VII. KIYILAR. Prof.Dr.Kadir Dirik Ders Notları

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "VII. KIYILAR. Prof.Dr.Kadir Dirik Ders Notları"

Transkript

1 VII. KIYILAR 1

2 VII. KIYILAR KIYI KANUNU Kanun No: 3621 Kabul Tarihi: 04/04/1990 (17 Nisan 1990 tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır.) Kıyı çizgisi: Deniz, tabii ve suni göl ve akarsularda, taşkın durumları dışında, suyun karaya değdiği noktaların birleşmesinden oluşan çizgi Kıyı Kenar çizgisi: Deniz, tabii ve suni göl ve akarsularda, kıyı çizgisinden sonraki kara yönünde su hareketlerinin oluşturulduğu kumluk, çakıllık, kayalık, taşlık, sazlık, bataklık ve benzeri alanların doğal sınırı Kıyı: Kıyı çizgisi ile kıyı kenar çizgisi arasındaki alan Sahil şeridi: Kıyı kenar çizgisinden itibaren kara yönünde yatay olarak en az 100 metre genişliğindeki alan Dar Kıyı: Kıyı kenar çizgisinin, kıyı çizgisi ile çakışması ile oluşan kıyı. 2

3 Kıyı, deniz ile karanın ve buralarda hüküm süren olayların birbirleriyle en yakın temasa geldiği yerdir. Karalardan yönelip gelen akarsular buralarda denizle karışır. Beraberlerinde sürükleyip getirdikleri kum, kil, çakıl gibi ufalanmış malzeme burada başka bir kuvvetin, denizde hüküm süren kuvvetlerin (dalgalar, akıntılar), etkisi altında kalır. Denizin kuvvetleri, enerjisi temasta olduğu karayı devamlı olarak aşındırır, oyar, kopan parçaları sürükler, başka bir yerde biriktirir ve bu gibi süreçlerin sonunda buralarda kumsallar, kıyı kordonları gibi yerşekilleri meydana getirir. Denizde ve karada hüküm süren aşındırıcı, sürükleyici ve biriktirici rol oynayan dış kuvvetler burada birlikte çalışır, hepsi yerine göre ayrı ayrı veya birden tesirlerini gösterir. İşte bu tesirlerle kıyının bir bölümü karanın zararına gerilerken, bir başka bölümü denizin zararına ilerler 3

4 Kıyı şeridinin esas uzantısına göre genel olarak üç türlü kıyı ayırt edilir; - Düz Kıyılar: Deniz kıyısına kadar uzanan ovaların bulunduğu yerlerde çok görülür. Masa yapılı arazi ve sıradağlar boyunca da bunların uzandığı olur. Buralarda küçük ölçüde koylar, burunlar bulunur. Bunlardan başka, kıyı kordonları boyunca ve deltaların kenarında da kıyılar düz olur. - Girintili Kıyılar: Buralarda deniz, uzun mesafeler boyunca karaya sokulmuş bulunur. Bunun iki tarafında çıkıntılar, yani burunlar görülür. - Adalı Kıyılar: Deniz yine karaların içlerine doğru sokulmuş ve çukur yerleri sular doldurmuştur. Sularla dolmuş olan arazinin yüksekçe yerleri adalar halinde kalmıştır. Karanın özelliğine göre bu adalar ya uzunlama kıyılar boyunca sıralanmıştır (Dalmaçya kıyıları); ya da enine kıyılar olarak yer almışlardır (Ege kıyıları). Bunlardan başka çeşitler de vardır (volkanik adalar, mercan adaları). Kıyıların özelliklerinin daha iyi anlaşılabilmesi için enine profillerinin incelenmesi faydalı olur. Bu profil, karadaki yer şekilleriyle bunun hemen ardından gelen deniz dibi şekillerinin birlikte gösterilmesiyle meydana gelir. 4

5 Buna bağlı olarak ülkemizde üç türlü kıyı şekli görülür; 1- Sığ denizlerin alçak kıyıları: Bunlar düz bir arazinin deniz dibinde de uzun mesafeler boyunca devam ettiği kıyılardır. 2- Sığ denizlerin yüksek kıyıları: Bunlar yine düz bir arazinin deniz dibinde devam ettiği kıyılardır ancak, dalga aşındırmasının şiddetli olması nedeniyle birçok yerlerinde dik yarlar meydana gelmiştir ve buraya farklı bir görünüm kazandırmıştır 3- Derin denizlerin yüksek kıyıları: Buralarda kara, deniz dibine doğru dik olarak dalmıştır. Deniz dibi kısa mesafeler dahilinde derinleşir. Dalgaların aşındırması sonucunda dik yarlar meydana gelmiştir. Buradan anlaşılıyor ki dik kıyıları hem sığ denizlerin, hem de derin denizlerin kıyısında görebilmek mümkündür. Diğer taraftan alçak kıyılarda en çok kum, çakıl gibi dağınık malzemeler geniş yer tutar. Alçak yarlı kıyılarda taş parçaları ile birlikte kayalar da geniş yer tutar. Yüksek yarlı kıyılarda ise kayalıklar hakimdir. Buna göre kıyıları genel olarak iki 2 tipe ayırmak mümkündür. Bunlardan birisi, alçak ve düz kara şekillerinin (ova, alçak plato) deniz dibine doğru uzandığı yerlerde görülen alçak kıyılar; diğeri ise, yüksek ve düz olmayan kara şekillerinin (dağ, yüksek plato) deniz dibine daldığı yerlerde görülen yüksek kıyılardır. Bazı durumlarda iki tip kıyı şeklinin birbiri içine girmiş olabilmektedir. Bu yüzden her ikisini de her kıyı şeklinde kesin olarak ayırt etmek güçtür. 5

6 KIYI TİPLERİ 6

7 Kıyılarda etkin olan süreçler Gelgit olayları Dalgalar Kıyı yakını akıntılar Tsunami Kıyıları Şekillendiren Çökelme ve Aşınma Olayları Çökelme Aşınma 7

8 Gelgit olayları 8 (Monroe&Wicander, 2005)

9 Dalgalar (a) Dalgalar ve dalga terminolojisi. (b) Derin su dalgaları (Monroe&Wicander, 2005) Kabartılarda olduğu gibi kıyıya doğru hareketlendikçe, dalga tabanından daha sığ suya girdiğinde suyun yörüngesel hareketi kesintiye uğrar. Dalga yüksekliği arttığında dalga boyu azalır ve dalgaların dike yakın duruma gelmesine ve kırıcılar (c) şeklinde ileri dalmasına yol açar. 9

10 Kıyı yakını akıntılar Dalga kırınımı (dalga zirveleri kesikli çizgilerle gösteriliyor). Bu dalgalar sığ suya girdiklerinde kırılarak kıyı çizgisine neredeyse paralel hale gelirler. Bu örnekteki dalgalar sol üstten sağ alta olan dalga yaklaşma yönünde akan boyuna bir akıntı oluşturur. (Monroe&Wicander, 2005) 10

11 (a) Yırtılma/girdap akıntıları (rip currents), kıyıya paralel hareket eden akıntılarla her yandan beslenir. (b) Farklı renkte suyla gösterilen asılı çökeller, bu yırtılma akıntısıyla denize taşınır. (c) Kaliforniya sahili boyunca yüzenleri tehlikeli girdap akıntıları, normalden (uykuda) daha yüksek dalgalar ve süprüntü (geri yıkama) (back wash) dalgaları ile ilgili uyarı levhası 11

12 TSUNAMİ LİMAN DALGASI 12

13 13

14 14

15 15

16 16

17 17

18 18

19 KIYILARIN ÇÖKEL YÜZEY ŞEKİLLERİ Kumsallar (plaj), diller, tombololar ve set adaları en önemlileridir. Plaj Genellikle kum olan dar, uzun pekişmemiş bir çökel şeridinden oluşur ve sürekli olarak değişir. Kıyıdaki malzemelere ve dalga şiddetine bağlı olarak koylar gibi korunaklı alanlarda yalnızca cep plajları olarak kesintisiz bulunabildiği gibi uzun mesafeler boyunca sürekli de olabilir. 19 (Monroe&Wicander, 2005)

20 (Monroe&Wicander, 2005) Plaj profillerinde mevsimsel değişimler 20

21 21

22 22

23 Kıyı akıntıları, kıyı çizgisi boyunca çökelleri taşıyarak kırıcı kuşak ile dalga etkisinin üst sınırı arasında kıyı sürüklenmesini oluşturur. (Monroe&Wicander, 2005) 23

24 Diller kıyı akıntılarının koya girişte olduğu gibi, daha derin sularda kumu çökeltmesiyle oluşur. Körfezağzı seti ise koyun ağzına kadar uzanana değin gelişmiş bir dildir. 24

25 Adanın etrafında dalgaların kırılması ile tombolonun oluşması. 25

26 Teksas, Körfez Kıyısındaki set adalarının uzaydan ve hava fotoğrafı görünümü. 26 (Monroe&Wicander, 2005)

27 Set adalarının oluşumu 27

28 YALITAŞLARI (BEACH ROCK) Yalıtaşları, kıyı bölgesinin gelgit arası kesiminde kum ve çakıl boyutlu sedimanların karbonat çimento ile bağlanarak taşlaşması sonucu oluşmuş sedimanter yapılardır. Kıyı önü ve kıyı gerisinde kıyıya paralel bir şekilde ve denize doğru belirli bir eğimle (genelde 2-5 arası) dalan ve kalınlığı birkaç 10 cm den 2 m ye varan tabakalar halinde bulunan sedimanların çok hızlı bir şekilde taşlaştıkları ve yalıtaşlarını oluşturdukları bilinmektedir Yalıtaşlarının Oluşumları ile İlgili Kuramlar Yalıtaşlarının oluşumlarını fiziko-kimyasal veya biyolojik etmenlere bağlayan çeşitli araştırmalar bulunmasına rağmen konu ile ilgili henüz bir fikir birliği sağlanamamıştır. Önerilen oluşum mekanizmaları başlıca 4 ana gurupta toplanabilir: 1. Çimentonun, CaCO 3 ın tatlı sudan veya deniz suyundan doğrudan çökelmesi, 2. Tatlı su ile deniz suyunun karışması ile oluşan CaCO 3 satürasyonu sonucu, 3. Yeraltı suyundan CO 2 salımı (de-gassing) sonucu doygun hale gelen CaCO 3 ın çökelmesi, 4. Alglerin fotosentezi, alglerin taneler etrafında sarmalanması ve bakterilerin etkisi gibi biyolojik etkinlikler sonucu yalıtaşlarının oluştukları öne sürülmüştür. 28

29 Finike de -4.5 m derinlikte dalgıç tarafından çekiç ve keski ile yalıtaşı örneği alımı; b) -1.5 m deniz altında kalmış Roma dönemi Andriake taş ocağı; c) Kemer sahilinde kısmen yüzeylemiş yalıtaşı mostrası; Ciner vd

30 d) Kemer de deniz altında kalan (-2.2 m) yalıtaşının görüntüsü; e) Kargacık ta deniz altından (-3.5 m) örnek alımı; f) Kargacık Kar4 no lu yalıtaşı örneği; g) Side yalıtaşlarının arazi görünümü. Ciner vd

31 Ciner vd. 2009) 31

32 KIYILARIN AŞINMA YÜZEY ŞEKİLLERİ 32 (Monroe&Wicander, 2005)

33 Kaliforniya nın Büyük Okyanus kıyısında yer alan bu hafif eğimli yüzey bir deniz taraçasıdır. Taraçanın üzerinde duran deniz yığınları (sea stacks), deniz yarının (falez) aşınma ürünleri olarak oluşmuştur. 33

34 Bir burunun aşınarak deniz mağaralarının, deniz kemerlerinin ve deniz yığınlarının (sea stacks) oluşması. yığını 34

35 yığını 35 (Monroe&Wicander, 2005)

36 36

37 (Monroe&Wicander, 2005) 37

38 38

39 39

DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı

DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı JEOLOJİK OSEONOGRAFİ Genelde çok karmaşık bir yapıya sahip olan okyanus ve deniz

Detaylı

YERYÜZÜ ŞEKİLLERİ TOPOGRAFYA, YÜKSELTİ VE RÖLİYEF

YERYÜZÜ ŞEKİLLERİ TOPOGRAFYA, YÜKSELTİ VE RÖLİYEF YERYÜZÜ ŞEKİLLERİ Tepeleri karlı dağlardan düz ve geniş ovalara kadar, dünyamızın yüzü çeşitli yeryüzü şekilleri ile biçimlenmiştir. Jeologların bir ödevi de değişik yerlerde değişik yeryüzü şekillerinin

Detaylı

Başlıca Kıyı Tipleri, Özellikleri ve Oluşum Süreçleri

Başlıca Kıyı Tipleri, Özellikleri ve Oluşum Süreçleri Başlıca Kıyı Tipleri, Özellikleri ve Oluşum Süreçleri Dünya da bir birinden farklı kıyı tipleri oluşmuştur. Bu farklılıkların oluşmasında; Dalga ve akıntılar, Dağların kıyıya uzanış doğrultusu, Kıyılardaki

Detaylı

DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı

DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı OKYANUSLARDA OLUŞAN SEDİMANTASYON OLAYI Okyanus ve denizlerin çok dik olan veya şiddetli

Detaylı

Rüzgarlar kum çakıl gibi gevşek maddeleri havalandırarak taşımak, zemine çarparak aşındırmak ve biriktirmek suretiyle yeryüzünü şekillendirirler.

Rüzgarlar kum çakıl gibi gevşek maddeleri havalandırarak taşımak, zemine çarparak aşındırmak ve biriktirmek suretiyle yeryüzünü şekillendirirler. Rüzgarlar kum çakıl gibi gevşek maddeleri havalandırarak taşımak, zemine çarparak aşındırmak ve biriktirmek suretiyle yeryüzünü şekillendirirler. Rüzgarların şekillendirici etkilerinin görüldüğü yerlerin

Detaylı

HAZIRLAYANLAR: GÖKHAN ALAN ELÇİN DEMİRAL GİZEM BAŞTUĞ

HAZIRLAYANLAR: GÖKHAN ALAN ELÇİN DEMİRAL GİZEM BAŞTUĞ KIYILAR HAZIRLAYANLAR: GÖKHAN ALAN 20924536 ELÇİN DEMİRAL 20824647 GİZEM BAŞTUĞ 20824561 KIYILAR Kıyı çizgisi: Deniz, göl ve akarsularda herhangi bir anda suyun kara parçasına değdiği noktaların birleşmesinden

Detaylı

Bir kıyının tanımlanmasında en az üç temel unsur mevcuttur (Fairbridge,2004):

Bir kıyının tanımlanmasında en az üç temel unsur mevcuttur (Fairbridge,2004): 7 KIYI ARAZİLERİ 7.1 KIYILAR Kıyılar, kara ile deniz arasında kalan doğal bir ortam olup bu iki fasiyes arasındaki sınırı oluşturur.dalgalar ve gelgitler karaları şekillendirirler. Bu, akıntılarla kıyıdaki

Detaylı

Kıyı Sistemi. Hava Deniz Kara

Kıyı Sistemi. Hava Deniz Kara Kıyı Mühendisliği Kıyı Sistemi Hava Deniz Kara Kıyı Alanı DÜNYA %29 Kara %71 Su DALGALAR RUZGAR GELGIT YOGUNLUK FARKLILAŞMASI TÜRKİYE 10 960 km ülke sınır uzunluğu 8 333 km kıyı şeridi uzunluğu Ülke nüfusunun

Detaylı

10. SINIF KONU ANLATIMI. 48 EKOLOJİ 10 BİYOMLAR Sucul Biyomlar

10. SINIF KONU ANLATIMI. 48 EKOLOJİ 10 BİYOMLAR Sucul Biyomlar 10. SINIF KONU ANLATIMI 48 EKOLOJİ 10 BİYOMLAR Sucul Biyomlar SUCUL BİYOMLAR Sucul biyomlar, biyosferin en büyük kısmını oluşturur. Fiziksel ve kimyasal özelliklerine göre tatlı su ve tuzlu su biyomları

Detaylı

BİYOMLAR SUCUL BİYOMLAR SELİN HOCA

BİYOMLAR SUCUL BİYOMLAR SELİN HOCA BİYOMLAR SUCUL BİYOMLAR SELİN HOCA SUCUL BİYOMLAR Sucul biyomlar, biyosferin en büyük kısmını oluşturur. Fiziksel ve kimyasal özelliklerine göre tuzlu su ve tatlı su biyomları olmak üzere iki kısımda incelenir.

Detaylı

Akarsu aşındırma ve biriktirme şekilleri nelerdir?

Akarsu aşındırma ve biriktirme şekilleri nelerdir? On5yirmi5.com Akarsu aşındırma ve biriktirme şekilleri nelerdir? Akarsular yeryüzünün şekillenmesinde en etkili olan dış kuvvetlerdir. Çünkü, kutup bölgeleri, çöller ve dağların yüksek kısımları dışında

Detaylı

17 Nisan 1990 Resmî Gazete Sayı : SAYILI KIYI KANUNU. BİRİNCİ BÖLÜM Genel Hükümler

17 Nisan 1990 Resmî Gazete Sayı : SAYILI KIYI KANUNU. BİRİNCİ BÖLÜM Genel Hükümler 17 Nisan 1990 Resmî Gazete Sayı : 20495 3621 SAYILI KIYI KANUNU BİRİNCİ BÖLÜM Genel Hükümler Amaç Madde 1 - Bu Kanun, deniz, tabii ve suni göl ve akarsu kıyıları ile bu yerlerin etkisinde olan ve devamı

Detaylı

Akdeniz in Pleyistosen Deniz Düzeyi Değişimlerini Karakterize Eden, Çok Dönemli-Çok Kökenli Bir Mağara: Gilindire Mağarası (Aydıncık-İçel)

Akdeniz in Pleyistosen Deniz Düzeyi Değişimlerini Karakterize Eden, Çok Dönemli-Çok Kökenli Bir Mağara: Gilindire Mağarası (Aydıncık-İçel) Akdeniz in Pleyistosen Deniz Düzeyi Değişimlerini Karakterize Eden, Çok Dönemli-Çok Kökenli Bir Mağara: Gilindire Mağarası (Aydıncık-İçel) The Cave With Multiple-Periods And Origins Characterizing The

Detaylı

TUFA ve TRAVERTEN-III

TUFA ve TRAVERTEN-III TUFA ve TRAVERTEN-III Dr.Esref ATABEY Jeoloji Yüksek Mühendisi TRAVERTEN LİTOFASİYESLERİ Sıcak su travertenlerindeki çökeller farklı fasiyes tiplerinde olabilmektedir. Her traverten çökelinde tüm fasiyesler

Detaylı

SAHİL ALANLARINDAKİ MÜHENDİSLİK YAPILARI

SAHİL ALANLARINDAKİ MÜHENDİSLİK YAPILARI SAHİL ALANLARINDAKİ MÜHENDİSLİK YAPILARI Mühendislik yapıları sahil boyunca genellikle güvenli bir geçit veya gemiler için güvenli bir liman sağlama ve sediman sürüklenmesini kontrol etme amaçları doğrultusunda

Detaylı

Atoller (mercan adaları) ve Resifler

Atoller (mercan adaları) ve Resifler Atoller (mercan adaları) ve Resifler Atol, hayatlarını sıcak denizlerde devam ettiren ve mercan ismi verilen deniz hayvanları iskeletlerinin artıklarının yığılması sonucu meydana gelen birikim şekilleridir.

Detaylı

FENERBAHÇE SPOR KULÜBÜ EĞİTİM KURUMLARI ANADOLU LİSESİ 10. SINIFLAR COĞRAFYA İZLEME SINAVI

FENERBAHÇE SPOR KULÜBÜ EĞİTİM KURUMLARI ANADOLU LİSESİ 10. SINIFLAR COĞRAFYA İZLEME SINAVI 1. 2. Kalker gibi tortul kayaçların metamorfik kayaçlarına dönüşmesinde etkili olan faktörler aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir (5 puan)? A. Soğuma - Buzullaşma B. Ayrışma - Erime C. Sıcaklık - Basınç

Detaylı

Akarsular ve oluşturduğu şekiller

Akarsular ve oluşturduğu şekiller Akarsular ve oluşturduğu şekiller akarsular Yeryüzünde doğal bir yatağa bağlı olarak akan su kütlelerine denir. Seyelan da akış belli bir yatağa bağlı olarak meydana gelmez yeryüzünü kaplarcasına bir örtü

Detaylı

DOĞU KARADENĠZ BÖLGESĠNDE HEYELAN

DOĞU KARADENĠZ BÖLGESĠNDE HEYELAN DOĞU KARADENĠZ BÖLGESĠNDE HEYELAN Heyelan ya da toprak kayması, zemini kaya veya yapay dolgu malzemesinden oluşan bir yamacın yerçekimi, eğim, su ve benzeri diğer kuvvetlerin etkisiyle aşağı ve dışa doğru

Detaylı

KIYI KANUNU. Kanun No: 3621 Kabul Tarihi : 4.4.1990. (17 Nisan 1990 tarih ve 20495 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.)

KIYI KANUNU. Kanun No: 3621 Kabul Tarihi : 4.4.1990. (17 Nisan 1990 tarih ve 20495 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.) KIYI KANUNU Kanun No: 3621 Kabul Tarihi : 4.4.1990 (17 Nisan 1990 tarih ve 20495 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.) Birinci Bölüm İkinci Bölüm Üçüncü Bölüm Genel Hükümler Kıyı, Kıyı Kenar Çizgisi,

Detaylı

DALGALAR NEDEN OLUŞUR? Rüzgar Deniz Araçları (Gemi, tekne vb) Denizaltı Heyelanları Depremler Volkanik Patlamalar Göktaşları Topografya ve akıntılar

DALGALAR NEDEN OLUŞUR? Rüzgar Deniz Araçları (Gemi, tekne vb) Denizaltı Heyelanları Depremler Volkanik Patlamalar Göktaşları Topografya ve akıntılar TSUNAMİ DALGALAR NEDEN OLUŞUR? Rüzgar Deniz Araçları (Gemi, tekne vb) Denizaltı Heyelanları Depremler Volkanik Patlamalar Göktaşları Topografya ve akıntılar TSUNAMİ NEDİR? Tsunami Adı ilk kez 1896 yılında

Detaylı

TSUNAMİ DALGALARI NELER OLUŞTURUR?

TSUNAMİ DALGALARI NELER OLUŞTURUR? TSUNAMİ DALGALARI NELER OLUŞTURUR? Rüzgar Deniz Araçları (Gemi, tekne vb) Denizaltı Heyelanları ler Volkanik Patlamalar Göktaşları Topografya ve akıntılar TSUNAMİ NEDİR? Tsunami Adı ilk kez 1896 yılında

Detaylı

BÜTÜNLEŞİK KIYI ALANLARI YÖNETİMİ

BÜTÜNLEŞİK KIYI ALANLARI YÖNETİMİ BÜTÜNLEŞİK KIYI ALANLARI YÖNETİMİ PROF.DR.LALE BALAS GAZİ ÜNİVERSİTESİ DENİZ VE SU BİLİMLERİ UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ DÜNYA %29 Kara %71 Su RUZGAR TÜRKİYE GELGIT DALGALAR YOGUNLUK FARKLILAŞMASI 10

Detaylı

TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR

TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR Magmatik (Püskürük) Kayaçlar Ýç püskürük Yer kabuðunu oluþturan kayaçlarýn tümünün kökeni magmatikdir. Magma kökenli kayaçlar dýþ kuvvetlerinin etkisiyle parçalara ayrýlýp, yeryüzünün çukur yerlerinde

Detaylı

ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK

ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK ÜNİTENİN KONULARI Toprağın Oluşumu Fiziksel Parçalanma Kimyasal Ayrışma Biyolojik Ayrışma Toprağın Doğal Yapısı Katı Kısım Sıvı Kısım ve Gaz Kısım Toprağın Katmanları

Detaylı

Kıyı çizgisi: Deniz, tabii ve suni göl ve akarsularda, taşkın durumları dışında, suyun karaya değdiği noktaların birleşmesinden oluşan çizgiyi,

Kıyı çizgisi: Deniz, tabii ve suni göl ve akarsularda, taşkın durumları dışında, suyun karaya değdiği noktaların birleşmesinden oluşan çizgiyi, KIYI KANUNU Kanun Numarası: 3621 Kabul Tarihi: 04/04/1990 Yayımlandığı Resmi Gazete Tarihi: 17/04/1990 Yayımlandığı Resmi Gazete Sayısı: 20495 BĠRĠNCĠ BÖLÜM: GENEL HÜKÜMLER AMAÇ Madde 1 - Bu Kanun, deniz,

Detaylı

SEDİMANTOLOJİ FİNAL SORULARI

SEDİMANTOLOJİ FİNAL SORULARI SEDİMANTOLOJİ FİNAL SORULARI 1. Tedrici geçiş nedir? Kaç tiptir? Açıklayınız Bunlar herhangi bir stratigrafi biriminin kendisi veya tabakalarının tedricen bir diğer litoloji biriminin içerisine geçerse

Detaylı

DEPREMLER - 1 İNM 102: İNŞAAT MÜHENDİSLERİ İÇİN JEOLOJİ. Deprem Nedir? Oluşum Şekillerine Göre Depremler

DEPREMLER - 1 İNM 102: İNŞAAT MÜHENDİSLERİ İÇİN JEOLOJİ. Deprem Nedir? Oluşum Şekillerine Göre Depremler İNM 102: İNŞAAT MÜHENDİSLERİ İÇİN JEOLOJİ 03.03.2015 DEPREMLER - 1 Dr. Dilek OKUYUCU Deprem Nedir? Yerkabuğu içindeki fay düzlemi adı verilen kırıklar üzerinde biriken enerjinin aniden boşalması ve kırılmalar

Detaylı

BÖLÜM 16 YERYÜZÜ ŞEKİLLERİNİN GELİŞMESİ

BÖLÜM 16 YERYÜZÜ ŞEKİLLERİNİN GELİŞMESİ BÖLÜM 16 YERYÜZÜ ŞEKİLLERİNİN GELİŞMESİ TOPOĞRAFYA, YÜKSELTİ VE RÖLİYEF Yeryüzünü şekillendiren değişik yüksekliklere topoğrafya denir. Topoğrafyayı oluşturan şekillerin deniz seviyesine göre yüksekliklerine

Detaylı

SAHİL VE PLAJLARIN KULLANIMINA İLİŞKİN USUL VE ESASLAR

SAHİL VE PLAJLARIN KULLANIMINA İLİŞKİN USUL VE ESASLAR SAHİL VE PLAJLARIN KULLANIMINA İLİŞKİN USUL VE ESASLAR AMAÇ Madde 1- Sahil şeritlerinin ve plajların, doğal ve kültürel özelliklerini korumak, bu yerlerden kamu yararına yararlanma imkan ve şartlarını

Detaylı

ÜNÝTE - 1 TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR

ÜNÝTE - 1 TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR Doðal Sistemler ÜNÝTE - 1 TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR TOPOÐRAFYA ve KAYAÇLAR...12 Ölçme ve Deðerlendirme...14 Kazaným Deðerlendirme Testi...16 Ünite Deðerlendirme Testi...18 Doðal Sistemler ÜNÝTE - 2 LEVHA

Detaylı

2-Karstik kayaların kalın tabakalı olması: Karstik kayalar ne kadar kalın olursa üzerlerinde oluşacak karstik şekillerde o derece büyük olmaktadır.

2-Karstik kayaların kalın tabakalı olması: Karstik kayalar ne kadar kalın olursa üzerlerinde oluşacak karstik şekillerde o derece büyük olmaktadır. 4-KARSTLAŞMA Suda kolaylıkla eriyebilen kayalara karstik kayalar denir ve karstik kayaların yer altı ve yerüstü suları tarafından şekillendirilmesi sonucu oluşan şekillere karstik şekiller denir. Suyun

Detaylı

KIYI KANUNU. Resmi Gazete Tarihi: Resmi Gazete Sayısı: Kanun Numarası : Kabul Tarihi :

KIYI KANUNU. Resmi Gazete Tarihi: Resmi Gazete Sayısı: Kanun Numarası : Kabul Tarihi : KIYI KANUNU Resmi Gazete Tarihi: 17.04.1990 Resmi Gazete Sayısı: 20495 Kanun Numarası : 3621 Kabul Tarihi : 4.4.1990 Yayımlandığı R. Gazete : Tarih : 17.4.1990 Sayı: 20495 Yayımlandığı Düstur : Tertip

Detaylı

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır.

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. PLATO: Çevresine göre yüksekte kalmış, akarsular tarafından derince yarılmış geniş düzlüklerdir. ADA: Dört tarafı karayla

Detaylı

DATÇA / BOZBURUNUN YARIMADASI İMAR PLANI VE HUKUKSAL BOYUTU

DATÇA / BOZBURUNUN YARIMADASI İMAR PLANI VE HUKUKSAL BOYUTU Marmaris Datça yarımadasında bulunan Bozburun un 1992 yılında belde olması ile birlikte yöre halkı bölgede uygulanacak imara ilişkin gelişmeleri ve imar planı yapılmasını ilgiyle bekledi. Belde halkının

Detaylı

Kıyı çizgisi: Deniz, tabii ve suni göl ve akarsularda, taşkın durumları dışında, suyun karaya değdiği noktaların birleşmesinden oluşan çizgiyi,

Kıyı çizgisi: Deniz, tabii ve suni göl ve akarsularda, taşkın durumları dışında, suyun karaya değdiği noktaların birleşmesinden oluşan çizgiyi, KIYI KANUNU KANUN NO : 3621 Kabul Tarihi : 4 Nisan 1990 Resmi Gazete ile Neşir ve İlânı : 17 Nisan 1990 - Sayı: 20495 BİRİNCİ BÖLÜM GENEL HÜKÜMLER AMAÇ: MADDE 1 - Bu Kanun, deniz, tabii ve suni göl ve

Detaylı

ZEMİN MEKANİĞİ -1. Ders Notları. Öğr.Grv. Erdinç ABİ

ZEMİN MEKANİĞİ -1. Ders Notları. Öğr.Grv. Erdinç ABİ ZEMİN MEKANİĞİ -1 Ders Notları Öğr.Grv. Erdinç ABİ AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ 2012 1. Bölüm ZEMİNLER HAKKINDA GENEL BİLGİLER Zemin; kaya(ç)ların fiziksel parçalanması (mekanik ayrışma) ve/veya kimyasal

Detaylı

Kanada Kalkanı Kanada Kalkanı. Kıyı Dağları. Kanada Kalkanı. Kıyı Ovaları. Örtülü Platform. Büyük Ovalar İç Düzlükler. Dağ ve Havzalar Kuşağı

Kanada Kalkanı Kanada Kalkanı. Kıyı Dağları. Kanada Kalkanı. Kıyı Ovaları. Örtülü Platform. Büyük Ovalar İç Düzlükler. Dağ ve Havzalar Kuşağı Örtülü Platform Örtülü Platform Kanada Kalkanı Kanada Kalkanı Kıyı Dağları Örtülü Platform Kanada Kalkanı Dağ ve Havzalar Kuşağı Büyük Ovalar İç Düzlükler QUACHITA WICHITA Kıyı Ovaları BÜYÜK OVALAR= GREAT

Detaylı

2. TAFONİ Kayaçların sular tarafından çözünen kısımları rüzgar tarafından aşındırılır. Böylece kayaç içinde kavuklar meydana gelir.

2. TAFONİ Kayaçların sular tarafından çözünen kısımları rüzgar tarafından aşındırılır. Böylece kayaç içinde kavuklar meydana gelir. GÜNEŞ'TEN GELEN GÜÇ: DIŞ KUVVETLER Dış kuvvetlerin etki alanını iklim belirler. Başlıcaları rüzgârlar, akarsular, yer altı suları, buzullar, dalgalar ve akıntılardır. A. RÜZGARLARIN OLUŞTURDUĞU ŞEKİLLER

Detaylı

DIŞ KUVVETLER. Hazırlayan : Taylan Batman Coğrafya Öğretmeni

DIŞ KUVVETLER. Hazırlayan : Taylan Batman Coğrafya Öğretmeni DIŞ KUVVETLER Rüzgar aşınım ve birikim şekilleri Akarsu aşınım şekilleri Akarsu birikim şekilleri Yer altı suları ve kaynaklar Karstik aşınım ve birikim şekilleri Buzul aşınım ve birikim şekilleri* Dalga

Detaylı

RÜZGARLAR. Birbirine yakın iki merkezde sıcaklık farkı oluşması durumunda görülecek ilk olay rüzgarın esmeye başlamasıdır.

RÜZGARLAR. Birbirine yakın iki merkezde sıcaklık farkı oluşması durumunda görülecek ilk olay rüzgarın esmeye başlamasıdır. RÜZGARLAR Yüksek basınçtan alçak basınca doğru olan hava hareketidir. Birbirine yakın iki merkezde sıcaklık farkı oluşması durumunda görülecek ilk olay rüzgarın esmeye başlamasıdır. Rüzgarın Hızında Etkili

Detaylı

YERKABUĞUNUN BİLEŞİMİ VE ÖZELLİKLERİ LEVHA TEKTONİĞİ İZOSTASİ

YERKABUĞUNUN BİLEŞİMİ VE ÖZELLİKLERİ LEVHA TEKTONİĞİ İZOSTASİ YERKABUĞUNUN BİLEŞİMİ VE ÖZELLİKLERİ LEVHA TEKTONİĞİ İZOSTASİ LİTOSFER VE ASTENOSFER LİTOSFER:Yeryuvarında katı kayaçlardan oluşan kesim Kabuk altında ortalama olarak 70-100 km derinliklere kadar uzanır

Detaylı

AKARSU YATAKLARININ KULLANIMI İLE İLGİLİ MEVZUAT ve UYGULAMAYA İLİŞKİN ÖNERİLER

AKARSU YATAKLARININ KULLANIMI İLE İLGİLİ MEVZUAT ve UYGULAMAYA İLİŞKİN ÖNERİLER AKARSU YATAKLARININ KULLANIMI İLE İLGİLİ MEVZUAT ve UYGULAMAYA İLİŞKİN ÖNERİLER Prof. Dr. Cemal BIYIK Karadeniz Teknik Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi Harita Mühendisliği Bölümü biyik@ktu.edu.tr Doğu

Detaylı

Dalga Enerjisi. Prof. Dr. Bihrat Önöz

Dalga Enerjisi. Prof. Dr. Bihrat Önöz Dalga Enerjisi Prof. Dr. Bihrat Önöz Temiz Enerji Günleri 6-7 Mart 2013 Rüzgar Akışkan içerisindeki kütle hareketleri Deniz tabanı hareketleri Güneş ve ayın çekim kuvvetleri İnsan faaliyetleri Farklı özgül

Detaylı

Tarım, yeryüzündeki belli başlı üretim şekillerinden en gerekli ve yaygın olanıdır. Tarımın yapılış şekli ve yoğunluğu, ülkelerin gelişmişlik

Tarım, yeryüzündeki belli başlı üretim şekillerinden en gerekli ve yaygın olanıdır. Tarımın yapılış şekli ve yoğunluğu, ülkelerin gelişmişlik TARIM VE EKONOMİ Tarım, yeryüzündeki belli başlı üretim şekillerinden en gerekli ve yaygın olanıdır. Tarımın yapılış şekli ve yoğunluğu, ülkelerin gelişmişlik düzeyine bağlıdır. Bazı ülkelerde tarım tekniği

Detaylı

İKLİM ELEMANLARI SICAKLIK

İKLİM ELEMANLARI SICAKLIK İKLİM ELEMANLARI Bir yerin iklimini oluşturan sıcaklık, basınç, rüzgâr, nem ve yağış gibi olayların tümüne iklim elemanları denir. Bu elemanların yeryüzüne dağılışını etkileyen enlem, yer şekilleri, yükselti,

Detaylı

EKOSİSTEMLERİN İŞLEYİŞİ. Veli&Sümeyra YILMAZ

EKOSİSTEMLERİN İŞLEYİŞİ. Veli&Sümeyra YILMAZ EKOSİSTEMLERİN İŞLEYİŞİ Belli bir bölgede yaşayan ve birbirleriyle sürekli etkileşim içinde bulunan canlılar (biyotik) ile bunların cansız çevrelerinin (abiyotik) oluşturduğu bütüne EKOSİSTEM denir. EKOSİSTEM

Detaylı

en.wikipedia.org Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi

en.wikipedia.org Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi METAMORFİZMA VE METAMORFİK KAYAÇLAR I en.wikipedia.org Prof.Dr. Atike NAZİK, Çukurova Üniversitesi KAYAÇ DÖNGÜSÜ VE METAMORFİK KAYAÇLAR METAMORFİZMA Metamorfizma; Yunanca değişme anlamına gelen meta ve

Detaylı

YAPILARDA HASAR. V.Bölüm BETONARME YAPILARDA. Prefabrik Yapılar-I Ögr. Grv. Mustafa KAVAL AKÜ.Afyon MYO.Đnşaat Prog.

YAPILARDA HASAR. V.Bölüm BETONARME YAPILARDA. Prefabrik Yapılar-I Ögr. Grv. Mustafa KAVAL AKÜ.Afyon MYO.Đnşaat Prog. YAPILARDA HASAR TESPĐTĐ-II V.Bölüm BETONARME YAPILARDA Konular 51.ÇATLAKLARIN GENEL ÖZELLĐKLERĐ 5.2. DEPREM ve HASARI 5.1.BETONARME YAPILARDA ÇATLAKLARIN GENEL ÖZELLĐKLERĐ o Hasarlar, betonarme yapı elemanlarında

Detaylı

MAĞARA OLUŞUMLARI Soda Tüpü Sarkıt Dikit Sütun

MAĞARA OLUŞUMLARI Soda Tüpü Sarkıt Dikit Sütun MAĞARA OLUŞUMLARI Soda Tüpü Soda tüpleri sarkıt oluşumlarının ilk hallerini gösterirler. İçleri boş ve uzun, genellikle saydam kalsit tüplerinden oluşan soda tüplerinin genişliği, içerisinde bulunan su

Detaylı

1.10.2015. Kömür ve Doğalgaz. Öğr. Gör. Onur BATTAL

1.10.2015. Kömür ve Doğalgaz. Öğr. Gör. Onur BATTAL Kömür ve Doğalgaz Öğr. Gör. Onur BATTAL 1 2 Kömür yanabilen sedimanter organik bir kayadır. Kömür başlıca karbon, hidrojen ve oksijen gibi elementlerin bileşiminden oluşmuş, diğer kaya tabakalarının arasında

Detaylı

PERKOLASYON İNFİLTRASYON YÜZEYSEL VE YÜZETALTI AKIŞ GEÇİRGENLİK

PERKOLASYON İNFİLTRASYON YÜZEYSEL VE YÜZETALTI AKIŞ GEÇİRGENLİK PERKOLASYON İNFİLTRASYON YÜZEYSEL VE YÜZETALTI AKIŞ GEÇİRGENLİK Toprak yüzüne gelmiş olan suyun, toprak içine girme olayına ve hareketine denir. Ölçü birimi mm-yağış tır. Doygunluk tabakası. Toprağın yüzündeki

Detaylı

HEYELAN ETÜT VE ARAZİ GÖZLEM FORMU

HEYELAN ETÜT VE ARAZİ GÖZLEM FORMU HEYELAN ETÜT VE ARAZİ GÖZLEM FORMU İL HEYELAN AKTİVİTE DURUMU Olmuş Muhtemel Her ikisi FORMU DÜZENLEYENİN İLÇE AFETİN TARİHİ ADI SOYADI BELDE ETÜT TARİHİ TARİH KÖY GENEL HANE/NÜFUS İMZA MAH./MEZRA/MEVKİİ

Detaylı

Prof.Dr.Kadir Dirik Ders Notları, ppt sunum 15. AKARSULAR

Prof.Dr.Kadir Dirik Ders Notları, ppt sunum 15. AKARSULAR Prof.Dr.Kadir Dirik Ders Notları, ppt sunum 15. AKARSULAR 1 Akarsular: Okyanuslara Taşıma (Rıvers: Transport To Oceans) Yeryüzünün şekillenmesinde akarsuların önemi büyüktür. Akarsular hem kayaçları aşındırırlar,

Detaylı

Herhangi bir yerin ya da ülkenin turist çekebilme potansiyelinin bağlı olduğu unsurlar

Herhangi bir yerin ya da ülkenin turist çekebilme potansiyelinin bağlı olduğu unsurlar TURİZMDE ARZ Herhangi bir yerin ya da ülkenin turist çekebilme potansiyelinin bağlı olduğu unsurlar Bir yerin turist çekebilme potansiyelinin bağlı olduğu unsurlar Çekicilikler (Attractions) Erişim (Accessibility)

Detaylı

JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOJİ)

JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOJİ) JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOJİ) Hazırlayan: Ibrahim CAMALAN Meteoroloji Mühendisi 2012 YEREL RÜZGARLAR MELTEMLER Bu rüzgarlar güneşli bir günde veya açık bir gecede, Isınma farklılıklarından kaynaklanan

Detaylı

TOPRAK OLUŞUMUNDA AŞINMA, AYRIŞMA VE BİRLEŞME OLAYLARI

TOPRAK OLUŞUMUNDA AŞINMA, AYRIŞMA VE BİRLEŞME OLAYLARI TOPRAK OLUŞUMUNDA AŞINMA, AYRIŞMA VE BİRLEŞME OLAYLARI Toprak Bilgisi Dersi Prof. Dr. Günay Erpul erpul@ankara.edu.tr Toprak Oluşumunda Kimyasal Ayrıştırma Etmenleri Ana kayanın kimyasal bileşimini değiştirmek

Detaylı

BÖLÜM YEDİ DEPREM TÜRLERİ

BÖLÜM YEDİ DEPREM TÜRLERİ BÖLÜM YEDİ DEPREM TÜRLERİ 7.1 DEPREM TÜRLERİ Bölüm6 da deprem nedir, nasıl oluşur ve deprem sonucunda oluşan yer içinde hareket eden sismik dalgaların nasıl hareket ettiklerini ve yer içinde nasıl bir

Detaylı

Kıyı Kenar Çizgisinin Tespiti ve Uygulama Sorunları Nusret Akça

Kıyı Kenar Çizgisinin Tespiti ve Uygulama Sorunları Nusret Akça Kıyı Kenar Çizgisinin Tespiti ve Uygulama Sorunları Nusret Akça Bayındırlık ve İskan Bakanlığı, Teknik Araştırma ve Uygulama Genel Müdürlüğü, 06430 Ankara Tel: 312-4102452 Faks: 312-2303666 E-posta: nusreta@bayindirlik.gov.tr

Detaylı

Doğa Bilimleri Araştırma Merkezi

Doğa Bilimleri Araştırma Merkezi Doğa Bilimleri Araştırma Merkezi Dış Etken ve Süreçler Dış etken ve süreçlerin rolleri Başlıca dış etken ve süreçler nelerdir? Çözülmenin (ayrışmanın) jeomorfolojik rolü Kütle hareketlerinin şekillendirici

Detaylı

YAPI ELEMANLARI DERS SUNUMLARI 4. HAFTA

YAPI ELEMANLARI DERS SUNUMLARI 4. HAFTA YAPI ELEMANLARI DERS SUNUMLARI 4. HAFTA 1 IV.1.1. Basit Kanallarda İksa Şekilleri aşağıda verilen bu iksa türü genellikle derinliği ve akıcılığı az olan ve düşey olarak 1.00-2.00 m. aralıklarla kalasların

Detaylı

YERKABUĞUNUN HAREKETLERİ

YERKABUĞUNUN HAREKETLERİ YERKABUĞUNUN HAREKETLERİ Yerkabuğunun hareketsiz bir denge halinde olmadığına dair bir çok kanıt vardır. Başlangıçta aslında yatay konumda olan tabakaların çoğu, bugün kabuğun içinde ezilmiş, eğimlenmiş,

Detaylı

Tabakalı kayaçların dalga şeklindeki deformasyonlarına kıvrım denir. Kıvrımların boyları mm mertebesinden km mertebesine kadar değişir.

Tabakalı kayaçların dalga şeklindeki deformasyonlarına kıvrım denir. Kıvrımların boyları mm mertebesinden km mertebesine kadar değişir. KIVRIM VE KIVRIM TİPLERİ Tabakalı kayaçların dalga şeklindeki deformasyonlarına kıvrım denir. Kıvrımların boyları mm mertebesinden km mertebesine kadar değişir. Deniz veya okyanus diplerinde (jeosenklinallerde)

Detaylı

KIYI KENAR ÇİZGİLERİNİN BELİRLENMESİ VE SAHİL BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI 1. SAHİLLERİMİZ PLANSIZ VE SAĞLIKSIZ KULLANILMAKTADIR

KIYI KENAR ÇİZGİLERİNİN BELİRLENMESİ VE SAHİL BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI 1. SAHİLLERİMİZ PLANSIZ VE SAĞLIKSIZ KULLANILMAKTADIR KIYI KENAR ÇİZGİLERİNİN BELİRLENMESİ VE SAHİL BİLGİ SİSTEMİ TASARIMI TURGUT UZEL, KAMİL EREN, AHMET YÜCEL ÜRÜŞAN İstanbul Kültür Üniversitesi, İstanbul, oaykut@yildiz.edu.tr Özet Anayasamıza göre Devletin

Detaylı

GİRİŞ. Faylar ve Kıvrımlar. Volkanlar

GİRİŞ. Faylar ve Kıvrımlar. Volkanlar JEOLOJİK YAPILAR GİRİŞ Dünyamızın üzerinde yaşadığımız kesiminden çekirdeğine kadar olan kısmında çeşitli olaylar cereyan etmektedir. İnsan ömrüne oranla son derece yavaş olan bu hareketlerin çoğu gözle

Detaylı

BÖLÜM 17 DENİZLER ve OKYANUSLAR

BÖLÜM 17 DENİZLER ve OKYANUSLAR BÖLÜM 17 DENİZLER ve OKYANUSLAR 17.1. GİRİŞ Dünyada beş büyük okyanus vardır: Atlantik, Pasifik, Hind, Arktik ve Antarktik okyanusları. Denizler, okyanuslarla irtibatlı ve daha küçük boyutlardadırlar.

Detaylı

DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı

DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı DENİZ BİYOLOJİSİ Prof. Dr. Ahmet ALTINDAĞ Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Hidrobiyoloji Anabilim Dalı HİDROLOJİ: Yer yuvarının yaklaşık 3/4 'lük bir bölümünü örten hidrosferi inceleyen

Detaylı

Prof. Dr. Osman SİVRİKAYA Zemin Mekaniği I Ders Notu

Prof. Dr. Osman SİVRİKAYA Zemin Mekaniği I Ders Notu HAFTALIK DERS PLANI Hafta Konular Kaynaklar 1 Zeminle İlgili Problemler ve Zeminlerin Oluşumu [1], s. 1-13 2 Zeminlerin Fiziksel Özellikleri [1], s. 14-79; [23]; [24]; [25] 3 Zeminlerin Sınıflandırılması

Detaylı

Deniz ve kıyı jeolojisi:

Deniz ve kıyı jeolojisi: Deniz ve kıyı jeolojisi: Deniz ve Kıyı jeolojisi: kıyıları ve suların altındaki yeryüzünün tarihçesini, jeolojik yapıların şekillendirilmesindeki etkenleri, deniz kaynaklı doğal afetleri ve kıyı alanlarına

Detaylı

BAŞLICA TOPRAK TİPLERİ

BAŞLICA TOPRAK TİPLERİ BAŞLICA TOPRAK TİPLERİ Topraklar zonal, intrazonal ve azonal topraklar olmak üzere üçe ayrılır. 1. Zonal (Yerli) Topraklar iklim ve bitki örtüsüne bağlı olarak oluşan ve bütün katmanların(horizonların)

Detaylı

BÖLÜM 14 RÜZGARLAR VE ÇÖLLER (WINDS AND DESERTS)

BÖLÜM 14 RÜZGARLAR VE ÇÖLLER (WINDS AND DESERTS) BÖLÜM 14 RÜZGARLAR VE ÇÖLLER (WINDS AND DESERTS) GİRİŞ Rüzgarlarda, yeryüzünün şekillenmesinde gerek aşındırma gerekse de taşıma işlevlerinde suya benzer bir şekilde önemli rol oynarlar. Bu bölümde bu

Detaylı

DOĞAL SİSTEMLER İÇ ve DIŞ KUVVETLER

DOĞAL SİSTEMLER İÇ ve DIŞ KUVVETLER 289 1. Ünite DOĞAL SİSTEMLER 4. BÖLÜM İÇ ve DIŞ KUVVETLER 1. Yerin Yapısı ve Oluşum Süreci... 104 2. İç Kuvvetler... 107 3. Dış Kuvvetler... 112 Konu Değerlendirme Testi - 9... 127 103 Yerin Yapısı ve

Detaylı

Biliyor muydunuz? DIŞ KUVVETLER

Biliyor muydunuz? DIŞ KUVVETLER Yeryüzü, kaynağını Güneş ten alan kuvvetler tarafından da şekillendirilir. Bu kuvvetlere dış kuvvetler Dış kuvvetler; aşındırma, taşıma ve biriktirme yoluyla yeryüzünü şekillendirir. Dış kuvvetlerin şekillendirici

Detaylı

YGS COĞRAFYA HIZLI ÖĞRETİM İÇİNDEKİLER EDİTÖR ISBN / TARİH. Sertifika No: KAPAK TASARIMI SAYFA TASARIMI BASKI VE CİLT İLETİŞİM. Doğa ve İnsan...

YGS COĞRAFYA HIZLI ÖĞRETİM İÇİNDEKİLER EDİTÖR ISBN / TARİH. Sertifika No: KAPAK TASARIMI SAYFA TASARIMI BASKI VE CİLT İLETİŞİM. Doğa ve İnsan... YGS COĞRAFYA HIZLI ÖĞRETİM EDİTÖR Turgut MEŞE Bütün hakları Editör Yayınevine aittir. Yayıncının izni olmaksızın kitabın tümünün veya bir kısmının elektronik, mekanik ya da fotokopi yoluyla basımı, çoğaltılması

Detaylı

1 PÜSKÜRÜK ( MAGMATİK = KATILAŞIM ) KAYAÇLAR :

1 PÜSKÜRÜK ( MAGMATİK = KATILAŞIM ) KAYAÇLAR : Kayaçlar Nelerdir Kayaçlar su, gaz ve organik varlıkların dışında yerkabuğunu meydana getiren unsurlardır. Yol yarmaları, maden ocakları ve taş ocakları gibi yerlerle, toprak veya enkaz örtüsünden yoksun

Detaylı

III.BÖLÜM A - KARADENİZ BÖLGESİ HAKKINDA

III.BÖLÜM A - KARADENİZ BÖLGESİ HAKKINDA III.BÖLÜM Bu bölümde ağırlıklı olarak Kızılırmak deltasının batı kenarından başlayıp Adapazarı ve Bilecik'in doğusuna kadar uzanan ve Kastamonu yu içine alan Batı Karadeniz Bölümü, Kastamonu ili, Araç

Detaylı

JEOLOJİ İÇ KUVVETLER

JEOLOJİ İÇ KUVVETLER JEOLOJİ İÇ KUVVETLER Enerjisini yerin içindeki mağmadan alan güçlere iç kuvvetler denir. İç kuvvetlerin etkisiyle orojenez, epirojenez, volkanizma ve depremler meydana gelir. İç kuvvetlerin oluşturduğu

Detaylı

ŞİLİ DE 8.8 BÜYÜKLÜĞÜNDE DEPREM

ŞİLİ DE 8.8 BÜYÜKLÜĞÜNDE DEPREM ŞİLİ DE 8.8 BÜYÜKLÜĞÜNDE DEPREM Depremle İlgili Bilgiler: Büyüklük 8.8 Zaman 27 Şubat 2010 Cumartesi, 03:34:14 (yerel zaman) Yer 35.8460S, 72.7190W Derinlik 35 km Bölge Maule açıkları, Şili Uzaklıklar

Detaylı

Zeus tarafından yazıldı. Perşembe, 29 Aralık 2011 18:12 - Son Güncelleme Perşembe, 29 Aralık 2011 19:15

Zeus tarafından yazıldı. Perşembe, 29 Aralık 2011 18:12 - Son Güncelleme Perşembe, 29 Aralık 2011 19:15 Dış kuvvetler iç kuvvetler sonuşu oluşan yerşekillerinin son düzeltmelerinin yapıldığı kaynağını güneşten alan kuvvetlere denir. Dış kuvvetlerin etkisiyle yüksek yerler aşındırılmaktadır. Böylece yeryüzü

Detaylı

Akıntı Yönünde süreç geçişi (f (gs) = 1) Drenaj alanı m^2

Akıntı Yönünde süreç geçişi (f (gs) = 1) Drenaj alanı m^2 Kanal Gradyanı (m/m) Akıntı Yönünde süreç geçişi (f (gs) = 1) Ayrılma Sınırlı Rasgele değişken Ayrılma Sınırlı Denge Eğimi Taşınma Sınırlı Taşınma Sınırlı Denge Eğimi Drenaj alanı m^2 Gradyan Karışık temel

Detaylı

1. GİRİŞ 1.1 AMAÇ. Şekil 1. Çalışma sahası yer bulduru haritası 1.2 KAPSAM

1. GİRİŞ 1.1 AMAÇ. Şekil 1. Çalışma sahası yer bulduru haritası 1.2 KAPSAM 1. GİRİŞ 1.1 AMAÇ İstanbul ili, Beylikdüzü Belediyesi sınırları içerisinde kalan 12 km lik kıyı şeridine ait denizel alanda tarihi liman ve gemi kalıntıları için hazırlanacak olan sualtı arkeoloji belgeseli

Detaylı

Doğal ve doğal olmayan yapı ve tesisler, özel işaretler, çizgiler, renkler ve şekillerle gösterilmektedir.

Doğal ve doğal olmayan yapı ve tesisler, özel işaretler, çizgiler, renkler ve şekillerle gösterilmektedir. HARİTA NEDİR? Yeryüzünün tamamının veya bir parçasının kuşbakışı görünümünün, istenilen ölçeğe göre özel işaretler yardımı ile küçültülerek çizilmiş örneğidir. H A R İ T A Yeryüzü şekillerinin, yerleşim

Detaylı

TÜRKİYE'NİN FİZİKİ ÖZELLİKLERİ VE COĞRAFİ KONUMU

TÜRKİYE'NİN FİZİKİ ÖZELLİKLERİ VE COĞRAFİ KONUMU TÜRKİYE'NİN FİZİKİ ÖZELLİKLERİ VE COĞRAFİ KONUMU Bölgelerimiz ve en kalabalık bölümlerinin eşleştirilmesi: İç Anadolu- Yukarı Sakarya Bölümü, Karadeniz - Doğu Karadeniz kıyıları, Ege-Kıyı ovaları, Marmara

Detaylı

İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ

İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ DEPREM MÜHENDİSLİĞİ Prof.Dr. Zekai Celep İnşaat Mühendisliğine Giriş / Deprem Mühendisliği DEPREM MÜHENDİSLİĞİ 1. Deprem 2. Beton 3. Çelik yapı elemanları 4. Çelik yapı sistemleri

Detaylı

KAYAÇLARDA GÖRÜLEN YAPILAR

KAYAÇLARDA GÖRÜLEN YAPILAR KAYAÇLARDA GÖRÜLEN YAPILAR Kayaçların belirli bir yapısı vardır. Bu yapı kayaç oluşurken ve kayaç oluştuktan sonra kazanılmış olabilir. Kayaçların oluşum sırasında ve oluşum koşullarına bağlı olarak kazandıkları

Detaylı

DENİZLERDE BÖLGESEL SU ÇEKİLMESİNİN METEOROLOJİK ANALİZİ

DENİZLERDE BÖLGESEL SU ÇEKİLMESİNİN METEOROLOJİK ANALİZİ Mahmut KAYHAN Meteoroloji Mühendisi mkayhan@meteoroloji.gov.tr DENİZLERDE BÖLGESEL SU ÇEKİLMESİNİN METEOROLOJİK ANALİZİ Türkiye'de özellikle ilkbahar ve sonbaharda Marmara bölgesinde deniz sularının çekilmesi

Detaylı

DÜNYAMIZIN KATMANLARI FEN BİLİMLERİ

DÜNYAMIZIN KATMANLARI FEN BİLİMLERİ DÜNYAMIZIN KATMANLARI FEN BİLİMLERİ DÜNYAMIZIN KATMANLARI Uzaydan çekilen fotoğraflara baktığımızda Dünya yı mavi bir küreye benzetebiliriz. Bu durum, Dünya yüzeyinin çoğunluğunun su ile kaplı olmasının

Detaylı

Su Dalgaları Testlerinin Çözümleri. Test 1 in Çözümleri

Su Dalgaları Testlerinin Çözümleri. Test 1 in Çözümleri Test 1 in Çözümleri 1. 5 dalga tepesi arası 4λ eder.. Su Dalgaları Testlerinin Çözümleri 4λ = 0 cm 1 3 4 5 λ = 5 cm bulunur. Stroboskop saniyede 8 devir yaptığına göre frekansı 4 s 1 dir. Dalgaların frekansı;

Detaylı

JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOGY)

JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOGY) JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOGY) Hazırlayan: Ibrahim CAMALAN Meteoroloji Mühendisi 2012 TROPİKAL OLAYLAR Ekvatoral Trof (ITCZ) Her iki yarım kürede subtropikal yüksek basınçtan nispeten alçak basınca doğru

Detaylı

GİRİŞ. Çalışmanın Amacı

GİRİŞ. Çalışmanın Amacı GİRİŞ Çalışmanın Amacı Bu çalışmanın amacı, uluslararası alanda kıyı yönetiminde yaşanan gelişmelerin ve özellikle 1992 Rio Çevre ve Kalkınma Konferansı ndan sonra yaygın biçimde uygulama olanağına kavuşan

Detaylı

YAPI MALZEMESİ AGREGALAR

YAPI MALZEMESİ AGREGALAR YAPI MALZEMESİ AGREGALAR 1 YAPI MALZEMESİ Agregalar en önemli yapı malzemelerinden olan betonun hacimce %60-%80 ini oluştururlar. Bitümlü yol kaplamalarının ağırlıkça % 90-95, hacimce %75-85 ini agregalar

Detaylı

2-Maden bakımından zengin olduğu halde endütrisi yeterince gelişmemiş olan bölgemiz hangisidir?

2-Maden bakımından zengin olduğu halde endütrisi yeterince gelişmemiş olan bölgemiz hangisidir? KPSS Coğrafya Kısa Bilgiler 1-Bitki çeşitliğinin en fazla olduğu bölgemiz hangisidir? -Marmara Bölgesi 2-Maden bakımından zengin olduğu halde endütrisi yeterince gelişmemiş olan bölgemiz hangisidir? -Doğu

Detaylı

koşullar nelerdir? sağlamaktadır? 2. Harita ile kroki arasındaki fark nedir?

koşullar nelerdir? sağlamaktadır? 2. Harita ile kroki arasındaki fark nedir? 1. Bir çizimin harita özelliği taşıması için gerekli koşullar nelerdir? 2. Harita ile kroki arasındaki fark nedir? 3. Haritalar günlük hayatımızda ne gibi kolaylıklar sağlamaktadır? 4. Haritalar hangi

Detaylı

Akifer Özellikleri

Akifer Özellikleri Akifer Özellikleri Doygun olmayan bölge Doygun bölge Bütün boşluklar su+hava ile dolu Yer altı su seviyesi Bütün boşluklar su ile dolu Doygun olmayan (doymamış bölgede) zemin daneleri arasında su ve hava

Detaylı

KOCAELİ SU KAZALARI ENGELLEME MERKEZİ (K O S K E M)

KOCAELİ SU KAZALARI ENGELLEME MERKEZİ (K O S K E M) Tarihçe Kocaeli ilinin Karadeniz e bağlı yaklaşık 52 kilometre sahilleri bulunmaktadır. Bu sahillerimizin genelde kum tabanlı oluşması sebebiyle (RIP) içe çeken akıntıları oluşmaktadır. Bu nedenle boğulma

Detaylı

JEOLOJĠ TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR

JEOLOJĠ TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR JEOLOJĠ TOPOĞRAFYA VE KAYAÇLAR Bir nehir kenarında gezerken çakılların renk ve biçim bakımından birbirlerinden farklı olduğunu görürüz. Bu durum bize, kayaçların farklı ortamlarda oluştuğunu gösterir.

Detaylı

Toprak oluşum sürecinde önemli rol oynadıkları belirlenmiş faktörler şu

Toprak oluşum sürecinde önemli rol oynadıkları belirlenmiş faktörler şu TOPRAK OLUŞUMU Toprak oluşum sürecinde önemli rol oynadıkları belirlenmiş faktörler şu şekildedir: 1. İklim (su, sıcaklık, oksijen ve karbondioksit) 2. Ana materyal 3. Bitki ve hayvanlar (organik faktörler)

Detaylı

Toprak işleme makinaları.. 15.10.2012 Prof.Dr.Rasim OKURSOY 1

Toprak işleme makinaları.. 15.10.2012 Prof.Dr.Rasim OKURSOY 1 Toprak işleme makinaları.. 15.10.2012 Prof.Dr.Rasim OKURSOY 1 Kulaklı pulluklar 15.10.2012 Prof.Dr.Rasim OKURSOY 2 Kulaklı pulluklar 15.10.2012 Prof.Dr.Rasim OKURSOY 3 Kulaklı pulluklar 15.10.2012 Prof.Dr.Rasim

Detaylı

ÖZEL EGE LİSESİ İKLİM

ÖZEL EGE LİSESİ İKLİM ÖZEL EGE LİSESİ İKLİM Rehber Öğretmen : Şule Yıldız Hazırlayanlar : Bartu Çetin Burak Demiral Nilüfer İduğ Esra Tuncer Ege Uludağ Meriç Tekin 2000-2001 İZMİR TEŞEKKÜR Bize bu projede yardımda bulunan başta

Detaylı

1. A 2. C 3. E 4. A 5. B 6. D 7. C 8. E

1. A 2. C 3. E 4. A 5. B 6. D 7. C 8. E BÖLÜM 6 Yerin Şekillenmesi (Güneş ten Gelen Güç: Dış Kuvvetler) 1. Dış kuvvetlerle, yeryüzünde en fazla etkili oldukları alanlar eşleştirildiğinde aşağıdakilerden hangisi yanlış olur? A) Mekânik çözünme

Detaylı