Besin içeriklerinin, canlıların yaşamsal faaliyetleri için gerekli olduğunu fark eder.

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "5.1.1.1. Besin içeriklerinin, canlıların yaşamsal faaliyetleri için gerekli olduğunu fark eder."

Transkript

1 1. Ünite VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM KAZANIMLAR 1.BESİNLER ve ÖZELLİKLERİ Besin içeriklerinin, canlıların yaşamsal faaliyetleri için gerekli olduğunu fark eder Vitamin çeşitlerinin en fazla hangi besinlerde bulunduğunu araştırır ve sunar Su ve minerallerin bütün besinlerde bulunduğu çıkarımını yapar Dengeli beslenmenin insan sağlığına etkilerini araştırır ve sunar Sağlıklı bir yaşam için besinlerin tazeliğinin ve doğallığının önemini, araştırma verilerine dayalı olarak tartışır Sigara ve alkol kullanımının vücuda verdiği zararları araştırma verilerine dayalı olarak tartışır. 2.BESİNLERİN SİNDİRİMİ Sindirimde görevli yapı ve organların yerini model üzerinde sırasıyla gösterir Diş çeşitlerini model üzerinde göstererek görevlerini açıklar Diş sağlığı için beslenmeye, temizliğe ve düzenli diş kontrolüne özen gösterir Besinlerin sindirildikten sonra vücutta kan yoluyla taşındığı çıkarımını yapar. 3. VÜCUDUMUZDA BOŞALTIM Boşaltımda görevli yapı ve organları tanır Vücutta farklı boşaltım şekillerinin olduğu ve boşaltım faaliyetleri sonucu oluşan zararlı maddelerin vücut dışına atılması gerektiği çıkarımını yapar Böbreklerin sağlığını korumak için nelere dikkat edilmesi gerektiğini araştırır ve sunar.

2 1. VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM Canlılık özellikleri nelerdir? Besin nedir? Canlılar neden beslenir? Kaynağına göre besinler Bitkisel kaynaklı besinler Tahıl ürünleri Sebzeler Meyveler Hayvansal kaynaklı besinler Et ve et ürünleri Süt ve süt ürünleri Yumurta 1. ETKİNLİK Makarna, Patates, Sucuk, Muz, Yoğurt, Peynir, Et, Balık, Soda, Tuz, Meyve Suyu,Elma,Biber 1. Hangileri bitkisel kaynaklı besinlerdir? 2. Hangileri hayvansal kaynaklı besinlerdir? 3. Hangileri bitkisel ve hayvansal kaynaklı besinler değildir? 1

3 Yapısına göre besinler İnorganik besinler Su, toprak vb. cansız kaynaklardan elde edilen besinlerdir. Organik besinler Bitkilerden ve hayvanlardan elde edilen canlı kaynaklı besinlerdir. 1.Karbonhidrat 2.Protein 3.Yağ 4.Vitamin 1.Su 2.Mineraller Görevine göre besinler Enerji verici Karbonhidrat Yağ Yapıcı-onarıcı Protein BESİNLER 1. Karbonhidrat: Görevi; Bulunduğu besinler; Ayırt edilme yöntemi; 2 Denetleyici-düzenleyici Su Mineral Vitamin

4 2. Protein: Görevi; Bulunduğu besinler; Ayırt edilme yöntemi; 3. Yağ: Görevi; Bulunduğu besinler; Ayırt edilme yöntemi; 4.Vitamin: Görevi; Bulunduğu besinler; 3

5 VİTAMİNLER Yağda Çözünenler A D E K Vitamin İsmi Görevi A Göz sağlığı için gereklidir. D Kemik ve dişler için gereklidir. Besinlerden alınan D vitamininin vücutta kullanılabilmesi için Güneş ışığı gereklidir. Suda Çözünenler B C Eksikliğinde Bulunduğu besinler oluşan hastalıklar Havuç, yumurta, karaciğer, süt, balık Balık, yumurta süt ve süt ürünleri E Büyüme ve gelişme için gereklidir. Fındık, fıstık, yeşil sebzeler, tahıl ürünleri, yumurta K Kanın pıhtılaşmasını sağlar. Et, mısır, muz, yeşil sebzeler B Kas ve sinir sistemi için gereklidir. Et ve et ürünleri, süt ve süt ürünleri C Vücut direncini arttır. Vücudu hastalıklara karşı korur. Yeşil sebze, meyve ve turunçgillerde 4 Gece körlüğü oluşur. Raşitizm Kısırlık Unutkanlık İskorbüt

6 5. Su: Görevi; Bulunduğu besinler; 6. Mineraller: Görevi: Bulunduğu besinler: 2. ETKİNLİK Besin İsmi A Vitamini Aşağıda verilen besinlerin içeriğini belirleyip ilgili kutucuğu işaretleyiniz. B Vitamini C Vitamini Süt Yumurta Et Balık Portakal Havuç Buğday Ispanak Marul Domates 5 D Vitamini E Vitamini K Vitamini

7 3. ETKİNLİK Aşağıda verilen besinlerin içeriğini belirleyip ilgili kutucuğu işaretleyiniz. BESİN İSMİ Karbonhidrat Protein Patates Balık Nişasta Zeytin Domates Portakal Fındık Mısır Fasulye Pirinç Salatalık Tereyağı Peynir Soda Fındık Nohut Şeker 6 Yağ Vitamin Mineral

8 4. ETKİNLİK Aşağıda verilen bilgilerin doğru veya yanlış olduklarını belirleyip ilgili kutucuğu işaretleyiniz. BİLGİ D Y Şeker ve nişastada protein bol bulunur. Enerji elde etmek için besleniriz. Proteinler yapıcı-onarıcıdır. Mineraller; bütün besinlerde bulunur. Vücudumuzda ilk enerjiye dönüşen besin yağdır. En çok enerji veren besin yağdır. Bir besin maddesine lügol çözeltisi damlattığımızda mavi-mor renk alıyorsa proteindir. Karbonhidratların fazlası deri altında yağ olarak depolanır. Tereyağı hayvansal kaynaklıdır. Turunçgiller; C vitamini bakımından zengindir. 5. ETKİNLİK Aşağıdaki boşlukları doldurunuz ,... ve... denetleyici ve düzenleyicidir. 2. Kanın pıhtılaşmasını vitamini sağlar. 3. A, D, E ve K. çözünen, B ve C çözünen vitaminlerdir vitamini göz sağlığı için gereklidir....,....,... besinlerde bol bulunur. 5. Bir besinde, karbonhidrat olup olmadığını anlamak için.. çözeltisi damlatılır..... renk alıyorsa besin karbonhidrattır. 6. Proteinlerin ayıracı....tir. 7. Sinir ve kas sistemi için.... vitamini gereklidir. 8. D Vitamini eksikliğinde... hastalığı oluşur. 9. Proteinler... besinlerdir. 10. Su.... dir. 7

9 6. ETKİNLİK Tanımlarla kavramları eşleştiriniz. Kavram Tanım Karbonhidrat Vücudumuzun yapısında en çok bulunan maddedir. Vücut sıcaklığını düzenler. K Vitamini Bütün besinlerde bulunur. Denetleyici ve düzenleyicidir. Mineral Vücudumuzda en çok enerji veren ama en son enerjiye dönüşen besindir. Su Enerji vericidir. Fazlası deri altında yağ olarak depolanır. B vitamini Kanın pıhtılaşmasını sağlar. A vitamini Üzerine nitrik asit damlatıldığında sarı renk alan besin maddesidir. Protein Eksikliğinde iskorbüt hastalığı oluşur. C vitamini Havuç, yumurta ve balıkta bol miktarda bulunur. D vitamini Sinir ve kas sistemi için gereklidir. Yağ Eksikliğinde Raşitizm hastalığı oluşur. 8

10 Bulmacayı doldurunuz. 7. ETKİNLİK Tahıl ürünleri, patates ve nişastada bol bulunur. 2.Et ve et ürünleri, süt ve süt ürünleri ve baklagillerde bol bulunur. 3.Proteinlerin ayıracıdır. 4.Tüm besinlerde bulunur. 5.Zeytin, mısır, ayçiçeğinde bol bulunur. 6.Sebze ve meyvelerde bulunur. Denetleyici ve düzenleyicidir. 7.Karbonhidratların ayıracıdır. 8.Vücudumuzun büyük bir kısmını oluşturur. 9

11 8. ETKİNLİK Aşağıdaki boşlukları doldurunuz. Canlılar;...,....., yıpranan doku ve organlarını yenileyebilmek için beslenirler. Besinlerimiz bitkisel kaynaklı ve kaynaklıdır. Aldığımız besinlerin vücudumuzda görevleri farklı farklıdır. Karbonhidrat ve. enerji vericidir. Proteinler;... dır. Su, ve mineraller... dir. Karbonhidratlar;.,..,.. vb. besinlerde bol bulunur. Karbonhidratların ayıracı.. çözeltisidir. Proteinler;,.,.. ve bol bulunur. Proteinlerin ayıracı..... çözeltisidir. Yağlar.....,.....,.da bol miktarda bulunur. Yağlar vücudumuzda en son enerjiye dönüşen ama en çok enerji veren besin grubudur. Kış uykusuna yatan canlılar, develer uzun süre açlığa ve susuzluğa, yağ depolarındaki yağı kullanarak dayanabilir. Su, canlılar için çok önemlidir. Vücudumuzun %70'i, kanımızın %90'ı sudur. Su iyi bir çözücüdür. Su ve mineraller..... besindir. Bütün besinlerde bulunur.,.,.., minerallerdir. Mineraller; topraktan bitkilere, bitkilerden de bize geçer. Vitaminler ise;..... ve... de bulunur. Eksikliğinde çeşitli hastalıklar oluşur. A Vitamini. için gereklidir. D Vitamini eksikliğinde.oluşur. B Vitamini ve sağlığı için gereklidir. E Vitamini eksikliği..... neden olur. K Vitamini.... sağlar. C Vitamini kış aylarının olmazsa olmazıdır. Vücut direncini arttırarak hastalıklara karşı bizi korur. 10

12 9. ETKİNLİK Aşağıda verilen tabloyu doldurunuz. Besin İsmi Besin Grubu Görevi Patates Balık Nişasta Zeytin Domates Portakal Fındık Mısır Fasulye Pirinç Salatalık Tereyağı Peynir Soda Fındık Nohut Şeker 11

13 TEST 1 1. Aşağıdakilerden hangisi hayvansal kaynaklı besindir? A) Yulaf B) Domates 2. Enerji miktarı C C) Yumurta D) Lahana Yandaki grafikte besinlerdeki yağ miktarı gösterilmiştir. B Buna göre C ile gösterilen besin hangisidir? A Besin A) Fındık B) Ekmek C) Çilek D) Yumurta 3. Et Ekmek 1 Yumurta 2 3 Eren yukarıdaki deney düzeneklerini hazırlıyor. 3. kabada nitrik asit çözeltisi damlatıyor. Hangi kaplardaki besinlerde renk değişimi olur? A) Yalnız 1 B) 1 ve 2 C) 1 ve 3 D) 1, 2 ve 3 4. Yağlar, karbonhidratlara göre daha çok enerji verir. Ancak vücudumuzda ilk enerjiye dönüşen besin karbonhidratlardır. Buna göre vücudumuzda ilk enerjiye dönüşen besin hangisidir? A) Şeker B) Tavuk C) Balık 12 D) Yağ

14 5. 1. Vücudumuzun yapısını oluşturur. 2. Denetleyici ve düzenleyicidir. 3. İyi bir çözücüdür. Yukarıdaki özellikleri verilen besin hangisidir? A) Protein B) Yağ C) Vitamin D) Su 6. Vitamin Bulunduğu yer A Süt, yumurta, sebzeler B Tahıl ürünleri, süt ürünleri C Turunçgiller, domates, patates D Süt ve süt ürünleri,balık E Tahıl ürünleri, et, sebze K Et,sebze, domates Eslem yukarıdaki tabloyu hazırlıyor.bu tabloya göre hangisi söylenemez? A)Sebzelerde vitamin bulunmaz. B)Tahıl ürünleri B ve E vitaminince zengindir. C)Turunçgiller C vitaminince zengindir. D)Süt ve süt ürünlerinde A,B ve D vitamini bulunur. 7. Aşağıdakilerden hangisinde protein bulunmaz? A) Mercimek B) Çilek C) Nohut D) Fasulye 8. Besin adı Görevi Bulunduğu yer Karbonhidrat I Tahıl ürünleri II Yapıcı ve onarıcıdır. Et ve süt ürünleri Yağ Enerji vericidir. III I A) Düzenleyici II Vitamin III Zeytin B) Enerji verici Protein Zeytin C) Yapıcı - onarıcı Protein Fındık D) Enerji verici Karbonhidrat 13 Mısır

15 DENGELİ VE DÜZENLİ BESLENME 1.Dengeli beslenme nedir? 2.Düzenli beslenme nedir? 3.Besin Piramidi nedir? BESİN Zeytin, mısır, tereyağı, ayçiçeği, şeker YAĞLAR Et ve et ürünleri süt ve süt ürünleri, yumurta, baklagiller PROTEİNLER Sebze ve meyveler (ıspanak, elma, muz, salatalık havuç vb.) VİTAMİN, MİNERAL ve SU Tahıllar (Arpa, buğday, mısır vb.) KARBONHİDRATLAR 14 PİRAMİDİ

16 1. ETKİNLİK Besin piramidine uygun dengeli beslenme programı oluşturunuz. Sabah: Öğle: Akşam: Besin piramidine uygun olmayan dengesiz beslenmeye örnek bir beslenme programı yazınız. Sabah: Öğle: Akşam: Günümüzde hızlı nüfus artışı ile birlikte; insanların besin ihtiyacını karşılayabilmek için besin teknolojisine ihtiyaç duyulmuştur. Besin teknolojisi; Besin çeşitliliğini arttırmak, Besin çeşitliliğinin tüketiciye hızla ulaşmasını sağlamak, Besinlerin taze olarak tüketilmesini sağlamak, Mevsiminden önce veya sonra da besin üretimini sağlamak, Besinlerin dayanıklılığını arttırmak, Besinlerin uzun süre bozulmadan kalmasını sağlamak, Ürün miktarının artmasını sağlamak, 15

17 Geçmişte tüketilen besinler ile günümüzde tüketilen besinleri karşılaştırınız. Besin teknolojisinin üretilen besinlere olumsuz etkileri nelerdir? Besinleri uzun süre saklamak için kullanılan yöntemler nelerdir? Hazır besin nedir? Hazır gıdalar alınırken nelere dikkat edilmelidir? Besinlerle ilgili meslekler nelerdir? 16

18 2. ETKİNLİK HİKAYE ZAMANI Eskiden savaşlarda cephedeki askerlere yiyecek dağıtımı ve bu yiyeceklerin saklanması büyük sıkıntıydı. Yiyecekler uzun süre saklanamıyor hatta cepheye ulaşıncaya kadar bozuluyordu. Sağlıksız ve bozuk yiyecekler askerlerin hastalanmasına sebep oluyordu. Buna bir çözüm bulunmalıydı yılında Fransa imparatoru Napolyon Bonopart; Fransız ordusunun tüketeceği yiyecekleri uzun süre bozulmadan saklamaya yarayacak bir yöntem bulunmasını istedi. Bunun üzerine bilim insanları çeşitli çalışmalar yaptılar. Nicholas Appert; yiyecekleri biraz pişirdikten sonra cam şişelere koyup ağzını mantarla kapattı. Şişeleri kaynayan suda bir süre bekletti. Yiyecekler, birkaç ay donanma askerlerine denendi. Yiyeceklerin hiç birisi bozulmamıştı. Nicholas Appert bu yöntemle konserve ile besin saklama yöntemini buldu ve Fransız imparatorundan para ödülünü aldı. Daha sonra ise konserve şişelerinin yerine konserve kutuları kullanıldı. Sizce günümüzde hazır yiyecekleri tercih etme nedenlerimiz nelerdir? 17

19 3. ETKİNLİK Aşağıda verilen bilgilerin doğru veya yanlış olduklarını belirleyip ilgili kutucuğu işaretleyiniz. OLAY D Y Her besinden yeteri kadar tüketmeye düzenli beslenme denir. Öğün öğün beslenmeye dengeli beslenme denir. Yağlar ve tatlılar en az tüketmemiz gereken besinlerdir. Beslenmede sabah kahvaltısı çok önemlidir. Hazır gıdalar sağlıklıdır. 4. ETKİNLİK Aşağıdaki boşlukları doldurunuz. 1.Besinleri uzun süre saklamak için...,...,.., vb. yöntemler kullanılır. 2.Artan nüfusun, besin ihtiyacını karşılamak için... gelişmiştir. 3.Günlük besin ihtiyacımızı gösteren piramide..... denir. 4.Hazır besinlerin içinde bulunan.. maddeleri zararlıdır. 5.Besin piramidin en altında..... bulunur. 18

20 5. ETKİNLİK Aşağıdaki soruları araştırarak cevaplayınız. 1.Beslenmede karbonhidratları ihmal eden kişide hangi sorunlar ortaya çıkar? 2.Beslenmede proteinleri aşırı tüketen kişide hangi problemler ortaya çıkar? 3.Beslenmede hayvansal yağları çok tüketen kişide hangi rahatsızlıklar ortaya çıkar? 4.Şekerin vücudumuz için zararları nelerdir? Araştırınız. 5.Çocuklarda ve yaşlılarda hangi besinler daha çok tüketilmelidir? Neden? 6.Besin teknolojisi nedir? 7.Besin teknolojisine neden ihtiyaç duyulmuştur? 19

21 TEST Yanda verilen besin piramidine göre; 2. sırada hangi besin grubu 3 2 yer alır? 1 A. Balık B. Tatlı C. Salatalık D. Ekmek 2. Aşağıdakilerden hangisi dengeli beslenmedir? A. Her öğün en sevdiğimiz besinleri yemek. B. Her besinden yeteri kadar yemek. C. Protein ağırlıklı beslenmek. D. Doğal beslenmek. 3. Aşağıdakilerden hangisi dengeli beslenmeye örnektir? A. Patates yemeği, pilav, ekmek, sütlaç B. Köfte, pilav, salata, sütlaç C. Süt, peynir, yumurta, domates D. Süt, salata, mandalina, elma 4. Aşağıdakilerden hangisi besin tüketiminde dikkat edilmesi gereken hususlardan biri değildir? A. TSE damgası olup olmadığına dikkat etmeliyiz. B. Paketlenmiş ürünlerde paketin yırtık olup olmadığına bakmalıyız. C. Reklamı çok yapılan hazır gıdaları almalıyız. D. Ürünlerin son kullanma tarihine bakmalıyız. 5. Aşağıdakilerden hangisi besin saklamada sağlıklı bir yöntem değildir? A. Kurutma B. Konserve yapma C. Derin dondurucuda saklama D. Koruyucu katkı maddesi kullanma 20

22 SİNDİRİM SİSTEMİ Sindirim nedir? Sindirim Kimyasal sindirim Bezler tarafından sindirim organlarına salgılanan salgılar yapar. Ağızda tükürük Mide de mide asiti İnce bağırsakta pankreas öz suyu Mekanik sindirim Çiğneme, kesme, parçalama ve çalkalamadır. Ağızda dişler Mide de mide kasları 1. ETKİNLİK Aşağıda verilen sindirim bölümlerinde gerçekleşen, sindirim çeşidini belirleyip ilgili kutucuğu işaretleyiniz Bölüm Fiziksel Dişler Mide asiti Mide kasları Tükürük Dil Pankreas öz suyu 21 Kimyasal

23 SİNDİRİM ORGANLARI 1.Ağız: sindrimin başlangıç organıdır. Dişler: Tükürük: Dil: 2.Yutak: 3.Yemek borusu: 4.Mide: 5.İnce bağırsak: 6.Kalın bağırsak: 7.Anüs: 22

24 Emilim nedir? Hangi organlarda emilim vardır? Villüs nedir? Sindirime yardımcı organlar hangileridir? Sindirim sisteminin sağlığı için nelere dikkat edilmelidir? 1. ETKİNLİK Besin Grubu Karbonhidrat Aşağıdaki boşlukları doldurunuz. Sindirimin başladığı organ Sindirimin tamamlandığı organ Ağız Protein İnce Bağırsak Yağ 23

25 2. ETKİNLİK Besin Gurubu Aşağıda verilen besinlerin sindirilip sindirilmediğini belirleyip ilgili kutucuğu işaretleyiniz. Sindirilerek kana geçer Sindirilmeden kana geçer Vitamin Karbonhidrat Protein Mineral Yağ Su 3. ETKİNLİK Aşağıda verilen besinlerin emildiği organı belirleyip ilgili kutucuğu işaretleyiniz. Besin Gurubu İnce bağırsaktan emilir Kalın bağırsaktan emilir Vitamin Karbonhidrat Protein Mineral Yağ Su 24

26 Dışarı Dil besini itti. Anüs kimyasal sindirimini başlattı. Posa Kan Sin di Bes rilmiş in borusunu kapattı, yemek borusunu açtı. Yutak Yutkunma sırasında nefes nera ller Villüslerden sindirilmiş besin emilerek kana geçti. Bütün besinlerin kimyasal sindirimi tamamlandı. Yağların kimyasal sindirimini başlattı. İnce bağırsak sindirimini başlattı. Mide kasları mekanik sindirim yaptı. Mide asiti proteinlerin kimyasal Mide kaslarla mideye iletti. Yemek borusu Yutaktan gelen besinleri yapısındaki Kalın bağırsak Su ve mineraller emilerek kana geçti. P Dişler mekanik sindirim yaptı. Tükürük karbonhidratların u Ağız,s 25 S Mi u ve os a Besin SİNDİRİM AŞAMALARI

27 4. ETKİNLİK Aşağıda verilen organlarda sindirim yapılıp yapılmadığını belirleyip ilgili kutucuğu işaretleyiniz. Organ ismi Sindirim yapılır Sindirim yapılmaz Ağız Yutak Yemek borusu Mide İnce bağırsak Kalın bağırsak Anüs 5. ETKİNLİK Aşağıda verilen bilgilerin doğru veya yanlış olduklarını belirleyip ilgili kutucuğu işaretleyiniz. D BİLGİ Canlı, canlılık faaliyetlerini sürdürebilmek için beslenir. Besinlerin sindirimi ağızda başlar. Yağların sindirimi midede başlar. Karaciğer sindirim organıdır. İnce bağırsakta sindirilmiş besinlerin emilimi gerçekleşir. 26 Y

28 6. ETKİNLİK Merhaba arkadaşlar; son günlerde çok yoğun çalışıyorum ve stresli günler geçiriyorum. Uzun süredir midemde bir yanma var. Ağzımda, midemden gelen yakıcı sıvıyı hissediyorum ve bu durum beni çok rahatsız ediyor. Sizce; 1.Rahatsızlığım ne olabilir? 2.Tıp alanında hangi bölüme gitmeliyim? 3.Rahatsızlanmamın sebepleri ne olabilir? 4.Bundan sonra nelere dikkat etmeliyim? 7. ETKİNLİK Aşağıdaki soruları araştırarak cevaplayınız. 1.Sindirim sistemi ile ilgilenen tıp dalları nelerdir? 2.Safra kesesi alınan bir insan yaşamını nasıl sürdürebilir? Araştırınız. 27

29 8. ETKİNLİK Aşağıdaki boşlukları doldurunuz. 1. Yediğimiz besinlerin kana geçebilecek kadar küçük hale gelmesine.. denir. 2. Ağızda dişler yardımıyla besinlerin. sindirimi yapılır... ile karbonhidratların..... sindirimi başlar. 3. Yutak; besinin... borusuna geçmesini sağlar. 4. Yemek borusu; besini. ye iletir. 5. Mide.. ile mekanik sindirim yapar. Mide asiti ile..... kimyasal sindirimi başlar. 6. Besin; ince bağırsağa geçer. İnce bağırsakta. kimyasal sindirimi başlar. Bütün besinlerin kimyasal sindirimi burada tamamlanır. 7. Sindirilmiş besin.ler aracılığıyla emilerek kana geçer. 8. Besin atıkları, su ve mineraller.... geçer... ve.... ler Kalın bağırsaktan emilerek.. geçer. 9. Atık maddeler anüse gelir ve anüsten vücut dışına atılır. 10. Besinler hücre zarından geçebilecek kadar küçük hale gelmesine... denir. 11. Kimyasal sindirim.... tamamlanır. 12. Gastrit,.,..., sindirim sistemi hastalıklarıdır ve.... sindirime yardımcı organlardır. 14. Besinlerin dişler tarafından parçalanması... sindirimdir. 15. Besinin kan geçişine..... denir. 16..,. ve.... sindirilmeden kana geçer. 17. Proteinlerin sindirimi.. başlar ve.... sona erer. 18. Karbonhidratların sindirimi. başlar.... sona erer. 19. Yağların kimyasal sindirimi. başlar ve.... sona erer. 28

30 9. ETKİNLİK HİKAYE ZAMANI Rüyamda, en sevdiğim yemeklerin olduğu mükemmel bir sofranın başında oturuyorum. Karnım zil çalıyor, bütün yemekleri mideye indirebilmek için sabırsızlanıyorum. Çevremde insan olmamasına rağmen birinin bana seslendiğini duyuyorum. Etrafıma bakınıyorum, kimse yok. O anda fark ediyorum ki ses köftelerden geliyor. Korku ve şaşkınlık içinde donup kalıyorum. Sakinleşmeye başlayınca köfteyi dinliyorum. ''Beni yersen sana bütün yolculuğumu anlatırım'' diyor. Önce yememekte dirensem de ikna oluyor ve dişlerimle köfteyi parçalayıp, öğütüyorum. Yutkunacağım sırada köfte ''Biraz daha çiğne mekanik sindirimi tamamla, tükürük karbonhidratların kimyasal sindirimini başlatır'' diyor. Köfteyi biraz daha çiğnedikten sonra yutkunuyorum. Köfte bir tünelden (yemek borusu) asitli, sıcak bir odaya giriyor (mide) burası köfte için çok eğlenceli. Sürekli hareket halinde çalkalanırken bulamaç haline geliyor. Buradaki asit köftedeki proteinlerin kimyasal sindirimini başlatıyor. Köfte uzun ince bir yolda 2-3 saatlik bir yürüyüşe çıkıyor. (ince bağırsak). Bu yolda sağanak yağmurlar yağıyor. (safra ve pankreas öz suyu). Yağmurda yürümek köfteyi rahatlatıyor ve kendini oluşturan en küçük parçalarına ayrılıyor ve kimyasal sindirim tamamlanıyor. Köfte kıvrımlı (villüs), kırmızı ışıklı rüya gibi bir yolda ilerliyor. Mükemmel tasarlanmış bir evde, can yoldaşı arkadaşı oksijenle karşılaşıp, hasret gideriyor. Bu karşılaşma müthiş bir enerjinin oluşmasını sağlıyor. Köfte sonsuz mutluluğa kavuşuyor. Köfteden arta kalanları merak ediyorum. Sonradan öğreniyorum ki uzun karanlık bir tünelden (kalın bağırsak) geçerek gün ışığına ulaşmışlar. Onlarda çok mutluymuş. Uyanıyorum bende mutluyum. 29

31 10. ETKİNLİK Aşağıdaki bulmacayı doldurunuz Enzimlerle yapılan sindirimin adı 2. Proteinlerin sindiriminin başladığı yer 3. Yemek borusunu açan kapak 4. Besinlerin sindiriminin tamamlandığı organ 5. Atıkların vücut dışına atıldığı yer 6. Ağzı mideye bağlayan bölüm 7. Su ve minerallerin emildiği bölüm 8. Midede sindirimi başlayan besin 30

32 31 Kesici dişler Yiyecekleri tutup, koparmaya yarar. Alt çenede 4, üst çenede 4 olmak üzere 8 tanedir. Dişlerimiz Köpek dişler Yiyecekleri parçalar. Alt çenede 2, üst çenede 2 olmak üzere 4 tanedir. Süt dişleri 6. Aydan itibaren çıkmaya başlar Alt ve üst çenede toplam 20 tanedir 6-7 yaşında dökülmeye başlar. Dişler; Besinleri kesip, parçalar, öğütür. Besinlerin fiziksel sindirimini yapar. Konuşmaya yardımcıdır. Azı dişler Yiyecekleri öğütür. Alt çenede 8, üst çenede 8 olmak üzere 16 tanedir. 20'lik dişler yaş arasında çıkar. Altta çenede 2, üst çenede 2 olmak üzere 4 tanedir. Kalıcı dişler 6-7 yaşından itibaren çıkmaya başlar. Alt ve üst çenede toplam 32 tanedir.

33 1. ETKİNLİK HİKAYE ZAMANI Ecem; 8 yaşında, hareketli, sağlıklı ve neşeli bir çocuk. Ailesi Ecem'in beslenmesine, temizliğine çok dikkat eder. Bilirler ki gelişme ve büyüme çağındaki çocukların fiziksel, zihinsel ve ruhsal gelişimi için beslenme ve temizlik çok önemlidir. Bu nedenle kızlarının öğün saatlerine, öğünlerinde yediği gıdalara çok dikkat ederler, iştahını kapatacak, içindeki katkı maddeleriyle kızlarına zarar verebilecek besinleri tüketmesine izin vermezler. Ecem ise; kola içmek ister, cips, hamburger, kızartma, makarna yemek ister. Yemeğini belirli saatlerde değil de canı ne zaman isterse yemek ister. Bu nedenle yemekte sürekli itiraz edip anne ve babasını üzer. Ailesi dengeli ve düzenli beslenmesinin önemini anlatmaya çalıştıkça dinlemez, isyan eder. Bu şekilde, çatışma ile sorun çözülemeyeceği için, Ecem'in ailesi bir süre Ecem'i serbest bırakmaya karar verir. Ecem; çok mutlu olur. İstediği zaman istediği yiyeceği, istediği kadar yer. Ecem; kola, çikolata, dondurma ile beslendiği günün akşamında önce mide bulantısı arkasından korkunç bir karın ağrısı ile ağlamaya başlar. Koşarak annesinin yanına gider. Annesi ateşini kontrol eder, hafif ateşi vardır. Mide bulantısı artar, bir yandan kusar bir yandan da karın ağrısından kıvranır. Annesi kızını hemen doktora götürür. Doktor muayene eder, çeşitli tahliller ister. Tahlillerin sonucunu beklemek çok zordur, sürekli ağlar. Tahlil sonuçlarını doktora gösterirler. Mikrobik bir rahatsızlığı yoktur. Doktor bu gün ne yemek yediğini sorar. Yediklerini dinleyen doktor Ecem'e dengesiz, düzensiz ve sağlıksız besinler tükettiği için sindirim sisteminin bozulduğunu söyler. İshalden kaynaklanabilecek su kaybını önlemek için serum bağlar, vereceği ilaçları düzenli kullanmasını ve beslenmesine dikkat etmesi gerektiğini söyler. Ecem birkaç gün yaşadığı acı ve ıstırabı hiç unutmaz. Dengeli ve düzenli beslenmenin önemini yaşadığı acı tecrübe ile öğrenir. Sağlıklı ve düzenli beslenerek, sağlıklı ve mutlu bir hayat yaşar. 32

34 2. ETKİNLİK Aşağıdaki soruları araştırarak cevaplayınız. 1. Diş çürükleri hangi problemleri oluşturur? 2. Dişlerimiz olmasaydı hangi sorunları yaşardık? 3. Dişlerimizi nasıl fırçalamalıyız? 4. Diş ipi kullanmanın faydaları nelerdir? 5. Diş sağlığımız için nelere dikkat etmeliyiz? 33

35 3. ETKİNLİK Aşağıda verilen bilgilerin doğru veya yanlış olduklarını belirleyip ilgili kutucuğu işaretleyiniz. D OLAY Y Süt ve süt ürünlerini bol tüketmeliyiz. Çok sıcak ya da soğuk yiyecekler yemeliyiz. Dişlerimizi düzenli fırçalamalıyız. Şekerli ve asitli yiyecekler tüketmeliyiz. 6 ayda bir diş hekimine gitmeliyiz. Kabuklu yiyecekleri dişlerimizle kırmalıyız. 4. ETKİNLİK Aşağıdaki boşlukları doldurunuz. Yiyecekleri tutup ısırmayı sağlayan dişler....dişlerdir. Azı dişler besinleri öğütür,...dişleri ise besinleri parçalar. Ağzımızda ki....sıvısı besinleri ıslatıp yumuşatarak kolay yutulmasını sağlar. Diş sağlığımız için.... içeren besinleri tüketmeliyiz. Ayrıca içeren besinleri tüketmemeliyiz. Dişlerimizi her gün fırçalamalıyız. Diş çürüklerinin tedavisini geciktirmemeliyiz. 34

36 Kalın Bağırsak Ağız Organlar Karaciğer Yardımcı Organlar 35 Anüs Sindirim yapılmayan organlar Yutak Emilim yapılan organlar İnce Bağırsak SİNDİRİM SİSTEMİ Hastalıklar Sağlığı Şemadaki boşlukları doldurunuz. 5. ETKİNLİK

37 TEST 3 1.Ağız-yutak-yemek borusu-mide-ince bağırsak-kalın bağırsak Yukarıda verilen sindirim sisteminde görevli yapılardan hangisinde sindirim gerçekleşmez? A.Yutak Yemek Borusu Kalın Bağırsak B.Yutak Yemek Borusu C.Yemek Borusu Kalın Bağırsak D.İnce Bağırsak Kalın Bağırsak 2. I. Salgıladığı sıvı ile proteinlerin sindirimini başlatır. II. Besinleri karıştırarak bulamaç haline getirir. Yukarıda özellikleri verilen sindirim organı hangisidir? A.Ağız B. Mide C.İnce Bağırsak D. Kalın Bağırsak 3.İnce bağırsaktan emilen sindirilmiş besin aşağıdakilerden hangisi ile tüm vücuda yayılır? A.Kan B. Yemek Borusu C. Mide D. Anüs Besinlerin ilk sindirime uğradığı organdır. Su ve minerallerin emildiği yerdir. Besinleri mideye iletir. Salgıladığı sıvı ile besinlerin sindirimine yardımcı olur. 4.Yukarıda görevi verilmeyen organ hangisidir? A.Pankreas B. Kalın Bağırsak C. İnce Bağırsak D. Mide 5.Aşağıdakilerin hangisinde kimyasal sindirim gerçekleşmez? A.Ağız B. Mide C. Yemek Borusu D. İnce Bağırsak Süt ve süt ürünlerini çok tüketmelidir. Yemeklerden sonra dişlerini fırçalamalıdır. Sert kabuklu yiyecekleri dişleri ile kırmamalıdır. 6.Diş sağlığı için yukarıdakilerden hangilerine dikkat etmeliyiz? A.Yalnız I B. I ve II C. I ve III 36 D. I, II ve III

38 Besinleri keser. Besinleri parçalar. Besinleri öğütür. 7. Yukarıda görevi verilmeyen diş çeşiti hangisidir? A.Süt Dişi B. Kesici Diş C. Köpek Dişi D. Azı Diş 8. Aşağıdakilerden hangisi yanlıştır. 1 A. 1. Besinleri keser, koparır. 2 3 B. 2. Ağzımızda 2 tanedir. C. 3. Besinleri parçalar. 4 D 'lik diştir. 9.Aşağıdaki bilgilerden hangisi veya hangileri doğrudur? I.Toplam 8 tane kesici diş vardır. II.Köpek dişleri 4 tanedir. III.Süt dişleri 6 yaşında dökülmeye başlar. A.Yalnız I B. I ve II C. I ve II D. I, II ve III 10. ''Besinleri öğütür. Toplam 16 tanedir.'' Yukarıda özelliği verilen diş hangisidir? A.Kesici Diş B. Azı Dişi C. Süt Dişi 37 D. Köpek Dişi

39 BOŞALTIM SİSTEMİ Neden boşaltım yaparız? Vücudumuzda neden atık madde oluşur? Boşaltım sistemi organları nelerdir? Nefron Böbrek: Kanı süzerek zararlı maddelerden uzaklaştırır. İdrar borusu (üreter): İdrarı böbrekten idrar kesesine taşır. Havuzcuk İdrar kesesi: İdrarı biriktirir. İdrar kanalı (üretra): İdrarı vücuttan dışarı atar. Boşaltıma yardımcı organlar ve görevleri nelerdir? 38

40 BOŞALTIMIN AŞAMALARI Besin Sindirim sisteminde sindirilir. İnce bağırsak Sindirilmiş besin Kan Hücre Besin + Oksijen Atık + madde Enerji Canlılık için kullanılır. Kan Atık madde Temiz Kan Böbrek İdrar İdrar borusu İdrar kesesi İdrar kanalı Dışarı 39

41 Boşaltım sistemi hastalıkları nelerdir? Boşaltım sisteminin sağlığı için neler yapılmalıdır? Aşağıda tabloda verilen organlardan atılan maddeleri belirleyerek işaretleyiniz. 1. ETKİNLİK Organ ismi Su Karbon dioksit Tuz Üre Ürik asit Safra Posa Böbrek Kalın bağırsak Deri Akciğer 2. ETKİNLİK Aşağıdaki akrostiş çalışmasını yazınız B Ö B R E K 40

42 3. ETKİNLİK Karışık verilen boşaltım olayını oluşum sırasına göre sıralayınız. I.İdrar üreter ile idrar kesesine gider. II.Kan böbreklere gelir. III.Kan nefronlarda süzülür. IV.Zararlı atık madde idrarı oluşturur. V.İdrar; idrar kesesinde birikir. VI.İdrar havuzcukta toplanır. VII.İdrar üretradan dışarı atılır. 4. ETKİNLİK Hastalık Aşağıdaki boşlukları doldurunuz. Tanım Tedavi Böbrek Taşı Mikropların idrar yollarında iltihap oluşturması Böbrek Yetmezliği 41...

43 5. ETKİNLİK Aşağıdaki boş bırakılan yerleri doldurunuz. Organ Görevi Böbrek İdrarı dışarı atar... İdrarı biriktirir. Üreter... Deri Besin atıklarını atar. Akciğer ETKİNLİK Aşağıdaki boş bırakılan yerleri doldurunuz. Kan yoluyla hücreye gelen.. hücrede oksijenle yakılarak,...,... ve enerji oluşur. Enerji yaşamsal faaliyetlerimiz için kullanılır. Atık madde. ile böbreklere gelir. Böbreklerde lardan kan süzülür. Atık maddeden arınan kan tekrar vücuda gider. Atık madde böbrekte toplanır. Oluşan idrar,..... ile idrar..... gelir, burada birikir ve.... ile vücut dışına atılır. 42

44 7. ETKİNLİK HİKAYE ZAMANI Arkadaşlar merhaba; ben böbrek yetmezliği hastasıyım. Yıllarca böbreklerim kanımı yeterince temizlemediği için hastanede, diyaliz makinesi ile kanım temizlendi. Bu çok zahmetli ve çok zaman alan bir işlem. Önceleri haftada bir, daha sonra haftada 3-4 kez hastaneye gitmek, kanımın temizlenmesi için saatlerce beklemek zorunda kaldım. Okuluma devam edemediğim için derslerimden geri kalıyor, arkadaşlarımla oyun oynayamıyordum. Bazen arkadaşlarımı çok kıskanıyordum. Bellerinin 2 yanında bulunan böbrekleri onların hiç haberi olmadan kanı nefronlar ile süzüyor, havuzcukta biriken idrar, idrar borusu ile idrar kesesine, idrar kesesinden idrar kanalı ile dışarı atılıyordu. Temizlenmiş kanları vücutta dolaşıyor, sağlıklı ve mutlu yaşıyorlardı. Ben ise kanımın temizlenmesi için saatlerce hastanede bekliyordum. Her geçen gün sağlığım kötüye gitti. Böbreklerim artık neredeyse hiç çalışmıyordu. Doktorlar tek çarenin böbrek nakli olduğunu söyledi. Annem hiç düşünmeden böbreğini verebileceğini söyledi. Doku ve kan uyumlarına bakıldı uygun olduğu için böbrek nakli yapıldı. Şu an son derece sağlıklıyım. Böbrek nakli bekleyen hastalar için dua ediyor, böbrek sağlığımı koruyabilmek için bol su içip beslenmeme dikkat ediyorum. Sağlığın en büyük zenginlik olduğunun farkındayım. Anneme ve doktorlarıma minnettarım. Organ naklinin önemini herkese anlatıyorum. 8. ETKİNLİK olayıdır -hücrelerde-dışına-vücut-oluşan-zararlı-maddelerin-atık- boşaltım -atılması Karışık olarak verilen kelimelerle anlamlı bir cümle oluşturunuz. 43

45 9. ETKİNLİK Aşağıda verilen bilgilerin doğru veya yanlış olduklarını belirleyip ilgili kutucuğu işaretleyiniz. OLAY D Y Boşaltımın amacı kanı temizlemektir. Böbrekler belimizin iki yanında bulunur. İdrarda şeker bulunur. Böbrek yetmezliği diyalizle tedavi edilir. Akciğerler su ve safra atar. 10. ETKİNLİK Aşağıdaki boşlukları doldurunuz. 1.Böbrek yetmezliğinde... makinesi ile kan temizlenir. 2.Deri ile.....,..... vücut dışına atılır. 3.Böbrek yetmezliğinin tedavisi..... nakli ile olur. 4.Böbreğe gelen kan....., böbrekten çıkan... kandır. 5.İdrarda..... bulunmaz. 11. ETKİNLİK Aşağıda verilen soruları araştırarak cevaplayınız. 1.Boşaltım sistemi hastalıkları ile ilgilenen tıp dalları nelerdir? 2.Sen bir bilim insanı olsaydın, böbrek yetmezliği olan hastalar için nasıl bir çözüm yolu ya da tedavi yöntemi bulurdun? 44

Yukarıda verilen canlılardan hangisi ya da hangileri yaşamsal faaliyetini sürdürebilmek için beslenmek zorundadır?

Yukarıda verilen canlılardan hangisi ya da hangileri yaşamsal faaliyetini sürdürebilmek için beslenmek zorundadır? 1- l- ll- lll- ıv- Yukarıda verilen canlılardan hangisi ya da hangileri yaşamsal faaliyetini sürdürebilmek için beslenmek zorundadır? A) Yalnız ı B) ıı ve ııı C) ı, II, ıv D) Hepsi 2- A Kandaki zararlı

Detaylı

FEN ve TEKNOLOJİ. Besinler ve Sindirim. Konu Testi. Sınıf Test-01. 1. Besin içeriği. 4. Sindirim. Pankreas öz suyu kalın bağırsağa dökülür.

FEN ve TEKNOLOJİ. Besinler ve Sindirim. Konu Testi. Sınıf Test-01. 1. Besin içeriği. 4. Sindirim. Pankreas öz suyu kalın bağırsağa dökülür. Besinler ve Sindirim Konu Testi Besin içeriği FEN ve TEKNOLOJİ 4. Sindirim Besinin kimyasal sonunda oluşan olarak sindirildiği yapıtaşları yer Pankreas öz suyu kalın bağırsağa dökülür. B ve K vitaminleri

Detaylı

Kazanım Merkezli Çalışma Kağıdı 1. Ünite Vücudumuzda Sistemler Sindirim Sistemi

Kazanım Merkezli Çalışma Kağıdı 1. Ünite Vücudumuzda Sistemler Sindirim Sistemi Fen Bilimleri 7. Sınıf Aşağıda, sindirim sistemi ile ilgili verilen ifadelerden doğru olanlarının yanına (, yanlış olanlarının yanına (Y) koyunuz. Aşağıda verilen resimde sindirim sistemi organlarının

Detaylı

5. Sınıf Fen ve Teknoloji

5. Sınıf Fen ve Teknoloji KONU: Besinler ve Dengeli Beslenme Besinlerin gerekliliği Bütün canlılar büyümek, gelişmek, ve yaşamını sağlıklı bir şekilde devam ettirebilmek için beslenmeye ihtiyaç vardır. Canlılar koşmak, yürümek

Detaylı

VÜCÜDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM ÜNİTESİ DPYB SINAVINDA ÇIKMIŞ SORULAR

VÜCÜDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM ÜNİTESİ DPYB SINAVINDA ÇIKMIŞ SORULAR VÜCÜDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM ÜNİTESİ SINAVINDA ÇIKMIŞ SORULAR 1. Aşağıdakilerin hangisinde verilernlerin her ikisi de vücuttaki sıvı atık maddelerin dışarı atılmasını sağlar 1999 A) Böbrek Akciğer B)

Detaylı

DENGELİ BESLENME NEDİR?

DENGELİ BESLENME NEDİR? DENGELİ BESLENME NEDİR? Vücudun büyümesi, yenilenmesi ve çalışması için gereken dört temel besin grubu olan; süt ve ürünleri, et ve benzeri, sebze ve meyveler, ekmek ve tahıllar dan hergün sizin için gerekli

Detaylı

7. ÜNİTE - Beslenme İlkelerini Fiziksel Aktivite Programına Uygulamak. Bölüm -5- Beslenme ve sindirim ile ilgili kavramlar

7. ÜNİTE - Beslenme İlkelerini Fiziksel Aktivite Programına Uygulamak. Bölüm -5- Beslenme ve sindirim ile ilgili kavramlar 1 Sindirim sistemi Sindirim Sindirim kısaca, besinlerin kendilerini oluşturan yapı taşlarına kadar parçalanarak hücre zarından geçebilecek hale getirilmesi işlemidir. Sindirimin iki temel görevi vardır

Detaylı

YAZILIYA HAZIRLIK SETİ. 5. Sınıf FEN BİLİMLERİ

YAZILIYA HAZIRLIK SETİ. 5. Sınıf FEN BİLİMLERİ YAZILIYA HAZIRLIK SETİ 5. Sınıf FEN BİLİMLERİ 1. Fasikül İÇİNDEKİLER 3 Besin İçerikleri 10 Vitamin, Su ve Mineraller 17 Dengeli Beslenme ve Besinlerin Tazeliği 24 Besinlerin Sindirimi 31 Vücudumuzda Boşaltım

Detaylı

Canlıların enerji kazanabilmeleri için beslenmeye gereksinimleri vardır.

Canlıların enerji kazanabilmeleri için beslenmeye gereksinimleri vardır. 1- Canlılar neden beslenmeye ihtiyaç duyarlar? Canlıların enerji kazanabilmeleri için beslenmeye gereksinimleri vardır. 2- İnsanlar ve hayvanlar hangi şekilde hareket ederler? İnsanlar ve hayvanlar yer

Detaylı

Fen ve Teknoloji 7. BOŞALTIM SİSTEMİ. Hazırlayan: NİHAT BAHÇE HAYAL BİLİMDEN DAHA ÖNEMLİDİR. ÇÜNKÜ BİLİM SINIRLIDIR.

Fen ve Teknoloji 7. BOŞALTIM SİSTEMİ. Hazırlayan: NİHAT BAHÇE HAYAL BİLİMDEN DAHA ÖNEMLİDİR. ÇÜNKÜ BİLİM SINIRLIDIR. KAZANIMLAR; BOŞALTIM SİSTEMİ. KARACİĞER: Proteinlerin kullanılması sonucunda amonyak açığa çıkmaktadır. Zehirli olan amonyağı daha az zararlı olması için üreye dönüştürmektedir. 1. Boşaltım sistemi ile

Detaylı

Dengeli Beslenme. Efe Kaan Fidancı

Dengeli Beslenme. Efe Kaan Fidancı Dengeli Beslenme Yaşamımız boyunca sürekli büyürüz. Bebeklikten itibaren sağlıklı bir şekilde büyümek ve gelişmek için düzenli, dengeli ve yeterli beslenmemiz gerekir. Beslenmek yani yemek yemek günlük

Detaylı

5. SINIF FEN VE TEKLONOJİ DERSİ

5. SINIF FEN VE TEKLONOJİ DERSİ 02.12. 5. SINIF FEN VE TEKLONOJİ DERSİ VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ SINIF ÖĞRETMENLİĞİ BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİ TARAFINDAN 2.12. TARİHİNDE ENFORMATİK BÖLÜM BAŞKANLIĞINDA HAZIRLANMIŞTIR.

Detaylı

1. ÜNİTE. Sigara ve alkolün; insan sağlığına, çevreye ve topluma verdiği zararları, zararlı maddelerden uzak durulması gerektiğini, sağlıklı yaşamak

1. ÜNİTE. Sigara ve alkolün; insan sağlığına, çevreye ve topluma verdiği zararları, zararlı maddelerden uzak durulması gerektiğini, sağlıklı yaşamak 1. ÜNİTE Vücudumuzun Bilmecesini Çözelim Neler Öğreneceğiz? Besinler Canlıların yaşayabilmek için besine ihtiyaç duyduğunu, besin içeriklerinin vücuttaki öncelikli görevlerini, vitamin çeşitlerinin en

Detaylı

5. Sınıf Besinler ve Özellikleri Test 2

5. Sınıf Besinler ve Özellikleri Test 2 5. Sınıf Besinler ve Özellikleri Test 2 1-1.Düzenleyici olarak görev yaparlar. 2.Pek çok yaşamsal faaliyetlerin gerçekleşmesinde görev alırlar. 3. Vücuda besinlerle dışardan alınır 4.Bazıları suda bazıları

Detaylı

İLKÖĞRETİM ÇOCUKLARI İÇİN SAĞLIKLI BESLENME BESİN ÖGELERİ

İLKÖĞRETİM ÇOCUKLARI İÇİN SAĞLIKLI BESLENME BESİN ÖGELERİ İLKÖĞRETİM ÇOCUKLARI İÇİN SAĞLIKLI BESLENME Doğumdan itibaren büyüme ve gelişme, sağlıklı ve uzun bir yaşam için vücudumuza gerekli olan bütün maddeleri besinlerle alırız. Besin; yenilebilen ve yenildiğinde

Detaylı

BESLENME İLKELERİ BESLEME, BESİN ÖĞESİ VE SAĞLIK

BESLENME İLKELERİ BESLEME, BESİN ÖĞESİ VE SAĞLIK BESLENME İLKELERİ BESLEME, BESİN ÖĞESİ VE SAĞLIK Beslenme İle İlgili Temel Kavramlar Beslenme: İnsanın büyümesi, gelişmesi, sağlıklı ve üretken olarak uzun süre yaşaması, Yaşam kalitesini artırması için

Detaylı

BESİNLER. Süt, yumurta, peynir, et, tavuk, balık gibi hayvansal kaynaklı besinler

BESİNLER. Süt, yumurta, peynir, et, tavuk, balık gibi hayvansal kaynaklı besinler BESİNLER Yaşam için gerekli besin öğelerini sağlayan bitkisel ve hayvansal gıdalar BESİN olarak tanımlanır. Besinler, elde edildikleri kaynaklara göre iki gruba ayrılır: Süt, yumurta, peynir, et, tavuk,

Detaylı

Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU

Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU 173 Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU Hiçbir canlının beslenmeden yaşamını sürdürmesi mümkün değildir. Bu, her yaşta olmak üzere, insanlar için de geçerlidir. Özellikle bebekler ve

Detaylı

SAĞLIKLI BESLENME BİRECİK MESLEKİ VE TEKNİK ANADOLU LİSESİ ZEYNEP ŞAHAN KARADERE

SAĞLIKLI BESLENME BİRECİK MESLEKİ VE TEKNİK ANADOLU LİSESİ ZEYNEP ŞAHAN KARADERE SAĞLIKLI BESLENME BİRECİK MESLEKİ VE TEKNİK ANADOLU LİSESİ ZEYNEP ŞAHAN KARADERE Sağlıklı büyümek ve gelişmek için yeterli ve dengeli beslenmeliyiz. BESLENME İnsanın yaşına, cinsiyetine, çalışma ve özel

Detaylı

Besin Glikoz Zeytin Yağ. Parçalanma Yağ Ceviz Karbonhidrat. Mide Enerji Gliserol Yapıcı Onarıcı. Yemek Ekmek Deri Et, Süt, Yumurta

Besin Glikoz Zeytin Yağ. Parçalanma Yağ Ceviz Karbonhidrat. Mide Enerji Gliserol Yapıcı Onarıcı. Yemek Ekmek Deri Et, Süt, Yumurta SİNDİRİM SİSTEMİ KARBONHİDRAT PROTEİN Besin Glikoz Zeytin Yağ Parçalanma Yağ Ceviz Karbonhidrat Mide Enerji Gliserol Yapıcı Onarıcı Yemek Ekmek Deri Et, Süt, Yumurta Enzim Şeker Enerji Aminoasit YAĞ VİTAMİN

Detaylı

5. Sınıf FEN BİLİMLERİ

5. Sınıf FEN BİLİMLERİ ÖR NE KL ER İ 5. Sınıf FEN BİLİMLERİ BESİNLER VE ÖZELLİKLERİ TEST 1 3. Aşağıda verilen besin maddelerinden han- 1. gisinde protein miktarı en azdır? YI N &DQO ODU Q \DüDPODU Q V UG UH ELOPHOHUL E \ \ S

Detaylı

GİRİŞ. Sağlıklı Beslenme ve Vücudumuzun Sağlıklı Beslenme Piramidi. Ana Gıda Grupları

GİRİŞ. Sağlıklı Beslenme ve Vücudumuzun Sağlıklı Beslenme Piramidi. Ana Gıda Grupları SAĞLIKLI BESLENME GİRİŞ Sağlıklı Beslenme ve Vücudumuzun Sağlıklı Beslenme Piramidi Ana Gıda Grupları Meyve ve Sebzeler Hububat ve Bakliyat Süt ürünleri Nişasta, Şeker ve Yağlar Vitaminler ve Mineraller

Detaylı

SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI

SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI YETERLİ VE DENGELİ BESLENME Beslenme; insanın büyümesi, gelişmesi, sağlıklı ve üretken olarak uzun süre yaşaması için gerekli olan enerji ve besin öğelerinin vücuda alınıp kullanılabilmesidir.

Detaylı

Sindirim Sistemi. 1 Molekül 9 Molekül. (Fiziksel Kimyasal. Sindirim) Protein Büyük Moleküllü Mineral Küçük Mol. Besin

Sindirim Sistemi. 1 Molekül 9 Molekül. (Fiziksel Kimyasal. Sindirim) Protein Büyük Moleküllü Mineral Küçük Mol. Besin Sindirim Sistemi Sindirim: Arabaların çalışması için enerjiye ihtiyaçları vardır, benzinleri bittiğinde gidip benzin alarak arabalarımıza enerji sağlamış oluruz. Tıpkı arabalar gibi canlıların da hareket

Detaylı

BOŞALTIM SİSTEMİ ORGANLARI

BOŞALTIM SİSTEMİ ORGANLARI BOŞALTIM SİSTEMİ BOŞALTIM NEDİR? O Vücudumuzda gerçekleşen olaylar sonucunda oluşan karbondioksit, üre, tuz, fazla miktarda bulunan su gibi atık maddelerin dışarı atılmasına boşaltım denir. BOŞALTIM SİSTEMİ

Detaylı

Fen Bilimleri Kazanım Defteri

Fen Bilimleri Kazanım Defteri Fen Bilimleri Bir Bakışta Önemli noktalar... Akılda kalıcı özet bilgi alanları... Konu özetleri için ayrılmış bölümler... Boşluk doldurma alanları... Tudem önlendirme sınavlarında çıkmış sorular... 2 Konuyu

Detaylı

Besinler ve Özellikleri

Besinler ve Özellikleri Besinler ve Özellikleri Test-1 1. 1. Besin üretme 2. Solunum yapma 3. Beslenme Yukarıda verilenlerden hangileri tüm canlılarda görülen ortak özelliktir? Yanlız 1 B) 2 ve 3 C) 1 ve 3 D) 1, 2 ve 3 2. Aşağıda

Detaylı

1. ÜNİTE: VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM...9

1. ÜNİTE: VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM...9 İçindekiler 1. ÜNİTE: VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM...9 1. BÖLÜM: BESİNLER VE ÖZELLİKLERİ... 10 1. CANLILAR NEDEN BESLENİR?... 10 2. BESİN İÇERİKLERİ VE GÖREVLERİ... 11 3. DENGELİ VE SAĞLIKLI BESLENME...

Detaylı

ÖZEL KAŞGARLI MAHMUT İLKÖĞRETİM OKULU Sağlık Bülteni-1. YETERLİ ve DENGELİ BESLENME. PSİKOLOJİK DANIŞMA ve REHBERLİK BÖLÜMÜ

ÖZEL KAŞGARLI MAHMUT İLKÖĞRETİM OKULU Sağlık Bülteni-1. YETERLİ ve DENGELİ BESLENME. PSİKOLOJİK DANIŞMA ve REHBERLİK BÖLÜMÜ ÖZEL KAŞGARLI MAHMUT İLKÖĞRETİM OKULU Sağlık Bülteni-1 YETERLİ ve DENGELİ BESLENME PSİKOLOJİK DANIŞMA ve REHBERLİK BÖLÜMÜ OKUL ÇAĞINDA BESLENME Okul çağı dönemi, büyüme ve gelişmenin hızlı olduğu, besin

Detaylı

SAĞLIKLI BESLENME. AVRASYA ÜNİVERSİTESİ Sağlıklı Yaşam Merkezi Dyt. Melda KANGALGİL

SAĞLIKLI BESLENME. AVRASYA ÜNİVERSİTESİ Sağlıklı Yaşam Merkezi Dyt. Melda KANGALGİL SAĞLIKLI BESLENME AVRASYA ÜNİVERSİTESİ Sağlıklı Yaşam Merkezi Dyt. Melda KANGALGİL 1 İNSANLAR NEDEN YEMEK YER 2 3 Sağlığın temeli yeterli ve dengeli (sağlıklı) beslenmedir. İnsan vücudunu bir arabaya benzetebiliriz;

Detaylı

Sağlıklı Büyüyelim! Sağlıklı olmak ve sağlıklı büyümek için yeterli ve dengeli beslenmeliyiz.

Sağlıklı Büyüyelim! Sağlıklı olmak ve sağlıklı büyümek için yeterli ve dengeli beslenmeliyiz. Sağlıklı Büyüyelim! Sağlıklı olmak ve sağlıklı büyümek için yeterli ve dengeli beslenmeliyiz. Arkadaşlarımızla yorulmadan oynayabilmek, güçlü kas ve kemiklere sahip olmak için dengeli beslenmenin yanında

Detaylı

VÜCUDUMUZDAKİ SİSTEMLER. Boşaltım Sistemi

VÜCUDUMUZDAKİ SİSTEMLER. Boşaltım Sistemi VÜCUDUMUZDAKİ SİSTEMLER Boşaltım Sistemi İNSANLARDA BOŞALTIMIN AMACI NEDİR? VÜCUDUMUZDAN HANGİ ATIK MADDELER UZAKLAŞTIRILIR? İDRAR SU TUZ KARBONDİOKSİT BESİN ATIKLARI ÜRE ATIK MADDELERİ VÜCUDUMUZDAN HANGİ

Detaylı

1- Süt ve Sütten Yapılan Besinler

1- Süt ve Sütten Yapılan Besinler Besin Grupları Doğada çok çeşitli besinler bulunmakta ve her besinin besin öğesi bileşimi farklılık göstermektedir. Besin öğelerini tek bir besinle vücudumuza almamız imkansızdır. Besin öğelerinin dengeli

Detaylı

gereksinimi kadar sağlamasıdır.

gereksinimi kadar sağlamasıdır. Yeterli beslenme, vücudun yaşamı ve çalışmasını sürdürebilesi için gerekli olan enerjinin sağlanması anlamına gelir. Dengeli beslenme ise, alınan enerjinin yanında bütün besin öğelerini gereksinimi kadar

Detaylı

ÝÇÝNDEKÝLER. 1. ÜNÝTE Vücudumuzdaki Sistemler SÝNDÝRÝM SÝSTEMÝ... 12. Ölçme ve Deðerlendirme... 16. Kazaným Deðerlendirme Testi - 1...

ÝÇÝNDEKÝLER. 1. ÜNÝTE Vücudumuzdaki Sistemler SÝNDÝRÝM SÝSTEMÝ... 12. Ölçme ve Deðerlendirme... 16. Kazaným Deðerlendirme Testi - 1... ÇNDEKLER 1. ÜNTE Vücudumuzdaki Sistemler SNDRM SSTEM... 12 Ölçme ve Deðerlendirme. 16 Kazaným Deðerlendirme Testi - 1... 18 BOÞALTIM SSTEM... 21 Ölçme ve Deðerlendirme. 23 Kazaným Deðerlendirme Testi -

Detaylı

BÖBREK HASTALIKLARI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Böbrekler ne işe yarar?

BÖBREK HASTALIKLARI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Böbrekler ne işe yarar? BÖBREK HASTALIKLARI Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Böbrekler ne işe yarar? Böbreğin en önemli işlevi kanı süzmek, idrar oluşturmak ve vücudun çöplerini (artık ürünleri) temizlemektir. Böbrekte oluşan idrar, idrar

Detaylı

1) AĢağıda verilen cümlelerden doğru olanların baģına D yanlıģ olanların baģına Y yazınız.

1) AĢağıda verilen cümlelerden doğru olanların baģına D yanlıģ olanların baģına Y yazınız. 5. SINIF YARIYIL ÇALIġMA ETKĠNLĠĞĠ 1) AĢağıda verilen cümlelerden doğru olanların baģına D yanlıģ olanların baģına Y yazınız. ( ) Kişinin yaşına, boyuna ve cinsiyetine uygun olarak gerekli besinleri yeteri

Detaylı

SAĞLIKLI BESLENME VE MENÜ PLANLAMA BİLKENT ÜNİVERSİTESİ KAFETERYALAR İŞLETMESİ MÜDÜRLÜĞÜ

SAĞLIKLI BESLENME VE MENÜ PLANLAMA BİLKENT ÜNİVERSİTESİ KAFETERYALAR İŞLETMESİ MÜDÜRLÜĞÜ SAĞLIKLI BESLENME VE MENÜ PLANLAMA BİLKENT ÜNİVERSİTESİ KAFETERYALAR İŞLETMESİ MÜDÜRLÜĞÜ SAĞLIK; Fiziksel, zihinsel ve sosyal yönden tam bir iyilik halidir. BESLENME; Büyüme, gelişme, sağlıklı ve üretken

Detaylı

GEBELİKTE YETERLİ ve DENGELİ BESLENME

GEBELİKTE YETERLİ ve DENGELİ BESLENME GEBELİKTE YETERLİ ve DENGELİ BESLENME NEDEN ÖNEMLİDİR? Hayat sağlıkla güzeldir BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ Gebelik öncesi ideal ağırlığında olan yetişkin kadınların ortalama 9-14 kg arasında (ayda 1-1,5kg)

Detaylı

FEN BİLİMLERİ. Besin İçerikleri

FEN BİLİMLERİ. Besin İçerikleri FEN BİLİMLERİ TEST-1 Besin İçerikleri 1. 4. aşamsal faaliyetlerin gerçekleşebilmesi için gereken enerjiyi öncelikli olarak aşağıdaki besinlerin hangisinden alırız? Besinlerimiz Enerji verici apıcı onarıcı...

Detaylı

neden az yağlı az kolesterollü diyet?

neden az yağlı az kolesterollü diyet? neden az yağlı az kolesterollü diyet? DYT-YRD07 Rev / 2 Yürürlük Tarihi / 30.12.2005 Rev Tarihi / 17.18.2012 neden az yağlı az kolesterollü diyet? Kolesterol insan vücudunda doğal olarak bulunan yağa benzer

Detaylı

ALANYA BELEDİYESİ ÇEVRE KORUMA VE KONT.MD YETERLİ VE DOĞRU BESLENME KURALLARI

ALANYA BELEDİYESİ ÇEVRE KORUMA VE KONT.MD YETERLİ VE DOĞRU BESLENME KURALLARI ALANYA BELEDİYESİ ÇEVRE KORUMA VE KONT.MD YETERLİ VE DOĞRU BESLENME KURALLARI 16 EKİM DÜNYA GIDA GÜNÜ Dünya da bir yanda obeziteyle mücadele yapılırken diğer tarafta açlıktan ölme noktasına gelen insanlara

Detaylı

Sağlıklı besleniyoruz Sağlıkla büyüyoruz. Diyetisyen Serap Orak Tufan

Sağlıklı besleniyoruz Sağlıkla büyüyoruz. Diyetisyen Serap Orak Tufan Sağlıklı besleniyoruz Sağlıkla büyüyoruz Diyetisyen Serap Orak Tufan İstanbul 2015 NEDEN OKULA GİDERİZ? PEKİ NEDEN YEMEK YERİZ? Hastalanmamak için Daha Güçlü olmak için Daha çabuk büyümek için Karnımızı

Detaylı

MERHABA ARKADAŞLAR BEN YEŞİLCAN!

MERHABA ARKADAŞLAR BEN YEŞİLCAN! MERHABA ARKADAŞLAR BEN YEŞİLCAN! Sağlıklı olan ne varsa yaparım. Zararlı olan her şeyle savaşırım. Kötülerin düşmanı, iyilerin dostuyum. Zor durumda kaldığınızda İmdaat! diye beni çağırabilirsiniz. Sesinizi

Detaylı

Bebeğinizin Beslenme Sağlığı ve Zeytin Yağı

Bebeğinizin Beslenme Sağlığı ve Zeytin Yağı Bebeğinizin Beslenme Sağlığı ve Zeytin Yağı Bebek beslenmesinde 0-3 yaş arası kritik bir dönemdir. Bu dönemde annelerin her konuda olduğu gibi beslenme konusunda bebekleri için mümkün olan en 1 / 7 iyi

Detaylı

A Grubu Aldığı Not: 2014 2015 EĞİTİM - ÖĞRETİM YILI SADIK ALTINCAN ORTAOKULU 5.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ 1.DÖNEM 1.

A Grubu Aldığı Not: 2014 2015 EĞİTİM - ÖĞRETİM YILI SADIK ALTINCAN ORTAOKULU 5.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ 1.DÖNEM 1. Adı Soyadı: Sınıfı: 5/ No: A Grubu Aldığı Not: 2014 2015 EĞİTİM - ÖĞRETİM YILI SADIK ALTINCAN ORTAOKULU 5.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ 1.DÖNEM 1.YAZILI SORULARI 1-)Aşağıdaki bilgilerden doğru olanları

Detaylı

VİTAMİNLER ERZURUM İBRAHİM HAKKI FEN LİSESİ

VİTAMİNLER ERZURUM İBRAHİM HAKKI FEN LİSESİ VİTAMİNLER VİTAMİNLERİN ÖZELLİKLERİ 1) Enerji vermezler. 2) Sindirilmezler, direkt kana karışırlar. 3) Organik maddedirler ve en basit organik moleküllerdir. 4) C, H, O ve N elementlerinden oluşur. VİTAMİN

Detaylı

ÇOCUKLARDA BESLENME. Dr.Belkıs Kütük Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Liv Hospital Ankara

ÇOCUKLARDA BESLENME. Dr.Belkıs Kütük Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Liv Hospital Ankara ÇOCUKLARDA BESLENME Dr.Belkıs Kütük Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Liv Hospital Ankara **Bir ülkenin sosyal ve ekonomik yönden, beklenen uygarlık seviyesine ulaşabilmesi, ancak bedensel ve zihinsel

Detaylı

11. SINIF KONU ANLATIMI 42 SİNDİRİM SİSTEMİ 1 SİNDİRİM SİSTEMİ ORGANLARI

11. SINIF KONU ANLATIMI 42 SİNDİRİM SİSTEMİ 1 SİNDİRİM SİSTEMİ ORGANLARI 11. SINIF KONU ANLATIMI 42 SİNDİRİM SİSTEMİ 1 SİNDİRİM SİSTEMİ ORGANLARI Canlılar hayatsal faaliyetlerini gerçekleştirebilmek için ATP ye ihtiyaç duyarlar. ATP yi ise besinlerden sağlarlar. Bu nedenle

Detaylı

Tip 2 Diyabet Hastaları için. Beslenme Kılavuzu*

Tip 2 Diyabet Hastaları için. Beslenme Kılavuzu* Tip 2 Diyabet Hastaları için Beslenme Kılavuzu* Değerli hastalar, Hazırladığımız bu kısa kılavuz ile size günlük hayatınızda tüketeceğiniz gıda maddelerini seçerken, yönünüzü daha iyi belirleyebilmenize

Detaylı

FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ 1.ÜNİTE :VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM KONU ÖZETİ KONULAR

FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ 1.ÜNİTE :VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM KONU ÖZETİ KONULAR FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ 1.ÜNİTE :VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM KONU ÖZETİ KONULAR A. Besinler ve Dengeli Beslenme B. Besinlerin Sindirimi C. Boşaltım D. Sağlığa Zararlı Maddeler A. BESİNLER VE DENGELİ BESLENME

Detaylı

Kanser tedavisi sırasında sağlıklı bir diyet hemen hemen başka zamanlardakiyle aynıdır. Her gün çeşitli gıdalar yemeniz gerekir.

Kanser tedavisi sırasında sağlıklı bir diyet hemen hemen başka zamanlardakiyle aynıdır. Her gün çeşitli gıdalar yemeniz gerekir. KANSER HASTALARINDA BESLENME DESTEĞİ Dengeli ve sağlıklı beslenme sadece tedavi gören kanser hastaları için değil tedavi sonrası süreçte de sağlıklı yaşamı oluşturan önemli unsurlardan biridir. Kanser

Detaylı

İçeriklerine Göre Besinler. Enerji verici. Yapıcı ve onarıcı. Düzenleyici

İçeriklerine Göre Besinler. Enerji verici. Yapıcı ve onarıcı. Düzenleyici A. BESİNLER VE DENGELİ BESLENME a) Besinlerin Gerekliliği Büyüme,gelişme ve beslenme, canlıların özelliklerinden bazılarıdır.canlılar beslenemezlerse yaşamlarını sürdüremezler.tüm canlılar büyüyebilmek

Detaylı

Hücre zarının yapısındaki yağlardan eriyerek hücre zarından geçerler.fazlalıkları karaciğerde depo edilir.

Hücre zarının yapısındaki yağlardan eriyerek hücre zarından geçerler.fazlalıkları karaciğerde depo edilir. DERS: BİYOLOJİ KONU: C.T.B(Vitaminler e Nükleik Asitler) VİTAMİNLER Bitkiler ihtiyaç duydukları bütün vitaminleri üretip, insanlar ise bir kısmını hazır alır. Özellikleri: Yapıcı, onarıcı, düzenleyicidirler.

Detaylı

Sindirim Sistemi Etkinlikleri 1

Sindirim Sistemi Etkinlikleri 1 Sindirim Sistemi Etkinlikleri 1 1) Aşağıda verilen boşlukları uygun kelimelerle doldurunuz Besin Türü Kimyasal Sindirime Başladığı Yer Kimyasal Sindirimin Tamamlandığı Yer I Karbanhidrat II İnce Bağırsak

Detaylı

ALKALİ BESLENME HAKKINDA BİLİNMESİ GEREKENLER

ALKALİ BESLENME HAKKINDA BİLİNMESİ GEREKENLER ALKALİ BESLENME HAKKINDA BİLİNMESİ GEREKENLER VE ALKALİ GIDA LİSTESİ ph değerinin sağlığımız için önemi nedir? Asidik bir vücut hastalıkları kendine çeken güçlü bir mıknatıstır. Bu nedenle de vücudun ph

Detaylı

2015-2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI ADSIZ SEDAT SEZGİN ORTAOKULU OBEZİTE VE BESLENME KONULU BİLGİLENDİRME ÇALIŞMASI

2015-2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI ADSIZ SEDAT SEZGİN ORTAOKULU OBEZİTE VE BESLENME KONULU BİLGİLENDİRME ÇALIŞMASI 2015-2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI ADSIZ SEDAT SEZGİN ORTAOKULU OBEZİTE VE BESLENME KONULU BİLGİLENDİRME ÇALIŞMASI İLKÖĞRETİM ÇAĞINDAKİ ÇOCUKLARDA OBEZİTE VE BESLENME Obezite vücut ağırlığının ve vücuttaki

Detaylı

SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI

SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI Ekmek, diğer tahıllar ve patates Meyve ve sebzeler Et, balık ve alternatifleri Yağ ve şeker oranı yüksek yiyecek ve içecekler Süt ve süt ürünleri Sağlıklı beslenme tabağı insanların

Detaylı

ŞİKAYETİNİZ Mİ VAR??? Yemek sonrası şişkinlik hissediyorum... Yemeklerden sonra hazımsızlık hissediyorum...

ŞİKAYETİNİZ Mİ VAR??? Yemek sonrası şişkinlik hissediyorum... Yemeklerden sonra hazımsızlık hissediyorum... ŞİKAYETİNİZ Mİ VAR??? Yemek sonrası şişkinlik hissediyorum... Yemeklerden sonra hazımsızlık hissediyorum... ŞİKAYETİNİZ Mİ VAR??? Ha4ada 2-3 defa kabızlığım oluyor... Kabız olduğumda fissür/hemoroid şikayetlerim

Detaylı

BESLENME İSTANBUL İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ

BESLENME İSTANBUL İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ BESLENME İSTANBUL İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ 2008 SUNU PLANI Sağlıklı ve dengeli beslenme Temel besin öğeleri ve grupları Öğün içerikleri: Kahvaltı Fast-food ve zararları Çocuğunuzun beslenme çantası

Detaylı

Yeterli ve Dengeli Beslen!

Yeterli ve Dengeli Beslen! Yeterli ve Dengeli Beslen! Hareketli Ol, Egzersiz Yap! Kişisel Bakımına ve Günlük Hijyenine Özen Göster! Uyku Düzenine Dikkat Et! Stresten Uzak Dur! Yeterli ve dengeli beslenme «4 Yapraklı Yonca» içerisindeki

Detaylı

Böbrek Hastalıklarında BESLENME. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir. BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ

Böbrek Hastalıklarında BESLENME. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir. BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ Böbrek Hastalıklarında BESLENME TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ Böbrek Hastalıklarında BESLENME Diyetiniz günlük enerji gereksiniminize

Detaylı

DiYABET VE BESLENME N M.-

DiYABET VE BESLENME N M.- DiYABET VE BESLENME Diyabet tedavisinin amacı;kan şekeri kontrolünü sağlayarak diyabetin seyrinde gelişebilecek bozuklukları (komplikasyonları) önlemek veya geciktirmek; böylece yaşam kalitenizi yükseltmektir.

Detaylı

ÜNİTE 1 VÜCUDUMUZDA SİSTEMLER

ÜNİTE 1 VÜCUDUMUZDA SİSTEMLER ÜNİTE 1 VÜCUDUMUZDA SİSTEMLER Yeryüzünde bulunan bütün canlılar yaşamlarını sürdürebilmek için beslenme, solunum, dolaşım, boşaltım, büyüme, gelişme, hareket edebilme, üreme gibi yaşamsal faaliyetleri

Detaylı

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur..

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. 1 BESLENME BİLİMİ 2 Yaşamımız süresince yaklaşık 60 ton besin tüketiyoruz. Besinler sağlığımız ve canlılığımızın devamını sağlar. Sağlıklı bir

Detaylı

YEĞİTEK. Eğitim Hizmetleri Koordinatörlüğü DERS PLANI

YEĞİTEK. Eğitim Hizmetleri Koordinatörlüğü DERS PLANI DERS PLANI Müfredat sistemimiz ağırlıklı olarak Yapılandırmacı Yaklaşım öğretim stratejisini benimsemiştir. Bu stratejide kullanılan öğretim yöntem ve teknikleri derse veya konuya göre değişebilmektedir.

Detaylı

U N ITE 1. BÖLÜM 2. BÖLÜM 3. BÖLÜM. Besinler ve Özellikleri. Besinlerin Sindirimi. Vücudumuzda Boşaltım

U N ITE 1. BÖLÜM 2. BÖLÜM 3. BÖLÜM. Besinler ve Özellikleri. Besinlerin Sindirimi. Vücudumuzda Boşaltım U N ITE 1. BÖLÜM Besinler ve Özellikleri 2. BÖLÜM Besinlerin Sindirimi 3. BÖLÜM Vücudumuzda Boşaltım A. CANLILAR NEDEN BESLENİR? Büyüme ve gelişme, canlılar ile cansızlar arasındaki farklardan biridir.

Detaylı

Uzm.Dyt. Rukiye BOZBULUT GAZİ ÜN. TIP FAK. HASTANESİ ÇOCUK ENDOKRİNOLOJİ BİLİM DALI

Uzm.Dyt. Rukiye BOZBULUT GAZİ ÜN. TIP FAK. HASTANESİ ÇOCUK ENDOKRİNOLOJİ BİLİM DALI Uzm.Dyt. Rukiye BOZBULUT GAZİ ÜN. TIP FAK. HASTANESİ ÇOCUK ENDOKRİNOLOJİ BİLİM DALI OKUL ÇAĞI ÇOCUKLARINDA BESLENME YETERLİ VE DENGELİ BESLENME Karın doyurmak yada açlık duygusunu bastırmak değildir. Sevilen

Detaylı

EMZİREN ANNELERİN BESLENMESİ. Kendiniz ve bebeğiniz için sağlıklı olan gıdaları seçin

EMZİREN ANNELERİN BESLENMESİ. Kendiniz ve bebeğiniz için sağlıklı olan gıdaları seçin EMZİREN ANNELERİN BESLENMESİ Kendiniz ve bebeğiniz için sağlıklı olan gıdaları seçin Bu yayın, FSA nın (Food Standards Agency) izniyle tercüme edilmiştir. Bu kitapçık, bir GAV yayınıdır. GAV Yayın No:

Detaylı

1 gr yağ: 9 kilokalori, 1 gr protein ve karbonhidrat: 4 kilokalori, 1 gr alkol 7 kilokalori verir.

1 gr yağ: 9 kilokalori, 1 gr protein ve karbonhidrat: 4 kilokalori, 1 gr alkol 7 kilokalori verir. Doğru beslenme için karbonhidrat, yağ ve proteinler belirli oranlarda belirli miktarlarda düzenli olarak alınmalıdır. Alınan kalori verilen kaloriden fazla olduğu zaman kilo alımı başlar. Her gün yenilen

Detaylı

Diyabette Beslenme. Diyabet

Diyabette Beslenme. Diyabet Diyabette Beslenme Diyabet BR.HLİ.044 Diyabet Hastası Nasıl Beslenmeli? Halk arasında şeker hastalığı olarak adlandırılan diyabet, düzenli beslenme programı gerektirir. Düzenli ve bilinçli bir beslenme

Detaylı

Hangi vitamin hangi besinlerde var?

Hangi vitamin hangi besinlerde var? On5yirmi5.com Hangi vitamin hangi besinlerde var? Pazara ya da markete giderek filenizi doldururken aldığınız sebze ve meyvelerin hangi vitaminleri içerdiğini biliyor musunuz? Yayın Tarihi : 28 Nisan 2014

Detaylı

A BÖLÜMÜ NÜ DEĞERLENDİRELİM

A BÖLÜMÜ NÜ DEĞERLENDİRELİM A BÖLÜMÜ NÜ EĞERLENİRELİM A. Aşağıdaki resimde numaralar ile gösterilen bölümlerin neler olduğunu ve bu bölümlerin görevlerini noktalı yerlere kısaca yazınız. 1... 1 2 3............... 2 3...... B. Aşağıda

Detaylı

ADIM ADIM TEMİZLİK İSTANBUL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBE 2008

ADIM ADIM TEMİZLİK İSTANBUL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBE 2008 ADIM ADIM TEMİZLİK İSTANBUL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBE 2008 ADIM ADIM TEMİZLİK EL YIKAMA AĞIZ VE DİŞ TEMİZLİĞİ VÜCUT TEMİZLİĞİ EL YIKAMA ELLERİMİZİ NİÇİN YIKARIZ? Ellerimizdeki mikropları uzaklaştırmak

Detaylı

TÜRKİYE DE EN FAZLA GÖRÜLEN BESLENME HATALARI

TÜRKİYE DE EN FAZLA GÖRÜLEN BESLENME HATALARI TÜRKİYE DE EN FAZLA GÖRÜLEN BESLENME HATALARI Türkiye beslenme durumu yönünden hem gelişmekte olan, hem de gelişmiş ülkelerin sorunlarını birlikte içeren bir görünüme sahiptir. Ülkemizde halkın beslenme

Detaylı

Aylara Göre Meyve, Sebze ve Balık Tüketimi

Aylara Göre Meyve, Sebze ve Balık Tüketimi Aylara Göre Meyve, Sebze ve Balık Tüketimi OCAK Balık: Kefal, tekir,kırlangıç, istrongilos, levrek, Sebze: Kereviz, lahana, brüksel lahanası, brokoli, havuç, pırasa, ıspanak, pazı, kara turp, kırmızı turp

Detaylı

SAĞLIĞIN DENGESİ. 5 Gıda Grubu. Bu yayın, FSA nın (Food Standards Agency) izniyle tercüme edilmiştir. Bu kitapçık, bir SÜGAV yayınıdır.

SAĞLIĞIN DENGESİ. 5 Gıda Grubu. Bu yayın, FSA nın (Food Standards Agency) izniyle tercüme edilmiştir. Bu kitapçık, bir SÜGAV yayınıdır. SAĞLIĞIN DENGESİ 5 Gıda Grubu Bu yayın, FSA nın (Food Standards Agency) izniyle tercüme edilmiştir. Bu kitapçık, bir SÜGAV yayınıdır. SÜGAV Yayın No: 05/2011 Sağlığın Dengesi Yeterli ve dengeli beslenebilmek

Detaylı

Beslenme: Yeterli ve dengeli beslenme: Besin: hayvansal kaynaklı besinlerdir. bitkisel kaynaklı besinlerdir. Besin öğesi:

Beslenme: Yeterli ve dengeli beslenme: Besin: hayvansal kaynaklı besinlerdir. bitkisel kaynaklı besinlerdir. Besin öğesi: Beslenme: İnsanın büyümesi, gelişmesi, sağlıklı ve üretken olarak uzun süre yaşaması ve yaşam kalitesini artırması için gerekli olan besinleri vücuduna alıp kullanmasıdır. Beslenme, ne karın doyurmak veya

Detaylı

YGS ANAHTAR SORULAR #3

YGS ANAHTAR SORULAR #3 YGS ANAHTAR SORULAR #3 1) Bir insanın kan plazmasında en fazla bulunan organik molekül aşağıdakilerden hangisidir? A) Mineraller B) Su C) Glikoz D) Protein E) Üre 3) Aşağıdakilerden hangisi sinir dokunun

Detaylı

Beslenme Dersi sunusu

Beslenme Dersi sunusu Beslenme Dersi sunusu Beslenme ile ilgili kavramlar Besin (lat.aliment): Yenebilen bitki ve hayvan dokularıdır. Su, organik ve inorganik ögelerden oluşur. Hayvansal ve bitkisel olarak iki kaynaktan elde

Detaylı

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Yaşlı Bakım-Ebelik 2. Ders YB 205 Beslenme İkeleri 2015 Uzm. Dyt. Emine Ömerağa emine.omeraga@neu.edu.tr BESLENME Dünya Sağlık Örgütü (WHO-DSÖ)

Detaylı

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri Kansızlık (anemi) kandaki hemoglobin miktarının yaş ve cinsiyete göre kabul edilen değerlerin altında olmasıdır. Bu değerler erişkin erkeklerde 13.5 g/dl, kadınlarda 12 g/dl nin altı kabul edilir. Kansızlığın

Detaylı

ZAYIFLAMA DiYETi. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir. BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ

ZAYIFLAMA DiYETi. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir. BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ ZAYIFLAMA DiYETi TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ ZAYIFLAMA DiYETi Diyetiniz günlük enerji gereksiniminize göre size özgü planlanmıştır.

Detaylı

DİYABETTE BESLENME PRENSİPLERİ

DİYABETTE BESLENME PRENSİPLERİ İstanbul Üniversitesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalı DİYABETTE BESLENME PRENSİPLERİ Dr. Dyt. Cemile İdiz Ne yemeliyim? DİYABET Tatlı meyve yeme!! Limon şekeri düşürür

Detaylı

Okula Yardımcı Sınavlara Hazırlık. 5. Sınıf. Konu Anlatımı Konu Etkinlikleri Konu Testleri Ünite Testleri. Redaksiyon

Okula Yardımcı Sınavlara Hazırlık. 5. Sınıf. Konu Anlatımı Konu Etkinlikleri Konu Testleri Ünite Testleri. Redaksiyon Okula Yardımcı Sınavlara Hazırlık. Sınıf Fen Bilimleri Konu Anlatımı Konu Etkinlikleri Konu Testleri Ünite Testleri Yasemin AYAN TAŞEMİR Redaksiyon Sevcan CEYHAN Hüseyin YALÇINKAYA Funda Kök PALME YAYINCILIK

Detaylı

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... III

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... III İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... III 1: DİYABET...1 Diabetes insipedius...2 Diabetes mellitus...2 Diyabetin Etkileri...3 Belirtiler...4 Nedenler...4 Tedavi...4 Bitkilerin Rolü...5 Tıbbi Faydaları...6 2: KARACİĞER

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ KOAH LI HASTANIN BESLENMESİ FR-HYE-04-719-41

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ KOAH LI HASTANIN BESLENMESİ FR-HYE-04-719-41 FR-HYE-04-719-41 ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ KOAH LI HASTANIN BESLENMESİ Hazırlayan AD/BD/Birim(ler): Beslenme ve Diyet Birimi Sayfa 1 / 7 İlk yayın tarihi: 01.05.2007

Detaylı

TEST. 7. Dişer ne zaman fırçalanmalıdır? A. Yemeklerden sonra B. Okuldan gelince C. Evden çıkmadan önce

TEST. 7. Dişer ne zaman fırçalanmalıdır? A. Yemeklerden sonra B. Okuldan gelince C. Evden çıkmadan önce ÖDEV- 3 ADI SOYADI:.. HAYAT BİLGİSİ Tırnaklar, el ve ayak parmaklarının ucunda bulunur. Tırnaklar sürekli uzar. Uzayan tırnakların arasına kir ve mikroplar girer. Bu yüzden belli aralıklarla tırnaklar

Detaylı

DİYABET DİYETİ * Diabet diyeti, yeterli ve dengeli beslenme temeline dayanmaktadır. Size önerilen miktarlardaki yiyecekler günlük protein,

DİYABET DİYETİ * Diabet diyeti, yeterli ve dengeli beslenme temeline dayanmaktadır. Size önerilen miktarlardaki yiyecekler günlük protein, DİYABET DİYETİ * Diabet diyeti, yeterli ve dengeli beslenme temeline dayanmaktadır. Size önerilen miktarlardaki yiyecekler günlük protein, karbonhidrat, yağ ve enerji ihtiyacınızı karşılayacaktır. * Bu

Detaylı

FEN BİLGİSİ. Besin İçerikleri

FEN BİLGİSİ. Besin İçerikleri FEN BİLGİSİ TEST-1 Besin İçerikleri 1. 4. Yaşamsal faaliyetlerin gerçekleşebilmesi için gereken enerjiyi öncelikli olarak aşağıdaki besinlerin hangisinden alırız? Besinlerimiz Enerji verici Yapıcı onarıcı...

Detaylı

EKMEKSİZ DİYET OLUR MU? ŞİŞMANLIĞIN TEK SUÇLUSU EKMEK Mİ? Dilara Koçak Beslenme ve Diyet Uzmanı 8 Mart 2013 www.dilarakocak.com.tr

EKMEKSİZ DİYET OLUR MU? ŞİŞMANLIĞIN TEK SUÇLUSU EKMEK Mİ? Dilara Koçak Beslenme ve Diyet Uzmanı 8 Mart 2013 www.dilarakocak.com.tr EKMEKSİZ DİYET OLUR MU? ŞİŞMANLIĞIN TEK SUÇLUSU EKMEK Mİ? Dilara Koçak Beslenme ve Diyet Uzmanı 8 Mart 2013 www.dilarakocak.com.tr Ağacın kökü toprak İnsanın kökü EKMEK tir. 2 BİR AYDA 7-12 KG. VERMEK

Detaylı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı çeken sigara vücuda birçok zarar vermekte ve uzun süre

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ DİABETLİ HASTALAR İÇİN BESLENME KILAVUZU FR-HYE-04-719-02

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ DİABETLİ HASTALAR İÇİN BESLENME KILAVUZU FR-HYE-04-719-02 FR-HYE-04-719-02 ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURULUŞLARI BESLENME ve DİYET BİRİMİ DİABETLİ HASTALAR İÇİN BESLENME KILAVUZU Hazırlayan AD/BD/Birim(ler):Beslenme ve DiyetBirimi Sayfa 1 / 10 İlkyayın tarihi:

Detaylı

Düzenleyen :Burcu GÜLBAHAR Okul Rehber Öğretmeni

Düzenleyen :Burcu GÜLBAHAR Okul Rehber Öğretmeni Düzenleyen :Burcu GÜLBAHAR Okul Rehber Öğretmeni Kilo alımının fizyolojisi Enerji alımı Enerji tüketimi Kontrol faktörleri Genetik etki Diyet Egzersiz Bazal metabolizma Termogenez Yağ içeriği yüksek beslenme

Detaylı

Ekmek, buğday ununa; su, tuz, maya (Saccharomyces cerevisiae) gerektiğinde şeker, enzimler, enzim kaynağı olarak malt unu, vital gluten ve izin

Ekmek, buğday ununa; su, tuz, maya (Saccharomyces cerevisiae) gerektiğinde şeker, enzimler, enzim kaynağı olarak malt unu, vital gluten ve izin EKMEK İSRAFI Ekmek, buğday ununa; su, tuz, maya (Saccharomyces cerevisiae) gerektiğinde şeker, enzimler, enzim kaynağı olarak malt unu, vital gluten ve izin verilen katkı maddeleri ilave edilip bu karışımın

Detaylı

DOĞA OKULLARI OKUL MENÜSÜ KILAVUZU

DOĞA OKULLARI OKUL MENÜSÜ KILAVUZU DOĞA OKULLARI OKUL MENÜSÜ KILAVUZU EKİM 2015 İÇİNDEKİLER 1. GİRİŞ 2. BENİM TABAĞIM KONSEPTİ 3. BESİN GRUPLARI 4. MENÜ KILAVUZU a. ARA ÖĞÜNLER b. ANA ÖĞÜNLER c. SALATA BAR 5. MENÜNÜN YAĞ VE ŞEKER İÇERİĞİ

Detaylı

Tarihte bugün (27 Eylül) 1908: İlk Ford T Modeli üretildi; 1998: Google kuruldu

Tarihte bugün (27 Eylül) 1908: İlk Ford T Modeli üretildi; 1998: Google kuruldu Tarihte bugün (27 Eylül) 1908: İlk Ford T Modeli üretildi; 1998: Google kuruldu VİTAMİNLER 100 YIL ÖNCESİNE KADAR BİLİNMEZDİ Vitaminler vücudun sağlıklı kalması için çok az miktarlarda gerekli olan organik

Detaylı

OKUL ÇAĞINDA BESLENME

OKUL ÇAĞINDA BESLENME OKUL ÇAĞINDA BESLENME Doç. Dr. Yeşim ÖZTÜRK Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatrik Gastroenteroloji, Beslenme ve Metabolizma Ünitesi Nisan 2008-İZMİR ADÖLESAN DÖNEM 1. Biyolojik değişim BÜYÜME

Detaylı

ADIM ADIM YGS-LYS 14. ADIM CANLININ TEMEL BİLEŞENLERİ ORGANİK MADDELER 8- VİTAMİNLER

ADIM ADIM YGS-LYS 14. ADIM CANLININ TEMEL BİLEŞENLERİ ORGANİK MADDELER 8- VİTAMİNLER ADIM ADIM YGS-LYS 14. ADIM CANLININ TEMEL BİLEŞENLERİ ORGANİK MADDELER 8- VİTAMİNLER 4) VİTAMİN Vücut metabolizması için gerekli olan ancak insan vücudunda üretilemeyen organik maddelerdir. Dışarıdan hazır

Detaylı