YAŞLILIK ve VĐTAMĐN B12

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "YAŞLILIK ve VĐTAMĐN B12"

Transkript

1 YAŞLILIK ve VĐTAMĐN B12

2 Yaşlanma; Organizmanın biyolojik yeterliliğini sürdüren kapasitenin ilerleyici biçimde azalmasıdır. Tıbbi ve toplumsal gelişmelerin yaşlılığın sınırını sürekli olarak yukarı çekmelerine karşın Dünya Sağlık Örgütü (WHO), 65 yaş ve üzeri bireyleri yaşlı olarak tanımlamaktadır. Yaşlılığın seyrine ve vücut fonksiyonlarında oluşan değişikliğe göre yaşlılar ; yaş arası genç yaşlılar yaş arası yaşlılar 85 yaş üzeri ileri yaşlılar olarak sınıflandırılmaktadır.

3 Bilim ve teknoloji alanındaki gelişmelere paralel olarak sağlık alanındaki gelişmeler sonucu, özellikle bebeklik döneminde sık rastlanan hastalık ve ölüm oranındaki azalma, bulaşıcı hastalıklara karşı geliştirilen korunma ve tedavi yöntemleri, çevre koşullarındaki iyileştirmeler gibi pek çok nedene bağlı olarak doğumda beklenen yaşam süresi artmaktadır.

4 21. Yüzyılın başlarında doğumda beklenen yaşam süresi (dünya ortalaması) 66 yıl iken, 2025 yılında 73 yıl olacağı tahmin edilmektedir. Bu süre 1955 yılı ortalaması olan 48 yıla göre %50 artış göstermektedir Japan 70 Years Sierra Leone Africa Asia Europe Latin America and Caribbean Northern America Source: UN Population Division, 1998 Revision

5 Total Fertilite Oranındaki Azalma Africa Europe Northern America Asia Latin America and Caribbean Source: UN, 1998

6 Dünyada 2000 yılında 60 yaş ve üzerinde Olanların sayısı 600 milyon iken 2025 yılında bu sayının 1.2 milyar, 2050 yılında ise 2 milyar olması beklenmektedir. Ülkemizde doğumda beklenen yaşam süresi ortalama 69 yıl, 65 yaş ve üzerindekilerin tüm nüfusa oranı ise, % 6 dır Yılında bu oran %10 a ulaşacaktır.

7 Gelişmekte olan ülkelerde yaşlı populasyonun % artışı gelişmiş ülkelerden çok yüksektir ve 2025 yılları arasında yaşlı populasyondaki % artış Indonesia Colombia Kenya Thailand Mexico Zimbabwe Brazil India China US Germany France UK Uruguay Sweden % Source: U.S. Bureau of the Census, 1995

8 Doğurganlık hızının azalması ve beklenen yaşam süresinin artması ile birlikte tüm dünyada yaşlı populasyonun hızla çoğalması Fiziksel ve mental bozukluklara bağlı çoğu yaralanmalar ve rahatsızlıklar Medikal müdahale gereksiniminin artması Sağlık sorunları fazla ve gittikçe artan önemli bir hedef grup.

9 Hastanedeki hastaların % 40 dan fazlası, evde bakılan hastaların % 80 i ve evinde hastabakıcısı ile kalanların % 85 i yaşlılardır. Sağlık harcamalarının %40 ı Hastaneye kabullerin %50 si (Türkiye için) Sağlık promosyonlarının en büyük hedefi, fonksiyonel kayıp ve hastalıklarla ilgili bağımlılığı minimale indirgemektir.

10 WHO, sağlıklı, bağımsız ve özürsüz bir yaşlılık için; sağlıklı beslenme, sigara, düzenli fiziksel aktivite, yaralanma ve sakatlıkların önlenmesi ve kronik hastalıkların tedavisini temel faktörler olarak belirlemişlerdir. Olumlu beslenme davranışları yaşam boyunca özellikle de ilerleyen yaşlarda yaşam kalitesini yükselten en önemli faktördür.

11 1995 White House Conference Birleşik Amerika da 65 yaş üzeri yaşlılarda yapılan bir çalışmada ~54% iki ya da daha fazla nutrisyon-ilişkili kronik hastalığı bulunduğu (e.g. CVD, HTN, diabetes) ~16% normal kilonun altında ~40% normal kilonun üstünde ~29% üç ya da daha fazla nutrient eksikliği

12 Đnsanların büyüme, gelişme ve sağlıklı olarak yaşamını sürdürebilmesi için 40 dan fazla çeşitte besin öğelerine ihtiyaç vardır. Yaşlılıkta insanların alması gereken besin öğeleri; - Proteinler - Yağlar - Karbonhidratlar - Su - Vitaminler ve Mineraller

13 Yaşlılarda Vitamin Eksikliğinin Nedenleri A. Fiziksel Etmenler ; 1. Kalori gereksinmesinin ve besin alımının azalması 2. Tat duyusunun azalması 3. Takma dişlerin uymaması. ağrı, çiğneme güçlüğü 4. Fiziksel bozukluklar ve hareketliliğin azalması 5. Çiğneme ve yutmada nörolojik bozukluklar 6. Hafıza ve dikkat bozuklukları 7. Kronik hastalıklar 8. Atrofik gastritis 9. Barsağın motilite bozukluğu,mide, karaciğer ve safra fonksiyonlarında azalma, 10. Đlaçlar B. Sosyal ve Psikolojik Etmenler : 1. Yalnız yaşama 2. Depresyon 3. Alkolizm 4. Besin satın alma, depolama, pişirme ile ilgili bilgisizlik 5. Ekonomik nedenler.

14 Vitamin ve Mineral gereksinimi genç yetişkinlerindeki ile aynıdır. Fakat bazı farklılıklarla; Vitamin A Demir Vitamin D Kalsiyum Vitamin B12 Vitamin ve Mineraller

15 Vitamin B 12 Yapısı & Kaynakları Vitamin B12 sinir hücrelerinin normal aktivitesi ve DNA replikasyonu için gerekli suda çözünen bir vitamindir. Siyanokobalamin olarakta bilinir. B12 vitamini 3 kısımdan oluşan bir moleküldür. a- Korin adı verilen 4 pirol halkasından oluşan çekirdek b- Çekirdeğe bağlı nükleotid grubu c- Çekirdekteki cobalt atomuna bağlı grup (Bu gruplar değişken olup grup tipine bağlı olarak synokobalomin, hidroksikobalamin deoksiadenozil kobalamin, metilkobalamin oluşabilmektedir. En etkilisi synokobalamin dir).

16 Vitamin B12 Yapısı & Kaynakları Vitamin B 12 mikroorganizmalar tarafından sentezlenir. Gıda kaynakları: Hayvansal ürünler (sakatat, tavuk, balık, kabuklu deniz ürünleri, yumurta, süt) Baklagiller ve köklü sebzeler vejeteryanlar için tek kaynak. Gıdadaki Vitamin B 12 proteine bağlanır.

17 Vitamin B12 Fonksiyonları Đnsanlarda, sadece iki enzimatik reaksiyon vitamin B12 ye bağımlıdır. Birincisi, homosisteinin methionine dönüşümü bu işlemdede kofaktör olarak vitamin B12 (metilkobalamin bağımlı) kullanılır. Bu reaksiyonda, vitamin B12 eksikliğinde, homosistein seviyesi artar. Đkincisi, metilmalonil CoA nın süksinil CoA ya dönüşümünü ve bu işlemde kofaktör olarak vitamin B12 (adenozilkobalamin) kullanılır. Böylece vitamin B12 eksikliğinde serum metilmalonik asit seviyesi artar.

18 Vitamin B12 Metabolizması Propionyl-CoA (C3) Dietary B12 methylmalonyl-coa (C3-2M-DC) TCII-Cbl Cbl III Homocysteine MMCoA Mutase AdoCbl MeCbl MET Synthase Succinyl-CoA Methionine

19 actieve vorm inactieve vorm: voldoende B 12 nodig! Methionin sentaz, metiltetrahidrofolat tan homosistein e metil transfer ederek methionin tetrahidrofolat oluşmasına neden olur.bu reaksiyonda kofaktör olarak metilkobalamin gereklidir. Homosisteinin methionine dönüşümünde folik asit ile birlikte görev yapar. Bu reaksiyonla oluşan tetrahidrofolat (FH4) DNA sentezi için gerekli iken, methionin ise myelin yapımının majör elemanlarındandır.

20 Vitamin B12 Fonksiyonları L-Methylmalonyl-CoA mutaz, metilmalonil CoA nın süksinil CoA ya dönüşümünü katalizler ve bu işlemde adenozilkobalamin gerektirir. Yağ asitleri ve alifatik amino asitlerin metabolizmasında önemli rol oynamakta ve B12 vitamin eksikliğinde anormal lipitler birikir, myelizasyon için gereklidir. L-methylmalonyl CoA mutase Methylmalonyl CoA Succinyl CoA

21 Vitamin B12 Fonksiyonları - Absorbsiyonu, Metabolizması, Depolanması ve Ekskresyonu 1- B12 Vitaminin metabolik yolu, hayvansal gıdalarda bulunan diyeter kobalaminin (Cbl), hayvansal proteine (P) bağlı olarak mideye girmesiyle başlar. Midede pepsin ve HCl,hayvansal proteini ayırırarak kobalamin serbest kalır. 2- Serbest kobalaminin çoğu daha sonra, parietal ve tükrük hücrelerinden salınan R-proteine bağlanır. Đntrinsik faktör de mideden salınır, fakat gastrik ve tükrük R- proteininin varlığında kobalamine bağlanması zayıftır. Duodenumda, R-proteine bağlı diyeter kobalamine, safradan sekrete edilmiş kobalamin-rprotein kompleksi katılır

22 3 -Pankreatik enzimler, safra ve diyeter-kobalamin-rprotein kompleksinin her ikisini parçalar, sonuçta kobalamin serbest kalır. 4 - Serbest kalan kobalamin intrinsik faktöre bağlanır. 5 - Kobalamin-intrinsik faktör kompleksi ileumun distal 80 cm ne kadar parçalanmadan kalır. Burada mukozal hücre reseptörlerine (kubilin) tutunur ve kobalamin, transkobalamin I,II ve III (TCI, TCII ve TCIII) olarak bilinen transport proteinlerine bağlanır. Transkobalamin II, transkobalaminlerin küçük bir fraksiyonu (yaklaşık %10-20) olmasına rağmen, bütün hücrelere kobalamin sağladığı için önemlidir.

23 6 - Transkobalamin IIkobalamin kompleksi bütün hücreler tarafından endositoz yolu ile alınır ve kobalamin serbest bırakılır. Daha sonrada kobalamin 2 koenzim formuna (metilkobalamin ve adenosilkobalamin) enzimatik olarak dönüşür. TCI = vitamin B12 nin 90% nını bağlar ve sirkülasyondaki depo forrndur. TCII = yeni absorbe edilmiş kobalamini dokuya taşır ve kobalamin alınımında önemli TCII için hücre yüzeyinde reseptörler bulunur. TCIII = kobalamini periferden karaciğere geri taşır.

24 Vitamin B12 nin koenzim formundaki kobalt, +1 değerliklidir ve cob(i)alamin olarak adlandırılır. Kobalamin molekülü +2 (cob(ii)alamin) ve +3 (cob(iii)alamin)değerlikli kobaltta içerir. Kobaltın bu formları enzim aktivitesi için önceden indirgenmelidir.(11) Vitamin B12, siyanokobalamin (CN-Cbl) olarakta adlandırılır. CN-Cbl nin metal-karbon pozisyonunda siyanid molekülü bulunur ve bu kobalt atomu +3 değerliklidir, biyolojik olarak aktif değil. Vücut tarafından kullanılabilmesi için, CN-Cbl nin uzaklaştırılması ve faz II detoksifikasyon yoluyla elimine edilmesi gerekmektedir. Memeli dokusundan glutathionylcobal-amin (GS-Cbl) nin izole edilmesinden sonra, glutatyonun (GSH) in vivo desiyanasyon fonksiyonunu gerçekleştiren bileşik olduğu düşünülmektedir. GSH, CN-Cbl nin aktivasyonunda kofaktör olarak gereklidir. GSH nun azalmış doku seviyeleriyle ilgili klinik durumlarda, vitamin B12 nin fonksiyonal eksikliği ile sonuçlanması beklenebilir. Pezacka ve arkadaşları suplementer CN-Cbl nin vitamin B12 nin koenzim formuna dönüşebilmesi için en az 4 basamağın gerekli olduğunu bildirmişlerdir. Bunlar: (i) desyanasyon; (ii) +2 ve +3 formlarının redüksiyonu; (iii) sitozolde MetCbl sentezi; (ıv) mitokondride AdeCbl sentezi.

25 . Transport protein TCII ye bağlı kobalamin, endositoz ile hücre içine girer. Lizozomal enzimler TCII yi parçalayarak kobalamin serbest kalır. Kobalamin III (CBL III), kobalaminin okside formu iken, CBL I ve CBL II indirgenmiş formudur. Mitokondride, kobalamin adenozilkobalamine dönüşür. Adenozilkobalamin metilmalonil- KoA nın süksinil KoA ya dönüşümü ile ilgili koenzimdir. Sitoplazmada kobalamin metilkobalamine dönüşür. Metilkobalamin, methionin sentaz tarafından katalizlenen reaksiyonda koenzimdir.

26 Metabolize olduktan sonra, kobalamin çoğu biyokimyasal reaksiyonlarda (DNA sentezi,homosistei nden methionin sentezi, metilmelonyl KoA dan süksinil KoA nın oluşumu) kofaktör ve koenzimdir.

27 Vitamin B12 Enterohepatik Dolaşım Vitamin B12, günde ug oranında safra ile karaciğerden ekskrete edilir. Safrada, B12 nin 2I3 si bağırsaklar tarafından reabsorbe edilir ve enterohepatik siklusa girer. Safradaki vitamin B12 nin feçes ile atılımı yaklaşık 0.4 uglgün dür. Safranın vitamin B12 absorsiyonunu artırdığı ileri sürülmesine rağmen, vitamin B12 nin enterohepatik dolaşımı IF bağımlıdır. IF yokluğunda vitamin B12 nin tamamı feçesle ekskrete edilir, yeniden dolaşımda olmak yerine. Pernisiyöz anemili kişilerde (IF tamamen olmadığından) vitamin B12 eksikliğinin gelişimi hızlıdır; diğer sebeplere bağlı vitamin B12 eksiklikleri ile karşılaştırıldığında yaklaşık 1-3 yıldır.

28 Vitamin B12 - Ekskresyonu Vitamin B12 atılımı çoğunlukla feçes aracılığıyladır. Fekal vitamin B12 kaynağı; gıda ve safradan absorbe edilmemiş vitamin B12, dökülmüş hücreler, gastrik ve intestinal sekresyonlar, intestinal bakteriler tarafından sentezlenen vitamin B12 dir. Plazma vitamin B12 seviyesi aşırı miktarda ise (vitamin B12 nin enjeksiyonundan sonrasında gibi),idrarla atılır. Vitamin B12 nin diğer atılma yolları; deri ve diğer vücut sekresyonlarıdır. Vücuttan ekskrete edilen vitamin B12 nin miktarı, total vücut depolarının %0.1 - %0.2 dir. Vitamin B12 nin ekskresyon oranı gıda girişiyle direkt orantılı olmamasına rağmen, vitamin B12 nin artan alımı karaciğer depolarının artmasıyla sonuçlanır, böylece ekskresyon artar.

29 Risk Altında Olanlar Sıkı vejetaryanlar ve bebekleri Alkolikler YAŞLILAR

30 Yaşlılarda Vitamin B12 Kaynakları Sadece hayvansal gıdalar vitamin B12 kaynağıdır. Vitamin B12 bakımından zengin gıdalar; süt ürünleri, kırmızı et, karaciğer, balık, yumurta ve kabuklu deniz ürünleri Asit ve pepsin üretiminin azaldığı atrophic gastrit yaşlılarda daha yaygın görüldüğü için, gıda-bağlı vitamin B12 absobsiyonu sağlıklı gençlerden ziyade sağlıklı yaşlılarda düşüktür. Fortifiye tahıllar, bütün yetişkin erkeklerde, total vitamin B12 alımının % 4.7 sine ve kadınlarda % 8.2 sine katkıda bulunur. 51 ve 70 Yaşındaki erkek ve kadınlarda bu oran sırasıyla % 7.8 ve % 10.3 e çıkar. 71 Yaşın üzerindekilerde ise fortifiye tahılların total vitamin alımına katkısı yaklaşık %11.5 dir. Sonuçta, fortifiye gıdaların vitamin B12 alımına katkısı yaşlılarda gençlerden daha fazla. Süt, laktovejeteryanlar için en önemli vitamin B12 kaynağıdır, çünkü B12 içeriği 0.4 ugi 100 ml (0.9 ug Icup) kadardır.

31 Hayvansal gıdalarda bulunan vitamin B12 ısıtmayla yıkılır.siyanokobalamin (fortifiye gıdalarda bulunan form), pişirme sırasında çok stabildir. 10 dakika kaynatmakla sütteki vitamin B12 içeriğinin yaklaşık % 50 azaldığını raporlamışlardır. Bu nedenle laktovejeteryanlarda vitamin B12 alımının pişirmekle önemli ölçüde azaldığından dolayı taze, pastörize sütün içilmesi tavsiye edilir. Gıdaların ısıtılması vitamin içeriğini negatif etkiler. Mikrodalga fırında ısıtma besinlerde bulunan vitamin B12 nin % kadarını parçalar.

32 Yaşlılarda Vitamin B12 Eksikliğini Etkileyen Faktörler

33

34 Yaşlılarda Vitamin B12 Eksikliğini Etkileyen Faktörler Yaşlılarda vitamin B12 eksikliğinin temel nedeni gıda-bağlı kobalamin malabsorbsiyonu ve pernisiyöz anemidir. Malabsorbsiyon yada diyeter eksikliğin neden olduğu kobalamin eksikliği nadirdir. Yapılan bir çalışmada kobalamin eksikliği olan 200 den fazla hasta takip edilmiş, buna göre ; Yaşlı hastalar arasındaki vakaların yaklaşık % 60- %70 i gıdabağlı kobalamin malabsorbsiyonu, Vakaların %15- %20 si pernisiyöz anemi olarak değerlendirilmiştir. Diyeter eksiklikle ilgili diğer nedenler % 5 den az, Malabsobsiyon % 5 den az, Herediter kobalamin metabolizma hastalığı % 1 den azdır.

35 Yaşlılarda Vitamin B12 Eksikliğini Etkileyen Faktörler Gıda kobalamin Malabsorbsiyonu Đlk kez 1995 yılında tanımlanan gıda- kobalamin malabsorbsiyon sendromu, gıda ya da intestinal transport proteinlerinden kobalamin salınmasındaki yetersizlikle karakterizedir. Gıda-bağlı kobalamin malabsorbsiyonunun primer nedeni atrofik gastrittir. Atrofik gastrit (yaşlılarda yaygın olarak); Tip B kronik atrofik gastrit Helicobacter pylori infeksiyonu ile ilgili olabilir azalmış asit-pepsin üretimininde eşlik etmesi sonucu gıda-bağlı B12 malabsorbsiyonu Hipoklorhidri intestinal bakterilerin aşırı çoğalması vitamin B12 bioyararlanımının azalması ( vitamin B12 nin bakteriler tarafından kullanılması) Normal IF sekresyonu Krystalline vitamin B12 absorsiyonu etkilenmez. Yaşlılarda, gıda kobalamin malabsorbsiyonuna neden olan diğer faktörler; antibiyotik tedavisinin neden olduğu intestinal mikrobiyal proliferasyon, H2-reseptör antagonistleri ve proton pompa inhibitörleri olan biguanid (metformin)ve antiasitlerin uzun süre kullanlması (özellikle Zollinger-Ellison sendromlu hastalarda), kronik alkolizm, operasyon yada gastrik rekonstriksiyon, parsiyal pankreatik eksokrin yetmezlik.

36 Pernisiyöz Anemi Yaşlılarda Vitamin B12 Eksikliğini Etkileyen Faktörler Pernisiyöz anemi, gastrik mukozanın, özellikle fundal mukozanın yıkımı ile karakterize otoimmun bir hastalıktır. Pernisiyöz anemi, plazma ve gastrik sekresyonlarda iki antikorun varlığı ile karakterizedir; hastaların yaklaşık % 50 sinde bulunan anti-intrinsik faktör antikoru ve anti-gastrik parietal hücre antikoru. Parietal hücre otoantikorları gastrik parietal hücrelerin kaybına neden olur. Gastrik mukozadan parietal hücrelerin progresiv yıkımı intrinsik faktör üretiminin bozulmasına neden olur. Anti-intrinsik faktör antikoru vitamin B12 - intrinsik faktör kompleksinin oluşmasını engellemek için vitamin B12 ye intrinsik faktörün bağlanma bölgesinden bağlanabilir. Böylece, pernisiyöz anemi de vitamin B12 eksikliği birkaç mekanizmayla gelişir. Aklorhidri, azalmış serum pepsinojen I konsantrasyonu, ve gastrin-sekrete eden hücrelerdeki hiperplazinin neden olduğu yüksek serum gastrin konsantrasyonu tip A gastritte görülür. Parietal hücre otoantikorlarının prevalansında yaşla birlikte artış vardır: 3. dekad da % 2.5 iken, 8.dekad da prevalans % 9.6.

37 Yaşlılarda Vitamin B12 Eksikliğini Etkileyen Faktörler Diyete Bağlı Eksiklik Kobalaminin alınım ya da nutrisyonel eksikliği, endüstrileşmiş ülkelerdeki sağlıklı yetişkinler arasında nadirdir, yaşlılarda bile % 5 den az. Diyeter eksiklik, vejeteryanlar ve yetersiz beslenen kişilerle ( yaşlılar, hapihane ve psikiatri hastaları ) sınırlıdır. Bununla birlikte, böyle çalışmalar hastaların diyet hikayesine güvene dayalı olduğundan bu çalışmaları yürütmek fazlasıyla zordur. Eğer böyle bir durum varsa bile, diyeter eksiklik hepatik rezervler tükeninceye kadar semptomatik kobalamin eksikliğiyle sonuçlanmayacaktır. Normalde 2000 günlük metabolik gereksinimi karşılayacak miktarda olan 1 mg B12 vitamini karaciğerde depolanır. Diyet ile B12 vitamini alınımının durması veya emilim mekanizmasının bozulması halinde B12 vitamini eksikliği, 5 yıl veya daha sonra ortaya çıkar.

38 Yaşlılarda Vitamin B12 Eksikliğini Etkileyen Faktörler Yaşlılarda vitamin B12 malabsorbsiyonunun sık karşılaşılmayan diğer nedenleri; pankreatik yetmezlik, terminal ileal hastalık, lenfoma,intestinal tüberküloz,diphyllobothrium latum infeksiyonu. Anestezik olan nitröz oksid, vitamini inaktive ederek (Nitröz oksid, vitamin B12 nin koenzim formlarını inaktive eder; kob(i)alamin i kob(iii)alamin ve kob(ii)alamin ün her ikisinede okside ederek. Nitröz oksid ayrıca methionin sentazın aktivitesini inhibe eder) akut vitamin B12 eksikliği klinik belirtilerini yansıtabilir, megaloblastik anemi ve sinir sistemi hasarı ile sonuçlanır. Nitröz oksidin indüklediği vitamin B12 eksikliği, postoperatif nöropati olduğu takdirde üzerinde durulmalıdır.

39 Yaşlılarda Vitamin B12 Eksikliğinin Klinik Bulguları

40 Nörolojik Bozukluklar Vitamin B12 eksikliğine bağlı nörolojik bozuklukların nasıl oluştuğu teorisi: Yaşlılarda Vitamin B12 Eksikliğinin Klinik Bulguları 1-Vitamin B 12 eksikliği, metiyoninin S- adenosilmetionine (SAM) dönüşümünde defektle sonuçlanır. SAM, myelinin yapısında yer alan fosfatidilkolin üretimi için gereklidir. 2-Vitamin B12 eksikliğinde metilmalonil-koa ( 3-karbonlu molekül) süksinil-koa ( 4-karbonlu molekül) dönüşemez ve sonuçta propionil-koa ( 3-karbonlu molekül) birikir. Normalde yağ asitleri 2-karbon ilavesiyle yapılırken, 3-karbonlu yağ asitlerinin fazlalığı, 15 ve 17- karbonlu yağ asitlerinin fazla miktarda üretilmesine neden olur. Bu da sinir uçlarının birleşmesini takiben sinir fonksiyonlarının değişmesiyle sonuçlanır. 3-Farklı hormon-benzeri moleküller (sitokinler,tümor nekroz faktör ve epidermal growth faktör) sinirlerde hasara neden olur.

41 Nörolojik Bozukluklar Yaşlılarda Vitamin B12 Eksikliğinin Klinik Bulguları Nörolojik komplikasyonlar, vitamin B12 eksikliği olan kişilerin % 75- % 90 nında bulunur. Nörolojik semptomları bulunan hastaların % 25- % 33 ünde tek klinik bulgu nöropatidir. Vitamin B12 eksikliğine bağlı nörolojik bulguların bulunmasıyla aneminin derecesi arasında ters ilişki vardır, ciddi anemisi olanlarda nörolojik belirtilerin ya hiç olmadığı yada çok az olduğu gösterilmiştir. Myelopati tek başına vakaların %12 sinde mevcut iken, kombine myelopati ve nöropati vakaların %41 inde mevcuttur. Bilateral serebral disfonksiyon, nörolojik semptomlu hastaların % 8.1 inde bulunur. Kognitiv sendromlar (demeans, hallüsinasyon, psikoz, paranoya, depresyon, şiddete meyil, kişilik değişiklikleri) sık değildir, fakat bu semptomların muhtemel nedeni vitamin B12 eksikliği olarak kabul edilir. Vakaların % 0.5 inde, görme bozukluğu vardır, bu optik atrofi ve retrobulbar nörit yada pseudomotor serebri ile ilgilidir. Vitamin B12 eksikliğine bağlı nörolojik komplikasyonların tedaviyi takiben reverzibl olması yada olmaması semptomların süresine bağlıdır.

42 Hematolojik Bozukluklar Yaşlılarda Vitamin B12 Eksikliğinin Klinik Bulguları Vitamin B12(metilkobalamin formu), DNA yapımında gerekli folat formunu üretir. Vitamin B12 yokluğunda folatın bu formu tükenir (metil-folat trap olarakta bilinir) ve DNA üretimi yavaşlar. RNA sadece hemoglobin üretiminde gereklidir. RNA, DNA gibi timidine ihtiyaç duymaz. Yetersiz folat alımında DNA üretimi azalacak bu eritrositlerin üretimini azaltacaktır. Aynı zamanda RNA ya bağlı olduğu için hemoglobin üretimi normal orandadır. Bu makrositlerin oluşmasına neden olur. Bu makrositlerin yeterince birikmesi megaloblastik anemi ile sonuçlanır. Eğer DNA üretimi için ekstra diyeter folat kullanılırsa, makrositik anemi önlenebilir. Bu; fazla folat alımının, B12 eksikliğini nasıl maskelediğini açıklar.

43 Yaşlılarda Vitamin B12 Eksikliğinin Klinik Bulguları Hematolojik Bozukluklar Megaloblastik anemi vitamin B12 eksikliğinin klasik bulgusudur.fakat yeni çalışmalarda vitamin B12 eksikliği olan kişilerde, anemi ve makrositoz bulgusunun çoğu kez olmadığı bildirilmiştir. Vitamin B12 eksikliğine bağlı hematolojik bulguları, folat eksikliğine bağlı hematolojik bulgulardan ayırmak zordur. Bunlar ; deride solukluk, derece derece başlayan anemini diğer semptomlardır. Kanda, oval makrositoz ve diğer anormal şekilli kırmızı hücreler bulunur. Tipik olarak, folat eksikliğindeki gibi, polimorfonükleer lökositlerde hipersegmentasyon oluşumu makrositozun ortaya çıkmasından öncedir. Kemik iliği hücreleri etkilendiğinden nötropeni ve trombositopeni görülebilir. Vitamin B12 eksikliğine bağlı komplikasyonlar, vitamin B12 ile tedaviyle tamamen düzelir.

44 Yaşlılarda Vitamin B12 Eksikliğinin Klinik Bulguları Gastrointestinal Bozukluklar Gastrointestinal semptomlar vakaların % 26 sında görülür. Semptomlar; dilde kızarık, stomatit, mukozal ülserasyon, iştah kaybı, gaz, konstipasyon yada diyare. Đştah kaybı, aşırı gaz ve diyare gastrik hastalıklar nedeniyledir. Gastrointestinal semptomlar, makrositoz ve semptomatik anemi olmadan da ortaya çıkabilir.

45 Vitamin B12 Eksikliğinin Tanısı

46 Direkt Testler - Serum ve Plazma Vitamin B12 Seviyesi Serum ve plazma vitamin B12 konsantrasyonu, vitamin B12 alınımını ve vücut depolarını gösterir. Yetişkinler için alt limit yaklaşık pmol l L ( pg l ml) dir. Bununla birlikte, B12 eksikliği tanısı için serum vitamin B12 seviyesinin düşmesi beklenirse, bazı vakalarda tanı gecikebilir, çünkü serum seviyeleri vitamin B12 doku depoları harcanarak muhafaza edilir. Vitamin B12 miktarının kantitatif olarak belirlenmesinde kullanilan direkt testler arasında yarışmalı protein bağlayıcı ( competitive protein binding -CPB) ve immunometrik yöntemler yer alır. Vitamin 12 Eksikliğinin Tanısı

47 Vitamin 12 Eksikliğinin Tanısı Direkt Testler - Yarışmalı protein bağlayıcı (CPB) yöntem Vitamin B12 ve folik asidin CPB yöntemleri kullanılarak ölçümü için ticari kitler bulunmaktadır. Bir çok yöntemde aynı reaksiyon tüpü içinde her iki parametrenin ölçümü birlikte yapılır. Đnsana ait olmayan IF ve B-laktoglobulin sırası ile vitamin B12 ve folik asit için bağlayıcı olarak kullanılır. CPB yöntemleri ile sadece metabolik olarak aktif olan vitamin B12 yi ölçmek ileri derecede saflaştırılmış IF veya kobinamid (vitamin B12 analoğu) IF e eklenmelidir. Kobinamid eklenmesi örnekte bulunabilecek olan vitamin B12 analoğlarının veya hazırlanan IF yapısında yer alabilecek diğer bağlayıcıların yönteme etkisini kaldırır.

48 Vitamin 12 Eksikliğinin Tanısı Direkt Testler - Đmmunometrik Yöntem ; Đmmunometrik yöntemlerin bir çoğu manyetik partiküller veya bağlayıcı boncuklar üzerine immobilize edilmiş katı-faz ile ayırım prensibine dayanır. Folat l vitamin B12 nin birlikte ölçümünde 57 Co (B12 için) ve 125 I (folat için) enerji düzeyleri arasındaki farkı belirleyen sıvı gamma-sintilasyon sayıcılarından yararlanılır. Konsatrasyonları bilinen folat ve vitamin B12 kalibratörleri kullanılarak çift doz-yanıt eğrileri oluşturulur. Çalışılan örneklerde bulunan folat ve vitamin B12 konsantrasyonları kalibrasyon eğrilerinden belirlenir

49 Đndirekt Testler - Hemalolojik Durumun Đndikatörleri Vitamin B12 eksikliğinin klinik bulgusu, megaloblastik aneminin tanısında en basit yol hematolojik belirteçlerdir. Hemoglobin, hematokrit, eritrosit sayımı ve mean korpuskuler volüm kullanılan başlıca testlerdir. Fakat eritrositlerin ömrü 120 gün olduğu için bu belirteçlerin yanıt zamanı uzun zaman alır. Bu nedenle, bu belirteçler erken dönem vitamin B12 eksikliğinin tanısında yeterli değildir. Hipersegmente nötrofiller, makrositoz gelişmeden önce görülür. Retikülosit sayımı, teröpatik vitamin B12 kullanımında hematolojik yanıtın değerlendirilmesinde kullanılır. Retikülosit sayısı, vitamin B12 verildikten 48 h içinde belirgin olarak artar. Vitamin 12 Eksikliğinin Tanısı

50 Serum Metilmalonik Asit Vitamin B12 EksikliğininTanısı Metilmalonik asit gaz kromotografisi-kütle spektrofotometresinde ölçülür. Bu test, düşük serum vitamin B12 konsantrasyonlu kişilerin dokularındaki vitamin B12 eksikliğinin kanıtlanması için kullanılır. Metilmalonik asit değerleri yaşlılıkta artma eğilimindedir, bu yetersiz vitamin B12 durumunu gösterir. Yüksek metilmalonik asit seviyeleri metabolik değişikliklere neden olur,metabolik değişiklikler vitamin B12 eksikliğine özgüdür. Bu yüzden, serum metilmalonik asit konsantrasyonu, vitamin B12 durumunun indikatörü olarak tercih edilir. Üriner metilmalonik asit ekskresyonu vitamin B12 eksikliğinin diğer indikatörüdür, fakat bu ölçüm serum ölçümü ile karşılaştırıldığında hantaldır. Eğer 24 saatlik idrar yerine random idrar örneği kullanılırsa, idrar metilmalonik asit, serum kreatinin konsantrasyonuna göre yorumlanır.ayrıca, idrar metilmalonik asit gıda alımındanda etkilenir, gıda alımı sınırlandırılmalıdır.(4) Methylmalonyl CoA Succinyl CoA

51 Vitamin B12 EksikliğininTanısı Serum Homosistein Konsantrasyonu Vitamin B12 eksikliği olan kişilerde hücreler homosisteini metionine normal Methionine synthetase hızda metabolize edemediği için plasma homosistein düzeyi artar.(2) Homosistein Serum homosistein seviyesi, plasma folat seviyesiyle, daha az olarak da vitaminb12 ve B6 ile ters ilişkilidir. Folate, B12, B6 Hiperhomosisteinemide renal yetmezlik ya da hipovolemi de görüldüğü için, serum kreatinin test yorumu için Atherosclerosis kullanılır. Serum homosistein konsantrasyonu vitamin B12 eksikliğinde spesifik değildir, bu yüzden vitamin B12 durumunun değerlendirilmesinde homosisteinin kullanımı sınırlıdır. Methionin

52 Vitamin B12 EksikliğininTanısı Holotranskobalamin II Plasma vitamin B12 bağlayan 3 protein arasında, TC II vitamin B12 nin hücre içine reseptör aracılı alımından sorumludur. TC II karaciğerden sentez edilir ve plasma vitamin B12 nin küçük bir fraksiyonuna bağlanarak ( %7 - %20 ), transkobalaminvitamin B12 kompleksini oluşturur. Bu fraksiyon, holotranskobalamin II olarakta adlandırılır ve vitamin B12 durumunun en iyi göstergesidir. Bu ölçüm vitamin B12 eksikliğinin erken dönem tesbitinde tarama amacıyla kullanılır.

53 Vitamin B12 EksikliğininTanısı Vitamin B12 Emilim (Schilling) Testi Vitamin B12 eksikliğinin nedenlerinin (pernisiyöz anemi veya emilim bozukluğu ) belirlenmesinde Schilling testi yararlıdır. Oral yolla verilen 57 Co veya 58 Co-işaretli vitamin B12 nin emilime uğrayan bölümü feçes, idrar veya serumdaki radyoaktivite ölçülerek veya Dışarıdan karaciğerin taranması ile belirlenir. Genellikle bir gecelik açlık sonrasında 0.5 ug radyoaktif Co işaretli vitamin B12 verildikten sonra toplanan 24 saatlik idrarda radyoaktivite ölçümü yapılır. Hastaya aynı zamanda IM olarak 1000 ug işaretsiz vitamin B12 doyurucu dozda verilerek absorbe edilen vitamin B12 nin idrarla atılımı sağlanır. Normal kişilerde uygulanan dozun %8 kadarı veya daha fazlası idrarla atılırken, pernisiyöz anemide %7 den (sıklıkla %3 veya bazı durumlarda hiç atılım olmaz) daha düşük atılım vardır.

54 Vitamin B12 EksikliğininTanısı Vitamin B12 Emilim (Schilling) Testi IF eksikliğinin doğrulanmasında ilk Schilling testi uygulamasından 1 veya 2 gün sonra vitamin B12 ile IF verilmekte ve doyurucu doz tekrarlanmaktadır. Gastrik IF salgılanmasında eksiklik olduğunda ağız yolu ile oral IF ve vitamin B12 verilmesinden sonra bağırsaklardan vitamin B12 emilimi artmakta ve uygulanan dozun %8 kadarı veya fazlası idrarla atılmaktadır.

55 Vitamin B12 EksikliğininTanısı IF Bloke Edici Antikorlar ile Testler Diğer hastalarda nadiren görülen IFbloke edici antikorlar pernisiyöz anemili hastaların yaklaşık % 50 kadarının serumlarında bulunur. Bu antikorların serumda bulunması pernisiyöz aneminin kanıtlanmasında önem taşır. Bununla birlikte, negatif sonuçlar pernisiyöz anemiyi dışlamaz. Serumda IF-bloke edici antikorların belirlenmesinde kullanılan ticari kitler bulunmaktadır.

56 Diğer Metabolitler Vitamin B12 EksikliğininTanısı Histidinin oral yüklemesinden sonra idrarda formiminoglutamik asit ekskresyonu ve propionat ve 2- metilsitratın serum konsantrasyonları azalmış vitamin B12 durumunu gösterir. Formiminoglutamik asit ekskresyonu folat eksikliğinde de arttığından, bu testin vitamin B12 eksikliğinin tanısında spesifitesi azdır. Propionatın (metilmalonatın metabolik prokürsörü) ve 2- metilsitratın serum konsantrasyonları, vitamin B12 eksikliğinde artar. Buna rağmen, vitamin B12 eksikliğinin tanısında propionat veya 2-metilsitratın ölçümünün metilmalonik asit ölçümüne avantajı yoktur.

57

58

59 Yaşlılarda Vitamin B12 Eksikliğinin Önlenmesi

60 Yaşlılarda Vitamin B12 Eksikliğinin Önlenmesi Food and Nutrition Board, bütün yaşlardaki yetişkinler için tavsiye edilen günlük vitamin B12 alımını 2.0 ug dan 2.4ug a çıkartmıştır Folik asitle kuvvetlendirilmiş gıdaların yaşlılar arasında tüketimi, tanısı konmamış vitamin B12 eksikliğinin gelişmesinde artan risk olacaktır.çünkü diyeter folatın yüksek seviyeleri vitamin B12 eksikliğine bağlı hematolojik belirtileri örter ve bu durum nörolojik belirti ve semptomların ağır progresyonuyla sonuçlanır. Yaşlıların vitamin B12 içeren fortifiye gıdaları velveya vitamin desteği almalarını tavsiye edilmektedir. Yaşlı kişiler arasında vitamin B12 nin erken dönemde tesbiti için periyodik taramaların yapılması tavsiye edilmektedir. Bu amaçla serum metilmalonat velveya holotranskobalamin II kullanılır

Folik asit(vitamin-b9)

Folik asit(vitamin-b9) Folik asit(vitamin-b9) Emilimi metabolizması ve fonksiyonları Emilimi,metabolizması,fonksiyonları Homosistein metabolizması Eksikliğinde trombotik ve artriel hastalıklar Emilim için folik asit besinlerde

Detaylı

B12(KOBALAMĐN) B12 ye bağımlı iki önemli enzim vardır.

B12(KOBALAMĐN) B12 ye bağımlı iki önemli enzim vardır. B12(KBALAMĐ) BİYKİMYASAL FKSİYLARI B12 VİTAMİİ EKSİKLİĞİ BESLEME VE B12 BU KUDA ÇIKA S YAYILARDA 5 örnek azırlayan: Salih GÜLBEZER Vitamin B12 korrin halkasına sahiptir ve merkezinde bir kobalt iyonu bulunur.

Detaylı

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu. Yaşlı Bakım-Ebelik. YB 205 Beslenme İkeleri

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu. Yaşlı Bakım-Ebelik. YB 205 Beslenme İkeleri Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Yaşlı Bakım-Ebelik YB 205 Beslenme İkeleri Uzm. Dyt. Emine Ömerağa emine.omeraga@neu.edu.tr YAŞLANMA Amerika da yaşlı bireyler eskiye göre

Detaylı

Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma. Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu

Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma. Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu Travma ve cerrahiye ilk yanıt Total vücut enerji harcaması artar Üriner nitrojen atılımı azalır Hastanın ilk resüsitasyonundan sonra Artmış

Detaylı

ĐÇERĐK. Vitamin B6 Formları. LOGO www.themegallery.com. Tarihsel Bakış. Yapısal Formüller. 4 Piridoksin Piridoksal Piridoksamin Piridoksal-fosfat

ĐÇERĐK. Vitamin B6 Formları. LOGO www.themegallery.com. Tarihsel Bakış. Yapısal Formüller. 4 Piridoksin Piridoksal Piridoksamin Piridoksal-fosfat LOGO ĐÇERĐK Tarihsel Bakış B6 Vitamininin Genel Özellikleri Kimyasal Ve Biyolojik Fonksiyonları Biyokimyasal Fonksiyonları YRD. DOÇ. DR. BEKİR ÇÖL SUNAN: DUYGU BAHÇE Emilim, Transport ve Metabolizma İmmün

Detaylı

ERİTROSİTLER ANEMİ, POLİSİTEMİ

ERİTROSİTLER ANEMİ, POLİSİTEMİ ERİTROSİTLER ANEMİ, POLİSİTEMİ 2009-2010,Dr.Naciye İşbil Büyükcoşkun Dersin amacı Eritrositlerin yapısal özellikleri Fonksiyonları Eritrosit yapımı ve gerekli maddeler Demir metabolizması Hemoliz Eritrosit

Detaylı

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri Kansızlık (anemi) kandaki hemoglobin miktarının yaş ve cinsiyete göre kabul edilen değerlerin altında olmasıdır. Bu değerler erişkin erkeklerde 13.5 g/dl, kadınlarda 12 g/dl nin altı kabul edilir. Kansızlığın

Detaylı

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst.

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst. Yemlerde Amino asitler ve B Grubu Vitaminlerinin Önemi ve Test Metotları Süreyya ÖZCAN Besin Öğeleri Canlının yaşamını devam ettirmesi için gerekli olan kimyasal element veya bileşiklerdir. Hücrelerin

Detaylı

Yemlerde Amino asitler ve B Grubu Vitaminlerinin Önemi ve Test Metotları. Süreyya ÖZCAN

Yemlerde Amino asitler ve B Grubu Vitaminlerinin Önemi ve Test Metotları. Süreyya ÖZCAN Yemlerde Amino asitler ve B Grubu Vitaminlerinin Önemi ve Test Metotları Süreyya ÖZCAN Besin Öğeleri Canlının yaşamını devam ettirmesi için gerekli olan kimyasal element veya bileşiklerdir. Hücrelerin

Detaylı

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Yaşlı Bakım-Ebelik 2. Ders YB 205 Beslenme İkeleri 2015 Uzm. Dyt. Emine Ömerağa emine.omeraga@neu.edu.tr BESLENME Dünya Sağlık Örgütü (WHO-DSÖ)

Detaylı

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur..

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. 1 BESLENME BİLİMİ 2 Yaşamımız süresince yaklaşık 60 ton besin tüketiyoruz. Besinler sağlığımız ve canlılığımızın devamını sağlar. Sağlıklı bir

Detaylı

Amino Asit Metabolizması Bozuklukları. Yrd. Doç. Dr. Bekir Engin Eser Zirve Üniversitesi EBN Tıp Fakültesi Tıbbi Biyokimya ABD

Amino Asit Metabolizması Bozuklukları. Yrd. Doç. Dr. Bekir Engin Eser Zirve Üniversitesi EBN Tıp Fakültesi Tıbbi Biyokimya ABD Amino Asit Metabolizması Bozuklukları Yrd. Doç. Dr. Bekir Engin Eser Zirve Üniversitesi EBN Tıp Fakültesi Tıbbi Biyokimya ABD Amino Asit Metabolizması Bozuklukları Genelde hepsi kalıtsal ve otozomal resesifir

Detaylı

Kilo verme niyetiyle diyet tedavisinin uygulanamayacağı durumlar nelerdir? -Hamilelik. -Emziklik. -Zeka geriliği. -Ağır psikolojik bozukluklar

Kilo verme niyetiyle diyet tedavisinin uygulanamayacağı durumlar nelerdir? -Hamilelik. -Emziklik. -Zeka geriliği. -Ağır psikolojik bozukluklar Diyet denilince aklımıza aç kalmak gelir. Bu nedenle biz buna ''sağlıklı beslenme programı'' diyoruz. Aç kalmadan ve bütün besin öğelerinden dengeli biçimde alarak zayıflamayı ve bu kiloda kalmayı amaçlıyoruz.

Detaylı

BESLENME İLKELERİ BESLEME, BESİN ÖĞESİ VE SAĞLIK

BESLENME İLKELERİ BESLEME, BESİN ÖĞESİ VE SAĞLIK BESLENME İLKELERİ BESLEME, BESİN ÖĞESİ VE SAĞLIK Beslenme İle İlgili Temel Kavramlar Beslenme: İnsanın büyümesi, gelişmesi, sağlıklı ve üretken olarak uzun süre yaşaması, Yaşam kalitesini artırması için

Detaylı

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX!

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX! Özel Formülasyon DAHA İYİ Yumurta Verimi Kabuk Kalitesi Yemden Yararlanma Karaciğer Sağlığı Bağırsak Sağlığı Bağışıklık Karlılık DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX!

Detaylı

MERSİN BÖLGESİNDE VİTAMİN B12 VE FOLİK ASİT DÜZEYLERİNE AİT REFERANS ARALIKLARININ BELİRLENMESİ

MERSİN BÖLGESİNDE VİTAMİN B12 VE FOLİK ASİT DÜZEYLERİNE AİT REFERANS ARALIKLARININ BELİRLENMESİ T.C. MERSİN ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ TIBBİ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI MERSİN BÖLGESİNDE VİTAMİN B12 VE FOLİK ASİT DÜZEYLERİNE AİT REFERANS ARALIKLARININ BELİRLENMESİ Dr. Mete Sabri GÜNGÖREN UZMANLIK TEZİ

Detaylı

ANEMİYE YAKLAŞIM. Dr Sim Kutlay

ANEMİYE YAKLAŞIM. Dr Sim Kutlay ANEMİYE YAKLAŞIM Dr Sim Kutlay KBH da Demir Eksikliği Nedenleri Gıda ile yetersiz demir alımı Üremiye bağlı anoreksi,düşük proteinli (özellikle hayvansal) diyetler Artmış demir kullanımı Eritropoez stimule

Detaylı

VİTAMİN B12 EKSİKLİĞİNDE KLİNİK BULGULAR. Prof Dr Adalet Meral Güneş Uludağ Üniversitesi Tıp Fak. Çocuk Hematoloji Bilimdalı

VİTAMİN B12 EKSİKLİĞİNDE KLİNİK BULGULAR. Prof Dr Adalet Meral Güneş Uludağ Üniversitesi Tıp Fak. Çocuk Hematoloji Bilimdalı VİTAMİN B12 EKSİKLİĞİNDE KLİNİK BULGULAR Prof Dr Adalet Meral Güneş Uludağ Üniversitesi Tıp Fak. Çocuk Hematoloji Bilimdalı Kanada ABD Avrupa Vejeteryanlıkoranı %8 37 B 12 eksikliği %3 12 Dünyada Sıklık

Detaylı

Beslenme hikayesinde; kırmızı et, süt, deniz ürünleri tüketimi ve vejeteryan beslenme olup olmadığı araştırılır.

Beslenme hikayesinde; kırmızı et, süt, deniz ürünleri tüketimi ve vejeteryan beslenme olup olmadığı araştırılır. B12 Vitamin Eksikliği Tanı ve Tedavi Kılavuzu B12 vitamini (kobalamin), hayvansal gıdalardan özellikle kırmızı ette bulunur. Yiyecekle alınan kobalamin proteine bağlıdır, midede asit ve pepsin ile proteinden

Detaylı

2) Kolekalsiferol (D 3)

2) Kolekalsiferol (D 3) Sunum İçeriği Öğretim Görevlisi :Yrd.Doç.Dr.Bekir ÇÖL Hazırlayan ve Sunan : Fulya ÇELEBİ Konu : D Vitamini 31/10/2008 D vitamini formları kaynaklarına genel bakış Deride ve vücutta D vitamini sentezi İnce

Detaylı

Vitamin metabolizması bozukluklarında laboratuvar. Prof.Dr.Dildar Konukoğlu

Vitamin metabolizması bozukluklarında laboratuvar. Prof.Dr.Dildar Konukoğlu Vitamin metabolizması bozukluklarında laboratuvar Prof.Dr.Dildar Konukoğlu Vitaminler Vitaminler büyüme, sağlık, her türlü verim performansı gibi yaşamsal fonksiyonların devamlılığı için çok az miktarlarda

Detaylı

Kolesterol Metabolizması. Prof. Dr. Fidancı

Kolesterol Metabolizması. Prof. Dr. Fidancı Kolesterol Metabolizması Prof. Dr. Fidancı Kolesterol oldukça önemli bir biyolojik moleküldür. Membran yapısında önemli rol oynar. Steroid hormonların ve safra asitlerinin sentezinde öncül maddedir. Diyet

Detaylı

I. BÖLÜM B 12 VİTAMİNİ EKSİKLİĞİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011

I. BÖLÜM B 12 VİTAMİNİ EKSİKLİĞİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011 ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011 B VİTAMİNİ EKSİKLİĞİ I. BÖLÜM TANI VE TEDAVİ KILAVUZU B VİTAMİNİ EKSİKLİĞİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU B VİTAMİNİ EKSİKLİĞİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU GİRİŞ B vitamini (kobalamin),

Detaylı

Genetik Bozukluklarla İlişkili B12 Vitamini Eksiklikleri. Dr. Ahmet Koç. Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Hematolojisi ve Onkolojisi BD

Genetik Bozukluklarla İlişkili B12 Vitamini Eksiklikleri. Dr. Ahmet Koç. Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Hematolojisi ve Onkolojisi BD Genetik Bozukluklarla İlişkili B12 Vitamini Eksiklikleri Dr. Ahmet Koç Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Hematolojisi ve Onkolojisi BD 9. Ulusal Pediatrik Hematoloji Kongresi 24-28 Mayıs 2013, VAN

Detaylı

IX. BÖLÜM KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011

IX. BÖLÜM KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011 ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011 KRONİK HASTALIK ANEMİSİ IX. BÖLÜM TANI VE TEDAVİ KILAVUZU KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU GİRİŞ VE TANIM Kronik

Detaylı

Hücrelerde gerçekleşen yapım, yıkım ve dönüşüm olaylarının bütününe metabolizma denir.

Hücrelerde gerçekleşen yapım, yıkım ve dönüşüm olaylarının bütününe metabolizma denir. METABOLİZMA ve ENZİMLER METABOLİZMA Hücrelerde gerçekleşen yapım, yıkım ve dönüşüm olaylarının bütününe metabolizma denir. A. ÖZÜMLEME (ANABOLİZMA) Metabolizmanın yapım reaksiyonlarıdır. Bu tür olaylara

Detaylı

NUTRİSYONEL VİTAMİN B12 EKSİKLİĞİNDE TEDAVİ

NUTRİSYONEL VİTAMİN B12 EKSİKLİĞİNDE TEDAVİ NUTRİSYONEL VİTAMİN B12 EKSİKLİĞİNDE TEDAVİ Prof. Dr. Aziz Polat Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatrik Hematoloji B.D. Denizli VİTAMİN B12 TEDAVİSİ Tedavi oldukça kolay ve yüz güldürücüdür. Çoğunlukla

Detaylı

SÜTÜN BİLEŞİMİ ve BESİN DEĞERİ

SÜTÜN BİLEŞİMİ ve BESİN DEĞERİ SÜTÜN BİLEŞİMİ ve BESİN DEĞERİ Prof. Dr. Metin ATAMER Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Süt Teknolojisi Bölümü Aralık 2006 ANKARA Sütün Tanımı ve Genel Nitelikleri Süt; dişi memeli hayvanların, doğumundan

Detaylı

KARBONHİDRATLAR. Glukoz İNSAN BİYOLOJİSİ VE BESLENMESİ AÇISINDAN ÖNEMLİ OLAN

KARBONHİDRATLAR. Glukoz İNSAN BİYOLOJİSİ VE BESLENMESİ AÇISINDAN ÖNEMLİ OLAN KARBONHİDRATLAR Normal diyet alan kişilerde enerjinin % 55-60 ı karbonhidratlardan sağlanır. Bitkiler karbonhidratları fotosentez yoluyla güneş ışığının yardımıyla karbondioksit ve sudan yararlanarak klorofilden

Detaylı

VİTAMİN NEDİR? Vitaminler organik besinler grubunda bulunup

VİTAMİN NEDİR? Vitaminler organik besinler grubunda bulunup VİTAMİN NEDİR? Vitaminler organik besinler grubunda bulunup normal yaşamın sürdürülmesi için gerekli olan, yiyecekler içerisinde doğal olarak bulunan basit yapılı bileşiklerdir. VİTAMİNLERİN GENEL ÖZELLİKLERİ=)

Detaylı

SAĞLIKLI YENİDOĞANLARDA VE ANNELERİNDE VİTAMİN B12 EKSİKLİĞİNİN SIKLIĞI

SAĞLIKLI YENİDOĞANLARDA VE ANNELERİNDE VİTAMİN B12 EKSİKLİĞİNİN SIKLIĞI T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI BAKIRKÖY KADIN DOĞUM VE ÇOCUK HASTALIKLARI EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTAHANESİ Şef: Uz. Dr. S. Erdal Adal SAĞLIKLI YENİDOĞANLARDA VE ANNELERİNDE VİTAMİN B12 EKSİKLİĞİNİN SIKLIĞI Dr. TALİHA

Detaylı

Doç.Dr.Berrin Karadağ Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları ve Geriatri

Doç.Dr.Berrin Karadağ Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları ve Geriatri Doç.Dr.Berrin Karadağ Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları ve Geriatri Hastalıkların tedavisinde kat edilen yol, bulaşıcı hastalıklarla başarılı mücadele, yaşam koşullarında düzelme gibi

Detaylı

PROSPEKTÜS DECAVİT YUMUŞAK KAPSÜL

PROSPEKTÜS DECAVİT YUMUŞAK KAPSÜL Multivitamin ve Mineral Kombinasyonu FORMÜLÜ : PROSPEKTÜS DECAVİT YUMUŞAK KAPSÜL 11 Vitamin Vitamin A 10.000 I.U Vitamin B 1 20 mg Vitamin B 2 5 mg Vitamin B 6 10 mg Vitamin B 12 0.005 mg Vitamin C 150

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ BESLENME ÜNİTESİ BESLENME DEĞERLENDİRME KILAVUZU

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ BESLENME ÜNİTESİ BESLENME DEĞERLENDİRME KILAVUZU ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ BESLENME ÜNİTESİ BESLENME DEĞERLENDİRME KILAVUZU KLK-HAB-BES İlk yayın Tarihi : 15 Mart 2006 Revizyon No : 04 Revizyon Tarihi : 03 Ağustos 2012 İçindekiler A) Malnütrisyon

Detaylı

HEPARGRİZOVİM İ.M. Ampul KISA ÜRÜN BİLGİSİ 1- BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI HEPARGRİZOVİM İ.M. AMPUL

HEPARGRİZOVİM İ.M. Ampul KISA ÜRÜN BİLGİSİ 1- BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI HEPARGRİZOVİM İ.M. AMPUL KISA ÜRÜN BİLGİSİ 1- BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI HEPARGRİZOVİM İ.M. AMPUL 2- KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİMİ Her bir 1 ml lik ampul; 2.5 mg Siyanokobalamin, 12.0 mg Nikotinamid, 0.7 mg Folik asit içermektedir.

Detaylı

KOBALAMİN ( B12 VİTAMİNİ)

KOBALAMİN ( B12 VİTAMİNİ) KOBALAMİN ( B12 VİTAMİNİ) Vitamin B12, ilk olarak 1948 yılında izole edildi ve pernisiyöz anemiyi durduran vitamin olarak tanımlandı. B12 vitamini kobalt içerdiği için parlak kırmızı kristal yapısındadır.

Detaylı

İÇİNDEKİLER Birinci Bölüm HİJYEN ve SANİTASYON İkinci Bölüm GIDA HİJYENİ, TANIMI ve ÖNEMİ Üçüncü Bölüm PERSONEL HİJYENİ

İÇİNDEKİLER Birinci Bölüm HİJYEN ve SANİTASYON İkinci Bölüm GIDA HİJYENİ, TANIMI ve ÖNEMİ Üçüncü Bölüm PERSONEL HİJYENİ İÇİNDEKİLER Birinci Bölüm HİJYEN ve SANİTASYON Hijyenin Tanımı ve Önemi... 1 Sanitasyon Tanımı ve Önemi... 1 Kişisel Hijyen... 2 Toplu Beslenme Sistemlerinde (TBS) Hijyenin Önemi... 3 Toplu Beslenme Sistemlerinde

Detaylı

BALIKLARDA SİNDİRİM VE SİNDİRİM ENZİMLERİ. İlyas KUTLU Kimyager Su Ürünleri Sağlığı Bölümü. vücudun biyokimyasal süreçlerinin etkin bir şekilde

BALIKLARDA SİNDİRİM VE SİNDİRİM ENZİMLERİ. İlyas KUTLU Kimyager Su Ürünleri Sağlığı Bölümü. vücudun biyokimyasal süreçlerinin etkin bir şekilde BALIKLARDA SİNDİRİM VE SİNDİRİM ENZİMLERİ İlyas KUTLU Kimyager Su Ürünleri Sağlığı Bölümü Proteinler, yağlar ve karbohidratlar balıklar amino asitlerin dengeli bir karışımına gereksinim tarafından enerji

Detaylı

TÜRKİYE DE EN FAZLA GÖRÜLEN BESLENME HATALARI

TÜRKİYE DE EN FAZLA GÖRÜLEN BESLENME HATALARI TÜRKİYE DE EN FAZLA GÖRÜLEN BESLENME HATALARI Türkiye beslenme durumu yönünden hem gelişmekte olan, hem de gelişmiş ülkelerin sorunlarını birlikte içeren bir görünüme sahiptir. Ülkemizde halkın beslenme

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI : VEGAFERON FORT Film Tablet 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİMİ

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI : VEGAFERON FORT Film Tablet 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİMİ KISA ÜRÜN BİLGİSİ 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI : VEGAFERON FORT Film Tablet 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİMİ Etkin madde: 1 Film tablette 100 mg Elementer demir e eşdeğer miktar demir III hidroksit polimaltoz

Detaylı

Demir Eksikliği Nedenleri Klinik Bulgular. Prof. Dr. Özcan Bör Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Çocuk Hematolojisi ve Onkolojisi

Demir Eksikliği Nedenleri Klinik Bulgular. Prof. Dr. Özcan Bör Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Çocuk Hematolojisi ve Onkolojisi Demir Eksikliği Nedenleri Klinik Bulgular Prof. Dr. Özcan Bör Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Çocuk Hematolojisi ve Onkolojisi Demir eksikliğinin nedenleri Demir depolarının yetersiz olması Prematürelik,

Detaylı

δ-aminolevulinik ASİT

δ-aminolevulinik ASİT δ-aminolevulinik ASİT Diğer adı ve kısaltmalar: Delta aminolevulinik asit, δ-ala, DALA, ALA. Kullanım amacı: Porfiria olasılığını değerlendirmek, çeşitli pofiria türleri arasında ayırıcı tanı yapmak ve

Detaylı

Suda çözünebilen nişasta molekülleri pityalin (amilaz) enzimiyle küçük moleküllere parçalanır.

Suda çözünebilen nişasta molekülleri pityalin (amilaz) enzimiyle küçük moleküllere parçalanır. CANLILARDA ENERJİ Besinlerin Enerjiye Dönüşümü Besin öğeleri: Karbonhidratlar, yağlar, proteinler, vitaminler, mineraller Besin maddelerindeki bu öğelerin vücut tarafından kullanılabilmesi için sindirilmesi

Detaylı

SAĞLIKLI VE FENİLKETONÜRİLİ ÇOCUKLARDA FONKSİYONEL B12 VİTAMİN EKSİKLİĞİNİN PLAZMA METİLMALONİK ASİT VE HOMOSİSTEİN DÜZEYLERİ İLE ARAŞTIRILMASI

SAĞLIKLI VE FENİLKETONÜRİLİ ÇOCUKLARDA FONKSİYONEL B12 VİTAMİN EKSİKLİĞİNİN PLAZMA METİLMALONİK ASİT VE HOMOSİSTEİN DÜZEYLERİ İLE ARAŞTIRILMASI T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ SAĞLIKLI VE FENİLKETONÜRİLİ ÇOCUKLARDA FONKSİYONEL B12 VİTAMİN EKSİKLİĞİNİN PLAZMA METİLMALONİK ASİT VE HOMOSİSTEİN DÜZEYLERİ İLE ARAŞTIRILMASI

Detaylı

MENOPOZ DÖNEMİNİN ÖZELLİKLERİ

MENOPOZ DÖNEMİNİN ÖZELLİKLERİ MENAPOZDA VE YAŞLILIKTA BESLENME 1 MENOPOZ DÖNEMİNİN ÖZELLİKLERİ MENOPOZDA GÖRÜLEN SORUNLAR MENOPOZ DÖNEMİNDE BESLENME İLKELERİ YAŞLILIKTA BESLENME YAŞLILIKTA BESLENME İLKELERİ 2 3 YAŞAM BEBEKLİK ÇOCUKLUK

Detaylı

1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI. VERTİN 16 mg Tablet 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM. Etkin madde: Betahistin dihidroklorür... 16 mg

1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI. VERTİN 16 mg Tablet 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM. Etkin madde: Betahistin dihidroklorür... 16 mg KISA ÜRÜN BİLGİSİ 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI VERTİN 16 mg Tablet 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM Etkin madde: Betahistin dihidroklorür... 16 mg Yardımcı maddeler: Mannitol... 50 mg Yardımcı maddeler

Detaylı

Yağ Asitlerinin Metabolizması- I Yağ Asitlerinin Yıkılması (Oksidasyonu)

Yağ Asitlerinin Metabolizması- I Yağ Asitlerinin Yıkılması (Oksidasyonu) Yağ Asitlerinin Metabolizması- I Yağ Asitlerinin Yıkılması (Oksidasyonu) Yrd. Doç. Dr. Bekir Engin Eser Zirve Üniversitesi EBN Tıp Fakültesi Tıbbi Biyokimya A.B.D. Yağ Asitleri Uzun karbon zincirine sahip

Detaylı

AMİNO ASİT, KANTİTATİF (PLAZMA, İDRAR)

AMİNO ASİT, KANTİTATİF (PLAZMA, İDRAR) Klinik Laboratuvar Testleri AMNO AST, KANTTATF (PLAZMA, DRAR) Kullanım amacı: Plazma ve idrarda kantitatif amino asit ölçümüne, amino asit metabolizma bozukluklarının araştırılması sırasında ihtiyaç duyulur.

Detaylı

İlaçların Etkilerini Değiştiren Faktörler, ve İlaç Etkileşimleri

İlaçların Etkilerini Değiştiren Faktörler, ve İlaç Etkileşimleri İlaçların Etkilerini Değiştiren Faktörler, ve İlaç Etkileşimleri Prof. Dr. Öner Süzer Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Farmakoloji ve Klinik Farmakoloji Anabilim Dalı www.onersuzer.com Son güncelleme: 10.03.2009

Detaylı

OKUL ÇAĞINDA BESLENME

OKUL ÇAĞINDA BESLENME OKUL ÇAĞINDA BESLENME Doç. Dr. Yeşim ÖZTÜRK Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatrik Gastroenteroloji, Beslenme ve Metabolizma Ünitesi Nisan 2008-İZMİR ADÖLESAN DÖNEM 1. Biyolojik değişim BÜYÜME

Detaylı

EBRU ERDOĞAN ASKORBİK ASİT METABOLİZMASI. Absorbsiyon,transport ve metabolizma Askorbik asit ve demir N-nitroso bileşik oluşumunun inhibisyonu

EBRU ERDOĞAN ASKORBİK ASİT METABOLİZMASI. Absorbsiyon,transport ve metabolizma Askorbik asit ve demir N-nitroso bileşik oluşumunun inhibisyonu EBRU ERDOĞAN ASKORBİK ASİT Absorbsiyon,transport ve metabolizma Askorbik asit ve demir N-nitroso bileşik oluşumunun inhibisyonu ASKORBİK ASİT METABOLİZMASI Askorbik asitin L-askorbik asit ve D- askorbik

Detaylı

SAĞLIKLI BESLENME. Beslenme BESİN ÖĞELERİ. Beslenme karın doyurmak veya doydurmak demek değildir. Besin maddesi

SAĞLIKLI BESLENME. Beslenme BESİN ÖĞELERİ. Beslenme karın doyurmak veya doydurmak demek değildir. Besin maddesi SAĞLIKLI BESLENME Yrd. Doç. Dr. Omca DEMİRKOL Beslenme Bilim Dalı Beslenme, besinlerin üretiminden hücrede kullanımına değin geçen tüm evrelerde insan-besin ilişkisini inceleyen bir bilim dalıdır. Beslenme

Detaylı

Dr. Erol Erduran K.T.Ü. Tıp Fakültesi Çocuk Hematoloji Bilim Dalı Trabzon

Dr. Erol Erduran K.T.Ü. Tıp Fakültesi Çocuk Hematoloji Bilim Dalı Trabzon Dr. Erol Erduran K.T.Ü. Tıp Fakültesi Çocuk Hematoloji Bilim Dalı Trabzon Vit-B12 nin günlük ihtiyacı; 0.4 ug/g 0-6 ay 0.5 ug/g 7-12 ay 0.9 ug/g 1-3 yaş 1.2 ug/g 4-8 yaş 1.8 ug/g 9-13 yaş 2.4 ug/g 14 yaş

Detaylı

ANNE ve ÇOCUK BESLENMESİ

ANNE ve ÇOCUK BESLENMESİ ANNE ve ÇOCUK BESLENMESİ Prof. Dr. Nilgün KARAAĞAOĞLU Doç. Dr. Gülhan EROĞLU SAMUR 4. Baskı Prof. Dr. Nilgün Karaağaoğlu Doç. Dr. Gülhan Eroğlu Samur ANNE ve ÇOCUK BESLENMESİ ISBN 978-605-364-200-8 Kitapta

Detaylı

GASTRİN. Klinik Laboratuvar Testleri

GASTRİN. Klinik Laboratuvar Testleri GASTRİN Kullanım amacı: Pernisiyöz anemi, kronik atrofik gastrit, Zollinger Ellison sendromu ve gastrinoma gibi hastalık olasılıklarının değerlendirilmesi amacıyla kullanılır. Genel bilgiler: En önemli

Detaylı

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011 Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri Sena Aydın 0341110011 PATOFİZYOLOJİ Fizyoloji, hücre ve organların normal işleyişini incelerken patoloji ise bunların normalden sapmasını

Detaylı

Vitaminler büyüme, sağlık, her türlü verim performansı gibi yaşamsal fonksiyonların devamlılığı için çok az miktarlarda ihtiyaç duyulan organik

Vitaminler büyüme, sağlık, her türlü verim performansı gibi yaşamsal fonksiyonların devamlılığı için çok az miktarlarda ihtiyaç duyulan organik VİTAMİNLER Vitaminler büyüme, sağlık, her türlü verim performansı gibi yaşamsal fonksiyonların devamlılığı için çok az miktarlarda ihtiyaç duyulan organik bileşiklerdir. Vitaminlerin Sınıflandırılması

Detaylı

YARA İYİLEŞMESİ. Yrd.Doç.Dr. Burak Veli Ülger

YARA İYİLEŞMESİ. Yrd.Doç.Dr. Burak Veli Ülger YARA İYİLEŞMESİ Yrd.Doç.Dr. Burak Veli Ülger YARA Doku bütünlüğünün bozulmasıdır. Cerrahi ya da travmatik olabilir. Akut Yara: Onarım süreci düzenli ve zamanında gelişir. Anatomik ve fonksiyonel bütünlük

Detaylı

Rumen Kondisyoneri DAHA İYİ BY-PASS PROTEİN ÜRETİMİNİ VE ENERJİ ÇEVRİMİNİ ARTTIRMAK, RUMEN METABOLİZMASINI DÜZENLEMEK İÇİN PRONEL

Rumen Kondisyoneri DAHA İYİ BY-PASS PROTEİN ÜRETİMİNİ VE ENERJİ ÇEVRİMİNİ ARTTIRMAK, RUMEN METABOLİZMASINI DÜZENLEMEK İÇİN PRONEL Rumen Kondisyoneri DAHA İYİ Protein Değerlendirilmesi Enerji Kullanımı Süt Kalitesi Karaciğer Fonksiyonları Döl Verimi Karlılık BY-PASS PROTEİN ÜRETİMİNİ VE ENERJİ ÇEVRİMİNİ ARTTIRMAK, RUMEN METABOLİZMASINI

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. Etkin madde: 1 ml de 1 mg Siyanokobalamin-tannin kompleks bulunur.

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. Etkin madde: 1 ml de 1 mg Siyanokobalamin-tannin kompleks bulunur. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI BETOLVEX 1 mg/ml Ampul KISA ÜRÜN BİLGİSİ 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM Etkin madde: 1 ml de 1 mg Siyanokobalamin-tannin kompleks bulunur. Yardımcı maddeler: Susam yağı..

Detaylı

Enjeksiyonluk Çözelti Veteriner Vitamin

Enjeksiyonluk Çözelti Veteriner Vitamin Prospektüs Betakin sarı renkli, berrak çözelti olup, her ml'si 5 mg Thiamin HC1 (Vit. B,), 2 mg Riboflavin (Vit. B 2 ), 2 mg Pridoksin HC1 (Vit. B 6 ), 4 mcg Siyanokobalamin (Vit B] 2 ), 20 mg Niasin,

Detaylı

BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI

BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI Kronik böbrek hastalığı-tanım Glomerül filtrasyon hızında (GFH=GFR) azalma olsun veya olmasın, böbrekte

Detaylı

Kanın fonksiyonel olarak üstlendiği görevler

Kanın fonksiyonel olarak üstlendiği görevler EGZERSİZ VE KAN Kanın fonksiyonel olarak üstlendiği görevler Akciğerden dokulara O2 taşınımı, Dokudan akciğere CO2 taşınımı, Sindirim organlarından hücrelere besin maddeleri taşınımı, Hücreden atık maddelerin

Detaylı

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA CIVCIV IÇIN OVOLYX!

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA CIVCIV IÇIN OVOLYX! Özel Formülasyon DAHA İYİ Yumurta verimi Kabuk kalitesi Civciv kalitesi Döllülük Çıkım oranı Karaciğer sağlığı Bağırsak sağlığı Bağışıklık Karlılık DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA

Detaylı

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE DEMİR EKSİKLİĞİ ANEMİSİ. Prof. Dr. Özcan Bör Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Çocuk Hematolojisi ve Onkolojisi Bilim Dalı

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE DEMİR EKSİKLİĞİ ANEMİSİ. Prof. Dr. Özcan Bör Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Çocuk Hematolojisi ve Onkolojisi Bilim Dalı DÜNYADA VE TÜRKİYE DE DEMİR EKSİKLİĞİ ANEMİSİ Prof. Dr. Özcan Bör Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Çocuk Hematolojisi ve Onkolojisi Bilim Dalı Demir Yerkabuğunda en çok bulunan minerallerden biri Demir

Detaylı

I. YARIYIL TEMEL BİYOKİMYA I (B 601 TEORİK 3, 3 KREDİ)

I. YARIYIL TEMEL BİYOKİMYA I (B 601 TEORİK 3, 3 KREDİ) T.C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS PROGRAMI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ I. YARIYIL TEMEL BİYOKİMYA I (B 601 TEORİK 3, 3

Detaylı

Kronik Pankreatit. Prof. Dr.Ömer ŞENTÜRK KOÜ Gastroenteroloji, KOCAELİ

Kronik Pankreatit. Prof. Dr.Ömer ŞENTÜRK KOÜ Gastroenteroloji, KOCAELİ Kronik Pankreatit Prof. Dr.Ömer ŞENTÜRK KOÜ Gastroenteroloji, KOCAELİ Tanım Pankreasın endokrin ve ekzokrin yapılarının hasarı, fibröz doku gelişimi ile karakterize inflamatuvar bir olay Olay histolojik

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 4. KLİNİK ÖZELLİKLER 4.1 Terapötik endikasyonlar NIZORAL Ovül, akut ve kronik vulvovajinal kandidozun lokal tedavisinde kullanılır.

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 4. KLİNİK ÖZELLİKLER 4.1 Terapötik endikasyonlar NIZORAL Ovül, akut ve kronik vulvovajinal kandidozun lokal tedavisinde kullanılır. KISA ÜRÜN BİLGİSİ 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI NIZORAL 400 mg Ovül 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM Etkin madde: Her bir ovül etkin madde olarak 400 mg ketokonazol içerir. Yardımcı maddeler: Bütil hidroksianizol

Detaylı

RUMİNANTLARDA KALSİYUM,FOSFOR VE MAGNEZYUM YETMEZLİKLERİ-1

RUMİNANTLARDA KALSİYUM,FOSFOR VE MAGNEZYUM YETMEZLİKLERİ-1 RUMİNANTLARDA KALSİYUM,FOSFOR VE MAGNEZYUM YETMEZLİKLERİ-1 Kalsiyum, fosfor ve magnezyum, kas yapısı, fizyolojik olaylar ve birçok dokunun normal fonksiyonları için gereklidir. Kemik formasyonu, kas kontraksiyonu,

Detaylı

Yin i e a e y a nı ı du d rum m s in i di d r i im i kan a al a ı l ı m u m kozas a ın ı da d a d a d a gö g rülü l r i b u b nun s onucu em

Yin i e a e y a nı ı du d rum m s in i di d r i im i kan a al a ı l ı m u m kozas a ın ı da d a d a d a gö g rülü l r i b u b nun s onucu em A VĐTAMĐNĐ RAMAZAN KARAKAYA 0501150021 Yrd.Doç. BEKĐR ÇÖL Absorbsiyon, Transport, Metabolizma Vitamin A statüsünü etkileyen besin ile ilgili faktörler, A A vitamini eksikliği ve toksisitesi, 1 2 A Vitaminin

Detaylı

Yağ ihtiyacı nereden karşılanır?

Yağ ihtiyacı nereden karşılanır? Besinde Lipitler Besinsel Yağlar 1. Trigliseritler (%90) 2. Kolesterol (serbest ya da yağ asitlerine bağlı halde) 3. Serbest Yağ Asitleri 4. Fosfolipitler 5. Yağda Çözünen Vitaminler (A,D,E,K) Suda çözünmezler

Detaylı

Bebeğinizin Beslenme Sağlığı ve Zeytin Yağı

Bebeğinizin Beslenme Sağlığı ve Zeytin Yağı Bebeğinizin Beslenme Sağlığı ve Zeytin Yağı Bebek beslenmesinde 0-3 yaş arası kritik bir dönemdir. Bu dönemde annelerin her konuda olduğu gibi beslenme konusunda bebekleri için mümkün olan en 1 / 7 iyi

Detaylı

VÜCUT KOMPOSİZYONU 1

VÜCUT KOMPOSİZYONU 1 1 VÜCUT KOMPOSİZYONU VÜCUT KOMPOSİZYONU Vücuttaki tüm doku, hücre, molekül ve atom bileşenlerinin miktarını ifade eder Tıp, beslenme, egzersiz bilimleri, büyüme ve gelişme, yaşlanma, fiziksel iş kapasitesi,

Detaylı

* Madde bilgisi elektromanyetik sinyaller aracılığı ile hücre çekirdeğindeki DNA sarmalına taşınır ve hafızalanır.

* Madde bilgisi elektromanyetik sinyaller aracılığı ile hücre çekirdeğindeki DNA sarmalına taşınır ve hafızalanır. Sayın meslektaşlarım, Kişisel çalışmalarım sonucu elde ettiğim bazı bilgileri, yararlı olacağını düşünerek sizlerle paylaşmak istiyorum. Çalışmalarımı iki ana başlık halinde sunacağım. MADDE BAĞIMLILIĞI

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. İlyas Yolbaş Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD

Yrd. Doç. Dr. İlyas Yolbaş Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD Yrd. Doç. Dr. İlyas Yolbaş Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD KOMPLEMAN SİSTEMİ Kompleman sistem, (Compleman system) veya tamamlayıcı sistem, bir canlıdan patojenlerin temizlenmesine yardım eden biyokimyasal

Detaylı

HEREDİTER SFEROSİTOZ. Mayıs 14

HEREDİTER SFEROSİTOZ. Mayıs 14 HEREDİTER SFEROSİTOZ İNT.DR.DİDAR ŞENOCAK Giriş Herediter sferositoz (HS), hücre zarı proteinlerinin kalıtsal hasarı nedeniyle, eritrositlerin morfolojik olarak bikonkav ve santral solukluğu olan disk

Detaylı

Zoladex LA 10.8 mg Depot (Subkütan Implant)

Zoladex LA 10.8 mg Depot (Subkütan Implant) 1 Zoladex LA 10.8 mg Depot (Subkütan Implant) 2 Prospektüs 3 Zoladex LA 10.8 mg Depot (Subkütan Implant) Steril,apirojen Formülü Beher Zoladex LA Subkütan implant, enjektör içinde, uygulamaya hazır, beyaz

Detaylı

Yağlar ve Proteinler

Yağlar ve Proteinler Yağlar ve Proteinler Yağlar Yağlar, yağ asitleri ve gliserolden oluşmuş organik bileşiklerdir. Yağlar en ekonomik enerji kaynaklarıdır. Yağlar aynı miktardaki karbonhidrat ve proteinlerin iki katından

Detaylı

Hepatik Ensefalopati. Prof. Dr. Ömer Şentürk

Hepatik Ensefalopati. Prof. Dr. Ömer Şentürk Hepatik Ensefalopati Prof. Dr. Ömer Şentürk Hepatik Ensefalopati : Terminoloji Tip A Akut karaciğer yetmezliği ile birlikte Tip B Porto-sistemik Bypass ile birlikte (intrensek hepatosellüler yetmezlik

Detaylı

Şişmanlık (obezite); sağlığı bozacak düzeyde vücutta yağ miktarının artmasıdır.

Şişmanlık (obezite); sağlığı bozacak düzeyde vücutta yağ miktarının artmasıdır. ŞİŞMANLIK (OBEZİTE) Şişmanlık (obezite); sağlığı bozacak düzeyde vücutta yağ miktarının artmasıdır. Yağ dokusunun oranı; Yetişkin erkeklerde % 12 15, Yetişkin kadınlarda %20 27 arasındadır. Bu oranların

Detaylı

BÖBREK HASTALIKLARI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Böbrekler ne işe yarar?

BÖBREK HASTALIKLARI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Böbrekler ne işe yarar? BÖBREK HASTALIKLARI Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Böbrekler ne işe yarar? Böbreğin en önemli işlevi kanı süzmek, idrar oluşturmak ve vücudun çöplerini (artık ürünleri) temizlemektir. Böbrekte oluşan idrar, idrar

Detaylı

Ercefuryl Oral Süspansiyon

Ercefuryl Oral Süspansiyon Ercefuryl Oral Süspansiyon FORMÜLÜ Bir ölçekte (5 ml): Nifuroksazid 200 mg (Nipajin M, şeker, alkol ve portakal aroması içerir.) FARMAKOLOJİK ÖZELLİKLERİ Farmakodinamik Özellikleri: Bir nitrofuran türevi

Detaylı

İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı

İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı HASTA BİLGİLENDİRME FORMU HİPERLİPİDEMİ Hiperlipidemi; kanda çeşitli yağların yüksekliğini

Detaylı

Chapter 10. Summary (Turkish)-Özet

Chapter 10. Summary (Turkish)-Özet Chapter 10 Summary (Turkish)-Özet Özet Vücuda alınan enerjinin harcanandan fazla olması durumunda ortaya çıkan obezite, günümüzde tüm dünyada araştırılan sağlık sorunlarından birisidir. Obezitenin görülme

Detaylı

YAŞLILIKTA SIK GÖRÜLEN HASTALIKLAR. Prof. Dr. Mehmet Ersoy

YAŞLILIKTA SIK GÖRÜLEN HASTALIKLAR. Prof. Dr. Mehmet Ersoy YAŞLILIKTA SIK GÖRÜLEN HASTALIKLAR Prof. Dr. Mehmet Ersoy DEMANSA NEDEN OLAN HASTALIKLAR AMAÇ Demansın nedenleri ve gelişim sürecinin öğretmek Yaşlı bireyde demansa bağlı oluşabilecek problemleri öğretmek

Detaylı

YENİDOĞAN VE SÜT ÇOCUKLUĞU DÖNEMİNDE B 12 VİTAMİNİ, DEMİR, FOLİK ASİT EKSİKLİĞİNİN SIKLIĞI VE MATERNAL DÜZEYLERLE OLAN İLİŞKİSİ

YENİDOĞAN VE SÜT ÇOCUKLUĞU DÖNEMİNDE B 12 VİTAMİNİ, DEMİR, FOLİK ASİT EKSİKLİĞİNİN SIKLIĞI VE MATERNAL DÜZEYLERLE OLAN İLİŞKİSİ T.C TRAKYA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI ANABİLİM DALI Tez Yöneticisi Prof. Dr. Betül ORHANER YENİDOĞAN VE SÜT ÇOCUKLUĞU DÖNEMİNDE B 12 VİTAMİNİ, DEMİR, FOLİK ASİT EKSİKLİĞİNİN

Detaylı

METABOLİK DEĞİŞİKLİKLER VE FİZİKSEL PERFORMANS

METABOLİK DEĞİŞİKLİKLER VE FİZİKSEL PERFORMANS METABOLİK DEĞİŞİKLİKLER VE FİZİKSEL PERFORMANS Aerobik Antrenmanlar Sonucu Kasta Oluşan Adaptasyonlar Miyoglobin Miktarında oluşan Değişiklikler Hayvan deneylerinden elde edilen sonuçlar dayanıklılık antrenmanları

Detaylı

EVİCAP 100 mg/2 ml I.M Enjektabl Solüsyon içeren Ampul

EVİCAP 100 mg/2 ml I.M Enjektabl Solüsyon içeren Ampul EVİCAP 100 mg/2 ml I.M Enjektabl Solüsyon içeren Ampul FORMÜLÜ Beher ampulde steril ve apirojen olarak; dl-alfa Tokoferil asetat (100 I.U) 100.0 mg Soya yağı k.m. 2.0 ml bulunur. FARMAKOLOJĠK ÖZELLĠKLERĠ

Detaylı

BİYOLOJİK AJANLARIN DİĞER İLAÇLARLA ETKİLEŞİMLERİ. Mustafa ÖZGÜROĞLU Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı

BİYOLOJİK AJANLARIN DİĞER İLAÇLARLA ETKİLEŞİMLERİ. Mustafa ÖZGÜROĞLU Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı BİYOLOJİK AJANLARIN DİĞER İLAÇLARLA ETKİLEŞİMLERİ Mustafa ÖZGÜROĞLU Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı İki ilaç etkileşime girdiği zaman ne tür ürünle karşımıza gelebilirler? Pozitif etkileşim

Detaylı

Yağ Asitlerinin β Oksidayonu. Prof. Dr. Fidancı

Yağ Asitlerinin β Oksidayonu. Prof. Dr. Fidancı Yağ Asitlerinin β Oksidayonu Prof. Dr. Fidancı Yağ Asitlerinin Beta Oksidasyonu Yağ asitlerinin enerji üretimi amacı ile yıkımında (yükseltgenme) en önemli yol β oksidasyon yoldudur. β oksidasyon yolu

Detaylı

Yazar Ad 41 Prof. Dr. Haluk ÖZEN Cinsel hayat çocuk yaştan itibaren hayatımızın önemli bir kesimini oluşturur. Yaşlılık döneminde cinsellik ayrı bir özellik taşır. Yaşlı erkek kimdir, hangi yaş yaşlanma

Detaylı

HASTANIN ÖNCELİKLİ OLARAK NUTRİSYON DURUMUNU BELİRLEMEK GEREKLİDİR:

HASTANIN ÖNCELİKLİ OLARAK NUTRİSYON DURUMUNU BELİRLEMEK GEREKLİDİR: NÜTRİSYONEL VE METABOLİK DESTEK: Malnütrisyon: Gıda tüketiminin metabolik hızı karşılamayamaması durumunda endojen enerji kaynaklarının yıkımı ile ortaya çıkan bir klinik durumdur ve iki şekilde olabilir.

Detaylı

TALASEMİDE OSTEOPOROZ EGZERSİZLERİ

TALASEMİDE OSTEOPOROZ EGZERSİZLERİ TALASEMİDE OSTEOPOROZ EGZERSİZLERİ DR. FZT. AYSEL YILDIZ İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ, İSTANBUL TIP FAKÜLTESİ FİZİKSEL TIP VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI Talasemi; Kalıtsal bir hemoglobin hastalığıdır. Hemoglobin

Detaylı

Kimler Vitamin Almalı ve Nasıl Kullanmalı?

Kimler Vitamin Almalı ve Nasıl Kullanmalı? Kimler Vitamin Almalı ve Nasıl Kullanmalı? Vitaminler, vücudumuzdaki birçok metabolik olayın gerçekleşmesinde önemli görevleri olan maddelerdir. Vücudumuz vitaminleri kendisi yapamadığından gıdalarla almak

Detaylı

ORMANCILIK İŞ BİLGİSİ. Hazırlayan Doç. Dr. Habip EROĞLU Karadeniz Teknik Üniversitesi, Orman Fakültesi

ORMANCILIK İŞ BİLGİSİ. Hazırlayan Doç. Dr. Habip EROĞLU Karadeniz Teknik Üniversitesi, Orman Fakültesi ORMANCILIK İŞ BİLGİSİ Hazırlayan Doç. Dr. Habip EROĞLU Karadeniz Teknik Üniversitesi, Orman Fakültesi 1 Verim Arzının Zaman İçinde Değişimi Verim Arzının dış görünümü olan iş verimi işin tekrarlanması

Detaylı

Pazardan Sofraya:Pazarlama ve Tüketim Beslenmede Balığın Yeri ve Önemi

Pazardan Sofraya:Pazarlama ve Tüketim Beslenmede Balığın Yeri ve Önemi Pazardan Sofraya:Pazarlama ve Tüketim Beslenmede Balığın Yeri ve Önemi Prof. Dr. Yasemen YANAR Çukurova Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Avlama ve İşleme Teknolojisi Bölüm Başkanı Tarih boyunca medeniyetler

Detaylı

genellikle böbrek yetmezliği göstergesi preanalitik hata kaynakları çok sağlıklı değerlendirme için

genellikle böbrek yetmezliği göstergesi preanalitik hata kaynakları çok sağlıklı değerlendirme için Kreatinin yüksekliği genellikle böbrek yetmezliği göstergesi olarak bilinir ama birçok testte olduğu gibi farklı hastalıkların da tanısında kullanılır ve testi etkileyen faktörler yine her testte olduğu

Detaylı

KISA ÜRÜN BĐLGĐSĐ 1.BEŞERĐ TIBBĐ ÜRÜNÜN ADI. SANTAFER Fort Film Tablet 2.KALĐTATĐF VE KANTĐTATĐF BĐLEŞĐMĐ

KISA ÜRÜN BĐLGĐSĐ 1.BEŞERĐ TIBBĐ ÜRÜNÜN ADI. SANTAFER Fort Film Tablet 2.KALĐTATĐF VE KANTĐTATĐF BĐLEŞĐMĐ 1.BEŞERĐ TIBBĐ ÜRÜNÜN ADI SANTAFER Fort Film Tablet KISA ÜRÜN BĐLGĐSĐ 2.KALĐTATĐF VE KANTĐTATĐF BĐLEŞĐMĐ Etkin maddeler: 1 tablette, 100 mg Elementer Demir e eşdeğer Demir III Hidroksit Polimaltoz Kompleksi

Detaylı

DİYET POSASI VE SAĞLIK İLİŞKİSİ. Duygu PELİSTER

DİYET POSASI VE SAĞLIK İLİŞKİSİ. Duygu PELİSTER DİYET POSASI VE SAĞLIK İLİŞKİSİ Duygu PELİSTER Lif yönünden zengin diyet, sağlıklı beslenmenin olmazsa olmazlarındandır. Diyet lifinin, sadece gastrointestinal mukozadan sindirilmeden ya da herhangi bir

Detaylı