am sürdürebilmeleri rebilmeleri için, i in, kendilerinin yalnız olmadığı kla; levodopa ve benzeri ilaçlar

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "am sürdürebilmeleri rebilmeleri için, i in, kendilerinin yalnız olmadığı kla; levodopa ve benzeri ilaçlar"

Transkript

1 ÖNSÖZ Parkinson hastalarının n daha kaliteli bir yaşam am sürdürebilmeleri rebilmeleri için, i in, kendilerinin yalnız olmadığı ığını hissettirmek ve onlara destek vermek adına bu el kitapçığı hazırlanm rlanmıştır.bu kitapçıkla; kla; hastaların n ideal kiloda kalması,levodopa levodopa ve benzeri ilaçlar ları kullanan hastaların, protein alım m ve emilini sağlıkl klı bir şekilde yapabilmeleri amaçlanm lanmıştır.bu kitapçıkta kta hastanın n alması gereken besin elementleri,sıvı,vitamin,vitamin ve mineraller hakkında ;hasta ve hasta yakınlar nları için in kısa k bilgiler bulunmaktadır

2 Yazar:Zehra Cemaliye Akören

3 İÇİNDEKİLER Parkinson hastalığı ığında beslenme Protein ve levapado. Konstipasyon PH ve su ihtiyacı.. Kemik Sağlığı ığı İstenmeyen kilo kaybı. Yemek tarifleri. Alış ışveriş Listesi.. Uluslar Arası Parkinson Faundation Dietle İlgili Siteler. Parkinson ve İnternet

4 Parkinson Hastalığı ığında Beslenmenin Önemi Parkinson Hastalığı ığında Beslenme Niye Önemlidir?Beslenme parkinson hastalığı ığını tedavi etmez veya gelişiminde iminde yavaşlat latıcı bir etkisi olmayabilir. Peki o halde niçin in önemlidir? Bunun nedeni Parkinson hastalığı ığının n,sağlığı ığı çok yönly nlü olarak etkilemesidir.gastrointestinal sistemi yavaşlatarak sindirimin yavaşlamas lamasına,yani kabızl zlığa,tat algısında değişikliklere ikliklere ve yutkunma zorluğuna una neden olabilir ki ;bu koku ve tat duyusunda azalmaya yol açabilir..ve a abilir..ve PH hastalığı ığının n en önemli ilacı olan Levodopa; ; ince bağı ğırsaklarda emilim için i in vücuda v alınan protein ile yarış halindedir. PH hastalığı yaşayan ayan bireyler, doğru beslenmeye dikkat ederlerse malnütr trüsyona girmekten,beslenme yetersizliğine ine bağlı diğer hastalıklara yakalanmaktan korunmuş olurlar bu da hastaneye bağı ğımlı olma süresini s azaltır.uzun süre s hastanede kalmak zaten sıkınts ntılı olan hastalara,ayrıca maddi ve manevi külfet k oluşturur. Bazı hastanelerde çalışan yardımc mcı sağlık k personeli Parkinson hastalığı ığında kullanılan lan ilaçlar lar için i in yeterli bilgilere sahip olmayabilir. Tedavinin zamanlamasını ayarlamak yardımc mcı sağlık k personeli için i in Komplike olabilir. Bir diyetisyenden beslenme danış ışmanlığı almak,kendinizi daha iyi hissetmenize ve hastanede daha kısa süre s kalmanıza neden olur. PH HASTALARI İÇİN İYİ BESLENME NEDİR? R?Bunun tek bir cevabı yoktur.ph; her hastayı farklı farklı etkileyebilir.bu farklılığı ığı oluşturan faktörler: yaş,cinsiyet,mevcut olan diğer rahatsızl zlıklar;yüksek ksek tansiyon,gıda alerjisi,diyabet..olabilir.ph için i in kullanılan lan ilaçlar lar ile birlikte aynı zamanda çeşitli nedenler yüzünden; y kalp hastalığı,yüksek tansiyon gibi hastalıklar için i in kullanılan lan ilaçlarda larda beslenme durumunu etkileyebilir.

5 Burada hastanede tedavi olmasını gerektiren en yaygın n nedenleri tartış ışacağız.bunlar: 1-Kemik Erimesi : Çalışmalar neticesinde PH tedavisi gören g hem erkek hem de kadın n da aynı oranda kemik erimesi riski artmaktadır.baz r.bazı çalışmalar malnütrisyon varlığı ığını,istenmeyen kilo kaybı oluştu tuğunu unu,kemilklerde, kolay kırılmalark lmaların n gözlemlendig zlemlendiğini ini göstermig stermiştir.ph tir.ph nın etkileri kadar yaşam am alış ışkanlıkları da bu riskleri arttırmaktad rmaktadır.bu r.bu nedenden dolayı PH da kemikleri güçlendirci Kalsiyum mağnezyum D D vitamini ve K vitaminini içeren i besinlerin alınımı çok önemlidir.aynı zamanda düzenli olarak güneg neş ışığından kemileri güçlendiren D vitaminini alabilmek için i in yararlanmak gerekir.kiloyu dengelemek için i in de bu arada düzenli d yürüyüşy yapılıyor yor olmalıdır. r.iyi beslenme,güne neş ışığı ve egzersiz kemiklerinizin güçg üçlenmesine yardım m ederek,kemik kırılmalark lmalarını önler, buda hastanede bulunma riskinizi azaltır. 2.Dehidratasyon :PH da kullanılan lan ilaçlar lar,vücutta sıvıs kaybına neden olur.insanlar nsanların çoğu vücudumuzdaki suyun, sağlık k için i in ne kadar önemli olduğunu unu bilmezler.vücuttaki suyun azlığı,zihinde bulanıkl klık,halsizlik,denge k,halsizlik,denge bozukluğu,solunum u,solunum da sıkınts ntı,böbrek brek yetmezliği i ve ölüme neden olabilir.amerikada hastanede sıvıs kaybı nedeniyle tedavi gören g hastaların n tedavi süresi s yaklaşı şık olarak 10 gündg ndür.bu da bir milyar dolar maliyet gerektirir. 3.Bağı ğırsaklara Etkisi:PH ;bağı ğırsak haraketlerini yavaşlatarak konstipasyona neden olur.günl nlük k menüde,yeterli posa alımını sağlamak bu nedenle ekstra önem arzeder.gereken önem verilmezse,fe, feçesteeste oluşan kuruluk,defekasyonu, önler ;kolon yetersizliği i denen bu durum nedeniyle hastaneye yatmak ve hatta ameliyat olmak bile söz s z konusu olabilir. 4.İstemeyen Kilo Kaybı:PH yaşayanlarda; ayanlarda; haraket azlığı ığı,iştah azlığı,depresyon ve kusmaya bağlı olarak planlanmamış kilo kaybı gelişir.kilo ir.kilo kaybına eşlik e edebilecek malnütrisyon trisyon, bağışı ğışıklık k sistemini düşürerek d ;kas kaybına,yaşam am için i in gereken besinlerin azalmasına bağlı olarak da,diğer hastalıklar kların n gelişmesine neden olabilir.ideal kilonun % 10 dan fazlasını kaybetmek, hastalar için in hastalık k ve hatta ölüm m nedeni olabilir.bir kaç yıl l içinde i inde Örn: rn:ideal kilosu 80 kg olması gereken bir erişkin ;15 kg kaybedecek olursa,diğer hastalıklar ve ölüm m için i in risk altında bulunmaktadır.

6 5.İla laçların n yan tesirleri:ila laçlarlar ;PH hastalığı ığının n rahatsız z edici belirtilerini gidermek için i in çok önemlidir.ancak bazı bireyler de istenmeyen yan etkiler oluşabilir.birden fazla ilaç almak, oluşabilecek yan etkilerde karışı ışıklığa a neden olabilir.yeni bir ilaç başland landığında oluşabilecek etkileri gözlemlemek g iyi bir fikirdir. Bundan başka Parkinson hastaları ayrıca yüksek y tansiyon ve kolesterol düşürücü ilaçlar lar kullanıyor olabilirler.bu ilaçlarda larda arzu edilmeyen yan etkileriyle,parkinson da kullanılan lan ilaçlar ların n yan etkilerine eşlik e edebilir. Parkinson ilaçlar larının n en yaygın n yan etkileri: Bulantı İştah azlığı ve buna bağlı kilo kaybı Ödem (Dokular arasına sıvıs birikimi) Gıda Alımında zorlamaya bağlı kilo alımı veya kaybı Protein-Levodopa Etkileşimi: imi:ph tedavisinde kullanılan lan en önemli ilaçlardan lardan biri levodopa dır.( r.(sinemet,sinemet CR,Madopar Madopar,Dopar,Laradopa,Prolopa,Syndopa)hernasılsa Levodopa emilimi ince bağı ğırsaklarda, proteinli gıdalar g la birlikte olduğundan undan yemek saatinde alımına dikkat edilmelidir. Anlaşı şılması güç olan PH her hastayı farklı etkileyebilmesidir.ancak bu hastaların n ihtiyaçlar ları; ; posa,sıvı ve besinlerin alımı açısından,geniş bir benzerlik gösterir. g

7 GENEL BESİN İHTİYAÇLARINIZ: LARINIZ:Beslenme pramidi PH hastalarına genel beslenme rehberi olarak adapte edilebilir.ph hastaları için in tam buğday ile rafine buğday veya bitkisel protein ile hayvansal protein arasındaki ndaki fark önemlidir. nemlidir.çalışmalar göstermig stermiştir tir ki ;bitkisel besinlerle alınan yüksek y posa,levopoda emilimini arttırmakta,kab rmakta,kabızlığı engellemekte ve diğer besinlerin vücuda alımını sağlamaktad lamaktadır. BESİN N PİRAMP RAMİDİ

8 GÜNLÜK önerilen porsiyon miktarları 1. Ekmek,tahıl,pirin l,pirinç,hububat,hububat vb porsiyon 2. Sebze grubu porsiyon 3. Meyva grubu porsiyon 4. Et,Tavuk,Balık, k,kurubaklagil,fındık k porsiyon 5. Süt,YoS t,yoğurt,peynir porsiyon 6. Yağ ve Şeker az miktarda alınmal nmalıdır. Günlük k menünün n tam buğday içeren i tahıllara,bol miktarda sebze ve meyvaya,kalsiyumdan zengin besinlerle birlikte,az miktarda ancak yüksek y protein içeren i gıdalar g üzerinde oluşturulmas turulması Parkinson hastaları için in iyi bir seçimdir.tam tahıl l içeren i besinler,bu hastalarda sıkls klıkla kla karşı şımıza çıkan kabızl zlığı engellediği i gibi kan şekeri regülasyonunda,y lasyonunda,yüksek tansiyonda,kalp damar hastalıklar klarında ve kolesterolü düşürmede rol oynarlar.sebze ve meyvalarda bulunan antioksidantlar,fitokimyasallar,vitaminler ve mineraller kas dokusunu,sinir sistemini ve içi organları güçlendirirler.kalsiyum yine sinir,sindirim ve kemik sağlığı için in çok önemlidir.kemiklerde oluşabilecek kırılmaları engeller.proteinler ;dokuları güçlendirir,kas kaybını engeller ve kas tonusunun güçlü ve dengede kalmasını sağlar.

9 Sebze ve meyvaları taze yemek gerekir mi? Her zaman gerekmeyebilir.günümüz şartlarında işlem i gören g besinlerde vitamin kaybı en aza indirilmiştir. tir.ideal olarak sebze ve meyvaları taze tüketmek t her zaman için i in daha iyi olmakla birlikte,eğer er taze sebze ve meyveleri çiğnemek uzun sürüyorsa, s yorsa,çiğneme ve yutma zorluğu u mevcutsa, bu gıdalar g konserve edilmiş,dondurulmu,dondurulmuş ve işlenmii lenmiş olarak kullanılabilinir. labilinir. Günlük k ne kadar porsiyon yenilmelidirler?beslenme piramidindeki her bir grubun,yenilebilen minimum ve maksimum porsiyon miktarları yukarıda belirtilmiştir. tir.örn:ekmek rn:ekmek ve Tahıl l grubundan günde porsiyon önerilmektedir.küçük k,haraketi, az olan bir bayan hasta bu gruptan 6 porsiyon tüketebilirken t,daha uzun boylu ve daha haraketli olan bay veya bayan hasta daha fazla tüketebilir. t Servis şekli nasıl l Olmalıdır? r?küçük k miktarlarda günlg nlük k beslenme planına na uygun olmalıdır.

10 İşte Bazı Örnekler:

11 Beslenme Piraminden Servis Örneği i : Ekmek ve Hububat Grubu 6-11 porsiyon (Rafine edilmiş gıdalar yerine tam tahıl l içerenleri i seçiniz. iniz.) Bir dilim tam buğday unlu ekmek Bir adet mısırm ½ su bardağı bulgur pilavı ½ su bardağı kepekli makarna 1 adet top kek 2 adet grissini

12 Sebze Grubu: Günlük k porsiyon İçerdikleri antioksidantlar nedeni ile her hafta kırmk rmızı,sarı,portakal ve koyu yeşil renkli sebzeleri seçiniz 1 kase taze yeşil yapraklı salata 4 yemek kaşığı pişmi miş sebze ½ fincan doğranm ranmış çiğ sebze 1-22 su bardağı taze sıkılms lmış sebze suyu olabilir.

13 Meyva Grubu: Günlük k porsiyon İçerdikleri fitokimyasallar ve antioksidantlar nedeniyle C vitamininden zengin turunçgiller ile üzüm m ve çeşitlerini itlerini seçiniz. 1 orta boy elma-muz muz-portakal 1/2 cup taze çilek 15 üzüm ½ cup elma suyu 1/4 cup kuru meyva ¾ cup taze meyva suyu olabilir.

14 Süt-Yoğurt ve Kalsiyum grubu: Günlük k 3 porsiyon 30 gr sardunya veya somon balığı kemikli 2 cup pişmi miş pazı-lahana 2 cup bezelye 1 fincan süt-yos yoğurt veya soya sütü s ( Vit D ve kalsiyumca zenginleştirilmi tirilmiş) 1 1/2 kibrit kutusu peynir Et Grubu : Günlük k porsiyon İçerdiği folik asit,posa ve mineral nedeniyle zaman zaman kurubaklagil tercih etmeniz önerilir. 1 cup kurufasulye,nohut,mercimek 2 yumurta 4 yemek kaşığı fıstık k ezmesi 2-33 porsiyon et-tavuk tavuk-balık

15 Yağlar ve Şekerler : Az kullanınız z ve sıvıs yağlar ları katı yağlara tercih ediniz. Yağlar: lar:tereyağ,margarin,krema,kaymak,sıvı yağ Tatlılar:Bal, lar:bal,şeker,reçel, el,şurup,hamur veya sütls tlü tatlılar. lar.

16 Alınmas nması Gereken Besin Destekleri vitamin ve mineral gibi Nelerdir? Özellikle ilerleyen yaşlarda; larda; multi vitamin ve mineral desteği kullanmak iyi bir seçimdir.ya imdir.yaşın n ilerlemesi ile birlikte metabolizma ve vitamin minerallerin emilimi,yavaşlayaca layacağından vitamin desteği almak faydalı olabilir. Hernekadar vitaminlerle ilgili olarak diyetisyeninizle tartış ışsanız z bile,anemik değilseniz ilseniz demir içeren i preparatlar önerilmez. nerilmez.diüretikler ve kan incelticilerle birlikte kullanılan, lan, diğer ilaçlarla larla birlikte vitamin takviyeleri birleşti tiğinde, inde, ciddi sağlık k sorunları oluşturabilir.kanama geçirme riskiniz varsa,yüksek doz E vitamini almak riski arttırabilir.ayn rabilir.aynı zamanda bazı hastalıklarda ;Böbrek rahatsızl zlığı gibi,vitamin takviyesi almak zararlı olabilir.doktorunuz ve diyetisyeninizle tartış ışarak sizin için i in gereksiniminize uygun olan vitamini belirleyiniz.eczacınız z en ucuz,en kaliteli vitamini bulmanız için in size yardımc mcı olacaktır.

17 Vitamin B6 ve Parkinson Hastalığı ığı: Levodopa/kardiopa ve levadopa/benserazide kombinasyonları üretilmeden önce parkinsonlu hastalara levopado tek başı şına reçete ete ediliyordu.vitamin B 6 nın levopado emilimini engellediği i anlaşı şılınca; Hastalara B6 vitamini içeren i besinler ve vitaminlerden uzak durulması söylendi. Şimdilerde levodopa ;cardiopa ve benserazide kombinasyonu ile birlikte kullanılmakta,bunlar lmakta,bunlar levadopayı,vitamin B6 nın oluşturdu turduğu u yan etkiye karşı korurlar. Günümüzde G carbidopa-levodopa ve benserazide-levodopa ile birlikte en fazla günlg nlük k 10-50mg lık B6 vitamini önerilmektedir.bazıları daha fazlasını tolere edebildiği i halde,bazılar ları duyarlılık k geliştirebilir. tirebilir.vit B6 ya duyarlılık k gelişmi miş ise ve 15 mg dan fazla miktarda almak zorundaysanız levodopa alımı ile arasında,en az 2 saatlik bir fark olmalıdır.vitamin B6 oranı yüksek bir supplement kullanacaksanız z,doktorunuzu haberdar etmelisiniz. Vitamin B6 kaynakları:tavuk, balık, yumurta, esmer pirinç,soyafasulyesi soyafasulyesi,tam buğday içeren i tahıll llı besinler,fınd ndık fıstık,işlenmiş hububatlardır. r.

18 Karın şişliği,yemekte i,yemekte aşıa şırı zorlanma,kilo: Bazı hastalar Parkinson ilaçlar larına başlad ladıktan sonra, sindirim sisteminde şişlik oluştu tuğunu unu deneyimlediklerini ifade etmişlerdir.bu yemek alımını zorlaştırmas rmasına rağmen,daha fazla miktarda yemeleri için i in çevreleri tarafından zorlandıklar klarını ve kilo aldıklar klarını ifade etmişlerdir.bu hastalarda aynı zamanda ödem; üst bedende veya diz altı bacak kısmk smında yada ayaklarda gelişebilir. ebilir. Yemek yemekte zorlanıyorsan yorsanız z,doktorunuza belirtmelisiniz.bazı hastalar fazla yemek yemeleri konusunda,ısrarlar, nedeniyle psikoljik tedavi desteği alabilirler.ödem ;kilo alımı ve yüksek y tansiyona neden olabileceğinden inden doktora rapor edilmelidir. Ödem oluştuysa; tuz ve sodyum alımına,suyun dokulara geri emilimine neden olduğundan undan dikkat etmelisiniz.aynı zamanda Potasyum ve diğer minerallerce zengin sebze ve meyvaların alımını attırıp, dokularda biriken suyun atılımını sağlayabilirsiniz.bacaklarda biriken ödemi dağı ğıtmak için, i in, ayaklarınızı bulduğunuz unuz sandalye yada koltuktan daha yükseky ksekçe e bir yere uzatarak, ödemin çözülmesini sağlayabilirsiniz.

19 Bölüm m 2 Protein ve Levodopa Parkinson tedavisinde kullanılan lan levodopanın ;carbidopa veya benserazide,ile kombinasyonu piyasada Sinemet, Madopar,, ve diğer er isimlerde çeşitli markalar halinde bulunmaktadır.her nasılsa ;Sinemet/ Madopar; ; vücutta v emilimi esnasında nda çeşitli engellerle karşı şılaşmaktadır.

20 1) Eğer E Sinemeti yemekle beraber veya yemekten hemen sonra alırsan rsanız z emilimi çok uzun sürede s olacaktır, r,çünkü midenin boşalmas alması 1-33 saat arasında olur.eğer sinemet besinlerle karışı ışırsa bu süre s içinde inde emilir. 2) Yağdan zengin gıdalarla g beslenildi ise,yağlar ların n sindirimi protein ve karbonhidratlarla karşı şılaştırıldığında daha da yavaş olduğundan undan midenin boşal alımı daha da uzun bir süre s alacaktır. 3) Proteinli gıdalar, g ince bağı ğırsaklarda amino asitlere parçalan alanırlar.bu amino asitler intestinal duvarlardan kana karışı ışır.böylece kan-beyin bariyerini aşarak a arak beyne ulaşı şır.amino asitler gibi,sinemette, ;tam olarak ince bağı ğırsaktan geçip,aynı yolu izler..

21 Besinlerin bir çoğu; çok miktarda taşı şıyıcı olarak adlandırılan,protein ve amino asit içerir. i Sinemet kana karış ışmak için i in bu taşı şıyıcılar serbestleşinceye kadar beklemek durumundadır. r. Aynı olay sinemetin,, beyine ulaşmas masında da işleri Sinemet işlevini levini tamamlamak için i in beyine ulaşmak ister,ancak öncelikle amino asitler taşı şıyıcı rolü nedeni ile ulaşı şımın n yavaşlamas lamasına neden olur ve sinemet beyine ulaşamaz.bu amaz.bu nedenle Sinemetin yemeklerden dakika önce alınmas nması önerilir.böylece besinler dolaşı şıma karış ışmadan emilmiş olur.

22 PROBLEM:Bir Bir çok ok hastada; ilacı kullanmaya başlad ladığında bulantı gelişir ir.bazılarında bu semptomlar birkaç hafta sonra geçer, er, bazılar larında ise sinemet aldıklar kları sürece devam eder. Çözüm : m :Sinameti protein içermeyen, i bazı yiyeceklerle birlikte alabilirsiniz.mideyi rahatlatan zencefilli çay ve yanında nda birkaç çubuk krakerle birlikte alabilirsiniz.çubuk kraker deki protein miktarı çok az olduğundan undan sinemetin dolaşı şıma geçişini ini engellemez.zencefilli çayı hipermarketlerde bulabilirsiniz.zencefilin yapılan çalışmalarda bulantı ve kusmayı engellediği i görülmg lmüştür.eğer bulantınız z hafta içinde inde geçmezse doktorunuza danış ışarak reçetenizi etenizi değiştirip, bulantınızı kesmek için i in farklı bir ilaç yazmasını isteyebilirsiniz.

23 Sinemet CR/Madopar HBS NEDİR? Sinemet CR/Madopar HBS ve diğer genel formları Levodopa nın kanda ;uzun süre s kalmasını sağlamak lamak için i in üretilmiştir. tir.sinemete nazaran,etkin olmaları için in daha fazla süreye s gereksinimi vardır.e r.eğer off durumunda uzun süre s kaldıysan ysanız z bu ilacınızın n doğru zamanda alınmad nmadığı için; in; vücuttaki v görevlerini g tam yapmadığı ığını gösterir. sterir.sinemet CR alımını düzenli olarak,yemeklerden dakika önce yapmak daha iyi olacaktır.

24 PH daki Değişimler( imler( on-off off durumu): Parkinson Hastalığı ığının n erken safhalarında beyin; miktarı biraz azalmış olsa bile, dopamine üretmeye devam eder. Sinemetteki Levodopa beyindeki dopamine seviyesinin olması gereken düzeyde d kalmasını sağlar.daha sonra beyin az da olsa dopamine üretimini keser ve böylece b kişide ide on-off off dediğimiz imiz değişimler imler başlar. lar.levodopa etkisi başlay layıp dopamine seviyesi sağland landığında,hastalar hal ve haraketlerinin on olduğunu unu söyler,es yler,eğer levodopa etkisi azalmaya başlarsa,hastalar haraketlerinin yavaşlad ladığını yani off durumuna geçtiklerini söylerler.bir s kaç yıldır sinemet kullanan hastalar arasında on-off off durumu yaygın n olarak gündeme g gelmektedir.yeni ilaçlar lar ; agonists ropinerole ve pramipexole,, COMT-inhibit inhibitörü tolcapone, levodopa nın etkisini büyük b k oranda arttırarak rarak, off zamanların n süresini s azaltmaktadır.maalesef ilerlemiş Parkinson hastalığı ığın n da on-off off değişimleri imleri problem olarak devam eder.bu noktada amino asitlerin işleyii leyişi i ele alınmal nmalıdır. Aminoasitler beyine giden kana karış ışmak için i in ince bağı ğırsak çeperlerinde bulunmalıdırlar.aminoasitler kana karış ışmak ve beyine ulaşmak için i in Levodopa ile aynı yolu izlerler. Bu nedenle besinlerin içindeki i indeki fazla miktarda bulunan proteinler, sinemet ile birleşerek erek,levodopanın emilimini engelleyerek, beyin reseptörlerindeki rlerindeki miktarını etkilerler.bir çok hastanın deneyimlediği on-off off durumunu regüle etmek için i in hastanın n protein alımının araştırılmas lması yarar sağlar. Bu düşünceyle d nceyle protein alımlar mlarını ayarlamanın üç mantıkl klı yolu var dır. d

25 1.Dengelenmiş protein planı:diyetisyeniniz tarafından günlg nlük protein ihtiyacınız z ( ki bu başka ka sağlık k probleminiz yoksa kilogram başı şına na ½ gr protein içerir) i belirlenir ve bu miktar eşit e olarak 3 ana öğüne(sabah, ne(sabah,öğle,akşam)paylaştırılır. r. Birçok kişi i için i in ;bu plan sayesinde, fast food tarzı beslenmeye nazaran protein alımını dengelediğinden inden Levodopanın daha iyi emilimini sağlayacakt layacaktır. r.levodopayı yemeklerden 30 dakika önce aldığı ığınıza emin olunuz.ara öğün n yemek ihtiyacı hissettiğinizde inizde hiç veya az protein içeren i besinleri tüketiniz t.meyve ve meyve suyu gibi. 2.Akşam proteini planı :Yüksek proteinli besinler gün g n içindeki i indeki haraket değişikli ikliğinden inden dolayı sadece akşam am yemeklerinde verimesi önerilebilinir ki ben bunu tasvip etmem.bu ideal bir plan değildir,çü, çünkü akşam am saatlerinde haraket kabiliyeti azaldığı ığından,hastalar yatakta zor döndd ndüklerini yada gece uyandıklar klarını belirtmişlerdir.baz lerdir.bazıları önceden belirlenen miktar kadar protein aldıklar klarında gece boyunca Parkinson semptomlarını daha iyi kontrol edebildiklerini, hatta protein yoksunluğunda unda oluşabilecek hastalıklar kları ve bu nedenle hastaneye yatma risklerini dahi kontrol altına aldıklar klarını belirtmişlerdir.e lerdir.eğer ekstradan bir protein allerjisi durumu mevcutsa diyetisyeninize danışı ışınız.o sizin protein ihtiyacınıza uygun,yeni bir gece proteini menüsü hazırlayabilir.

26 3.Yüksek Karbonhidratlı Beslenme planı(y (yüksek Karbonhidrat) :Öğünlerde: bir porsiyon proteine karşı porsiyon karbonhidrat tüketiniz.(5:1t ketiniz.(5:1-7:1) şı 5 veya 7 Ince bağı ğırsaklarda karbonhidratlar, glikoza parçalanarak alanarak kan dolaşı şımına katılırlar.protein ;amino asitlere parçalan alanıp p glikoz ile birlikte kan dolaşı şımına karışı ışır.kar bonhidrat alımının n,proteine olan oranı arttığı ığında kana daha fazla pancreas bezinden insülin salgılan lanır. r.insülin; kandan aminoasitin bir kısmk smını uzaklaştırır, r, buda kandaki aminoasit ve sinemet arasındaki yarışı ışın n yavaşlamas lamasını sağlar. Hastaların n 3/2 sinde yüksek y karbonhidratlı diyetin işe i yaradığı görülmüştür.bu diyet protein alımını doğal olarak düşürür.bu d r.bu planlamanında nda bazı dezavantajları mevcuttur.

27 -Bu oranda bir diyet programını anlamak ve menüyü uygulamak zor olabilir kalorinin altında bir plan hazırlamak oldukça a zordur.bu da bir çok kişi i için i in oldukça a fazla besini içerir. i - -Evin dışıd ışında,arkadaşta, ta,restaurantta-seyyahattaseyyahatta planlanan öğünleri tüketebilmek zordur,bu kadar problemin üstesinden gelmek için i in istekli olmak gerekir. -Bunda başka ka yüksek y karbonhidratlı diyet ;Şeker; hastalığı ığı,akciğer hastalığı ve trigliseritlerin artması gibi daha birçok hastalığ ığa a neden olabilir.yüksek karbonhidratlı diyet,mutlaka diyetisyen kontrolü altında uygulanmalıdır.diyetisyen protein ihtiyacınızı belirler ve sizi besinlerdeki protein ve karbonhidrat miktarları hakkında bilgilendirir.bu konuda doktorunuzu da bilgilendirmelisiniz doğru bir beslenme ile semptomlarınız z azalacağı ğından, fazla ilaç yüklenmesine mahzur kalmamış olursunuz.

28 Protein Kaynakları:E :Et,tavuk,balık,süt,peynir,yumurta proteince zengin kaynaklardır.bir r.bir çok kişi; i; sütün s diğer yüksek y proteinli gıdalara g nazaran levodopa emilimini bloke ettiğini ini savunur.sinemet ten vücudun azami yararlanmasını sağlamak için i in yüksek proteinli gıdalarg daları ;meyvalar,sebzeler ve tahıllarla birlikte tüketiniz.bu t öğünlerde az miktarda et,tavuk,balık k,peynir veya yumurta ve buna eşlik e eden meyva,sebze,ekmek,makarna ve diğer tahıllardan tüketeceksiniz t demektir.

29 Eğer süt s t tüketimi t ile ilgili sıkınts ntılarınız z varsa artık ülkemizde de tüketime t sunulan soya sütünden s ve pirinç sütünden faydalanabilirsiniz.kalsiyum ve vitamin D açısından zenginleştirilmi tirilmiş olanları tercih ediniz.bu ürünleri hipermarketlerde bulabilirsiniz. Protein tozlarından hazırlanm rlanmış çabuk bir kahvaltıda hem ucuza mal olur hem de bu ürünler, soya protein içerdikleri i için i in süte s duyarlılığı ığı olanlarda kullanımı daha pratiktir. Protein ihtiyacınızın n bir kısmk smını bitkisel proteinden karşı şılamak sizin için in iyi bir seçim olur.(kurubaklagiller kurubaklagiller,fındık k ve tohumlar).bu besinlerdeki ;protein karbonhidrat oranı karbonhidrat lehinedir.halbuki ette,yumurtada,balıkta karbonhidrat bulunmaz.hat ta,birkaç kez bazı öğünlerde kurufasulye,mercimek,nohut,soya fasulyesi tüketilmelidir.baklagiller t diğer besinlere nazaran daha fazla posa içerirler.posa i hem kalp damar sağlığı için in,hemde, kabızl zlık gelişmemesi için i in yararlıdır.mercimek,ezogelin r.mercimek,ezogelin çorbası,soya kıymasından ve soya fasulyesinden hazırlanm rlanmış menüler iyi birer seçim olacaktır.

30 BÖLÜM M 3 KABIZLIK Konstipasyon nedir ve Parkinson hastalarında sıkls klıkla kla niye rastlanır? r? Haftada üç kez dışd ışarıya çıkıyor olmak,şiddetli, iddetli konstipasyon belirtisidir.parkinsonlu hastalarda sıkls klıkla kla görülür. g r.konstipasyon nedenleri: 1)Parkinson Hastalığı ; gastrointestinal sistemde sinirlerin dejenerasyonuna neden olabilir.bu sinirler gastrointestinal sistemdeki ve kolondaki ritmik haraketleri yani peristaltizmi kontrol eder.sinirler etkilendiğinde inde peristaltik haraketler yavaşlar, buda içeride feçesin esin kurumasına,sertle na,sertleşmesine ve yavaş haraket etmesine neden olur. 2)Parkinson tedavisinde kullanılan lan ilaçlar; lar; ayrıca (levodopa( levodopa, dopamine agonists, selegeline,amantadine amantadine, anticholinergics,, ve diğerleri)ba erleri)bağırsak peristaltizmini etkilediğinden inden kabızl zlığa a neden olabilir.

31 3)Parkinson hastalarının çoğunda; unda; bağı ğırsaktan geçişi i hızlandh zlandıran posalı yiyecekler yerine, tatlı yemek arzuları arttığı ığından; posalı besinler yerine tatlı gıdaları aldıklar klarında, konstipasyonun arttığı ığını ifade etmişlerdir. 4) Çok az insan yeterli su tüketimine t özen göstermektedir.halbuki g su feçesi esi yumuşat atır r ve kayganlaştırır. r. Sıkıntı yaratan bu durum niçin in bizi kaygıland landırmaktadır?parkinson r?parkinson hastalarında kabızl zlığın n varlığı,sıkınt ntı oluşturman turmanın ötesinde diğer sağlıkla ilgili sorunlara da neden oluşturabilmektedir.s turabilmektedir.sık k sık s k ve uzun süre kabızl zlık çeken PD hastalarının n anüs s dokusunun uzantısında nda hemoroid gelişmekte,bu da ağrıa ve ızdıraba neden olmaktadır.di r.diğer neden olduğu u bir sorunda Bağı ğırsak tıkanmast kanmasıdır.bu durumda kuru ve sert feçes es bağı ğırsakta birikir,bazen sulu olan feçes es bu tıkant kanıklığın etrafından geçerek erek diyareye neden olur bu nedenle birey kabız olduğuna una inanamaz.çok ağrıa veren bu durum da hastaneye gitmek gerekebilir hatta extrem durumlarda cerrahi müdahale m kaçınılmaz olur. Kabızl zlık k ayrıca rectal kanser riskini arttırır. r.

32 Parkinson Hastalığı ve Medical tedavi sonucu gelişen en kabızl zlığı nasıl l kontrol altında nasıl l alabiliriz? Her gün g n yeterli miktarda posa ve sıvıs almak çok önemlidir.yeterli posa ve sıvıs konstipasyonu önlemenin yanı sıra;posa yüksek y tansiyon ve kolesterolün n düşmesine d mesine de yardımc mcı olur,kronik hastalıklar kların n oluşmas masını engeller,kan şekerini düzenlemede d yardımc mcı olur,posayla birlikte alınan sıvıs da feçesin esin kaygan ve yumuşak kalmasını sağlar. Posa ne yapar?posa suyla birlikte,ba, bağısağın sağlıkl klı bir şekilde çalışmasını sağlar.her bir posa parças ası sünger gibi defalarca suyu çekerek şekil alır.en az miktardaki su bile posa tarafından emilir ve böylece feçes es hacim kazanır r buda onu yumuşatarak geçişi kolaylaştırır.bu r.bu aynı zamanda intestinal sistemdeki kasların n güçg üçlü ve sağlıkl klı kalması için in bir egzersizdir.bunun sonucunda bağı ğırsaklar daha çok haraket eder, buda sadece kabızl zlığı önlemekle kalmaz aynı zamanda hemoroid gelişmesinide engeller.hemoroid feçesin esin çıkması zorlaştığı ığında oluşan organik bir hastalıkt ktır.

33 Niçin in laksatifler önerilmez? nerilmez?bazı kişiler iler laksatif kullanmayı tercih edebilirler,laksatifler laksatifler kolonun sonundaki sinirleri stimüle ederek kolonun hızla h boşalmas almasını sağlamakla birlikte,diğer taraftan kolon boyunca cidarlara zarar vererek daha fazla konstipasyon gelişmesine neden olurlar. En iyi posa kaynakları nelerdir? Posa sadece bitkisel besinlerde bulunur.suda çözünebilen posa, en fazla tam buğday ununda,pişmi miş kuru baklagillerde ve meyva ve sebzelerin yenebilen kabuklarında bulunur.tam buğday unu ;suda çözünen posanın n en güzel g kaynağı ğıdır.kabızlık çeken bireyler günde g gram posa tüketmeyi t amaç haline getirmelidirler. Eğer posalı gıdalar yemeye(tam buğday unlu gıdalar,kabuklu g elma veya patates gibi)bağı ğırsaklarınız z alışı ışık k değil ise,posa alımını yavaş yavaş arttırmakta rmakta yarar vardır.ba r.bağırsaklar alışı ışık k olunmayan posa ile doldurulursa şişkinlik ve gaz oluşur.bu ur.bu nedenle posa alımını sağlamak için i in posa içeren i enteral sıvı ürünler tüketilebilinir. t ketilebilinir.biosorb fiber gibi.. Niçin in sıvı?sıvılars en az posa kadar önemlidir.giriş te anlatıld ldığı gibi hidrasyonu sağlar.s lar.sıvı alınmad nmadığında feçes es,, kuru ve sert kalarak konstipasyon oluşturur.en AZ bardak su ile birlikte,meyva, suyu,süt t ve gereken diğer içecekler i ilave edilmelidir.

34 Kabızl zlığı önlemede sıvıs ve posa alımı niye yeterli değildir? Her ne kadar Parkinson hastalarının n bağı ğırsak haraketlerinin yavaşlamas lamasından dolayı gelişen en kabızl zlık k için i in,farklı tedaviler zaman zaman gerekese bile Diyet kabızl zlığı engellemek için i in birinci tedavi yönteminiz y olmalıdır.yeterli miktarda posa ve su aldığı ığınız z halde halen hafta da 3 kezden daha az defekasyona çıkıyorsanız aşağıdakilere dikkat etmelisiniz. Erik suyu kokteyli 150 cc kuru erik 125 cc elma suyu 2 yemek kaşığı şığı yulaf Buzdolabında nda bekletip sabahları aç karına 2 yemek kaşığı alınız.bir çok kişi i bu uygulamanın n işe i e yaradığı ığını söylüyor. yor. Yine hastalar kuru erik püresi p resi ve suyunun iyi geldiğini ini belirtmişlerdir. lerdir. Günde kez erik suyu kokteyli ve haftada kez kuru erik püresi p resi yemek yararlıdır. r. Doktorunuza eczane ve aktarlarda satılan lan posa içeren i suplementlerden kulanabilip,kullanamayaca,kullanamayacağınızı (metamusil veya citrucel,unifiber unifiber gibi )sorabilirsiniz Unifiber sıvılara, lara,çorbalara katılabilir hatta tuble beslenmede kullanılabilinir. labilinir.unifiber Niche Pharmaceuticals, Inc., Roanoke,Texas 76262, temin edilebilir.

35 Pubik kemiğin in üstünde kaburgaya bel masajı yapmak mekanik uyarı yapıp bağı ğırsak haraketlerini arttırır. r. Yine sol avuç içine ine dairesel hareketlerle masaj yapmak gastrointestinal sistemi regüle eder. Bu işin i in üstesinden gelmek için i in kendinizi eğitiniz.bu e itiniz.bu olay sadece sabahları veya evde olmayabilir.bu durumda,klozet kapağı ğına oturmak yerine, dizleriniz üzerinde çömelerek, doğal pozisyonda boşalt altım m yapmaya çalışınız. Doktorunuza reçetesiz etesiz satılan colage ve pericolage kullanıp kullanamayacağı ğınızı sorabilirsiniz.bağı ğırsak haraketleriniz iyi ancak feçes es halen sert ve kuru ise,kolonun ucundaki feçesi esi yumuşatmak ve zorlanmayı azaltmak için i in,bazı hekimler gliserin içeren i destekler önerebilir.bütün n bunları denediğiniz iniz halde; halen düzelen d bir durum yoksa, mutlaka doktorunuzla reçeteniz eteniz hakkında görüşünüz. g

Böbrek Hastalıklarında BESLENME. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir. BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ

Böbrek Hastalıklarında BESLENME. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir. BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ Böbrek Hastalıklarında BESLENME TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ Böbrek Hastalıklarında BESLENME Diyetiniz günlük enerji gereksiniminize

Detaylı

Kanser tedavisi sırasında sağlıklı bir diyet hemen hemen başka zamanlardakiyle aynıdır. Her gün çeşitli gıdalar yemeniz gerekir.

Kanser tedavisi sırasında sağlıklı bir diyet hemen hemen başka zamanlardakiyle aynıdır. Her gün çeşitli gıdalar yemeniz gerekir. KANSER HASTALARINDA BESLENME DESTEĞİ Dengeli ve sağlıklı beslenme sadece tedavi gören kanser hastaları için değil tedavi sonrası süreçte de sağlıklı yaşamı oluşturan önemli unsurlardan biridir. Kanser

Detaylı

DİYABET DİYETİ * Diabet diyeti, yeterli ve dengeli beslenme temeline dayanmaktadır. Size önerilen miktarlardaki yiyecekler günlük protein,

DİYABET DİYETİ * Diabet diyeti, yeterli ve dengeli beslenme temeline dayanmaktadır. Size önerilen miktarlardaki yiyecekler günlük protein, DİYABET DİYETİ * Diabet diyeti, yeterli ve dengeli beslenme temeline dayanmaktadır. Size önerilen miktarlardaki yiyecekler günlük protein, karbonhidrat, yağ ve enerji ihtiyacınızı karşılayacaktır. * Bu

Detaylı

DİYABETTE BESLENME PRENSİPLERİ

DİYABETTE BESLENME PRENSİPLERİ İstanbul Üniversitesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalı DİYABETTE BESLENME PRENSİPLERİ Dr. Dyt. Cemile İdiz Ne yemeliyim? DİYABET Tatlı meyve yeme!! Limon şekeri düşürür

Detaylı

GEBELİKTE YETERLİ ve DENGELİ BESLENME

GEBELİKTE YETERLİ ve DENGELİ BESLENME GEBELİKTE YETERLİ ve DENGELİ BESLENME NEDEN ÖNEMLİDİR? Hayat sağlıkla güzeldir BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ Gebelik öncesi ideal ağırlığında olan yetişkin kadınların ortalama 9-14 kg arasında (ayda 1-1,5kg)

Detaylı

1- Süt ve Sütten Yapılan Besinler

1- Süt ve Sütten Yapılan Besinler Besin Grupları Doğada çok çeşitli besinler bulunmakta ve her besinin besin öğesi bileşimi farklılık göstermektedir. Besin öğelerini tek bir besinle vücudumuza almamız imkansızdır. Besin öğelerinin dengeli

Detaylı

SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI

SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI YETERLİ VE DENGELİ BESLENME Beslenme; insanın büyümesi, gelişmesi, sağlıklı ve üretken olarak uzun süre yaşaması için gerekli olan enerji ve besin öğelerinin vücuda alınıp kullanılabilmesidir.

Detaylı

DiYABET VE BESLENME N M.-

DiYABET VE BESLENME N M.- DiYABET VE BESLENME Diyabet tedavisinin amacı;kan şekeri kontrolünü sağlayarak diyabetin seyrinde gelişebilecek bozuklukları (komplikasyonları) önlemek veya geciktirmek; böylece yaşam kalitenizi yükseltmektir.

Detaylı

neden az yağlı az kolesterollü diyet?

neden az yağlı az kolesterollü diyet? neden az yağlı az kolesterollü diyet? DYT-YRD07 Rev / 2 Yürürlük Tarihi / 30.12.2005 Rev Tarihi / 17.18.2012 neden az yağlı az kolesterollü diyet? Kolesterol insan vücudunda doğal olarak bulunan yağa benzer

Detaylı

Sporcu Beslenmesi Ve Makarna. Prof. Dr. Funda ELMACIOĞLU Beslenme ve Diyetetik Bölümü Bölüm Başkanı

Sporcu Beslenmesi Ve Makarna. Prof. Dr. Funda ELMACIOĞLU Beslenme ve Diyetetik Bölümü Bölüm Başkanı Sporcu Beslenmesi Ve Makarna Prof. Dr. Funda ELMACIOĞLU Beslenme ve Diyetetik Bölümü Bölüm Başkanı BESLENME Genetik yapı PERFORMANS Fiziksel kondisyon Yaş Cinsiyet Yaş Enerji gereksinimi Vücut bileşimi

Detaylı

İLKÖĞRETİM ÇOCUKLARI İÇİN SAĞLIKLI BESLENME BESİN ÖGELERİ

İLKÖĞRETİM ÇOCUKLARI İÇİN SAĞLIKLI BESLENME BESİN ÖGELERİ İLKÖĞRETİM ÇOCUKLARI İÇİN SAĞLIKLI BESLENME Doğumdan itibaren büyüme ve gelişme, sağlıklı ve uzun bir yaşam için vücudumuza gerekli olan bütün maddeleri besinlerle alırız. Besin; yenilebilen ve yenildiğinde

Detaylı

Dengeli Beslenme. Efe Kaan Fidancı

Dengeli Beslenme. Efe Kaan Fidancı Dengeli Beslenme Yaşamımız boyunca sürekli büyürüz. Bebeklikten itibaren sağlıklı bir şekilde büyümek ve gelişmek için düzenli, dengeli ve yeterli beslenmemiz gerekir. Beslenmek yani yemek yemek günlük

Detaylı

Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU

Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU 173 Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU Hiçbir canlının beslenmeden yaşamını sürdürmesi mümkün değildir. Bu, her yaşta olmak üzere, insanlar için de geçerlidir. Özellikle bebekler ve

Detaylı

SAĞLIĞIN DENGESİ. 5 Gıda Grubu. Bu yayın, FSA nın (Food Standards Agency) izniyle tercüme edilmiştir. Bu kitapçık, bir SÜGAV yayınıdır.

SAĞLIĞIN DENGESİ. 5 Gıda Grubu. Bu yayın, FSA nın (Food Standards Agency) izniyle tercüme edilmiştir. Bu kitapçık, bir SÜGAV yayınıdır. SAĞLIĞIN DENGESİ 5 Gıda Grubu Bu yayın, FSA nın (Food Standards Agency) izniyle tercüme edilmiştir. Bu kitapçık, bir SÜGAV yayınıdır. SÜGAV Yayın No: 05/2011 Sağlığın Dengesi Yeterli ve dengeli beslenebilmek

Detaylı

EMZİREN ANNELERİN BESLENMESİ. Kendiniz ve bebeğiniz için sağlıklı olan gıdaları seçin

EMZİREN ANNELERİN BESLENMESİ. Kendiniz ve bebeğiniz için sağlıklı olan gıdaları seçin EMZİREN ANNELERİN BESLENMESİ Kendiniz ve bebeğiniz için sağlıklı olan gıdaları seçin Bu yayın, FSA nın (Food Standards Agency) izniyle tercüme edilmiştir. Bu kitapçık, bir GAV yayınıdır. GAV Yayın No:

Detaylı

EKMEKSİZ DİYET OLUR MU? ŞİŞMANLIĞIN TEK SUÇLUSU EKMEK Mİ? Dilara Koçak Beslenme ve Diyet Uzmanı 8 Mart 2013 www.dilarakocak.com.tr

EKMEKSİZ DİYET OLUR MU? ŞİŞMANLIĞIN TEK SUÇLUSU EKMEK Mİ? Dilara Koçak Beslenme ve Diyet Uzmanı 8 Mart 2013 www.dilarakocak.com.tr EKMEKSİZ DİYET OLUR MU? ŞİŞMANLIĞIN TEK SUÇLUSU EKMEK Mİ? Dilara Koçak Beslenme ve Diyet Uzmanı 8 Mart 2013 www.dilarakocak.com.tr Ağacın kökü toprak İnsanın kökü EKMEK tir. 2 BİR AYDA 7-12 KG. VERMEK

Detaylı

YAŞLILIKTA BESLENME VE SAĞLIK. MERSİN SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ Züleyha KAPLAN Beslenme ve Diyet Uzmanı

YAŞLILIKTA BESLENME VE SAĞLIK. MERSİN SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ Züleyha KAPLAN Beslenme ve Diyet Uzmanı YAŞLILIKTA BESLENME VE SAĞLIK MERSİN SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ Züleyha KAPLAN Beslenme ve Diyet Uzmanı Yaşlanma her canlıda görülen ve vücutta değişiklik yapan bir süreçtir Herkes bir gün yaşlanacaktır

Detaylı

BESİNLER. Süt, yumurta, peynir, et, tavuk, balık gibi hayvansal kaynaklı besinler

BESİNLER. Süt, yumurta, peynir, et, tavuk, balık gibi hayvansal kaynaklı besinler BESİNLER Yaşam için gerekli besin öğelerini sağlayan bitkisel ve hayvansal gıdalar BESİN olarak tanımlanır. Besinler, elde edildikleri kaynaklara göre iki gruba ayrılır: Süt, yumurta, peynir, et, tavuk,

Detaylı

Bebeğinizin Beslenme Sağlığı ve Zeytin Yağı

Bebeğinizin Beslenme Sağlığı ve Zeytin Yağı Bebeğinizin Beslenme Sağlığı ve Zeytin Yağı Bebek beslenmesinde 0-3 yaş arası kritik bir dönemdir. Bu dönemde annelerin her konuda olduğu gibi beslenme konusunda bebekleri için mümkün olan en 1 / 7 iyi

Detaylı

SAĞLIKLI BESLENME VE MENÜ PLANLAMA BİLKENT ÜNİVERSİTESİ KAFETERYALAR İŞLETMESİ MÜDÜRLÜĞÜ

SAĞLIKLI BESLENME VE MENÜ PLANLAMA BİLKENT ÜNİVERSİTESİ KAFETERYALAR İŞLETMESİ MÜDÜRLÜĞÜ SAĞLIKLI BESLENME VE MENÜ PLANLAMA BİLKENT ÜNİVERSİTESİ KAFETERYALAR İŞLETMESİ MÜDÜRLÜĞÜ SAĞLIK; Fiziksel, zihinsel ve sosyal yönden tam bir iyilik halidir. BESLENME; Büyüme, gelişme, sağlıklı ve üretken

Detaylı

ALANYA BELEDİYESİ ÇEVRE KORUMA VE KONT.MD YETERLİ VE DOĞRU BESLENME KURALLARI

ALANYA BELEDİYESİ ÇEVRE KORUMA VE KONT.MD YETERLİ VE DOĞRU BESLENME KURALLARI ALANYA BELEDİYESİ ÇEVRE KORUMA VE KONT.MD YETERLİ VE DOĞRU BESLENME KURALLARI 16 EKİM DÜNYA GIDA GÜNÜ Dünya da bir yanda obeziteyle mücadele yapılırken diğer tarafta açlıktan ölme noktasına gelen insanlara

Detaylı

SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI

SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI Ekmek, diğer tahıllar ve patates Meyve ve sebzeler Et, balık ve alternatifleri Yağ ve şeker oranı yüksek yiyecek ve içecekler Süt ve süt ürünleri Sağlıklı beslenme tabağı insanların

Detaylı

ANTALYA İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ

ANTALYA İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ ANTALYA İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ BESLENME: Büyüme, yaşamın sürdürülmesi ve sağlığın korunması için besinlerin kullanılmasıdır. BESİNLER VE BESİN ÖĞELERİ Yaşamımız için gerekli olan bütün besinleri,

Detaylı

Sağlıklı besleniyoruz Sağlıkla büyüyoruz. Diyetisyen Serap Orak Tufan

Sağlıklı besleniyoruz Sağlıkla büyüyoruz. Diyetisyen Serap Orak Tufan Sağlıklı besleniyoruz Sağlıkla büyüyoruz Diyetisyen Serap Orak Tufan İstanbul 2015 NEDEN OKULA GİDERİZ? PEKİ NEDEN YEMEK YERİZ? Hastalanmamak için Daha Güçlü olmak için Daha çabuk büyümek için Karnımızı

Detaylı

ŞİKAYETİNİZ Mİ VAR??? Yemek sonrası şişkinlik hissediyorum... Yemeklerden sonra hazımsızlık hissediyorum...

ŞİKAYETİNİZ Mİ VAR??? Yemek sonrası şişkinlik hissediyorum... Yemeklerden sonra hazımsızlık hissediyorum... ŞİKAYETİNİZ Mİ VAR??? Yemek sonrası şişkinlik hissediyorum... Yemeklerden sonra hazımsızlık hissediyorum... ŞİKAYETİNİZ Mİ VAR??? Ha4ada 2-3 defa kabızlığım oluyor... Kabız olduğumda fissür/hemoroid şikayetlerim

Detaylı

ZAYIFLAMA DiYETi. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir. BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ

ZAYIFLAMA DiYETi. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir. BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ ZAYIFLAMA DiYETi TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ ZAYIFLAMA DiYETi Diyetiniz günlük enerji gereksiniminize göre size özgü planlanmıştır.

Detaylı

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur..

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. 1 BESLENME BİLİMİ 2 Yaşamımız süresince yaklaşık 60 ton besin tüketiyoruz. Besinler sağlığımız ve canlılığımızın devamını sağlar. Sağlıklı bir

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ DİABETLİ HASTALAR İÇİN BESLENME KILAVUZU FR-HYE-04-719-02

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ DİABETLİ HASTALAR İÇİN BESLENME KILAVUZU FR-HYE-04-719-02 FR-HYE-04-719-02 ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ DİABETLİ HASTALAR İÇİN BESLENME KILAVUZU Hazırlayan AD/BD/Birim(ler):Beslenme ve DiyetBirimi Sayfa 1 / 10 İlkyayın tarihi:

Detaylı

KOAH VE EGZERSİZ KOAH TA EGZERSİZ TAVSİYELERİ

KOAH VE EGZERSİZ KOAH TA EGZERSİZ TAVSİYELERİ KOAH VE EGZERSİZ KOAH kalıcı nefes darlığı ile kendini gösteren, geri dönüşü olmayan bir akciğer hastalığıdır. Sigara ve cevre kirliliği gibi faktörlerin etkisiyle hasta sayısı hızlı bir şekilde artmaktadır.

Detaylı

TEMEL KARBONHİDRAT SAYIMI

TEMEL KARBONHİDRAT SAYIMI TEMEL KARBONHİDRAT SAYIMI Prof. Dr. M. Emel Alphan Yediğiniz yiyeceklerdeki karbonhidratları sayma yaklaşımını kullandığınız takdirde, kan şekerinizi kontrol edebilir, diyabete bağlı gelişebilecek komplikasyonları

Detaylı

ÖZEL KAŞGARLI MAHMUT İLKÖĞRETİM OKULU Sağlık Bülteni-1. YETERLİ ve DENGELİ BESLENME. PSİKOLOJİK DANIŞMA ve REHBERLİK BÖLÜMÜ

ÖZEL KAŞGARLI MAHMUT İLKÖĞRETİM OKULU Sağlık Bülteni-1. YETERLİ ve DENGELİ BESLENME. PSİKOLOJİK DANIŞMA ve REHBERLİK BÖLÜMÜ ÖZEL KAŞGARLI MAHMUT İLKÖĞRETİM OKULU Sağlık Bülteni-1 YETERLİ ve DENGELİ BESLENME PSİKOLOJİK DANIŞMA ve REHBERLİK BÖLÜMÜ OKUL ÇAĞINDA BESLENME Okul çağı dönemi, büyüme ve gelişmenin hızlı olduğu, besin

Detaylı

OKUL ÇAĞINDA BESLENME

OKUL ÇAĞINDA BESLENME OKUL ÇAĞINDA BESLENME Doç. Dr. Yeşim ÖZTÜRK Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatrik Gastroenteroloji, Beslenme ve Metabolizma Ünitesi Nisan 2008-İZMİR ADÖLESAN DÖNEM 1. Biyolojik değişim BÜYÜME

Detaylı

Kanser Hastalarında Beslenme

Kanser Hastalarında Beslenme Kanser Hastalarında Beslenme Tedavi Öncesi, Tedavi Süresince ve Tedavi Sonrası Beslenme İpuçları Uzm.Dyt.Elvan YILMAZ AKYÜZ Hedefler Sağlıklı kiloyu korumak Vücudun onarımını ve tedavisini sağlayan sağlıklı

Detaylı

1 gr yağ: 9 kilokalori, 1 gr protein ve karbonhidrat: 4 kilokalori, 1 gr alkol 7 kilokalori verir.

1 gr yağ: 9 kilokalori, 1 gr protein ve karbonhidrat: 4 kilokalori, 1 gr alkol 7 kilokalori verir. Doğru beslenme için karbonhidrat, yağ ve proteinler belirli oranlarda belirli miktarlarda düzenli olarak alınmalıdır. Alınan kalori verilen kaloriden fazla olduğu zaman kilo alımı başlar. Her gün yenilen

Detaylı

HİPERLİPİDEMİ TEDAVİ KILAVUZU VE YAŞAM TARZI ÖNERİLERİ

HİPERLİPİDEMİ TEDAVİ KILAVUZU VE YAŞAM TARZI ÖNERİLERİ HİPERLİPİDEMİ TEDAVİ KILAVUZU VE YAŞAM TARZI ÖNERİLERİ Hiperlipidemi; kanda çeşitli yağların yüksekliğini ifade etmek için kullanılan bir terimdir. Bu çeşitli yağ tipleri kolesterol, trigliserid, LDL-kolestroldür.

Detaylı

KANSERDE BESLENME. Önce-esnasında-sonra

KANSERDE BESLENME. Önce-esnasında-sonra KANSERDE BESLENME Önce-esnasında-sonra İYİ BESLENMENİN YARARLARI Kanser hastalığı ile savaşanlarda doğru beslenme çok önemlidir.çünkü hastalığın kendisi ve tedavi şekli iştahı çok olumsuz etkiler.kanser

Detaylı

Gebelikte Beslenme Vitaminler

Gebelikte Beslenme Vitaminler Gebelik döneminizde dengeli bir beslenme alışkanlığı edindiğinizde, sıvıyı bol miktarda aldığınızda, doktorunuzun verdiği demir içerikli preparatları düzenli olarak aldığınızda, normal sınırlar içinde

Detaylı

BESLENME İLKELERİ BESLEME, BESİN ÖĞESİ VE SAĞLIK

BESLENME İLKELERİ BESLEME, BESİN ÖĞESİ VE SAĞLIK BESLENME İLKELERİ BESLEME, BESİN ÖĞESİ VE SAĞLIK Beslenme İle İlgili Temel Kavramlar Beslenme: İnsanın büyümesi, gelişmesi, sağlıklı ve üretken olarak uzun süre yaşaması, Yaşam kalitesini artırması için

Detaylı

BESLENME İSTANBUL İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ

BESLENME İSTANBUL İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ BESLENME İSTANBUL İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ 2008 SUNU PLANI Sağlıklı ve dengeli beslenme Temel besin öğeleri ve grupları Öğün içerikleri: Kahvaltı Fast-food ve zararları Çocuğunuzun beslenme çantası

Detaylı

ŞEKER HASTALARINDA SAĞLIKLI BESLENME NASIL OLMALIDIR? Uzm. Dyt. Yonca SEVİM Haseki Eğ. ve Araş. Hast. Diyet Polikliniği

ŞEKER HASTALARINDA SAĞLIKLI BESLENME NASIL OLMALIDIR? Uzm. Dyt. Yonca SEVİM Haseki Eğ. ve Araş. Hast. Diyet Polikliniği ŞEKER HASTALARINDA SAĞLIKLI BESLENME NASIL OLMALIDIR? Uzm. Dyt. Yonca SEVİM Haseki Eğ. ve Araş. Hast. Diyet Polikliniği Diyabet Nedir? Önce Hastalığımızı Tanıyalım! Şeker Glikoz Karbonhidrat! İnsülin!

Detaylı

SPORCULARDA YETERLİ VE DENGELİ BESLENME

SPORCULARDA YETERLİ VE DENGELİ BESLENME SPORCULARDA YETERLİ VE DENGELİ BESLENME Spor, büyüme b çağındaki çocuklar için i in hem bedensel sağlık k ve fiziksel gelişme yönünden, y nden, hem de iyi bir kişilik ilik oluşmas ması ve ruh sağlığı bakımından

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ KOAH LI HASTANIN BESLENMESİ FR-HYE-04-719-41

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ KOAH LI HASTANIN BESLENMESİ FR-HYE-04-719-41 FR-HYE-04-719-41 ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ KOAH LI HASTANIN BESLENMESİ Hazırlayan AD/BD/Birim(ler): Beslenme ve Diyet Birimi Sayfa 1 / 7 İlk yayın tarihi: 01.05.2007

Detaylı

TÜRKİYE DE EN FAZLA GÖRÜLEN BESLENME HATALARI

TÜRKİYE DE EN FAZLA GÖRÜLEN BESLENME HATALARI TÜRKİYE DE EN FAZLA GÖRÜLEN BESLENME HATALARI Türkiye beslenme durumu yönünden hem gelişmekte olan, hem de gelişmiş ülkelerin sorunlarını birlikte içeren bir görünüme sahiptir. Ülkemizde halkın beslenme

Detaylı

DOĞA OKULLARI OKUL MENÜSÜ KILAVUZU

DOĞA OKULLARI OKUL MENÜSÜ KILAVUZU DOĞA OKULLARI OKUL MENÜSÜ KILAVUZU EKİM 2015 İÇİNDEKİLER 1. GİRİŞ 2. BENİM TABAĞIM KONSEPTİ 3. BESİN GRUPLARI 4. MENÜ KILAVUZU a. ARA ÖĞÜNLER b. ANA ÖĞÜNLER c. SALATA BAR 5. MENÜNÜN YAĞ VE ŞEKER İÇERİĞİ

Detaylı

HASTALIKLARA ÖZEL BESLENME

HASTALIKLARA ÖZEL BESLENME HASTALIKLARA ÖZEL BESLENME Beslenme Yetersizliğine Bağlı Sorunlar 1 PROTEİN ENERJİ YETERSİZLİĞİ Büyüme ve gelişme için gerekli olan enerji, protein, karbonhidrat, vitamin ve minerallerin yeterince alınmamasına

Detaylı

2015-2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI ADSIZ SEDAT SEZGİN ORTAOKULU OBEZİTE VE BESLENME KONULU BİLGİLENDİRME ÇALIŞMASI

2015-2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI ADSIZ SEDAT SEZGİN ORTAOKULU OBEZİTE VE BESLENME KONULU BİLGİLENDİRME ÇALIŞMASI 2015-2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI ADSIZ SEDAT SEZGİN ORTAOKULU OBEZİTE VE BESLENME KONULU BİLGİLENDİRME ÇALIŞMASI İLKÖĞRETİM ÇAĞINDAKİ ÇOCUKLARDA OBEZİTE VE BESLENME Obezite vücut ağırlığının ve vücuttaki

Detaylı

Tip 2 Diyabet Hastaları için. Beslenme Kılavuzu*

Tip 2 Diyabet Hastaları için. Beslenme Kılavuzu* Tip 2 Diyabet Hastaları için Beslenme Kılavuzu* Değerli hastalar, Hazırladığımız bu kısa kılavuz ile size günlük hayatınızda tüketeceğiniz gıda maddelerini seçerken, yönünüzü daha iyi belirleyebilmenize

Detaylı

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri Kansızlık (anemi) kandaki hemoglobin miktarının yaş ve cinsiyete göre kabul edilen değerlerin altında olmasıdır. Bu değerler erişkin erkeklerde 13.5 g/dl, kadınlarda 12 g/dl nin altı kabul edilir. Kansızlığın

Detaylı

5. Sınıf Fen ve Teknoloji

5. Sınıf Fen ve Teknoloji KONU: Besinler ve Dengeli Beslenme Besinlerin gerekliliği Bütün canlılar büyümek, gelişmek, ve yaşamını sağlıklı bir şekilde devam ettirebilmek için beslenmeye ihtiyaç vardır. Canlılar koşmak, yürümek

Detaylı

Diyabette Beslenme. Diyabet

Diyabette Beslenme. Diyabet Diyabette Beslenme Diyabet BR.HLİ.044 Diyabet Hastası Nasıl Beslenmeli? Halk arasında şeker hastalığı olarak adlandırılan diyabet, düzenli beslenme programı gerektirir. Düzenli ve bilinçli bir beslenme

Detaylı

MENOPOZ DÖNEMİNİN ÖZELLİKLERİ

MENOPOZ DÖNEMİNİN ÖZELLİKLERİ MENAPOZDA VE YAŞLILIKTA BESLENME 1 MENOPOZ DÖNEMİNİN ÖZELLİKLERİ MENOPOZDA GÖRÜLEN SORUNLAR MENOPOZ DÖNEMİNDE BESLENME İLKELERİ YAŞLILIKTA BESLENME YAŞLILIKTA BESLENME İLKELERİ 2 3 YAŞAM BEBEKLİK ÇOCUKLUK

Detaylı

BESLENME. Hazırlayan: Yrd. Doç. Dr. Şenay GÖRÜCÜ YILMAZ

BESLENME. Hazırlayan: Yrd. Doç. Dr. Şenay GÖRÜCÜ YILMAZ BESLENME Hazırlayan: Yrd. Doç. Dr. Şenay GÖRÜCÜ YILMAZ 2 SAĞLIKLI BESLENME O Beslenme, O Yeterli ve dengeli beslenme O Besin O Besin öğeleri 3 İnsanlar neden yemek yer? Beslenme; İnsanın büyümesi, gelişmesi,

Detaylı

Gerçek yaşam, minik minik değişiklikleri hayata geçirmeyi başardığınızda yaşanmaya başlanır. - Leo Tolstoy

Gerçek yaşam, minik minik değişiklikleri hayata geçirmeyi başardığınızda yaşanmaya başlanır. - Leo Tolstoy Gerçek yaşam, minik minik değişiklikleri hayata geçirmeyi başardığınızda yaşanmaya başlanır. - Leo Tolstoy YENİ BİR YIL YENİ BİR SİZ Kendimizde dahil, birçok kişi, yeni bir yıla birçok yeni kararla başlar.

Detaylı

Health Products. Diyet Shake kullanım kılavuzu

Health Products. Diyet Shake kullanım kılavuzu Health Products Diyet Shake kullanım kılavuzu I Ş LEYIŞ. Insuline & Glucagon Kilo almak veya zayıflamak insülin ve glikojen hormonları ile alakalıdır. Yanlış karbon hidratların (hızlı şeker) yenmesi ile

Detaylı

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ MENOPOZ DÖNEMİ BU EĞİTİMDE NELER PAYLAŞACAĞIZ? Menopoz nedir?

Detaylı

AĠLEM VE BEN BESLENME (TEMEL BESĠN GRUPLARI) YAZAN: MERAL ġahġn

AĠLEM VE BEN BESLENME (TEMEL BESĠN GRUPLARI) YAZAN: MERAL ġahġn AĠLEM VE BEN BESLENME (TEMEL BESĠN GRUPLARI) YAZAN: MERAL ġahġn Geçen sayıda beslenme konusuna genel bir giriş yaparak besin öğeleri hakkında bilgiler vermiştim. Bu sayıda ise temel besin grupları ve doğru

Detaylı

Sağlıklı bir hamilelik için izlenmesi gereken 10 adım

Sağlıklı bir hamilelik için izlenmesi gereken 10 adım http:www.babycentre.co.uk/midwives 10 steps to a healthy pregnancy (Turkish) Sağlıklı bir hamilelik için izlenmesi gereken 10 adım 1. Hamilelik sürecini erkenden planlayın ve organize edin! 2. Sağlıklı

Detaylı

Sağlıklı Kilo Verdiren Diyet!

Sağlıklı Kilo Verdiren Diyet! On5yirmi5.com Sağlıklı Kilo Verdiren Diyet! Ender Saraç'tan sağlıklı kilo verdiren diyet... Yayın Tarihi : 15 Mayıs 2011 Pazar (oluşturma : 11/19/2015) Sağlıklı Kilo Verdirici Diyet 1. Gün Diyet Listesi

Detaylı

Kilo verme niyetiyle diyet tedavisinin uygulanamayacağı durumlar nelerdir? -Hamilelik. -Emziklik. -Zeka geriliği. -Ağır psikolojik bozukluklar

Kilo verme niyetiyle diyet tedavisinin uygulanamayacağı durumlar nelerdir? -Hamilelik. -Emziklik. -Zeka geriliği. -Ağır psikolojik bozukluklar Diyet denilince aklımıza aç kalmak gelir. Bu nedenle biz buna ''sağlıklı beslenme programı'' diyoruz. Aç kalmadan ve bütün besin öğelerinden dengeli biçimde alarak zayıflamayı ve bu kiloda kalmayı amaçlıyoruz.

Detaylı

Gastrik Bypass Ameliyatından Sonra Beslenme

Gastrik Bypass Ameliyatından Sonra Beslenme Hasta Bilgilendirme Formları Gastrik Bypass Ameliyatından Sonra Beslenme Mide bypass ameliyatı geçiren hastalar tipik olarak bariatrik ameliyattan sonra nasıl ve neler yiyecekleri konusunda çok sıkı talimatlar

Detaylı

Op Dr Aybala AKIL. ACIBADEM Bodrum Hastanesi

Op Dr Aybala AKIL. ACIBADEM Bodrum Hastanesi Sağlıklı bir anne için Sağlıklı beslenme Düzenli hekim kontrolü Gebelik öncesi hastalıkların sıkı takibi Sağlıklı bir yaşam tarzı Huzurlu bir gebelik süreci Sağlıklı beslenme = Dengeli beslenme Proteinler

Detaylı

MÜSABAKA VEYA ANTRENMAN ÖNCESİ, SIRASI VE SONRASINDA SPORCU BESLENMESİ

MÜSABAKA VEYA ANTRENMAN ÖNCESİ, SIRASI VE SONRASINDA SPORCU BESLENMESİ MÜSABAKA VEYA ANTRENMAN ÖNCESİ, SIRASI VE SONRASINDA SPORCU BESLENMESİ Sporcuların performansını etkileyen faktörlerden genetik yapı, uygun antrenmanın yanında beslenmeleri de son derece önem taşımaktadır.

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ GÜNLÜK BESLENME KILAVUZU FR-HYE-04-719-12

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ GÜNLÜK BESLENME KILAVUZU FR-HYE-04-719-12 FR-HYE-04-719-12 ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ GÜNLÜK BESLENME KILAVUZU Hazırlayan AD/BD/Birim(ler): Beslenme ve Diyet Birimi Sayfa 1 / 9 İlk yayın tarihi: 01.05.2007

Detaylı

1800 KALORİLİK ZAYIFLAMA DİYETİ ÖRNEK YEMEK LİSTESİ

1800 KALORİLİK ZAYIFLAMA DİYETİ ÖRNEK YEMEK LİSTESİ 1800 KALORİLİK ZAYIFLAMA DİYETİ BİR GÜNDE ALINMASI GEREKEN YİYECEK MİKTARLARI BESİN GRUBU DEĞİŞİM MİKTARI SÜT 3 ET 5 EKMEK VE EKMEK YERİNE GEÇEN 10 SEBZE YEMEĞİ 2 MEYVE 5 YAĞ 4 SABAH: ÖRNEK YEMEK LİSTESİ

Detaylı

ALKALİ BESLENME HAKKINDA BİLİNMESİ GEREKENLER

ALKALİ BESLENME HAKKINDA BİLİNMESİ GEREKENLER ALKALİ BESLENME HAKKINDA BİLİNMESİ GEREKENLER VE ALKALİ GIDA LİSTESİ ph değerinin sağlığımız için önemi nedir? Asidik bir vücut hastalıkları kendine çeken güçlü bir mıknatıstır. Bu nedenle de vücudun ph

Detaylı

YETERLİ VE DENGELİ BESLENME NEDİR?

YETERLİ VE DENGELİ BESLENME NEDİR? YETERLİ VE DENGELİ BESLENME NEDİR? Vücudun, büyümesi yenilenmesi çalışması için gerekli olan enerji ve besin öğelerinin yeterli miktarda alınmasıdır. Ş. İKİBUDAK BİYOLOJİ ÖĞRETMENİ SAĞLIKLI BİR Y AŞAMIN

Detaylı

Hipertansiyon. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı. Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015

Hipertansiyon. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı. Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015 Hipertansiyon HT Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015 Bu sunum Arş. Gör. Dr. Neslihan Yukarıkır ve Arş. Gör. Dr. Dilber Deryol Nacar

Detaylı

PERFORMANSINIZ İÇİN BESLENMENİZE DİKKAT EDİN!

PERFORMANSINIZ İÇİN BESLENMENİZE DİKKAT EDİN! PERFORMANSINIZ İÇİN BESLENMENİZE DİKKAT EDİN! Günümüzde dengeli ve yeterli beslenmenin önemi herkes tarafından kabul edilmektedir. Fakat özellikle sporcular için hangi besin gruplarının ne zaman ve ne

Detaylı

Diyet Önerileri ve Etkisi

Diyet Önerileri ve Etkisi Akılcı Hipertansiyon Tedavisi Diyet Önerileri ve Etkisi Dr. Soner Duman Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi İç ç Hastalıkları Anabilim Dalı 15. Ulusal Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıkları Kongresi, 24-26 Nisan

Detaylı

NASIL SAĞLIKLI TABAKLAR OLUŞTURABİLİRİZ?

NASIL SAĞLIKLI TABAKLAR OLUŞTURABİLİRİZ? NASIL SAĞLIKLI TABAKLAR OLUŞTURABİLİRİZ? GİRİŞ Beslenme; sağlığı korumak, geliştirmek ve yaşam kalitesini yükseltmek amacıyla vücudun gereksinimi olan besin öğelerini yeterli miktarlarda ve uygun zamanlarda

Detaylı

UZUNLU CUMHURİYET ORTAOKULU

UZUNLU CUMHURİYET ORTAOKULU UZUNLU CUMHURİYET ORTAOKULU SPOR KULUBÜ YAYINI VUCUDUMUZ VE DENGELİ BESLENME 2015 BOĞAZLIYAN / YOZGAT SUNU PLANI * Sağlıklı ve Dengeli beslenme * Temel besin öğeleri ve grupları * Öğün içerikleri: Kahvaltı

Detaylı

SENTEZ KOLEJİ SABAH KAHVALTISI - ÖĞLE YEMEĞİ - İKİNDİ MENÜSÜ SABAH KAHVALTISI ve İKİNDİ MENÜSÜ SADECE ANAOKULU ÖĞRENCİLERİNE VERİLMEKTEDİR.

SENTEZ KOLEJİ SABAH KAHVALTISI - ÖĞLE YEMEĞİ - İKİNDİ MENÜSÜ SABAH KAHVALTISI ve İKİNDİ MENÜSÜ SADECE ANAOKULU ÖĞRENCİLERİNE VERİLMEKTEDİR. SENTEZ KOLEJİ KAHVALTISI - YEMEĞİ - MENÜSÜ KAHVALTISI ve MENÜSÜ SADECE ANAOKULU ÖĞRENCİLERİNE VERİLMEKTEDİR. PAZARTESİ SALI ÇARŞAMBA PERŞEMBE CUMA 09.02.2015 10.02.2015 11.02.2015 12.02.2015 13.02.2015

Detaylı

Yaz öncesi sağlıklı beslenme ve diyet önerileri

Yaz öncesi sağlıklı beslenme ve diyet önerileri On5yirmi5.com Yaz öncesi sağlıklı beslenme ve diyet önerileri Kemerburgaz Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları ABD Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Engin Türkmen, yaza sağlıklı ve formda girmenin reçetesini

Detaylı

Index. Besin Grubu kalori Cetveli. 1... Süt ve Süt Ürünleri. 5... Meyveler. 4... Sebzeler. 6... Yağlar. 3...Tahıllar. 7...

Index. Besin Grubu kalori Cetveli. 1... Süt ve Süt Ürünleri. 5... Meyveler. 4... Sebzeler. 6... Yağlar. 3...Tahıllar. 7... Sayfa Besin Grubu kalori Cetveli 1... Süt ve Süt Ürünleri Index 1... Tatlılar 2... Et Gurubu 3...Tahıllar 3...Sebzeler 4... Sebzeler 5... Meyveler 6... Yağlar 7... Kahvaltılıklar 8... Erişteli Ayran Aşı

Detaylı

Besin Değerleri Tablosu ve İçerik Bilgisi

Besin Değerleri Tablosu ve İçerik Bilgisi Besin Değerleri Tablosu ve İçerik Bilgisi ALERJEN UYARISI Ürünlerimiz gluten, süt, yumurta, fındık gibi sert kabuklu meyveler, soya ve susam içerebilir. Detaylı bilgi için, ürün içerik bilgilerini incelemenizi

Detaylı

KALP DAMAR HASTALIKLARI VE BESLENME

KALP DAMAR HASTALIKLARI VE BESLENME KALP DAMAR HASTALIKLARI VE BESLENME Kalp hastalıkları deyince; kalp ve kan damarlarına ilişkin hastalıklar aklımıza gelmektedir. Damar sertliği; Atardamar duvarının kalınlaşmasıdır. Yavaş seyreden ilerleyici

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ OBESİTE HASTALARI İÇİN BESLENME KILAVUZU OBESİTE HASTALARI İÇİN BESLENME KILAVUZU

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ OBESİTE HASTALARI İÇİN BESLENME KILAVUZU OBESİTE HASTALARI İÇİN BESLENME KILAVUZU FR-HYE-04-719-01 ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ OBESİTE HASTALARI İÇİN BESLENME KILAVUZU Hazırlayan AD/BD/BİRİM(ler) : Beslenme ve Diyet Birimi Sayfa 1 / 9 OBESİTE HASTALARI

Detaylı

Besin Gidaların Yararı ve Zararı

Besin Gidaların Yararı ve Zararı Besin Gidaların Yararı ve Zararı Yiyip içtiklerinizin sağlığınızı nasıl etkilediğini, ömrünüzü uzatıp uzatmadığını ya da sizi yavaş yavaş öldürüp öldürmediğini merak ediyormusunuz. Yiyeceklerin eksi ve

Detaylı

SPORCULAR için......sizin için

SPORCULAR için......sizin için SPORCULAR için......sizin için 1 NEDEN EGZERSİZ YAPARIZ? Kilo kontrolü İyi bir görünüm Fitness / Egzersiz Performans 2 2 ENERJİ KAYNAKLARI 3 MAKROBESİNLER 4 Gün içinde beslenmenizi çeşitlendirmek önemlidir...

Detaylı

NE YİYECEĞİNİZİ PLANLAYIN! YENİ BİR YAŞAM İÇİN

NE YİYECEĞİNİZİ PLANLAYIN! YENİ BİR YAŞAM İÇİN NE YİYECEĞİNİZİ PLANLAYIN! YENİ BİR YAŞAM İÇİN Kilo vermenin ötesinde. Yeni bir yaşam için. Yediğiniz gıdalar, sağlığınız için gerekli besinleri içermelidir ancak, bunun şekline sizde karar verebilirsiniz.

Detaylı

Anti-oksidan nedir? Etkileri Nelerde bulunur?

Anti-oksidan nedir? Etkileri Nelerde bulunur? Yaşamımız boyunca mükemmel işleyişine akıl sır erdiremediğimiz vücudumuz belli bir yaştan sonra ihanet eder ve toksit maddeler, cildin kolejen tabakasını tahrip eden serbest radikaller ve karbon monoksit

Detaylı

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Yaşlı Bakım-Ebelik 2. Ders YB 205 Beslenme İkeleri 2015 Uzm. Dyt. Emine Ömerağa emine.omeraga@neu.edu.tr BESLENME Dünya Sağlık Örgütü (WHO-DSÖ)

Detaylı

İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı

İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı HASTA BİLGİLENDİRME FORMU HİPERLİPİDEMİ Hiperlipidemi; kanda çeşitli yağların yüksekliğini

Detaylı

KALP DAMAR SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI RİSKLERİNDEN KORUNMA

KALP DAMAR SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI RİSKLERİNDEN KORUNMA KALP DAMAR SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI RİSKLERİNDEN KORUNMA BU EĞİTİMDE NELER PAYLAŞACAĞIZ? KALP DAMAR HASTALIĞI NEDİR? DAMARLAR NEDEN DARALIR? KALP DAMAR HASTALIĞININ BULGULARI RİSK FAKTÖRLERİ NELERDİR? KALP

Detaylı

Araş.Gör.İnci Türkoğlu Araş.Gör.Neslihan Ülger Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü

Araş.Gör.İnci Türkoğlu Araş.Gör.Neslihan Ülger Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü Araş.Gör.İnci Türkoğlu Araş.Gör.Neslihan Ülger Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü Genel Bilgiler Hasta Adı: Cinsiyet: B.Y. Kadın Yaş: 40 Eğitim: Meslek: Lise

Detaylı

HİPERTANSİYON VE İLAÇLAR

HİPERTANSİYON VE İLAÇLAR HİPERTANSİYON VE İLAÇLAR Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Hedef kan basıncı değerlerine ulaşmak için başarılı bir tedaviye gerek vardır. Başarılı tedavi 2 kısımdan oluşur: 1.Yaşam düzeninin değiştirilmesi 2.İlaç

Detaylı

KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 14 KASIM DÜNYA DİYABET GÜNÜ* PROGRAMI

KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 14 KASIM DÜNYA DİYABET GÜNÜ* PROGRAMI KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 14 KASIM DÜNYA DİYABET GÜNÜ* PROGRAMI Diyabet, erişkinlerde daha sık olmak üzere her yaşta görülebilen ve yol açtığı komplikasyonlar nedeniyle çok önemli bir halk sağlığı

Detaylı

TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ

TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ 1. Hafta - 1.Gün TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir Diyet Günlüğü BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ Diyetisyenimizden Öneriler 1. Sabah kahvaltı yapmadan güne başlamayın!

Detaylı

5. SINIF FEN VE TEKLONOJİ DERSİ

5. SINIF FEN VE TEKLONOJİ DERSİ 02.12. 5. SINIF FEN VE TEKLONOJİ DERSİ VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ SINIF ÖĞRETMENLİĞİ BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİ TARAFINDAN 2.12. TARİHİNDE ENFORMATİK BÖLÜM BAŞKANLIĞINDA HAZIRLANMIŞTIR.

Detaylı

PERİTON DİYALİZLİ ÇOCUKLARDA BESLENME

PERİTON DİYALİZLİ ÇOCUKLARDA BESLENME PERİTON DİYALİZLİ ÇOCUKLARDA BESLENME FR-HYE-04-423-05 Bu broşürün amacı diyaliz hastalarında hasta ve hasta yakınlarına beslenme ile ilgili önemli noktaları hatırlatmak ve diyetimizde dikkat edilmesi

Detaylı

Uzm.Dyt. Rukiye BOZBULUT GAZİ ÜN. TIP FAK. HASTANESİ ÇOCUK ENDOKRİNOLOJİ BİLİM DALI

Uzm.Dyt. Rukiye BOZBULUT GAZİ ÜN. TIP FAK. HASTANESİ ÇOCUK ENDOKRİNOLOJİ BİLİM DALI Uzm.Dyt. Rukiye BOZBULUT GAZİ ÜN. TIP FAK. HASTANESİ ÇOCUK ENDOKRİNOLOJİ BİLİM DALI OKUL ÇAĞI ÇOCUKLARINDA BESLENME YETERLİ VE DENGELİ BESLENME Karın doyurmak yada açlık duygusunu bastırmak değildir. Sevilen

Detaylı

Aylara Göre Meyve, Sebze ve Balık Tüketimi

Aylara Göre Meyve, Sebze ve Balık Tüketimi Aylara Göre Meyve, Sebze ve Balık Tüketimi OCAK Balık: Kefal, tekir,kırlangıç, istrongilos, levrek, Sebze: Kereviz, lahana, brüksel lahanası, brokoli, havuç, pırasa, ıspanak, pazı, kara turp, kırmızı turp

Detaylı

İçindekiler. http://d-nb.info/1033563838

İçindekiler. http://d-nb.info/1033563838 İçindekiler Bu Kitap kimin için yazıldı? 11 Önsöz 12 Diyabet üzerine bilmeniz gereken konular 15 Glukagon nedir? 17 Tip-1 -Diyabet 23 Kan şekerinin aşırı düşmesi neden olur? (Hipoglisemi) 25 Kan şekerinin

Detaylı

Yağlar ve Proteinler

Yağlar ve Proteinler Yağlar ve Proteinler Yağlar Yağlar, yağ asitleri ve gliserolden oluşmuş organik bileşiklerdir. Yağlar en ekonomik enerji kaynaklarıdır. Yağlar aynı miktardaki karbonhidrat ve proteinlerin iki katından

Detaylı

DOĞA OKULLARI EVDE SAĞLIKLI BESLENME KILAVUZU

DOĞA OKULLARI EVDE SAĞLIKLI BESLENME KILAVUZU DOĞA OKULLARI EVDE SAĞLIKLI BESLENME KILAVUZU HAZİRAN 2015 İÇİNDEKİLER 1. GİRİŞ 2. BENİM TABAĞIM KONSEPTİ 3. ÖĞÜNLER VE ÖĞÜN ÖRÜNTÜLERİNİN ÖNEMİ 4. KAHVALTI 5. KUŞLUK VE İKİNDİ ARA ÖĞÜNLERİ 6. ÖĞLE YEMEĞİ

Detaylı

MÜSABAKA ÖNCESİ,SIRASI ve SONRASI DÖNEMDE BESLENME. Doç. Dr.Funda Elmacıoğlu O.M.Ü Tıp Fakültesi Beslenme ve Diyet Uzmanı

MÜSABAKA ÖNCESİ,SIRASI ve SONRASI DÖNEMDE BESLENME. Doç. Dr.Funda Elmacıoğlu O.M.Ü Tıp Fakültesi Beslenme ve Diyet Uzmanı MÜSABAKA ÖNCESİ,SIRASI ve SONRASI DÖNEMDE BESLENME Doç. Dr.Funda Elmacıoğlu O.M.Ü Tıp Fakültesi Beslenme ve Diyet Uzmanı SPORCULARIN MÜSABAKALARDAKĠ BAġARISI ÇEġĠTLĠ FAKTÖRLER BAĞLIDIR. Antrenman süresi

Detaylı

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ GEBELİK VE EMZİKLİKTE BESLENME BU EĞİTİMDE NELER PAYLAŞACAĞIZ?

Detaylı

YAŞLILIKTA BESLENME Doç.Dr. Neslişah Rakıcıoğlu

YAŞLILIKTA BESLENME Doç.Dr. Neslişah Rakıcıoğlu YAŞLILIKTA BESLENME Doç.Dr. Neslişah Rakıcıoğlu Yaşlılık döneminde yeterli ve dengeli beslenmenin sağlanması; sağlığın korunması, iyileştirilmesi ve geliştirilmesi, yaşam süresinin ve kalitesinin arttırılmasında

Detaylı