Postmenopozal olgularda metakarpal indeks ile kemik dansitesi aras ndaki iliflki

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Postmenopozal olgularda metakarpal indeks ile kemik dansitesi aras ndaki iliflki"

Transkript

1 Turkish Journal of Nuclear Medicine Turk J Nucl Med 2003; 12: Original Article Postmenopozal olgularda metakarpal indeks ile kemik dansitesi aras ndaki iliflki F. Gül Gümüfler 1, Cihan Göktan 2, Lale Cerraho lu 3, Gülgün Y lmaz 2, M. Tuncay Duruöz 3 1Celal Bayar Üniversitesi T p Fakültesi, Nükleer T p Anabilim Dal, Manisa 2Celal Bayar Üniversitesi T p Fakültesi, Radyodiagnostik Anabilim Dal, Manisa 3Celal Bayar Üniversitesi T p Fakültesi, Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Anabilim Dal, Manisa ABSTRACT: Relation between the metacarpal index and bone mineral density in postmenopausal period Aim: To assess the relation between the metacarpal index (MI) and bone mineral density (BMD) in postmenopausal period. Material and Method: Subjects in postmenopausal period and 75 years old were recruited into the study. Demographic data was evaluated. The BMD was assessed by DEXA (Lunar DPX-IQ) at lumbar vertebrae (L 2 -L 4 ), femur neck, trochanter and Ward s triangle levels. The antero-posterior X-ray of nondominant hand was taken to assess the MI. To obtain the MI score, the cortical thickness (sum of lateral and the median cortices width) of second metacarpal bone was divided by its diameter. The BMD of second metacarpal bone was assessed by drawing the regular region of interest on hand DEXA. Pearson s correlation coefficient was used to compare two quantitative variables. Results: Twenty-eight postmenopausal subjects with mean age 60.8 years (SD:7.6) were recruited. The age range was years. Three subjects had normal BMD, 16 had osteopenia and 9 of them had osteoporosis. The MI had significant correlation with only BMD of the 2nd metacarpal bone (r=0.560; p=0.002). Its correlation with other parameters were insignificant. The BMD of the 2nd metacarpal bone had significant correlation with BMD of femur neck (r=0.378; p=0.048) and L2-L4 (r=0.455; p=0.015) and with T score of L 2-L4 (r=0.411; p=0.03). Conclusion: The Metacarpal Index of 2nd metacarpal bone is not a useful parameter to assess the BMD in postmenopausal period. Key Words: Metacarpal Index, Bone Mineral Density, Osteoporosis ÖZET Amaç: Postmenopozal dönemde metakarpal indeks (M ) ve metakarpal kemik mineral yo unlu u (KMY) aras ndaki iliflkiyi saptamakt. Materyal Metod: Postmenopozal dönemde ve yafllar 75 in alt nda olan bireyler çal flmaya al nd. Olgular n demografik bilgileri de erlendirildi. Tüm olgular n lomber vertebralar (L 2-4 ) ve non-dominant femur boynu, torakanter ve Ward s üçgeni DEXA (Lunar DPX-IQ) ile çekildi. Ayr ca non-dominant elin antero-posterior direk X-ray grafileri çekilerek M hesapland. Direk el grafisinden ikinci metakarp n diafizinin lateral ve medial korteks kal nl klar toplam n n, toplam diafiz çap na bölünmesi ile M elde edildi. El dansitometresi üzerinde ikinci metakarp üzerine gelecek flekilde düzenli ilgi alan çizilerek KMY de erleri elde edildi. stastiksel de erlendirme Pearson korelasyon testi kullan larak yap ld. Bulgular: yafllar aras nda postmenopozal 28 olgunun yafl ortalamas 60.8 (SD:7.6) idi. 28 olgunun 3 ü normal, 16 s osteopenik ve 9 u da osteoporotikdi. kinci M de erleri ile sadece ikinci metakarp KMY de erleri aras nda korelasyon tespit edildi (r=0.560; p=0.002). Di er parametrelerle bir iliflki saptanmad. kinci metakarp KMY de erleri ile non-dominant femur boynu KMY de erleri (r=0.378; p=0.048), L 2-4 KMY de erleri (r=0.455; p=0.015) ve L2-4 T skoru aras nda korelasyon mevcuttu (r=0.411; p=0.03). Sonuç: Postmenopozal dönemde ikinci metakarpal indeks hesaplanmas, kemik dansitesini de erlendirmede yararl de ildir. Anahtar Kelimeler: Metakarpal ndeks, Kemik Mineral Yo unlu u, Osteoporoz. Girifl Osteoporoz (OP) tüm dünyada önemli bir sa l k sorunu olup, en s k rastlanan metabolik kemik hastal - d r (1-3). Ölüm yafl n n yükselmesi nedeniyle önemli bir halk sa l sorunu haline gelmifltir (1,4-8). OP kemik mineral yo unlu unun (KMY) azalmas, kemik dokusunda yap n n bozulmas ve bunlara ba l olarak en küçük bir travma sonras kemiklerde k r lma meydana gelmesi ile karakterize bir hastal kt r (3-5). Düflük ke- Bu çal flma Annual European Congress of Rheumatology (EULAR 2003) Lisbon T p Kongresi nde poster olarak tebli edildi. mik dansitesi k r klara yatk nl gösteren önemli bir faktördür (8). Osteoporotik k r klar sa l k harcamalar üzerine oldukça büyük bir maddi yük getirir. OP ve komplikasyonlar ndan giderek artan say da kifli etkilendi inden erken tan s önem kazan r. K r klar oluflmadan önce kemiklerin zay fl yada gücü hakk nda bilgi sahibi olmak oldukça önemlidir. Tan da çeflitli yöntemler kullan l r, ancak hangi yöntemin en etkili oldu u konusunda fikir birli i yoktur (6). OP da kad n olma, ileri yafl, aile öyküsünün pozitif olmas, beyaz rktan olma, ince vücut yap s, erken ya da cerrahi menopoz, geç menarfl, kalsiyum al m n n az September

2 F. G. Gümüfler, C. Göktan, L. Cerraho lu, G. Y lmaz, M. T. Duruöz olmas, afl r alkol-sigara-kahve tüketimi, sedanter yaflam ve çeflitli endokrin hastal klar risk faktörüdür (1,9). Kad nlarda menopozla birlikte yafla ba l kemik kayb artmaktad r. Menopoz öncesi kad nlarda yaklafl k y lda %0,25-1 kemik kayb olmaktad r. Kad nlarda postmenopozal dönemde ilk 10 y l içinde tüm kemik kütlesinde %15 kay p söz konusudur ve yaklafl k %50 si ilk 5-6 y l içinde ortaya ç kar (5,7,9). OP bafllad ktan sonra kemik kütlesi art r lamayaca- ndan, önlemek esast r. Bu nedenle erken tan oldukça önemlidir (1,6). Konvansiyonel radyografik tetkikler osteoporoz tan s nda kullan lan en eski ve ucuz yöntemlerdir (10). Konvasiyonel radyografiler kemik kütlesi miktar, histolojisi ve morfolojisi ile ilgili kabaca bilgi verebilirler. Örne in Singh indeksi femur boynunun trabeküler kemik yo unlu unun antero-posterior radyografik tetkikiyle de erlendirilmesi esas na dayanan ve klinikte pratik olarak kullan labilen bir indekstir. Bu indeks gibi metakarpal indeksde (M ) osteoporoz tan s nda kullan lmaktad r (11,12). Osteoporozda metakarpal KMY ayn yafltaki kontrol grubuyla karfl laflt r ld nda belirgin olarak düflük bulunmufltur ki bu da kortikal kemik kayb n n bir göstergesidir (13,14). DEXA n n göreceli olarak pahal bir yöntem olmas ve tüm merkezlerde bulunmamas gibi dezavantajlar düflünüldü ünde biz çal flmam zda konvansiyonel radyografiden elde edilen bir radyolojik indeks olan M den yararlanarak osteoporoz tan s nda belirli ölçüde fikir sahibi olabilece imizi düflündük. Bu çal flmada postmenopozal kad nlarda OP un erken tan s için M in önemi ve M ile metakarpal KMY aras ndaki iliflkiyi araflt rd k. Ayr ca metakarpal KMY ile lomber ve kalça KMY lar aras nda bir korelasyon olup olmad n saptamaya çal flt k. Radyolojik aç dan el x-ray grafisinin morfometrik de erlendirmesinin genifl kitleleri tarama amaçl, bizi ileri tetkik yapmaya yönlendirmede ilk ad m tetkik olup olamayaca sorusuna yan t arad k. Gereç ve yöntem Postmenopozal 28 kad n etik kurul karar ile çal flmaya dahil edildi. Tüm olgular ikincil hastal klar (hiperparatiroidi, hipertiroidi, cushing...), kullan lan ilaçlar (steroid, kalsiyum, nonsteroid anti inflamatuar ilaçlar, heparin, antiepileptikler...), alkol, çay/kahve al flkanl ve ailesel yatk nl k aç s ndan sorguland. Sekonder osteoporoz ve cerrahi osteoporozlar d flland. Tüm olgular n lomber vertebralar, non-dominant kalça eklemi ve non-dominant el dansitometreleri Lunar DPX-IQ ile çekildi. Ayr ca ayn olgular n non-dominant el x-ray grafileri çekildi. Non-dominant el dansitometresinde ikinci metakarp üzerine gelecek flekilde düzenli ilgi alan çizilerek KMY de erleri elde edildi. Çal flmam zda non-dominant olan elin PA radyografisi al nd. Hasta önkolu ve eli ayn seviyede olacak flekilde oturtuldu. Merkezi fl n dik olarak 3. metakarpofalangial ekleme odaklanarak 18x24 film kasedi kullan ld. Film fokus mesafesi 105 cm tutuldu. Grafiler TROPHY N 500 HFS cihaz ndan elde edildi. Dozlar 45 kv, 3.2 mas olarak not edildi. Bu grafiler üzerinde metakarpal indeks (M ) hesapland. kinci metakarp n diafizinin lateral ve medial korteks kal nl klar toplam - n n, toplam diafiz çap na bölünmesi ile M elde edildi (fiekil 1). Dünya Sa l k Örgütü s n flamas kullan larak olgular n KMY de erlerinin genç gruptan sapmalar (T Skorlar ) hem L2-4 lomber vertebralar, hem de non-dominant kalça ekleminde torakanter, Ward s üçgeni ve femur boynu için saptand. Bu skora göre olgular T skofiekil 1. Non-dominant elin PA radyografisinden metakarpal indeksin hesaplanmas. M =A+B/C 120 Turkish Journal of Nuclear Medicine

3 Postmenopozal olgularda metakarpal indeks ile kemik dansitesi aras ndaki iliflki Tablo 1. Olgular n demografik bilgileri. Yafl (y l) (ortalama±sd) (min/max) 60.8±7.6 (44/74) Menarfl yafl (y l) (ortalama±sd) (min/max) 13.5±1.4 (12/17) Gebelik say s (0-2)(3-5)(>5) (5)-(16)-(7) Do um say s (0-2)(3-5)(>5) (10)-(15)-(3) Laktasyon süresi (ay) (ortalama±sd) (min/max) 39.8±32.5 (0-108) Menapoz yafl (y l) (ortalama±sd) (min/max) 47.5±5.1 (35-55) Menapoz süresi(y l) (ortalama±sd) (min/max) 13.0±8.7 (1-35) E itim (y l) (<5, , >11) (7)-(18)-(3) Body Mass Index (ortalama±sd) (min/max) 29.6±4.5 ( ) Sigara(%) 18 ru > 1 SD normal, -2.5<T skoru<-1sd osteopeni, T skoru<-2.5 SD osteoporoz olarak s n fland r ld (2,15). Lunar DPX-IQ de tan mlanan normal populasyon de erlerine göre T skorlar yorumland. Dünya Sa l k Örgütü nün raporunda bir olguda vertebra, femur ve distal radius bölgelerinden bir tanesinde T skoru -2.5 SD nun alt nda ise bu olgu osteoporoz olarak de erlendirilir denilmektedir (15). Biz de olgular m z buna göre de erlendirerek s n fland rd k. stastiksel de erlendirme Pearson korelasyon testi kullan larak yap ld. Bulgular yafllar aras nda (yafl ortalamas =60.82±7.61) postmenopozal 28 olgu çal flmaya al nd. Tüm olgular n demografik bilgileri Tablo 1 de verildi. L 2-4 lomber vertebralar ve non-dominant kalça ekleminde torakanter, Ward s üçgeni ve femur boynundan elde edilen T skorlar de erlendirilerek herhangi bir bölgede T skoru -2.5 SD dan küçük olan olgular osteoporoz, -2.5 ile -1SD aras de erler osteopeni ve 1 SD dan büyük olan de erler ise normal olarak s n fland - r ld. Dünya Sa l k Örgütü nün s n flamas na göre çal flmaya dahil edilen 28 olgunun 3 ü normal, 16 s osteopeni ve 9 u da osteoporozluydu. Bu olgular n normal, osteopeni ve osteoporoz olarak bölgelere göre da l mlar Tablo 2 de verildi. Olgularda ikinci metakarp KMY (0.455±0.18 g/cm 2 ) de erleri ile lomber KMY (1.022±0.18 g/cm2) de erleri (r=0.455; p=0.015), lomber T skoru (-1.85±4.05) (r=0.411; p=0.03) ve non-dominant femur boynu KMY (0.877±0.12 g/cm 2 ) de erleri aras nda (r=0.378; p=0.048) zay f derecede korelasyon saptand. kinci metakarpal KMY ile non-dominant femur Ward s üçgeni, torakanterik bölge KMY de erleri, hem de bu bölgelere ait T skorlar aras nda korelasyon saptanmad. Metakarpal indeks (0.589±0.11) de erleri ile ikinci metakarp KMY de erleri aras nda orta derecede korelasyon tespit edildi (r=0.560; p=0.002). Ancak M ile di- er parametreler aras nda istatistiksel olarak korelasyon yoktu. Olgular n bölgelere göre ortalama KMY de- erleri Tablo 3 te verildi. Tart flma OP un tan ve takibinde önemli yer tutan görüntüleme yöntemleri OP un derecesini ve k r k riskini belirleme, kemik kay p h z n takip etme ve uygulanan tedavinin etkinli ini izleme gibi amaçlara yönelik kullan lmaktad r (16). KMY ölçmede kullan lan teknolojiler aras nda dijital x-ray radyogrametri, radyografik absorbsiyometri, komputerize dijital absorbsiyometri (CDA), tek foton absorbsiyometri (SPA), çift foton absorbsiyometri (DPA), tek enerji x- fl n absorbsiyometri (SXA), çift enerji x- fl n absorbsiyometri (DEXA) bulunmaktad r. Bu metotlar n hepsinin birbirlerine göre avantaj ve dezavantajlar vard r. Bu gün en h zl, en ucuz, en güvenilir ve en yayg n kullan ml olanlar aranmaktad r (6,16,17). Günümüzde radyografik absorbsiyometri ile nondominant el üzerinde parmak ve metakarp dansitesi bak larak taramalar k sa sürede, ucuz ve az radyasyon dozu ile yap labilmektedir. Parmak dansitesinin lomber vertebra k r k riski ve femur k r k riskini önceden tespit etmede yarar son yap lan çal flmalarda gösterilmifltir. Ancak aksiyel iskeleti de erlendirmede ve tedaviye yan t göstermede kullan lmamaktad r (1,18,19, 20,21). Hagiwara ve arkadafllar ikinci metakarp radyografik dansitesini, ön kol, lomber vertebra ve kalça KMY lar ile karfl laflt rarak metakarp dansitesinin, lomber vertebra ve ön kol DEXA sonuçlar ile uyumlu oldu unu saptad lar. Metakarp dansitesi özellikle radius KMY ile benzer sonuçlar vermiflti. Ancak metakarpal dansite periferik k r k riskini tespit etmede yararl de- ildi (21). Zhang ve arkadafllar radyografik absorbsiyometri ile dijital imaj iflleme yöntemini kullanarak 345 normal Japon kad nda yapt klar tarama sonucu proksimal fa- Tablo olgunun bölgelerdeki T skorlar na göre da l mlar. Normal Osteopeni Osteoporoz L Torakanterik bölge Ward s üçgeni Femur boynu Tablo 3. Olgular n bölgelere göre KMY(g/cm 2 ) lar afla dad r. 2. Metakarp 0.455±0.18 L ±0.18 Torakanterik bölge 0.703±0.12 Ward s üçgeni 0.648±0.13 Femur boynu 0.877± 0.12 September

4 F. G. Gümüfler, C. Göktan, L. Cerraho lu, G. Y lmaz, M. T. Duruöz lanks kemik dansitesi ile metakarpal kemik dansitesi aras nda iyi bir korelasyon saptayarak, proksimal falangial kemik dansitesinin metakarpal kemik ölçümü kadar yararl oldu unu ortaya koydular. Bir tarama yöntemi olarak parmak ve metakarp dansitesi ölçümünün iyi bir yöntem oldu unu vurgulad lar (1). Hyldstrup ve Nielsen dijital x-ray radyogrametri ile M i hesaplayarak bu de erleri DEXA ile elde edilen lomber, kalça ve distal radius sonuçlar ile karfl laflt rd klar çal flmalar nda M in tüm bölgelerden elde edilen KMY lar ile özellikle distal radiusla belirgin olarak korele oldu unu saptam fllard r (20,22). Biz çal flmam zda toplum taramas nda kullan labilecek, kolay uygulanabilen ve maliyeti düflük direk x- ray grafiden elde edilebilen M i hesaplayarak bu de- erin KMY nu bize ne derece yans tt n araflt rd k. Non-dominant el 2. metakarp KMY nu DEXA ile ölçtük. Zhang ve arkadafllar n n çal flmalar ndan yola ç - karak M ile 2. metakarp KMY aras nda korelasyon olup olmad n araflt rd k. kinci metakarp KMY ile lomber omurga ve kalça KMY aras nda bir korelasyon olup olmad n inceledik. Her ne kadar M ile 2. metakarp kemik yo unlu u aras nda orta derecede korelasyon saptasak da, M in lomber omurga ve kalça kemik yo unluklar ile korelasyonunun olmamas nedeniyle bizim için tarama amaçl da olsa yarar sa lamad kanaatine vard k. Oysa Hyldstrup L. ve Nielsen SP M i dijital x-ray radyogrametri ile yapt klar çal flmalar nda M ile lomber, kalça ve distal radius KMY aras nda korelasyon saptam fllard r (20). Bizim çal flmam z n sonuçlar ile uyuflmamas n n nedeni M i manuel olarak hesaplamam z veya vaka say m z n yetersiz olmas olabilir. M hesaplanmas nda do ruluk de erini art rmaya yönelik yap lan bir çal flmada ölçümde dijital x-ray radyogrametrinin önemi belirtilerek, sadece direk grafi, bilgisayar, scanner ve uygun software in yeterli oldu u vurgulanm flt r. Bu yöntemle hesaplanan de erlerin daha do ru olaca belirtilmifltir (22). kinci metakarp KMY ile lomber omurga KMY ve T skoru aras nda ayr ca metakarpal KMY ile femur boynu KMY aras nda zay f derecede korelasyon vard. Ancak femur Ward s üçgeni, torakanterik bölge ile 2. metakarp KMY aras nda bir korelasyon saptamad k. Belki de vaka say s n n az olmas bu sonuçlar elde etmemize neden oldu. kinci metakarp KMY bize lomber vertebra ve kalça eklemi hakk nda kabaca fikir vermektedir. Ancak M bizim düflündü ümüz gibi tarama amaçl kullan ma uygun de ildir. Daha net sonuçlar al nabilmesi için genifl, prospektif, randomize, klinik çal flmalara ihtiyaç vard r. Kaynaklar 1. Zhang H, Kitazawa A, Kushida K, Nagano A. Age and menopause-related changes in phalangeal bone density of japanese women, measured by a digital image processing method. J Orthop Sci. 2000; 5: Ishikawa K, Ohta T. Radial and metacarpal bone mineral density and calcaneal quantitative ultrasound bone mass in normal japanese women. Calsif Tissue Int. 1999; 65: Ayhan Deviren. Osteoporoz Geneti i; Fikret Tüzün (ed). Kemik Dekad nda Osteoporoz ve Kemik Kalitesi. stanbul: 2003; Eryavuz Sar do an M. Osteoporozun Tan m S n fland rmas. Kutsal Y.G.(Ed). Osteoporoz. Ankara Günefl Kitabevi.pp:1-5, Eryavuz Sar do an M. Osteoporozun Tan m S n fland rmas ve Epidemiyolojik Çal flmalar. Türkiye Klinikleri Fiziksel T p ve Rehabilitasyon, Osteoporoz Özel Say s ; 2002; 2: Akdilli A, Ulutuncel HC. Osteoporozun Tan Yöntemlerinin Gelifliminde Diagnostik Radyoloji. Trakya Ünv. T p Fak. Dergisi; : , Akdilli A, Tonguç E, Salt k A, Ulutuncel HC. Kantitatif Bilgisayarl Tomografi Yöntemi ile Osteoporozun De erlendirilmesi. Trakya Ünv. T p Fak. Dergisi; : 71-79, Tüzün F. Osteoporoza genel bak fl; Fikret Tüzün (ed). Kemik Dekad nda Osteoporoz ve Kemik Kalitesi. stanbul:2003; Eskiyurt N, Karan A. Osteoporozda korunma ve rehabilitasyon.. Türkiye Klinikleri Fiziksel T p ve Rehabilitasyon, Osteoporoz Özel Say s ; 2002; 2: Heneghan JP, Kirke PN, Murphy BL et al. Evaluation of quantitative CT vertebral bone mineral density measurement and the Singh index in elderly females with hip fractures a case control study. 11. Singh M, Nagrath AR, Maini PS. Changes in trabecular pattern of the upper end of the femur as an index of osteoporosis. J Bone Joint Surg (Am) 1970; 52: Koot VCM, Kesselaer SMMJ, Clevers GJ et al. Evaluation of the Singh Index for measuring osteoporosis. J Bone Joint Surg (Br) 1996;78: Maggio D, Pacifici R, Cherubini A, Simonelli G, Luchetti M. Age-related cortical bone loss at the metacarpal. Calcif Tissue Int 1997; 60: Matsumoto C, Kushida K, Yamazaki K, Imose K, Inoue T. Metacarpal Bone Mass in Normal and Osteoporotic Japanese Women Using Computed X-ray Densitometry. Calcif Tissue Int 1994; 55: WHO Study Group. Assessment of fracture risk and its application to screening for osteoporosis. WHO Technical Report Series 1994 no. 843, Geneva. 16. Saraço lu F. Hormon replasman tedavisi-serm ler ve osteoporoza etkileri. Türkiye Klinikleri Fiziksel T p ve Rehabilitasyon, Osteoporoz Özel Say s ; 2002; 2: Osei-Hyiaman D, Ueji M,Toyokawa S, Takahashi H, Kano K. Influence of grip strength on metacarpal bone mineral density in postmenopausal japanese women: a cross sectional study. Calcif Tissue Int 1999; 64: Sindel D. Tan Yöntemleri. Türkiye Klinikleri Fiziksel T p ve Rehabilitasyon, Osteoporoz Özel Say s ; 2002; 2: Turkish Journal of Nuclear Medicine

5 Postmenopozal olgularda metakarpal indeks ile kemik dansitesi aras ndaki iliflki 19. Dey A, McCloskey EV, Taube T et al. Metacarpal morphometry using a semi-automated technique in the assessment of osteoporosis and vertebral fracture risk. Osteoporos Int. 2000; 11(11): Hyldstrup L, Nielsen SP. Metacarpal index by didigital x-ray radiogrammetry: normative reference values and comparison with dual x-ray absorptiometry. J Clin Densitom. 2001; 4(4): Hagiwara S, Engelke K, Takada M, et al. Accuracy and diagnostic sensitivity of radyograpfic absorptiometry of the second metacarpal. Calcif Tissue Int 1998; 62: Nielsen SP. The metacarpal index revisited: a brief overview. J Clin Densitom. 2001; 4(3): Corresponding Author Yrd. Doç. Dr. F. Gül Gümüfler Celal Bayar Ünv. T p Fakültesi, Nükleer T p Ana Bilim Dal 45030, Manisa Tel. (0 236) / 1009 Faks (0 236) September

Postmenopozal Kadınlarda Vücut Kitle İndeksinin Kemik Mineral Yoğunluğuna Etkisi

Postmenopozal Kadınlarda Vücut Kitle İndeksinin Kemik Mineral Yoğunluğuna Etkisi Özgün Araştırma / Original Investigation Postmenopozal Kadınlarda Vücut Kitle İndeksinin Kemik Mineral Yoğunluğuna Etkisi Effect of Body Mass Index on the Determination of Bone Mineral Density in Postmenopausal

Detaylı

KEMİK MİNERAL YOĞUNLUĞUNUN YORUMLANMASI

KEMİK MİNERAL YOĞUNLUĞUNUN YORUMLANMASI KEMİK MİNERAL YOĞUNLUĞUNUN YORUMLANMASI Doç. Dr. H. Gonca TAMER Medeniyet Üniversitesi Göztepe Eğitim ve Araştırma Hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Osteoporoz Kemik yoğunluğunun azalması

Detaylı

Hastanemize Baflvuran Kad n Hastalarda Spinal ve Femoral Kemik Mineral Yo unlu unun Birbirleriyle ve Yaflla liflkisi

Hastanemize Baflvuran Kad n Hastalarda Spinal ve Femoral Kemik Mineral Yo unlu unun Birbirleriyle ve Yaflla liflkisi Osteoporoz Dünyas ndan (2004) 10 (3): 102-106 Osteoporoz Dünyasından Hastanemize Baflvuran Kad n Hastalarda Spinal ve Femoral Kemik Mineral Yo unlu unun Birbirleriyle ve Yaflla liflkisi The Relationship

Detaylı

KEMİK VE MİNERAL YOĞUNLUĞU ÖLÇÜMÜ (KMY) Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı 6 Ekim 2013

KEMİK VE MİNERAL YOĞUNLUĞU ÖLÇÜMÜ (KMY) Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı 6 Ekim 2013 KEMİK VE MİNERAL YOĞUNLUĞU ÖLÇÜMÜ (KMY) Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı 6 Ekim 2013 SUNUM KAPSAMI Niçin KMY yaparız? Hangi yöntemi kullanırız? KMY sonuçlarını nasıl değerlendirmemiz gerekir? Kırık

Detaylı

Osteoporoz Tan s nda Falangeal Absorpsiyometri Tekni inin Dual Enerji X-Ifl n Absorpsiyometri Tekni i ile Karfl laflt r lmas

Osteoporoz Tan s nda Falangeal Absorpsiyometri Tekni inin Dual Enerji X-Ifl n Absorpsiyometri Tekni i ile Karfl laflt r lmas 68 Orijinal Makale / Original Article Osteoporoz Tan s nda Falangeal Absorpsiyometri Tekni inin Dual Enerji X-Ifl n Absorpsiyometri Tekni i ile Karfl laflt r lmas Comparison of Phalangeal Absorptiometry

Detaylı

Osteoporotik Vertebra Fraktürlerinde Risk Faktörleri. Risk Factors in Osteporotic Vertebral Fractures

Osteoporotik Vertebra Fraktürlerinde Risk Faktörleri. Risk Factors in Osteporotic Vertebral Fractures Osteoporoz Dünyas ndan (2002) 8 (3): 105-109 Osteoporoz Dünyasından Osteoporotik Vertebra Fraktürlerinde Risk Faktörleri Risk Factors in Osteporotic Vertebral Fractures Rezzan Günayd n*, Nefle Ölmez*,

Detaylı

Dr. Erdal DUMAN. Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı. Şair Eşref Bulvarı No:65 Alsancak İzmir. Tel: 0232-4642932. www.erdalduman.

Dr. Erdal DUMAN. Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı. Şair Eşref Bulvarı No:65 Alsancak İzmir. Tel: 0232-4642932. www.erdalduman. Dr. Erdal DUMAN Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Şair Eşref Bulvarı No:65 Alsancak İzmir Tel: 0232-4642932 www.erdalduman.com Söylenceler Erkeklerde osteoporoz olmaz Diyet yapınca vücuttaki

Detaylı

Görüntüleme yöntemlerinin hedefleri

Görüntüleme yöntemlerinin hedefleri Dr. Dilşad SİNDEL Sunum Akışı Konvansiyonel radyografi Vertebral Morfometri DXA Trabeküler Kemik Skoru Kantitatif Ultrason (QUS) Dijital X-ışını Radyogrametri (DXR Radyografik Absorbsiyometri (RA) Bilgisayarlı

Detaylı

OMNİSENSE mi DXA mı? Giriş *Kemik mineral yoğunluğu kırıklar için çok ayırt edici değildir:

OMNİSENSE mi DXA mı? Giriş *Kemik mineral yoğunluğu kırıklar için çok ayırt edici değildir: OMNİSENSE mi DXA mı? Giriş Bu döküman Sunlight Omnisense ve Dual X-ışını Absorbsiyometri (DXA) teknolojilerini karşılaştırmak için yapılmış bir seri klinik çalışmayı özetlemektedir. Bu testlerin hepsi

Detaylı

Erkeklerde el kemik mineral yoğunluğunun yaşlara göre standart değerlerinin saptanması

Erkeklerde el kemik mineral yoğunluğunun yaşlara göre standart değerlerinin saptanması 220 Dicle Tıp Dergisi / Ş. Temiztürk et al. El kemik mineral yoğunluğu standart değerleri 2013; 40 (2): 220-226 Dicle Medical Journal doi: 10.5798/diclemedj.0921.2013.02.0258 ÖZGÜN ARAŞTIRMA / ORIGINAL

Detaylı

Osteoporoz ve Osteopenili Olgularda Pulmoner Fonksiyonlar ve Yaflam Kalitesi

Osteoporoz ve Osteopenili Olgularda Pulmoner Fonksiyonlar ve Yaflam Kalitesi Orijinal Araflt rma / Original Investigation 11 Osteoporoz ve Osteopenili Olgularda Pulmoner Fonksiyonlar ve Yaflam Kalitesi Pulmonary Functions and Quality of Life in Osteoporotic and Osteopenic Subjects

Detaylı

OSTEOPOROZDA TANI YÖNTEMLER

OSTEOPOROZDA TANI YÖNTEMLER Eğitimi Etkinlikleri.Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Osteoporoz Sempozyumu 26 fiubat 1999, stanbul, s. 41-50 Sürekli Tıp İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi

Detaylı

F Z KSEL TIP. POSTMENAPOZAL OSTEOPOROT K HASTALARDA KEM K DÖNGÜSÜNÜN B YOK MYASAL BEL RTEÇLER LE KEM K M NERAL YO UNLU U ARASINDAK L fik

F Z KSEL TIP. POSTMENAPOZAL OSTEOPOROT K HASTALARDA KEM K DÖNGÜSÜNÜN B YOK MYASAL BEL RTEÇLER LE KEM K M NERAL YO UNLU U ARASINDAK L fik Fiziksel T p 2005; 8(2): 109-113 F Z KSEL TIP POSTMENAPOZAL OSTEOPOROT K HASTALARDA KEM K DÖNGÜSÜNÜN B YOK MYASAL BEL RTEÇLER LE KEM K M NERAL YO UNLU U ARASINDAK L fik RELATIONSHIP BETWEEN BIOCHEMICAL

Detaylı

Osteoporoz Tanısında Kullanılan Kemik Mineral Yoğunluğu. Ölçüm Yöntemleri

Osteoporoz Tanısında Kullanılan Kemik Mineral Yoğunluğu. Ölçüm Yöntemleri Dicle Tıp Dergisi, 2008 Cilt: 35, Sayı: 3, (216-220) Osteoporoz Tanısında Kullanılan Kemik Mineral Yoğunluğu Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Biyofizik A.D. Diyarbakır 216 Ölçüm Yöntemleri Veysi Akpolat

Detaylı

Ast m ve Kronik Obstrüktif Akci er Hastal Olanlarda Glukokortikoid Kullan m n n Kemik Kitlesi Üzerine Etkisi

Ast m ve Kronik Obstrüktif Akci er Hastal Olanlarda Glukokortikoid Kullan m n n Kemik Kitlesi Üzerine Etkisi Osteoporoz Dünyas ndan (2005) 11 (2):... Osteoporoz Dünyasından Ast m ve Kronik Obstrüktif Akci er Hastal Olanlarda Glukokortikoid Kullan m n n Kemik Kitlesi Üzerine Etkisi The Effect of Glucocorticoids

Detaylı

İBH da osteoporoz. Dr. Ahmet TEZEL Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi İBH Okulu Mayıs 2013

İBH da osteoporoz. Dr. Ahmet TEZEL Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi İBH Okulu Mayıs 2013 İBH da osteoporoz Dr. Ahmet TEZEL Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi İBH Okulu Mayıs 2013 WHO a göre osteoporoz «Osteoporoz; azalmış kemik kitlesi, kemik dokusunun mikroçatısında bozulma, kemik frajilitesinde

Detaylı

Ercan Madenci*, Murat Karkucak**, Mustafa Güler**, Savafl Gürsoy*, Sema Keven** SUMMARY

Ercan Madenci*, Murat Karkucak**, Mustafa Güler**, Savafl Gürsoy*, Sema Keven** SUMMARY Osteoporoz Dünyas ndan (2003) 9 (3): 100-104 Osteoporoz Dünyasından Postmenopozal Osteoporozlu Hastalarda Yatk nlaflt r c Risk Faktörleriyle Kemik Mineral Yo unlu u Aras ndaki liflkinin Araflt r lmas :

Detaylı

Osteoporozda Kemik Mineral Yoğunluğunun Değerlendirilmesi

Osteoporozda Kemik Mineral Yoğunluğunun Değerlendirilmesi Derleme / Review DOI: 10.4274/tod.41275 23 Osteoporozda Kemik Mineral Yoğunluğunun Değerlendirilmesi Assessment of Bone Mineral Density in Osteoporosis Dilşad Sindel, Gülşah Gula İstanbul Üniversitesi

Detaylı

Postmenopozal Osteoporozda Depresyonun Demografik Özellikleri Kemik Mineral Yo unlu u ve Yaflam Kalitesi Aras ndaki liflkinin ncelenmesi

Postmenopozal Osteoporozda Depresyonun Demografik Özellikleri Kemik Mineral Yo unlu u ve Yaflam Kalitesi Aras ndaki liflkinin ncelenmesi Osteoporoz Dünyas ndan (2003) 9 (3): 89-93 Osteoporoz Dünyasından Postmenopozal Osteoporozda Depresyonun Demografik Özellikleri Kemik Mineral Yo unlu u ve Yaflam Kalitesi Aras ndaki liflkinin ncelenmesi

Detaylı

Femur boyun kırığı olan osteopenik ve osteoporotik hastalarda kemik mikromimarisi farklı mıdır?

Femur boyun kırığı olan osteopenik ve osteoporotik hastalarda kemik mikromimarisi farklı mıdır? Eklem Hastalıkları ve Cerrahisi Joint Diseases and Related Surgery Çalışma - Araştırma / Original Article 2012;23(1):15-19 Femur boyun kırığı olan osteopenik ve osteoporotik hastalarda kemik mikromimarisi

Detaylı

İletişim Bilgileri: Dr. Evrim Karadağ Saygı Marmara Üniversitesi Hastanesi, Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD, İstanbul,

İletişim Bilgileri: Dr. Evrim Karadağ Saygı Marmara Üniversitesi Hastanesi, Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD, İstanbul, ARAŞTIRMA YAZISI D VİTAMİNİ TEDAVİSİNİN ETKİNLİĞİ FALANGEAL RADYOGFRAFİK ABSORPSİYOMETRİ İLE İZLENEBİLİR Mİ? Ümran Kaya, Evrim Karadağ Saygı, Işıl Üstün, Gülseren Akyüz Marmara Üniversitesi Hastanesi,

Detaylı

Osteoporoz, k r k riski ve kemiğin frajilitesinde art ş ile birlikte

Osteoporoz, k r k riski ve kemiğin frajilitesinde art ş ile birlikte Tan sal ve Giriflimsel Radyoloji (2002) 8:274-278 KAS- SKELET S STEM RADYOLOJ S ARAfiTIRMA YAZISI Tek enerjili kantitatif BT yöntemiyle kemik metabolizmas normal olan kad nlarda spinal trabeküler kemik

Detaylı

50 YAŞ VE ÜZERİ KALÇA KIRIKLI HASTALARDA OSTEOPOROZ ŞİDDETİNİN KIRIK TİPİ VE YERİNE ETKİSİ

50 YAŞ VE ÜZERİ KALÇA KIRIKLI HASTALARDA OSTEOPOROZ ŞİDDETİNİN KIRIK TİPİ VE YERİNE ETKİSİ 5 YAŞ VE ÜZERİ KALÇA KIRIKLI HASTALARDA OSTEOPOROZ ŞİDDETİNİN KIRIK TİPİ VE YERİNE ETKİSİ Caner Buğra AKDENİZ, Arda ERDUT, Ahmet SARMA, Atilla ŞAHİN, Ersin ŞENTÜRK Danışman: Doç. Dr. Hüseyin DEMİRÖRS ÖZET

Detaylı

Osteoporozda Yaşam Kalitesi: Bir Kontrollü Çalışma

Osteoporozda Yaşam Kalitesi: Bir Kontrollü Çalışma Orijinal Araştırma / Original Investigation 47 DO I: 10.4274/tod.07769 Quality of Life in Osteoporosis: A Controlled Study Halim Yılmaz, Gülten Erkin, Halime Almula Demir Polat*, Sami Küçükşen**, Ali Sallı**,

Detaylı

Postmenopozal Sağlıklı Kadınlarda Kemik Mineral Yoğunluğu Tiroid Stimülan Hormon İlişkisi

Postmenopozal Sağlıklı Kadınlarda Kemik Mineral Yoğunluğu Tiroid Stimülan Hormon İlişkisi Araştırma 1 Postmenopozal Sağlıklı Kadınlarda Kemik Mineral Yoğunluğu Tiroid Stimülan Hormon İlişkisi BONE MINERAL DENSITY AND THYROID-STIMULATING HORMONE ASSOCIATION IN POSTMENOPAUSAL HEALTHY WOMEN H.

Detaylı

Yaşlı Kadınlarda Kemik Fraktürü ile Kemik Mineral Yoğunluğu İlişkisi

Yaşlı Kadınlarda Kemik Fraktürü ile Kemik Mineral Yoğunluğu İlişkisi Araştırmalar / Researches DOI: 10.5350/SEMB.20131212034545 Yaşlı Kadınlarda Kemik Fraktürü ile Kemik Mineral Yoğunluğu İlişkisi Bülent Çakmak 1, Ahmet İnanır 2 ÖZET: Yaşlı kadınlarda kemik fraktürü ile

Detaylı

FARKLI SOSYOEKONOM K DÜZEYDEK POSTMENOPOZAL KADINLARDA KEM K M NERAL YO UNLU UNUN DE ERLEND R LMES VE R SK FAKTÖRLER N N BEL RLENMES

FARKLI SOSYOEKONOM K DÜZEYDEK POSTMENOPOZAL KADINLARDA KEM K M NERAL YO UNLU UNUN DE ERLEND R LMES VE R SK FAKTÖRLER N N BEL RLENMES ARAfiTIRMA Ege Fiz T p Reh Der 2001; 7 (3-4): 105-112 FARKLI SOSYOEKONOM K DÜZEYDEK POSTMENOPOZAL KADINLARDA KEM K M NERAL YO UNLU UNUN DE ERLEND R LMES VE R SK FAKTÖRLER N N BEL RLENMES ASSESSMENT OF

Detaylı

F Z KSEL TIP MALATYA VE YÖRES NDEK POSTMENOPOZAL OSTEOPOROZLU OLGULARDA R SK FAKTÖRLER

F Z KSEL TIP MALATYA VE YÖRES NDEK POSTMENOPOZAL OSTEOPOROZLU OLGULARDA R SK FAKTÖRLER Fiziksel T p 1999; 2 (3): 23-28 F Z KSEL TIP MALATYA VE YÖRES NDEK POSTMENOPOZAL OSTEOPOROZLU OLGULARDA R SK FAKTÖRLER THE RISK FACTORS IN POSTMENOPAUSAL OSTEOPOROTIC CASES IN THE REGION OF MALATYA Yüksel

Detaylı

K 2 Vitamini, Osteoporozda Kemik Kırılmalarını Önler ve Lomber Kemik Mineral Yoğunluğunu Korur

K 2 Vitamini, Osteoporozda Kemik Kırılmalarını Önler ve Lomber Kemik Mineral Yoğunluğunu Korur K 2 Vitamini, Osteoporozda Kemik Kırılmalarını Önler ve Lomber Kemik Mineral Yoğunluğunu Korur Shiraki M, Shiraki Y, Aoki C, Miura M. Kaynak: İnvolüsyonel Hastalıkları Araştırma Enstitüsü, Nagano, Japonya.

Detaylı

Orijinal Makale / Original Article

Orijinal Makale / Original Article Orijinal Makale / Original Article 31 Postmenopozal ve Senil Osteoporozlu Kadınlarda Yaşam Kalitesinin ve Belirleyicilerinin Değerlendirilmesi Evaluation of Quality of Life and its Determinents in Postmenopausal

Detaylı

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ 120 kinci Bölüm - Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi 1. ARAfiTIRMANIN AMACI ve YÖNTEM Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi, tüketici enflasyonu, iflsizlik

Detaylı

Romatoid Artritli Kad n Hastalarda Kemik Mineral Yo unlu u ve Etkileyen Faktörler: Kontrollü Çal flma

Romatoid Artritli Kad n Hastalarda Kemik Mineral Yo unlu u ve Etkileyen Faktörler: Kontrollü Çal flma Orijinal Araflt rma / Original Investigation 29 Romatoid Artritli Kad n Hastalarda Kemik Mineral Yo unlu u ve Etkileyen Faktörler: Kontrollü Çal flma Bone Mineral Density in Women with Rheumatoid Arthritis

Detaylı

Osteoporoz, E itim Durumu ve Fark ndal k Düzeyi Araflt rma Sonuçlar. Osteoporosis, Education Status and Knowledge Level Research Results

Osteoporoz, E itim Durumu ve Fark ndal k Düzeyi Araflt rma Sonuçlar. Osteoporosis, Education Status and Knowledge Level Research Results Osteoporoz Dünyas ndan (2005) 11 (1): 36-40 Osteoporoz Dünyasından Osteoporoz, E itim Durumu ve Fark ndal k Düzeyi Araflt rma Sonuçlar Osteoporosis, Education Status and Knowledge Level Research Results

Detaylı

Depresyonlu Postmenopozal Osteoporozlu Olgularda Kalsitriolün, Kemik Mineral Yo unlu u, A r ve Yaflam Kalitesi Üzerine Etkisinin De erlendirilmesi

Depresyonlu Postmenopozal Osteoporozlu Olgularda Kalsitriolün, Kemik Mineral Yo unlu u, A r ve Yaflam Kalitesi Üzerine Etkisinin De erlendirilmesi Osteoporoz Dünyas ndan (2003) 9 (4): 129-136 Osteoporoz Dünyasından Depresyonlu Postmenopozal Osteoporozlu Olgularda Kalsitriolün, Kemik Mineral Yo unlu u, A r ve Yaflam Kalitesi Üzerine Etkisinin De erlendirilmesi

Detaylı

Pasif Sigara çimi Postmenopozal Osteoporoz çin Bir Risk Faktörü müdür?

Pasif Sigara çimi Postmenopozal Osteoporoz çin Bir Risk Faktörü müdür? 38 Orijinal Araflt rma / Original Investigation asif Sigara çimi ostmenopozal Osteoporoz çin Bir Risk Faktörü müdür? Is assive Smoking a Risk Factor for ostmenopausal Osteoporosis? Osman Altunbayrak, Merih

Detaylı

Postmenopozal Türk Kad nlar nda Femur Geometrik Ölçüm Sonuçlar. The Femoral Geometrical Measurements in Postmenopausal Turkish Women

Postmenopozal Türk Kad nlar nda Femur Geometrik Ölçüm Sonuçlar. The Femoral Geometrical Measurements in Postmenopausal Turkish Women Osteoporoz Dünyas ndan (2002) 8: 15-20 Osteoporoz Dünyasından Postmenopozal Türk Kad nlar nda Femur Geometrik Ölçüm Sonuçlar The Femoral Geometrical Measurements in Postmenopausal Turkish Women Çal fl

Detaylı

MATERIALS-METHODS: 158 postmenopausal women were included in the study.

MATERIALS-METHODS: 158 postmenopausal women were included in the study. 301 P-298 Postmenopozal Kad nlarda Vücut Kitle ndeksinin Kemik Mineral Yo unlu u le liflkisi Hakan Nur, Kadir Göde, Füsun Toraman Antalya E itim ve Araflt rma Hastanesi Fiziksel T p ve Rehabilitasyon Klini

Detaylı

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Deomed Medikal Yay nc l k Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Birinci bask Deomed, 2009. 62

Detaylı

Ortopedi Poliklini ine Baflvuran Menopoza Girmifl Kad nlar n Baz Özellikleri ile Kemik Mineral Yo unlu u Aras ndaki liflki

Ortopedi Poliklini ine Baflvuran Menopoza Girmifl Kad nlar n Baz Özellikleri ile Kemik Mineral Yo unlu u Aras ndaki liflki Orijinal Araflt rma / Original Investigation 75 Ortopedi Poliklini ine Baflvuran Menopoza Girmifl Kad nlar n Baz Özellikleri ile Kemik Mineral Yo unlu u Aras ndaki liflki Relationship Between Bone Minerals

Detaylı

Farkl protokollerdeki durdurma gücü oranlar n n %DD e risine etkisi

Farkl protokollerdeki durdurma gücü oranlar n n %DD e risine etkisi Türk Onkoloji Dergisi 9;24(1):15- Farkl protokollerdeki durdurma gücü oranlar n n %DD e risine etkisi The effect of stopping power ratios of different protocols on %DD curve Hilal ACAR 1 1 stanbul Üniversitesi

Detaylı

SEREBRAL PALSİLİ ÇOCUK HASTALARDA OSTEOPOROZ. Dr. Burcu Önder İstanbul Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Eğitim Araştırma Hastanesi

SEREBRAL PALSİLİ ÇOCUK HASTALARDA OSTEOPOROZ. Dr. Burcu Önder İstanbul Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Eğitim Araştırma Hastanesi SEREBRAL PALSİLİ ÇOCUK HASTALARDA OSTEOPOROZ Dr. Burcu Önder İstanbul Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Eğitim Araştırma Hastanesi TANIM VE PREVALANS Serebral palsi gelişimini tamamlamamış beyinde oluşan

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl ÖZGEÇMİŞ 1. Adı soyadı: Sevim ÖKSÜZ İletişim Bilgileri: Adres: Doğu Akdeniz Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Fizyoterapi ve Bölümü, Mağusa-KIBRIS Tel: 0 (392) 630 2473 0 (392) 630 3067 Mail: sevim.oksuz@emu.edu.tr

Detaylı

Tablo 2.1. Denetim Türleri. 2.1.Denetçilerin Statülerine Göre Denetim Türleri

Tablo 2.1. Denetim Türleri. 2.1.Denetçilerin Statülerine Göre Denetim Türleri 2 DENET M TÜRLER 2.DENET M TÜRLER Denetim türleri de iflik ölçütler alt nda s n fland r labilmektedir. En yayg n s n fland rma, denetimi kimin yapt na ve denetim sonunda elde edilmek istenen faydaya (denetim

Detaylı

Erkeklerde Osteoporoza Birinci Basamak Bak fl MALE OSTEOPOROSIS IN PRIMARY CARE. Key words: Osteoporosis, male, bone mineral density.

Erkeklerde Osteoporoza Birinci Basamak Bak fl MALE OSTEOPOROSIS IN PRIMARY CARE. Key words: Osteoporosis, male, bone mineral density. Türk Aile Hek Derg 2007; 11(2): 87-91 Derleme Review Erkeklerde Osteoporoza Birinci Basamak Bak fl MALE OSTEOPOROSIS IN PRIMARY CARE Çi dem Gereklio lu 1, Gürhan Poçan 1, brahim Baflhan 1, Ersin Akp nar

Detaylı

Tip 1 Diabetes Mellituslu Hastalar n Kemik Mineral Yo unlu u Sa l kl Kontrollerinkinden Farkl m?

Tip 1 Diabetes Mellituslu Hastalar n Kemik Mineral Yo unlu u Sa l kl Kontrollerinkinden Farkl m? 28 Orijinal Araflt rma / Original Investigation Tip 1 Diabetes Mellituslu Hastalar n Kemik Mineral Yo unlu u Sa l kl Kontrollerinkinden Farkl m? Does Type 1 Diabetes Mellitus Patients Bone Mineral Density

Detaylı

Diyabet ve Kemik. Prof. Dr. Erdinç Ertürk Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı

Diyabet ve Kemik. Prof. Dr. Erdinç Ertürk Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı Diyabet ve Kemik Prof. Dr. Erdinç Ertürk Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı 25 Nisan 2015 51. Ulusal Diyabet Kongresi Antalya Diyabet ve Kemik Kırık

Detaylı

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac Ders 3: SORUN ANAL Z Sorun analizi nedir? Sorun analizi, toplumda varolan bir sorunu temel sorun olarak ele al r ve bu sorun çevresinde yer alan tüm olumsuzluklar ortaya ç karmaya çal fl r. Temel sorunun

Detaylı

Romatoid Artritli Premenopozal Kad nlarda Vücut Kompozisyonu ile Bölgesel KMY De erleri Aras ndaki liflki

Romatoid Artritli Premenopozal Kad nlarda Vücut Kompozisyonu ile Bölgesel KMY De erleri Aras ndaki liflki Orijinal Araflt rma / Original Investigation 29 Romatoid Artritli Premenopozal Kad nlarda Vücut Kompozisyonu ile Bölgesel KMY De erleri Aras ndaki liflki Relationship Between Body Composition and Regional

Detaylı

TEMEL TIBBİ CİHAZ KILAVUZU RADYOGRAFİK GÖRÜNTÜLEME

TEMEL TIBBİ CİHAZ KILAVUZU RADYOGRAFİK GÖRÜNTÜLEME MALİ HİZMETLER KURUM BAŞKAN YARDIMCILIĞI STOK TAKİP VE ANALİZ DAİRE BAŞKANLIĞI TEMEL TIBBİ CİHAZ KILAVUZU RADYOGRAFİK GÖRÜNTÜLEME BMM. Bilal BECEREN Ağustos 2015 RADYOGRAFİK GÖRÜNTÜLEME Röntgen; X-ışınının

Detaylı

Hart Walker, gövde deste i ve dengeli tekerlek sistemi sayesinde, geliflim düzeyi uygun olan çocuklar n, eller serbest flekilde yürümesini sa lar.

Hart Walker, gövde deste i ve dengeli tekerlek sistemi sayesinde, geliflim düzeyi uygun olan çocuklar n, eller serbest flekilde yürümesini sa lar. Cerebral palsi gibi hareket ve postüral kontrol bozukluklar na yol açan hastal klar olan çocuklar, hastal klar n n derecesine ba l olarak yürüme güçlü ü çekmekte veya hiç yürüyememektedir. Hart Walker,

Detaylı

Osteoporozda doğrular, yanlışlar İZLEM. Prof. Dr. Sevinç ERASLAN DEÜTF, İzmir

Osteoporozda doğrular, yanlışlar İZLEM. Prof. Dr. Sevinç ERASLAN DEÜTF, İzmir Osteoporozda doğrular, yanlışlar İZLEM Prof. Dr. Sevinç ERASLAN DEÜTF, İzmir Osteoporoz tedavisinde amaç : Kemik gücünü artırarak kırık riskini azaltmaktır Kırık riskini azaltmak için yazılan reçete son

Detaylı

BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9

BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9 BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9 Attila Hancıoğlu ve İlknur Yüksel Alyanak Sağlık programlarının izlenmesi, değerlendirilmesi ve ileriye yönelik politikaların belirlenmesi açısından neonatal, post-neonatal

Detaylı

Osteoporozda Görüntüleme ve DXA

Osteoporozda Görüntüleme ve DXA Osteoporozda Görüntüleme ve DXA Dokuz Eylül Üniverstesi, Radyoloji Anabilim Dalı, İzmir Metin MANİSALI, Dinç ÖZAKSOY Giriş Osteoporoz kemiğin en sık gözlenen metabolik bozukluğudur. %80 i kortikal kemik

Detaylı

Menopoz Sonras Kad nlarda Hormon Replasman Tedavi Süreci ve Reprodüktif Faktörlerin Kemik Mineral Yo unlu u Üzerine Etkileri [*]

Menopoz Sonras Kad nlarda Hormon Replasman Tedavi Süreci ve Reprodüktif Faktörlerin Kemik Mineral Yo unlu u Üzerine Etkileri [*] Trakya Univ Tip Fak Derg 2007;24(1):36-42 Klinik Çal flma - Araflt rma / Original Article Menopoz Sonras Kad nlarda Hormon Replasman Tedavi Süreci ve Reprodüktif Faktörlerin Kemik Mineral Yo unlu u Üzerine

Detaylı

Tablo 3.3. TAKV YES Z KANAL SAC KALINLIKLARI (mm)

Tablo 3.3. TAKV YES Z KANAL SAC KALINLIKLARI (mm) 3. KANAL KONSTRÜKS YONU Türk Standart ve fiartnamelerinde kanal konstrüksiyonu üzerinde fazla durulmam flt r. Bay nd rl k Bakanl fiartnamesine göre, bas nç s - n fland rmas na ve takviye durumuna bak lmaks

Detaylı

Karaci er Transplantasyonunun Kemik Metabolizmas ve Gonad Fonksiyonlar Üzerine Etkisi

Karaci er Transplantasyonunun Kemik Metabolizmas ve Gonad Fonksiyonlar Üzerine Etkisi Osteoporoz Dünyas ndan (2005) 11 (1): 27-32 Osteoporoz Dünyasından Karaci er Transplantasyonunun Kemik Metabolizmas ve Gonad Fonksiyonlar Üzerine Etkisi The Effects of Liver Transplantation on the Bone

Detaylı

Girifl Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) Ecz. Neslihan Güleno lu

Girifl Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) Ecz. Neslihan Güleno lu G R fi Girifl Bu kitapç k Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) taraf ndan, befleri t bbi ürünlerin güvenlili inin izlenmesi ve de erlendirilmesi hakk

Detaylı

Postmenopozal Kadınlarda Osteoporoz Sıklığı ve FRAXTM Skalası Kullanılarak 10 Yıllık Kırık Riskinin Hesaplanması

Postmenopozal Kadınlarda Osteoporoz Sıklığı ve FRAXTM Skalası Kullanılarak 10 Yıllık Kırık Riskinin Hesaplanması 126 Orijinal Makale / Original Article DO I: 10.4274/tftr.00922 Postmenopozal Kadınlarda Osteoporoz Sıklığı ve FRAXTM Skalası Kullanılarak 10 Yıllık Kırık Riskinin Hesaplanması Frequency of Osteoporosis

Detaylı

Doç. Dr. A. Haktan SİVRİKAYA

Doç. Dr. A. Haktan SİVRİKAYA Doç. Dr. A. Haktan SİVRİKAYA ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: Ahmet Haktan SİVRİKAYA Doğum Tarihi: 22.11.1971/ERZURUM Unvanı: Yrd. Doç. Dr. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Beden Eğitimi ve Spor Karadeniz

Detaylı

ÇOCUKLUKTA ve ERGENL KTE KEM K SA LI I

ÇOCUKLUKTA ve ERGENL KTE KEM K SA LI I ÇOCUKLUKTA ve ERGENL KTE KEM K SA LI I Bu kitapç n içeri i Çocuk Endokrinolojisi ve Diyabet Derne i nin web sitesinden faydalan larak haz rlanm flt r. www.cocukendokrindiyabet.org ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE

Detaylı

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1 Sağlık Reformunun Sonuçları İtibariyle Değerlendirilmesi 26-03 - 2009 Tuncay TEKSÖZ Dr. Yalçın KAYA Kerem HELVACIOĞLU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Türkiye 2004 yılından itibaren sağlık

Detaylı

6. SINIF MATEMAT K DERS ÜN TELEND R LM fi YILLIK PLAN

6. SINIF MATEMAT K DERS ÜN TELEND R LM fi YILLIK PLAN SAYLAR Do al Say lar Parças ve fl n 6. SNF MATEMAT K DERS ÜN TELEND R LM fi YLLK PLAN Süre/ KAZANMLAR Ders AÇKLAMALAR 1. Do al say larla ifllemler yapmay gerektiren problemleri çözer ve kurar. Do al say

Detaylı

Tedavi Uygulanmam fl Postmenopozal Kad nlarda Free Deoksipiridinolin Düzeyinin Araflt r lmas

Tedavi Uygulanmam fl Postmenopozal Kad nlarda Free Deoksipiridinolin Düzeyinin Araflt r lmas Klinik Geliflim 17 (3/4) - (42-46) 2004 Tedavi Uygulanmam fl Postmenopozal Kad nlarda Free Deoksipiridinolin Düzeyinin Araflt r lmas Dr. nci Küçükercan, Dr. Hatice Gözayd n, Dr. Gülcan Balo lu, Dr. Asuman

Detaylı

BYazan: SEMA ERDO AN. ABD ve Avrupa Standartlar nda Fact-Jacie Akreditasyon Belgesi. Baflkent Üniversitesi nden Bir lk Daha

BYazan: SEMA ERDO AN. ABD ve Avrupa Standartlar nda Fact-Jacie Akreditasyon Belgesi. Baflkent Üniversitesi nden Bir lk Daha Baflkent Üniversitesi nden Bir lk Daha ABD ve Avrupa Standartlar nda Fact-Jacie Akreditasyon Belgesi Baflkent Üniversitesi T p Fakültesi Adana Eriflkin Kemik li i Nakil ve Hücresel Tedavi Merkezi, Türkiye

Detaylı

Vertebral Kemik İliği T2 Relaksasyon Zamanının Osteoporozda Tanı Değeri

Vertebral Kemik İliği T2 Relaksasyon Zamanının Osteoporozda Tanı Değeri Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 36 (2) 49-53, 2010 ORİJİNAL YAZI Vertebral Kemik İliği T2 Relaksasyon Zamanının Osteoporozda Tanı Değeri Gökhan GÖKALP *, Fatma ŞENTÜRK MUTLU *, Hakan CEBECİ *,

Detaylı

K 2 vitamini takviyesi postmenopozal kadınlarda kalça kemik geometrisi ve kemik gücü endekslerini geliştiriyor

K 2 vitamini takviyesi postmenopozal kadınlarda kalça kemik geometrisi ve kemik gücü endekslerini geliştiriyor K 2 vitamini takviyesi postmenopozal kadınlarda kalça kemik geometrisi ve kemik gücü endekslerini geliştiriyor M. H. J. Knapen & L. J. Schurgers & C. Vermeer Özet K vitamini kemik metabolizmasını düzenleyen

Detaylı

Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.11 De erlemelerin Gözden Geçirilmesi

Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.11 De erlemelerin Gözden Geçirilmesi K lavuz Notlar Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.11 De erlemelerin Gözden Geçirilmesi 1.0 Girifl 1.1 Bir de erlemenin gözden geçirilmesi, tarafs z bir hüküm ile bir De erleme Uzman n n çal flmas n

Detaylı

ERKEK OSTEOPOROZU Prof Dr Dilek Gogas Yavuz

ERKEK OSTEOPOROZU Prof Dr Dilek Gogas Yavuz ERKEK OSTEOPOROZU Prof Dr Dilek Gogas Yavuz Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları ABD, Endokrinoloji ve Metabolizma BD Erkeklerde Osteoporoz Erkeklerde osteoporoz olur mu?? Osteoporoz sıklığı

Detaylı

Ayşe YÜCE Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD.

Ayşe YÜCE Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD. TÜRKİYE DE TÜBERKÜLOZUN DURUMU Ayşe YÜCE Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD. DSÖ Küresel Tüberküloz Kontrolü 2010 Raporu Dünya için 3 büyük tehlikeden

Detaylı

KAPLAMA TEKNİKLERİ DERS NOTLARI

KAPLAMA TEKNİKLERİ DERS NOTLARI KAPLAMA TEKNİKLERİ DERS NOTLARI PVD Kaplama Kaplama yöntemleri kaplama malzemesinin bulunduğu fiziksel durum göz önüne alındığında; katı halden yapılan kaplamalar, çözeltiden yapılan kaplamalar, sıvı ya

Detaylı

Multipl Myeloma da PET/BT. Dr. N. Özlem Küçük Ankara Üniv. Tıp Fak. Nükleer Tıp ABD

Multipl Myeloma da PET/BT. Dr. N. Özlem Küçük Ankara Üniv. Tıp Fak. Nükleer Tıp ABD Multipl Myeloma da PET/BT Dr. N. Özlem Küçük Ankara Üniv. Tıp Fak. Nükleer Tıp ABD İskelet sisteminin en sık görülen primer neoplazmı Radyolojik olarak iskelette çok sayıda destrüktif lezyon ve yaygın

Detaylı

Sigara Kullan m ve Kemik Mineral Yo unlu u liflkisi. Relation Between Smoking and Bone Mineral Density

Sigara Kullan m ve Kemik Mineral Yo unlu u liflkisi. Relation Between Smoking and Bone Mineral Density Osteoporoz Dünyas ndan (2005) 11 (1): 22-26 Osteoporoz Dünyasından Sigara Kullan m ve Kemik Mineral Yo unlu u liflkisi Relation Between Smoking and Bone Mineral Density Alper Baflaran*, Gül Fidan Sar bay**,

Detaylı

KAFE N VE KEM K M NERAL YO UNLU U L fik S

KAFE N VE KEM K M NERAL YO UNLU U L fik S Türk Geriatri Dergisi 2005; 8 (2): 61-68 Turkish Journal of Geriatrics Alper BAfiARAN Gül Fidan SARIBAY Sabire AKIN Feza KORKUSUZ ARAfiTIRMA-RESEARCH KAFE N VE KEM K M NERAL YO UNLU U L fik S RELATION

Detaylı

OSTEOPOROZ ÜN TEM ZDE OLGULARIN ÖZELL KLER

OSTEOPOROZ ÜN TEM ZDE OLGULARIN ÖZELL KLER Türk Geriatri Dergisi 7 (2): 84-88, 2004 Turkish Journal of Geriatrics Dr. Gülten ERK N Dr. Meltem AKINB NGÖL Dr. Eylem D DERA GÜLÞEN Dr. Canan AYBAY Dr. Sumru ÖZEL ARAÞTIRMA-RESEARCH OSTEOPOROZ ÜN TEM

Detaylı

Fibromiyalji Hastalar nda Kemik Mineral Yo unlu u ile Serum D Vitamini Düzeyinin A r ve Yaflam Kalitesi Üzerine Etkisi

Fibromiyalji Hastalar nda Kemik Mineral Yo unlu u ile Serum D Vitamini Düzeyinin A r ve Yaflam Kalitesi Üzerine Etkisi Orijinal Araflt rma / Original Investigation 53 Fibromiyalji Hastalar nda Kemik Mineral Yo unlu u ile Serum D Vitamini Düzeyinin A r ve Yaflam Kalitesi Üzerine Etkisi The Effects of Bone Mineral Density

Detaylı

Burcu YANIK MD*, Duygu GELER MD**, Haydar GÖK MD**, Peyman YALÇIN MD**

Burcu YANIK MD*, Duygu GELER MD**, Haydar GÖK MD**, Peyman YALÇIN MD** Fiziksel T p 2005; 8(1): 7-11 F Z KSEL TIP OSTEOPOROZ POL KL N NE BAfiVURAN HASTALARDA SERUM D V TAM N DÜZEYLER SERUM VITAMIN D LEVELS IN PATIENTS APPEALED TO OSTEOPOROSIS OUTPATIENT CLINIC Burcu YANIK

Detaylı

6. SINIF MATEMAT K DERS ÜN TELEND R LM fi YILLIK PLAN

6. SINIF MATEMAT K DERS ÜN TELEND R LM fi YILLIK PLAN GEOMETR Geometrik Cisimler Uzunluklar Ölçme 6. SINIF MATEMAT K DERS ÜN TELEND R LM fi YILLIK PLAN 1. Prizmalar n temel elemanlar n belirler. Tabanlar n n karfl l kl köflelerini birlefltiren ayr tlar tabanlara

Detaylı

İÇİNDEKİLER. 1 Projenin Amacı... 1. 2 Giriş... 1. 3 Yöntem... 1. 4 Sonuçlar ve Tartışma... 6. 5 Kaynakça... 7

İÇİNDEKİLER. 1 Projenin Amacı... 1. 2 Giriş... 1. 3 Yöntem... 1. 4 Sonuçlar ve Tartışma... 6. 5 Kaynakça... 7 İÇİNDEKİLER 1 Projenin Amacı... 1 2 Giriş... 1 3 Yöntem... 1 4 Sonuçlar ve Tartışma... 6 5 Kaynakça... 7 FARKLI ORTAMLARDA HANGİ RENK IŞIĞIN DAHA FAZLA SOĞURULDUĞUNUN ARAŞTIRILMASI Projenin Amacı : Atmosfer

Detaylı

KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ

KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Hasta Rehberi Say 6 KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Orta kolayl kta okunabilir rehber Konjenital Adrenal Hiperplazi - Say 6 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading Üniversitesi, Sa l k Bilimleri

Detaylı

Araflt rma modelinin oluflturulmas. Veri toplama

Araflt rma modelinin oluflturulmas. Veri toplama 21 G R fi Araflt rman n amac na ba l olarak araflt rmac ayr ayr nicel veya nitel yöntemi kullanabilece i gibi her iki yöntemi bir arada kullanarak da araflt rmas n planlar. Her iki yöntemin planlama aflamas

Detaylı

OSTEOPOROZUN TANIMI, SINIFLAMASI VE EP DEM YOLOJ S

OSTEOPOROZUN TANIMI, SINIFLAMASI VE EP DEM YOLOJ S Eğitimi Etkinlikleri.Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Osteoporoz Sempozyumu 26 fiubat 1999, stanbul, s. 9-15 Sürekli Tıp İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Komisyonu

Detaylı

ARAŞTIRMA. 3 Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon A.B

ARAŞTIRMA. 3 Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon A.B Geriatri 5 (2): 59-63, 2002 Turkish Journal of Geriatrics ARAŞTIRMA BİR ÜNİVERSİTE HASTANESİ FİZİKSEL TIP ve REHABİLİTASYON Dr. Coşkun BAKAR 1 Dr. Seçil ÖZKAN 1 Dr. Işıl MARAL 1 Dr. Gülçin Kaymak KARATAŞ

Detaylı

OSTEOPOROZ Düşük Kemik Yoğunluğu (Kemik Erimesi)

OSTEOPOROZ Düşük Kemik Yoğunluğu (Kemik Erimesi) TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ OSTEOPOROZ Düşük Kemik Yoğunluğu (Kemik Erimesi) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ OSTEOPOROZ NEDİR? Bu hastalık, kemik miktarında-yoğunluğunda

Detaylı

nmeli Hastalarda Kemik Mineral Yo unlu u Bone Mineral Density in Stroke Patients

nmeli Hastalarda Kemik Mineral Yo unlu u Bone Mineral Density in Stroke Patients Osteoporoz Dünyas ndan (2005) 11 (1): 22-26 Osteoporoz Dünyasından nmeli Hastalarda Kemik Mineral Yo unlu u Bone Mineral Density in Stroke Patients Nilüfer Balc *, Nehir Samanc *, Ümit Dündar*, Ak n Y

Detaylı

KORELASYON VE REGRESYON ANALİZİ

KORELASYON VE REGRESYON ANALİZİ KORELASON VE REGRESON ANALİZİ rd. Doç. Dr. S. Kenan KÖSE İki ya da daha çok değişken arasında ilişki olup olmadığını, ilişki varsa yönünü ve gücünü inceleyen korelasyon analizi ile değişkenlerden birisi

Detaylı

ACOG DİYOR Kİ; DOĞUM TARİHİ TAHMİN METODU. Özeti Yapan: Dr. Esra Esim Büyükbayrak ÖZET

ACOG DİYOR Kİ; DOĞUM TARİHİ TAHMİN METODU. Özeti Yapan: Dr. Esra Esim Büyükbayrak ÖZET ACOG DİYOR Kİ; DOĞUM TARİHİ TAHMİN METODU Özeti Yapan: Dr. Esra Esim Büyükbayrak ÖZET Gebeliğin doğru tarihlendirilmesi sonuçları iyileştirmek açısından oldukça önemlidir ve ayrıca halk sağlığı ve araştırmalar

Detaylı

Uluslararas De erleme K lavuz Notu No. 13 Mülklerin Vergilendirilmesi için Toplu De erleme

Uluslararas De erleme K lavuz Notu No. 13 Mülklerin Vergilendirilmesi için Toplu De erleme Uluslararas De erleme K lavuz Notu No. 13 Mülklerin Vergilendirilmesi için Toplu De erleme 1.0. Girifl 1.1. Bu K lavuz Notunun amac ; Uluslararas De erleme Standartlar Komitesine (UDSK) üye tüm ülkelerde,

Detaylı

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir.

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENFOMA LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENF SİSTEMİ NEDİR? Lenf sistemi vücuttaki akkan dolaşım sistemidir. Lenf yolu damarlarındaki bağışıklık hücreleri,

Detaylı

GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL

GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL Hasta Rehberi Say 7 GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL Orta kolayl kta okunabilir rehber Genç Yetiflkinlerde Büyüme Hormonu Eksikli i - Say 7 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading

Detaylı

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uygulama Önerileri 59 Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uluslararas ç Denetim Meslekî Uygulama Standartlar ndan Standart 1110 un Yorumu lgili Standart 1110 Kurum çi Ba

Detaylı

ÜN TE KES RLERDEN ALANLARA. Kesirleri Tan yal m. Basit Kesirler

ÜN TE KES RLERDEN ALANLARA. Kesirleri Tan yal m. Basit Kesirler . ÜN TE KES RLERDEN ALANLARA. Kesirleri Tan yal m Basit Kesirler. Afla daki flekillerde boyal k s mlar gösteren kesirleri örnekteki gibi yaz n z. tane............. Afla daki flekillerin belirtilen kesir

Detaylı

Hastane nfeksiyonlar n n Sürveyans ve Amerika Ulusal Nozokomiyal nfeksiyon Sürveyans Sistemi: II

Hastane nfeksiyonlar n n Sürveyans ve Amerika Ulusal Nozokomiyal nfeksiyon Sürveyans Sistemi: II Hastane nfeksiyonlar Dergisi 2002; 6: 107-124 Hastane İnfeksiyonları Amerika Ulusal Nozokomiyal nfeksiyon Sürveyans Sistemi: II [National Nosocomial Infection Surveillance System (NNIS)] Dr. Gül Ruhsar

Detaylı

Çalışma - Araştırma / Original Article

Çalışma - Araştırma / Original Article Eklem Hastalıkları ve Cerrahisi Joint Diseases and Related Surgery Çalışma - Araştırma / Original Article Eklem Hastalık Cerrahisi 2012;23(2):62-67 Kastamonu da yaşayan Türk kadınlarında kemik mineral

Detaylı

ÜN TE II L M T. Limit Sa dan ve Soldan Limit Özel Fonksiyonlarda Limit Limit Teoremleri Belirsizlik Durumlar Örnekler

ÜN TE II L M T. Limit Sa dan ve Soldan Limit Özel Fonksiyonlarda Limit Limit Teoremleri Belirsizlik Durumlar Örnekler ÜN TE II L M T Limit Sa dan ve Soldan Limit Özel Fonksiyonlarda Limit Limit Teoremleri Belirsizlik Durumlar Örnekler MATEMAT K 5 BU BÖLÜM NELER AMAÇLIYOR? Bu bölümü çal flt n zda (bitirdi inizde), *Bir

Detaylı

ÜN TE V SOSYAL TUR ZM

ÜN TE V SOSYAL TUR ZM ÜN TE V SOSYAL TUR ZM Bu ünitede turizmin çeflitlerinden biri olan sosyal turizmi daha ayr nt l bir flekilde ö renip, ülkemizdeki sosyal turizmin geliflimi hakk nda bilgiler edinece iz. Ç NDEK LER A. S

Detaylı

MATEMAT K. Hacmi Ölçme

MATEMAT K. Hacmi Ölçme Hacmi Ölçme MATEMAT K HACM ÖLÇME Yandaki yap n n hacmini birim küp cinsinden bulal m. Yap 5 s radan oluflmufltur. Her s ras nda 3 x 2 = 6 birim küp vard r. 5 s rada; 5 x 6 = 30 birim küp olur. Bu yap n

Detaylı

ANADOLU SAĞLIK MESLEK LİSESİ RADYOLOJİ ALANI RADYOLOJİ TEKNİSYENLİĞİ DALI BECERİ EĞİTİMİ DEĞERLENDİRME FORMU

ANADOLU SAĞLIK MESLEK LİSESİ RADYOLOJİ ALANI RADYOLOJİ TEKNİSYENLİĞİ DALI BECERİ EĞİTİMİ DEĞERLENDİRME FORMU DERSİN ADI : İŞLETMELERDE RADYOLOJİK ANATOMİ-1 BECERİ EĞİTİMİ Sınıfı 11 Öğrenci Grubu ÖĞRENCİLERİN ADI SOYADI Beceri eğitimine ilgi ve çabası 5 Radyolojik Anatomi ve kontrast maddeler bilgisi Baş, gövde,

Detaylı

İş Sağlığı İş Sağlığı nedir? Çağdaş İş Sağlığı anlayışı nedir?

İş Sağlığı İş Sağlığı nedir?    Çağdaş İş Sağlığı anlayışı nedir? İş Sağlığı İş sağlığı denilince, üretimi ve işyerini içine alan bir kavram düşünülmelidir. İşyerinde sağlıklı bir çalışma ortamı yoksa işçilerin sağlığından söz edilemez. İş Sağlığı nedir? Bütün çalışanların

Detaylı

Birinci trimester ultrasonografisinde cinsiyet tayini do ruluk yüzdesi

Birinci trimester ultrasonografisinde cinsiyet tayini do ruluk yüzdesi Klinik Araflt rma Perinatoloji Dergisi 2014;22(2):74-78 Perinatal Journal 2014;22(2):74-78 künyeli yaz n n Türkçe sürümüdür. Birinci trimester ultrasonografisinde cinsiyet tayini do ruluk yüzdesi Rahime

Detaylı

Uzm.Dr., Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi, İç Hastalıkları Kliniği, İstanbul, Türkiye

Uzm.Dr., Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi, İç Hastalıkları Kliniği, İstanbul, Türkiye Smyrna Tıp Dergisi 13 Smyrna Tıp Dergisi Araştırma Makalesi Postmenopozal Kadınlardan Hipertansif Olanlar ile Normotansif Olanlar Arasındaki Kemik Mineral Yoğunluğu Bone Mineral Density between Hypertensive

Detaylı