonizmadan etkilenen bölümlerde, düşük dereceli metamorfizma izlenir. Birim içerisinde yer yer altere volkanitler ve volkano klastik kırıntıların eşlik ettiği toleyitik karakterli bazaltlar izlenmektedir. Birim, volkano-tortul karakterli Hamurkesen formasyonunun üzerine uyumlu olarak gelmekte ve genellikle mor renkli konglomera, kumtaşı litolojilerinden oluşmuş Madenler formasyonu ile yanal geçişlidir. Formasyon sığ denizel karbonatlardan oluşan Berdiga formasyonu tarafından uyumlu olarak üstlenir. Birimin kalınlığı yaklaşık 200 m.olup, kapsadığı mikrofosillere dayanılarak GÜVEN-1993 tarafından yaşı Dogger olarak saptanmıştır. Madenler Formasyonu (Jdm ) Madenler formasyonu inceleme alanında Aşağı Madenler köyü civarında tipik yüzeylenmeleri izlendiğinden GÜVEN-1993 tarafından bu isimle tanımlanmıştır. Doğu Pontid kuzey zonu alt ünitesi içerisinde bulunan Madenler formasyonuna ait yüzeylenmeler; Artvin ili batısı, Zeytinlik köyü batısı, Yusufeli-Öğdem-Morkaya-Aşpişen köyü GD su (Tortum yolu üzeri ) ve Demirkent beldesinin KD sunda Erenler köyü civarında izlenir. Madenler formasyonu çeşitli kalınlıklarda ( m. arasında ) resifal kireçtaşı ara tabakalarıyla yer yer bazalt lav ve proklastları da içeren çoğunlukla kırmızı-mor renkli konglomera ve kumtaşlarından oluşur. Formasyon volkano-tortul bir istif yapısından oluşan Hamurkesen formasyonunun üzerine uyumlu olarak oturur. Kırmızı kongloromeralar üzerinde yapılan incelemelerde, çakılların çoğunlukla yuvarlanmış, elipsoidal ve köşeli şekilli olduğu ve çoğunlukla da granit, dasit, bazalt ve metamorfitlerden oluştuğu görülmektedir. Ayrıca daha az oranda gri-beyaz renkli köşeli kireçtaşı çakılları da izlenir. Çakıllar 1-2 cm. ile 10-15cm.arasında değişen çaplarda olup, kırmızı-morumsu renkli bir çimento malzemesi ile sıkıca tutturulmuştur. Madenler köyü ve Erenler köyü arasında bu konglomeralar içerisinde GGB- KKD doğrultulu ve D ya eğimli gri-beyaz renkli resifal kireçtaşları izlenir. Bu ara tabakalar genel istiflenmeye uygundur. Ayrıca bazalt lav akıntıları ve aglomeralar da izlenmiştir. Madenler formasyonunun Yusufeli-Kömürlü köyü ve Yusufeli-Karadağ yöresindeki yüzeylenmeleri içinde kömür oluşumları mevcuttur. Bu zuhurlar küçük mercekler şeklinde olup, genellikle konglomeraların taban kesiminde yer alırlar. Madenler formasyonunun bu litolojik özellikleri irdelendiğinde; inceleme alanının Doğu Pontid kuzey zonu alt ünitesinde Hamurkesen formasyonunu takiben denizin sığlaştığı, zaman zaman kısa süreli ve sınırlı karalaşma dönemleri geçirdiği söylenebilir. Formasyon gri-beyaz renkli resifal kireçtaşlarından oluşan, Malm-Alt Kretase yaşlı Berdiga formasyonu ile uyumlu olarak üstlenir. Kalınlık değişken olup, azami 200 m. kadardır. Madenler formasyonunda kesin bir yaş verebilecek paleontolojik veriler saptanamamıştır. Derlenen bazı kireçtaşı örneklerinde ; -Ammobaculites sp. -Reophax sp. -Litoulidae sp. -Pseudocylammina sp. Fosilleri saptanmış ve formasyon için muhtemelen Dogger yaşı önerilmiştir. 13

16 Berdiga Formasyonu ( JKr ) Giresun-Alurca ilçesinin güneyindeki Berdiga dağlarında izlenen Üst Jura-Alt Kretase yaşlı kireçtaşları, ilk olarak PELİN-1977 tarafından Berdiga formasyonu olarak tanımlanmıştır. Doğu Pontidlerin gerek güney ve gerekse kuzey zonunda birçok yerde yüzeylenen Üst Jura- Alt Kretase kireçtaşları çok az fasiyes faklılıkları göstermekle beraber belli bir stratigrafik horizonda izlenmeleri nedeniyle bölge genelinde bu isim altında toplanmışlardır. Bu nedenle çalışma alanında izlenen Üst Jura-Alt Kretase yaşlı kireçtaşları Berdiga formasyonu olarak isimlendirilmiştir. Berdiga formasyonu inceleme alanının çoğunlukla güney zonunda; Artvin-Narlık beldesi doğusu, Tortum gölü civarı, Yusufeli-Aşpişen köyü ( Oltu yolu ) Yusufeli-Günyayla GB sı, Yusufeli-Morkaya köyü GD sunda yüzeylenir. Formasyon gri-beyaz ve krem renkli resifal kireçtaşları, orta kalınlıkta tabakalanmalı killi kireçtaşı ve sileks yumrulu kireçtaşlarından oluşur. Berdiga formasyonu, esmer renkli bazik volkano-tortul bir istif yapısından oluşan Hamurkesen formasyonunun üzerine uyumlu olarak gelir. Doğu Pontid kuzey-güney zonu alt ünitelerini ayıran GB-KD doğrultulu büyük bindirme hattının yakın çevresinde kompresyon kuvvetlerinin etkisiyle bu formasyon içinde çok güzel kıvrımlı yapılar gözlenir. Örneğin; Yusufeli-Aşpişen sapağından itibaren Tortum yolu üzerinde bu ender rastlanabilecek güzellikte kıvrımları izlemek mümkündür. Berdiga formasyonu inceleme alanının Doğu Pontid kuzey zonu alt ünitesinde bazik volkano-tortul bir istiften oluşan Türoniyen-Santoniyen yaşlı Çatak formasyonu ile, buna karşın güney zonu alt ünitesinde ise fliş karakterli tortullardan oluşan Üst Kretase Paleosen yaşlı Mescitli formasyonu ile uyumlu olarak izlenir. Ayrıca inceleme alanının güney kesiminde ofiyolitik melanj ile tektonik bir dokunak oluşturur. Formasyonun kalınlığı; inceleme alanının ( Kuzey zon alt ünitesi ) m. arasında olduğu halde, güney zon alt ünitesinde 900 m. kadardır. Çatak Formasyonu ( Krü 1 ) Trabzon ili Maçka ilçesinin Çatak mevkiinde izlenen Üst Kretase (Türoniyen- Santaniyen ) yaşlı bazik volkano-tortul bir istif ilk olarak GÜVEN-1993 tarafından Çatak formasyonu olarak tanımlanmıştır. Çatak formasyonu Doğu Pontid kuzey zonunda Üst Jura-Alt Kretase yaşlı resifal kireçtaşlarının üzerine gelen Üst Kretase yaşlı volkano-tortul istiflerin alt horizonunu teşkil eden bazik volkano-tortul karakterli bir birim olarak da tarif edilebilir. İnceleme alanının KB ve KD kesimlerinde Üst Jura-Alt Kretase yaşlı kireçtaşı horizonunun üzerinde izlenen bazik volkano-tortul istif litostratigrafik özellikleri bakımından Çatak formasyonu ile deneştirilmiş ve aynı formasyon adı verilmiştir. Çatak formasyonu Yusufeli Sarıgöl yol güzergâhı ile Yusufeli - İspir yol güzergâhı üzerinde Çoruh vadisi boyunca ve ayrıca Artvin Aşağı Madenler ( Hot ) civarında, Narlık beldesi doğusunda, Artvin Murgul ilçesi güney yöreleri, Artvin ili Ortaköy yöresi ile güney yöreleri, Yusufeli ilçesi batı, kuzey ve güney yöreleri, Artvin Şavşat yolu üzerinde Pırnallı köyünün batı ve güneydoğusunda yüzeyleşir. 14

17 Çatak formasyonu gri yeşil renkli andezit, andezitik bazalt lav ve piroklastları ile ara tabakalı bulunan kırmızı bordo renkli çamurtaşı, silttaşı, gri renkli marn ve kumtaşlarından oluşur. Formasyon tortul ara seviyeler içermesi nedeniyle tabakalı bir yapı görünümü sergiler. Bazalt lavların yer yer yastık yapıları görülür. Çatak formasyonu Malm Alt Kretase yaşlı kireçtaşlarının ( Berdiga formasyonu ) üzerine uyumlu olarak bulunur ve riyodasit dasitik lav ve piroklastlarından oluşan Kızılkaya formasyonu ile de uyumlu olarak üstlenir. Formasyonun kalınlığı yaklaşık 1400 m. kadardır. Kızılkaya Formasyonu ( Krü 2 ) Giresun ili Espiye ilçesinin güneyinde yer alan Kızılkaya yöresinde tipik olarak yüzeylenen riyodasit-dasitik lav ve proklastları ilk olarak GÜVEN 1993 tarafından Kızılkaya formasyonu olarak tanımlanmıştır. Doğu Karadeniz Bölgesinin 1 / ölçekli kompilasyonunda ilk olarak bu formasyon adlandırılması uygulanmıştır. Kızılkaya formasyonu Aşağı Madenler in doğusunda ve yaklaşık K-G doğrultusu boyunca izlenir. Formasyon gri beyaz renkli riyodasitik-dasitik karakterli lav ve proklastlarından oluşur. Lavlarda yer yer kolonlu yapılar ve yer yer de akıntılı (flüvdal) yapılar gözlenir. Hidrotermal gelimler sonucu sülfürlü mineralizasyon oluşumları ve buna bağlı olarak da yan kayaçlarda yer yer hidrotermal ayrışmalar (silisleşme,serizitleşme ve killeşme ) mevcuttur. Kızılkaya formasyonu bazik volkano-tortul karakterli Çatak formasyonunun üzerine uyumlu olup, yine bazik volkano-tortul karakterli Çağlayan formasyonu ile de uyumlu olarak üstlenir. Formasyonun kalınlığı yaklaşık 400 m. kadardır. Formasyonun içinde fosil içerir tortul seviye bulunmadığından formasyonun yaşı göreceli olarak belirlenmeye çalışılmıştır. Kızılkaya formasyonu Türoniyen Santoniyen yaşlı Çatak formasyonunun üzerinde uyumlu ve Kampaniyen-Mestriştiyen yaşlı Çağlayan formasyonu ile de uyumlu olarak üstlendiğinden yaşı göreceli olarak Santoniyen-Kampaniyen olarak önerilmiştir. Artvin ili kuzeyi, batısı GD ve GB yöreleri ile Orta köyün kuzeyinde, Zeytinlik beldesigd sunda, Narlık beldesi GD sunda, Murgul ilçesinin doğu, GD ve GB yörelerinde, Pırnallı köyünün KB ve GD yörelerinde izlenir. Çağlayan Formasyonu ( Krü 3 ) Trabzon ili merkezine bağlı Çağlayan beldesi civarında tipik yüzeylemeleri izlenen Kampaniyen-Mestriştiyen yaşlı bazik volkano-tortul bir istif ilk olarak GÜVEN 1993 tarafından Çağlayan formasyonu olarak tanımlanmıştır. İnceleme alanında da benzer litostratigrafik özellikler gösteren bazik volkano - tortul istif Çağlayan formasyonu ile deneştirilerek aynı formasyon adı verilmiştir. Çağlayan formasyonu, inceleme alanının KD kesiminde Yukarı Madenköy civarında yaygındır. Formasyon genellikle gri - yeşil renkli andezitik bazalt, bazalt lav ve piroklastları ile birlikte ara tabakalı olarak bulunan kırmızı bordo renkli çamurtaşı, gri renkli marn ve kumtaşlarından oluşur. Formasyon içindeki tabakalarda güney dokunaktaki bindirmenin etkisiyle gelişmiş, dalgalı kıvrım yapıları görülür. Bazaltlarda yastık lav yapıları gelişmiştir. 15

18 Çağlayan formasyonu riyodasit dasitik lav ve piroklastlarından oluşan Kızılkaya formasyonu üzerinde uyumlu olarak bulunur. Formasyonun inceleme alanı içerisinde izlenebilen kalınlığının yaklaşık 1000 m. olduğu söylenebilir. Formasyon Artvin ili batı, GD ve GB yörelerinde, Murgul ilçesi B, D ve GD yöreleri, Arhavi ilçesinde G ve GD yörelerinde, Hopa ilçesi GD ve GB yörelerinde, Ardanuç ilçesinin G ve GD yöreleri, Ardanuç ilçesi Aşağı ırmaklar bucağı ile Şavşat ilçesi Meydancık beldesi arasındaki alanda görülür. Çayır bağı Formasyonu ( Krü 4b ) Trabzon ili Düz köy ilçesi Çayır bağı bucağı yöresinde görüldüğü için GÜVEN-1993 tarafından Çayır bağı formasyonu olarak adlandırılmıştır. Bu birim fazla yaygın olmayan fiyolit ve riyodasitik karakterli lav ve piroklastlarından meydana gelmiştir. Volkanojenik dom yapıları iyi gelişmiştir. Lavlarda prizmatik kolon yapıları ve akışkan ( flüvdal ) yapılar görülür. Çayır bağı formasyonunun üzerinde birbirleriyle yanal geçişli olarak Bakırköy ve Ağıllar formasyonları uyumlu olarak bulunurlar. Çayır bağı formasyonu, Tirebolu-Espiye arasında trakiandezitik lav ve piroklastlarına dönüşüm gösterir. Formasyonun kalınlığı yaklaşık 400 m. kadardır. Çayır bağı formasyonunun içinde yaş verebilecek tortul seviyeler mevcut değildir. Ancak, Kampaniyen-Mestriştiyen yaşlı Çağlayan formasyonunun üzerinde uyumlu olarak yer alması ve Mestriştiyen-Paleosen yaşlı Ağıllar ve Bakırköy formasyonları ile de uyumlu olarak örtülmesi dolayısıyla formasyonun yaşı Mestriştiyen olarak kabul edilmiştir. Bakırköy Formasyonu ( Krü 5a ) Artvin ilinin Bakırköy ( Kuvarshan ) yöresinde izlenen Mestriştiyen-Paleosen yaşlı türbiditik karakterli bir istif GÜVEN-1993 tarafından Bakırköy formasyonu olarak tanımlanmıştır. İnceleme alanında; Hopa ilçesi D ve GD yöreleri, Artvin ili Bakırköy yöresi, Murgul ilçesi KD ve GB yöreleri, Borçka ilçesi Cankurtaran geçidi yörelerinde izlenen türbiditik karakterli birim de Bakırköy formasyonu ile benzer litoloji ve stratigrafik konuma sahip bulunmaktadır. Bu nedenle birime Bakırköy formasyonu adı verilmiştir. Formasyon genellikle killi kireçtaşı, şeyl ve az oranda da kumtaşlarından oluşmuştur. Bu formasyon Trabzon-Tonya ilçesi yöresinde kumlu kireçtaşı ve resifal kireçtaşlarından oluşan Ağıllar formasyonu ile yanal geçişlidir. Formasyonun kalınlığı yaklaşık 200 m. kadardır. Yaşı ise Mestriştiyen-Paleosen olarak belirlenmiştir. 16

19 Ağıllar Formasyonu ( Krü 5b ) Artvin ili Zeytinlik (Sirya) beldesinin güneydoğusunda izlenen bazik volkano-tortul karakterli Çağlayan formasyonunun üzerinde uyumlu olarak bulunan Mestriştiyen-Paleosen yaşlı kumlu ve resifal karakterdeki kireçtaşları Ağıllar köyü civarında en iyi şekilde izlendiğinden GÜVEN 1993 tarafından Ağıllar formasyonu olarak isimlendirilmiştir. İnceleme alanında, Artvin ili Ağıllar köyü yöresinde, Murgul ilçesi GD sunda, Ardanuç ilçesi GD yörelerinde, Şavşat ilçesi Okçular köyü, Meydancık beldesi GB sında izlenen benzer litolojik konuma sahip bulunan kireçtaşlarına Ağıllar formasyonu ile korele edilerek aynı isim verilmiştir. Birim gri-beyaz renkli kumlu ve resifal kireçtaşlarından oluşur.bakırköy formasyonu ile aynı stratigrafik konumda yer alan Ağıllar formasyonu, Tonya ilçesinin GD sunda birbiriyle yanal geçişli olarak izlenmektedir. Formasyonun kalınlığı 200 m. olup yaşı, Mestriştiyen-Paleosen olarak saptanmıştır. Mescitli Formasyonu (Krüt ) Bu formasyon Doğu Pontid güney zonunda Üst Kretase dönemini temsil eden fliş karakterli bir formasyondur.malm-alt Kretase-Senomaniyen yaşlı kireçtaşlarının (Berdiga formasyonu ) üzerinde uyumlu olarak bulunur. Birim kırmızı-bordo renkli killi kireçtaşlarıyla başlayıp, gri renkli marn, şeyl, killi kireçtaşı ve kumtaşı ardalanması ile devam eden bir istif oluşturur. Mescitli formasyonu, Doğu Pontid kuzey zonunda Üst Kretase dönemini kapsayan; Çatak, Kızılkaya, Çağlayan, Çayırbağı, Bakırköy / Ağıllar formasyonlarına karşılık gelmektedir. Birimin kalınlığı 600 m. kadardır. Yaşı ise Türoniyen-Kampaniyen-Mestriştiyen-Paleosen zaman aralığı olarak belirlenmiştir. Kızılcık Formasyonu ( Paf ) Çalışma alanında Ardanuç ilçesi Kızılcık köyü nün kuzey ve kuzeybatı yörelerinde yüzeylenir. Ardanuç yöresindeki Eosen yaşlı kırıntılı kayaçlar ÖZSAYAR-1980 tarafından Kızılcık formasyonu olarak isimlendirilmiştir. Fakat YILMAZ ve Diğ Karçal dağları ve Ardanuç ilçesi yöresinde izledikleri aynı kırıntılı kayaçların yaşını Paleosen ve erken Eosen olarak saptamışlardır. Formasyon; yeşilimsi ve gri renkli, orta-ince tabakalı karasal kırıntılı kayaçlar, kumtaşı ve marnlardan oluşmuştur. Alt seviyelerde kiltaşı ve marnlar, orta seviyelerde epiklastik volkanik kayaçlar, üst seviyelerde kumtaşı ve konglomeralardan oluşan regresif bir sekans izlenmektedir. Kızılcık formasyonu, Paleosen-Alt Eosen yaşlı Bakırköy ve Ağıllar formasyonunu uyumlu olarak üstler ve Kaba köy formasyonu tarafından da uyumsuz olarak üstlenir. Birimin kalınlığı yaklaşık 600 m. civarında olup, yaşı Paleosen-Alt Eosen olarak saptanmıştır. 17

20 Porfiri Andezit ( Ap ) Çalışma alanında Artvin il merkezinin KD sunda yüzeylenir. Andezitik kayaçlar gribeyaz renkli az çatlaklıdır. Makroskobik olarak çubukumsu iri hornblend ve plajioklas kristalleri gözlenmektedir. Yer yer iri taneler halinde kuvars kristalleri de izlenebilir. Artvin ili Fıstıklı köyü yöresinde porfiri özellikte olup, Mo mineralleri ve saçınımlı halde pirit kristalleri içerir. Burada yer yer yoğun silişleşmeler de izlenmektedir. Porfiri andezitler Paleosen yaşlı birimleri kestiğinden Alt Eosen yaşlı olarak kabul edilebilir. Kaçkar Granitoyidleri I, II ( Y2, Y3 ) Kaçkar granitoyidleri çalışma alanı içinde yer alan Kaçkar Dağları civarında tipik olarak izlenir. Bu nedenle Kaçkar Granitoyidleri olarak tanımlandırılmıştır.(güven 1993) Kaçkar Granitoyidleri faklı mağmasal evrelerde Mesozoyik ve Senozoyik yaşlı volkanotortul istiflere sokulum yapmıştır. Liyas volkanitleri ( Hamurkesen for.) ile Üst Kretase volkanitlerinin (Çatak for.) içine sokulum yapan granitoyidler Kaçkar Granitoyidi I (Y2), Eosen volkanitlerinin (Kabaköy for.) içine sokulum yapan granitoyidler ise Kaçkar Granitoyidi II (Y3) olarak adlandırılmaktadır. Kaçkar Granitoyidi I (Y2) inceleme alanında yaygın şekilde izlenmektedir. Hamurkesen ve Çatak formasyonları ile olan dokanakları boyunca kontakt metamorfizma etkileri görülür. Kaçkar Granitoyidi II (Y3), Ardanuç ilçesine bağlı Hamurlu köyü doğusunda Üst Kretase ve Eosen yaşlı birimleri kesmiş olarak izlenmektedir. İnceleme alanında ortaya çıkan Granitoyidlerin Jura öncesi (muhtemelen Paleozoyik?), Üst Kretase-Paleosen ve Eosen dönemlerinde olmak üzere üç mağmasal evrede yerleştikleri anlaşılmaktadır. Kaçkar Granitoyidleri yöredeki birçok cevherleşmelere vücut vermiş olması bakımından önem arz eder. Bu kapsamda; Yusufeli-Sarıgöl GB sında Kaçkar Granitoyidi I (Y2) içinde önemli olabilecek porfiri tipte Cu-Mo mineralizasyonları bulunmaktadır. Şavşat ilçesi yöresindeki damar tip Cu-Pb-Zn mineralizasyonları ile yine Yusufeli- Çamkerten yöresindeki Cu-Pb-Zn damarları ve Epitermal altın mineralizasyonları bu kayaçlar ile ilintili cevherleşmelerdir. 18

21 Kaba köy Formasyonu ( Ev ) Gümüşhane ilinin GD sunda yer alan Kabaköy çevresinde tipik olarak yüzeylenen Eosen yaşlı ve andezitik karakterli volkano-tortul birim GÜVEN-1993 tarafından Kabaköy formasyonu olarak tanımlanmıştır. Doğu Pontidlerde çok etkin ve belirgin bir stratigrafik horizon teşkil eden Eosen volkanitleri, özellikle kuzey zon ardında ve güney sınırı boyunca Niksar-Şebinkarahisar- Alurca-Gümüşhane-İspir ve Yusufeli (Kılıçkaya) hattı üzerinde ve yaklaşık D-B doğrultusunda ilginç bir kuşak oluşturur.çalışma alanında ; Hopa ilçesi, Kemalpaşa, Borçka yöresi ve Muratlı- Camili yöreleri, Şavşat ilçesi Meydancık ve Veliköy yöreleri ile Ardanuç ilçesi Aşağıırmaklar yöreleri ve Yusufeli Kılıçkaya beldesi ile Avcılar köyü yörelerinde yüzeylenir. Kabaköy formasyonu bazik volkano-tortul bir seriden oluşan Çağlayan formasyonunun üzerine transgresif diskordan olarak gelmektedir. Formasyon kırmızı bir çimento matriksi ile tutturulmuş iri çakıllı konglomera seviyesi ile başlar. Çakıllar çoğunlukla bazalt, dasit ve granitten oluşur. Konglomera seviyesinin üzerine kumtaşı ve bol nummilitli kireçtaşları gelir. Toplam olarak m. kadar bir kalınlık gösteren bu taban seviyesi üzerinde kumtaşı, kumlu kireçtaşı ve marn aratabakalı andezit lav ve piroklastları yer alır. Kabaköy formasyonunun güney dokanağı tektonik olup, Liyas volkanitleri (Hamurkesen for.) bu formasyona bindirmişlerdir. Formasyonun inceleme alanındaki görünen kalınlığı yaklaşık 1000 m. kadardır. Yaşı ise Alt ve Orta Eosen dir. Şebinkarahisar Formasyonu ( Olgmj ) Doğu Pontidlerin güneyinde yüzeylenen Oligo-Miyosen yaşlı jipsli serilerden bazıları YILMAZ-1985 tarafından Şebinkarahisar formasyonu olarak tanımlanmıştır.bu formasyona ait yüzeylenmeler inceleme alanında Şavşat ilçesi Veliköy beldesinin kuzey yörelerinde izlenmektedir. ( YILMAZ ve Diğ ) Şebinkarahisar formasyonu Orta Eosen yaşlı Kabaköy formasyonu ile bu formasyonu kesen Kaçkar Granitoyidi II ( Y3) stoku üzerine açısal uyumsuzlukla oturur. Formasyon genellikle kızıl renkli konglomera, jipsli kumtaşı, çamurtaşı, silttaşı ve kömürlü şeyllerden oluşur. Konglomeralar içinde bol miktarda granitoyid çakılları görülür. Kırmızı kumtaşları ve jips oluşumu evaporitik bir ortama işarettir. Formasyonun kalınlığı yaklaşık 200 m. kadardır. Formasyon içinde yaş verebilecek fosil saptanamamıştır. YILMAZ-1985 tarafından önerilen Oligo-Miyosen yaşı aynen benimsenmiştir. Bülbülan Yayla Volkanitleri (Plv) Çalışma alanında Bülbülan Yayla kuzeyi, Çatalköprü ve Şavşat-Veliköy yörelerinde yüzeylenmektedir. Formasyon Şebinkarahisar ve Kabaköy formasyonları üzerine açısal uyumsuzlukla oturmaktadır. Karasal volkanizma ürünü olan bu birim iki seviyeden oluşmaktadır. İstifin alt seviyeleri AKTİMUR ve Diğ tarafından Kura volkanitleri olarak tanımlanmıştır. Bu volkanitler farklı tüf ardalanmaları ile tüf-breş ve yer yer konglomeralardan oluşmaktadır. 19

22 Birimin üst seviyeleri ise aynı çalışmacılar tarafından Dumanlıdağ volkanitleri olarak isimlendirilmişlerdir. Bu volkanitler ise bantlı ve yer yer laminalaşmış dasit ve andezit lavları ile daha üstte yer alan bazaltik lavlar ve volkanoklastiklerden oluşmaktadır. Çalışmacılar formasyonun alt seviyelerinin yaşını üst miyosen olarak yorumlamışlardır. Üst seviyeleri ise pliyosen yaşlı olarak ayırtlamışlardır. Formasyonun toplam kalınlığı yaklaşık 700 m. kadardır. Alüvyonlar (Aly) Kaçkar Dağlarının kuzey eteklerinde Hopa ve Kabisre çayı vadilerinde güney eteklerinde KD GB yönünde Karadeniz e akan Çoruh nehri vadisinin genişliğinde düzlük alanlarda kum ve çakıl yığınlardan oluşan güncel oluşuklardır. Bu oluşuklar daha güneyde Yusufeli ilçesi ile Kılıçkaya arasındaki Çamkerten yöresinde de izlenmektedir. Bu oluşuklardan stabilize ve inşaat malzemesi olarak yararlanılmaktadır. A.5.1. Metamorfizma ve Mağmatizma A.5.2. Tektonik ve Paleocoğrafya İnceleme alanı Doğu Pontid tektonik birliği içerisinde yer alır. Etüt sahasındaki kayaç birimleri Alp Orojenezinin etkisi altında kalmıştır. Bu Orojenik faaliyetlere bağlı olarak Üst Kimmerik, Anadolu, Pireneik ve Attik fazları etkili olmuştur. Adı geçen dağ oluşum hareketleri sonucunda yörede; uyumsuzluklar (diskordanslar ), kıvrımlı ve kırıklı yapılar, blok faylanmalar ve bindirmeler ( ters faylar ) oluşmuştur. Paleozoyik ile Jura, Jura ile Üst Kretase, Paleosen ile Eosen, Eosen ile Miyosen, Miyosen ile Pliyosen arasında diskordans ( uyumsuzluk ) vardır. İnceleme sahasında etkili olan Alp Orojenezi nedeniyle, kıvrım ve kırık tektoniği iyi gelişmiştir. Sahada kıvrımlı yapılar Paleosen yaşlı flişlerde ve Eosen yaşlı volkano-tortul kayaçlarda belirgin olarak izlenmektedir. Yine aynı kuvvetlerin etkisiyle formasyonlar kırılmış ve faylanmışlardır. İnceleme alanında bazı yörelerde izlenen bindiemeler ( düşük eğimli ters faylar ) bölgenin bir sıkışma etkisi altında kaldığını göstermektedir. Çalışma alanında gözlenen bindirmeler; Artvin ili kuzeyi ile güneyinden geçen ve Yusufeli ilçesi doğusundan Morkaya ya ulaşan bindirme, Ardanuç ilçesinden GB ye doğru Yusufeli, Demirkent ve Morkaya ya ulaşan bindirme, Şavşat ilçesi GB ya doğru Yusufeli- Kılıçkaya güneyine uzanan büyük bindirmeler şeklinde olup doğrultuları genellikle KB-GB dir. Etüt alanında kırılmaların daha çok yaygın olduğu hemen her tür kayaçta kırık ve çatlakların gelişmesi ile belirgindir. Bu kırık ve çatlakların genel doğrultusu KB-GD ve D-B dır. Ayrıca daha az olarak KD-GB ve K-G doğrultusunda gelişmiş kırıklar da izlenmektedir. Sahada mevcut tüm cevherli damarlar genellikle KB-GD ve daha az olarak KD-GB ile D-B yönündeki kırıklarda gelişmişlerdir. (YILMAZ ve Diğ ) Tabakalaşmalar tortul kayaçlarda ve özellikle flişlerde belirgindir. Bunların doğrultu ve eğimleri belli yönlerle sınırlı değildir. Ancak bir genelleme yapmak gerekirse; doğrultuların KB-GD ve KD-GB yönlerinde, eğimlerin ise derece arasında K-G yönünde olduğu söylenebilir. 20

23 (B). DOĞAL KAYNAKLAR B.1. Enerji Kaynakları: B.1.1. Güneş: İlimizde güneş enerjisi su ısıtmada kullanılmaktadır. Son yıllarda yapılan konutlarda gün ısı denilen ve günlük ihtiyaç için sıcak su elde etmekte kullanılan ısıtma sitemi vardır. İlimiz merkezinde güneşlenme süreleri ile ilgili ölçümler yapılmaktadır. İlimizin aylık ortalama güneşlenme süresi en fazla Temmuz ayında 7,28 saat, en az ise Şubat ayında 1,58 saat olarak tespit edilmiştir. Tablo B.1 İlimiz Güneşlenme Süresi Aylık Ortalaması (Saat, Dakika) İstasyon Yıllık ARTVİN 3,07 1,58 4,09 6,02 4,52 7,00 7,28 6,51 6,37 5,24 3,06 2,01 4,53 Kaynak: Artvin Meteoroloji İstasyon Müdürlüğü Tablo B.2 İlimiz Güneşlenme Işınım Şiddetinin Aylık Ortalaması ( cal / cm 2.dak.) İstasyon Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran YILLIK ARTVİN Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Kaynak: Artvin Meteoroloji İstasyon Müdürlüğü B.1.2. Su Gücü: İlimizde su enerjisinden Hidroelektrik enerji olarak faydalanılmaktadır. Çoruh Nehri, DSİ 26. Bölge Müdürlüğü sınırları içinde yer alan akarsu havzasını oluşturur. Havzanın yüzölçümü ile DSİ 26. Bölge Müdürlüğü sınırından ayrıldığı yerdeki yıllık ortalama akımı ise şöyledir: HAVZA ADI YÜZÖLÇÜMÜ (km 2 ) YILLIK ORTALAMA AKIM( milyon m 3 ) ÇORUH (Yaklaşık km 2 si Artvin ilinde) Artvin İlimizle özdeşleşmiş olan Çoruh Nehri, yıllık ortalama 6,3 Milyar m 3 lük akış hacmine sahip olup, Nehrin toplam uzunluğu 431 km. dir. Çoruh Nehri nin 410 km. lik kısmı Ülkemiz sınırları içerisinde, 21 km. lik kısmı ise Gürcistan sınırları içerisindedir. Bayburt İlindeki Mescit dağlarından doğup Gürcistan ın Batum İlinden Karadeniz e dökülen Çoruh Nehri, yılda 5,8 milyon m 3 rusubat taşımaktadır. Türkiye de en fazla erozyona maruz kalan havzalardan biridir. Enerji üretilebilecek toplam düşü m. olup, Ülkemizin en hızlı akan Nehridir. Türkiye nin geleceği için çok önemli projeler demetini oluşturan ÇORUH VADİSİ ana kolu üzerinde, E.İ.E. tarafından 1962 yılında başlayan etüt çalışmaları sonucu, 10 adet Baraj ve yan kollar üzerinde 17 adet Baraj ve Nehir tipi H.E.S. Tesisleri İnşaatı planlanmış olup, toplam 27 adet tesisten yılda 10,3 Milyar KWh yıllık enerji üretimi gerçekleştirilecektir. Bu da Türkiye de üretilen toplam enerjinin (151 Milyar KWh) % 7 si, Hidroelektrik enerjinin ise (2004 yılı üretimi 47 Milyar KWh) % 22 sidir. 21

Temel Kayaçları ESKİŞEHİR-ALPU KÖMÜR HAVZASININ JEOLOJİSİ VE STRATİGRAFİSİ GİRİŞ ÇALIŞMA ALANININ JEOLOJİSİ VE STRATİGRAFİSİ

Temel Kayaçları ESKİŞEHİR-ALPU KÖMÜR HAVZASININ JEOLOJİSİ VE STRATİGRAFİSİ GİRİŞ ÇALIŞMA ALANININ JEOLOJİSİ VE STRATİGRAFİSİ ESKİŞEHİR-ALPU KÖMÜR HAVZASININ JEOLOJİSİ VE STRATİGRAFİSİ İlker ŞENGÜLER* GİRİŞ Çalışma alanı Eskişehir grabeni içinde Eskişehir ilinin doğusunda, Sevinç ve Çavlum mahallesi ile Ağapınar köyünün kuzeyinde

Detaylı

AFYONKARAHİSAR DİNAR DOMBAYOVA LİNYİT SAHASI

AFYONKARAHİSAR DİNAR DOMBAYOVA LİNYİT SAHASI AFYONKARAHİSAR DİNAR DOMBAYOVA LİNYİT SAHASI Yılmaz BULUT* ve Ediz KIRMAN** 1. GİRİŞ MTA Genel Müdürlüğü tarafından ülkemizde kömür arama çalışmalarına 1938 yılında başlanılmış ve günümüzde de bu çalışmalar

Detaylı

İnce Burun Fener Fener İnce Burun BATI KARADENİZ BÖLGESİ KIYI GERİSİ DAĞLARI ÇAM DAĞI Batıdan Sakarya Irmağı, doğudan ise Melen Suyu tarafından sınırlanan ÇAM DAĞI, kuzeyde Kocaali; güneyde

Detaylı

Karasu Nehri Vadisinin Morfotektonik Gelişiminde Tiltlenme Etkisi

Karasu Nehri Vadisinin Morfotektonik Gelişiminde Tiltlenme Etkisi Karasu Nehri Vadisinin Morfotektonik Gelişiminde Tiltlenme Etkisi Tilting effect on the morpho-tectonic evolution of Karasu River valley Nurcan AVŞİN 1 1 Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Coğrafya Bölümü Öz: Karasu

Detaylı

ESKİKÖY (TORUL, GÜMÜŞHANE) DAMAR TİP Cu-Pb-Zn YATAĞI

ESKİKÖY (TORUL, GÜMÜŞHANE) DAMAR TİP Cu-Pb-Zn YATAĞI SAHA BİLGİSİ II DERSİ 28 NİSAN 2016 TARİHLİ GEZİ FÖYÜ ESKİKÖY (TORUL, GÜMÜŞHANE) DAMAR TİP Cu-Pb-Zn YATAĞI Miraç AKÇAY, Ali VAN, Mithat VICIL 1. Giriş Eskiköy Cu-Pb-Zn cevherleşmesi Zigana tünelinin Gümüşhane

Detaylı

AR201201213 KUVARS KUMU KUMTARLA - ZONGULDAK SAHASININ MADEN JEOLOJİSİ RAPORU

AR201201213 KUVARS KUMU KUMTARLA - ZONGULDAK SAHASININ MADEN JEOLOJİSİ RAPORU AR201201213 KUVARS KUMU KUMTARLA - ZONGULDAK SAHASININ MADEN JEOLOJİSİ RAPORU EKİM 2012 1 İÇİNDEKİLER Sayfa No İÇİNDEKİLER...2 ÖZET...4 1. GİRİŞ...5 2. ÖNCEL ÇALIŞMALAR...6 3. RUHSAT SAHASININ JEOLOJİSİ...

Detaylı

AYAŞ İLÇESİ BAŞAYAŞ KÖYÜ ARAZİ İNCELEME GEZİSİ GÖREV RAPORU

AYAŞ İLÇESİ BAŞAYAŞ KÖYÜ ARAZİ İNCELEME GEZİSİ GÖREV RAPORU AYAŞ İLÇESİ BAŞAYAŞ KÖYÜ ARAZİ İNCELEME GEZİSİ GÖREV RAPORU Konu : Hümik asit ve Leonarditin fidan üretiminde kullanılması deneme çalıģmaları ve AyaĢ Ġlçesi BaĢayaĢ köyündeki erozyon sahasının teknik yönden

Detaylı

KAYAÇLARDA GÖRÜLEN YAPILAR

KAYAÇLARDA GÖRÜLEN YAPILAR KAYAÇLARDA GÖRÜLEN YAPILAR Kayaçların belirli bir yapısı vardır. Bu yapı kayaç oluşurken ve kayaç oluştuktan sonra kazanılmış olabilir. Kayaçların oluşum sırasında ve oluşum koşullarına bağlı olarak kazandıkları

Detaylı

TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR

TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR Magmatik (Püskürük) Kayaçlar Ýç püskürük Yer kabuðunu oluþturan kayaçlarýn tümünün kökeni magmatikdir. Magma kökenli kayaçlar dýþ kuvvetlerinin etkisiyle parçalara ayrýlýp, yeryüzünün çukur yerlerinde

Detaylı

DOĞU KARADENİZ BÖLGESİNDE Cu-Pb-Zn CEVHERLEŞMELERİNİN UZAY GÖRÜNTÜLERİNDEN SAPTANAN ÇEŞİTLİ YAPILAR İLE İLİŞKİSİ

DOĞU KARADENİZ BÖLGESİNDE Cu-Pb-Zn CEVHERLEŞMELERİNİN UZAY GÖRÜNTÜLERİNDEN SAPTANAN ÇEŞİTLİ YAPILAR İLE İLİŞKİSİ DOĞU KARADENİZ BÖLGESİNDE Cu-Pb-Zn CEVHERLEŞMELERİNİN UZAY GÖRÜNTÜLERİNDEN SAPTANAN ÇEŞİTLİ YAPILAR İLE İLİŞKİSİ Bahri YILDIZ* ÖZ. Uzay görüntüleri üzerinde yapılan çalışmalarda, Cu-Pb-Zn cevherleşmeleriyle

Detaylı

JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI

JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ Serkan ÖZKÜMÜŞ JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI ADANA, 2009 ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ KURTYUVASI (OLTU-ERZURUM) BAKIR-ALTIN

Detaylı

BURDUR İLİNİN YERALTI KAYNAKLARI

BURDUR İLİNİN YERALTI KAYNAKLARI 902 I.BURDUR SEMPOZYUMU BURDUR İLİNİN YERALTI KAYNAKLARI Mustafa KARAKAŞ * Özet Burdur İli, Batı Toroslarda Isparta Büklümünün batı kanadında yer almaktadır. Bölge, genelde KD-GB doğrultulu tektonik yapılarla

Detaylı

ÜNÝTE - 1 TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR

ÜNÝTE - 1 TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR Doðal Sistemler ÜNÝTE - 1 TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR...12 Ölçme ve Deðerlendirme...14 Kazaným Deðerlendirme Testi...16 Ünite Deðerlendirme Testi...18 Doðal Sistemler ÜNÝTE - 2 LEVHA

Detaylı

MADEN TETKİK VE ARAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ DOĞU AKDENİZ BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ GAZİANTEP İLİ JEOLOJİK ÖZELLİKLERİ

MADEN TETKİK VE ARAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ DOĞU AKDENİZ BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ GAZİANTEP İLİ JEOLOJİK ÖZELLİKLERİ MADEN TETKİK VE ARAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ DOĞU AKDENİZ BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ GAZİANTEP İLİ JEOLOJİK ÖZELLİKLERİ 1 öz Bölgede yüzeylenen allokton kaya birimleri, bölgeye Maastrihtiyen de yerleşmiş olan ve karmaşık

Detaylı

KARTEPE-MAŞUKİYE-SAPANCA GEZİMİZ

KARTEPE-MAŞUKİYE-SAPANCA GEZİMİZ KARTEPE-MAŞUKİYE-SAPANCA GEZİMİZ Okulumuz Gezi İnceleme ve Tanıtma Kulübümüz 17-18 Ocak 2015 tarihinde bir gece konaklamalı KARTEPE-MAŞUKİYE-SAPANCA gezisi gerçekleştirdi.. 17 Ocak 2015 Cumartesi sabahı

Detaylı

HINIS (ERZURUM GÜNEYDOĞUSU) DOLAYLARININ BAZI STRATİGRAFİK VE TEKTONİK ÖZELLİKLERİ *

HINIS (ERZURUM GÜNEYDOĞUSU) DOLAYLARININ BAZI STRATİGRAFİK VE TEKTONİK ÖZELLİKLERİ * MTA Dergisi, 108, 38-56, 1988 HINIS (ERZURUM GÜNEYDOĞUSU) DOLAYLARININ BAZI STRATİGRAFİK VE TEKTONİK ÖZELLİKLERİ * Ali YILMAZ**; İsmail TERLEMEZ** ve Şükrü UYSAL** ÖZ.- İnceleme alanı, Erzurum'un güneydoğusunda

Detaylı

Masifler. Jeo 454 Türkiye Jeoloji dersi kapsamında hazırlanmıştır. Araş. Gör. Alaettin TUNCER

Masifler. Jeo 454 Türkiye Jeoloji dersi kapsamında hazırlanmıştır. Araş. Gör. Alaettin TUNCER Masifler Jeo 454 Türkiye Jeoloji dersi kapsamında hazırlanmıştır. Araş. Gör. Alaettin TUNCER 07.07.2015 MASİF NEDİR? Yüksek basınç ve sıcaklık şartlarından geçmiş, kökeni sedimanter kayaçlara dayanan,

Detaylı

BİGA YARIMADASINDA PELAJİK BiR PALEOSEN İSTİFİ

BİGA YARIMADASINDA PELAJİK BiR PALEOSEN İSTİFİ MTA Dergisi 123 124. 21-26, 2002 BİGA YARIMADASINDA PELAJİK BiR PALEOSEN İSTİFİ M. Burak YIKILMAZ*, Aral I. OKAY 1 ' ve Izver ÖZKAR" ÖZ.- Kuzeybatı Anadolu'da Biga kasabasının batısında, pelajik kireçtaşı,

Detaylı

Kemaliye nin (Eğin) Tarihçesi

Kemaliye nin (Eğin) Tarihçesi Kemaliye nin (Eğin) Tarihçesi Fırat ve Dicle vadilerinin genellikle Pers egemenliğinde olduğu dönemlerde Kemaliye (Eğin) de Pers egemenliğinde kalmıştır. Eğin, daha sonra başlayan Roma devri ve onu takiben

Detaylı

ÇAMLIDERE (ANKARA) NEOJEN SİLİSLEŞMİŞ AĞAÇLARI PALEOEKOLOJİ-PALEOKLİMATOLOJİ

ÇAMLIDERE (ANKARA) NEOJEN SİLİSLEŞMİŞ AĞAÇLARI PALEOEKOLOJİ-PALEOKLİMATOLOJİ ÇAMLIDERE (ANKARA) NEOJEN SİLİSLEŞMİŞ AĞAÇLARI PALEOEKOLOJİ-PALEOKLİMATOLOJİ Mehmet Sakınç*, Aliye Aras**, Cenk Yaltırak*** *İTÜ, Avrasya Yerbilimleri Enstitüsü, Maslak/İstanbul **İ.Ü. Fen Fakültesi, Biyoloji

Detaylı

79570 Ruhsat Numaralı II (a) Grubu Bazalt Ocağı Projesi ÇED Başvuru Dosyası

79570 Ruhsat Numaralı II (a) Grubu Bazalt Ocağı Projesi ÇED Başvuru Dosyası HAT-PEK BETON İNŞ. TAAH. TİC. LTD. ŞTİ. 79570 Ruhsat Numaralı II (a) Grubu Bazalt Ocağı Projesi ÇED Başvuru Dosyası ARTVİN İLİ, ARHAVİ İLÇESİ, GÜNEŞLİ KÖYÜ MEVKİİ ppm kirlilik önleme ve yönetimi dan. müh.

Detaylı

ANAKAYALARIN TOPRAK VERME ÖZELLĠKLERĠ ve AĞAÇLANDIRMA AÇISINDAN YORUMLANMASI. AGM Etüt ve Proje ġube Müdürlüğü

ANAKAYALARIN TOPRAK VERME ÖZELLĠKLERĠ ve AĞAÇLANDIRMA AÇISINDAN YORUMLANMASI. AGM Etüt ve Proje ġube Müdürlüğü ANAKAYALARIN TOPRAK VERME ÖZELLĠKLERĠ ve AĞAÇLANDIRMA AÇISINDAN YORUMLANMASI AGM Etüt ve Proje ġube Müdürlüğü Anakayalar oluşum şekline göre 3 gurupta toplanır. 1 Püskürük (Volkanik) Anakayalar 2 Tortul

Detaylı

NOHA İNŞAAT TURİZM MADENCİLİK SAN. TİC. LTD. ŞTİ. KEMALPAŞA (RUHSAT NO 201500198 ve 201500131) SAHALARININ ONİKS REZERV TESPİT RAPORU

NOHA İNŞAAT TURİZM MADENCİLİK SAN. TİC. LTD. ŞTİ. KEMALPAŞA (RUHSAT NO 201500198 ve 201500131) SAHALARININ ONİKS REZERV TESPİT RAPORU NOHA İNŞAAT TURİZM MADENCİLİK SAN. TİC. LTD. ŞTİ. KEMALPAŞA (RUHSAT NO 201500198 ve 201500131) SAHALARININ ONİKS REZERV TESPİT RAPORU Mart 2016 İZMİR NOHA İNŞ. TUR. MADENCİLİK SAN. TİC. LTD. ŞTİ. KEMALPAŞA

Detaylı

TARİH BOYUNCA ANADOLU

TARİH BOYUNCA ANADOLU TARİH BOYUNCA ANADOLU Anadolu, Asya yı Avrupa ya bağlayan bir köprü konumundadır. Üç tarafı denizlerle çevrili verimli topraklara sahiptir. Dört mevsimi yaşayan iklimi, akarsuları, ormanları, madenleriyle

Detaylı

JEOLOJĠ TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR

JEOLOJĠ TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR JEOLOJĠ TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR Bir nehir kenarında gezerken çakılların renk ve biçim bakımından birbirlerinden farklı olduğunu görürüz. Bu durum bize, kayaçların farklı ortamlarda oluştuğunu gösterir.

Detaylı

VIII. FAYLAR (FAULTS)

VIII. FAYLAR (FAULTS) VIII.1. Tanım ve genel bilgiler VIII. FAYLAR (FAULTS) Kayaçların bir düzlem boyunca gözle görülecek miktarda kayma göstermesi olayına faylanma (faulting), bu olay sonucu meydana gelen yapıya da fay (fault)

Detaylı

TRABZON VALİLİĞİ İL ÇEVRE VE ORMAN MÜDÜRLÜĞÜ TRABZON İL ÇEVRE DURUM RAPORU

TRABZON VALİLİĞİ İL ÇEVRE VE ORMAN MÜDÜRLÜĞÜ TRABZON İL ÇEVRE DURUM RAPORU TRABZON VALİLİĞİ İL ÇEVRE VE ORMAN MÜDÜRLÜĞÜ TRABZON İL ÇEVRE DURUM RAPORU TRABZON-2004 TRABZON VALİLİĞİ İL ÇEVRE VE ORMAN MÜDÜRLÜĞÜ TRABZON İL ÇEVRE DURUM RAPORU TRABZON-2004 İL ÇEVRE DURUM RAPORU REHBERİ

Detaylı

NEOTEKTONİK. Doç.Dr. Yaşar EREN DOĞU ANADOLU SIKIŞMA BÖLGESİ

NEOTEKTONİK. Doç.Dr. Yaşar EREN DOĞU ANADOLU SIKIŞMA BÖLGESİ 6.2.1. DOĞU ANADOLU SIKIŞMA BÖLGESİ Karlıova üçlü kavşağının NEOTEKTONİK doğusunda kalan bölge Doç.Dr. kuzey-güney Yaşar EREN yönlü sıkışmalı tektonik rejimin etkisi altında olduğu için bu bölge Doğu Anadolu

Detaylı

Veysel Işık Türkiye deki Tektonik Birlikler

Veysel Işık Türkiye deki Tektonik Birlikler JEM 404 Ders Konusu Türkiye Jeolojisi Orojenez ve Türkiye deki Tektonik Birlikler Ankara Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Tektonik Araştırma Grubu 2012 Dağ Oluşumu / Orojenez Orojenez genel anlamda

Detaylı

AKSARAY YÖRESĠNĠN JEOLOJĠK ĠNCELEMESĠ

AKSARAY YÖRESĠNĠN JEOLOJĠK ĠNCELEMESĠ T.C. AKSARAY ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ JEOLOJĠ MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ AKSARAY YÖRESĠNĠN JEOLOJĠK ĠNCELEMESĠ HARĠTA ALIMI DERSĠ RAPORU 3. GRUP AKSARAY 2015 T.C. AKSARAY ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ

Detaylı

UYUMSUZLUKLAR VE GÖRECELİ YAŞ KAVRAMI

UYUMSUZLUKLAR VE GÖRECELİ YAŞ KAVRAMI UYUMSUZLUKLAR VE GÖRECELİ YAŞ KAVRAMI Diskordans nedir? Kayaçların stratigrafik dizilimleri her zaman kesiksiz bir seri (konkordan seri) oluşturmaz. Bazen, kayaçların çökelimleri sırasında duraklamalar,

Detaylı

ABANT GÖLÜ CİVARININ TEKTONİK VE YAPISAL JEOLOJİSİNİN HAVA FOTOĞRAFLARI İLE KIYMETLENDİRİLMESİ GİRİŞ

ABANT GÖLÜ CİVARININ TEKTONİK VE YAPISAL JEOLOJİSİNİN HAVA FOTOĞRAFLARI İLE KIYMETLENDİRİLMESİ GİRİŞ ABANT GÖLÜ CİVARININ TEKTONİK VE YAPISAL JEOLOJİSİNİN HAVA FOTOĞRAFLARI İLE KIYMETLENDİRİLMESİ Sunay AKDERE Maden Tetkik ve Arama Enstitüsü, Ankara GİRİŞ Hava fotoğraflarından yararlanarak fotojeolojik

Detaylı

Kapaklıkuyu, Zopzop ve Sarıçiçek Yaylası Özdirenç-Yapay Uçlaşma Etüdü Raporu

Kapaklıkuyu, Zopzop ve Sarıçiçek Yaylası Özdirenç-Yapay Uçlaşma Etüdü Raporu Çifteharman, Karakuyu, h. Kapaklıkuyu, Zopzop ve Sarıçiçek Yaylası Özdirenç-Yapay Uçlaşma Etüdü Raporu Bu raporda Nevma Madencilik San. Tic. Ltd. Şti. ye ait Kömür Sahalarında, Haziran Ağustos 2011 tarihlerinde

Detaylı

MAGMATİK KAYAÇLAR DERİNLİK (PLUTONİK) KAYAÇLAR

MAGMATİK KAYAÇLAR DERİNLİK (PLUTONİK) KAYAÇLAR DERİNLİK (PLUTONİK) KAYAÇLAR Tam kristalli, taneli ve yalnızca kristallerden oluşmuştur Yalnızca kristallerden oluştuklarından oldukça sağlam ve dayanıklıdırlar Yerkabuğunda değişik şekillerde Kütle halinde

Detaylı

KIRKLARELİ İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI

KIRKLARELİ İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI KIRKLARELİ İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI Kırklareli ili Marmara Bölgesinin kuzeybatısında yer almakta olup, Dereköy sınır kapısıyla Türkiye yi Bulgaristan a bağlayan geçiş yollarından birine sahiptir.

Detaylı

NEOTEKTONİK ORTA ANADOLU OVA REJİMİ. Doç.Dr. Yaşar EREN

NEOTEKTONİK ORTA ANADOLU OVA REJİMİ. Doç.Dr. Yaşar EREN 6.2.4. ORTA ANADOLU OVA REJİMİ Karlıova ekleminin doğusunda kalan sıkışma Doç.Dr. Yaşar bölgesi EREN NEOTEKTONİK ile batısında kalan genleşme bölgesi arasında bulunan geçiş kesimidir. KAFZ ile Toroslar

Detaylı

TOKAT (DUMANLIDAĞI) İLE SİVAS (ÇELTEKDAĞI) DOLAYLARININ TEMEL JEOLOJİ ÖZELLİKLERİ VE OFİYOLİTLİ KARIŞIĞIN KONUMU*

TOKAT (DUMANLIDAĞI) İLE SİVAS (ÇELTEKDAĞI) DOLAYLARININ TEMEL JEOLOJİ ÖZELLİKLERİ VE OFİYOLİTLİ KARIŞIĞIN KONUMU* TOKAT (DUMANLIDAĞI) İLE SİVAS (ÇELTEKDAĞI) DOLAYLARININ TEMEL JEOLOJİ ÖZELLİKLERİ VE OFİYOLİTLİ KARIŞIĞIN KONUMU* Ali YILMAZ** ÖZ. Tokat (Dumanlıdağı) ile Sivas (Çeltekdağı) dolayında Eosen öncesi üç tektonik

Detaylı

SEDİMANTOLOJİ FİNAL SORULARI

SEDİMANTOLOJİ FİNAL SORULARI SEDİMANTOLOJİ FİNAL SORULARI 1. Tedrici geçiş nedir? Kaç tiptir? Açıklayınız Bunlar herhangi bir stratigrafi biriminin kendisi veya tabakalarının tedricen bir diğer litoloji biriminin içerisine geçerse

Detaylı

III.BÖLÜM A - KARADENİZ BÖLGESİ HAKKINDA

III.BÖLÜM A - KARADENİZ BÖLGESİ HAKKINDA III.BÖLÜM Bu bölümde ağırlıklı olarak Kızılırmak deltasının batı kenarından başlayıp Adapazarı ve Bilecik'in doğusuna kadar uzanan ve Kastamonu yu içine alan Batı Karadeniz Bölümü, Kastamonu ili, Araç

Detaylı

Vicinity. Anahtar kelimeler: Gümüşhane, iz elementler, mineralli sular, radyoaktivite

Vicinity. Anahtar kelimeler: Gümüşhane, iz elementler, mineralli sular, radyoaktivite Gümüşhane Yöresi Mineralli Su Kaynaklarının İz Element ve Radyoaktivite İçerikleri Gümüşhane Yöresi Mineralli Su Kaynaklarının İz Element ve Radyoaktivite İçerikleri Radioactivity Properties and Trace

Detaylı

Potansiyel. Alan Verileri İle. Hammadde Arama. Endüstriyel. Makale www.madencilik-turkiye.com

Potansiyel. Alan Verileri İle. Hammadde Arama. Endüstriyel. Makale www.madencilik-turkiye.com Makale www.madencilik-turkiye.com Seyfullah Tufan Jeofizik Yüksek Mühendisi Maden Etüt ve Arama AŞ seyfullah@madenarama.com.tr Adil Özdemir Jeoloji Yüksek Mühendisi Maden Etüt ve Arama AŞ adil@madenarama.com.tr

Detaylı

ESKİŞEHİR CİVARININ JEOLOJİSİ VE SICAK SU KAYNAKLARI

ESKİŞEHİR CİVARININ JEOLOJİSİ VE SICAK SU KAYNAKLARI ESKİŞEHİR CİVARININ JEOLOJİSİ VE SICAK SU KAYNAKLARI M. Ziya GÖZLER*; Fahrettin CEVHER** ve Arif KÜÇÜKAYMAN** ÖZ. Çalışma alanı Eskişehir ili ve çevresi ile Eskişehir kuzeyinde yer alan Sakarılıca kaplıcasını

Detaylı

KUZEYDOĞU ANADOLUDA (OLTU-NARMAN ARASI) PONTİD / ANATOLİD KENET KUŞAĞININ STRATİGRAFİSİ VE YAPISAL EVRİMİ

KUZEYDOĞU ANADOLUDA (OLTU-NARMAN ARASI) PONTİD / ANATOLİD KENET KUŞAĞININ STRATİGRAFİSİ VE YAPISAL EVRİMİ PAMUKKALE ÜNİ VERSİ TESİ MÜHENDİ SLİ K FAKÜLTESİ YIL PAMUKKALE UNIVERSITY ENGINEERING COLLEGE CİLT MÜHENDİ SLİ K B İ L İ MLERİ DERGİ S İ SAYI JOURNAL OF ENGINEERING SCIENCES SAYFA : 1998 : 4 : 1-2 : 487-499

Detaylı

SEDİMANTER KAYAÇLAR (1) Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I

SEDİMANTER KAYAÇLAR (1) Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I SEDİMANTER KAYAÇLAR (1) Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I KAYAÇ ÇEŞİTLERİ VE OLUŞUMLARI soğuma ergime Mağmatik Kayaç Aşınma ve erosyon ergime Sıcaklık ve basınç sediment

Detaylı

MTA Genel Müdürlüğü nün Ortaya Çıkardığı Yeni Bir Kara Elmas Yöresi KONYA KARAPINAR Kömür Sahası

MTA Genel Müdürlüğü nün Ortaya Çıkardığı Yeni Bir Kara Elmas Yöresi KONYA KARAPINAR Kömür Sahası MTA Genel Müdürlüğü nün Ortaya Çıkardığı Yeni Bir Kara Elmas Yöresi KONYA KARAPINAR Kömür Sahası Şekil 1. Konya Karapınar Kömür Sahası nın coğrafik ve yer bulduru haritası. KONYA KARAPINAR Lokasyon: İç

Detaylı

SEDİMANTER MADEN YATAKLARI

SEDİMANTER MADEN YATAKLARI SEDİMANTER MADEN YATAKLARI Her hangi bir çökel havzasında, kimyasal veya klastik olarak oluşan malzemenin tortulaşması ile oluşan maden yataklarıdır. Daha çok demir ve mangan yatakları için önemlidir.

Detaylı

2015 YILI SU SONDAJLARI

2015 YILI SU SONDAJLARI T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Jeoteknik Hizmetler ve Yeraltısuları Dairesi Başkanlığı 2015 YILI SU SONDAJLARI BİRİM FİYAT CETVELİ FORMASYON POZ NO: FORMASYONUN YAPISI 10

Detaylı

Potansiyel. Alan Verileri ile. Maden aramacılığı; bölgesel ön arama ile başlayan, Metalik Maden Arama. Makale www.madencilik-turkiye.

Potansiyel. Alan Verileri ile. Maden aramacılığı; bölgesel ön arama ile başlayan, Metalik Maden Arama. Makale www.madencilik-turkiye. Makale www.madencilik-turkiye.com Seyfullah Tufan Adil Özdemir Mühendislik ve Sondaj Jeofizik Yüksek Mühendisi seyfullah@adilozdemir.com Adil Özdemir Adil Özdemir Mühendislik ve Sondaj Jeoloji Yüksek Mühendisi

Detaylı

KONYA ĐLĐ JEOTERMAL ENERJĐ POTANSĐYELĐ

KONYA ĐLĐ JEOTERMAL ENERJĐ POTANSĐYELĐ Konya İl Koordinasyon Kurulu 26-27 Kasım 2011 KONYA ĐLĐ JEOTERMAL ENERJĐ POTANSĐYELĐ Yrd.Doç.Dr.Güler GÖÇMEZ. Selçuk Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi. gulergocmez@selcuk.edu.tr 1.GĐRĐŞ Jeotermal

Detaylı

ÇAL, BEKİLLİ, SÜLLER (DENİZLİ) VE YAKIN ÇEVRESİNDE ÇEVRESEL SAĞLIK SORUNLARI MEYDANA GETİREN MİNERAL OLUŞUMLARINA İLİŞKİN ÖN İNCELEME

ÇAL, BEKİLLİ, SÜLLER (DENİZLİ) VE YAKIN ÇEVRESİNDE ÇEVRESEL SAĞLIK SORUNLARI MEYDANA GETİREN MİNERAL OLUŞUMLARINA İLİŞKİN ÖN İNCELEME 1 ÇAL, BEKİLLİ, SÜLLER (DENİZLİ) VE YAKIN ÇEVRESİNDE ÇEVRESEL SAĞLIK SORUNLARI MEYDANA GETİREN MİNERAL OLUŞUMLARINA İLİŞKİN ÖN İNCELEME Prof. Dr. Yahya Özpınar, Araş. Gör. Barış Semiz ve Araş. Gör. Fatma

Detaylı

ANKARA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ SAĞPAZARI VE TOYHANE (ÇANKIRI-ÇORUM HAVZASI) ANTİKLİNALLERİNİN PETROL POTANSİYELLERİNİN İNCELENMESİ Doğa KIRMIZILAROĞLU JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ

Detaylı

SENOZOYİK TEKTONİK.

SENOZOYİK TEKTONİK. SENOZOYİK TEKTONİK http://www.cografyamiz.com/900/depremler/ DOĞU AFRİKA RİFTİ Üçlü Sistem Doğu Afrika Rift Sistemi Aden Körfezi Kızıl Deniz Okyanusal kabuğun şekillenmesi Aden Körfezinde yaklaşık olarak

Detaylı

DELGİ KÜTÜĞÜ PROJE KURUMU İBB DEZİM - TÜBİTAK MAM

DELGİ KÜTÜĞÜ PROJE KURUMU İBB DEZİM - TÜBİTAK MAM DELGİ ÜTÜĞÜ PROJE URUMU İBB DEZİM - TÜBİTA MAM BEYLİDÜZÜ VE BÜYÜÇEMECE İLÇELERİNDEİ oordinatlar X (D-B) (m) (ITRF1996) Y (G-) (m) Z (m) 42544 3656 117.62 uyu No Başlama Tarihi Bitiş Tarihi ullanım Amacı

Detaylı

DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı

DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı JEOLOJİK OSEONOGRAFİ Genelde çok karmaşık bir yapıya sahip olan okyanus ve deniz

Detaylı

KAYAÇLARDA GÖRÜLEN YAPILAR

KAYAÇLARDA GÖRÜLEN YAPILAR KAYAÇLARDA GÖRÜLEN YAPILAR Kayaçların belirli bir yapısı vardır. Bu yapı kayaç oluşurken ve kayaç oluştuktan sonra kazanılmış olabilir. Kayaçların oluşum sırasında ve oluşum koşullarına bağlı olarak kazandıkları

Detaylı

Katı Atık Ana Planı II Giresun Katı Atık Bertaraf Tesisi Projesi Jeoteknik Etüt Raporu

Katı Atık Ana Planı II Giresun Katı Atık Bertaraf Tesisi Projesi Jeoteknik Etüt Raporu S&F BĐLGE JEOLOJĐ ĐNŞAAT HARĐTA ENERJĐ MÜHENDĐSLĐK TURĐZM LTD.ŞTĐ. S & F BĐLGE JEOLOJĐ ĐNŞAAT HARĐTA MÜHENDĐSLĐK TUR.LTD.ŞTĐ. KATI ATIK ANA PLANI II GĐRESUN KATI ATIK BERTARAF TESĐSĐ PROJESĐ JEOTEKNĐK

Detaylı

YEŞİLİ GÖRMEYEN GÖZLER RENK ZEVKİNDEN MAHRUMDUR. K.ATATÜRK

YEŞİLİ GÖRMEYEN GÖZLER RENK ZEVKİNDEN MAHRUMDUR. K.ATATÜRK 2009 YILI 2010 YEŞİLİ GÖRMEYEN GÖZLER RENK ZEVKİNDEN MAHRUMDUR. K.ATATÜRK I ULUSAL ÇEVRE ANDI ŞİMDİKİ VE GELECEK KUŞAKLARIN TEMİZ VE SAĞLIKLI BİR ÇEVREDE YAŞAMA HAKKINA SAHİP OLDUĞU GERÇEĞİNDEN HAREKETLE,ÇEVREYE

Detaylı

1967 YILI SAKARYA DEPREMİNE AİT KISA NOT

1967 YILI SAKARYA DEPREMİNE AİT KISA NOT 1967 YILI SAKARYA DEPREMİNE AİT KISA NOT Adnan KALAFATÇIOĞLU Maden Tetkik ve Arama Enstitüsü, Ankara ÖZET. 1967 yılı 22 Temmuz Cumartesi günü saat 18:58 de Adapazarı ili ve çevresinde vuku bulan deprem

Detaylı

OSMANiYE (ADANA) YÖRESi ÜST KRETASE (MESTRIHTIYEN) BENTİK FORAMİNİFER FAUNASI

OSMANiYE (ADANA) YÖRESi ÜST KRETASE (MESTRIHTIYEN) BENTİK FORAMİNİFER FAUNASI MTA Dergisi 113. 141-152, 1991 OSMANiYE (ADANA) YÖRESi ÜST KRETASE (MESTRIHTIYEN) BENTİK FORAMİNİFER FAUNASI Niyazi AVŞAR* ÖZ. - Bu çalışmada Osmaniye (Adana) yöresi Üst Kretase (Mestrihtiyen) çökellerinde

Detaylı

FENERBAHÇE SPOR KULÜBÜ EĞİTİM KURUMLARI ANADOLU LİSESİ 10. SINIFLAR COĞRAFYA İZLEME SINAVI

FENERBAHÇE SPOR KULÜBÜ EĞİTİM KURUMLARI ANADOLU LİSESİ 10. SINIFLAR COĞRAFYA İZLEME SINAVI 1. 2. Kalker gibi tortul kayaçların metamorfik kayaçlarına dönüşmesinde etkili olan faktörler aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir (5 puan)? A. Soğuma - Buzullaşma B. Ayrışma - Erime C. Sıcaklık - Basınç

Detaylı

KUTLULAR (SÜRMENE, TRABZON) BAKIR MADEN ÇUKURU: REHABİLİTASYON ÖRNEĞİ

KUTLULAR (SÜRMENE, TRABZON) BAKIR MADEN ÇUKURU: REHABİLİTASYON ÖRNEĞİ SAHA BİLGİSİ II DERSİ 14 NİSAN 2016 TARİHLİ GEZİ FÖYÜ 1. Giriş KUTLULAR (SÜRMENE, TRABZON) BAKIR MADEN ÇUKURU: REHABİLİTASYON ÖRNEĞİ Miraç AKÇAY Doğu Karadeniz Bölgesi baz metal sülfür yatakları bakımından

Detaylı

PETMA BEJ MERMER OCAĞI. PETMA MERMER DOĞALTAŞ ve MADENCİLİK SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ

PETMA BEJ MERMER OCAĞI. PETMA MERMER DOĞALTAŞ ve MADENCİLİK SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ 2014 PETMA BEJ MERMER OCAĞI PETMA MERMER DOĞALTAŞ ve MADENCİLİK SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ OCAK HAKKINDA BİLGİLER 1) OCAK RUHSAT BİLGİLERİ İLİ İLÇE KÖYÜ : TOKAT : TURHAL : ORMANÖZÜ RUHSAT NUMARASI

Detaylı

TAHTALI BARAJI HAVZASI ALT YÖRESİ

TAHTALI BARAJI HAVZASI ALT YÖRESİ TAHTALI BARAJI HAVZASI ALT YÖRESİ 5.6. TAHTALI BARAJI HAVZASI ALT YÖRESİ (THAY) İzmir kentinin içme ve kullanma suyu ihtiyacının karşılanması amacıyla gerçekleştirilen Tahtalı Barajı nın evsel, endüstriyel,

Detaylı

SENOZOYİK TEKTONİK.

SENOZOYİK TEKTONİK. SENOZOYİK TEKTONİK http://www.cografyamiz.com/900/depremler/ SENOZOYİK TERSİYER ERA PERYOD EPOK ZAMAN ÖLÇEĞİ KUVATERNER NEOJEN PALEOJEN Holosen Pleyistosen Pliyosen Miyosen Oligosen Eosen Paleosen Günümüz

Detaylı

JEOLOJİ İÇ KUVVETLER

JEOLOJİ İÇ KUVVETLER JEOLOJİ İÇ KUVVETLER Enerjisini yerin içindeki mağmadan alan güçlere iç kuvvetler denir. İç kuvvetlerin etkisiyle orojenez, epirojenez, volkanizma ve depremler meydana gelir. İç kuvvetlerin oluşturduğu

Detaylı

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ Devrim GÜRBÜZ AYAŞ VE KUZEYİNİN (ANKARA) JEOLOJİK VE PETROGRAFİK İNCELENMESİ JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI ADANA, 2009 ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ

Detaylı

DÜNYA KÖMÜR YATAKLARI GONDWANA KITASI BİTUMLU KÖMÜR YATAKLARI KUZEY AMERİKA VE AVRUPA TAŞKÖMÜR YATAKLARI

DÜNYA KÖMÜR YATAKLARI GONDWANA KITASI BİTUMLU KÖMÜR YATAKLARI KUZEY AMERİKA VE AVRUPA TAŞKÖMÜR YATAKLARI DÜNYA KÖMÜR YATAKLARI GONDWANA KITASI BİTUMLU KÖMÜR YATAKLARI KUZEY AMERİKA VE AVRUPA TAŞKÖMÜR YATAKLARI GONDWANA KITASI BİTUMLU KÖMÜR YATAKLARI Gondwanaland kömürlerinin çökelimi sırasındaki iklimsel

Detaylı

HEYELAN ETÜT VE ARAZİ GÖZLEM FORMU

HEYELAN ETÜT VE ARAZİ GÖZLEM FORMU HEYELAN ETÜT VE ARAZİ GÖZLEM FORMU İL HEYELAN AKTİVİTE DURUMU Olmuş Muhtemel Her ikisi FORMU DÜZENLEYENİN İLÇE AFETİN TARİHİ ADI SOYADI BELDE ETÜT TARİHİ TARİH KÖY GENEL HANE/NÜFUS İMZA MAH./MEZRA/MEVKİİ

Detaylı

Yapısal Jeoloji: Tektonik

Yapısal Jeoloji: Tektonik KÜLTELERDE YAPI YAPISAL JEOLOJİ VE TEKTONİK Yapısal Jeoloji: Yerkabuğunu oluşturan kayaçlarda meydana gelen her büyüklükteki YAPI, HAREKET ve DEFORMASYONLARI inceleyen, bunları meydana getiren KUVVET ve

Detaylı

MİLLİ MÜCADELE TRENİ www.egitimhane.com

MİLLİ MÜCADELE TRENİ www.egitimhane.com MİLLİ MÜCADELE TRENİ TRABLUSGARP SAVAŞI Tarih: 1911 Savaşan Devletler: Osmanlı Devleti İtalya Mustafa Kemal in katıldığı ilk savaş Trablusgarp Savaşı dır. Trablusgarp Savaşı, Mustafa Kemal in ilk askeri

Detaylı

COĞRAFYA DERGİSİ Sayı 12, Sayfa 1-11, İstanbul, 2004 Basılı Nüsha ISSN No: 1302-7212 Elektronik Nüsha ISSN No: 1305-2128

COĞRAFYA DERGİSİ Sayı 12, Sayfa 1-11, İstanbul, 2004 Basılı Nüsha ISSN No: 1302-7212 Elektronik Nüsha ISSN No: 1305-2128 İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü COĞRAFYA DERGİSİ Sayı 12, Sayfa 1-11, İstanbul, 2004 Basılı Nüsha ISSN No: 1302-7212 Elektronik Nüsha ISSN No: 1305-2128 HEYELAN SETİ GÖLLERİNE

Detaylı

Yazar Administrator Perşembe, 26 Nisan 2012 17:25 - Son Güncelleme Cumartesi, 19 Mayıs 2012 14:22

Yazar Administrator Perşembe, 26 Nisan 2012 17:25 - Son Güncelleme Cumartesi, 19 Mayıs 2012 14:22 Batman'ın tarihi hakkında en eski bilgiler halk hikayeleri, mitler ve Heredot tarihinde verilmektedir. Ortak verilere göre MED kralı Abtyagestin'in torunu Kyros karsıtı Erpagazso M.Ö. 550 yilinda yenilince

Detaylı

DEVONİYEN. Prof.Dr. Atike NAZİK Ç.Ü. Jeoloji Mühendisliği Bölümü

DEVONİYEN.  Prof.Dr. Atike NAZİK Ç.Ü. Jeoloji Mühendisliği Bölümü DEVONİYEN http://palaeos.com/paleozoic/devonian/devonian.htm Prof.Dr. Atike NAZİK Ç.Ü. Jeoloji Mühendisliği Bölümü DEVONİYEN DE OLUŞAN KAYAÇ TİPLERİ Eski Kırmızı Renkli Kumtaşları nın bulunduğu kuzey yarımkürede,

Detaylı

Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I

Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi J 103 Genel Jeoloji I Mağmatik Kayaç Dokuları Coarse-grained Fine-grained Porphyritic Glassy Vesicular Pyroclastic GRANİT GRANODİYORİT SİYENİT DİYORİT GABRO

Detaylı

ARAŞTIRMA MAKALESİ / RESEARCH ARTICLE ESKİŞEHİR-ALPU LİNYİTLERİNİN FİZİKSEL VE KİMYASAL ÖZELLİKLERİ

ARAŞTIRMA MAKALESİ / RESEARCH ARTICLE ESKİŞEHİR-ALPU LİNYİTLERİNİN FİZİKSEL VE KİMYASAL ÖZELLİKLERİ ANADOLU ÜNİVERSİTESİ Bilim ve Teknoloji Dergisi A-Uygulamalı Bilimler ve Mühendislik Cilt: 15 Sayı: 1 214 Sayfa: 51-67 ARAŞTIRMA MAKALESİ / RESEARCH ARTICLE Korhan USTA 1, Hatice KUTLUK 2 ESKİŞEHİR-ALPU

Detaylı

YERKABUĞUNUN HAREKETLERİ

YERKABUĞUNUN HAREKETLERİ YERKABUĞUNUN HAREKETLERİ Yerkabuğunun hareketsiz bir denge halinde olmadığına dair bir çok kanıt vardır. Başlangıçta aslında yatay konumda olan tabakaların çoğu, bugün kabuğun içinde ezilmiş, eğimlenmiş,

Detaylı

1. Yer kabuðunun yapý gereði olan bir veya birkaç mineralden oluþan kütlelere ne ad verilir?

1. Yer kabuðunun yapý gereði olan bir veya birkaç mineralden oluþan kütlelere ne ad verilir? Soru - Yanýt 15 1. Yer kabuðunun yapý gereði olan bir veya birkaç mineralden oluþan kütlelere ne ad verilir? Yanýt: Yer kabuðunun yapý gereði olan bir veya birkaç mineralden oluþan kütlelere kayaç denir.

Detaylı

KAYAÇLAR KAYA DÖNGÜSÜ KAYA TİPLERİNİN DAĞILIMI 03.11.2014 GİRİŞ. Su-Kaya ve Tektonik Döngü. 1. Mağmatik kayalar. 2. Tortul kayalar

KAYAÇLAR KAYA DÖNGÜSÜ KAYA TİPLERİNİN DAĞILIMI 03.11.2014 GİRİŞ. Su-Kaya ve Tektonik Döngü. 1. Mağmatik kayalar. 2. Tortul kayalar Tekonik Yükselme 03.11.2014 GİRİŞ KAYAÇLAR Yerkabuğunu oluşturan kayalar, çeşitli minerallerin veya tek bir mineralin, kayaç parçacıklarının ya da hem mineral hem de kayaç parçacıklarının birlikte oluşturdukları

Detaylı

ERGENE (TRAKYA) HAVZASININ JEOLOJİSİ ve KÖMÜR POTANSİYELİ. bulunmaktadır. Trakya Alt Bölgesi, Marmara Bölgesi nden Avrupa ya geçiş alanında, doğuda

ERGENE (TRAKYA) HAVZASININ JEOLOJİSİ ve KÖMÜR POTANSİYELİ. bulunmaktadır. Trakya Alt Bölgesi, Marmara Bölgesi nden Avrupa ya geçiş alanında, doğuda ERGENE (TRAKYA) HAVZASININ JEOLOJİSİ ve KÖMÜR POTANSİYELİ *İlker ŞENGÜLER *Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü, Enerji Hammadde Etüt ve Arama Dairesi Başkanlığı Ankara ERGENE (TRAKYA) HAVZASININ Bölgesi

Detaylı

BİLLURİK DERE (ELAZIĞ) CEVHERLEŞMELERİNİN ÖZELLİKLERİ VE KÖKENİ GİRİŞ

BİLLURİK DERE (ELAZIĞ) CEVHERLEŞMELERİNİN ÖZELLİKLERİ VE KÖKENİ GİRİŞ MTA Dergisi 110, 45-54, 1990 BİLLURİK DERE (ELAZIĞ) CEVHERLEŞMELERİNİN ÖZELLİKLERİ VE KÖKENİ Ahmet ŞAŞMAZ* ve Ahmet SAĞIROĞLU* ÖZ. Billurik dere cevherleşmeleri Yüksekova karmaşığına ait granit ve diyoritik

Detaylı

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1177 KAHRAMANMARAŞ DOLAYINDAKİ OFİYOLİTİK KAYAÇLARIN JEOLOJİK AÇIDAN ÖNEMİ VE KROM İÇERİKLERİ

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1177 KAHRAMANMARAŞ DOLAYINDAKİ OFİYOLİTİK KAYAÇLARIN JEOLOJİK AÇIDAN ÖNEMİ VE KROM İÇERİKLERİ KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1177 KAHRAMANMARAŞ DOLAYINDAKİ OFİYOLİTİK KAYAÇLARIN JEOLOJİK AÇIDAN ÖNEMİ VE KROM İÇERİKLERİ Ender Sarrfakıoğlu* Özet Kahramanmaraş'ın kuzeybatısındaki Göksun ve güneyindeki Ferhuş-Şerefoğlu

Detaylı

SARAFTEPE SİLİNİN JEOLOJİSİ, PETROGRAFİSİ, YAŞI VE YERLEŞİMİ

SARAFTEPE SİLİNİN JEOLOJİSİ, PETROGRAFİSİ, YAŞI VE YERLEŞİMİ SARAFTEPE SİLİNİN JEOLOJİSİ, PETROGRAFİSİ, YAŞI VE YERLEŞİMİ Prof. Dr. Cüneyt ŞEN - Prof. Dr. Faruk AYDIN HATIRLATMA: Yerleşim şekillerine göre magmatik kayaçların sınıflandırılmasını tekrar gözden geçirelim

Detaylı

TÜRKİYE JEOLOJİSİNDE PALEOZOYİK OLUŞUKLAR. Doç. Dr. Sabah YILMAZ ŞAHİN

TÜRKİYE JEOLOJİSİNDE PALEOZOYİK OLUŞUKLAR. Doç. Dr. Sabah YILMAZ ŞAHİN TÜRKİYE JEOLOJİSİNDE PALEOZOYİK OLUŞUKLAR Doç. Dr. Sabah YILMAZ ŞAHİN Paleozoyik Serileri Türkiye deki başlıca Paleozoyik oluşuklar; 1. Kuzeybatı Anadolu daki seriler Karaburun yarımadasında Balıkesir-Bursa

Detaylı

BÖLÜM 16 YERYÜZÜ ŞEKİLLERİNİN GELİŞMESİ

BÖLÜM 16 YERYÜZÜ ŞEKİLLERİNİN GELİŞMESİ BÖLÜM 16 YERYÜZÜ ŞEKİLLERİNİN GELİŞMESİ TOPOĞRAFYA, YÜKSELTİ VE RÖLİYEF Yeryüzünü şekillendiren değişik yüksekliklere topoğrafya denir. Topoğrafyayı oluşturan şekillerin deniz seviyesine göre yüksekliklerine

Detaylı

SİRYA İLE ARDANUÇ ARASINDAKİ BÖLGENİN JEOLOJİSİ HAKKINDA

SİRYA İLE ARDANUÇ ARASINDAKİ BÖLGENİN JEOLOJİSİ HAKKINDA SİRYA İLE ARDANUÇ ARASINDAKİ BÖLGENİN JEOLOJİSİ HAKKINDA Alexander KRAEFF Maden Tetkik ve Arama Enstitüsü, Ankara GİRİŞ Bu jeolojik araştırma, Mayıs-Ağustos 1960 tarihleri arasında Artvin ilinin merkezî

Detaylı

Hitit Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Antropoloji Bölümü. Öğr. Gör. Kayhan ALADOĞAN

Hitit Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Antropoloji Bölümü. Öğr. Gör. Kayhan ALADOĞAN Hitit Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Antropoloji Bölümü Öğr. Gör. Kayhan ALADOĞAN ÇORUM 2017 Alp - Himalaya kıvrım kuşağı üzerinde yer alan ülkemizde tüm jeolojik zaman ve devirlere ait araziler görülebilmektedir.

Detaylı

TOKAT İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI

TOKAT İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI TOKAT İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI Tokat ili, Karadeniz Bölgesinde Orta Karadeniz bölümünün iç kısımlarında yer alır. Tokat ili Devecidağ ile Köroğlu Dağı arasında uzanan tektonik hattın kuzey ve güneyinde

Detaylı

EK- 15 1/25.000 ÖLÇEKLİ MESCERE HARİTASI

EK- 15 1/25.000 ÖLÇEKLİ MESCERE HARİTASI EK- 15 1/25.000 ÖLÇEKLİ MESCERE HARİTASI 108 Anadolu Elektrik Üretim Tic. San. A.Ş. 109 EK- 16 BÖLGENİN JEOLOJİSİ VE 1/25.000 ÖLÇEKLİ JEOLOJİ HARİTASI 110 111 GENEL JEOLOJİ: İnceleme alan genellikle volkanik

Detaylı

I. Ulusal Kırmataş Sempozyumu'96, İstanbul - 1996, ISBN 975-395-196-5 ZONGULDAK BÖLGESİ KUM-ÇAKIL- KIRMATAŞ YATAKLARININ ETÜDÜ

I. Ulusal Kırmataş Sempozyumu'96, İstanbul - 1996, ISBN 975-395-196-5 ZONGULDAK BÖLGESİ KUM-ÇAKIL- KIRMATAŞ YATAKLARININ ETÜDÜ I. Ulusal Kırmataş Sempozyumu'96, İstanbul - 1996, ISBN 975-395-196-5 ZONGULDAK BÖLGESİ KUM-ÇAKIL- KIRMATAŞ YATAKLARININ ETÜDÜ INVESTIGATION OF THE SAND-GRAVEL-CMJSHED STONE DEPOSITS IN THE ZONGULDAK REGION

Detaylı

MENDERES GRABENİNDE JEOFİZİK REZİSTİVİTE YÖNTEMİYLE JEOTERMAL ENERJİ ARAMALARI

MENDERES GRABENİNDE JEOFİZİK REZİSTİVİTE YÖNTEMİYLE JEOTERMAL ENERJİ ARAMALARI MENDERES GRABENİNDE JEOFİZİK REZİSTİVİTE YÖNTEMİYLE JEOTERMAL ENERJİ ARAMALARI Altan İÇERLER 1, Remzi BİLGİN 1, Belgin ÇİRKİN 1, Hamza KARAMAN 1, Alper KIYAK 1, Çetin KARAHAN 2 1 MTA Genel Müdürlüğü Jeofizik

Detaylı

8. Ünite Yeryüzünde Yaşam

8. Ünite Yeryüzünde Yaşam 8. Ünite Yeryüzünde Yaşam 381 Yer kabuðu Nelerden Oluþur? Milyarca yýl önce Dünya, ekseni etrafýnda dönen, erimiþ ve gaz hâlinde bulunan maddelerden oluþmuþtu. Zamanla dýþtan içe doðru soðuyarak yer kabuðu

Detaylı

BOLU İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI

BOLU İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI BOLU İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI Karadeniz Bölgesinin Batı Karadeniz bölümünde yer alan Bolu ili, ülkemizin en önemli tektonik yapılarından biri olan Kuzey Anadolu Fay Zonu (KAFZ) üzerinde bulunmaktadır.

Detaylı

TUFA ve TRAVERTEN-III

TUFA ve TRAVERTEN-III TUFA ve TRAVERTEN-III Dr.Esref ATABEY Jeoloji Yüksek Mühendisi TRAVERTEN LİTOFASİYESLERİ Sıcak su travertenlerindeki çökeller farklı fasiyes tiplerinde olabilmektedir. Her traverten çökelinde tüm fasiyesler

Detaylı

Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923)

Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923) Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923) Lozan Antlaşması, Türk Kurtuluş Savaşı nı sona erdiren antlaşmadır. Bu antlaşma ile Misak-ı Milli büyük ölçüde gerçekleşmiştir. Şekil 1. Kasım 1922 de Lozan Konferansı

Detaylı

DOĞU KARADENİZ-KÜÇÜK KAFKASYA BÖLGESİNDEKİ METALOJENİK ZONLAR VE BUNLARIN METALOJENİK ÖZELLİKLERİ

DOĞU KARADENİZ-KÜÇÜK KAFKASYA BÖLGESİNDEKİ METALOJENİK ZONLAR VE BUNLARIN METALOJENİK ÖZELLİKLERİ DOĞU KARADENİZ-KÜÇÜK KAFKASYA BÖLGESİNDEKİ METALOJENİK ZONLAR VE BUNLARIN METALOJENİK ÖZELLİKLERİ Svetislav PEJATOVIG Nükleer ve Diğer Mineral Hammaddelerini Tetkik, Jeoloji ve Maden Arama Enstitüsü, Belgrad,

Detaylı

DOĞU KARADENİZ (GİRESUN-TRABZON) BÖLGESİNİN PALEOMAĞNETİZMASI VE JEODİNAMİK EVRİMİ

DOĞU KARADENİZ (GİRESUN-TRABZON) BÖLGESİNİN PALEOMAĞNETİZMASI VE JEODİNAMİK EVRİMİ DOĞU KARADENİZ (GİRESUN-TRABZON) BÖLGESİNİN PALEOMAĞNETİZMASI VE JEODİNAMİK EVRİMİ Nuray ALPASLAN 1, Naci ORBAY 2 nurayalp2000@yahoo.com, norbay@istanbul.edu.tr Öz:İnceleme alanı Doğu Karadeniz in Giresun

Detaylı

TOPRAK ANA MADDESİ KAYAÇLAR. Oluşumlarına göre üç gruba ayrılırlar 1. Tortul Kayaçlar 2.Magmatik Kayaçlar 3.Metamorfik (başkalaşım) Kayaçlar

TOPRAK ANA MADDESİ KAYAÇLAR. Oluşumlarına göre üç gruba ayrılırlar 1. Tortul Kayaçlar 2.Magmatik Kayaçlar 3.Metamorfik (başkalaşım) Kayaçlar TOPRAK ANA MADDESİ KAYAÇLAR Oluşumlarına göre üç gruba ayrılırlar 1. Tortul Kayaçlar 2.Magmatik Kayaçlar 3.Metamorfik (başkalaşım) Kayaçlar 1. Magmatik Kayaçlar Magmanın arz kabuğunun çeşitli derinliklerinde

Detaylı

4. DOĞAL YAPI 4.1. JEOLOJĐK YAPI 4.1.1. ESKĐ ÇALIŞMALAR

4. DOĞAL YAPI 4.1. JEOLOJĐK YAPI 4.1.1. ESKĐ ÇALIŞMALAR 4. DOĞAL YAPI 4.1. JEOLOJĐK YAPI Ankara ili nazım planına yönelik ilk kapsamlı çalışma Maden Tetkik Arama Genel Müdürlüğü tarafından 1980 yılında hazırlanan Ankara Metropoliten Alan Arazi Kullanım Haritası

Detaylı

GİRESUN İLİ SEL FELAKETİ NİN DEĞERLENDİRİLMESİ. Jeo.Müh.Adil ÖZDEMİR Jeo.Müh.İrfan SAVAŞ

GİRESUN İLİ SEL FELAKETİ NİN DEĞERLENDİRİLMESİ. Jeo.Müh.Adil ÖZDEMİR Jeo.Müh.İrfan SAVAŞ GİRESUN İLİ SEL FELAKETİ NİN DEĞERLENDİRİLMESİ Jeo.Müh.Adil ÖZDEMİR Jeo.Müh.İrfan SAVAŞ 21 Temmuzda Giresun da gece başlayan ve yaklaşık 5,5 saat süren şiddetli yağış sonucu, Giresun merkez ve Bulancak

Detaylı

FAYLARI ARAZİDE TANIMA KRİTERLER TERLERİ TEKTONİK IV-V. V. DERS. Doç.. Dr. Sabah YILMAZ ŞAHİN

FAYLARI ARAZİDE TANIMA KRİTERLER TERLERİ TEKTONİK IV-V. V. DERS. Doç.. Dr. Sabah YILMAZ ŞAHİN FAYLARI ARAZİDE TANIMA KRİTERLER TERLERİ JEOFİZİK K MÜHENDM HENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ TEKTONİK IV-V. V. DERS Doç.. Dr. Sabah YILMAZ ŞAHİN Fayları Arazide Tanıma Kriterleri Fay düzleminin karakteristik özellikleri

Detaylı