Dekompanse kalp yetersizli i tedavisinde yeni bir inotropik ajan: Levosimendan

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Dekompanse kalp yetersizli i tedavisinde yeni bir inotropik ajan: Levosimendan"

Transkript

1 48 Türk Kardiyol Dern Arfl - Arch Turk Soc Cardiol 2007;35(1):48-56 Dekompanse kalp yetersizli i tedavisinde yeni bir inotropik ajan: Levosimendan A new inotropic agent in the treatment of decompensated heart failure: levosimendan Dr. Dursun Aras, Dr. Serkan Topalo lu, Dr. fiule Korkmaz Türkiye Yüksek htisas E itim ve Araflt rma Hastanesi Kardiyoloji Klini i, Ankara Akut dekompanse kalp yetersizli inde beta-adrenerjik agonistler ve fosfodiesteraz III inhibitörleri gibi pozitif inotropik ajanlar k sa dönemde önemli hemodinamik yararlar sa lamas na ra men, uzun dönemde sa kal m olumsuz etkilemektedir. Kalsiyum duyarl laflt r c ajanlar, camp ve hücre içi kalsiyum konsantrasyonunu art rmaks z n kalbin kontraksiyonunu art ran, yeni ve farkl bir inotrop grubu olarak sunulmufltur. Bunlar aras nda levosimendan inotropik ve vazodilatör etkileri olan en güçlü ilaçt r. lk çal flmalar levosimendan n hem kronik kalp yetersizli inin akut dekompansasyonunda hem de miyokard infarktüsü sonras geliflen akut kalp yetersizli- inde semptomlar iyilefltirdi ini, mortaliteyi azaltt n ve iyi tolere edildi ini göstermifltir. Yak n zamanda sonuçlar aç klanan daha genifl çapl çal flmalarda, levosimendan ile semptomlar iyilefltirmede plasebodan daha iyi, mortalite aç s ndan ise hem plasebo hem de dobutamine benzer sonuçlara ulafl lm fl; ancak, levosimendana ba l aritmi s kl nda art fl bildirilmifltir. Bu sonuçlar levosimendan ile ilgili daha fazla çal flmaya ihtiyaç oldu unu düflündürmektedir. Anahtar sözcükler: Kalsiyum/metabolizma; kardiyotonik ajanlar;konjestif kalp yetersizli i. Positive inotropic agents such as beta-adrenergic agonists or phosphodiesterase III inhibitors provide significant hemodynamic benefits in the short-term treatment of decompensated heart failure, but they have unfavorable effects on survival in the long-term. Calcium sensitizer agents represent a new and different class of inotropic agents that increase cardiac contractility without increasing camp and intracellular calcium concentrations. Among them, levosimendan is the most potent drug with inotropic and vasodilatory effects. Preliminary studies showed that levosimendan was associated with symptomatic improvement, decreased mortality, and better tolerance in the treatment of both acute decompansation of chronic heart failure and acute heart failure following myocardial infarction. However, the results of larger studies recently published show that levosimendan is superior to placebo only in symptomatic improvement and is not favored over placebo or dobutamine with regard to its effect on mortality. Moreover, an increased incidence of arrhythmias have been reported. These data suggest that further studies are needed regarding the use of levosimendan. Key words: Calcium/metabolism; cardiotonic agents; heart failure, congestive. Kalp yetersizli inin (KY) toplumdaki s kl Avrupa ve Kuzey Amerika y da içeren birçok ülkede yaklafl k %2 dir ve bu oran ileri yafllarda daha da artmaktad r. Bir y lda yeni tan konan kifli say s bir milyon kiflide 3-5 bin aras nda de iflmektedir ve bütün t bbi baflvurular n %20 sini KY oluflturmaktad r. [1] Kalp yetersizli inin ilerlemesi, yaflam kalitesinin azalmas na, tekrar hastaneye yat fllar n artmas na, morbidite ve mortalitenin yükselmesine yol açmaktad r. Hastalar n %40 bir y l içinde akut dekompansasyona ba l olarak hastaneye yatmaktad r. Tedavideki geliflmelere ra men befl y ll k mortalite %60 a yak nd r ve bu oran ço u malignitenin mortalitesinden daha yüksektir. [2] Kalp yetersizli inin akut dekompansasyonunda diüretik, nitrat ve pozitif inotroplar içeren yo un intravenöz tedavi uygulan r. Bugüne kadar s kl kla kullan lan ve semptomlar ve morbiditeyi azaltan inotropik ajanlar n (beta-agonistler ve fosfodiesteraz III inhibitörleri -PDE III) baflta mortaliteyi art rmak olmak Gelifl tarihi: Kabul tarihi: Yaz flma adresi: Dr. Dursun Aras. Ball baba Sok., 52/3, Küçükesat, Ankara. Tel: Faks: e-posta:

2 Dekompanse kalp yetersizli i tedavisinde yeni bir inotropik ajan: Levosimendan 49 üzere önemli dezavantajlar vard r. [3-5] Son zamanlarda, kalsiyum duyarl laflt r c ajanlar olarak bilinen ve tolere edilebilirli i ve etkinli i klasik inotroplara eflit ya da daha üstün oldu u ileri sürülen yeni bir grup inotrop kullan ma girmifltir. Bu derlemede, klasik inotropik ajanlar n ve kalsiyum duyarl laflt r c bir ajan olan levosimendan n akut KY de kullan m na ait bilgilerin gözden geçirilmesi amaçland. Klasik inotropik ajanlar Akut dekompanse KY de kullan lan klasik inotroplar beta-agonistler (dobutamin, dopamin) ve PDE III inhibitörleridir (amrinon, milrinon). Bu ilaçlar at m volümünü art rarak kardiyak debiyi iyilefltirirler. Bu etkilerini kardiyak miyositlerdeki camp düzeyini art rarak sa larlar. Bu art fl hücre içi iyonize Ca + düzeyini art r r; böylece, daha fazla troponin-c iyonize Ca + ile ba lan r ve sonuçta troponin-tropomiyozin kompleksinde yap sal de ifliklikler meydana gelir. Aktin ve miyozin aras ndaki ba lant kolaylafl r ve kontraktilite artar. Ancak, kontraktilitedeki bu art fl daha fazla enerji ve oksijen tüketimi demektir. [6,7] Ayr ca, artm fl hücre içi kalsiyum kardiyotoksik ve aritmojenik etki gösterir. [8] K sa dönemde hemodinamik ve semptomatik yarar sa lamalar na karfl n, uzun dönemde mortaliteyi art rmalar bu ajanlar n kullan m n k s tlamaktad r. Yirmi bir randomize çal flman n meta-analizinde hem beta-agonistlerin hem de PDE III inhibitörlerinin mortaliteyi art rd gösterilmifltir. [9] PROMISE çal flmas nda (Prospective Randomized Milrinone Survival Evaluation) milrinon plaseboya göre bütün nedenlere ba l mortaliteyi %28, kardiyovasküler mortaliteyi %34, ani ölüm riskini %69 oran nda art rm flt r. [3] Oral PDE III inhibitörleri (enoksimon ve vesnarinon) ile ilgili çal flmalar da mortalitede art fl ile sonuçlanm flt r. [5,10] Klasik inotroplar n en önemli dezavantajlar ndan biri de proaritmik etkileridir. Yak n zamanda, Burger ve ark. [11] dobutamin verilen dekompanse KY li hastalarda ciddi ventriküler aritmilerin belirgin olarak artt n bildirmifllerdir. OPTIME-CHF çal flmas nda (Outcomes of a Prospective Trial of Intravenous Milrinone for Exacerbations of Chronic Heart Failure), milrinon ile tedavi edilen iskemik olmayan hastalarda iskemik hastalara göre sürekli ventriküler taflikardi ve ventriküler fibrilasyonun daha fazla oldu u gösterilmifltir. [12] Ayr ca, özellikle adrenerjik agonistler olmak üzere pozitif inotroplar, miyokard n oksijen ihtiyac n art rarak miyokard iskemisine veya malign aritmilere zemin haz rlayabilmektedir. Betaagonistlerle adrenerjik reseptörlerin uzun süre uyar lmas sonucunda geliflen beta-reseptör down-regülasyonu da bu ilaçlar n baflka bir dezavantaj n oluflturmaktad r. [13] Levosimendan Akut dekompanse KY tedavisinde yeni bir grup olan kalsiyum duyarl laflt r c ajanlar, levosimendan, pimobendan, MCI-154, EMD ve EMD ten oluflur. Bunlardan son üçü halen deneysel aflamada olan ilaçlard r. [14,15] Günümüzde klinik kullan m en yayg n olan ilaç levosimendand r. Pimobendan n klinik kullan m na yaln zca Japonya da izin verilmifltir. Etki mekanizmas. Levosimendan n miyokardiyal kontraktiliteyi art rmadaki as l etki mekanizmas sitoplazmik kalsiyuma kardiyak troponin-c nin duyarl - l n art rmas na dayan r. [16-19] Bu etkileflim tropomiyozinde kalsiyumun tetikledi i yap sal de ifliklikleri stabilize ederek aktin-miyozin çapraz köprülerini güçlendirir. Bu inotropik etki s ras nda hücre içi kalsiyum düzeyinin artmamas en önemli özelliktir; bu sayede adrenerjik inotroplar n neden oldu u hücre içi kalsiyum art fl na ba l kardiyak miyosit disfonksiyonu ve aritmi gibi önemli yan etkiler önlenmifl olur. Levosimendan ile olan duyarl laflma kalsiyum konsantrasyonuna ba- ml d r ve bu nedenle kontraktil elemanlar sistolde inotropik etki sa larken, diyastolde kalsiyum konsantrasyonu az olaca için diyastolik gevfleme bozulmaz. [17,18] Oysa, pimobendan ve di er ilaçlarla sa lanan troponin-c nin kalsiyuma duyarl laflmas hem sistolde hem de diyastolde olmaktad r; bu nedenle, bir yandan kontraktilite artarken di er yandan diyastolik gevfleme bozulabilmektedir. [16] Levosimendan vasküler düz kas hücrelerindeki ATP duyarl potasyum kanallar n n aç lmas n sa layarak arteriolar ve venöz dilatasyona neden olur. [20,21] Bu etki mekanizmas koroner, pulmoner ve sistemik vazodilatasyondan sorumludur. Ayr ca, levosimendan PDE III ü selektif olarak inhibe eder. Di er kalsiyum duyarl laflt r c lar n PDE inhibisyonu terapötik dozlarda izlenirken, levosimendan n bu etkisi yaln zca terapötik düzeyin üzerindeki dozlarda izlenmifltir. [22] Levosimendan ile oluflan kontraktil performanstaki iyileflme ve vasodilatasyon, kalbin hem önyükünü hem de ardyükünü azalt r. Bu süreç miyokard n oksijen tüketimini art rmadan meydana gelir. Ayr ca, koroner arterlerde dilatasyon yap c etkisi nedeniyle levosimendan n anti-iskemik etkisi söz konusudur. [23] Levosimendan ve pimobendan n, dekompanse kronik KY li hastalarda proaritmik etki veya oksijen ihtiyac nda art fla yol açmaks z n, egzersiz kapasite-

3 50 Türk Kardiyol Dern Arfl sini düzeltti i gösterilmifl olmas na ra men, bu iki ajan n klinik profili önemli farkl l klar gösterir. PICO çal flmas n n (Pimobendan in Congestive Heart Failure) bulgular pimobendan n hemodinamik aç dan yararl etkilerine ra men güvenilirli ini flüpheye düflürmüfltür. [24] Bu çal flmada, plasebo ile karfl laflt r ld - nda aritmik olmayan ölümlerin s kl nda anlaml art fl izlenmifltir. Bu sonuç, pimobendan n terapötik dozlarda PDE III ü inhibe etmesi ile iliflkilendirilmifltir. Farmakokinetik özellikler ve eliminasyon. Levosimendan h zl ve do rusal bir da l m gösterir. [25] Sürekli sabit dozda infüzyon yap ld nda kararl duruma 4. saatte ulafl r; ancak, daha h zl etki istendi inde yükleme dozu infüzyonu ile plazma doruk konsantrasyonuna 12 dakika sonra ulafl l r. Levosimendan %95-98 oran nda plazma proteinlerine ba lan r. Eliminasyonu konjugasyon ve ekskresyon yoluyla karaci er ve böbreklerde gerçekleflir. Eliminasyon yar ömrü bir saattir. Levosimendan dozunun yaklafl k %5 i önce aktif bir metabolit olan OR-1855 e, daha sonra da daha aktif olan OR-1896 ya asetile edilir. OR-1896 n n oluflumu yavaflt r ve doruk konsantrasyona infüzyonun kesilmesinden 1-2 gün sonra ulafl l r; %40 plazma proteinlerine ba lan r ve yar lanma ömrü yaklafl k 80 saattir. Buna paralel olarak, levosimendan n farmakolojik etkileri ilac n kesiminden sonra bir haftaya kadar devam eder. [25] Levosimendan n metabolizmas ndan sorumlu enzim henüz tan mlanmam flt r; ancak, sitokrom P450 nin rol oynamad düflünülmektedir. Bu nedenle, itrakonazol, warfarin ve etanol gibi ajanlarla önemli bir farmakokinetik etkileflim izlenmemifltir. [26,27] Yine levosimendan n pozitif inotropik etkisi karvedilol ve felodipin gibi beta-bloker veya kalsiyum kanal blokerlerinden etkilenmemifltir. [28] Klinik çal flmalar 1. Doz saptama çal flmas. skemik kaynakl KY olan 151 hastada (NYHA s n f II-IV) levosimendan n terapötik dozunu tan mlamak amac yla tasarlanan randomize, çokmerkezli bir çal flmada dobutamin, plasebo ve etanol (levosimendan çözücüsü) infüzyonuna k yasla 24 saatlik levosimendan infüzyonunun etkinlik ve güvenilirli i de erlendirilmifltir. [29] Levosimendan verilen 95 hasta befl doz grubuna ayr lm flt r: 3, 6, 12, 24, 36 μg/kg yükleme dozu ard ndan 24 saat süreyle s ras yla 0.05, 0.1, 0.2, 0.4, 0.6 μg/kg/dk idame infüzyonu. Tedaviye olumlu yan t, kalp debisinde %40 veya daha fazla art fl ve pulmoner kapiller kama bas nc nda %25 veya daha fazla düflüfl olarak kabul edilmifltir. Plaseboya %14, dobutamine %70 oran nda olumlu yan t al n rken, levosimendana yan t doza ba ml flekilde en düflük dozda %50, en yüksek dozda %86 bulunmufltur. En s k yan etkiler bafl a r s (%9), hipotansiyon (%5) ve bulant (%4) olarak saptanm flt r. Sonuçta, uygulanan bütün doz kombinasyonlar nda levosimendan olumlu hemodinamik etki göstermifl ve iyi tolere edilmifltir. [29] 2. Doz titrasyon çal flmas. Kalp yetersizli i olan 146 hastada (NYHA s n f III-IV) yürütülen randomize, plasebo kontrollü bir çal flmada birincil amaç, 6 saatlik levosimendan infüzyonunun hemodinamik ve semptomatik etkilerini plasebo ile karfl laflt rmak, ikincil amaç ise 24 saatlik levosimendan infüzyonunun süregelen etkilerini de erlendirmek olarak belirlenmifltir. [30] Levosimendan uygulamas üç bölümde incelenmifltir. Birinci bölüm alt saatlik zaman dilimini içerir: 10 dakikada 6 μg/kg yüklemeyi takiben bir saatte 0.1 μg/kg/dk infüzyon sonras nda, e er iyi tolere edilmiflse, her saatin sonunda ayn dozda yüklemeyi takiben 0.2, 0.3 ve 0.4 μg/kg/dk infüzyonlar birer saatlik süreyle uygulanm flt r. kinci bölümde plasebo verilmemifl ve birinci bölümün sonunda tolere edilen en yüksek dozun yar s dozda infüzyon 24 saate tamamlanm flt r. Üçüncü bölümde ise, çift kör yöntemle, levosimendan hastalar n n yar s 24 saat daha infüzyon almaya devam etmifltir. Sonuçta, levosimendan n en düflük dozunda bile at m volümünde yaklafl k 12 ml, kardiyak indekste 0.7 l/dk/m 2 lik bir art fl sa lanm flt r. Plasebo ile karfl laflt r ld nda, 6. saatte levosimendan anlaml derecede daha yüksek oranda olumlu hemodinamik yan ta neden olmufltur (plasebo ile %17, levosimendan ile %80). Hastalardaki semptomatik iyileflme hemodinamik iyileflmeye paralel bulunmufltur. nfüzyon kesildikten sonra olumlu hemodinamik yan tlar n 24 saat sonra da devam etti i gösterilmifltir. [30] 3. LIDO çal flmas (Levosimendan Infusion versus Dobutamine in severe low Output heart failure). Ejeksiyon fraksiyonu <%35, kardiyak indeksi <2.5 l/dk/m 2, pulmoner kapiller kama bas nc >15 mmhg olan, dekompanse KY li 203 hastan n (NYHA s n f III-IV) al nd uluslararas, çokmerkezli randomize bir çal flmad r. [31] Levosimendan (103 hasta) 10 dakikada 24 μg/kg yüklemeyi takiben 0.1 μg/kg/dk infüzyon dozunda uygulanm fl ve ikinci saatte hedeflenen hemodinamik yan t al namayan hastalarda (69 hasta) infüzyon dozu iki kat na ç kar lm flt r. Karfl laflt rma grubu olarak 100 hastaya dobutamin (5-10 μg/kg/dk, 24 saat) uygulanm flt r. Birincil sonlanma noktas 24. saatteki hemodinamik yan t (kalp debisinde >%30 art fl ve pulmoner kapiller kama bas nc nda >%25 azalma), ikincil sonlanma noktalar ise KY belirti ve

4 Dekompanse kalp yetersizli i tedavisinde yeni bir inotropik ajan: Levosimendan 51 semptomlar ndaki de ifliklikler, tedavinin kesiminden alt saat sonraki hemodinamik etkilerin takibi ve 30 günlük mortalite olarak belirlenmifltir. Sonuçta, 24 saatlik tedavi sonras nda olumlu hemodinamik yan t al nan hasta say s levosimendan grubunda anlaml derecede daha fazla bulunmufltur (%28 ve %15, p= 0.022). Tedavinin kesilmesinden alt saat sonra da kalp debisi ve pulmoner kapiller kama bas nc ndaki de ifliklikler levosimendan lehine anlaml derecede farkl l k göstermifltir. Semptomatik aç dan levosimendan grubunda daha fazla iyileflme görülmesine karfl n, aradaki fark anlaml bulunmam flt r. Dikkat çekici sonuçlardan biri de, dobutaminin olumlu hemodinamik etkilerinin beta-blokerler ile belirgin derecede azalmas na karfl n, levosimendan grubunda bu olumsuz etkinin görülmemesidir. [31] LIDO çal flmas n n en önemli sonucu, levosimendan n mortaliteyi azaltt n n gösterilmesidir. Otuz gün sonundaki ölüm oran, levosimendan grubunda dobutamin grubuna göre anlaml derecede daha düflüktür (%7.8 ve %17, p=0.045). Geriye dönük analizlerde, levosimendan lehine olan mortalite azalmas n n 180 gün sonunda da devam etti i bildirilmifltir (%26 ve %38, p=0.029). Bu sonuçlar, özellikle KY için dobutaminin kullan ld en büyük randomize çal flmada al nm fl olmas nedeniyle çok say da elefltiriye neden olmufltur. [32] Dobutamin ile güçlü adrenerjik uyar lara maruz kalmak, hücre içi kalsiyumda, aritmi s kl nda ve kardiyak miyositlerde programl hücre ölümünde art fla neden olarak hem k sa hem de uzun dönemde olumsuz etkilere yol açabilmektedir. Ayr ca, daha önceki çal flmalarda bildirilen dobutaminin sa kal m üzerine olumsuz etkileri de göz önüne al narak, levosimendan n sa kal m üzerine olumlu etkisinin dobutamin ile karfl laflt r lmas na veya tesadüfe ba l olabilece i ileri sürülmüfltür. [32] 4. RUSSLAN çal flmas (Randomized Study on Safety and Effectiveness of Levosimendan in Patients with Left Ventricular Failure due to an Acute Myocardial Infarct). Akut miyokard infarktüsü sonras ndaki befl gün içinde dekompanse KY geliflen 504 hastan n al nd çokmerkezli, randomize, plasebo kontrollü bir çal flmad r. [33] Levosimendan dört farkl rejimde, alt saatlik infüzyonla uygulanm flt r: 10 dakikada 6, 12 veya 24 μg/kg yüklemeyi takiben 0.2 μg/kg/dk infüzyon veya 24 μg/kg yüklemeyi takiben 0.4 μg/kg/dk infüzyon. Birincil sonlanma noktas önemli hipotansiyon ve iskemi oranlar, ikincil sonlanma noktalar ise 14 gün içinde dispne ve bitkinlik semptomlar ndaki de ifliklikler ve plasebo ile karfl laflt r lan ölüm oran idi. Sonuçta, hipotansiyon ve iskemi, en yüksek dozda levosimendan alan grupta daha fazla olmas na ra men, plaseboya göre anlaml farkl l k göstermemifltir. Levosimendan grubunda dispne anlaml derecede daha az kötüleflmifl; ancak, bitkinlik durumunda anlaml fark saptanmam flt r. Yirmi dört saat sonunda, ölüm ve KY de kötüleflme levosimendan grubunda belirgin olarak daha az (%4 ve %8.8, p=0.04); 14. günde bütün nedenlere ba l ölüm s kl daha düflük bulunmufltur (%11.7 ve %19.9, p=0.03). Geriye dönük analizlerde, alt ay sonunda ölüm s kl levosimendan grubunda plaseboya göre, anlaml derecede olmasa da, daha düflük izlenmifltir (%22.6 ve %31.4, p=0.05). [33] RUSSLAN çal flmas, pozitif inotrop tedavisi sonucu akut miyokard infarktüsü sonras mortalitenin artmad ilk çal flmad r. 5. CASINO Çal flmas (Calcium Sensitizer or Inotrope or None in Low-Output Heart Failure). Sol ventrikül ejeksiyon fraksiyonu <%35 olan, dekompanse KY li 299 hastan n al nd bu çal flmada levosimendan dobutamin ve plasebo ile karfl laflt r lm flt r. [34] Birincil sonlanma noktalar KY nin kötüleflmesine ba l ölüm ve tekrar hastaneye yat fl olan çal flmaya 600 hastan n al nmas planlanm fl; ancak, levosimendan kolunda sa kal mda belirgin üstünlük görülmesi üzerine çal flma 299 hasta ile erken sonland r lm flt r. Alt ayl k ölüm oran, levosimendan grubunda hem dobutamin (%18 ve %42, p=0.0001) hem de plaseboya göre (%18 ve %28.3, p=0.03) belirgin derecede düflük bulunmufltur. Yukar da bildirilen çal flmalar d fl nda, 2005 y l - n n Kas m ay nda yap lan ACC/AHA toplant s nda, levosimendan ile ilgili ileriye dönük iki büyük randomize çal flman n ilk sonuçlar sunulmufltur. Bu çal flmalar ve sonuçlar afla da özetlenmifltir: REVIVE Çal flmas (Randomized Multicenter Evaluation of Intravenous Levosimendan Efficacy). REVIVE çal flmas, standart tedaviye eklenen levosimendan n akut dekompanse KY nin klinik seyri üzerine etkisini standart tedaviyle karfl laflt rmal olarak de erlendiren ilk büyük, randomize, çift kör, plasebo kontrollü çal flmad r. [35] Pilot çal flma olarak önce 100 hastan n al nd REVIVE-1 çal flmas ndan sonra, REVIVE-2 çal flmas 600 hasta ile Amerika Birleflik Devletleri, Avustralya ve srail de yürütülmüfltür. Çal flman n birincil sonlan m noktas olarak, befl günlük sürede levosimendan tedavisinin KY nin semptomlar ve klinik bulgular üzerindeki etkileri incelenmifltir. Levosimendan infüzyonu 6-12 μg/kg yükleme sonras, 0.1 μg/kg/dk dozunda uygulanm fl ve bir saat sonunda iyi tolere edilmifl ise 0.2 μg/kg/dk doza ç - k larak tedavi 24 saate tamamlanm flt r. Hastalar 6.

5 52 Türk Kardiyol Dern Arfl saat, 24. saat ve 5. günde genel klinik de erlendirme sonucunda iyileflme olanlar, de ifliklik olmayanlar ve kötüleflenler olarak üç gruba ayr lm flt r. Befl gün sonunda, levosimendan grubunda daha fazla iyileflme (%19.4 ve %14.6, p=0.015) ve daha az kötüleflme (%19.4 ve %27.2) izlenmifltir. kincil sonlam n noktalar ndan biri olan serum BNP düzeyleri aç s ndan, levosimendan grubunda plaseboya göre 24. saat ve 5. günde anlaml düflüfller izlenmifltir. Baflka bir ikincil sonlan m noktas olan 90 günlük mortalite aç s ndan ise, levosimendan kolunda say sal olarak daha fazla, ancak anlaml farkl l a ulaflmayan ölüm görülmüfltür (45 ve 35 hasta). Tedaviye ba l yan etkiler levosimendan kolunda plaseboya göre daha s k izlenmifltir (hipotansiyon, %50 ve %35; ventriküler taflikardi, %25 ve %17; atriyal fibrilasyon, %8 ve %2). [35] SURVIVE Çal flmas (Survival of Patients with Acute Heart Failure in Need of Intravenous Inotropic Support). SURVIVE çal flmas, levosimendan ile dobutamin aras nda mortaliteyi karfl laflt ran, 1327 hastan n kat ld, genifl çapl, randomize, çift kör bir çal flmad r. [36] Standart tedaviye ek olarak levosimendan 12 μg/kg yükleme dozu sonras nda μg/kg/dk dozda 24 saat, dobutamin ise minimum 5 μg/kg/dk infüzyon ile 24 saatten daha uzun süre verilmifltir. Birincil sonlan m noktas olan 180 günlük mortalite aç s ndan iki grup aras nda anlaml fark izlenmemifltir (p=0.401). Ancak, levosimendan kolunda, 180. günden geriye do ru, tedavinin uyguland 24 saatlik süreye yaklaflt kça mortalitenin daha iyi oldu u dikkat çekmifltir. Dobutamine göre 31. günde %14, 5. günde %28 mortalite azalmas, levosimendan n mortalite üzerine en büyük etkisinin ilac n uygulanmas ndan sonraki ilk günlerde oldu unu düflündürmüfltür. kincil sonlan mlardan biri olan BNP düzeyleri levosimendan kolunda dobutamine göre anlaml derecede düflük bulunmufltur. Di er ikincil sonlan m noktalar ndan olan 180 günlük sürede hastane d fl nda yaflam süresi ve 24 saat sonunda dispne durumunda de ifliklik yönünden iki grup aras nda farkl l k saptanmam flt r. Otuz bir gün içinde izlenen kardiyovasküler yan etkilerden hipotansiyon (levosimendan ile %15.5, dobutamin ile %13.9) ve ventriküler taflikardi (levosimendan ile %7.9, dobutamin ile %7.3) iki grupta benzer bulunurken, levosimendan kolunda atriyal fibrilasyon (%9.1 ve %6.1) ve kalp yetersizli inde kötüleflme (%17 ve %12.3) daha s k izlenmifltir. [36] Yak n zamanda, klini imizde levosimendan tedavisi uygulad m z 49 hastada, bu tedavinin semptomlar ve hastane içi klinik seyir üzerine etkisini inceleyen deneyimlerimizi bildirdik. [37] Hastalara μg/kg/10 dakika yükleme dozunu takiben μg/kg/dk dozda 24 saatlik levosimendan infüzyonu verildi. Tedavi bitiminde KY semptomlar nda de ifliklik, tedaviye ba l yan etkiler ve taburculuk öncesindeki fonksiyonel s n f de erlendirildi. Tedavi sonras nda %71 oran nda semptomatik iyileflme, %2 oran nda kötüleflme saptan rken, hastalar n %27 sinde de ifliklik izlenmedi. Taburculuk öncesi fonksiyonel kapasitenin tedavi öncesine göre anlaml derecede düzeldi i görüldü (NYHA s n f 2.6 ve s n f 3.3, p<0.001). Tedavi s ras nda en s k görülen yan etkiler hipotansiyon (%14), devaml olmayan ventriküler taflikardi (%12) ve bafl a r s (%8) idi. ki hastada önemli yan etki nedeniyle tedavi 24 saate tamamlanamad. nfüzyon boyunca ölüm izlenmedi; ancak, tedavi bitiminden iki gün ve iki hafta sonra olmak üzere iki hasta hastanede yat fl s ras nda kaybedildi. [37] Klinik Kullan m: Endikasyonlar, Kontrendikasyonlar, Doz ve Uygulama, Yan Etkiler Avrupa Kardiyoloji Derne i taraf ndan 2005 y - l nda yay nlanan akut KY tan ve tedavi k lavuzuna göre, beraberinde konjesyon olsun veya olmas n, periferal perfüzyon bozuklu u (hipotansiyon, böbrek fonksiyonlar nda bozulma) geliflti inde ya da uygun dozdaki diüretik ve vazodilatör tedaviye dirençli pulmoner ödem varl nda intravenöz pozitif inotropik ajanlar n kullan lma endikasyonu vard r. [38] Akut dekompanse KY tedavisinde inotroplar n klinik endikasyonlar fiekil 1 de, önerilen dozlar ise Tablo 1 de verilmifltir. Bu k lavuzda, kardiyak sistolik disfonksiyon sonucu düflük debili KY olan ve hipotansiyonu olmayan ciddi semptomatik hastalarda levosimendan tedavi önerisi s n f IIa ve kan t düzeyi B olarak yer alm flt r. Ayn k lavuzda, dobutamin tedavisi s n f IIa, kan t düzeyi C; dopamin tedavisi ise s n f IIb, kan t düzeyi C olarak bildirilmifltir. Büyük çal flmalara bak ld nda, NYHA s n f III-IV, ejeksiyon fraksiyonu %30-35 in alt nda, intravenöz diüretik ve nitratlar da içeren yeterli medikal tedaviye ra men ciddi semptomatik akut dekompanse KY olan hastalara levosimendan verildi i görülmektedir. [29-31,33-36] Ayr ca, levosimendan n kardiyovasküler cerrahi sonras geliflen KY tedavisinde de kullan ld bildirilmifltir. [39] Levosimendan, ventrikül doluflu ve ç k fl n etkileyen önemli mekanik t kan kl klar, ciddi hipotansiyon (sistolik kan bas nc <85 mmhg) ve taflikardi, ciddi böbrek bozuklu u (kreatinin klirensi <30 ml/dk), ileri derecede karaci er bozuklu u ve torsade de pointes öyküsü olan hastalarda kontrendikedir. Hafif ve orta derecede böbrek ve karaci er hastal, aneminin

6 Dekompanse kalp yetersizli i tedavisinde yeni bir inotropik ajan: Levosimendan 53 Tablo 1. Akut kalp yetersizli inde kullan lan inotroplar ve önerilen dozlar [38] notroplar Bolus dozu nfüzyon h z Dobutamin Yok 2-20 μg/kg/dk ( +) Dopamin Yok <3 μg/kg/dak: renal etki ( +) 3-5 μg/kg/dak: inotropik ( +) >5 μg/kg/dak: ( +), vazopressör ( +) Milrinon μg/kg, dakikada μg/kg/dk Enoksimon mg/kg μg/kg/dk Levosimendan μg/kg,* 10 dakikada 0.1 μg/kg/dk bafllan r, 0.05 μg/kg/dk doza azalt labilir veya 0.2 μg/kg/dk doza art r labilir. Norepinefrin Yok μg/kg/dk Epinefrin Resüsitasyon s ras nda 1 mg iv μg/kg/dk yap labilir, 3-5 dakika sonra tekrarlanabilir. *Levosimendan n önerilen dozudur, hipotansiyon varl nda yükleme dozu yap lmadan tedaviye bafllanmal d r. efllik etti i iskemik kalp hastal, taflikardi veya yüksek ventrikül h zl atriyal fibrilasyon, devam eden koroner iskemi, etyolojisine bak lmaks z n uzam fl QTc varl nda levosimendan dikkatle ve yak n monitörizasyon eflli inde uygulanmal d r. On sekiz yafl ndan küçük hastalarda kullan m na iliflkin herhangi bir deneyim henüz yoktur. [40] Önerilen tedavi dozu 10 dakikada 6-24 μg/kg yüklemeyi takiben 24 saat boyunca μg/kg/dk sürekli infüzyon fleklindedir. [38,40,41] Tart fl lan nokta, levosimendan tedavisine bafllarken yükleme dozu yap l p yap lmamas d r. Sürekli infüzyonla tam terapötik etkinli e yaklafl k dört saat sonra ulafl labildi i için, yaln zca ilk iki saat içinde h zl etkinli in Sistolik disfonksiyona ba l akut kalp yetersizli i Oksijen / CPAP Furosemid ± Vazodilatör Klinik de erlendirme (mekanizmaya yönelik tedavi) Sistolik kan bas nc >100 mmhg Sistolik kan bas nc mmhg Sistolik kan bas nc <85 mmhg Vazodilatör (NTG, nitroprussid, BNP) Vazodilatör ve/veya inotropik (dobutamin, PDE I veya levosimendan) Volüm yükleme? notrop ve/veya dopamin >5 μg/kg/dk ve/veya norepinefrin yi yan t: Oral tedavi Furosemid, ACE inhibitörü Yan t yok: Mekanizmaya yönelik tedavi için tekrar de erlendirilir. notropik ajanlar fiekil 1. Sistolik disfonksiyona ba l akut kalp yetersizli inde inotropik tedavi flemas. [38]

7 54 Türk Kardiyol Dern Arfl istendi i hastalarda yükleme dozu önerilmektedir. Ayr ca, sistolik kan bas nc <90 mmhg olan hastalarda yükleme dozundan kaç n lmal d r. [38,41] Tedavi dozu ve süresi hastan n klinik durumuna ve tedaviye verdi i yan ta göre planlanmal d r. Hipotansiyon ve taflikardi oluflmas halinde doz 0.05 μg/kg/dk ya düflülür ya da tedavi sonland r labilir. E er bafllang ç dozu tolere edilmifl ve daha fazla hemodinamik yan - ta ihtiyaç duyuluyorsa infüzyon 0.2 μg/kg/dk ya ç - kar labilir. Tedavi boyunca kan bas nc, kalp h z, EKG ve idrar ç k fl yak ndan takip edilmelidir. Levosimendan n hemodinamik etkileri aktif metabolitlerine ba l olarak infüzyondan sonra da devam etmektedir. Tüm hemodinamik etkilerin süresi tam olarak belirlenememifl olsa da, kan bas nc üzerine etkileri 3-4 gün, kalp h z na etkileri 7-9 gün devam eder. Bu nedenle, infüzyon bitiminden sonra en az üç gün veya hasta klinik aç dan stabil olana kadar invaziv olmayan monitörizasyon önerilir. Hafif-orta derecede böbrek ve karaci er bozuklu u olanlarda bu sürenin befl güne uzat lmas önerilmektedir. [40] Akut dekompanse KY ile ilgili klinik çal flmalarda levosimendan hastalar taraf ndan genellikle iyi tolere edilmifltir.[29-31,33] lk klinik çal flmalardan birinde, levosimendan ile tedavi edilen 972 hastada en s k bildirilen yan etkiler bafl a r s (%8.7) ve hipotansiyon (%6.5) olmufltur. [42] Ancak, sonuçlar yak n zamanda aç klanan REVIVE-2 çal flmas nda %50, SURVIVE çal flmas nda %15.5 oran nda hipotansiyon bildirilmifltir. [35,36] Kendi klinik deneyimimizde hipotansiyon oran %14 idi. [37] LIDO çal flmas nda, angina pektoris, miyokard iskemisi ve h z/ritim bozukluklar dobutamin alanlarda levosimendan alanlara göre anlaml derecede daha fazla izlenmifltir. Kalp yetersizli inde kötüleflme levosimendan ile tedavi edilen hastalar n %3.2 sinde gözlenirken, bu oran dobutamin ile tedavi edilenlerde %13.1 bulunmufltur. [31] Üç yüz seksen alt hastan n incelendi i 10 klinik çal flmada levosimendan veya plasebo verilen hastalar aras nda devaml olmayan ventriküler taflikardi aç s ndan anlaml fark saptanmam flt r. [43] Ancak, yine son çal flmalarda levosimendana ba l aritmik yan etki s kl nda art fl dikkat çekmektedir. [35,36] REVIVE çal flmas nda ventriküler taflikardi (%25 ve %17) ve atriyal fibrilasyon (%8 ve %2) plaseboya göre daha fazla, SURVIVE çal flmas nda da atriyal fibrilasyon dobutamine göre daha s k (%9.1 ve %6.1) izlenmifltir. Sonuç LIDO ve CASINO çal flmalar nda, akut dekompanse KY de intravenöz levosimendan tedavisinin hemodinamik, semptomatik ve sa kal m yararlar n n hem dobutamin hem de plaseboya göre daha üstün oldu u ve genel olarak iyi tolere edildi i bildirilmifltir. Sonuçlar yak n zamanda aç klanan daha genifl çapl REVIVE-2 ve SURVIVE çal flmalar göz önünde bulunduruldu unda ise, levosimendan semptomlar iyilefltirmede plasebodan daha iyi, BNP düzeylerini azaltmada hem plasebo hem de dobutaminden daha iyi bulunmufl; mortalite aç s ndan ise hem plasebo hem de dobutamin ile benzer sonuçlara ulafl lm flt r. Ayr ca, bu çal flmalarda atriyal fibrilasyon hem plasebo hem de dobutamine göre, ventriküler taflikardi de plaseboya göre daha fazla s kl kta izlenmifltir. Bu sonuçlar, levosimendan ile ilgili daha fazla çal flma ve verilere ihtiyaç oldu unu düflündürmektedir. Ülkemizin de içinde bulundu u Avrupa ülkelerinde yürütülen levosimendan n güvenli i ve hastane içi tedavi sonlan mlar n de erlendirmek üzere planlanm fl LEVICAR çal flmas halen devam etmektedir. Genel olarak de erlendirildi inde, levosimendan akut dekompanse KY tedavisi için günümüzdeki intravenöz inotroplar içinde en uygun tedavi seçeneklerinden birini oluflturmaktad r. KAYNAKLAR 1. Cleland JG, Khand A, Clark A. The heart failure epidemic: exactly how big is it? Eur Heart J 2001;22: Stewart S. Prognosis of patients with heart failure compared with common types of cancer. Heart Fail Monit 2003;3: Packer M, Carver JR, Rodeheffer RJ, Ivanhoe RJ, DiBianco R, Zeldis SM, et al. Effect of oral milrinone on mortality in severe chronic heart failure. The PROMISE Study Research Group. N Engl J Med 1991;325: O Connor CM, Gattis WA, Uretsky BF, Adams KF Jr, McNulty SE, Grossman SH, et al. Continuous intravenous dobutamine is associated with an increased risk of death in patients with advanced heart failure: insights from the Flolan International Randomized Survival Trial (FIRST). Am Heart J 1999;138(1 Pt 1): Cohn JN, Goldstein SO, Greenberg BH, Lorell BH, Bourge RC, Jaski BE, et al. A dose-dependent increase in mortality with vesnarinone among patients with severe heart failure. Vesnarinone Trial Investigators. N Engl J Med 1998;339: Packer M, Leier CV. Survival in congestive heart failure during treatment with drugs with positive inotropic actions. Circulation 1987;75(5 Pt 2):IV Holroyde MJ, Robertson SP, Johnson JD, Solaro RJ, Potter JD. The calcium and magnesium binding sites on cardiac troponin and their role in the regulation of myofibrillar adenosine triphosphatase. J Biol Chem 1980;255:

8 Dekompanse kalp yetersizli i tedavisinde yeni bir inotropik ajan: Levosimendan Podzuweit T, Lubbe WF, Opie LH. Cyclic adenosine monophosphate, ventricular fibrillation, and antiarrhythmic drugs. Lancet 1976;1: Yusuf S, Teo KK. Inotropic agents increase mortality in patients with congestive heart failure [Abstract]. Circulation 1990;82(Suppl. III): Uretsky BF, Jessup M, Konstam MA, Dec GW, Leier CV, Benotti J, et al. Multicenter trial of oral enoximone in patients with moderate to moderately severe congestive heart failure. Lack of benefit compared with placebo. Enoximone Multicenter Trial Group. Circulation 1990;82: Burger AJ, Horton DP, LeJemtel T, Ghali JK, Torre G, Dennish G, et al. Effect of nesiritide (B-type natriuretic peptide) and dobutamine on ventricular arrhythmias in the treatment of patients with acutely decompensated congestive heart failure: the PRECEDENT study. Am Heart J 2002;144: Felker GM, Benza RL, Chandler AB, Leimberger JD, Cuffe MS, Califf RM, et al. Heart failure etiology and response to milrinone in decompensated heart failure: results from the OPTIME-CHF study. J Am Coll Cardiol 2003;41: Unverferth DA, Blanford M, Kates RE, Leier CV. Tolerance to dobutamine after a 72 hour continuous infusion. Am J Med 1980;69: Holubarsch C. New inotropic concepts: rationale for and differences between calcium sensitizers and phosphodiesterase inhibitors. Cardiology 1997;88 Suppl 2: Holubarsch C, Ludemann J, Wiessner S, Ruf T, Schulte-Baukloh H, Schmidt-Schweda S, et al. Shortening versus isometric contractions in isolated human failing and non-failing left ventricular myocardium: dependency of external work and force on muscle length, heart rate and inotropic stimulation. Cardiovasc Res 1998;37: Haikala H, Linden IB. Mechanisms of action of calcium-sensitizing drugs. J Cardiovasc Pharmacol 1995;26 Suppl 1:S Haikala H, Kaivola J, Nissinen E, Wall P, Levijoki J, Linden IB. Cardiac troponin C as a target protein for a novel calcium sensitizing drug, levosimendan. J Mol Cell Cardiol 1995;27: Sorsa T, Heikkinen S, Abbott MB, Abusamhadneh E, Laakso T, Tilgmann C, et al. Binding of levosimendan, a calcium sensitizer, to cardiac troponin C. J Biol Chem 2001;276: Hasenfuss G, Pieske B, Castell M, Kretschmann B, Maier LS, Just H. Influence of the novel inotropic agent levosimendan on isometric tension and calcium cycling in failing human myocardium. Circulation 1998; 98: Bowman P, Haikala H, Paul RJ. Levosimendan, a calcium sensitizer in cardiac muscle, induces relaxation in coronary smooth muscle through calcium desensitization. J Pharmacol Exp Ther 1999;288: Kaheinen P, Pollesello P, Levijoki J, Haikala H. Levosimendan increases diastolic coronary flow in isolated guinea-pig heart by opening ATP-sensitive potassium channels. J Cardiovasc Pharmacol 2001; 37: Haikala H, Kaheinen P, Levijoki J, Linden IB. The role of camp- and cgmp-dependent protein kinases in the cardiac actions of the new calcium sensitizer, levosimendan. Cardiovasc Res 1997;34: Jamali IN, Kersten JR, Pagel PS, Hettrick DA, Warltier DC. Intracoronary levosimendan enhances contractile function of stunned myocardium. Anesth Analg 1997; 85: Lubsen J, Just H, Hjalmarsson AC, La Framboise D, Remme WJ, Heinrich-Nols J, et al. Effect of pimobendan on exercise capacity in patients with heart failure: main results from the Pimobendan in Congestive Heart Failure (PICO) trial. Heart 1996;76: Kivikko M, Antila S, Eha J, Lehtonen L, Pentikainen PJ. Pharmacokinetics of levosimendan and its metabolites during and after a 24-hour continuous infusion in patients with severe heart failure. Int J Clin Pharmacol Ther 2002;40: Antila S, Honkanen T, Lehtonen L, Neuvonen PJ. The CYP3A4 inhibitor intraconazole does not affect the pharmacokinetics of a new calcium-sensitizing drug levosimendan. Int J Clin Pharmacol Ther 1998; 36: Antila S, Jarvinen A, Honkanen T, Lehtonen L. Pharmacokinetic and pharmacodynamic interactions between the novel calcium sensitiser levosimendan and warfarin. Eur J Clin Pharmacol 2000;56: Lehtonen L, Sundberg S. The contractility enhancing effect of the calcium sensitiser levosimendan is not attenuated by carvedilol in healthy subjects. Eur J Clin Pharmacol 2002;58: Slawsky MT, Colucci WS, Gottlieb SS, Greenberg BH, Haeusslein E, Hare J, et al. Acute hemodynamic and clinical effects of levosimendan in patients with severe heart failure. Study Investigators. Circulation 2000; 102: Nieminen MS, Akkila J, Hasenfuss G, Kleber FX, Lehtonen LA, Mitrovic V, et al. Hemodynamic and neurohumoral effects of continuous infusion of levosimendan in patients with congestive heart failure. J Am Coll Cardiol 2000;36: Follath F, Cleland JG, Just H, Papp JG, Scholz H, Peuhkurinen K, et al. Efficacy and safety of intravenous levosimendan compared with dobutamine in severe low-output heart failure (the LIDO study): a randomised double-blind trial. Lancet 2002;360: Thackray S, Easthaugh J, Freemantle N, Cleland JG. The effectiveness and relative effectiveness of intravenous inotropic drugs acting through the adrenergic pathway in patients with heart failure-a meta-regres-

9 56 Türk Kardiyol Dern Arfl sion analysis. Eur J Heart Fail 2002;4: Moiseyev VS, Poder P, Andrejevs N, Ruda MY, Golikov AP, Lazebnik LB, et al. Safety and efficacy of a novel calcium sensitizer, levosimendan, in patients with left ventricular failure due to an acute myocardial infarction. A randomized, placebo-controlled, double-blind study (RUSSLAN). Eur Heart J 2002;23: Zairis MN, Apostalatos C, Anastassiadis F, Kouris N, Grassos H, Sifaki M, et al. Comparison of the effect of levosimendan, or dobutamine or plasebo in chronic low output decompansated heart failure. CAlcium Sensitizer or Inotrope or NOne in Low-Output Heart Failure (CASINO) study. In: Program and abstracts of the European Society of Cardiology, Heart Failure Update 2004; June 12-15, 2004; Wroclaw, Poland. Abstract Packer M. REVIVE II: Multicenter placebo-controlled trial of levosimendan on clinical status in acutely decompensated heart failure. In: Program and abstracts from the American Heart Association Scientific Sessions 2005; November 13-16, 2005; Dallas, Texas. Late Breaking Clinical Trials II. 36. Mebazaa A. The SURVIVE-W Trial: Comparison of dobutamine and levosimendan on survival in acute decompensated heart failure. In: Program and abstracts from the American Heart Association Scientific Sessions 2005; November 13-16, 2005; Dallas, Texas. Late Breaking Clinical Trials IV. 37. Aras D, Topalo lu S, Cihan G, Deveci B, Özeke Ö, Maden O ve ark. Akut dekompanze kalp yetersizli inde levosimendan tedavisinin semptomlar üzerine etkinli inin ve güvenilirli inin de erlendirilmesi. Turkiye Klinikleri J Med Sci 2006;26: Nieminen MS, Bohm M, Cowie MR, Drexler H, Filippatos GS, Jondeau G, et al. Executive summary of the guidelines on the diagnosis and treatment of acute heart failure: the Task Force on Acute Heart Failure of the European Society of Cardiology. Eur Heart J 2005; 26: Lilleberg J, Nieminen MS, Akkila J, Heikkila L, Kuitunen A, Lehtonen L, et al. Effects of a new calcium sensitizer, levosimendan, on haemodynamics, coronary blood flow and myocardial substrate utilization early after coronary artery bypass grafting. Eur Heart J 1998; 19: Swedish Medical Pruducts Agency [homepage on the Internet]. Simdax (levosimendan): summary of the product characteristics. Available from: lakemedelsverket.se/upload/spc_pil/pdf/enhumspc/simdax%20conc%20f%20sol%20f%20inf%20en G.pdf. 41. Follath F, Franco F, Cardoso JS. European experience on the practical use of levosimendan in patients with acute heart failure syndromes. Am J Cardiol 2005; 96:80G-5G. 42. Figgitt DP, Gillies PS, Goa KL. Levosimendan. Drugs 2001;61: Singh BN, Lilleberg J, Sandell EP, Ylonen V, Lehtonen L, Toivonen L. Effects of levosimendan on cardiac arrhythmia: electrophysiologic and ambulatory electrocardiographic findings in phase II and phase III clinical studies in cardiac failure. Am J Cardiol 1999;83:16(I)-20(I).

Levosimendanın farmakolojisi

Levosimendanın farmakolojisi Levosimendanın farmakolojisi Prof. Dr. Öner SÜZER Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Farmakoloji ve Klinik Farmakoloji AbD 1 Konjestif kalp yetmezliği ve mortalite 2 Kaynak: BM Massie et al, Curr Opin Cardiol 1996

Detaylı

İleri kalp yetmezliği olan hastalarda levosimendanın miyokart performansı ve aritmi üzerindeki

İleri kalp yetmezliği olan hastalarda levosimendanın miyokart performansı ve aritmi üzerindeki Araştırmalar / Researches İleri kalp yetmezliği olan hastalarda levosimendanın miyokart performansı ve aritmi üzerindeki etkisi Havva Sezer 1, Güzin Zeren Öztürk 2, Mehmet Hurşitoğlu 3, Osman Kara 4, İlker

Detaylı

KORONER ARTER HASTALIĞINDA BETA BLOKERLER GÖZDEN DÜŞÜYOR MU?

KORONER ARTER HASTALIĞINDA BETA BLOKERLER GÖZDEN DÜŞÜYOR MU? KORONER ARTER HASTALIĞINDA BETA BLOKERLER GÖZDEN DÜŞÜYOR MU? TABİ Kİ HAYIR, HER HASTAYA VERMELİYİZ DR. SABRİ DEMİ RCAN Beta Blokerler Adrenerjik reseptörler katekolaminler tarafından stimüle edilen G-protein

Detaylı

Prof. Dr. Azem AKILLI EÜTF Kardiyoloji İzmir

Prof. Dr. Azem AKILLI EÜTF Kardiyoloji İzmir Kalp yetersizliğine ine sahip yaşlılarda larda Nebivolol ü ün KARDİYAK SONUÇLARA (outcomes)) ve rehospitalizasyon üzerindeki etkileri Prof. Dr. Azem AKILLI EÜTF Kardiyoloji İzmir Hipertansiyonla Mücadele

Detaylı

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI Doç.Dr.Mitat KOZ Fiziksel Uygunluk Test Sonuçları Klinik Egzersiz Test Sonuçları Fiziksel Uygunluk Test Sonuçlarının Yorumlanması Bireyler arası karşılaştırmalar

Detaylı

Kardiyak Resenkronizasyon Tedavisi (CRT)

Kardiyak Resenkronizasyon Tedavisi (CRT) Kardiyak Resenkronizasyon Tedavisi (CRT) Dr. Sabri Demircan Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji ABD September 20, 2014 Kardiyoloji Semineri 2009 1 Kalp Yetersizliğinin Ciddiyeti Ölüm Nedenleri

Detaylı

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar Hmfl. Özlem SANDIKCI SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi, nfeksiyon Kontrol Hemfliresi,

Detaylı

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Tedavisi: Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Sıklık Yolaçtığı sorunlar Nedenler Kan basıncı hedefleri Tedavi Dünyada Mortalite

Detaylı

Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil Koruma)

Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil Koruma) .Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Kanama ve Tromboza E ilim Sempozyum Dizisi No: 36 Kas m 2003; s. 185-189 Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. Yardımcı maddeler: Povidon 10 mg/ml, sitrik asit (susuz) 2 mg/ml, etanol (susuz) 785 mg/ml

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. Yardımcı maddeler: Povidon 10 mg/ml, sitrik asit (susuz) 2 mg/ml, etanol (susuz) 785 mg/ml KISA ÜRÜN BİLGİSİ 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI SİMDAX 2.5 mg/ml IV İnfüzyon İçin Konsantre Çözelti İçeren Flakon 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM Etkin madde: Konsantre çözeltinin her ml si 2.5 mg levosimendan

Detaylı

ACİL SERVİSTE ŞOK YÖNETİMİ

ACİL SERVİSTE ŞOK YÖNETİMİ ACİL SERVİSTE ŞOK YÖNETİMİ Yrd. Doç. Dr. Z. Defne DÜNDAR Necmettin Erbakan Üniversitesi Meram Tıp Fak. Acil Tıp AD. KONYA ŞOK Sistemik doku perfüzyonu bozulduğu ve dokulara oksijen sunumunun azaldığı klinik

Detaylı

APAH: konjenital kalp hastalığı. Prof. Dr. Sanem Nalbantgil Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD 2015 ADHAD 2. PAH OKULU

APAH: konjenital kalp hastalığı. Prof. Dr. Sanem Nalbantgil Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD 2015 ADHAD 2. PAH OKULU APAH: konjenital kalp hastalığı Prof. Dr. Sanem Nalbantgil Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD 2015 ADHAD 2. PAH OKULU Klinik Sınıflama 2009 Eisenmenger Sendromu ve sistemik komplikasyonlar European

Detaylı

DEKOMPANSE KONJESTÝF KALP YETERSÝZLÝÐÝ TEDAVÝSÝNDE LEVOSÝMENDAN'IN ETKÝNLÝK VE GÜVENÝLÝRLÝÐÝNÝN DOBUTAMÝN ÝLE KARÞILAÞTIRILMASI

DEKOMPANSE KONJESTÝF KALP YETERSÝZLÝÐÝ TEDAVÝSÝNDE LEVOSÝMENDAN'IN ETKÝNLÝK VE GÜVENÝLÝRLÝÐÝNÝN DOBUTAMÝN ÝLE KARÞILAÞTIRILMASI TGKD Cilt 12, Sayý 2 Mayýs 2008:67-74 Levosimendan ýn etkinlik ve gücenilirliði 67 DEKOMPANSE KONJESTÝF KALP YETERSÝZLÝÐÝ TEDAVÝSÝNDE LEVOSÝMENDAN'IN ETKÝNLÝK VE GÜVENÝLÝRLÝÐÝNÝN DOBUTAMÝN ÝLE KARÞILAÞTIRILMASI

Detaylı

Konjestiv Kalp Yetmezliği. Başar Cander Selçuk Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Acil Tıp AD

Konjestiv Kalp Yetmezliği. Başar Cander Selçuk Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Acil Tıp AD Konjestiv Kalp Yetmezliği Başar Cander Selçuk Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Acil Tıp AD Kalbin pompa fonksiyonundaki dengesizlik sonucunda yeterli kan dolaşımını sağlayamaması Değişik gruplandırmalar

Detaylı

KARDİYOJENİK ÖDEM ve SOL KALP YETERSİZLİĞİ

KARDİYOJENİK ÖDEM ve SOL KALP YETERSİZLİĞİ KARDİYOJENİK ÖDEM ve SOL KALP YETERSİZLİĞİ Doç.Dr. Cemil Gürgün Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Pulmoner ödem 1 - Kardiyojenik 2 - Non-kardiyojenik Kapiller sıvı filtrasyonu alveol

Detaylı

Resüsitasyonda HİPEROKSEMİ

Resüsitasyonda HİPEROKSEMİ Resüsitasyonda HİPEROKSEMİ Prof.Dr.Oktay Demirkıran İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı Yoğun Bakım Bilim Dalı Acil Yoğun Bakım Ünitesi Avrupa da yaklaşık 700,000/yıl

Detaylı

SIMDAX 2.5 mg/ml Konsantre Ġnfüzyon Çözeltisi 5 ml

SIMDAX 2.5 mg/ml Konsantre Ġnfüzyon Çözeltisi 5 ml UYARI Konsantre çözelti berrak, sarı veya turuncu renkte bir çözelti olup, uygulamadan önce Kullanım ġekli ve Dozu bölümünde belirtildiği Ģekilde seyreltilmelidir. SIMDAX 2.5 mg/ml Konsantre Ġnfüzyon Çözeltisi

Detaylı

ÜRÜN BİLGİSİ. CARDOVOL 5 mg/5 ml İ.V. Enjeksiyonluk Çözelti İçeren Ampul

ÜRÜN BİLGİSİ. CARDOVOL 5 mg/5 ml İ.V. Enjeksiyonluk Çözelti İçeren Ampul 1. ÜRÜN ADI ÜRÜN BİLGİSİ CARDOVOL 5 mg/5 ml İ.V. Enjeksiyonluk Çözelti İçeren Ampul 2. BİLEŞİM Etkin madde: Metoprolol tartarat 5 mg 3. TERAPÖTİK ENDİKASYONLAR Supraventriküler taşiaritmiler. Şüphelenilen

Detaylı

KONJESTİF KALP YETERSİZLİĞİ TEDAVİSİNDE BETA BLOKER KULLANIMI BETA-BLOCKER USE IN THE MANAGEMENT OF CONGESTIVE HEART FAILURE

KONJESTİF KALP YETERSİZLİĞİ TEDAVİSİNDE BETA BLOKER KULLANIMI BETA-BLOCKER USE IN THE MANAGEMENT OF CONGESTIVE HEART FAILURE KONJESTİF KALP YETERSİZLİĞİ TEDAVİSİNDE BETA BLOKER KULLANIMI BETA-BLOCKER USE IN THE MANAGEMENT OF CONGESTIVE HEART FAILURE Engin BOZKURT, Mahmut AÇIKEL Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji

Detaylı

İzole Kobay Kalplerinde İskemik Arrest Sonrası Levosimendan ve Amrinonun İnotropik Etkilerinin Karşılaştırılması

İzole Kobay Kalplerinde İskemik Arrest Sonrası Levosimendan ve Amrinonun İnotropik Etkilerinin Karşılaştırılması İzole Kobay Kalplerinde İskemik Arrest Sonrası Levosimendan ve Amrinonun İnotropik Etkilerinin Karşılaştırılması Öner SÜZER, A. Kürşat BOZKURT, Asuman SÜZER, Zuhal AYKAÇ, Aydın BARLAS Cerrahpaşa Tıp Fakültesi

Detaylı

ELEKTİF OLGULARDA ANTİTROMBOSİT,ANTİTROMBİN TEDAVİ STRATEJİSİ

ELEKTİF OLGULARDA ANTİTROMBOSİT,ANTİTROMBİN TEDAVİ STRATEJİSİ ELEKTİF OLGULARDA ANTİTROMBOSİT,ANTİTROMBİN TEDAVİ STRATEJİSİ Doç.Dr.B.Yılmaz CİNGÖZBAY GATA HAYDARPAŞA EĞİTİM HASTANESİ KARDİYOLOJİ SERVİSİ İSTANBUL İSTANBUL GİRİŞİMSEL KARDİYOLOJİ KURSU 11 Haziran 2011

Detaylı

ORHAN YILMAZ (*) B- 3095 SAYILI YASADA YAPILAN DE fi KL KLER:

ORHAN YILMAZ (*) B- 3095 SAYILI YASADA YAPILAN DE fi KL KLER: YASAL TEMERRÜT FA Z ORHAN YILMAZ (*) A- G R fi: Bilindi i üzere, gerek yasal kapital faizi ve gerekse yasal temerrüt faizi yönünden uygulanmas gereken hükümler, 19.12.1984 gün ve 18610 say l Resmi Gazete

Detaylı

CPAP TEDAVİSİ. Prof. Dr. Mehmet KARADAĞ Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Öğretim Üyesi. www.uykubozuklugu.com

CPAP TEDAVİSİ. Prof. Dr. Mehmet KARADAĞ Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Öğretim Üyesi. www.uykubozuklugu.com CPAP TEDAVİSİ Prof. Dr. Mehmet KARADAĞ Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Öğretim Üyesi www.uykubozuklugu.com UZUN DÖNEMDE Hipertansiyon Felç Aritmiler İnfarktüs KISA DÖNEMDE Yaşam Kalitesinde kötüleşme

Detaylı

TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE

TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE Prof. Haberal dan Yeni Bir Uluslararas At l m: TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE Dünyan n dört bir yan ndan yüzlerce biliminsan Prof. Dr. Mehmet Haberal taraf ndan kurulan Türk Dünyas Transplantasyon

Detaylı

HİPERTROFİK KARDİYOMİYOPATİ

HİPERTROFİK KARDİYOMİYOPATİ ANİ ÖLÜMLE İLİŞKİLİ YAPISAL KALP HASTALIKLARIN TEDAVİSİNDE SON GELİŞMELER HİPERTROFİK KARDİYOMİYOPATİ Dr. Murat Sucu Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD. Tanım Eko, MR veya CT ile Herhangi

Detaylı

AKUT AKCİĞER ÖDEMİ. Seda Özkan. Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp AD. Acil Tıp Anabilim Dalı, Kayseri

AKUT AKCİĞER ÖDEMİ. Seda Özkan. Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp AD. Acil Tıp Anabilim Dalı, Kayseri AKUT AKCİĞER ÖDEMİ Seda Özkan Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı, Kayseri Akut Kalp Yetmezliği Sendromu ACC/AHA Kılavuzu Akut dekompanse kalp yetmezliği Hipertansif akut kalp yetmezliği

Detaylı

Tam revaskülarizasyonda CABG standart tedavidir

Tam revaskülarizasyonda CABG standart tedavidir Tam revaskülarizasyonda CABG standart tedavidir Dr. Cem Alhan XVI. Ulusal Kongre, 19-22 Mayıs, Eskişehir Changing patterns of initial treatment selection among medical therapy (MED, yellow line), percutaneous

Detaylı

Tarifname BÖBREKÜSTÜ BEZĠ YETMEZLĠĞĠNĠN TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON

Tarifname BÖBREKÜSTÜ BEZĠ YETMEZLĠĞĠNĠN TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON 1 Tarifname Teknik Alan BÖBREKÜSTÜ BEZĠ YETMEZLĠĞĠNĠN TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON Buluş, böbreküstü bezi yetmezliğinin tedavisine yönelik oluşturulmuş bir formülasyon ile ilgilidir. Tekniğin Bilinen

Detaylı

Kalp Yetersizliğinde Güncel Tedavi Doç. Dr. Bülent Özdemir

Kalp Yetersizliğinde Güncel Tedavi Doç. Dr. Bülent Özdemir Kalp Yetersizliğinde Güncel Tedavi Doç. Dr. Bülent Özdemir Kalp yetmezliği Ventrikülün dolumunu veya kanı pompalamasını önleyen yapısal veya işlevsel herhangi bir kalp bozukluğu nedeniyle oluşan karmaşık

Detaylı

Doğumsal kalp hastalığı ve PAH. Dr. Gülten TAÇOY Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı

Doğumsal kalp hastalığı ve PAH. Dr. Gülten TAÇOY Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Doğumsal kalp hastalığı ve PAH Dr. Gülten TAÇOY Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı 39 y kadın hasta Nefes darlığı, morarma ile başvurdu. 22 y iken (17 sene önce 1998) gebeliğin 3.

Detaylı

KARDİYOJENİK ŞOK ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KARDİYOLOJİ ANABİLİM DALI

KARDİYOJENİK ŞOK ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KARDİYOLOJİ ANABİLİM DALI KARDİYOJENİK ŞOK ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KARDİYOLOJİ ANABİLİM DALI KARDİYOJENİK ŞOK-TANIM Ø Kardiyojenik şok (KŞ), kardiyak yetersizliğe bağlı uç-organ hipoperfüzyonudur. Ø KŞ taki hemodinamik

Detaylı

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uygulama Önerileri 59 Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uluslararas ç Denetim Meslekî Uygulama Standartlar ndan Standart 1110 un Yorumu lgili Standart 1110 Kurum çi Ba

Detaylı

Hücre zedelenmesi etkenleri. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015

Hücre zedelenmesi etkenleri. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Hücre zedelenmesi etkenleri Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Homeostaz Homeostaz = hücre içindeki denge Hücrenin aktif olarak hayatını sürdürebilmesi için homeostaz korunmalıdır Hücre zedelenirse ne olur? Hücre

Detaylı

Prof. Dr. Ramazan Sarı Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı

Prof. Dr. Ramazan Sarı Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı DM TEDAVİSİNDE KOMPLİKASYONLAR DM TEDAVİSİ VE KARDİYOVASKÜLER HASTALIKLAR Prof. Dr. Ramazan Sarı Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim Dalı Slide 1 Sunum planı DM ve kardiyovasküler hastalık-riskleri

Detaylı

Türkiye Odalar ve Borsalar Birli i. 3. Ödemeler Dengesi

Türkiye Odalar ve Borsalar Birli i. 3. Ödemeler Dengesi Türkiye Odalar ve Borsalar Birli i 3. Ödemeler Dengesi 2003 y l nda 8.037 milyon dolar olan cari ifllemler aç, 2004 y l nda % 91,7 artarak 15.410 milyon dolara yükselmifltir. Cari ifllemler aç ndaki bu

Detaylı

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Deomed Medikal Yay nc l k Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Birinci bask Deomed, 2009. 62

Detaylı

NIJERYA DAN GELEN YOLCUDA EBOLAYA RASTLANMADI

NIJERYA DAN GELEN YOLCUDA EBOLAYA RASTLANMADI Portal Adres NIJERYA DAN GELEN YOLCUDA EBOLAYA RASTLANMADI : www.cayyolu.com.tr İçeriği : Gündem : http://www.cayyolu.com.tr/haber/nijerya-dan-gelen-yolcuda-ebolaya-rastlanmadi/96318 1/3 SAGLIK IÇIN EGZERSIZ

Detaylı

Kronik Hipotansif Diyabetik Hemodiyaliz Hastalarında Midodrin Tedavisinin Etkinliği

Kronik Hipotansif Diyabetik Hemodiyaliz Hastalarında Midodrin Tedavisinin Etkinliği Kronik Hipotansif Diyabetik Hemodiyaliz Hastalarında Midodrin Tedavisinin Etkinliği M E T I N S A R I K A Y A, F U N D A S A R I, J I N I G Ü N E Ş, M U S T A F A E R E N, A H M E T E D I P K O R K M A

Detaylı

2001 Y l nda Kalp Yetersizli indeki Geliflmeler

2001 Y l nda Kalp Yetersizli indeki Geliflmeler 301 2001 Y l nda Kalp Yetersizli indeki Geliflmeler Dr.Tu rul Okay International Hospital, stanbul 2001 y l nda uzun zamand r beklenen kalp yetersizli- inin tan ve tedavisi ile ilgili iki ayr k lavuz yay

Detaylı

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1 Sağlık Reformunun Sonuçları İtibariyle Değerlendirilmesi 26-03 - 2009 Tuncay TEKSÖZ Dr. Yalçın KAYA Kerem HELVACIOĞLU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Türkiye 2004 yılından itibaren sağlık

Detaylı

Doripenem: Klinik Uygulamadaki Yeri

Doripenem: Klinik Uygulamadaki Yeri Doripenem: Klinik Uygulamadaki Yeri Prof. Dr. Haluk ERAKSOY İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Yeni Antimikrobik Sayısı Azalmaktadır

Detaylı

2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL

2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL 2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL NOT: Düzeltmeler bold (koyu renk) olarak yaz lm flt r. YANLIfi DO RU 1. Ünite 1, Sayfa 3 3. DÜNYA HAYVAN POPULASYONU

Detaylı

Göğüs ağrılarının ayırıcı tanısı. Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı

Göğüs ağrılarının ayırıcı tanısı. Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Göğüs ağrılarının ayırıcı tanısı Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Göğüs ağrısı ile ne sıklıkta karşılaşıyoruz? Göğüs ağrısı ile ne sıklıkta karşılaşıyoruz? İngiltere

Detaylı

T ürk Gelir Vergisi Sisteminde, menkul sermaye iratlar n n ve özellikle de

T ürk Gelir Vergisi Sisteminde, menkul sermaye iratlar n n ve özellikle de KURUMLARDAN ELDE ED LEN KAR PAYLARININ VERG LEND R LMES VE BEYANI Necati PERÇ N Gelirler Baflkontrolörü I.- G R fi T ürk Gelir Vergisi Sisteminde, menkul sermaye iratlar n n ve özellikle de flirketlerce

Detaylı

Tarifname KRONİK YORGUNLUK SENDROMUNUN TEDAVİSİNE YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON

Tarifname KRONİK YORGUNLUK SENDROMUNUN TEDAVİSİNE YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON 1 Tarifname Teknik Alan KRONİK YORGUNLUK SENDROMUNUN TEDAVİSİNE YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON Buluş, kronik yorgunluk sendromunun tedavisine yönelik oluşturulmuş bir kompozisyon ile ilgilidir. Tekniğin Bilinen

Detaylı

Dr. Mustafa SAÇAR 18.03.2008. Etiyoloji

Dr. Mustafa SAÇAR 18.03.2008. Etiyoloji Aort Kapak Yetmezliği Dr. Mustafa SAÇAR 18.03.2008 Etiyoloji v Romatizmal v İE v Konjenital biküspid aorta v Künt göğüs travmaları v Uzun süreli HT miksomaöz dejenerasyon v Ascenden aort, aort kökünde

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİLERİ. Tablet. Bir yüzü çentikli beyaz ila beyaza yakın kapsül şeklinde tablet.

KISA ÜRÜN BİLGİLERİ. Tablet. Bir yüzü çentikli beyaz ila beyaza yakın kapsül şeklinde tablet. KISA ÜRÜN BİLGİLERİ 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI AMİNESS-N film tablet 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİMİ Etkin madde: Her tablet; 45 mg L-Histidin, 60 mg L-İzolösin, 90 mg L-Lösin, 96 mg L- Lizin asetat

Detaylı

B anka ve sigorta flirketlerinin yapm fl olduklar ifllemlerin özelli i itibariyle

B anka ve sigorta flirketlerinin yapm fl olduklar ifllemlerin özelli i itibariyle B anka ve sigorta flirketlerinin yapm fl olduklar ifllemlerin özelli i itibariyle bu ifllemlerin üzerinden al nan dolayl vergiler farkl l k arz etmektedir. 13.07.1956 tarih 6802 say l Gider Vergileri Kanunu

Detaylı

Akut koroner sendromlarda yeni antiagreganlar. Yrd.Doç.Dr.Mehmet DOKUR Zirve Üniversitesi Emine-Bahaeddin Nakıboğlu Tıp Fakültesi/Acil Tıp AD.

Akut koroner sendromlarda yeni antiagreganlar. Yrd.Doç.Dr.Mehmet DOKUR Zirve Üniversitesi Emine-Bahaeddin Nakıboğlu Tıp Fakültesi/Acil Tıp AD. Akut koroner sendromlarda yeni antiagreganlar Yrd.Doç.Dr.Mehmet DOKUR Zirve Üniversitesi Emine-Bahaeddin Nakıboğlu Tıp Fakültesi/Acil Tıp AD. Akut Koroner Sendrom(ACS) ST Segment Elevasyonlu Miyokart İnfarktüsü(STEMI)

Detaylı

YAfiLIDA SKEM K KALP HASTALIKLARI

YAfiLIDA SKEM K KALP HASTALIKLARI Eğitimi Etkinlikleri.Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Geriatrik Hasta ve Sorunlar Sempozyumu 12-13 Kas m 1998, stanbul, s. 31-38 Sürekli Tıp İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli

Detaylı

EOZİNOFİLİK ÖZOFAJİT ANTALYA 2016 DR YÜKSEL ATEŞ BAYINDIR HASTANESİ ANKARA

EOZİNOFİLİK ÖZOFAJİT ANTALYA 2016 DR YÜKSEL ATEŞ BAYINDIR HASTANESİ ANKARA EOZİNOFİLİK ÖZOFAJİT ANTALYA 2016 DR YÜKSEL ATEŞ BAYINDIR HASTANESİ ANKARA 1. vaka S.P ERKEK 1982 DOĞUMLU YUTMA GÜÇLÜĞÜ ŞİKAYETİ MEVCUT DIŞ MERKEZDE YAPILAN ÖGD SONUCU SQUAMOZ HÜCRELİ CA TANISI ALMIŞ TEKRARLANAN

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI MEDOTİLİN 1000 mg/4ml İ.M./İ.V. enjeksiyonluk çözelti içeren ampul

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI MEDOTİLİN 1000 mg/4ml İ.M./İ.V. enjeksiyonluk çözelti içeren ampul KISA ÜRÜN BİLGİSİ 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI MEDOTİLİN 1000 mg/4ml İ.M./İ.V. enjeksiyonluk çözelti içeren ampul 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM Etkin Madde: Her bir ampul 1000 mg Kolin alfoskerat a

Detaylı

Kadınlarda Koroner Bypass Operasyonunun Özellikleri ve Sonuçları

Kadınlarda Koroner Bypass Operasyonunun Özellikleri ve Sonuçları Kadınlarda Koroner Bypass Operasyonunun Özellikleri ve Sonuçları DOÇ. DR. GÖKÇEN ORHAN Dr. Siyami Ersek Göğüs Kalp Damar Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi İSTANBUL Euroscore risk sınflaması STS risk

Detaylı

Tarifname SARKOPENİ NİN TEDAVİSİNE YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON

Tarifname SARKOPENİ NİN TEDAVİSİNE YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON 1 Tarifname SARKOPENİ NİN TEDAVİSİNE YÖNELİK BİR KOMPOZİSYON Teknik Alan Buluş, sarkopeni nin tedavisine yönelik oluşturulmuş bir kompozisyon ile ilgilidir. Tekniğin Bilinen Durumu Günümüzde sarkopeni,

Detaylı

BALIK YAĞI MI BALIK MI?

BALIK YAĞI MI BALIK MI? BALIK YAĞI MI BALIK MI? Son yıllarda balık yağı ile ilgili kalp damar hastalıklarından tutun da romatizma, şizofreni, AIDS gibi hastalıklarda balık yağının kullanılmasının yararları üzerine çok sayıda

Detaylı

Tablo 3.3. TAKV YES Z KANAL SAC KALINLIKLARI (mm)

Tablo 3.3. TAKV YES Z KANAL SAC KALINLIKLARI (mm) 3. KANAL KONSTRÜKS YONU Türk Standart ve fiartnamelerinde kanal konstrüksiyonu üzerinde fazla durulmam flt r. Bay nd rl k Bakanl fiartnamesine göre, bas nç s - n fland rmas na ve takviye durumuna bak lmaks

Detaylı

Tarifname. MADDE BAĞIMLILIĞININ TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK OLUġTURULMUġ BĠR FORMÜLASYON

Tarifname. MADDE BAĞIMLILIĞININ TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK OLUġTURULMUġ BĠR FORMÜLASYON 1 Tarifname MADDE BAĞIMLILIĞININ TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK OLUġTURULMUġ BĠR Teknik Alan FORMÜLASYON Buluş, madde bağımlılığının tedavisine yönelik oluşturulmuş bir formülasyon ile ilgilidir. Tekniğin Bilinen

Detaylı

Kan Akımı. 5000 ml/dk. Kalp Debisi DOLAŞIM SİSTEMİ FİZYOLOJİSİ VII. Dr. Nevzat KAHVECİ

Kan Akımı. 5000 ml/dk. Kalp Debisi DOLAŞIM SİSTEMİ FİZYOLOJİSİ VII. Dr. Nevzat KAHVECİ MERKEZİ SİNİR SİSTEMİNİN İSKEMİK YANITI DOLAŞIM SİSTEMİ FİZYOLOJİSİ VII Dr. Nevzat KAHVECİ Kan basıncı 60 mmhg nın altına düştüğünde uyarılırlar. En fazla kan basıncı 1520 mmhg ya düştüğünde uyarılır.

Detaylı

Kombine İntrakavernozal Enjeksiyon ve Görsel Uyarı Testleri nin Erektil Disfonksiyon Tanısında Rolü

Kombine İntrakavernozal Enjeksiyon ve Görsel Uyarı Testleri nin Erektil Disfonksiyon Tanısında Rolü Kombine İntrakavernozal Enjeksiyon ve Görsel Uyarı Testleri nin Erektil Disfonksiyon Tanısında Rolü Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dr. Murat TUNCER Sunu planı: ED tanım, prevalans

Detaylı

08.11.2008 VİTAMİN D VE İMMÜN SİSTEM VİTAMİN D

08.11.2008 VİTAMİN D VE İMMÜN SİSTEM VİTAMİN D VİTAMİN D VE İMMÜN SİSTEM VİTAMİN D Vitamin D ve İmmün Sistem İnsülin Sekresyonuna Etkisi Besinlerde D Vitamini Makaleler Vitamin D, normal bir kemik gelişimi ve kalsiyum-fosfor homeostazisi için elzem

Detaylı

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z Nisan 2010 ISBN 978-9944-60-631-8 1. Bask, 1000 Adet Nisan 2010 stanbul stanbul Sanayi Odas Yay nlar No: 2010/5 Araflt rma fiubesi Meflrutiyet

Detaylı

dan flman teslim ald evraklar inceledikten sonra nsan Kaynaklar Müdürlü ü/birimine gönderir.

dan flman teslim ald evraklar inceledikten sonra nsan Kaynaklar Müdürlü ü/birimine gönderir. TÜB TAK BAfiKANLIK, MERKEZ VE ENST TÜLERDE ÇALIfiIRKEN YÜKSEK L SANS VE DOKTORA Ö REN M YAPANLARA UYGULANACAK ESASLAR (*) Amaç ve Kapsam Madde 1- Bu Esaslar n amac ; Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araflt

Detaylı

Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9. Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi

Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9. Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi K lavuz Notlar Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9 Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi 1.0 Girifl 1.1 ndirgenmifl nakit ak fl ( NA)

Detaylı

Selülit ile mücadelede son nokta. Cellulaze. www.ortadoguas.com

Selülit ile mücadelede son nokta. Cellulaze. www.ortadoguas.com Be Selülit ile mücadelede son nokta Cellulaze www.ortadoguas.com Cellulite Laser Workstation Sadece tek bir uygulamadan sonra etkinli i kan tlanm fl, baflar l sonuçlar Cellulaze minimal invaziv bir selülit

Detaylı

www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar

www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar Kazand ran Güç Mercedes-Benz orijinal ya lar arac n z üreten uzmanlar taraf ndan, gelifltirilmifltir. Mercedes-Benz in dilinden en iyi Mercedes-Benz

Detaylı

Ani Kardiyak Ölüm: Önleyebilir miyiz? Doç. Dr. Yakup Ekmekçi Özel Ankara Güven Hastanesi

Ani Kardiyak Ölüm: Önleyebilir miyiz? Doç. Dr. Yakup Ekmekçi Özel Ankara Güven Hastanesi Ani Kardiyak Ölüm: Önleyebilir miyiz? Doç. Dr. Yakup Ekmekçi Özel Ankara Güven Hastanesi DİYALİZ-MORTALİTE 200 ölüm/1000 hasta-yıl. USRDS-2011 En önemli ölüm nedeni kardiyak hastalıklardır. USRDS -2011:

Detaylı

Serap Kalaycı, Halide Oğuş, Elif Demirel, Füsun Güzelmeriç, Tuncer Koçak

Serap Kalaycı, Halide Oğuş, Elif Demirel, Füsun Güzelmeriç, Tuncer Koçak Koroner Arter Bypass Greftleme Operasyonlarında Esmolol Hidroklörür ve Magnezyum Sülfatın Laringoskopi ve Trakeal Entubasyona Bağlı Hemodinamik Yanıta Etkileri Serap Kalaycı, Halide Oğuş, Elif Demirel,

Detaylı

KORELASYON VE REGRESYON ANALİZİ

KORELASYON VE REGRESYON ANALİZİ KORELASON VE REGRESON ANALİZİ rd. Doç. Dr. S. Kenan KÖSE İki ya da daha çok değişken arasında ilişki olup olmadığını, ilişki varsa yönünü ve gücünü inceleyen korelasyon analizi ile değişkenlerden birisi

Detaylı

Bir ARB Olarak Olmesartan. Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Bilim Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı

Bir ARB Olarak Olmesartan. Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Bilim Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı Bir ARB Olarak Olmesartan Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Bilim Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı PatenT (Prevalence, awareness, treatment and control of hypertension

Detaylı

DR. ERGÜN ÇİL. www.erguncil.com

DR. ERGÜN ÇİL. www.erguncil.com DR. ERGÜN ÇİL www.erguncil.com TAŞİARİTMİLER BURSA TABİP ODASI 2014 2 TAŞİARİTMİLER BURSA TABİP ODASI 2014 3 DR. ERGÜN ÇİL www.erguncil.com Taşiaritmiler: Dar QRS li ( 0.08 sn) taşikardi Sinüzal taşikardi

Detaylı

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Hmfl. Sevgili GÜREL Emekli, Ac badem Sa l k Grubu Ac badem Hastanesi, Merkezi Sterilizasyon Ünitesi, STANBUL e-posta: sgurkan@asg.com.tr H

Detaylı

Ciddi Sol Ventrikül Disfonksiyonuna Bağlı Kalp Yetersizliği Olan Kalp Cerrahisi Hastalarında Preoperatif Levosimendan Kullanımı

Ciddi Sol Ventrikül Disfonksiyonuna Bağlı Kalp Yetersizliği Olan Kalp Cerrahisi Hastalarında Preoperatif Levosimendan Kullanımı ARAŞTIRMA YAZISI Kalp ve Damar Cerrahisi Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi Cilt: 1 Sayı: 1 Ocak 2010 Ciddi Sol Ventrikül Disfonksiyonuna Bağlı Kalp Yetersizliği Olan Kalp Cerrahisi Hastalarında

Detaylı

TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*)

TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*) TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*) Amaç ve Kapsam Madde 1- Bu Yönetmelik, Türkiye Bilimsel

Detaylı

Vetmedin. Genel Bilgiler

Vetmedin. Genel Bilgiler Vetmedin Genel Bilgiler Köpeklerde Konjestif Kalp Yetmezliği DCM (Dilate Kardiyomiyopati) Danua, Bokser, Dalmaçyalı, St Bernard gibi büyük ırk köpeklerde MVD (Mitral Kapak Hastalığı) Teriyer, Pekines,

Detaylı

Kalp Yetersizliği Olan Hastaların Tedavisinde Kıvrım Diüretiklerinin Dozunu Belirleyen Faktörler

Kalp Yetersizliği Olan Hastaların Tedavisinde Kıvrım Diüretiklerinin Dozunu Belirleyen Faktörler Kalp Yetersizliği Olan Hastaların Tedavisinde Kıvrım Diüretiklerinin Dozunu Belirleyen Faktörler Deniz Kaya, Atike Gül, Damlasu Selcen Bağcaz, Ezgi Sümer, Mehmet Emre Peker, Ceren Yapar Danışman: Doç.

Detaylı

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ 120 kinci Bölüm - Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi 1. ARAfiTIRMANIN AMACI ve YÖNTEM Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi, tüketici enflasyonu, iflsizlik

Detaylı

Radyasyon Koliti Oluşturulmuş Sıçanlarda Ghrelinin Barsak Anastomozu Üzerine Etkisi Dr. Ebubekir Gündeş

Radyasyon Koliti Oluşturulmuş Sıçanlarda Ghrelinin Barsak Anastomozu Üzerine Etkisi Dr. Ebubekir Gündeş Radyasyon Koliti Oluşturulmuş Sıçanlarda Ghrelinin Barsak Anastomozu Üzerine Etkisi Dr. Ebubekir Gündeş Kartal Koşuyolu Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi Gastroenteroloji Cerrahisi Kliniği Giriş

Detaylı

Türk Toraks Derneği. Akut Bronşiyolit Tanı, Tedavi ve Korunma Uzlaşı Raporu Cep Kitabı. Cep Kitapları Serisi. www.toraks.org.tr

Türk Toraks Derneği. Akut Bronşiyolit Tanı, Tedavi ve Korunma Uzlaşı Raporu Cep Kitabı. Cep Kitapları Serisi. www.toraks.org.tr Türk Toraks Derneği Türk Toraks Derneği Cep Kitapları Serisi Akut Bronşiyolit Tanı, Tedavi ve Korunma Uzlaşı Raporu Cep Kitabı www.toraks.org.tr Editörler HAZIRLAYANLAR Prof. Dr. Münevver Erdinç Ege Üniversitesi

Detaylı

AR-GE YETENE DE ERLEND R LMES ESASLARI (*)

AR-GE YETENE DE ERLEND R LMES ESASLARI (*) AR-GE YETENE DE ERLEND R LMES ESASLARI (*) Amaç Madde 1. Bu Esaslar, kurulufllar n teknolojik AR-GE yapma yetene inin TÜB TAK taraf ndan de erlendirilmesine iliflkin usul ve esaslar belirlemektedir. Kapsam

Detaylı

BUĞDAY RUŞEYMİ (WHEAT GERM)

BUĞDAY RUŞEYMİ (WHEAT GERM) BUĞDAY RUŞEYMİ (WHEAT GERM) Buğday rüşeymi buğday başağının alt kısmında bulunan embriyodur. Buğdayın 1 tonundan sadece 1 kilogram rüşeym elde edilebilmektedir. Rüşeym özel yöntemlerle elde edilmediği

Detaylı

Benzersiz Performans. In vitro performans verileri. Literatürler

Benzersiz Performans. In vitro performans verileri. Literatürler Benzersiz Performans In vitro performans verileri FX 5 FX 8 FX 10 Ultrafiltrasyon katsayısı (ml/sa x mmhg) 8 12 14 Klirens 200 (ml/dk) Üre 180 191 193 Kreatinin 165 178 181 Fosfat 141 160 170 Vitamin B

Detaylı

Kalp Yetmezliği ve Akciğer Ödemi

Kalp Yetmezliği ve Akciğer Ödemi Kitap Bölümü DERMAN Kalp Yetmezliği ve Akciğer Ödemi Ayhan Özhasenekler Giriş Kalp yetmezliği, kalbin pompa fonksiyon bozukluğu olarak tanımlanabilir. Kalbin pompa fonksiyonundaki bir bozukluk, vücudun

Detaylı

GİRİŞ: Açık kalp cerrahisi sonrasında gözlenen komplikasyonlar içinde önemli bir yer teşkil eden cerrahi alan enfeksiyonları, hastalarda görülen morbidite ve mortalitenin önemli bir nedenidir. Açık kalp

Detaylı

H. Atilla ÖZGENER* Afla daki ikinci tabloda ise Türkiye elektrik üretiminde yerli kaynakl ve ithal kaynakl üretim yüzdeleri sunulmufltur.

H. Atilla ÖZGENER* Afla daki ikinci tabloda ise Türkiye elektrik üretiminde yerli kaynakl ve ithal kaynakl üretim yüzdeleri sunulmufltur. Mevcut Kaynaklar Kullan lmas na Ra men 2020 li Y llarda Türkiye de Elektrik Enerjisi Aç Olabilir mi? H. Atilla ÖZGENER* I. Türkiye nin Elektrik Enerjisi Durumunun Saptanmas Türkiye nin elektrik enerjisi

Detaylı

Doç.Dr.Mehmet Emin Altundemir 1 Sakarya Akademik Dan man

Doç.Dr.Mehmet Emin Altundemir 1 Sakarya Akademik Dan man 214 EK M-ARALIK DÖNEM BANKA KRED LER E M ANKET Doç.Dr.Mehmet Emin Altundemir 1 Sakarya Akademik Dan man nin 214 y dördüncü çeyrek verileri, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankas (TCMB) taraf ndan 9 Ocak 215

Detaylı

YAYGIN ANKSİYETE BOZUKLUĞU OLAN HASTALARDA NÖROTİSİZM VE OLUMSUZ OTOMATİK DÜŞÜNCELER UZM. DR. GÜLNİHAL GÖKÇE ŞİMŞEK

YAYGIN ANKSİYETE BOZUKLUĞU OLAN HASTALARDA NÖROTİSİZM VE OLUMSUZ OTOMATİK DÜŞÜNCELER UZM. DR. GÜLNİHAL GÖKÇE ŞİMŞEK YAYGIN ANKSİYETE BOZUKLUĞU OLAN HASTALARDA NÖROTİSİZM VE OLUMSUZ OTOMATİK DÜŞÜNCELER UZM. DR. GÜLNİHAL GÖKÇE ŞİMŞEK GİRİŞ Yaygın anksiyete bozukluğu ( YAB ) birçok konuyla, örneğin parasal, güvenlik, sağlık,

Detaylı

Konjestif kalp yetmezliğinin tedavisi

Konjestif kalp yetmezliğinin tedavisi Konjestif kalp yetmezliğinin tedavisi Prof. Dr. Öner Süzer www.onersuzer.com osuzer@istanbul.edu.tr Son güncelleme: 02.10.2006 Konuşma planı Bu konuda anlatılacak ilaçların toplu tanıtımı Kalp kasılmasının

Detaylı

GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL

GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL Hasta Rehberi Say 7 GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL Orta kolayl kta okunabilir rehber Genç Yetiflkinlerde Büyüme Hormonu Eksikli i - Say 7 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading

Detaylı

Hasta Rehberi Say 11. ÇO UL H POF Z HORMONU EKS KL Orta kolayl kta okunabilir rehber

Hasta Rehberi Say 11. ÇO UL H POF Z HORMONU EKS KL Orta kolayl kta okunabilir rehber Hasta Rehberi Say 11 ÇO UL H POF Z HORMONU EKS KL Orta kolayl kta okunabilir rehber Ço ul Hipofiz Hormonu Eksikli i - Say 11 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading Üniversitesi, Sa l k Bilimleri

Detaylı

Tarifname PARKĠNSON HASTALIĞININ SEMPTOMATĠK TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON

Tarifname PARKĠNSON HASTALIĞININ SEMPTOMATĠK TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON 1 Tarifname PARKĠNSON HASTALIĞININ SEMPTOMATĠK TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON Teknik Alan Buluş, parkinson hastalığının semptomatik tedavisine yönelik oluşturulmuş bir formülasyon ile ilgilidir. Tekniğin

Detaylı

4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI

4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI 4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI Resul KURT* I. G R fi Ülkemizde 4447 say l Kanunla, emeklilikte köklü reformlar yap lm fl, ancak 4447 say l yasan n emeklilikte kademeli

Detaylı

Süreç Verimliliğinde Araç ve Yöntemler

Süreç Verimliliğinde Araç ve Yöntemler Süreç Verimliliğinde Araç ve Yöntemler Dr. Hişam Alahdab Anadolu Sağlık Departman Merkezi Tıbbi Direktör Yardımcısı Tarih Sunum Planı Sağlıkta verimliliğin her düzeydeki önemi Verimsizliğin sebepleri Verimliğiliği

Detaylı

Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi

Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi Otomasyon Sistemleri E itiminde Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi Murat Ayaz Kocaeli Üniversitesi Teknik E itim Fakültesi, Elektrik E itimi Koray Erhan Kocaeli Üniversitesi, Teknoloji Fakültesi,

Detaylı

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir.

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENFOMA LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENF SİSTEMİ NEDİR? Lenf sistemi vücuttaki akkan dolaşım sistemidir. Lenf yolu damarlarındaki bağışıklık hücreleri,

Detaylı

ÇOCUK ve ERGENL KTE GUATR

ÇOCUK ve ERGENL KTE GUATR ÇOCUK ve ERGENL KTE GUATR GUATR NED R? Bu kitapç n içeri i Çocuk Endokrinolojisi ve Diyabet Derne i nin web sitesinden faydalan larak haz rlanm flt r. www.cocukendokrindiyabet.org Tiroid bezi Guatr Tiroid

Detaylı

ntermitan Alerjik Rinit ( AR) hastalar nda desloratadinin etkinlik ve güvenlili inin de erlendirildi i ACCEPT 1 Çal flmas sonuçlar n görmek için

ntermitan Alerjik Rinit ( AR) hastalar nda desloratadinin etkinlik ve güvenlili inin de erlendirildi i ACCEPT 1 Çal flmas sonuçlar n görmek için A LE HEK MLER NE ÖZEL Say :05 Haziran 2014 stanbul Ba c lar ilçesi 14 No lu Aile Sa l Merkezi doktorlar ndan Dr. Levent Arıç ile yapt m z röportaj n tamam n okumak için lütfen t klay n. ntermitan Alerjik

Detaylı

Sürdürülebilir sosyal güvenli in önündeki zorluklar

Sürdürülebilir sosyal güvenli in önündeki zorluklar Sürdürülebilir sosyal güvenli in önündeki zorluklar Konular Geçmi ten önemli trendler Esneklik ve esnek güvence Bireyselcilik ve azalan dayan ma Silikle en toplum 2 Toplumsal: Daha az evlilik Daha fazla

Detaylı

Tarifname BCL2 BASKILAMA İŞLEVİYLE ANTİ-KARSİNOJENİK ETKİ GÖSTERMEYE YÖNELİK BİR FORMÜLASYON

Tarifname BCL2 BASKILAMA İŞLEVİYLE ANTİ-KARSİNOJENİK ETKİ GÖSTERMEYE YÖNELİK BİR FORMÜLASYON 1 Tarifname BCL2 BASKILAMA İŞLEVİYLE ANTİ-KARSİNOJENİK ETKİ GÖSTERMEYE Teknik Alan YÖNELİK BİR FORMÜLASYON Buluş, bcl2 baskılama işleviyle anti-karsinojenik etki göstermeye yönelik oluşturulmuş bir formülasyon

Detaylı

EGZERSİZ REÇETESİNİN GENEL PRENSİPLERİ DOÇ.DR.MİTAT KOZ

EGZERSİZ REÇETESİNİN GENEL PRENSİPLERİ DOÇ.DR.MİTAT KOZ EGZERSİZ REÇETESİNİN GENEL PRENSİPLERİ DOÇ.DR.MİTAT KOZ EGZERSİZ REÇETESİ? Egzersiz reçetesi bireylere sistematik ve bireyselleştirilmiş fiziksel aktivite önerileri yapılmasıdır. EGZERSİZ REÇETESİNİN GENEL

Detaylı